Skip to main content

Full text of "Oeuvres d'Oribase : texte Grec, en grande partie inédit, collationnée sur les manuscrits"

See other formats


Google 


This is a digital copy of a book that was preserved for generations on library shelves before it was carefully scanned by Google as part of a project 
to make the world's books discoverable online. 

It has survived long enough for the copyright to expire and the book to enter the public domain. A public domain book is one that was never subject 
to copyright or whose legal copyright term has expired. Whether a book is in the public domain may vary country to country. Public domain books 
are our gateways to the past, representing a wealth of history, culture and knowledge that's often difficult to discover. 


Marks, notations and other marginalia present in the original volume will appear in this file - a reminder of this book's long journey from the 
publisher to a library and finally to you. 


Usage guidelines 
Google is proud to partner with libraries to digitize public domain materials and make them widely accessible. Public domain books belong to the 


public and we are merely their custodians. Nevertheless, this work is expensive, so in order to keep providing this resource, we have taken steps to 
prevent abuse by commercial parties, including placing technical restrictions on automated querying. 





We also ask that you: 


+ Make non-commercial use of the files We designed Google Book Search for use by individual 
personal, non-commercial purposes. 





and we request that you use these files for 


+ Refrain from automated querying Do not send automated queries of any sort to Google's system: If you are conducting research on machine 
translation, optical character recognition or other areas where access to a large amount of text is helpful, please contact us. We encourage the 
use of public domain materials for these purposes and may be able to help. 


+ Maintain attribution The Google "watermark" you see on each file is essential for informing people about this project and helping them find 
additional materials through Google Book Search. Please do not remove it. 


+ Keep it legal Whatever your use, remember that you are responsible for ensuring that what you are doing is legal. Do not assume that just 
because we believe a book is in the public domain for users in the United States, that the work is also in the public domain for users in other 
countries. Whether a book is still in copyright varies from country to country, and we can't offer guidance on whether any specific use of 
any specific book is allowed. Please do not assume that a book's appearance in Google Book Search means it can be used in any manner 
anywhere in the world. Copyright infringement liability can be quite severe. 






About Google Book Search 


Google's mission is to organize the world's information and to make it universally accessible and useful. Google Book Search helps readers 
discover the world's books while helping authors and publishers reach new audiences. You can search through the full text of this book on the web 
a[nttp: //books . google. con/] 

















600032499X 





COLLECTION 


DES 


MÉDECINS GRECS ET LATINS 


PUBLIEE, 


SOUS LES AUSPICES DU MINISTÈRE DE L'INSTRUCTION PUBLIQUE, 


CONFORMÉMENT AU PLAN APPAOOVÉ PAR L'ACADÉMIE DES INSCRIPTIONS ET BELLES-LETTRES 


ET PAR L'ACADÉMIE DE MÉDECINE, 


PAR LE D' CH. DAREMBERG, 


PROFESSEUR À LA FACULTÉ DE MÉDECINE DE PARIS, 
BIALIOTEÉCAIBE DE LA BIBLIOTHÈQUE MAZABINE, 


BIBLIOTHÉCAIRE HONORAIRE DE L'ACADÉMIE DE MÉDECINE, 


MEMBRE CORRESPONDANT DE L'ACADÉMIE ROTALE DES SCIENCES DE MUNICH, 


À PARIS, 
CHEZ J. B. BAILLIÈRE er FILS, 


RUE HAUTEPEUILLE, N° 19; 
À LowpnEes, chez BaitLiERE, TiNpatU AND Cox; 


A Maoain, chez C. Baitcv-BairtLiksg, 16, plaza del Principe Alfonso. 


OEUVRES 


D'ORIBASE, 


TEXTE GREC, EN GRANDE PARTIE INÉDIT, 
COLLATIONNÉ SUR LES MANUSCRITS, 
TRADUIT POUR LA PREMIÈRE FOIS EN FRANÇAIS, 


AVEC UNE INTRODUCTION , 


DES NOTES, DES TABLES ET DES PLANCHES, 


Pan Las DOCTRURA 


BUSSEMAKER ET CH. DAREMBERG. 


TOME SIXIÈME. 





ANCIENNES TRADUCTIONS LATINES DE LA SYNOPSIS ET DES EUPORISTES, 
PUBLIÉES D'APRÈS LES MARDSCRITS 


PAR A. MOLINIER, 


ANCIEN ÉLÈVE DE L'ÉCOLE DES CHARTES. 





PARIS. 


IMPRIMÉ PAR AUTORISATION DU GOUVERNEMENT 


A L'IMPRIMERIE NATIONALE. 


M DCCC LXXVI. 


PRÉFACE. 


Le tome VI des Œuvres d'Oribase, que nous donnons au- 
jourd'hui au public, termine enfin l'édition des œuvres de 
cet auteur, qui a mis tant d'années à paraitre. Quand, en 
1873, nous fümes choisi pour terminer le travail resté ina- 
chevé, par suite dela mort des deux collaborateurs, le tome V 
etait prêt à paraître; nous le fimes précéder d'une courte pré- 
face, dans laquelle, nous contentant de donner une idée de 
l'etat de la publication, nous avons renvoyé au tome VI le 
lecteur desireux de plus amples renseignements. 

En choisissant Oribase pour figurer en téte de la collec- 
tion des médecins grecs et latins, qu'ils se proposaient de pu- 
blier ', MM. Daremberg et Bussemaker avaient l'intention de 
faire suivre le texte d'un travail substantiel, résumant, sous 
une forme scientifique, les notions nouvelles fournies par cet 
auteur sur l'histoire de l'art médical dans les temps anciens. 
En effet, sans vouloir comparer Oribase à ses deux illustres 
prédécesseurs, Hippocrate et Galien, le nombre des auteurs 
quil a employés est si considérable, ses travaux sont si éten- 


vaux de M. Littré sur la Collection hip- 
pocratique , travaux qu'il regardait avec 


' Le projet de publier une grande 


collection des auteurs médicaux de l'an- 


tiquité grecque et latine fut conçu par 
M. Daremberg vers 1846. Cette pensée 
d'appliquer la critique et la philologie à 
l'étude des origines des sciences médi- 
cales lui fut inspirée par les beaux tra- 


raison comme un modele du genre, et 
qui resteront toujours comme un mo- 
nument admirable de critique et de 
science médicale. 


Il ORIBASE. 


dus, quon peut les regarder comme un résumé à peu près 
complet des connaissances médicales acquises par plusieurs 
siècles d'études, et qu'ils réparent en partie les pertes que le 
temps a fait subir à cette portion de la littérature grecque. Ce 
travail, annoncé dés le premier volume de la présente édi- 
tion, ne parait pas avoir jamais été entrepris, et les seules 
traces qui en soient restées sont les notes substantielles dont 
M. Daremberg a enrichi la Collection médicale. Nous n'essaye- 
rons pas de combler cette lacune. Nous nous contenterons, 
dans les pages suivantes, de réunir sur l'auteur les renseigne- 
ments les plus importants, de donner de ses ouvrages une 
idée à peu prés exacte, et de résumer les observations qu'une 
longue étude de prés de trois ans nous a permis de faire sur 
les anciennes traductions latines dont se compose le présent 
volume. 


Oribase naquit à Pergame vers l'an 325; la date de sa 
naissance est inconnue, mais il n'est guére possible d'en adop- 
ter une autre, puisqu'en 355 ses talents médicaux étaient assez 
connus pour lui mériter la faveur de Julien. Son biographe 
et ami Eunape nous dit que sa famille était honorable, et nous 
fait remarquer que, né à Pergame, il ne pouvait étudier une 
autre science que la médecine, cette ville ayant produit les 
meilleurs praticiens de l'antiquité. Son maítre fut Zénon de 
Chypre, et ses ouvrages prouvent qu'il acquit sous lui une 
forte éducation médicale’ et apprit surtout à connaître l'his- 
toire de son art et les auteurs qui en ont écrit. Attaché, comme 
presque tous les médecins de sa ville natale, aux idées paiennes 
et à la philosophie grecque, il devint, en 355, médecin du 
jeune César Julien, que son oncle Constance envoyait paci- 
fier les Gaules. Dévoué à son maitre, partageant tous ses goüts 
et toutes ses antipathies, il prit une part active à la révolution 


PRÉFACE. "n 


qui lui donna le titre d'Auguste en 360, et continua pendant 
tout son régne à jouir de la plus grande faveur. Questeur de 
Constantinople, il s'associa à ses tentatives pour restaurer 
l'ancienne religion, alla à Delphes tenter de rétablir l'oracle 
d'Apollon et l'aecompagna dans ses expéditions militaires; il 
était à ses côtés quand il périt dans un combat contre les 
Perses en 363. 

Une fois Julien mort, la fortune d'Oribase changea cruel- 
lement; les empereurs chrétiens qui lui succédérent ne pou- 
vaient oublier l'hostilité de son favori contre le nouveau culte; 
ils le dépouillérent de ses charges ét de ses honneurs et l'exi- 
lérent chez une nation barbare. Eunape, qui nous rapporte ces 
faits, ne nous dit pas le nom de cette peuplade, mais les dé- 
tails qu'il donne nous font croire quil ne peut s'agir que de 
ces nations de race germanique établies aux confins de l'em- 
pire, et qui depuis déjà longtemps en infestaient les frontières. 
Là, toujours au dire d'Eunape, Oribase déploya une telle 
science, guérit si heureusement les rois de la tribu, qu'il 
sattira leur respect et leur reconnaissance, et fit repentir 
les empereurs de leur injuste mesure. Rappelé par eux au 
bout de quelques années, il épousa une femme de grande 
naissance et fort riche, dont il eut quatre enfants. Le reste de 
sa wie paraît avoir été uniquement consacrée à la pratique de 
son art εἰ à des travaux littéraires. Il vivait encore en 395, 
date de l'ouvrage d'Eunape, mais dut mourir peu aprés, 
considéré par ses contemporains, à juste titre, si l'on en juge 
par les ouvrages qu'il nous a laissés, comme le premier mé- 
decin de son temps, comme le disciple le plus fidèle de la 
grande école de Pergame |. 

^A 

3 Τα Vie d'Oribase, par Eunape de composées par cet auteur vers 395. 
Sardes, qui n'a du reste pas grande va-  Eunape était, comme Oribase, fort atta- 
leur, fait partie des Vies des sophistes ché aux idées paiennes,et se moque 





" ORIBASE. 


Les œuvres d'Oribase qui nous restent aujourd'hui sont les 
suivantes : la Collection médicale (lerpoxzi συναγῶγαι), la Synop- 
sis ou abrégé, enfin les Euporistes ou traité des médicaments 
faciles à trouver ou à préparer. Tous ces ouvrages se rat- 
tachent étroitement les uns aux autres; nous allons indiquer 
rapidement les rapports intimes qu'ils ont entre eux, leurs di- 
visions et leur valeur. . 

1* La Collection médicale fut écrite à la demande de l'em- 
pereur Julien, pendant son séjour en Gaule, et lui fut dédiée 
quelque temps aprés sa révolte, puisque Oribase l'appelle dans 
la préface αὐτοκράτορ. L'auteur avait commencé par faire, à la 
demande du même, avant son élévation à l'empire, un abrégé 
des œuvres de Galien; une fois ce premier travail fini, il le re- 
prit pour y introduire les passages des autres auteurs relatifs 
aux sujets traités par le médecin de Pergame. A l'époque où la 
Collection médicale existait dans toute son intégrité, c'était une 
sorte de vaste encyclopédie médicale, dans le genre de l'ouvrage 
de Pline l'Ancien, contenant un résumé des connaissances de 
l'époque d'Oribase en médecine, en hygiène, en thérapeutique 
et en chirurgie. L'ouvrage comprenait soixante et dix livres; 
l'auteur y avait mis fort peu du sien, à part l'arrangement 
des matières. On trouvera plus loin la liste des auteurs consul- 
tés ou plutôt pillés par lui, avec quelques renseignements 
sur chacun d'eux. Oribase s'est contenté de découper dans 
les ouvrages les plus autorisés sur chaque sujet les passages les 
plus importants et de les juxtaposer. Il s'est si peu inquiété 
d'en faire un tout complet, une œuvre originale, qu'il n'a 


des moines chrétiens dans plusieurs l'adolescence en 363, date de la mort 
passages de son ouvrage; il sétait fait. de Julien. Les Vies des philosophes et 
initier aux mystères d'Éleusis et attaque des sophistes ont été publiées plusieurs 
violemment l'empereur Constantin. Ἡ fois au xvi* et au xvn! siècle, et de nos 
était plus jeune qu'Oribase et atteignit jours par Boissonade, 1822, Amsterdam. 





PRÉFACE. v 


même pas supprimé, dans les textes qu'il copiait, les renvois 
aux autres ouvrages de l'auteur ou aux autres chapitres du 
livre. Plusieurs fois méme, à propos d'une maladie, il a donné 
des extraits de deux auteurs indiquant chacun. un traitement 
entiérement différent !. La Collection médicale n'est donc point 
œuvre d'un esprit bien profond, mais d'un compilateur qui 
connaissait admirablement la bibliographie de son sujet et a 
su toujours choisir du premier coup les passages les — im- 
portants, les plus caractéristiques. 

Aussi, quand on cite Oribase, faut-il faire grande attention, 
car on ne sait pas toujours ce que l'on cite: En effet, les 
auteurs qu'il a mis à contribution et quil cite si souvent, 
que là où leur nom manque, il faut supposer une omission 
des manuscrits, ont vécu aux époques les plus diverses. Les 
uns, comme on le verra tout à l'heure, ont écrit dans les 
temps qui ont immédiatement suivi l'école hippocratique, les 
autres ont. précédé Galien; les autres enfin, et c'est le plus 
grand nombre, sont postérieurs à celui-ci et se rattachent 
plus ou moins à son école, soit qu'ils en acceptent, soit qu'ils 
en rejettent les théories. De là, nous le répétons, quand on 
cite la Collection médicale, la nécessité de dire de quel auteur 
a été tiré le passage que l'on emploie. 

-3* La Synopsis fut écrite par Oribase à la demande de son 
fils Eustathius, à une époque inconnue, mais que l'on ne peut 
croire antérieure à 390. En effet, au dire d'Éunape, Oribase 
resta assez longtemps en exil; il ne put guère rentrer avant 
366 ou 367, et ne se maria qu'à cette époque. En supposant 

lainé de ses enfants, il devait être né vers 

367 ou 368; la préface de la Synopsis dit qu'il avait appris com- 

plétement la médecine; il ne pouvait done avoir moins de 

OVI menthe table las articles Diabèie, Éléphantiasi, εἰ leo passages 
auquel ils renvoient. 





νι ORIBASE. 

vingt et quelques années. Dans cet ouvrage, qui est divisé en 
neuf livres, nous trouvons un abrégé, un compendium de la 
Collection, destiné à servir de guide habituel aux médecins 
éloignés des villes et n'ayant pas sous la main des ouvrages 
spéciaux plus détaillés. C'est pour rendre son nouvel ouvrage 
plus utile que l'auteur en a retranché tout ce qui regarde la 
chirurgie, l'anatomie, les machines, les luxations, les frac- 
tures, etc. C'est, avant tout, un traité élémentaire d'hygiéne 
et de thérapeutique. Ici, malgré des emprunts continuels faits 
aux médecins antérieurs, l'œuvre d'Oribase a été plus per- 
sonnelle; dans* beaucoup d'endroits il ne se contente pas de 
copier, il abrége et refond les fragments qu'il avait déjà 
employés dans la Collection. Remarquons encore, qu'à part 
quelques points de détail, c'est surtout Galien qui a fourni 
la majeure partie de cet ouvrage; obligé, en outre, de 
donner des méthodes précises de traitement, Oribase a dà 
choisir, et dans la Synopsis on ne retrouve pas à beaucoup 
prés l'incohérence qui dépare certaines parties de la Col- 
lection. 

3° Les Euporistes. Tout en n'étant qu'un abrégé, la Synop- 
sis était destinée aux médecins, les Eaporistes, au contraire, 
sont un manuel à l'usage des gens du monde, de ceux qui, sans 
avoir étudié la médecine d'une maniere spéciale, veulent pou- 
voir se soigner à l'occasion et dans les cas peu graves, sans 
recourir au praticien. L'ouvrage est dédié à Eunape de Sardes, 
au propre biographe d'Oribase; il est postérieur à la Synopsis 
et a dà étre composé entre 392 et 395. Il se divise en quatre 
livres, indique sommairement les premiers soins à donner au 
malade quand on se trouve dans une localité éloignée, décrit 
les symptómes de chaque maladie, énumére les principaux mé- 
dicaments simples utiles dans chaque cas, et donne de longues 
listes alphabétiques des substances les plus employées en mé- 





PRÉFACE. vi 


decine, en indiquant leurs effets. On n'y trouvera ni théories 
compliquées ni détails techniques, mais des indications brèves 
et concises, des formules, de courtes descriptions. C'est, en 
un mot, avec moins de méthode et de science, un livre dans le 
genre de nos manuels modernes. Les Euporistes sont en très- 
grande partie directement extraits de la Synopsis, sauf une 
bonne part du livre II, qui n'est que la reproduction un peu 
abrégée d'une partie de la Collection. 

L'importance d'Oribase est extréme; on peut la considérer 
à deux points de vue. Pour l'histoire de la médecine, c'est un 
précieux répertoire de faits et'de doctrines tirés d'ouvrages, 
empruntés à des auteurs qui, sans lui, ne nous seraient connus 
que par les scholiastes ou les anciens glossateurs. En outre, 
grâce à l'ancienneté de quelques-uns des manuscrits de ses ou- 
vrages, grâce aussi à l'existence des vieilles traductions latines 
dont nous allons parler tout à l'heure, il fournit des auteurs 
qu'il emploie, de Galien notamment, des textes bien meilleurs 
que ceux des manuscrits particuliers de cet auteur. La critique 
de cet immense arsenal de renseignements est encore à faire; 
ceux qui semblaient tout naturellement désignés pour cette 
œuvre difficile, MM. Daremberg et Bussemaker, n'ayant pu 
mener à bonne fin la tàche immense qu'ils s'étaient imposée. 
Espérons que quelque savant de France, d'Angleterre ou d'Al- 
lemagne, se décidera à tenter cette entreprise aussi honorable 

Il faut être médecin pour se rendre bien compte de l'intérêt 
que notre auteur présente à ce point de vue; mais il suffit 
d'étre quelque peu érudit, quelque peu versé dans la connais- 
sance de l'antiquité, pour pleinement sentir son importance 
historique. Sur les mœurs et les usages des anciens, sur leurs. 
connaissances en botanique, en physique, en minéralogie et 
en mécanique, on y trouve les indications les plus précises, les 





viu ORIBASE. 


plus nettes. Nous citerons notamment les passages sur les 
bains, la description et le traitement des maladies épidémiques, 
le traitement. des fièvres, les évacuations sanguines, les luxa- 
tions, les machines, les médicaments simples, etc. Aussi, dés 
l'apparition de ses premiers volumes, Oribase a-t-il immédia- 
tement pris la place qui lui appartenait au nombre des auteurs 
les plus précieux pour l'archéologie de l'antiquité gréco-ro- 
maine. 

L'ouvrage se compose de six volumes en y comprenant 
celui que nous publions aujourd'hui. Les fragments de la Col- 
lection remplissent les quatre premiers; le cinquième est occupé 
par le texte grec de la Synopsis et des Euporistes et par la tra- 
duction latine des livres I à Il du premier de ces deux ou- 
vrages; le tome VI renferme la traduction des livres IV à IX et 
celle des Euporistes. Comme Oribase a tiré tous ces ouvrages les 
uns des autres, nous avons cru utile de dresser une espèce de 
tableau synoptique des matiéres traitées dans chacun d'eux. 
On observera que, dans ce tableau, disposé sur trois colonnes, 
nous avons laissé un grand nombre de blancs; pour la Collec- 
tion, ces blancs représentent les lacunes énormes que cet ou- 
vrage a subies; pour la Synopsis et les Euporistes , c'est la consé- 
quence du plan suivi par l'auteur. On observera aussi que toutes 
les matières traitées dans la Synopsis ayant été trés-vraisembla- 
blement étudiées dans la Collection, les deux ouvrages se com- 
plétent mutuellement; la Synopsis donne, sous une forme abré- 
gée. certaines matières traitées dans les livres de la Collection 
aujourd'hui perdus. ^ 

Nous avons, en outre, rédigé et nous publions dans la der- 
nière partie du présent volume la table des œuvres d'Oribase. 
Cette table a été dressée sur un plan à peu près semblable 
à celui qui a été adopté par M. Littré. pour la table des 
œuvres d'Hippocrate, Nous n'avons pas eu la prétention de la 





PRÉFACE. IX 


faire absolument complète. Telle qu'elle est, elle donnera, nous 
l'espérons, une idée de l'importance de l'ouvrage, et permettra 
de s'y retrouver sans trop de difficultés. 

Outre cette table, outre ce tableau synoptique, nous avons 
dressé et nous donnons ici la liste des auteurs utilisés par Ori- 
base, en indiquant l'époque où ils ont vécu d'après la Biblio- 
theca greca de Fabricius et d'après quelques notes inédites 
recueillies par M. Daremberg et retrouvées par nous dans ses 
papiers manuscrits; nous y avons réuni les renseignements 
indispensables le plus sommairement possible et sans aucune 


prétention scientifique. 


TABLEAU SYNOPTIQUE 


DES MATIÈRES CONTENUES DANS LES OEUVRES D'ORIBASE. 


COLLECTION MEDICALE. SYNOPSIS. EupPonisTrEs. 


Des aliments; leurs pro- L. IV, ch. 1-xxxvir. η 
priétes et leur prepara- 
uon , |. I, II, ΠΠ et IV. 


De l'eau et des boissons, L. IV, ch. xxxvuri-xur. " 
l. V. | 

Régime, exercices et coit, L. I, ch. r-vr. L. f, ch. i-xvir. 
|. VI. 

Saignées ct emissions san- L. I, vir-xv. ή 
guines , l. VIT, ch. xxii. 

Purgations ,l. VIT, c. xxim- L. I, ch. xvi-xxuin. # 
x1vi; |. VIII. ch. xxmr- 
XLV. 

Des évacuatioos, |. VIII, , ' 
ch. 1-xxi11t. 

De l'air et des localites, L. I, ch. xxiv. , 
I. IX , ch. 1-xx. 

Fomentations, cataplasmes L. I, ch. xxv, xxvr et xxx, ' 
et ventouses, |. IX,  xxxr. 
ch. xxfLv. 

Bains, |. X , ch. rix, xxxvit-. LLLI, ch. xxvri-xxix , xxxi, 9 a 


LX. XXXIII. 


x ORIBASE. 


CotLLECTIOW MÉbICALE. STNOPSIS. EvuPonisTES. 
Médicarhents — topiques , " " 
l. X, c. x-x1xx vt, Lx it, Lx. 
Médicaments — simples , ' " 
. V XIV, rxtr. 
Médicaments rangés d'a- L. II, ch. 1-Lv. 4 
près leurs effets, 1. XIV, 
ch. xmmr-uxwvi. 
, Du choix des medicaments , 
simples, L II, ch. Lvi. 
Médicaments simples (lis- ' L. II, ch. r. 
.tes — alphabétiques) , 
l. XV. 
, Préparation des médica- ] 
ments, II, Lvn, Lx-Lxi. 
, Poids et mesures, |. Il, , 
ch. Lvim-Lix. 
Médicaments composés, L. III. L. IV, ch. cxxiv-cxrvim. 
l. XVI. J 
Des tempéraments , i. XXI. s , 
Du sperme, |. XXII. " , 
Facultés et fonctions , " ' 
|. XXII. 
Gestation, fœtus et con- , " 
ception, |. XXII. 
De l'habitude, t. III, 8o. , ' 
Du régime aux différents L. V. " 


âges, hygiène, t. III, 
p. 82 et suiv. 


Maladies des enfants, " ' 
t. III, p. 188. 

Configuration de la téte, " " 
t. III. p. 195. 

Tempérament des yeux, ' , 
t. III, p. 198. 

Du mauvais tempérament, , 1 
t. III, p. 200. 

De l'âme et de ses forces, 4 , 
t. III, p. 214. 

De la respiration et de la " ' 


voix , t. SIT, p. 221. 


COLLECTION MÉDICALE. 


Du mouvement des mus- 
cles, t. IIT, p. 248. 

Description anatomique du 
cerveau, des organes 
des sens et des appareils 
respiratoire, génital et 
digestif, |. XXIV. 

Anatomie , squelette, mus- 
cles et nerfs, 1. XXIV. 

Tumeurs contre nature, 
l. XLIV-XLV. 

Fractures, plaies de la 
téte, |. XLVI. 

Luxations , ). XL ΥΠ. 

Lacs et bandages, XLVIII. 

Machines de réduction, 
|. XLIX. 

Maladies des organes gé- 


nito-urinaires , hernies, 


l. L. 
Ulcéres, 1. LI. 
” 
΄ 
, 
, 
“ 
p 
΄ 
, 


PRÉFACE. xi 
SYNOPSIS. EvuPonisTEs. 
,) 8 
8 # 
L. VII, ch. xxiv-xxxv. | r 
,] 4 
, # 
#4 4 
e , 
“ 4 
# # 
8 n 
Fièvres et crises, |. VI. — L. III, ch. τ-χι. 
, Poisons et animaux veni- 
meux, À, III, ch. rxmmi- 
LXXIIT, 
Plaies, 1. VI, ch. rxxmi. / 
Maladies de peau, 1. VII, a 
cb. xxxvi-Lr. 
Affections des centres ner- " 
veux, 1l. VIII, ch. 1-xxr. 
Affections de la tête et du L. IV, ch. r-xin. 
cuir chevelu, J. VIII, 
ch. xxrI-xxx. 
Maladies du nez, des lè- L. IV, ch. xzvi-11v. 
vres , du visage, 1. VIII, 
ch. xxxi-xxxvri. 
Maladies des yeux, 1. VIII, L. IV, ch. xut-xxximn. 
ch. xxxix-Lvir. 
, Maladies des oreilles, 


|. IV, ch. xxxiv-xiv. 


xi ORIBASE. 


COLLECTION MEDICALE. SYNOPSIS. EUPORISTES. 
" " Maladies des dents, |. IV, 
ch. Lv-Lxix. 
a De l'obstruction des na- " 


rines et de la strangu- 
lation, 1. ΠΠ, Lvii-Lix. 
r Maladies des organes res- L. IV, ch. Lxx-Lxxxur. 
piratoires et de la poi- 
trine, |. IX, ch. rir. 


, Maladies des mamelles, " 
l. IX, ch. ix. 

4 Maladies des organes in- L.IV, ch. cxxxvari-cvr. 
testinaux, |. IX, oh. τ- 
XXIII. 

ü Affections des reins etde la u 


vessie ,l. IX, ch. xxiv- 


XXXIX. 
" Hémorroïdes, 1. IX, c. κι. " 
' , Maladies des organes gé- 
nitaus , |. IV, c. cviir-cxt. 
" Maladies des femmes,1. IX. L. IV, ch. cxrr-cxix. 
ch. xLi-Lv. 
‘ Goutte et sciatique, |. IX. L. IV, ch. cxx-cxxt. 
ch. rvi-Lxi. | 
" " Rôle du medecin, |. IV, 
ch. cxxrr. 


LISTE DES AUTEURS EMPLOYÉS PAR ORIBASE. 


ÁDAMANTIUS. 
ΑΘΑΤΠΙΝΟΦ, cité par Galien; il fut l'un des maitres ἆ Ηέτο- 
dote. 

. . ANTYLLUS, vivait au n° ou au 1v° siècle aprés Jésus-Christ. 
Tous ses ouvrages sont aujourd'hui perdus, sauf les fragments 
conservés par Oribase, Paul d'Égine et Nicétas. 

APOLLONIUS DE PERGAME. On ne sait au juste quel est cet 
auteur, Oribase citant seul un Apollonius de Pergame, et ce 
nom d'Apollonius étant assez fréquent parmi les médecins de 


PRÉFACE. xut 


lantiquité. On connait notamment un Apollonius, disciple 
d'Hippocrate; un autre, disciple de Straton, deux Apollonius 
d'Antioche, etc. 

Ἀποπισξένε, Syrien, natif d'Apamée; il exerca la médecine à 
Rome sous Trajan et tait disciple d'Agathinus; Galien l'avait 
en médiocre estime. Ses œuvres ont disparu, sauf quelques 
fragments conservés par Oribase , Aétius, Galien, Paul d'Égine, 
Nicétas, Alexandre de Tralles, etc. 

. Amsrore Le Puitosopn (nv siècle avant Jésus-Christ). 

Ἀφοιέριλρε De ΒΙΤΗΥΝΙΕ, probablement le médecin de ce 
nom mentionné par Galien comme ayant commenté les livres 
obscurs d'Hippocrate. 

Aruénée (n° siècle après Jésus-Christ). 

Ότο, médecin de l'école.empirique, auteur d'un traité 
Sur les Poisons , mentionné par Galien, Paul d'Égine et Aétius. 

Désosruëse, médecin de Marseille, écrivit un traité sur les 
maladies des yeux; était précepteur d'Alexandre Philalèthe. 

Discus. 

Drocris, vécut peu aprés Hippocrate, élève et exécuteur tes- 
lamentaire du physicien Straton. Il ne reste que quelques frag- 
ments de ses nombreux ouvrages. Galien cite un médecin Dio- 
clès de Macédoine. 

Dosconios. On connaît quatre médecins de ce nom: 1* Dios- 
coride de Phocas, médecin d'Antoine et de Cléopâtre; 2° un 
Dioscoride qui exerçait vers 63 après Jésus-Christ; 3° Dioscoride , 
mentionné par Galien ; 4° Dioscoride de Tarse, cité par le méme 

Énasisrnate, médecin du roi de Syrie Séleucus, élève de 
Théophraste et maitre de Straton; écrivit un commentaire 


Gates (n° siècle aprés Jésus-Christ." 
Hécionone. vivait sous Trajan; on croit que c'est lui que cite 


nr i 





xiv ORIBASE, 


Juvénal (Sat. VI, v. 372); de tous ses ouvrages il ne reste 
plus qu'un court traité. 

Hénovore, médecin de la secte des pneumatiques ou de l'es- 
prit vital, éléve d'Agathinus; indiqué aussi par Galien. 

Lycus. 

Mécès. 

MÉNÉMAQUE. 

Μνέριτηέε d'Aruiszs, cité par Athénée. 

Myésrrnée de Cyzique. Est-ce le méme que le précédent ? 

Pinacnis. 

Ῥηπιονὲνε ou Pmivuène. Tl vivait, dit-on, vers 8o aprés 
Jésus-Christ; mais il est cité pour la premiere fois par Oribase; 
il vécut probablement entre celui-ci et Galien. Ses ouvrages ne 
nous sont connus que par Oribase , Aétius et Alexandre de Tralles. 

Purtori, est cité par Galien. 

Rorus d'Épnèse. Suidas le fait vivre sous Trajan, et Galien 
le compte parmi les médecins les plus récents à son époque; 
le moine grec Tzetzes, sans doute par erreur, en fait un méde- 
cin de Cléopátre. On a quelques-uns de ses écrits; les autres ne 
nous sont connus que par les auteurs postérieurs tels qu'Oribase. 

Samnus, écrivit un commentaire sur le traité des épidémies 
d'Hippocrate; Galien cite cet ouvrage. 

Soranus. On compte quatre médecins de ce nom : Soranus 
de Cos, qui vécut à une époque indécise; Soranus de Cilicie, de 
peu postérieur à Hippocrate; Soranus d'Éphèse, auteur d'un traité 
sur les maladies des femmes, d'où Coelius Aurélianus a proba- 
blement tiré son ouvrage et qu'Oribase a employé; enfin Sora- 
nus le Jeune d'Éphèse. 

ΤΗΕΟΡΗΝΑΣΤΕ (1v siècle avant Jésus-Christ). 

Χένοσβατε, contemporain de l'empereur Tibère; écrivit un 
ouvrage sur l'utilité qu'on retire des animaux. 

Zorvng, contemporain de Plutarque, qui le cite. 





PRÉFACE. 


TRADUCTIONS LATINES D'ORIBASE. 


Quoique Oribase ait attendu jusqu'à notre époque une édi- 
tion vraiment critique de ses œuvres, il n'én avait pas moins 
joui, pendant tout le moyen âge, de la vogue la plus grande et 
la plus prolongée. Ce n'est pas la Collection. médicale qui fut le 
plus en faveur auprés des médecins de cette époque; cet ouvrage 
était beaucoup trop étendu pour une époque où les manus- 
erits coütaient si cher, où les connaissances étaient si restreintes. 
Désle temps de Paul d' Égine, c'est-à-dire dés le vir siècle de 
Tere chrétienne, la Collection était presque introuvable !. Aussi 
les médecins de l'époque barbare sattachérent-ils plutôt à la 
Synopsis et aux Euporistes, œuvres plus courtes, οἱ qui, sous 
une forme plus personnelle, avec plus de méthode et plus 
d'ordre, formaient de véritables manuels de l'art, des sommes 
comme celles que le moyen âge aimait à composer. C'est ce qui 
explique pourquoi ces deux ouvrages, qui n'ont plus pour nous 
aucune valeur pratique, eurent l'honneur d'étre traduits à deux 
reprises en latin, et pourquoi les manuscrits de ces traductions 
sont si nombreux. On trouvera dans la préface du tome V la 
description détaillée de quelques-uns de ces manuscrits; nous 
allons compléter ces premiers renseignements et donner quel- 
ques renseignements un peu plus étendus sur l'histoire et la 
langue de ces anciennes versions, et sur les rapports qu'elles 
ont entre elles et avec le grec. 

A première vue, ces manuserits forment deux groupes bien 
tranchés; d'une part, une premiére traduction fort ancienne , 
représentée aujourd'hui, à notre connaissance, par cinq manus- 
crits; de l'autre, une seconde version refaite plus tard directe- 


* La Collection fat plus tard connue et employée par le célèbre médecin arabe 
Rharès, qui la cite fréquemment. 


Lr 





xe ORIBASE. 


ment sur le texte grec, et dont nous connaissons trois exem- 
plaires plus.ou moins complets. 

Le premier groupe est de beaucoup le plus important, à | 
cause de son ancjenneté, du nombre et de l'excellence des 
manuscrits qui y figurent. Cette première version a, en outre, 
pour nous un avantage inappréciable; faite sur le texte d'Ori- 
base à une époque relativement assez rapprochée de l'auteur, 
elle est la reproduction, souvent méme le calque fidèle d'un 
texte beaucoup plus ancien que les manuscrits grecs aujour- 
d'hui existants. En outre, elle présente, dans sa division inté- 
rieure, des particularités fort remarquables; les deux ouvrages, 
Synopsis et Euporistes, y ont été fondus, et l'ordre des chapitres 
y est tout à fait arbitraire; ce qui prouve qu'à l'époque où la tra- 
duction fut écrite l'œuvre d'Oribase avait déjà été l'objet d'un 
grand remaniement, d'ailleurs fort maladroitement opéré. Re- 
marquons, en outre, que cette famille fournit nombre d'additions 
importantes, empruntées dans certains cas à des auteurs chré- 
tiens, tous absolument inconnus. Enfin la langue de cet ancien 
texte, sans être aussi défigurée que celle des diplômes méro- 
vingiens, présente pourtant assez d'anomalies pour mériter 
une étude particulière. 

Nous connaissons cinq manuscrits de cette première rédac- 
tion : deux à Paris (Aa et Ab), un à Berne (Be), un à Saint- 
Gall (6), et enfin un en Angleterre, chez lord Asburnham 
(As). 

Ces cinq manuscrits peuvent tout d'abord se réduire à 
quatre; car un examen attentif de celui de Berne prouve 
que c'est un fragment de Aa et qu'il comble en partie une 


* Un autre manuscrit de cette méme pour M. Daremberg, mais nous n'a- 
rédaction se trouve, paraitil, à Glas- vons rien retrouvé sur ce manuscrit 
€ow, au musée Hunter; du moins notre dans les papiers dont nous avons en 
confrère M. P. Meyer l'avait examiné communication. 





PRÉFACE, wa 


grande lacune de ce dernier manuscrit. En effet nous avons 
fait remarquer, dans les notes du présent volume, que dans Aa 
manquent sürement quarante feuillets, soit quatre-vingts pages 
qui formaient les cabiers 19, 20, 21, 23 ct 23 aujourd'hui 
disparus. Or le manuscrit de Berne comprend dix-huit feuil- 
lets, aujourd'hui reliés dans un ordre assez arbitraire, mais qui 
faisaient partie des cahiers 19, 20 et 21 du manuscrit primitif. 
L'époque des deux manuscrits est la méme, vi* ou vi siècle; 
méme nombre de lignes à la page, 32, écriture identique, si 
nous en eroyons un calque assez grossier pris à Berne par 
M. Bussemaker. C'est là plus qu'il n'en faut pour identifier les 
deux volumes !. 

Le manuscrit de lord Asburnham (As) provient de la vente 
Libri, où il portait le n° 10; on croit que ce trop célèbre col- 
lectionneur l'avait volé à Troyes. C'est un manuscrit en onciales; 
les caractéres, à en juger par un fac-simile que nous avons eu 
sous les yeux, sont plus petits que ceux du manuscrit de Paris, 
Aa. Il est aujourd'hui très-mutilé, et une bonne partie de ses 
feuillets a disparu. Tel qu'il est, il contient les fragments de huit 
livres correspondants aux livres I. de la Synopsis, I des Eupo- 
ristes, puis IV à IX de la Synopsis. Dans la division en chapitres, 
il parait absolument conforme à Aa et appartenir par suite à la 
iéme famille; il a toutefois supprimé deux livres que le ma- 
nuscrit de Paris reproduit, les livres IT et Il de la Synopsis; 


déjà imprimée quand nous retrouvâmes 
daus les papiers de M. Daremberg la 

. copie de Be. M. Hagen ne parait pus, 

du reste, avoir soupçonné l'identité des 

deux manuscrits, identité que MM. Da- 

ui rd c notre in- remberget Bussemaker avaient reconnue 

boc les TIR de ce manuscrit, aprés un examen attentif de l'un etde 
eorrespondante à celte lacune l'autre. (Hagen, De Oribasii versione la- 


est Ab, était tina bernensi commentatio. Berna, 1875.) 





vin ORIBASE. 

l'état du manuserit ne permet pas de juger si, pour le livre II, 
il a fait comme Ab, qui l'a fondu avec le livre II des Eaporistes , 
en le. plaçant tout entier à la lettre Q de la liste alphabétique 
des médicaments simples. t 

Saint-Gall, codex 761 (G), écriture semi-lombarde; proba- 
blement. antérieur au x siècle; parchemin, 280 ff, aujour- 
d'hui très-incomplet, intitulé : Libellus medicinalis ez Hypocrate 
et Galeno collectus. ll renferme aujourd'hui des extraits de Gario- 
pontus, les restes d'un grand antidotaire, et des extraits de la 
Synopsis et des Euporistes , rangés dans un ordre extrémement 
défeetueux. Tel qu'il est, ce recueil parait avoir été fait sur un 
manuscrit proche parent de Ab, sinon sur Ab lui-même. Les 
dillérences de texte consistent surtout en corrections de latin, 
faites par le copiste de G et en suppressions; les additions sont 
si peu importantes, qu'on peut sans crainte les attribuer au 
copie. 

Les mariuserits de Paris, lat. 10233 (An) et 933a (Ab), pro: 
viennent tous deux de la Bibliothèque capitulaire de Chartres, 
mais ont été trés-certainement exécutés en Italie; nous en avons 
donné la description détaillée dans la préface du tome V. Ces 
deux textes appartiennent évidemment à la méme famille, mais, 
dans l'ordre des matières ils présentent de notables différences; 
dans Ab, le livre II de la Synopsis a été fondu avec le livre II 
des Euporistes donné comme livre II du nouvel ouvrage; le traité 
n'y comprend donc que neuf livres au lieu de dix qu'il renferme 
dans Aa. C'est là une différence essentielle; mais il y en a beau- 
soup d'autres, que l'on trouvera indiquées dans les variantes et 
dans les avertissements de chaque livre, et qui toutes em- 
phehent de regarder Aa comme le prototype de Ab. 

Au est de beaucoup le plus important de tous les manuscrits 
d'Oribase, car il est le plus complet et le plus ancien de 
Anis, C'est toujours. lui, autant que possible, que nous avons 





AX ORIBASE. 


provient ni de La, ni de Λα. ni de Ab. C'est un recueil d'extraits 
dans le genre de G; seulement ces extraits sont beaucoup plus 
étendus. Le texte et la langue de Ba paraissent se rapprocher 
beaucoup moins de Aa que de La et de Li, sans toutefois qu'on 
puisse le rattacher d'une manière immédiate à l'un ou à l'autre 
de ces deux manuscrits. 

De ce qui précéde nous tirerons le tableau suivant, dans 
lequel P représente le texte grec original, R le texte grec rema- 
nié, Z l'original commun de Aa, Ab et As, enfin X l'original 
commun de La, Li et Ba. 


P 
| 
free ob γα] 


R 
Z 


Aa Ab As 
Ι 4 
G 


Avant. d'aller plus loin, il nous faut faire tout de suite 
quelques remarques sur le tableau généalogique que nous 
venons de dresser. Observons d'abord que, dans la version la 
plus ancienne, celle de Àa et de ses congénères, les Euporistes 
ne forment plus un ouvrage indépendant; il n'en reste qu'un 
livre entier, le II*; les livres Let III et méme le IV’, le plus 
considérable de tous, ont été fondus dans la Synopsis, au fur 
et à mesure que le copiste trouvait des chapitres sur les mémes 
matières ou sur des matières analogues. Au contraire, dans 
les manuscrits de Laon et de Leipzig, les Euporistes ont été 
traduits à peu prés intégralement; le livre I a dà exister dans 
La, quoiqu'il ait aujourd'hui disparu, car le livre IE existe avec 





PRÉFACE. xu 


son véritable numéro d'ordre. Le livre IV s'appelle livre III et 
m'a été traduit que jusqu'au chapitre cxxur, laissant de côté 
vingt-six chapitres de formules de médicaments composés qui, 
lans le texte grec lui-méme, ne sont peut-être qu'une addition 
postérieure; Je traducteur a remplacé ces chapitres parla partie 
originale de l'ancien livre III du méme ouvrage. 

Ji est done absolument certain qu'à l'époque de la plus an- 
tienne rédaction il existait des manuscrits grecs où les deux 
ouvrages d'Oribase avaient été fondus dans un ordre arbitraire; 
mous disons des manuscrits grecs, car, si l'on peut supposer 
un traducteur comme celui-ci capable d'intervertir ou. d'o- 
mettre quelques chapitres du texte original, il nous parait dif- 
ficile, pour ne pas dire impossible, de supposer que, tout en 
traduisant, il se soit astreint à un travail aussi considérable que 
la refonte des deux ouvrages. 

"Tout ce qui précéde peut faire croire que les auteurs de la 
plus ancienne traduction ont pris avec le grec de grandes liber- 
tés; l'examen quelque peu attentif du texte de cette traduction 
prouvera que ces libertés sont encore plus grandes qu'on ne 
peut l'imaginer. Non-seulement, dans beaucoup de passages, 
l'auteur ne s'est pas attaché à traduire exactement, mais encore 
ailleurs il a développé, en ajoutant de longs passages tirés 
de divers auteurs latins ou peut-être traduits du grec; ces 
passages interrompent à chaque instant la suite de l'exposition 
en donnant sur la maladie étudiée par l'auteur une opinion 
toute différente, en indiquant pour elle un traitement tout 
contraire. Ces additions proviennent de différentes sources; 
quelques-uns de ces auteurs sont nommés, mais, malgré toute 
notre bonne volonté, il nous a été impossible de trouver des in- 
dications bibliographiques à leur sujet. Parmi les noms qu'elles 
indiquent, nous reléverons ceux de Severianus episcopus , de Jaco- 
bus, médecins chrétiens, dont la mention prouve à quelles 





xui ORIBASE. 


sources puisait le traducteur pour compléter l'œuvre du paien 
Oribase. Du reste, les croyances religieuses de ce compilateur 
sont encore indiquées par plusieurs formules magiques, dans 
lesquelles entrent des fragments de la Bible; nous citerons no- 
tamment une formule pour faciliter l'accouchement, où l'on 
retrouve quelques mots de la généalogie de Jésus selon saint 
Matthieu!. Enfin, dans certains cas, l'auteur de cette traduc- 
tion a remplacé le chapitre abrégé de la Synopsis par un chapitre 
plus étendu emprunté vraisemblablement à la Collection médi- 
cale; peut-être cependant faut-il attribuer les additions de cette 
espèce au copiste des manuscrits grecs qu'il avait sous les yeux. 

La traduction du x* siècle tout au contraire est beaucoup 
plus fidèle et reproduit bien plus exactement le texte grec tel 
que nous le possédons aujourd'hui; les chapitres, sauf quel- 
ques-uns qui ont été soit dédoublés, soit réunis, y sont dispo- 
sés tout à fait dans l'ordre de l'original, et les additions nese re- 
trouvent guère qu'à la fin des livres. De plus, ces additions sont 
généralement peu nombreuses et peu importantes; à part un 
extrait du médecin Criton, qui contient nombre de renseigne- 
ments curieux, à part de longues indications supplémentaires 
sur le traitement de la goutte, le reste n'a pas grande valeur ?. 

Pourla langue aussi, les deux versions présentent de grandes 
différences. Tandis que la langue du manuscrit de Laon, toute 
barbare qu'elle est, est encore du latin mêlé de mots grecs 
dans une forte proportion, les manuscrits Aa et As sont écrits 
en grande partie en latin populaire, On sait que, par latin po- 
pulaire, on entend la langue parlée qui succéda au latin clas- 
sique, quand les invasions barbares et la destruction de l'Em- 
pire eurent détruit les derniers centres littéraires et fermé les 
dernières écoles. Cette langue, dont les monuments les plus 


! Voyez infra, p. 622. — * Voyez infra, p. 397 et 825. 








xxiv ORIBASE. 


- l ne nous reste plus quà déterminer d'une manière aussi 
exacte que possible l'âge de cette première traduction. Rappe- 
lons d'abord que les deux manuscrits de Paris sont certainement 
originaires d'Italie, et que, par conséquent, ce travail a dû être 
exécuté dans ce pays, qui seul avait avec l'empire d'Orient des 
relations assez suivies pour que le grec y füt encore une langue 
courante. L'écriture de Aa et de As est d'une époque indécise, 
et qu'il est difficile de fixer faute de termes de comparaison; 
toutefois beaucoup de juges des plus compétents y voient des 
modèles extrémement purs de la plus belle onciale du vr siecle, 
etil est difficile d'en reculer l'exécution plus loin que le premier 
tiers du vi^ siècle (630 ou 640); la Synopsis et les Euporistes ayant 
été composés vers 390, c'est dans cet espace intermédiaire de 
deux cent quarante ans qu'a dà vivre l'auteur de cette traduc- 
tioñ. Mais cette longue succession d'années peut, croyons-nous, 
être encore réduite; nous avons dit plus haut que les deux 
traités avaient été fondus dans la recension du texte grec em- 
ployée par le traducteur; ce n'est donc pas du texte original 
tel qu'il existe aujourd'hui qu'il s'est servi. On ne peut guère 
placer cette recension des manuscrits grecs par un inconnu 
avant le milieu du v' siècle, époque où avaient disparu la plupart 
des contemporains d'Oribase, moment où la rareté des manus- 
crits des deux ouvrages pouvait rendre utile un pareil travail. 

ll faut encore remarquer que Aa est loin d'être le manus- 
crit original, et qu'il a dà exister un original cominun pour 
lui, pour Aa et pour As. Peut-être méme, entre tous ces manus- 
crits et leur auteur commun, y a-t-il plus d'une génération in- 


[stae pour istae, stus pourüstius)zailleurs xv'siècle, Eu outre, dans ses remarques 
il note comme une partieularité phoné- sur lu syntaxe, la déclinaison et la con. 
lique le remplacement de li par l'y jugaison, M. Hagen nous parait avoir 
(s); à ce compte l'auteur trouverait du souvent pris des fautes évidentes pour 
latin vulgaire dans les impressions du — des formes de latin vulgaire, 





PRÉFACE. xxv 


termédiaire; c'est ce que les variantes prouveront suffisamment 
pour Ab; pour As, le fait nous semble probable, sans que 
nous eonnaissions assez ce manuscrit pour rien affirmer. En 
outre, si l'an examine attentivement le texte fourni par ces 
trois manuscrits, on reconnaitra, croyons-nous, que l'on a 
affaire à des copies d'un manuscrit glosé, dont les additions 
marginales ont fini par entrer dans le'texte !. C'est de là, sui- 
vant nous, que viennent ces fréquents id est, précédant la tra- 
duction latine d'un nom grec simplement transcrit en lettres 
latines; nous y rapporterons aussi des additions comme celle-ci : 
quem rustici vocant. . ., et c'est de là que viennent encore , suivant 
nous, bon nombre des recettes qui se sont ajoutées à la tra- 
duction littérale du texte grec, sans être liées avec lui autre- 
ment que par item. Si cette hypothèse semblait acceptable, 
nous trouverions dans quelques-unes de ces gloses un nouveau 
moyen de déterminer approximativement l'âge de cette tra- 
duction. Plusieurs fois, en parlant d'une herbe, de l'isatis, Aa 
ajoute ces mots: quam tinctores herba vitrum vocant et Goti uuis- 
dile®, addition que Ab fournit aussi en mettant généralement 
Gabti pour Goti. En supposant, comme nous le faisons, que 
Toriginal de ces deux manuscrits était un texte glosé ou la copie 
d'un texte glosé, on pourrait regarder ce texte original comme 
antérieur à l'occupation de l'Italie par les Goths ou des pre- 
mibres années de cette occupation; les Goths ayant occupé 
TItalie depuis environ 480 jusqu'à 550, l'original de la traduc- 
tion de nos trois manuscrits les plus anciens serait de la fin du 
w'ou des premières années du vi" siècle. 

? ies manuscrits Aa et Ab, qui ont, tres et de mots de renvoi, de phrases 
à une certaine époque (an x'sibcle) ap- | explicatives; l'écriture de quelqnesunes 
qartenu à la méme personne (voirdans est presque contemporaine du dernier 
les facsimile du présent volume le mot de ces deux manuscrits. 


mensuras écrit à la marge), sont cou- — * Voyez notamment p. 131, col. i, 
verts d'annotations marginales, de let. 1. 38. 





xxvi ORIBASE. 


Tout cg que nous venons d'exposer n'est guère qu'une hypo- 
thèse; toutefois nous la croyons au moins admissible, et nous 
estimons qu'un examen plus attentif des textes que nous n'avons 
pu voir par nous-même ne pourrait que confirmer notre essai 
d'explication. 

Quant à la traduction du x* siècle, sa date est beaucoup plus 
facile à déterminer; le manuscrit de Laon est certainement une 
copie très-rapprochée de l'original , qui ne devait pas être beau- 
coup plus ancien que lui. Cette traduction ne peut d'ailleurs, 
dans aucun cas, être regardée comme faite à l'époque méro- 
vingienne. 

On comprend tout l'intérêt qu'ont ces traductions anciennes 
pour la constitution du texte d'Oribase. Elle ont été faites sur 
des manuscrits bien plus anciens que tous ceux que nous 
possédons aujourd'hui et représentent deux recensions diffé- 
rentes, En outre, dans la plupart des cas, elles sont d'une telle 
fidélité, elles ont si exactement calqué le texte original, que, 
malgré toutes les erreurs qu'elles ont commises, malgré toutes 
les omissions qu'elles renferment, on peut presque toujours 
retrouver le grec sous leur latin barbare. Cette importance 
avait été parfaitement sentie par MM. Daremberg et Busse- 
maker, et c'était pour cela qu'ils avaient projeté dés l'abord 
d'en donner des extraits à la suite du texte grec !. Si, au lieu 
de nous contenter de ce systéme d'extraits, nous publions dans 
le présent volume le texte complet des six derniers livres de la 
Synopsis et des Euporistes , c'est que nous ne sommes pas assez 
habitué à la critique des textes grecs, pour choisir les extraits 
les plus importants. L'intérét trés-réel de ces textes latins, au 
point de vue philologique, nous a d'ailleurs consolé de ce lé- 
ger inconvénient, et nous nous sommes décidé à donner la tra- 


* Ce qu'ils ont fait dans le tome V pour les livres IL, Het III de la Synopsis. 





PRÉFACE. ΧΧΝΙΙ 


duction aussi compléte que possible des dix livres qui restaient 
à publier. 

Nous publions en regard, sur deux colonnes, les deux tra- 
ductions; pour celle du γι siècle, nous recourons toujours 
au manuscrit le plus ancien, en complétant Aa par Ab, Ab 
par G; pour celle du x* siécle, nous avons presque partout em- 
ployé le texte de Laon, le manuscrit de Leipzig étant infini- 
ment moins complet et n'ayant presque aucune importance. 
Pour cette derniére traduction, nous n'avons pas donné de 
variantes, ce que nous avons fait, au contraire, pour celle de 
Aa. En effet, Ab nous paraissant copié sur un autre manus- 
crit, plus prés que Λα du prototype, nous avons cru utile de 
donner quelques variantes, sans nous astreindre à les donner 
toutes; on verra par là que Ab complète et quelquefois explique 
Aa dont le texte est d'ailleurs généralement meilleur que le 


sien. 


Tel est le plan suivi par nous dans cette publication; nous 
y avons apporté tous nos soins, heureux si le monde savant, 
satisfait de voir enfin terminée une publication restée si long- 
temps incompléte, veut bien se montrer indulgent pour ce 
dernier volume et ne point le comparer de trop prés à ceux 
qui l'ont précédé. 


A. MOLINIER. 


Mai 18-76. 


ŒUVRES D'ORIBASE. 


e 








EXTRAITS 


DES ANCIENNES TRADUCTIONS. 


— ull pou— — 


LIVRE IV 
DE LA SYNOPSIS. 


Le livre IV de la Synopsis nous a été conservé jusqu au milieu du 
chapitre xxxiii par le manuscrit Αα (Paris, lat. 10233), en entier par 
Ab (lat. 9332) et par La (Laon); les vingt premiers chapitres se 
retrouvent dans G (Saint-Gall). Ces manuscrits se classent en deux 
groupes : d'une part Aa, Ab et GC , qui ont des rapports si étroits, qu'il 
faut supposer, ou que Aa est l'original commun, ou que tous trois pro- 
viennent d'un méme original, aujourd'hui perdu; d'autre part le ma- 
nuscrit de Laon, du x* siècle, remaniement des anciennes traductions 
latines, ouvrage original à plusieurs points de vue. Α ce manuscrit se 
rattache le manuscrit Barberino, dont nous avons renoncé à donner les 
variantes, qui n'ont presque aucune importance. 

Suivant en cela l'exemple de M. Daremberg, nous donnons deux 
textes : d'une part jusqu'au milieu du chapitre xxxii le texte Aa, sup- 
pléé. à partir de cet endroit, par Ab; d'autre part le texte La. Nous don- 
nons, pour les vingt premiers chapitres, les principales lecons de Saint- 
Gall, pour les trente-trois premiers les variantes de 4b. Dans le choix 
de ces variantes, nous avons surtout cherché à rendre intelligible, 


vi. l 


2 ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 1. 


au moven d'une meilleure lecon, une faute grossière, une erreur évi- 
dente du texte. que nous publions :r extenso. 


: Cæaprras 1. t. V, p. ι26.] 


7121 v^. [wciPrT TExTUS LIBRI 
QUIN.....!* 


I. Quae sunt que saptiliant m cibus". 
" Mium. cepa”, cardama, porrus. se- 
napis, piper, smyrniou. piretrus !, on- 
ganus, calaminthis*, vsopus’, sisim- 
brius, puleius, thimus*, satureia, haec 
omnia virides? adsumpta minus supüi- 
hant; siccae autem jam fortiora* sunt 
ad extenuandum, et medicantur. sed 
non? nutriunt corpus Universa baec 
omnes siccae fortiores sunt viridibus*, et 
quecumque in collibus! et in locis 
siccis nascuntur et campestnbus for- 
tiores sunt? quam ea que in aquosis* 
aut!! hortis vel humidis aut paludes- 
tribus! locis nascuntur. Hoc autem super 
omnia oportet scire communiter que 
sequuntur | : eruca, appius "^, petrose- 
linus, ocimus'*, rafanus, brassica, beta, 
rapa, pastinaca", acalisfes®, fenuculus!*, 
" coriandrus, ruta, anethus* Libisticus 3, 
cyminus, capparis, lupinus, cariotae 
semen, anisus*?*, sinonus, ameos, dau- 
cus, seseleos?, tordillus, et omne quod 


[9ο v'] IscipiT. LIBER Quan TUS. 


I. Quae sunt quae extenuant in cibis. 

Abus, cepas, cardamus, porrus, " 
napes , piper, smyrnion, piretrus , origa- 
nus, calamentis, ysopus, sesimbrius, 
puleius, tymus, satureia viridem mi- 
nistratam, sicca enim ut medicamen 
jam danda sunt et non ut cibi. Uni- 
verse aut omnes sicciores for[100]tiores 
sunt viridibus; et ea quae in collibus 
locis et non in acosis, sit in siccis nas- 
cuntur aut paludibus et in campis 
quam qui in hortis nascuntur fortiora 
sunt. Hae omnino his cportet medicum 
scire quae praedicta sunt. Deinde au- 
tem sunt sequentes : eruca, appius, pe- 
trosilino, ocymus, rafanus, brassica, 
betas, scolimus, eringius, acalifes, fe- 
nucolus, coriandrus , ruta, anetus Livis- 
ticus, cyminus, capparis, et termentus, 
carpus, caris semen, anisus, sinonus, 
ameus, daucus, siles, turdillis, et om- 
nes quae sunt boni odoris et acris et 
calidae sunt apertissime. Fortiter au- 


CnaP. 1. Van. [Fol. 33 c.] : ! Incipit liber tertius — * ciba. — * pyretrus, — * cala. 


mentis. — * hyssopus. — * thymus. — * viridis, — * forciora. — * nec. — !* sunt viri- 
dibus..... fortiores sunt desunt. — '! in. — !! umedis. — !* paludistribus. — '* secuntur. 
— ' appius. — !* ocymus. — !' pastenaca. — !* acalifes — !* fenoculus. — * anitus. 
— ? ]ybesticus. — * anesus. — ** siseleus. 


Lesoss : Le manuscrit de Saint-Gall (G) seul peut nous fournir quelques leçons pour 
le présent livre, puisque nous publions le texte La en regard du texte Aa; en général les 
Arences sont minimes οἱ proviennent plutôt des copistes que des traducteurs; voici 
bs principales : * L'incipit manque. — Ÿ in cibis deest, — * deest. — * quecumque in 
4 δν οἱ desunt. — * in cosis. ) 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 1. 3 


bene clit et aeria sunt et ada, mani- 
festum est quae sunt enim que fortiter 
suptiliant. Rotae semen et canabis! le- 
vies autem suptiliant in cibos*; panis 
de hordeo? solus, secundus autem exte- 
nuat de tritico* panes elybanites 5; alii 
autem omnes* quos extenuare volumus 
abstenendi sunt, nam? post longum* 
tempus? lenticla? gustanda est. De pis- 
&ibusautemaspratiles!! tantum. Pullos !* 
vero qui in locis montuosis et siccis 
nutriuntur, ab lis? qui in humidis ^ et 


omaes animales! dandi sunt [122] qui 
in montibus aut in locis siccis? nutriti 
sunt, quia sicciora et calidiora sunt 
temperautia!, et carnes? eorum minus. 
flegmatica sunt vel glutinosa?'; sturnus 
ergo et merulas? et tardus et perdices 
comedendae® sunt. et ea. que?! in tur- 
ribus nutriuntur abes; columbi de tur- 
ribus meliores? sunt domesticis, et 
wmiversa que excitantur?* non exci- 
tatis" meliores? sunt, et ea que siccis 
civis nutriuntur ab his qui humidis , et? 
quae mundum aerem bolitant ab his ? 
cues ο ος 


fu sut! descsiples. lent 
Rutae semen et cannapis, et sint farma- 
codes, cicere enim sementis mediocriter 
et extenuat sub talem. Leviores ergo 
sunt de ordeo, secundo sunt de tritico 
panis in forno coctis; alia vero absti- 
nere templanda sunt. praeterquam post 
Jongum tempus. Pisus aut lenticla gus- 
tanda est non ad satietatem ; debet qui 
per rationem vult extenuare, per die- 
tam, Similiter et pisces aspratilles et 
ex montibus avis minutas et quae in 
montibus nutriuntur animalia omnis 
sicciora et calidiora sunt temperantia, 
et carnes eorum minus flegmatica sunt. 
vel gluttinosas qualia sunt sturnus, me- 
rula, turdos, perdices sunt comedenda; 
etin quae intus in stotoribus nutriunt. 
aut vivunt aves et ea quae in ubi spe- 
rulcem dicunt, et palumbaris per tur- 
res commorantes meliores sunt de do- 
meslicis et universi quae excitantur; 
habeat quae siccas causuntur atque 
aquae humidam, et ea quae mundum 
aerem possedit at que in nebuloso di- 
cunt melius extenuantur. Pisce aut as- 
pratiles utuntur, quales sunt iudilus , et 
ficidus, cuttifus, merolus, scarus, et 
ut simpliciter dicam, omnia quaecum- 
que macerala et molles sunt carnes, 
Quae autem dura et gluttinosam ha- 
bent carnes, prohibenda sunt omnino 
modis. Molles enim unisci carnes sit 


— * omnis, — 


—' dybuntes— 


Leçons : * in sere volrunt. — * exercilantur. 





ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 1. 


Aa 
omnino; molles ergo sunt unisci piscis 


carnes!, treclae autem carnes laxatas 
sunt, non tamen molles. Haec ergo ha- 
benda est ambabus? cognitio, et in om- 
nibus piscibus aextimanda condicio? " 
est. De mollibus et satyris luxuriosis car- 
nibus praebidenda* sunt etiam sensu, 
quod est in utrisque ad saturitatem co- 
medendi, nam si ea deesunt , observan- 
dum est ne ad saturitate edantur, ut est 
uniscus et trecla. Pelagicos* autem pis- 
ces ministrentur si aspratiles desunt, 
et maxime eos qui cum senape eduntur, 
qualis est scorpius* vel alii hujus gene- 
ris; nam quorum mentio facta non cst, 
omnia propter? superfluitate prohibenda 
sunt et anguillas et alia plurima quae 
mollibus carnibus sunt; [122 v°] sed et 
selacion quamquam et ipse molles habet 
carnes propter glutinationem? flegme* 
in eo habundantis nociva est his quibus 
ad extenuandum civos ^ dari oportit. 
Hutiles autem sunt selacion et turpedo Ἡ 
et trecla sola ad utendum aliquando; 
etiam his expedire potest si aspratiles 
desunt, qualia sunt hujus virtutis bu- 
closa et psitta', vel pullorum qui ges- 
tantur non prohibeo utere, et columbos 
et turtures!! maxime qui in montibus 
nascuntur aut nutriuntur. Oportet au- 
tem dare non recentes sed maceratas 
carnes, factas die una ut in alia come- 
dantur die, ita ut? minus comedantur 
omnia quae mediocriter duras habent 
carnes. Nam etinsulatos pisces si come- 
dant non modicam desicctionem vel te- 


La 
macerata, aspraliles triclas macerata 


non autem mollis. Haec ergo habent 
utrique cognitionis de omnium animan- 
tium carnis. De mollis et ipsatirus, id 
est durus, et hoc adtendis intellecto, 
quod utique sit in utrasque ad saturita- 
tem commedantur; alia autem nihil 
aliud, nisi hoc solum comedatur. Ali- 
quando aliorum ammissionem cum ob- 
servationem nimietatem ciborum satu- 
[100 v?]ritatem, qualia sunt unisci et 
tricle. Pelacorum piscium licet ad prae- 
sens non sint aspratiles pisces, et 
maxime hii qui cum senape comedun- 
tur, quemadmodum scarpina est. Sunt 
autem quaedam genera animantium, 
quibus sunt quidem alia genera quo- 
rum llicti sunt cognitionem, sed de his 
quae absque mensura utrisque custo- 
dire oportet; ex quibus est anguila et 
alia plurima quae sunt mollis habentes 
carnes, propter quod gluttinosa est et 
flecmatica est ; nimis nociva que est ex- 
tenuandi dieta uti opus habent. Utilis 
autem ad haec est turpio aut selation 
aut tricla sola utere aliquando, et haec 
expediunt non autem pisces aspratiles 
inventos; ipsa autem virtutes buclossaet 
psaptace gallinarum quae exercentur, 
non prohibeo manducandas , columbos 
οἱ turtores ct maxime quae in montanis 
decunt locis. Oportet autem non recen- 
tes, sed maceratas una die vel biduo 
aut amplius ; auferantur omnia que du- 
ras habent carnes. Insalatas vero pisces 
multum extenuant vel subtiliant. Ele- 


Var : ! carnis. — * ambobus. — ? cogdicio. — * pervidenda. — 5 pelagius. — 
* scurpius. — ? propter deest. .— * plyttinacionem. — ? flegmata. — !° cibus. — '! tu- 
spedo. — ? turtoris. — ! dicta aut. 
i 


Leçons : " cognitio. — * spitta. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 1-2. 9 


Aa 
nuitatem corporis faciunt. Eligendi au- 


tem suut pisces qui insalandi sunt qui 
sunt natura habentes molles carnes. 
Cytodes autem, id est pelagicos prohi- 
bendi sunt insalati. Porcinas autem 
carnes insalatas gustanda sunt quam 
[requenter edendas. Poma autem minus 
nisi forte eas que ventrem molliunt 
sunt danda, molliores enim que sunt; 
nam dura prohibenda sunt, et ea que 
grabant digestionem bel si edantur non 
ad saturitatem, sed ut gustentur; que- 
cumque autem nimis austera sunt aut 
stiptica pessima sunt his qui extenuare 
desiderant humores. Hutilia autem sunt 
omnibus his fici aut caricas, nuces, 
pistacias, amygdala maxime subamara; 
olibas neque laudo [123] neque vitu- 
pero. neque enim! fugienda sunt. Dulcia 
autem omnia seu in cibis sibe in potio- 
nibus vetanda sunt ; mel solum ut dicam 
valde supuli constitutione est humorem 
generans, Vinus autem dandus est albus 
tenuis qui incidat pingues et spissos hu- 
mores. Purgentum etiam lactis sero fre- 
quenter quia inter extenuatoriis? À est 
rebus; hutilissimus autem est ad exte- 
nuandum inter cibis datur oxymellis. 


[ CuarrTRE 11 


H. Quae pingues et spissos humores 
nutriunt. 


Panes qui sine fermento sunt ct qui 
vene!* non sunt confecti pacicymi, id 
est spissos humores generant ; oriza et 
que cum musto aut dulce et semula 


VAR. : 


Lt oss : 


La 
gere igitur et ex hoc convenit, et ea 


quae sunt mollis habentes carnes. Pela- 
gicus autem insalatas vetandus est; ad- 
hoc etiam et porcinas similiter sunt 
carnes gustandas omnibus cautius. 
Poma autem minus ledunt, quae ven- 
trem molliunt; molliores autem magis 
comedenda sunt quam siccae quia tar- 
dius digerantur. Ex quibus nihil ad sa- 
tietatem sunt commedenda, et quae- 

, cumquae sunt austera stiptica pessimae 
sunt tales acceptis in cibis. Proprieta- 
tem ab omnibus sunt fici et noces et 
pestacia et amigdalas subamaras; oli- 
vas autem neque laudo neque vitupero. 
Dulces vero non solum cibis, sed et 
potionibus preter mel solo multum te- 
nuem consistentem generat humorem. 
Vinus autem sit albus et subtiles, quae 
extenuare possint pinguis humores et 
purgare corpus. Sed et lacus serus ad 
subtiliandum est utilissimus , et maxime 
ad hec utilissimus est oxymellis. 


t. V. p. 158.] 


II. Quae sunt quae inpinguant 
et replent. 


Non levatus, id est azimus panes, 
aut non bene confectus paciquime sunt , 
et de qui vocatur tracus, id est farres 
grossa , et de sapa simula, pemata et la 


! omnino. — * extenuaturiis. — Cuap. 11. : ! benc. 


' ealenuatur hi.s — ΟΜΑΡ. : * benenc. 


6 
Aa ». . . 
conficiuntur pemmata et laganas et itria 


et omnis azima de tridicu facta, et quae 
ex eo conficiuntur cum poma dulcia 
facta cum lacte et semula, nam et se- 
mula et alica satis pacicyma sunt; amy- 
lus vero mediocriter, et bulbi sunt pa- 
cicymi, et lupini et lenticla et faba 
fresa, sesami! simen, erismi simen. Et 
pisces qui vocantur grece malacia, qua- 
lia sunt theutides, saepiae, polipi, et 
pelagici omnes pisces satis pacicymi 
sunt; ostrea?, cyricae, porfirae?, cimae, 
lopades, pectines, pinnae et omnia os- 
tracoderma, anguillæ, cocleae*; de ani- 
malibus cervina caro, capruna, bovina, 
leporina, porcina, epar, renes, tes- 
ticuli, cerebellus, spinalis medulla, 
uvera, denas, lingua mediocriter pa- 
cicyma est; lactes quae amplius coctae 
fuerint, caseus recens omnis, nam ex 
acida lacte facti minus sunt pacicymi, 
melfa, [123 v°] lactes acidonica, tri- 
ticus elixus, ova dura elixa, magis 
autem assa, adhuc magis frixa, dac- 
tuli, castaneas, bulbi, rapa, fungi, 
aru*, radices, terre tubera, nucli, pi- 
nici, fici qui non sunt bene maturi, 
citri carnes, cocumeres si satis accipiun- 
tur, vinus dulci sanguinem spissum ge- 
nerant, et magis plus adhuc sapa et de- 
fretus *, et magis pinguis et niger vinus. 


[ CHAPITRE In 


LI. Quae sunt media inter ca, quae exte- 
nuant bel inpinguant aut spissant. 


Panes bene confecti, et carnes de 
gallis aut gallinis, fasianas, perdices, 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, a-3. 


La 
gana, et tytria et omnem agymo de tri- 


tico pemma, et que ex hoc ipso scilicet 
conficitur. Dulcia est autem et semula 
scilicet et alica multum pacicimam; 
[101] amulus vero mediocriter, et bulbi 
sunt pacicimi et calidi, et lenticla, et 
faba frixa, sesami semen, erisimi se- 
men. Et quae vocatur malacta, teutidis, 
sipiae, pullipi, et qui pelagici sunt pis- 
ces nimis sunt pacicima. Ostrea et cy- 
ricis et porfire, xime, lopades, pectines, 
penne, et omnia ut simpliciter dicam 
quae sunt ostracoderma, anguille, co- 
clee; cervina caro, capruna, apruna, 
bo[vi]na, leporina, porcina, parenis, 
testiculi, cerebrus, medulla spinales, 
ubera, denas, lingua mediocriter; lac- 
tes quod cocta flos fuerit, casei omnes 
recentes, et lactes acedonici; minus 
vero acida lactes quae ad ignem coqui- 
tur, et ova quae ad perfectam coquun- 
tur duritia; plus tamen assa, magis 
adhuc frixa sunt pacitima. Dactali, cas- 
taneae , bulbi , sapa, amanite, fungiarum 
radix, terre tufera, nuclus, pineae, fi- 
cos non maturos, cetri caro, melones, 
qui plus comederit; vinus dulcis; san- 
guis pinguis ex hoc generatur et magis 
adhuc qui vocatur Syrius et diffitus; si- 
militer et qui pinguis et niger est vinus. 


st. V, p. 159.] 
Ill. Quae sunt media materia inter 
quae extenuant et inpinguant. 


. Media materia sunt gallorum pullis, 
gallinis, fasianorum carnes et perdi- 


Van. : ! ammomi. — ? ostria. — * porfere. — * cocleae deest. — ὃ ruta. — * pinnio. 


Leçons : * veradenas. — * defrictus. 


8 ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 5-7. 


[CHAPITRE v, t. V, p. 160.] 


V. Que crudus humores generant. 


Dactuli! virides crudós humores re- 
plent manducantes, ut bix calefiant et 
rigorem conprehendantur; et rapa 
cruda similiter qui* satis manducaverit ; 
et carnes ostracodermon qui dura sha- 
bentes carnes amittentes salsedinem 
humoris ex multa decoctione; et quae 
malacia^ vocantur, qualia sunt polipi, 
sepias quae de mare sunt, omnes pela- 
gici pisces, venter, intestina, vulva 
quadropedum, et duriores adenas in- 
digestis, acida lactis, panes calidi, uva 

uae retetur? et non egeritur. 


[CHAPITRE vi, 


VI. Quae frigidos humores generant. 


Qui multum cocumeres comedunt et 
nimis ex his replentur, frigidum re- 
plentur humorem et facile in sanguinem 
ipsum mutari frigdorem ostendit ; cetera 
vero, venter, intestina, vulva quadro- 
pedum, melca acidonica, boleti, me- 
lata de non maturis malis facta, bulbi. 


V. Quae crudus humores generant. 
| La 
Dactuli virides crudi crudus replet 


humores, et dentes juvat, et calafacien- 
tur conpraehensus a rigore, et sapa 
amplius repletus fuerit in cibo venter; 
et carnis hostraquodermon (quae du- 
ras habent carnes) , amittis humoris sal- 
sidinem ad multa coctionem; et qui 
-malaqui vocatur polippodis, sippiae et 
quae his similia sunt, omnia qualia 
sunt in mare quiti animalia; venter, in- 
testina, vulva quadrupedum, et durio- 
ris alline indigeste; lactes acida; panes 
calidus ab aquae intus tenitur et tarde 
in secessa deponitur. 


t. V, p. 160.] 


VI. Quae frigidis generant humores. 


Qui satis cocumeris replentur, frigi- 
dum congregat humorem, contingit 
non facilem ostendi potest in sanguine 
utile transmutatur. Venter enim , et in- 
testina, et vulva quadrupedum anima- 
lium, lactis acida, nolite, melata quae 
nondum ex maturis malis facta est, 


bulbi. 


[ΟµΗΑΡΙΤΑΕ vit, t. V, p. 161.] 


VII. Quae flegmam generant. 


Flegmaticum humorem simpliciter 
generant de animalia omnia nervosa 
quae fuerint!; cetera vero, cerebrus, 


Cnar. v. VAN. : 
! que fuerant nervosa. 


VII. Quae flegma generant. 


Flegmaticum generant humoris ex 
animalibus quae nervosa sunt, cerebro, 
pulmon , medulla spinales, adine, indi- 


! Dactali. — * retenetur. — Cuar. vi: Rien à relever. — Cngap. vin : 


Cnar. v. Laçons : * quod. — * malitia, — Cua». viet vir : Rien d relever. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 7-9. | 9 


pulmo?, spinalis medulla, adenas indi- 
gestas, agni carnes, maceratae amanac- 
tae, boleti, et carnes ostracodermon, 
et melata de non maturis malis facta. 


gestio et agnorum caro; buleti, amani- 
tas, et carnes ostracodermon, melata 
non ex maturis melis facta. 


[CHAPITRE vin , t. V, P+ 161] 


VIII. Quae melancholicum* humorem 


generant . 


Caro bobina, capruna, magis hir- 
cina, et taurina aduc magis, asMina, 
camilina!, vulpina, canina, leporina, 
porcina , insalata terrestrium animalium 
125 v7], et splen ex marinis piscibus, 
canicla, cefalus, focis*, et omnes pela- 
gici pisces*, et cocleae. Ex oleribus 
brassica, et arvorum cymas de sale et 
de aceto? conditas, id est de lentisco οἱ 
robo, et canini robi, et cardos; de le- 
guminibus lenticla permelancholica cst 
cibatio, et posthaec ex furfuribus panes 
factus vel de spelta et aliorum pessi- 
morum seminum, ct mollis caseus, ct 
vinus pinguis et* spissus vel niger. 


IX *. Que melancolicum humorem 
generant. 


Caro bovina, capruna, et magis hir- 
cinam, et taurina, et adhuc autem as- 
lenina, et camellina, ct vulpina, et 
canina, et leporina, et porcina, insa- 
lata caro, vel ex aliis animalibus vis- 
ceribus splen dico; ex maritimis vero 
tinni, et fallinis, facicomus, equela- 
gici quiti, omnes cocleas. Drassica, et 
arborum cimas de salibus et aut acito 
et sale conditas, ex lentisco et termen- 
tino et robo [102] et canino robo, et 
caro, et lenticla est cibus, et cum hoc 
forforacei panes et de spelta, et ex alio- 
rum pessimorum seminum , seu mollis- 
cat casie et vetusto vinus pinguis et nigri. 


[ CiaPrTRE 1x, t. V, p. 161.] 


VIII. Quae cholerizum* humorem generant. 


Silique”, cinnaras sucus suptiles et 
cholericus est; melius ergo est si cocta 
comedantur, nam et mel facile in cho- 
lerico humore vertitur in calidis corpo- 
ribus; omnes enim! species qui dulci 


VIII. Quae colerico humore generant. 


Ceratiades cenaras sucus tenues py- 
crocolus, id est amara generat colera. 
Uulius enim qui eum coquent et sic 
aedent ; et mel facilem οἱ colute, id est 
in coleribus convertitur humorem qui- 


Vas. : ! pulmonis. — Cuar. vri: ! camellina. — ? piscibus. — Cna»r. 1x :! enim deest. 


Lsçons. Caap. virt : * melancum. — ? bolbina. — * ceflus vocis. 





4 et de aceto deest. 


— * vel — Cna»r. ix : * colicam. — * saeliquae. 


* Id le manuscrit de Laon a changé l'ordre des chapitres du texte grec, il a mis IX à 
la place de VIH; nous les remettons à leur place respective, en conservant les numéros 


que le copiste leur a donnés. 


10 
Aa 
sunt suco cholerici 


dulcis *. 


sunt; et vinus 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 9-12. 


La 
bus corpus et natura est calida. Omnis 


enim dulci suci materiae et rubeam 
utuntur colera. Similiter et vinus dulcis. 


[CuaPrrnE x, t. V, p. 161.] 


X. Quae sunt perittomatica, id est su- 
perfluos bel habundantes generant. hu- 


mortes. 


Columbi, anseres praeter alas, vis- 
cera omnes, spine medulla, cerebrus, 
et aves que in paludibus bel stagnis nu- 
triuntur et in campestribus locis, gal- 
lini sfilinotri!, cicer, fava viridis, faba 
Aegyptia, porcina caro recens, berbe- 
cina, et omnis recens caro maxime de 
teneris vel pigra sunt vita, et piscium 
fluvialium maxime in limosis locis nu- 
triti, et omnes pelagici* pisces qui in 
mari degunt. 


X. Quae sunt perittomatica habundantia 
humorum. 


Fatiganseris praeter ascellas, vis- 
cera, medulla spinales, cerebris, qui 
in paludibus stagnis degunt, cicer, 
faba virides, faba Aegyptia, porcelli, 


ovium caro et omnium generorum ani- 


| malium, et pigri viventibus et piscibus 


qui sunt fluviales et in limo nutriti et 
omnia quae de pelagia sunt in mare 
animalia viventes. 


[ CHAPITRE χι. t. V, p. 162.] 


XI. Quae sunt aperitta, id* est non 
superflua. 


Collus animalium, coda, alae, et sil- 
bestrium animalium carnes, et quae in 
siccis locis degunt. 


XI. Quae sunt adperitta, absque 
humorum habundantia nutriunt. 


Cervicales animalium, caudas, alas 
et agrestium animalium caro, et qui in 
siccis locis nutriuntur vel degunt. 


[ CBAPITRE x11, t. V, p. 162.] 


XII. Quae multum nutriunt. 


Porcina caro domestica de omnibus 
civis majorem presta nutrimentum; 
bobina, cerebrus, testes, chor, spinales 
et omnes medulla; ex abibus vero an- 
seris, sed magis [125] gallorum et om- 


Cap. x, Van. : ! flunitriti. 


Leçons : * et bonus adjecit. — Cuar. x :* 


XII. Quae multum nutrimentum dant 
in corpore. 


Politron fason porcorum domestico- 
rum omnium ciborum animantium, 
cerebrus, testiculi, cor, medulla spina- 
les, et omnes medulla, et alas anse- 
rum, et magis collorum et omnium 


pelagi. — Cuar. 11: * hoc. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 12. 1 
La 


gallinarum vel omnium avium ven- 
iris, coclie, et magis quae ostraco- 
dirme sunt, qualia sunt duras babentes 
carnes, quae dicuntur quimia, por- 
fyre, quiricis, et his similia multum 
praestant nutrimentum, Astracia, pa- 
guri carnes, et his similia, quae ma- 
lacia vocant Greci, polipodis, sippiae , 
theutides et his similia, qualia sunt 
rumbus, nasci, turpido, pastinaca me- 
diocriter. Bati antem, et renes, et lio- 
bati magis, tritole et gubi minus nu- 
triunt. Lactes vero pinguior magis, 
humidior minus nutrit. Panis autem. 
nimis nutrit siligines, deinde qui de 
simola fit, tertio locus incomesti cocti ; 
triticum, simularis, alica, faba carnem 
inpone habitudinem mon constricta; 
spissam carnem laxam et umidam facit. 
magis eicer quam faba. Nutriunt magis 
fasiolus et pisus; fenogrecus plus du- 
lici, quos lupus et fasiolus viridis vo- 
cant, nutriunt a pesu; non minus la- 
dulces dactuli , et uvas dulces, et pin- 
gues balanu, rapa quam bonam bonia- 
tus Greci vocant, pulli multum nutri- 
bilis sunt et magis bis cocti. Mel 
dispumatum utilior facit anadosis et 
nutrimentum prestat, et mulsa bene 
cocta. Omnis vinus secundum ratio- 
nem nutriunt pinguiori , qui enim rubei 
et pingues [10 v^] sunt his sangui- 
nem multum generant, est ad haec uti. 
lis; sunt post hos nigri οἱ pingues et 
stiplici, a superscriptis minus nutriunt 


Cur. xit. Van. : ? defloratus est adjecit. — nutriviles desunt — ? in 
facendo dort 


Lagos Cuxs. xit + * asta. — * henthides, —* urinafanius. — ^ cetera. — * rubrus, 
— ' nlilisimi. — * coqoantur, 





12 


Aa 


[ CuaPITRE xiii, 


XIII. Quae minus nutriunt. 


Minus ergo nutriunt caput, pedes 
animalium, vulba, benter, intestina, 
cauda, aures, pinguedo et omnium 
pene* avium! genus modice nutriunt 
ad conparationem genus quadropedum. 
Et senilium animalium caro minus nu- 
trit a crescentibus. Pisces autem? sup- 
tile [125 v*] generant sanguinem, ita 
ut neque nutriant balde et citatam dia- 
forisin facit. Ostracodermon genus quae* 
molliores sunt carnibus, qualia sunt 
ostrea, modice nutriuut. Panes autem 
hordeacii, quomodo confecti fuerint, 
omnes minus nutriunt alfita ex hordeo 
facta; similiter panes de forfores bel 
civarii et omnes lavati amylon azima 
de hordei alfita facta? ; abena melius, et 
magis panicus, oriza, fava? biridis, pa- 
paveris semen, horminu, sycamina, et 
robi canini, fructos arceutides, myrta, 
amygdala, pistacia, coccimela, persica, 
armoniaca vero, coccia, acleae; et ma- 
xime acervae, avallanas, et magis noces 
Syriacas*, noces, cornulia, prumnia, 
robi, mora, capparis, et magis si in 
sale fuerint conditae, beta, brassica, 
rafanus, senapis, sparagi omnes, pas- 


'ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 12-13. 


La 
suprascriptis; albus autem minus et 


spissus aut pinguis et austeros; omni- 
bus autem minus nutriunt albi vero et 
tenues. Autem quae sunt pinguia si 
bene digerantur et sanguinem faciunt 
et pullitrafa sunt. 


t. V, p. 163.] 


XIII. Quae minus nutrimentum dant. 


Minus nutrimentum prestat in cor- 
pore, quae sunt in animalibus id est 
extrema membrorum, vulva, venter, 
intestina, cauda, aures, pinguido; si- 
bus omnes genus pullorum minus nu- 
triunt et parvum nutrimentum prestant 
ad parationem generis animalium ter- 
restrium. Senum animalium carnes 
minus nutrimenta prestant ex his, 
quae juvenibus sunt. Piscium autem 
ad sanguinem nutrimenta minora sunt, 
ut neque nutriant habundanter et ci- 
tius degerantur. De ostracoderma vero 
quae mollibus sunt carnibus, qualia 
sunt hostrea, oligotrofa sunt. Panis 
vero minus nutrit ordiacius, qui confi 
ciuntur ex hoc oligotrofi minus sunt, 
qui de ordium fiunt; de alfita his simi- 
lis panis, ex forforibus cibariae omni- 
bus, et lavata amilo, ct mata de alfita, 
ordei, avenae, milii et magis panico, 
urci virides, papaveris semen, urmi- 
nas, hiccamina, canini rubi, fructus 
arceutidis, myrta, amigdala, pestacia, 
coccimela, persica, arminia , peracocti, 
olive maxime acerbe, avellanas, et ma- 
gis noces Siriaci, cornolias, prunia, 


Car. xii. Van. : ! aninium. — * similiter. .... facta desunt. 


Leçons. Car. xin :* bene. — * nutriunt et adjecit, — * unae. — * folia. — * neces 


Sariacas. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 13-14. 


Aa 
tinaca, daucu, cariota. Cepas autem, 


et alius, et porros cruda nullo modo 
nutriunt; cocta autem et magis! bis 
au ter modice nutriunt. Mala granata et 
ipsa nutriun! modice, pira, cocurvitas, 
uvas austeras et non pingues, fasioli, 
pisus*; ficus autem non similiter aliis 
pomis nutrit, sed fungidas* carnes fa- 
cit; similiter autem et uvae, sed minus 
a ficis floxas et infusas carnes nutriunt. 
Omnia autem quecumque manducantur 
medicaminum quandam ‘ habent quali- 
tatem nimiam; cum autem assatur vel 
elixatur?, deponit ipsam mali qualita- 
tem, et modicum nutrimentum dant 
corpori; nam sic nullum dant nutri- 
mentum. 


[CHAPITRE xiv, 


ΠΠ. Quae eucyma sunt. 


[En marge : Id est boni suci.] 


Bonos sucos faciunt et humores nu- 
triunt corpori bonus lactis, maxime de 
jubenibus ct crescentibus animalibus, 
3 mox mulgitur vibatur; ova, apala et 
sorbiles!; mcliora autem sunt [126] 
anserina, ct fasiani, οἱ gallinacia, et 
strutionum ova; de piscibus autem 
quid dicam ? Qui modice omnes eucymi 


(αρ. xiv. Vas. : ! sorbibilis. 


Leçoss : ' igitur adjecit. — * pessus. — " 


13 
. . . La 
mora, rubi, precoccia, capparis et 


maxime insalata, termentum omnia, 
beta, brassica, lapatius, porcacla, uva 
canina ,rafanis, senapes , cardamus, pi- 
retrus, et asparagus omnes, stafylinus, 
daucus, careu, cepa, et alius, porrus, 
amilon, prason; ruta quidem nullo 
modo nutrimentum prestat, cocta au- 
tem bis aut ter modicum nutrimentum 
prestat. Mala granata oligotrofa sunt. 
Opera autem et maxime majorem ha- 
bet aliquo nutrimentum; cocurbitas ali- 
gotrofa sunt. Uva austeris et non pi- 
guis media sunt oligotrofa. Fasiolis, 
pissus, lathire, araci, et fica non si- 
militer ut alia poma oligotrofa sunt; 
fungidum igitur carnem facit similiter 
uvas. Faciunt minus autem hec a ficus, 
nutriunt et floxam et infusam carnem 
faciunt. Omnia haec in cibo utentibus 
farmacodis aliquas habent qualitatem 
nimiam , quando deponet [103] coctio- 
nem, sive cocta sive assa modicum nu- 
trimentum prestat corpori, prius au- 
tem nullum prestat nutrimentum. 


t. V, p. 164.] 
XIII. Quaé sunt eucyma. 


Eucyma bonus sucus a Grecis appel. 
lant; boni suci sunt ex omnibus lactis; 
pene omnium ciborum utilissima enim 
est de bene nutritis animalibus, mox 
mulgitur potata, et oba , abala, et sor- 
bilis optima sunt preter hos qui in pa- 
ludibus, stagna et in fluminibus limo- 
sis degunt, et maxime quae de civitate 


i 


pungidas. — ' quunta. — / alexatur. 


14 
t preter de paludibus et stagnis et 
limosis et fluvialibus et maxime quando 
de civitate aqua, quae purgat. secessus 
et coquinas! bel balnea aut fullonum 
lavaturas,, et ingrediuntur in flumine aut 
in mare. Caute igitur* offerenda sunt 
piscium genera semper? ubi non sunt 
mixtae maris* aquae eum aquis fluvia- 
libus, quales sunt cefali; pelagici et 
aspratiles etenim in bonis sucos et 
suabitate multa praecedunt alios. Si 
autem aliquid in utrisque aquis nu- 
triuntur, id est in dulce et salsa, qualia 
sunt. cefalus, lupus, hiscors, merena*, 
et gambari, et anguillae, consoleri 
quidem oportet prius unde sint capta; 
post haec autem odore οἱ gustu cog- 
mosci debent; etenim si malum odo- 
rem aut insuavem gustum habent, qui- 
cumque tales civos utitur de aquis 
malignis; nam et pinguedo ipsorum 
plus magis nocit quam ipsas carnes et 
putrescunt cito οἱ pessimos nutriunt 
humores tales pisces; et ideo cognos- 
cuntur facilius odore et gustu quemad- 
modum triclae, quae cancros comedent, 
Aliorum autem carnes quae duriora 
sunt cacocyma non sunt, qualia sunt 
chetharos, et rombos, et epatos, et bu- 
clossa, et psitia, et sasorolostros?; medii 
sunt inter apalas et duras carnes ha- 
bentibus. Civos autem ipsorum optimi 
sunt exercitantibus et inbecillis οἱ ex 
aegritudine convalescentibus; macerata. 
et molles civos ad sanitatem est hutilis- 
simus, propter quod et [126 v^] euci- 
motalae omnium sunt carnes eorum, 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 14. 


in fluminibus aqua fluunt, quae a 
gant stercora οἱ de cocinas sordis per 
cloacas ex balneis vel fullonum lavan- 
tibus decurrunt, Cautius ergo ex his 
semper adhibendi sunt pisces, quia 
miscuntur ex mari in fluminibus, qua- 
lia sunt cevales; pelagicis exalitis et- 
enim in bonis sucis in suavitatem mulla 
praecedunt aliorum. Si autem aliquid 
in utrasque aquae degunt, quemadmo- 
dum cefalus, lapraxiscus, laus, mo- 
rina, ét carcini, et anguillae, conside- 
rare interrogare quidem oportet prius, 
unde sint capta, post haec autem et 
odore et gusto cognitionem eorum fa- 
cere etenim malis saporis et insuavis 
et lutolento saporis sint, qui tali cibo 
nutriuntor in aqua putrida et mala, et 
quidem pinguis sunt multum plus ab 
aliis et cito putriscunt; et de quibus 
sunt locis, qualis cibis et ubi nutriun- 
tur oportet cognoscere. Cognoscuntur 
autem facilius et odore et gusto que- 
madmodum tricli. Pessimioris sunt 
enim quae in his cacanerudus comed- 
dit. Aliorum vero carnes quae duriora. 
sunt non sunt; cacocymus autem et tha- 
rus, et rumbus, et epatis, et baclusa, 
psitta, et saurus, et mediocres sunt ap- 
palussarcon et duras carnes habenti- 
bus. Civis autem ex cis optimi sunt 
exercitantibus et inbecillis, et qui ex 
aegritudinem tarde convalescit, hacc 
macerata et mollibus cibis ad sanita- 
tem sunt ntilissimis. Propter quod 
et eucymulationibus sunt carnes eo- 
rum piscium, quando bene digeruntur, 


Van. : ! quoquinas. — * matres, — ? satrossorolus. 


Lagows. ΟΜΑΡ. itv : * semper adjecit. — * semper deest, — * smyrna, — Ÿ concederis. 








16 
Aa 
aliquos alios cibos [127] comedunt vi- 


cos aut caricas, non mediocriter ledun- 
tur. Lactuca quantum inter oleribus 
sanguinem generat et postea intyva. 
Odorati vini eucymi sunt; eucymotatus 
autem est vinus Falernus et magis qui 
plus dulcior est et Ariusius et roveus 
Cymolites ?. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 14-15. 


La 
cant ficus aut carecas, non parvo le 


duntur. Intuba tritaxes sanguinem ge- 
nerat, et post haec intuba. Et vinus 
odoratus eucymus est; eucymutatus Va- 
lernus, et magis qui plus dulcior est, 
qualis Ariosius et rubius Cymolitis. 


[ CHAPITRE xv, t. V, p. 166.] 


XV. Quae cacyma' sunt. 


Non una species est cacocymiae; est! 
enim frigidior, est cholerica quemad- 
modum alia melancholicotera. Ab om- 
nibus autem big cacocymis civis absti- 
nere suadeo, utique si ea quae vene 
digerantur accipias; latens enim per 
multum tempus pessimos humores in- 
venis congregatos, ex ipsam igitur oc- 
casionem modicam in potredinem to- 
tum convertet sanguinem, et febres 
malitiosas operatur vel excitat. Est au- 
tem cacocyma? loco inprimis ovium 
carnes et capruna similiter cum acre- 
dine; hircorum igitur pessima, deinde 
autem berbicorum, ita et sic" tauro- 
rum; in his autem omnibus quae cas- 
trata sunt meliora sunt. Seniora vero 
pessima; leporina enim caro sanguinem 
generat, melior est autem in eucymia 
quam bovina et berbicina cacocymos; 
igitur nibil eorum minus est et cervina. 
Renes cacocyma sunt, et que amplius 
saginantur testiculi practer gallorum, 
cerebrus, spinalis medulla, callos*, 
splen; minus autem sunt porcina vis- 


2 


Cuap. xv. Van. : ! οἱ. — eucyma. 


Quae cacocyma sunt in cibis. 


Cacocymus. Non una species est caco- 
cymiae; alia sunt frigidiora, alia sunt 
colerica, alia melancolica, omnia haec 
sunt abstinenda, quae sunt in cibis ca- 
cocyma. Suades quoque bene digestus, 
ut aliquis accipiat in cibus; latet enim 
in multo tempore , pessimus invenit hu- 
mor collectus ex cacocymis cibis, qua 
utique per occasionem modice in pu- 
tridinem exsistentes , febris pessima ope- 
rantur. Est autem cacocyma ovium 
caro et caprarum similiter cum acridi- 
nem; hircorum autem pejores sunt car- 
nes, deinde autem arietum, ita tauro- 
rum in omnibus autem escas meliores 
sunt. Senum vero carnes pessima sunt; 
luporum vero caro sanguinem quidem 
degenerant; meliores sunt autem ad 
bonos sucus faciendum ad bovinas car- 
nes et ovinas, cacocymas autem nihil 
minus eorum est quam cervinam. Renis 
amplius enim cacocymi sunt, de sagi- 
natis autem animalibus testiculis pre- 
ter gallorum, cerebrus, medulla spi- 
nales, collus, splen, minus autem 


Leçons : * suprascriptus. Et hoc de salvestris porcis; plus sunt eucymi quam de domes- 
ticis adjecit. — Cuap. xv :" cacocyma. — * ut sicut. — * gallus. 


/ 


18 
Aa 
lactuca, condriles, scandix, gingida, 


intuba, cycorion. Vinus autem spissus 
et pinguis et non vene olens, sed in- 
suabis et austerus cacocymus et per- 
bersus est de vithinea* qui in laguinas 
majures reponitur; qui autem in parvis 
neque eucymus est neque cacomus, sed 


medius ! est. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 15-16. 


La 
quo sinnapus dicunt. Oquimum caco- 


cymum mutatus est, rapa cruda, bras- 
sica, bulbi non cocti, beta, cepas, 
alius, et porrus, et ampiloprasa coc- 
tam factam cacocyma deponunt caco- 
cymña. Àutem omnes sunt et pessima 
ea, quae vocatur agrestes, holera qua- 
lia sunt lactucas agrestes, condriales, 
scandes, gegidia, intuba, cicurion 
agrestes. Vinus igitur pinguis simul 
et non bene olens et insuavis et auste- 
ris cacocymi sunt, qualis prabus biti- 
nior in macuribus lagunis missi, in mi- 
noribus autem neque eucymus, neque 
cacocymus, sed medius. Cacocymus au- 
tem vocant quod non bonus sucus qui 
sanguinem nutriunt facierunt, sed hu- 
moris eucymus dicunt qui bonus su- 
cus, unde sanguinem fit generatus. 


[CHAPITRE xvi , t. V, p. 168.] 


XVI. Quae sunt quae bene digeruntur. 


Panes bene confecti!, pisces aspra- 
tiles omnes, gubi, turpedo, trecla, 
omne genus avium bipedum a quadru- 
pedum digestiviliora sunt; maxime per- 
dices [128], gattulas’, columborum 
pulli, et fasiani, pulli anserum, as- 
cellas digestibilia sunt; gallorum caro 
et unibersorum avium optima sunt, 
» maxime pinguiora et tenériora ; pessima 
autem macra et seniora. Sagenata vero 
de seru lactis, anserum epar et his si- 
militer nutrita, gallorum testiculi bene 
digestibiles sunt, etiam pedocylia por- 
oórum ad digestionem hutilissimi sunt; 
de bubus jubenci et vituli; meliores 


Van. : ! melius. -— Cuap. xvi : ! 


XV. Quae bene digeruntur in cibis. 


Bene digeruntur panes bene con- 
fecti, pisces aspratiles omnes, gubus, 
norci, pastenaca, omnem genum avium, 
gallinarum carnes conparanda sunt ge- 
neri quadrupedo, [104 v^] melius et 
bene digestibiliores esse et maxime pe- 
rences et itagines, columborum pullos 
et fasianorum, alas anserum bene di- 
geruntur et maxime gallinarum, et se- 
cundum totum optima autem sunt quae 
pinguia sunt et recentes alas; pessima 
autem sunt quae magra sunt et senio- 
res. Saginatas de saero lactis, ansaris 
epar, et similiter nutrite gallorum tes- 
tes bene digeruntur; extremas porco- 


cocti. — * gantulas. 


Leçons : * hitinia. — Cur. xvi : Rien à relever. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 16-17. 


Aa 
sunt ad diserendum edorum carnes 


quam caprarum bimarum, et haec di- 
gestiora sunt a majoribus capris; et ca 
animalia digestibiliora sunt quae in sic- 
cis locis nutritae sunt, quam que in 
humidis. De pomis autem digestibiliora 
sunt nuces ab aballanis, bulbi digerun- 
tur facile bis cocti, lactucas, intubas, 
malvas, cocurvitas coctas, si non cor- 
rumpantur. Digestivilior est dulcis vinus 
ab austero. Optimum autem! ad diges- 
tionem esse sciendum est, quod ad bi- 
bendum fuerit suabe. 


19 
La 
rum partes ad digerendum utilissima 


sunt; perfectus hovis juvencis meliores 
sunt ad digerendum, edi caprarum, et 
omnibus adhuc crescentibus caro me- 
lius digeruntur a majoribus jam etatem 
declinantibus, et quae in siccis locis 
nutriti sunt. Nam digestiora his qui in 
humidis nutriti sunt locis, hoc digesti- 
bilis magis sunt. Abellane, bulvi dige- 
runtur facilius bis cocta, ova , abala, et 
sorbilis, lactucas, intubas, malvas, co- 
curbitas elixas, quando non conrumpi- 
tur. Dulcis vinus aut austero digeritur 
magis. Utiliores sunt autem ad digestio- 
nem, sciendum est esse quod sanis 
utentibus prope suavis est in uso. 


[CuaPrrnE xvrt, t. V, p. 169.] 


XVII. Quae sunt dispepta!. 


Indigesta vero* sunt capruna, bu- 
bula, cervina; pessima autem sunt et 
indizesta hircorum caro, post haec 
arietum, deinde taurina, et de senio- 
ribus animalibus omnia indigesta sunt, 
et porci cum senuerint indigesti effi- 
ciuntur. Ventres , intestina, vulba, cor, 
epar, aures, coda, renes omnia indi- 
gesta sunt; omnes viscera, cerebrus, 
medulla spinales, et de majoribus ani- 
malibus testiculi omnes, sanguis; anser 
praeter alas, merula, turdus, sturnus, 
et minutae aves, εἰ qui duras habent 
carnes, turtur, anax, umplius, pavo, 
cicinus, et ventres ex omnibus abibus° 
indigesti sunt; falluntur enim stru- 
tionem et mergum quasi digestivilem 
:128 v*] medicamen, neque isti dige- 


Vang. : ! est. — Cnr. xvi : !. indigesta. 


XVI. Quae tarde digeruntur in cibis. 


Caprarum, boum, cervmum pes- 
sima autem sunt hircorum caro ad di- 
gestionem , autem id est arietum, post 
hec taurorum, et quae multum senes 
sunt quadrupedum pessima sunt; est et 
porcina multum senum, et venter ejus 
digestus. Est intestina , vulva, cor, epar, 
aures, cauda, renes, et omnes viscera, 
cerebrus, medulla spinales et de majo- 
ribus porcis testicoli, omnes sanguis, 
meserum ex hac aspratiles. Fattan py- 
lon quodtifon et parvolorum avium 
dura est caro, ct magis adhuc turtor, et 
anates, amplius aut pavo aut cecinus, 
ventres eorum. Omuis harum avium in- 
digesti sunt; falsae enim laudent aliqui 
strutianus et mergos sunt medicamen 
digestibilis, neque ex ipsis digeruntur 


Leçoxs. Car. xvi : * vero deest. — * ex avibu omnibus. 


20 
Aa . . . 
runtur tam facile, neque aliorum civo- 


rum est medicinalis digestio. Cocleae 
indigestae sunt, lactis acida indigesta 
est, maxime his qui frigidum babent 
ventrem; cascus vetustus, recens vero 
maxime ille qui de lacte acida factus 
est. Ex cocleis vero meliores sunt por- 
phirae et cirices, ostrearum vero pelles 
et qui duras habent carnes indigesta 
sunt. Astacus, paburus, carcini, carabi, 
scillas, et alia his similia, polipi, sae- 
piae, thetides, vel que a Grecis vocan- 
tur malacoderma , id est molles habentes 
carnes, qualia sunt batilio, baterinae, 
dracontes, cocciges, galleonimi, scor- 
pii, traguri*, triclae, orfi, glauci, zy- 
genae, gongri, fragos? similes aquilae. 
Ova clixa, assa, frixa, triticus clixus, 
oriza?, alfita, farres, avena, vel si ex 
eis panis fiat, faba viridis, fasioli , cicer, 
lupini , milleus, et his similia, lenticla, 
sesamus, erisimus, castanea , glandes, 
mela, pira, ficos non maturos, uva 
acedonica et austera, dactuli omnes, 
seliquas. Citrius quidem specialiter me- 
dicinalis est, si quis hutitur hoc, quod 
deforis est propter digestionem facien- 
dam, quemammodum et acria alia, 
ocymus, rapa cruda et subcruda, bulbi 
subcrudi, pastinaca, daucus, cariota, 
et omnes radices olerum , et omnes ole- 
rum genera praeter lactuca et intyva. 
Vinus pinguis et nobellus indigestus 
est; indige sunt et omnes aque. 


Van. : ! dracori. — ? orraza elixus. 


Leçons : * fargos. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 17. 


facile, neque aliud cibum digestibiliores 
sunt medicamen. Coclee omnes indiges- 
tihiles sunt, lactes acidonica et maxime 
his qui frigidum habet ventrem. Caseus 
vetus et qui recens, et si maxime est 
acidus, meliores sunt. Porpore, et ciri- 
ces, et aliorum ostracodermon, que 
duras habent carnes, indigesta sunt. 
Astag, pagori , carcanica, rabi, caridis, 
et omnia his similia, polipodes, sepie, 
teuthidis, et omnia que evocatur malo- 
coterma , bati, liobati, rine, dracontes, 
cocis, galeonymi, scorpii, tracori, tre- 
glae, orci id est acernia, glauci, gen- 
tine, salpi, gogori, fagros similes aque- 
lae. Ova elega, assa, frixa, pyrros coctos 
qui vocatur thagus, [105] id est farris 
majo, crimnon indigestibilior alfita, 
tyle, farris, bromus, et ex eo panis, 
faba ocri id est cicer, fasioli, lathiria, 
rachi, herebeutior, ipa, lupini niger 
melius, et his similia, lenticla, viscus, 
sesamus, herisimus, balanus, mela, 
pera, ficus preter maturus, uva acido- 
nica et austera , dactuli omnes, scorna. 
Citrons specialiter si quis pro medica- 
men utatur, extrinsecus corticem ejus 
expedem ad digestionem, datus quem- 
admodum et multa de agribus, qualia 
sunt eucymus, rapa cruda, bulbus cru- 
dus, pastinaca, daucus, careus, et om- 
nes radices holerum, et omnes holera 
preter lactucas et intubas. Vinus pin- 
guis et novellus indigesti sunt ; indiges- 
tam autem est omnis aqua. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, ιδ. 21 


{Cuapirre xvii, t. V, p. 190.] 


XVIII. Quae sunt* apta stomacho. 


Aa 
Dactuli ^ austeres, mala cvdonia, 


olivae cum sale conditae hutiliores 
sunt, si cum aceto conponuntur; uvae 
austere, si cum ipsis foliis pendant, 
noces , avallanas, magis et plus multum 
«i cum ficis comedantur, scolimus id est 
[129] cadus silvestres, minus traga- 
ganta, cnicos, cinnaras!, aru?, radices? 
coctae satis enim apta sunt stomacho; 
gingidia cocta modicam quidem coc- 
tionem non sustenit stomacus; senapis, 
rafanus, rapa, cardamus, pyretrus, 
sparagus, basiliscus, camidafnes‘, et 
brionia; bulbi digestionem excitant “ 
stomaco, et capparis condita, cytri cor- 
tex confortat pro medicamine acceptus. 
Vinus confortat stomacum et ventrem 
et maxime calidam distemperantiam 
patentibus, sicut et in medicaminibus 
absentius οἱ aloes **. 


XVII. Quae sunt in cibis apta 
sthomacum. 
La 
Dactuli austeris, mala cydonia, oli- 
vas in sale conditas, expediores autem 
sunt cum aceto condite ; uvae austerae , 
quae cum ipsis adpenduntur foliis, no- 
cis, abellanas, magis et multum plus 
cum ficus. De scinis omnia quae nas- 
cuntur, mediocriter sunt cacosthomaco, 
id est apta sthomaco; quod est cololi- 
bis id est pastinaca agrestis, adractiles, 
leuca, dipsacis, nicus, traganta, tracti, 
quam alii cinarras, adii cardus vocant. 
Radix cocta ginsidio similis est candici, 
ncinis erem est apta sthomaco, coctus 
si aedatur; diutius autem coctus non 
sustinet; napi, rafani, rapa, carda- 
momu, piretrus, et basilicus, aspara- 
gus, et alius oxymirsfnus, et camidaf- 
nis, yxyacanthis, et brionie, bulbi et 
apertionem ventris faciunt, id est fasti- 
dium tollunt. Capparis insalata, citri 
quod extrinsecus est, id est cortex, to- 
tius confortat inter medicaminis fortes 
adsumens. Vinus enim austerus confor- 
tat sthomacum et ventrem et maxime 
distemperamentum calidum passum , et 
in medicamentis absentium , aloc poni- 
mus. 


(παρ. xvnr. Van. : ! cincras. — ? aru deest. — * asaru supplet. — * et aloes deest. 


Laçons. Cuar. xvii : * Quae sunt deest. — 


— * et aloes deest. 


» dauculi. — * carmidafes. — * exercitant. 


22 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV. 1q. 


CuiprrAE xix , {. V, p. i71. 


XVIII, Quae sunt cacostomaca , id est oue 
sunt! * quae non sunt αρία stomaco. 


Arceotides mordent stomacum, et 
magis cedrides, sucus amaranti, agnu 
semen; beta cacostomaca est ita ut et 
mordicationem faciat quando amplius 
comeditur; lapatus similiter, ocimus, 
rapa subcruda, bletus, striplex cum 
aceto et lequamen et oleo accepta; fenus 
grecus evertit. stomacum, et sesamus 
similiter. Lactes vero qui frigidam ha- 
bent ventris témperantiam aciscit, si 
manducaberiat ; qui autem calidam ha- 
bent ventris distemperantiam , usturam 
id est carbunculum patiuntur ; propter 
hoc ergo merito cis nocit, et qui fe- 
briunt, amplius autem si lacte cum mel 
mixta accipiant, Melones non bene di- 
gestis cholericam passionem faciunt, 
solent enim antequam corrumpantur et 
vomicam cetent. Hutile est multum ma- 
ducare, non eucymos civos superman- 
ducet οἱ sic mobeat vomicam. Sed et 
melopepones!? similiter faciunt. Cere- 
bros vero omnes cacostomacus est et 
nauxia movit , quemadmodum et ossa- 
rum medulla. Vinus igitur [129 v°] 
niger et austerus facile in stomaco 
acescit οἱ vomicam excitat; pinguis 
vero et nobellus quemadmodum et in 
medicaminibus aprotanus, erifon et 


XVIII. Quae sunt cata sthomacum, id 
est quae non sunt apta sthomaco. —— 
Arcotidas | mordicationem (sciunt 
sthomacum, clederitdis magis; enim 
sucus amaranton, agnu sperma, beta 
cacosthomaca, ut est mordicationem 
faciat, quando plus conmista fuit ; lape- 
dius similiter cocymon, rapa cruda, 
bletus, atreplex cum aceto et legumen 
sumitur ; fenusgrecus evertit et sesamus 
similiter. Lactes quibus frigida babent 
temperantiam ventris acida; qui autem 
calidu carbuncula; merito ergo nociva 
est [105 v*] et his qui febriunt amplius 
aut his qui mel adsumunt. Molonis 
non bene egetus colericam passionem 
facit; solent enim si antequam conrum- 
pantur, ut vomat utilius est et amplius 
manducit utique minime, qui hoc eu- 
cymum cibum supermanducit, movit 
omnia vomitum , et mel opopinus simi- 
liter. Cerebrus omnes cacosthomacus 
est et nausiam movit, quemadmodum 
de ossis medulla. Vinus niger et auste- 
rus facile acita et vomitum facit, sed et 
pingues et mustus, sicut enim in me- 
dicamentis aprotanus , erifonafon , afro- 
nitrus. 


afronitrum. 
Cuap. xix. Van. : ! cacostomaca, id est que sunt deest, — ? mel et pepones. 
Car. xix : * cacostomaca, id est que sunt deest. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 20-21. 


23 


[ CuaPrTRE xx, t. V, p. 171.] 


XX. Quae caput ledunt. 
Aa 
Sycamina, robi, mora capitis dolores 


excitat, arceotidas, cetrides, canapi se- 
men, meu! radices, dactuli omnes, 
eruca, fenusgrecus, linu semen. Vinus 
robeus etausteris capitis dolores faciunt; 
et ut intellectus tangit, magis niger et 
austerus et boni odoris capiti excitant 
dolores; albus vero et lenis neque ca- 
pitis dolor:m faciunt, nervus ledit vel 
tangit et miaus* nutrit et mitigat capitis 
dolores, qui ex humorum habundan- 
Uam in ventre constituti generant ca- 
pius dolores. Lactes inutiles sunt capiti, 


praeter bis qui bregma habent; ftem^ 


(sic) una vero que in aceto fuerit missa 
capiti inutilis est. 


[ CuaPrrRE. xxt, 


XXI. Quac non inflant. 


Cyminus Libisticus, agnu sperma et 
radix, canapis semen, fava, fresa, 
bulbi excocti et conditi , oleum et liqua- 
men cum acito editi, mel dispumatus; 
oxymelis autem iñflationes eicit. Panes 
hordiacii si consparguntur et sic confi 
ciuntur minus inflant, media aute[m] 
sunt fasioli, pisus, lateria!, races. 


XVIIIT. Quae caput ledunt. 
La 
Sycamina, id est mora, et de rubo 


mora dolorem capitis facit; poma, ar. 
ciotidis, cidri, cannapis, semen mu- 
nge, dactuli omnes, eruca, fenusgre- 
cus, semen. Vinus rubeus et 
austerus capitis dolorem excitat, et, in- 


lini 


tellectum tangunt, et magis niger et 
austerus, et ei qui odoratus est capitis 
dolorem movit; qui autem acosus vilem 
Yppocratis album adhuc neque capitis 
dolorem movit, neque nervos tangit; 
qui autem oliforus est, id est minus nu- 
triens, et mitigat dolorem capitis, et 
factus sucus in ventrem lactineum, 
non est utile capitis, si non aliquis for- 
tem habeat nunc infusam vinacia vi- 
num, quod vocat Luria capitis dolorem 
facit, aut in aqua uvas conditas. 


t. V, p. 172.] 
* 


XX. Quac in cibis non ἱή[απι. 


Quiminus Licusticus, agnu spermo 
et radix et semen, fabas et fabas frac- 
tas, bulbi amplius cocti et conditi, si 
cum oleo et liquamen aedatur et aceto 
et mel dispumato; oximellus autem in- 
flationis eicit, Panes vero ordiacius, si 
spargantur et conficiuntur, minus in- 
flat; media autem sine inflationes fa- 
sioli, ova, racis, ciceris. 


(κας. xx. Van. : ! ineu, — Car. xxi. À partir de ce chapitre nous n'avens plus à donner 


qer les variantes du manuscrit Ab : ! lacterida. 


Leçons. Cnap. 1x : * nimis, — * fortem. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 22-25. 


[CHAPITRE xxit, t. V, p. :72.] 


XXII. Quae inflant!. 


Pisus, fasiolus, fava, lenticla, tri- 
ticus, cicer, lupini, fasioli virides, 
milleus et his similia; favae autem 
farina ventositatem faciunt, adhuc ma- 
gis si integra est cocta. Maza de alfitis 
facta inflationem facit; consparsa vero 
purgat magis ventrem, et maxime si 
mel accipiat, opii omnes et maxime 
Cyrinaicus, silfii opus et radix fici, si? 
in ve[n]tre tardaberint, bentositatem 
[130] faciunt, propter quod exeunt 
cito, Quae autem bene matura sunt 
prope nec ledent. Similiter et caricas, 
et crudi dactuli inflant, quemadmo- 
dum et fici , et rapa cruda. Lactis? facile 
i ventre inflationem faciunt; bulbi 
crudi, mel non bene dispumatus, dul- 
ces vinus inflationem cum gravitate fa- 
ciunt. Vinus vero dulcis et austerus ne- 
que digeritur neque continetur, sed 
diu manens in ventre superiore vento- 
sitatem cum spiritus habundantiam gé- 
nerant, et mustus inflationem facit. 


XXI. Quae in cibis inflant. 


Pisis, fasiolus, lithiros, faba, lenti- 
cla, farres herbarum, hi lupinis, fasioli 
acri, nigar melius, et his similia; de 
faba autem farina inflat adhuc magis, 
quando intra coquitur, aut alii meore 
cocta utatur. Malva de alfita inflationis 
generant, confecta autem et contusa 
quam plurimae magis ventrem deda- 
cit, et maxime si mel accipiat; ytiscopi 
omnes id est suci et maxime opo Cyri- 
naicum, de cerenio sucus, opus silfi, 
fitraxis, ficus, oligracunus inflationes 
faciunt, propter quod facile exit. Optime 
permatura, proximior est quod [106] 
nullo modo ledit; similes sunt carecas 
virides. Dactuli inflationem facit, quem- 
admodum rapa cruda. Lactis facile 
ventositate spiritus facit, bulbi crudi, 
mel quod non perfecte coctus est. Dul- 
cis vina inflant et tardam digestionem 
faciunt; dulcis autem simul et austeris 
quae habidadesin, id est per membra 
transmittuntur neque digerunt, si am- 
plius morent in ventre superiore, pene 
ematonosin praedulcis tantum inflatio- 
nem. 


[CHAPITRE xxitt, t. V, p. 173.] 


XXIII. Quae proiciunt suptiliant 

et apertia[n]t. 

Ptysanas proiciunt et expellunt, fe- 
nusgrecus , melones , uvas dulces , faba , 
cicer et maxime niger in renibus la- 
pides frangit manifeste. Capparis sup- 


XXII. Quae in cibis sunt , quae proiciunt 
et extenuant εἰ adaperent constipata. 


Ptisanas proiciunt, fenusgrecus , me- 
lopopenus, uvae dulces, faba, citriae 
magis qui niger est, hii et in renibus 
lapides minutant, ut manifestum est; 


Car. xxi. Van. :-^ Quae sunt que inflant. — * fici si. — ? lactaes faciunt. 





20 
Aa . . 
facile purgat viscera sine molestia, 


multum etiam jubat in thorace et in 
pulmone natas passiones quae fiunt ex 
humorum pinguium congregationem. 
Vinus suptilis hutilissimus est ; si autem 
sint humores frigidi suptilis et veteris 
vinus cum acredine; vinus autem albus 
hutilis est, pulmonibus anagozin con- 
fortat e[t] humorum infusiones incidit 
mediocriter; dulcis autem vinus in 
acutis aegritudinibus ad sputa movenda 
hutilis est, etiam digestis peripleumo- 
nicis et pleriticis passionibus. 


[ CuaPrrnz xxiv, t. V, p. 174.] 


XXIIII. Quae sunt encfractica!. 


Lactis quae multum serum habit sine 
periculo accipitur utique semper ea uti 
oportit;. qui autem modicum habent 
seru, plus habet caseum; haec pericu- 
losae sunt; ledunt igitur renes et in- 
portunae lapides ibidem generant, in- 
fraxin epati faciunt et praeparant pas- 
sionem. Caricas epati et spleni [13.1] 
flegmonem faciunt pessimum, quem- 
admodum et fici non secundum? pro- 
priam aliquam virtutem praecipuum, 
sed communi ratione? omnium dul- 
cium. Omnia igitur dulcia ledunt splen 
et epar; obcausos* enim eorum meatus 
in duritiam bertuntur. Haec autem se- 
cundum se ipsas nihil in jubamine 
neque in lesione fiunt, cum eis admis- 
cetur quae suptiliant et incident et 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 23-24. 


Le 
Hoc similis extenuat omnia quae glut- 


tinosa sunt et pinguia, facilius ab aliis 
educit, et viscera sine molestia purgat; 
nimis etiam ju[106 v?]vat circa thora- 
cem et pulmonem passionem, si quid 
ibidem pinguis sunt collecti humoris. 
Unus tenues utilissimus est si frigidum 
humoris tenuis et vetus cum acridi- 
nem; datdodis autem, id est albus, 
utilis est; de pulmonibus eductionem 
facit confortandum et humores humec- 
tandum et extenuandum mediocriter. 
Dulcis autem vinus in acutis passioni- 
bus ad sputandum utilis, jam digestus 
circa pulmones et laterum passiones. 


XXIII. Quae sunt in cibis quae 
constipa. 


Lactes qui serum multum habet sine 
periculo est adhibendo; illa vero lactis 
quae serum modicum habet et caseum 
plus habet inutilis est *et periculosa. 
Quia multum et frequenter utuntur, le- 
dit igitur. et renes lapides ibi genera- 
tido, infraxin autem in epar facit et pa- 
ratus cito generare petens. Carecus 
epatici et spleni inflammato ledunt, 
quemadmodum et fici non secundum 
suam virtutem praecipiet, si coquan- 
dum muncrationem omnium dulcium. 
Omnia enim dulcia ledit splen et epar. 
Constipa autem et scirominis. Haec au- 
tem secundum nihil ad juvamen sunt 
neque ad ledendum fiunt ; comiscentur 
cum his quae extenuant et proiciunt 
medicamentis. Non parvam ergo juva- 


Cnapr. xxiv. Van. : ! titulus deest. —? ct fici non secundum deest. —? cumune racione. 


— * obcasus. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 24-25. 


Aa 

purgant medicamenta. [n quibus non 
minor medicamen est mulsa, sed non 
butilis his quibus in tumore levata sunt 


viscera et indurata et tumentia et fleg- - 


monem habentia. Cito enim mel in 
cholerico mutari solit humore; papa- 
veris vero semen retenetoriam est tho- 
raci. Pingues vero et dulces dactuli in- 
fractici sunt et magis virides. Omnia 
enim ! quaecumque de idria et semula 
conficiuntur, infractica sunt et splenem 
majurem faciunt, et lapides in renibus 
nutriunt; similiter et farina tritici cum 
lacte. Alica vero inutilis est quibus epar 
facile infraxin incurnt, et renes ad la. 
pides generandos? babent paratos. 
Vinus dulcis infracticus est et tumores 
viscerum augmentat. 


[CHAPITRE xxv, 


XXV. Quae sunt bradipora, id est que 


poros gravant 1, 


Ombia? quaecumque de itria et se- 
mula conficiuntur bradipora sunt, faba, 
fresa, panis mundus, lenticlae cortice 
sublata, cerebellus, medulla spinales, 
epar, cor, triticus coctus, ova elixa et 
magis assa et adhuc magis frixa, lu- 
pini, fasioli, pisus, sesamus, erisimus, 
balani, mela, pira nondum natura, 
corna , vinus dulcis et austerus οἱ niger 
et pinguis, etiam si sine dulcedine est 
13i v^], et omnis mustus, et aquae 
omnes bradira sunt. | 


Vag. : ! autem. — ? generan. — ? partus. — Citar. xxv :! id est.. 


— * id est que purrus gravant, omnia. 


97 
. οπου La 
men est. Mulsa inutilis est quibus in 


tumore viscera scyrumina et in tumore 
el inflammationem posita. Aceto et mel 
in colerico humore transire solent. Pa- 
paveris semen retentarius est in tho- 
race pinguis et gluttinosos humoris. 
Dactuli infractici sunt et magis consti- 
pat virides. Omnia enim quaecumque 
de itriae et semula conficiuntur, infrac- 
tica sunt et spleni ditmentitiva et lapes 
in renibus facit. Similiter et farina tri- 
tici cum lactis; et omnis farris utilis 
quibus epar infraxin patitur, et quibus 
in renibus lapides fiunt expediunt. Vi- 
nus dulcis iufraxin facit et humores in 
viscera aucmentat. 


t. V, p. 175.] 


XXIIIL Quae sunt in cibis quae 
porus gravant. 


Omnia que de ydriae fiunt εἰ se- 
mula bradibora sunt; faba frixa, et pa- 
nes mundi, lenticle portia sublate, ci- 
cer dorsa, medullas spinales, epar, 
noCes, triticus coctus, ova cocta dura 
et magis adhuc frixa, lupini, fasioli, 
pisus, sesamus, balie, mele, et pera 
non matura, et minime matura cornu- 
lia, vinum dulcis et austerus οἱ niger 
sine dulcidinem, οἱ novellus id est 
mustus [107], et omnes aqua, omnes 
gravant porus quod Greci bradipora di- 
cunt. 


... gravant deest. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 26-28. 


[Cuarrrnz xxvi, t. V, p. 175.] 


XXVI. Quac sunt euftarta , id est que! 


facile corrumpuntur. 
Aa 
Persica, armenia et praecoccia, et 


omnes stivani? cibi, quae humida sunt 
temperantia, solent in ventre corrumpi; 
quando autem non contigerit?, cito per- 
transeunt; propter quod in primis ea 
oportet comedere, ut cito pertranseant 
- et non corrumpuntur; nam super alios 
civos* si comedantur, et ipsi corrum- 
puntur et illi qui ante comesti sunt. 


XXV. Quae tufrazta sunt, id est quae 
facile conrumpuntur. 

Persica, armonia, praecocia, et om 
nes stivales cibus quae temperantia bu- 
mida sunt, contingit ut conrumpantur 
in ventre, quando occurrit cito pertrans- 
ire: propter quod antea manducari 
oportet ab illis, sic enim eas cito trans 
mittit ventre ante alios cibos; impe- 
diunt enim postea retardatas, et tunc 
que conrumpitur, secum et alius quos 
invenit celerius. 


[CHAPITRE xxvir, t. V, p. 176.] 


XXVII. Quae sunt disptarta!, id est quae 
sunt quae non facile corrumpunt. 


Minores? cocleae, id est quas Greci 
cymia et porlirae et cyrices vocant, et 
omnia ostracoderma vel cetera quorum 
duras sunt carnes, non facile corrum- 
puntur, maxime si bis au ter aqua vona 
mutetur?, ct sic coquantur donec omnis 
salsido* tollatur. ltem astaci, paguri, 
carcini, carabi, carides, et alia his, si- 
milia, qui incorruptibiles habent car- 
nes, similia duris carnibus ostraco- 
dermon sunt. 


XXVI. Que sunt. dipharita, id est quae 
sunt difficile intus corrumpitur. 


Parvas cocleas, porfire, id est unde 
purporea tinguntur, cyricis, et quaecum- - 
que sunt alia, quae ostracoderma vo- 
cantur et duras habent carnes, damus 
his quibus conrumpitur cibus in ven- 
tre; coquentes duas aut 111 vecis in aqua 
bona, transmutantes in munda alia 
aqua, quando jam aqua salsa esse vide- 
tur. Et stacus, et pagorus, et congrus, 
et carabus, et caradis, et alia his simi- 
lia, qui habent carnes quac non facile 
conrumpuntur, similiter eis qui duras 
habent carnes, quae ostracoderma vo- 
cant. 


[ CHAPiTRE xxvirt, t. V, p. 176.] 


*.— XXVIII. Quae bentrem molliunt. 


Lenticla et brassica et mantima 


XXVII. Quae sunt quae ventrem 
deducunt in cibis. 


Lenticla et brassica et de mare pis- 


Cnap. xavi. Van. : ! que sunt quae. — * aestivani, — * contingent. — * cybus. — 
Cnar. xsvit, Van. : ! disptartades. — * iminoris. — ? aqua supplet. — * salsitudo, 





30 
Aa 
ducturius est ventri, propter quod 


multi condiunt ea ex oleo et liquamen. 
Lactis aquosa deducit magis ventrem 
quam qui pinguis est. Serus! autem 
lactis fortiter ventrem deducit ; mitti? 
autem ei oportet mel, tantum ut suabe 
sit ad bibendum, οἱ non subbertat sto- 
macum, neque in gustu acarizet; si 
autem amplius volueris ut educat, salis 
pulverem addis. Omnis caro jubenum 
animalium facile? deducit ventrem , sed 
et extremae partes eorum et maxime 
parto proximiores similiter, ut edina. 
De piscibus turpedo [132 v'] et trecla. 
Dc oleribus canicu sive acalifis. Caseus 
recens cum mel acceptus, atreplex cu- 
jus semen tritus et potus cholera educit 
et ideo purgat ictericos; bletus, cucur- 
vita, melones, fici, caricas, melope- 
ponest, uvae dulces, maxime si sint 
humidae. Sicamina ante civo sumpta 
pertransit cito, et civos educit, et si 
malos invenit humores in ventre, cor- 
rumpitur cito. Coloquentida similiter 
facit; recentes autem nuces secessos 
hutiles faciunt, sed et siccae nuces si 
ante infundantur? οἱ sic edantur*; si- 
militer operatur beredibus nucibus 7. 
Coccimela humida deducunt, sicca 
vero mulsae infusa et si amplius mel 
habuerit satis mollit ventrem, utique 
et si sola ca comedantur ct superviberit 
mulsa; manifesta est quia expeditius 
ventrem deducit. Post aceptione vero 
spectandum est aliquod oras et non mox 
prandendum. Mora, cerasia, precoccia, 
perseca et omnia quae humida vel 
aquosa sunt natura, et quecumque sine 


VAR. : 
siecae,.... 


! sacro. — * miti. —- * deficile. — * fici..... 
infandantur deest, — 5 si rardantur. — ? viridibus noces. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 38. 


La 
cat ventrem, Lacti acusior educit ven- 


trem magis quam pinguior. Serus au- 
tem de lacte fortiter solvit; mittere 
autem in sero oportet mel tantum 
quantum suave sit, ne subvertat stho- 
maco, et secundum hoc modo et salem 
et quantum non agageret in gusto. δὲ 
autem magis emittere vis eum ventrem, 
amplius mittit salem tritum. De nimis 
juvenem animalem caro facilius exit 
per ventrem et quae extremas sunt in 
ipsis; similiter cervina. De piscibus 
narcite et trigon exeon mediocriter et 
malaciti mediocriter. De oleribus beta, 
lapatius, ortica, acalifis qui dicitur se- 
des, caseus cum mel, atreplex qui di- 
citur semen ejus tritus et potus colora 
educit ct purgat ettericos; bletus, co- 
curbitas, melones, fici, caricas, uvas 
dulces, maxime recentes quando sunt, 
sicamina munda ante cibum sumpta 
exit citius per ventrem et quasi secum 
producit. Secundam autem super alte- 
ras venientes, malus invenitur humor, 
in eis conrumpitur; cucurbitas simili- 
ter. Humida autem mox ad deducen- 
dum ventrem utilis sit et ad quae jam 
siccae sunt ante infusas in aqua simili- 
ter faciunt. viridibus. Cotimela quae 
humida sunt educit, siccas autem in 
mulsa infusas amplius habens. Mel ni- 
mis educit ventrem, et si salas aliquas 
eas manducit et multum plus si supra 
bibat ipsam mulsam; certum est quia 
plus juvat ventris depositiones; quod 
cum cibo eos expectandum est aliquo 
tempore οἱ non mox prandia. Mora, ce- 
rasia, precocia, persica, et omnia quae 


mclopepones deest. — 5 et 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 28. 


qualitatem aliquam in gustu bel odorc 
sant, hutilius et citius ad inferiora per 
ventre deponuntur. Sin minus nec ven- 
trem mobent nec constringunt; inter- 
dum enim constringitur. venter ut de 
mulsa solit constringere, quando ana- 
dosin fecent, id est in benis trahitur, 
et cum sanguine corpori ministratur, et 
propterea non deducit ventrem, sed et 
anixtus cibis anadosin facit; si ventrem 
non faciat secundum quod si non con- 
tigat ut anadosin faciat, cito inritat se- 
cessos ventris, habens in sc! acridi- 
nem. Solus autem mel si non coquatur 
vene deducit, modicum vero coctum 
deducit ventrem, sed antequam ana- 
dosis fiat. Oxymellis autem radit quae 
sunt inbecilliora intestinae. Vinus dul- 
cis [133] adjutat et ventris secessos 
movit. Sapa deducit ventrem; ova re- 
centes cum multo gareleo, id est cum 
liquamen et oleum mixtum, si in 
primo ante cibum sorvantur ?, deducunt 
ventrem. 


31 
. La 
humida sunt et aquosa et quae sunt 


absque aliqua qualitatem gustantibus 
aut odorantibus eas. Si enim utilis est 
venter siccidus est, exeunt facilius, non 
manet et ipsa suspensa nihil ad dedu- 
cendum juvant, propter quod nullam 
habet acridinem aut nitrosam qualita- 
tem. Medii sunt isti tales in cibos ad 
movendum ventrem vel porrigendum, 
modice se inclinans ad aliud , quando 
non nimis invenitur piger venter. Ad 
exercendum enim consiari ..... agitur 
venter, propter [108] et quod melligra- 
ton, quibus anadosis catus praevenitur 
et epar ad se non duxerit. Tunc enim 
solus invitat ventrem ad excernendum, 
sed et mixtum cum cibis educit. Quod 
anadosin ad epar traxerit, non cititius 
inritatur ad exercendum, habens agri- 
dinem in se, solus autem mel non co- 
quatur; dulcido ipsa bene educit ven- 
trem, constringit magis eum. Quae 
autem ex dulcis malis melata sine agri- 
tudinem est, exire facit; acoram autem 
mala οἱ pera insuavius aut sine sapore 
est , et nihil juvamen habet. Quae enim 
de mellis dicta sunt, haec enim de ma- 
lis granatis et peris dicere creden- 
dum est. Lactis vero, si serus ejus de- 
coquatur et consumatur, nullo modo 
educit ventrem. Cilacon autem tamdiu 
ab ignitis lapidibus aut ferro decoqua- 
tur, lactis ut serus consumatur, con- 
stringit ventrem. Hoc enim ita factum 
eis datur quibus ex acridinem humo- 
rem mordicantem superfluitatem in 
ventrem , sic cocta lactis datur; induris- 
cit enim facile in ventrem talia facta 
lactis, propter quod admiscunt ei mel 


Vag. : ! in se deest. — * oleo. —? sorbiantur. 


32 


Λα 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 28-3o. 


et salis. Cautius autem et aqua adjun- 
gunt et non est mireris, si serus con- 
sumptus est, iterum aqua superaddi- 
mus. Non enim humectationem de seru 
fugimus, sed acridinem nimiis, si super 
[108 v^] quam solvitur venter caridis, 
carabis. Sed et alii qui sunt talia, costra- 
con minus quidem ad ostracodermon 
habent enim in se salidis humorem, si 
amittit aquam quemadmodum ostrua- 
corme garo constricturi fit, et si de- 
siccare voluerit humorem ventris. Si 
autem modice aut nullo modo coquatur 
mulsa, educere videtur priusquam ana- 
dosin faciat. Oxymellis autem rapit in- 
firmiora quae sunt intestinarum. Vinus 
dulcis aliquantum adjuvat ventrem ad 
exercendum, sapa educit ventrem, et 
uva recentes cum multo gareleo prius 
ante cibum accepta. 


[ CnaPrrhE xxix, t. V, p. 1 78.] 


XXVIII. Quae sunt media catartica et 
soluturia bentris!, Greci epilata bocant. 


Herba mercurialis per se sola, at 
mixta cum oleribus, cocta ct in civo 
sumpta, et primo aut postea ipsum jus 
sorbat, solvit ventrem; sed et polipo- 
dium similiter, in ptysanas aut cum 
gallina coctus sucus ejus; aut acalifis 
semen, aut cnicu semen tunsum in 
mulsa aut in suco gallinae datus, et si 
admisceas amygdala et nitru et anissu! 
et mel et caricas , melius facis. 


Quae sunt media purgativa et malactica 
ventris. 


Linogustis, id est herba mercuria- 
lis, aut per se data sola aut cum aliis 
oleribus comesta, prius exinde jus po- 
tui datus. Polipodius similiter semen, 
potus, quantum unus cocliarius est, 
purgat nigra colera. Similiter et semen 
cnicu contusa cum mulsa datus aut 
cum jus galline aut mixtum amigdala, 
et nitrum, et anisum, et mel, et ca 
ricas. 


[CHAPITRE xxx, t. V, p. 179.] 


XXX. Quae sunt quae bentrem 
constringunt. 


Dactuli austeres , uvae austerae, sica- 


" XXVIII. Quae sunt in cibis quae ventrem 


constringunt. 


Dactulis austeris, sicomora, rubi, 


Cnar. xxix. Van. :! quas supplet. — * annessu, 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 3o. 


Aa 
mina, rovi, mora, et rovi canini ,.fruc- 


los: magis myrta silbestris, coccimela, 
prumnia , melata de malis stipticis facta. 
Acida vero melaja, si spissus humor 
in ventre fuerit constitutus, incidit et 
educit et humectat stercora; mundum 
antem inbeniens ventrem, constringit 
magis. Quae autem dulces habent su- 
eum sine aliqua acridine anadosia fa- 
cunt, magis et cum acridinem exint. 
Áquosum autem sucu et sine sapore in- 
suvia sunt et nihil jubamen habent. 
De malis autem ! enim dicta sufficiant 
aune, et de mala granata et pira eadem 
eusimandum erit?, quod et de melis. 
De lactibus vero, quod si lac ante 
ewuatur ut. serus consumatur, nullo 
modo deducit ventrem. Coclacon autem 
quod fit de ardentibus petris aut lam- 
mina ferri inmissis, donec serus con- 
ummatus deficiat, constringit ventrem ; 
ditur enim his qui ex acridine humo- 
mim mordicationem [133 v*] cum solu- 
tiene ventris patiuntur. Coclacon autem 
non solum fit de lapidibus, sed et de 
ferro cyclicos factos, id est rotundulas 
massulas ignitas, ut de lapidibus fit, et 
caseus ergo fit in ventre facile de sic 
confecta lacte, propter quod admiscenda 
est ei mel et sale. Magis enim sine pe- 
neulo est, si aqua mittens constringat, 
#t non miseris, si serus consumatur et 
terum aqua supermittatur; non enim 
bumectationem seri fugimus, sed acri- 
dinem ipsius per quam ventrem de- 
durit. Carides, carabi et his similia 
quaecumque sunt maritima ?, quos Greci 
mulacostraron* vocant, minus quidem 


Cuir, xix, Van. : 
' malacnstron. 


M 


33 
. . *. La 
rubi canini, fructus; magis autem 


myrte agritis, coccimela, et prunia, 
melota quidem de stiptica mela facta 
constringit ventrem. Ácida autem mela 
pinguem inveniens humorem extenuis 
eum et educit et propterea humectat 
stercora; mundum autem inveniens 
quando , mediocriter quietam esse vide- 
tur. Drassica prima aquam fundis, sic 
mittimus mox in altero vas ferventem, 
et post hec iterum in illo coquimus, 
donec excoquantur. Oportet neque ab- 
sem frigidus nimis neque aqua frigida 
tangere donec discoquantur. Non jam 
dilecto discocta si frigdor tetigerit, 
quamvis amplius coquas, sublata lenti- 


clae corticem ut fortiter stipticum in 


ipsa est perdita non similiter desiccat, 
quae est in ventrem reumam. Si autem 
coqui eam ad duas aquas, ut prima 
aqua ubi bullit verses et alia iterum 
mittas, et coquas, et modicum salem 
aut liquamen admisceas, constrictibi- 
lem aliquid babet ventris, donec in 
gusto suavitatis non agarizata utilissi- 
mus fit medicamen et cibus. Alfita cum 
vino austero pota desiccat. Oriza con- 
stringit ventrem , elimon spue niger πως; 
lius; leporina caro; vinus austerus et 
uiger sine dulcidinem, et rubeus aus- 
terus. 


! autem dest. — ? peradimixte stimandum est. — * maxime. — 


34 


ab ostracodermon habent. Igitur et hii 
salsedine quam si in coctura amiserit 
aquae, quemadmodum εἰ ostracoder- 
mon carnes, constrictiva fit ventri; sed 
et lenticla et brassica, vis cocta facta et 
ex se humore amisso, constrictiva fit ven- 
tri et desiccativa. Volentes ergo humo- 
rem ventris desiccare, cum mediocriter 
videtur esse cocta brassica, prima aqua 
effundis et mox in alia aqua calida re- 
mittis , et iterum coquis donec vene dis- 
cocta sit. Oportit autem cum mutas 
aqua neque aeri neque aquam frigidam 
tangere quodvis erit coquendum ; quod 
si aut aerem frigidum aut aquam frigi- 
dam proximatur, quamhis diu coquatur 
non excoquitur. Nam si lente auferas, 
scorciam perdit stipticam virtutem, et 
similiter desiccat ventris reuma. Si au- 
tem tundas eam et bis coquas effusa 
prima aqua, et sic modicu sale aut li- 
quamen condias, et mittas aliquit de 
constrictibis ventri speciebus, donec 
gustu suabis sit, hutilissimum facis me- 
dicamen, simul οἱ cibum. Alfita cum 
vino austero pota [134] desiccat; ven- 
trem oriza constringit et elimon aut 
niger, melius caro leporina; vinus aus- 
terus et niger absque dulcedine, et ro- 
beus et austerus vinus. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 30-3:. 


La 


[CHAPITRE xxxi, t. V, p. 180.] 


XXXI. Quac calefaciunt. 


Triticus elixus et ex eo panis, spelta, 
avena , fenusgrecus, arceotides, dactuli 
dulces , mala dulcia, sesamus , erisimus 
et calefaciunt et sitim generant. Canapis 
semen, uvae dulces et sitem generant. 
Appius, smyrnion, eruca, rafanus , rapa, 
napi, cardamus, pyretrus acer est et 


XXVIIII. Quae calefaciunt in cibis. 


In cibis calefaciunt frumentus coc- 
tus, et quae ex his fiunt panis, tifii, 
avena, fenusgrecus, arceotidas , dactu- 
los dulces, mala dulcia, resimus, eri- 
simus et sitem. faciunt. Cannapis se- 
men, uvae dulcis, propterea sitem 


faciunt uvae magis ..... mollis. Me- 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 31-32. 


Aa 
calidus; pastinaca, daucus, cariota cale- 


facit, manifestius cepa; alius, porrus, 
ampeloprasa satis est acres; cocta bis 
aut ter amittit acridinem. Caseus vetus 
calidus est, propter! quod et sitem fa- 
cit. Vinus dulcis mediocriter calidus est 
et sitem generat; roveus? autem cali- 
dior? est nigro, flavus vero calidior est 
valde, sive robeus, sibe robrus, sive 
dulcis, sive albus; omnes vina a flabo 
vino minus calent; vetustissimus autem 
*i sit nimis calit *. 


35 
. . *. . . . La 
diocriter appius , smia erminion , eruca, 


rafanus, rapa, napi, cardamus, pire- 
trus acer et calidus, pastinaca, dau- 
cus, carus calefacit manifeste, cepa, 
alius, porrus; ampeloprason nimis est 
acer, cocta ad duas aquas aut tres 
amittit acridinem. Caseus vetus cali- 
dus est, et propterea sitem facit. Vi- 
nus dulcis mediocriter calidus est et 
propterea sitem facit; rubeus autem vi- 
nus calidior est a nigro; flavus autem 
calidior est valde, ita corrus, ita enit 
Trosseus; dulcis albus omnibus... ... 
minus calit; inveteratus autem nimis 
calit. 


: CHAPITRE xxxi, t. V, p. 183.) 


XXXIT. Quae infrigdant. 


Hordeus in omni usu infrigdat ; mil- 
leus, panicus, tubera terrae, cocurvitas 
elixas, melones, cocumeres, coccy- 
mela, sycomora austera et acida, uvae 
austerae; melata de stipticis melis fri- 
gidum habet et terrenum sapore ; acida 
autem frigidum et que omnino sine 
aliqua qualitate sunt aquose. Haec enim 
et de pira et de mala granata existi- 
mandum est vel aliorum arvorum fruc- 
tus, qui stiptici sunt aut acidi et maxime 
quae reponuntur. Stiptici igitur dactuli 
frigidum habent sucum; lactuca, inty- 
bus mediocriter frigidi sunt, porcacla 
amplius; papaveris semen, boc et so- 
poriferum est et frigidum. Si autem 
amplius adsumatur, cataforicum facit ; 
[134 v°] juvat autem eos quibus de ca- 
pite suptilis reuma currens ratarrum 
excitat; melior autem albi papaberis 


XXX. Quae infrigdant in cibis. 


Ordeus quodvis modo in usu adhi- 
beatur in cibis, melius, elismon, tu- 
bera, cocurbitas elixas, ct melones, 
cocumeris, cocymela, sicomora, auste- 
ras et acidas uvas, austerae uvae, me- 
latae de [109] melis stipticis; frigidum 
habet et terrestrem humorem pera 
acosa. Haec de peris et mela granatis 
existimandum est; non minus autem 
sunt et aliorum arborum poma stiptica, 
et maxime quaecumque reponere solet. 


. Dactuli stiptici frigidum habent humo- 


rem, lactucas, intubas mediocriter, por- 
cacla, papaveris semen. Hoc et som- 
num facit; si autem amplius accipiatur, 
cataforeticas facit, id est nimis gravan- 
tur somno; juvat autem quibus ex ca- 
pite tenues in praecordiis fluit reuma, 
melior autem est albus papaver. Myrta 
infrigdat quidem. sed non hoc quod 


Cnar. xxxi. Van. : ! propet. — © rubeus. —? calidus. — * nimis calit deest. 


3. 


36 
Aa 
semen est. Myrta frigida est, sed non 


simul et stipticam; habet enim et ali- 
quantum acridinem. Uva canina for- 
tem frigdorem stipticum habit. Aquosus 
vinus non manifeste calefacit, propter 
quod febrientibus non est periculosus. 
Vinusalbus etausterus minus secundum 
alia vina calefacit. Vinus autem albus 
ct austerus et pinguis et nobellus sen- 
sibiliter infrigdat; infrigdat autem et 
acitus; suptilior igitur est, et lumbos et 
nervos amplius ab alia loca infrigdat et 
ledit in alto, eo« dissolbendo. Media 
autem inter calefacientibus et infrig- 
dantibus sunt pane« lavati, amylus et 
vinosas uvas. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV. 32-33. 


stiptica est; babet enim aliqua qualita 
tem. Uva canina penene fortem frigdo- 
rem stipticum habet. Aquae acosus 
vinus non manifeste calefacit, propter 
quod sine pericula febrientibus. Vinus 
albus et austerus modice acceptis nimi 
calefacit. Albus autem austerus et pin- 
guis et novellus aperte infrigdat ; eos 
tenior autem est semper et nervos am- 
plius ab aliis infrigdando ledit exsolven- 
dum in profundo. Melius autem est in- 
ter calido et frigido panes levati, amy- 
lus vinosus, uvas. 


CHAPITRE xxxut, t. V, p. 18a.. 


XXXIII. Quae siccant. 


Lenticla et brassica similiter ad invi- 
cem siccant, propter quod visum eve- 
tant, hoc est nevolas facit, praeter quod 
si contingat oculos esse humidiores. 
Minus enim a brassica sparagus desiccat. 
Aliarum autem olerum siccior caulis est, 
c contrario autem rafani et rapa el napi 
et cardamomus et pyretrus et omnia 
quae gcria sunt sparagi esse similes 
contingunt. Alfita desiccat, id est fric- 
tica, agnu semen , herbus si coctus sae- 
pius cum aqua in civo accipiatur desic- 
cativus est; meliores enim sunt albi et 
si assantur aut friguntur et sic come- 
dantur, sicciorem cibum prestant quam 
qui in aqua coquuntur ; quaecumque au- 
tem in caccavo cum jus condiuntur, me- 
diae sunt; quae autem in conditura ha- 
bent habundantius vinum aut liquamen, 
ab his qui non habent sicciora sunt. His 
ergo indigentibus 'simpliciter leucozo- 


XXX. Quae desiccant in cibis. 


Lenticla, cerabis id est brassica si- 
militer in invicem desiccant, et prop- 
terea visum obtundunt preter si bumi- 
dioris oculus esset et contingat. Minus 
autem brassice sparagus ex ea desic- 
cant. Ab omnibus autem oleribus cau- 
les ipsius siccior est; et contrarium 
autem rafani, et rapa, et napi, et car- 
damomus, et pyretrus, et omnia quae 
acria sparagorum eorum esse contin- 
gant. Alfita desiccát; agnus puram, 
herbus coctus, si quis saepius cum 
aqua cibus desiccativi fit; meliores sunt 
albi, et quae assantur quam frixaguntur 
manducant. Sic calorem cibum faciunt ; 
quae autem in aqua elixantur humi- 
diora sunt; quae autem in caccavo con- 
diuntur inter utraque est baec. Quae 
autem larguiter habet, id est sola in le- 
cozom incoquitur, multum ad prae- 
dictis est humidior, quem enim ex 


mus coquitur, quamplurime * [Ab 4o c] 
de supradictis est humidior; ex aqua 
autem sola coctus plus est humidior; 
maxime enim in coccione cyborum fit 
defferencia de is que supermetuntur 
eis virtutis seminum et olerum quae 
desiccare possunt, alii plus, alii minus. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 33-35. 


37 

| * . La 
aqua sola et hoc est humidior. Maxime 
autem differentia fit si ipsa confectio- 


nem supermittas, eis semen colera de- 
siccare plurimum possunt. 


[CHAPITRE xxxiv, t. V, p. 183.] 


XXXIV. Que humectant. 


[40 d] Pt[i]sanas, cocurbitas elexas, 
melonis, melorepones, cocumeris, no- 
ces viredis, coccimela, siccomora , sic- 
camina, si non currumpantur, humec- 
tant ; infrigidant autem, sed non omnes, 
nisi frigida accipiantur. Lactuca bumec- 
tat, intuba minus; purcacla , malva , bli- 
tus, atriplex aquosiora olera sunt; hu- 
midi igitur sunt; non minus et aliorum 
arborum friutus , ct maxime que non re- 
ponuntur. Humectant etiam et lactucae, 
et papaveris semen, et faba viredis, et 
cicer. viredis. Aqua humectat et infri- 
edat, calefacta autem humectat et ca- 
lefacit. 


XXXII. Quae humectant in cibis. 


Cucurbitas elixas, melones, melope- 
pones, cocumeris, nocis virides, cocy- 
mela, siccomora , sicamina non corrupta 
humectant omnia; infrigdant autem 
non omnino, nisi frigduntur. Lactucas 
bumectant; intuba hoc ipsum [109 v?] 
prestant, nam inbicillior est porcacla; 
malvas autem, et betus, et atreplices 
acose magis aliarum holerum sunt ; hu- 
midi autem sunt non pauci et aliorum 
arborum poma, et maxime hii qui fa- 
ciunt ad reponendum. Humectat lac- 
tuca et papaveris semen, faba virides, 
cicer virides. Aqua humecta est et fri- 
gida, calefacta autem humectant et ca- 
lefacit. 


[ CHaPiTRE xxxv, t. V, p. 183.] 


XXXV. De coccionibus sucorum 
conficiendae. 


Nam quamdiu nimis frequenter fue- 
rent inflati, cum quoquotur, foquum 
majorem debent habere; posttea autem 
ad lenem focum est coquenda, donec 
sucus faciat spissus. Admiscendum est 


XXXIII. Ad sorbiciones coquendos. 


Ptysanas confitenter conficiuntur, 
quando nimis in bullitionem inflatae 
fuerint, sine odore sunt; boc illis pro- 
ficit, qui post aegritudinem fastidium 
habent sive duritiam ventris patiun- 


* Ici dans Aa finit le cahier XVII, que suit immédiatement le ‘cahier XXIII; ce qui, à 
huit feuillets par cahier, donne quarante feuillets, soit quatre-vingts pages, qui ont dis- 
peru. Il manque la fin du livre IV, tout le livre V. et le commencement du livre VI. Le 
texte latin qui termine le livre IV dans cette édition est tiré de Ab. 


38 
Ab 
autem ei in illo tempore, dum inflatur, 


acetus, et quando bene coxerit, addi 
oportit salem tritam non multum; ante 
vero pro sapore, si in inicio mox oleo 
mittatur in coccione nihil nocit, sed 
et si porru$ modici mittatur, et ane- 
tus, et boc ipsum mox in inicio. 
Lenticla autem, si cum ptysanas bene 
coquantur, ita ut amplius ptvsanas mit- 
tantur et condiantur satureia et puleio 
et cum cocte fuerint edantur. Est enim 
cybus de cocurbitis cum sardenis vel 
incatera in patella confectus; suavis 
autem est cybus. Qui autem infirmioris 
sunt ad contenendum et non possunt 
suscipire, pinguem [41] aquam facis 
de pane infusu optimo et quoquis, et 
spissaverit et factus fuerit sorbitio, 
multam virtutem amittit. Conficitur au- 
tem sic : panes quam caledissimus fran- 
gitur et infunditur, et tritus cum aqua 
diligenter coquetur, et cum aqua facta 
sorbicione datur. Item febrientibus 
oportit ordium non in pila tundere, 
sed grana ipsas opressas extendere in 
latitudine, et coquere in aqua; prius 
enim tepidam mittere et effundere, et 
iterum. aliam superfundere aquam; 
coquetur utique bene, ita ut una emina 
hordei in dece ominas aqua coquatur. 
Quoquetur ergo quamdiu hordeos cre- 
pit, et inde deponetur, et dabis bibere 
sic, si colericus humor dominatur; 
quod si non est colericus humor, addis 
pocione mel et sic dabis hoc et ventrem 
secundum reddit, ct orinam provocat, 
et nutrit bene. Datur autem et alfida de 
hordio fricta et macinata, ita ut infusa 
coquatur; hec enim ventrem constrin- 
git. Item panem sicum aut recentem 
iufusum in aqua teris bene ct colas 


ORIBASE, SYNOPSIS. IV. 35. 


La 
tur; ea rationem ut mittas in emina 


ptisanas aqua, ad mollem ignem posi- 
tus diutius agendo coquis donec suci 
fluunt, et sic mittts mel et acetum, et 
post haec ad mollis ignis, donec mul- 
tum succum faciunt. Admiscendum est 
autem quae in illo tempore acetus, 
quando jam non inflantur. Perfectius 
cocta autem diligenter sic mittere opor- 
tet, et salis tenuis non multum ante- 
quam des. Oleo autem mox ab initio 
mittis, non nocis coctionem , et jam si 
et porrum modicum et anetum et haec 
omnia in initio mittatur. Lenticla au- 
tem cum ptisanas conficiatur, bene 
amplius sit ptysanas missus et conditus, 
amittis satureia et puleio. Bonus autem 
et suavis cibus cocurbitas cum sarde- 
nas cum patella coctas. Qui autem im- 
becillius continent et non possunt sus- 
cipere, pinguiorem aquam in cibo 
tenuat, et paulatim coquam et frican- 
dus est cibus in funda. Est enim alfita 
et euthoperas panis, ut multum mittat 
virtutem. Panis candidus fractus infu- 
sus et sic coctus adhuc magis spatio uti- 
lior est et plus nutrit. Febrientibus au- 
tem oportet ordeo non tundere vel 
pestare et granum cjus latum facere, 
et si coquis 1n. aqua, prius vero cum 
tepida. lavas, infundis et alia mittis 
aqua; coquis diligenter in decem coti- 
las aqua una cotila ordei latu fracti. 
Coquis autem donec ordeus crepet, de- 
ponis et tenuem illam aquam admiscis 
mel uncias sex, et hoc das febrienti. 
Hoc benc solutum ventrem facitet , uri- 
nam movit et nutrit habundanter. Da- 
tur autem et si in alfite ordeus frigitur, 
quae melanca vocant. Oportet autem 
leviter . 


antequam maceuctur fricare 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 55. 


Ab 
apud lenteum ; admyscis ei, ut alvum 


non videatur ex pane, ova cum cocu- 
meris semen. frixi, aut amigdala, aut 
nocli pineu, singulas aut binas species 
vel tous, cui addis modicum anissum 
aut semen fenicoli; febrientibus in 
mule dabis; sine febribus vino super- 
fundis. Sucus de milleo milles farina 
torres ad ignem, et ex eo facto sucum 
dibis eis bibere, quibus venter ex egri- 
tudine colerum effusionem laborant vel 
quibus subtilis aut multus secessus est. 
Oportit autem aqua solve[ 41 b]re fa- 
riba vel sic torta in mortario trita, oxy- 
bafo uno in aqua oxybafa dece; colas per 
lenteum spissum; superfundis vinum 
smterum modice, et sic coquis et sic 
das sorbire. Oportit autem addere noces 
cum membrana sua, que intrinsecus 
babeut, in coccione suci. Item avena de- 
gesibilior est omnibus leguminibus et 
sorbicio ex ea utilissima est; quoquitur 
quemadmodum de ordeo : avenae emina 
una et aque eminas decae. 


39 


La 
quo usta est palea, et infusam coquis; 


magis ventrem laxant ab illa. Coctio- 
nem superiorem coquis, utique est om- 
nes pene cibum similiter qualemcum- 
que existimaverit infir[ 1 10]mànti esset. 
Quae autem subtrita sunt, spissam qui- 
dem infusionem videtur esse ct cocta et 
fortiter suffricata, quod utique pene om- 
nes cibos similiter indanda potionem. 
Oportet autem panis siccus et recentes 
infundere, fricare, jungendum aqua et 
colare cum lenteo; admiscis autem in 
ipsis ad candorem non esset videtur 
cum pane semen et siccas, et amigdala, 
nocli pineum et uva cum unumquem- 
que, et alia cum alia omnia, anisum 
aut fenucoli semen admiscis; quibus 
enim febris sunt, in mulsa das; qui au- 
tem non febriunt, vinum superfundis. 
Melius autem et aut milini fricata 
maxime et siccata expedit utique corti- 
cem sublata, quibus venter colericum 
humorem deponit, et quibus tenues et 
multus siccessus faciunt. Oportet au- 
tem frecata solvere aqua, non minus 
oxybafli unu in deca aqua oxybasus 
dece colas cum lentco, οἱ superfundis 
vinum austerum et coquis; das sorbire 
quibus expedit. Si autem suffrecatur 
melius nucis cum cortices interioris, 
non ulique multum colatum ut fiat 
unus... sus cum milio. Avena autem 
bene digestibilis est omnium legumi- 
uum, et sorbitio cjus maxime optimus 
est; coquitur autem sicut ptysanas ip- 
sum modum, cotila una in aqua cotilas 
decem. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 36.37. 


[CHAPITRE Xxxvi, t. V, p. 185.i 


XXXVI.. Que sunt que pro olco mittenda 


sunt in sorbicionibus egrotis. 
Ab ‘: 
Metendum est in sorbiciontbus oleo, 


preter in lenticla, cocumeris semen 
crudum, et tostum ad ignem, et tri- 
tum, et colatum; miscis in ptysanas et 
ceteris sorbicionibus aut noces, aut 
avellanas, aut amigdalas. Quibus autem 
venter fluens molestatur, mittis papa- 
veris albi semen leviter frixum , ita ut 
rubrus fiat. Mitti autem. oportit ad 
ventris fluxum et castaneas cum me- 
diana sua cortice et magnifice jubat. 


XXXIIII. Quae pro olco nutti oportet. 


La 
Mittere in omnem sorbitionem pro 


oleo preter in lenticla cocumeris semen 
crudum conditum miscis ptysane εἰ 
caeteris coctionibus, aut consin nuces, 
aut abellanas, aut amigdalas. Quibus 
autem secunde ventrem nocentibus pro 
oleo mittere album papaveris semen 
aut cocumeris foxasita cum supermittis 
ad ventrem; el castaneas intrinsecus 
cortices mittis, mela granata cum fruc- 
tibus suis subtritum lente ex exsiccate 
utatur his, qui nimium siccanti sunt 


corporc. 


[CHAPITRE xxxvii, t. V, p. 187.| 


XXXVII. De coccione ciborum. 


Coquis semula in aqua, cui addis 
oleum modice et anetum , sed ante 1la- 
vas semula. [tem panem frigidum in- 
fundis in aqua caleda οἱ frequenter 
mutes; infundis autem de pane partem 
interiorem ; mensura autem lahacio 
panes non propter suavitatem sola fit 
ut aqua tociens muteretur, sed ut faci- 
lius eventetur aut digerat, vel quod 
infirmentatum in se habet amittit. Item 
ptysanas vero [ 41 ο] amittis, unam par- 
tem et panis partis xv sicci et triti, et 
sic quoquis donec nimis efficiatur sub- 
tilis et tritus. Coquis autem in aqua 
munda quam plurima, ut si colligat 
mittis et modicum sale. Fit etiam et ex 
malvis sorbicio; folia malve tenera cocta 
sine vino teris in mortarjo, et iterum 
coquis in aqua, et salem οἱ oleum et 


XXXV. Confectio ciborum. 


Coquitur semula baec rationem, 
unam in quarta parte, in decem cotilas 
aque, cum oleo mediocri et anetum, 
ante levas. Simul ante pridie coctum 
pauem infundis in aqua calida, mutans 


alia aqua frequenter effundis; non to- : 


tam panis partem, sed quae intrinsecus 
sunt mittis. Pensa vero infusionis ista 
est, ut ex hoc solum et intitor frumen- 
tus ut nihil de illo remaneat. Ptysanas 
autem coquis in partes xv panem sic- 
cum coquis, donec tenuis fiat nimis, 
et tritum coquis in aqua munda, am- 
plius ut se colligat et babeat modice 
sale et sit sine oleum. Fit [110 v°] au- 
tem et de malvis sorbitio; folia malve 
tenera cocta sine vino et post haec 
trila in mortario, et iterum coquitur in 
aqua; mittis sale et oleo. Ova autem co- 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 3739. 


Ab 
ova mittis, el coquis in aqua incessanter 


agitantum. Non enim conspissantur si 
agitetur neque gluttinatur. Melius igitur 
bt si in pusca coquatur; sic enim cocta 
magis humida manet. 


A1 
La 
quis in aqua, agitas incessanter eas; 
non enim cumpissantur commota ne- 
que indurantur. Melius est autem 
pusca coqui; omnino enim magis hu- 
mida permanet. 


[CHAPITRE xxxvii, t. V, p. 189.] 


XXNXVIIL. De mulsa. 


Mulsa non satis coleribus utilis est; 
colera enim ex ea amplius augmen- 
tantur. Expedit igitur eis aquosa mulsa 
bibere, que tale sunt natura; sed et 
iis aquatissima danda est quibus in- 
lirma viscera sunt, id est epar aud 
spleu. Conficitur autem mulsa boc 
modo; octava enim pars mellis aqua 
miscenda est, et sic ad lentus ignis est 
coquenda, cui spumam quam facit 
semper est auferanda, et mox ab igne 
ressari, cum fuerit dispumatus. 


XXXVI. Dc mulsa. 


Mulsa non satis colericis utilissima 
est, et colente autem in eis. Oportet 
igitur in talem habentem naturam acu- 
sissima dare mulsa. Inutilis est etiam 
quibus retinetur in aegritudines adhuc 
in visceribus. Conficitur autem mulsa, 
ut habeat aqua octo partes et mel una, 
et tamdiu coquis donec disrumpatur. 
Qui sic ut convenit autem, frequenter 
spumam non fit, tollatur cum pumis. 


[CHAPITRE xxxi, t. V, p. 189.] 


XXXVILII.. De pocionibus que infirmis 
expediunt. 


Febrientibus quidem hutilis est 
mulsa aut oxvmellis vel aqua, que abs- 
que aliqua mordicacione conficitur, si 
ventris. turbacio in febribus fuerit vel 
vomica stiptica. Sin minus constriccio 
leuis, dulcis, infundis ergo estatis tem- 
pore dulcis mala incysa subtiliter, in- 
fundis in aqua donec colitur, aut mala 
Cydonia matura incysa similiter. in- 
fundis donec colitur, aut mala Cydo- 
nia matura incysa similiter [41 d] in- 
fundis. Haec autem dabis colera vo- 
mentibus que ex mele fit cotoneis aqua. 
A ventris vero solucionem, ex petris 
conficis aqua , nam styptica et dulcis est. 


XXXVII. De potionibus aegrotantibus 


utiles et bonis. 


Potiones autem  febrientibus est 
enim millia aut oxymellis et aqua, 
quae sine mordicationem est ; dabis au- 
tem fleumaticis melancolicis catarrum 
patientibus et quibus venter constrictus 
est. Colericis vero et quibus praecordia 
sunt in tumorem contrarium est. Fe- 
brienti autem apobregmata stiptica ha- 
bentes species faciunt , maxime his qui- 
bus turbationem ventris fit, non inutilis 
est jam sunt ad vomituni. Infundis au- 
tem in state dulcis mala incisa tenuiter, 
donec bene aqua coloratur, aut mala 
Cidonia matura incisa similiter. infun- 
denda sunt. Dabis autem qui colera vo- 


42 
Ab 
Myrtae igitur mollis folia infunduntur 


in vino dulci, et efficitur vinus absque 
mordicacionem, et lenis est pocio. 
Infunduntur actiam et sementis uvae. 
Haec autem coccio utilis est; nullam 
habens in se agridinem neque in gustu 
acidonica pocio efficitur. 


[ CusPiTEE XL, 


XL. De lacubus. Rufus auctor. 


Que lactem potaturus est, ab omni- 
bus cybis est abstinendus, donec di- 
gerat et ventris plenitudinem deponat; 
utilis etiam est, si inane bibatur, mox 
ut mulgitur, ita ut a cybo his qui bibe- 
rit absteneatur, et vi mi[n]ore moveatur 
labore. Nam si laboraverint necesse est 
ut accescat, sed quisciendum et deam- 
bolandum leniter et vigelandum est 
et interdum quesciendum. Sic enim 
faciens cum prima pocio fuerit aegesta 
per ventre, aliam bibat. Inprimis ergo, 
cum purgaverit bene, nihil minus faciat 
et sequens. llla vero que remanserint 
in ventre per venis ministrata nu- 
triuntur, etiam secessus non faciunt. 
Colerica vero reuma vel ea que ex 
per 


fluunt, id est quod Greci syntyxsyn ap- 


resolucionem — corporis ventris 
pellant, coquenda est lactis. Observan- 
dum est etiam ne ostoletur; oportit 
ergo leniter quoquere ad ignem et agi- 
tare sine intermissione, et spuma que 
super colligit cum pinnatollere; omnino 
movenda est autem cum ferro lantida, 
et in )psa bullicione labia vasae spungia 
est. deter(42]genda. Saepius enim ex 


ipso bromo que in hori vasi colligit tota 


ORIBASE. SYNOPSIS, IV. 39-4o. 


La 
munt de melis et quibus venter fluit. 


Pera autem infunduntur quae stiptica 
sunt et dulcis. Mirta autem tenera in- 
fusa vinum dulci, vinum autem facit si 
[ne'mordicationem et lenem potionem. 
Infunditur autem οἱ giganta, id est uvae 
sementis; sicce autem magis facit, de- 
coctio ejus bona est nullam acritudi- 
nem neque agrorem habentem. 


st V, p. 190. 


XXXVIII.. De lactis potionem. Rufus. 


Qui lactem bibere habet, et a bono 
cibo se abstineat, donec digerat et pur- 
getur. Juso optimum est non si mane 
bibat multa et jejunus sit, super id 
quod bibit et laboribus nimis abstineat; 
tunc quia qui laborat necesse est ut ar- 
gutentur, sed qui et deambolandum 
est, οἱ inter haec vigilias requiescat. 
Sic enim faciens qui bibit solvit eum et 
deinde alteram lactem bibat. Inprimis 
[111] ergo purgat bene, niliil multum 
aliud jam non, qui vero in ventre est 
ducitur in venis, nutrit etiam, non 
purgat. Quibus autem colerica reuma 
est et qui essent ex liis de ventrem, de 
vino erit, id est dessicatio fit membro- 
rum, coctam dabis; coquis autem hoc 
modum, ct post modicum ut pars qui- 
dem per ventrem deducatur, pars au- 
tem introducatur. Post haec adhuc ma- 
gis coquis, observantur ratur sit, ad 
mollem iguem coquis et cum illam et 
cum illo coquitur mox mulgis. Coqui- 
tur getus quod supra statera dis, omnino 
agitas autem, qnae ferula nitide et te- 
nuem ; et de labris caccavi tolles bromo, 
qui se collegit cum spungta purgas; 


saepius enim inde. et aliud conrumpi- 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 40-41. 


ib 
ex eo lacus currumpitur et casseum effi- 


citur, ut dictum est. Ergo tamdiu bulliat 
ut lactes ipsi pinguior equaliter et dul- 
cor a cruditate fiat. 


' 43 
. . la 

tur. Sicut dictum est lactis da, haec pin- 

guior fiat et qualiter et dulcior fiat. 


[CHAPITRE XLI, t. V, p. 192.] 


XLII*. De aquarum diferencia. 


Oportit igitur aquarum diversitatis 
«ire, que sunt bone vel que maliciose 
æt corrupte sunt. Bona quippe aqua 
pene ab omnibus in usu humano est 
exuuscenda. Bona‘igitur aqua secun- 
dum qualitatem suam et in gustu et 
«lere et in sapore suavissima et visu 
munda et in tactu lenis et levis esse 
debet, ut etiam dum putata fuerit, a 
precordns velociter subducatur. Si talis 
ieveniatur, non est melior ab hec ut 
ilia quaeratur aqua. Que autem in ypo- 
coodris diu resedet et ventrem percu- 
Geadum gravaverit et ioflaverit, non 
til ad usu hec tales utilis, sed mala 
ent exstimanda, et ea que neque ca- 
lect cto. neque infrigidatur. In bac 
(iur aqua quicquid coctum fuerit gra- 
ver cybus efficitur si sumatur. Melius 
ed enim experimento judicare tales 
πως. Voleofibus autem | intellegere 
que dica sunt, ea que septentrionale 
ete aversu sole, ea quaeque sunt 
bradipora sunt , id est [ 42 b ] gravant po- 
m», per quos spiritus vitalis transitum 
babent , et pessima sunt , et non cyto ca- 
lescuot;et cum tardius fuerint calefacte , 
derum tardius infrigidantur. Solis vero 
Cursus quascumque penetravenit loca, 
d est que aperte sunt labie, que sur- 


XXXIX. De aquis. 


Oportit aquas et malas et bonas me- 
dicus debet expertas essent. Multum 
bonas enim aquas pene omnes magis 
est scire omni modi. Oportet igitur bo- 
nam aquam in qualitatem esse et in 
gusto et odorem, mox autem in hoc 
suavissimo esse, quibus et vinum 
munda, et quae in ypocondria non tar- 
dat, cito pertransit, non est quaerenda 
alia melior. Quae autem in praecordiis 
diu resedens, ventrem repercutiunt et 
inflant et gravant praecordium, mala 
exstimanda est aqua, ea vero quae ne- 
que calefit cito, neque cito infrigidis- 
cit. Talis aqua gravis esse judicanda 
est, et illa praeterea quae in ca coqui- 
tur, gravat digesüonem et malitiosa 
est. Melius est enim per experimentum 
tales dijudicare aquas. Qui autem vo- 
luerit per scientiam cognoscere, et per 
ea quae ab antiquis dicta sunt judicare 
eas, qui a septembrionali parte fluunt, 
bradipora est id est gravant porus, et 
pissima sunt, et tarde calefiant et in- 
frigdit. Quae autem ad orientem par- 
tem, id est a solis ortu usque ad nona 
hora fluunt vel currunt per meatus ali- 
quos aut per terra, colantur et caliscit 
et [bona] existimanda esset. Et etiam 
credenda est quae state frigida est et 


* Eatre ces deux chapitres, le manuscrit Ab cn intercale un autre, qu'il intitule : xt, 
fu lactes dentes nocent , et qui n'est que la traduction de Ad Eunap. 1. HE, c. xiv. 


μι 
Ab 
gunt aque, colate sunt et lympide, et 


cyto calescunt, et cyto infrigdantur; 
iste sperande sunt bone aque essc. 
Bona autem est, quae state frigida est 
et hyeme calida. Nonnulli autem ex 
pondere et levitate existimant judicare, 
et meliorem dicunt que levior est; nam 
quisque judicare de aquis vult absque 
pinsa poterit judicare. Levem quippe 
dixit esse Hypocrates aquam pluvialem, 
que est dulcis, lucida et subtiles, que 
adducitur aqua in aere et propter solis 
ardoreim levior et subtilior efficitur. Nam 
in aere non ex dulcibus solis aquis , sed 
ex mare adducitur in aere; propter quod 
aque pluvialis, aliae cyto putriscunt, 
aliae non facile putriscunt; non ergo 
aliquis. existymit malam. aquam esse 
que cyto putriscit, quod enim mutatur 
magis virtutis est aqua maliciac, uti- 
cumque habeat cognicionis bonarum 
aquarum. Si qua ergo cyto putriscit, 
aqua bona existimandum est ipsa mu- 
tacione, nam quedam aquae, quare 
faciunt vicia in guttore, et tusses mo- 
vent et raucitatem et gravidinem et 
guttorosus faciunt; pluvialis igitur aquas 
in estate tonitru tempestiva sunt. Le- 
viora avocem ex cristallo sunt et nevae 
pessimesunt ; | 42 c] que enim si gelave- 
rit aqua, amissa subtilitate sua, efficitur 
spisso et femosa, et que eam utuntur 
in quibus locis iusederit, generat pas- 
sionis. Maxime tamen in muscolus gy- 
lae resedens facit brencocelas, id est 
gultorosus, set ct tussem excytant et 
raucitatem facit. De paludibus vero 
aquas coquende sunt et sic potande, 
sed cum potata fuerit myxta cum vino 
bibatur; quae autem styptice sunt 
aquae , dulci vino temperentur; alii au- 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 41. 


La 
hieme calida. Aliqui autem et per pinsa 


arbitrante aque in pensa levior est me- 
liorem esse de illis, qui graviores sunt 
aquae, laudat. Solum autem hoc non 
sufficit hoc judicium. Esse bonarum 
aquarum levissimam autem, sicut ait 
Ypocrates , pluviales et dulcis et lucida 
et tenuis, propter [111 v°] hoc quod 
sub solis ardorem traxta levior fit, et 
tenues eductat; autem non de solas 
alias aquas sit et de et eorum corpori- 
bus, propter quod imputribilis fit om- 
nium aquarum , utique sub differentias 
multarum qualitatibus consistentium, a 
caeteris putribilis sit, neque egitur 
existimet malitiosam essent, quae in- 
putribilis est aqua; quod enim facilius 
mutatur virtutem, optima est magis 
quam malitiosa, ut quae habet cogni- 
tionis bonarum aquarum, utique ut 
inputribilis sit optima existimanda est 
esse mutari. Quidem in initio bibenti- 
bus vitia ingerunt, corizas, et tucis, et 
raucas voces faciunt. Nam hoc fluviales 
aquas aestivalis ex terientatibus et toni- 
trui sunt. utilis sunt. Consistente au- 
tem ex cristallis et nivibus gelatas pes- 
sima sunt. Gelatas autem quae fuerint 
omnem quod est in ea tenuissimum 
consumetur. Bene utique habentur si 
de paludibus et putridis locis, putridas 
aquas recidunt qualitates eorum, si co- 
quantur; et melius mutatus efficitur, 
minus nociva sunt, sed si bibantur οἱ 
maxime cum vino temperata. Quae 
enim stiptico sunt sapore, cum dulce 
vino, quae autem salso sunt sapore. 
cum stiptico bibat, et non de subito 
neque satis patente hora. Aliqui autem 
adinvenerunt escas et potionis ad aquss 
malitiosas adjutorium; si quis cecobri 


ORIBASE, SYNOPSIS, IV, 41. 


Ab 
tem aque vino styptico temperentur, 


interdum etiam et colandas sunt. Que 
autem nimium fngidi sunt, post cybo 
bibere debent et non de subito vel im- 
peto neque patente satis ore. Quidam 
enim adinvenerunt per cybum et po- 
tum aquas malas posse vitare, id est 
evciris cocti aqua ante bibant et ipsum 
cycere edunt, cum caleda autem cum 
pyscicolis cocta, sed et fenocolus simi- 
liter coctus; que antem betas et cocur- 
bitas antequam bibant cum sale et vino 
temperatas aedant, ab aquis malignis 
non leduntur. 


EXPLICIT LIBER ΤΕΛΟΣ. 


45 
. La 
coctus est, aqua ante bibat et ipsum 


comedat; caucaledis autem similiter 
cum piscibus cocta, renuculos simili- 
ter; quicumque autem betas et cocurbi- 
tas ante. manducant, quae sale vino 
temperatum. 


- ΚΙΝΙΤ LIBER QUARTUS. 


46 ORIBASE, SYNOPSIS, V, 1. 


om 
EE — — EE ————Ó———M———— ETE 


LIVRE V 
DE LA SYNOPSIS. 


Le livre V de la Synopsis nous a été transmis par trois manuscrits, 
Laon (La), latin 9332 (Ab) et Saint-Gall (G). Ces trois manuscrits 
s'accordent pour ajouter en tête et au milieu du livre plusieurs chapitres 
qui ne se retrouvent plus dans le texte grec, tel que nous le possédons 
aujourd'hui. En téte nous trouvons six chapitres , traitant dela conception, 
qui remplacent le chapitre 1 : Des accidents qui arrivent aux femmes 6Κ- 
ceinles et des moyens d'y remédier ; entre les chapitres vii et 1x du texte 
grec, les manuscrits de Laon et de Saint-Gall ajoutent deux petits 
chapitres, qui ne se retrouvent pas dans le grec. Enfin les manus- 
crits de Paris et de Saint-Gall insérent, entre les chapitres xv et xvi, 
dix chapitres, traduction littérale de dix chapitres du livre I ad Euna- 
pium, que nous publierons avec les fragments des traductions latines 
de cet ouvrage. Telles sont, avec beaucoup d'autres moins importantes, 
que nous signalerons au fur et à mesure, les principales particularités 
que présente le livre V de la Synopsis. 

Pour les quatorze premiers chapitres nous donnons seulement le texte 
de Ab avec les principales variantes de La entre parenthéses et dans le 
texte; mais, à partir du chapitre xv jusqu'à la fin, nous donnons en regard 
les deux textes comme pour le livre IV. Nous donnons, en outre, pour 
chaque chapitre, les principales lecons du manuscrit de Saint-Gall. 


[43 b] INciPiT LIBER QuAnTUS (Quivrus LaJ nonivasr (om. La). 
|. De virginitate. 


Virgitas* rectae (virginitas secta La) salutaris (esse addit La) probatur, tes 
tantibus animalibus vel illis mulieribus, qui (quac La)” in virginitate (virgini 
tatem La) permanserunt. Nam concepcio adque partus (om. La) corpora femi- 


Leçons. Saint-Gall, p. 136 et suiv. Cusr. 1:7 virginilas. -- " que. 


A8 ORIBASE, SYNOPSIS, V, 3-4. 


III. De cissa. 


Cissa igitur ab antiquis nomen accipit, quam alii ab anxietate pregnantes cum 
utere (commotiori La} comitatur augmentum appellarunt, alii a (ad La) simili- 
tudinem edere, quam cissa Greci vocant, ut ipsa nexu vicina sibique (fuerint supplet 
La) suo robore conflectetur, sic hec passio desideriis plurimis evagata pregnantes 
vota diversa partitur. Alii vero ad similitudinem aves (habens La), quam Greci 
cyssa vocant, Latini gaiam * dicunt, ut enim illam pinnarum varietatem distinc- 
tam alque voce mitisona-(mittis unam La) esse perhibitur?, non aliter haec pas- 
sio variis (varias La) desideriorum ingerit formas. Inruit igitur hec passio sae- 
pius cum gravida facta fuerit a die quadragisimo et usque ad mense quarto* 
pertingit, quibus enim minus, quibusdam amplius incipit aut perseverat , quam- 
quam plerisque usque a (ad La) diem partus comidatur (commitatur La) aut 
inruit omnino. Contingit autem hec cansa ex indigescione cyborum repletis et 
ebrietate cum (causae La) conmiscuntur, aut si mila (mala La) sit purgacio, 
vel si in media purgacione concipiat. Sequitur autem cas qui cissam paciun- 
tur nausia, fastidiun aliquando (quando La) omnium, aliquando certarum 
rerum, tunc aetiam insuetorum delectacio, ut carbonum et (ex) ceterarum re- 
rum, tunc salivarum fluor, et displiceus sanitas ruptacionis (ruptatinis La) acide 
(accidit La), tarda degescio οἱ ciborum (verum La) facilis corrupcio; (est curatio 
La), quibusdam vero vomitus cybi et colerum, quibusdam etiam fluxus ventris, 
capitas gravitis ( gravitas La), corporis ebitudo (om. La), pallor in vultu, 
mam[44]marum (amarum La) inflacio (om. La), et color arquati morbi similis 
quibusdam, ct pedis intumiscunt, et stomachi vexantur dolore. 


TE Curacio cissae. 


Cissam pacieutibus cybis* neque nimis stypticus neque nimis dulcis dandi 
sunt; vinus vero rubeus sit et bene odoratus; quinque (de viginti addit La) 
annorum maxime debet esse, et parva pocio. Haec omnia his expediunt qui 
nausiam paciuntur et vomunt et fluxum paciuntur ventris (et vomunt... ventris 
om. La)”; haec erit observacio in cybis et potum. Medicamenta autem sunt poli- 
goni herba in aqua cocla et potui data; dabis actiam et anetum similiter et reu 
Pontycum ante cybum, et post cybum similiter datur. Deforis autem epitimate 
"modum inponis senancium ', balaustia, cytisus, smirno coma, οἱ fenucoli se- 
men, hec contusa cum dactulis miscentur et vinum vetus (οἱ cum vino La), et 
sic cataplasma inpanis. Qui autem cardiogmon? paciuntur, id est stomachi dolore 


"üt: ^ galam. — " perhibetur, —. * quarta. — 14 : * cibus. - - " qui nausiam..... 
ventris deest. — * enantium, — ‘ cardiogmon deest. 


50 ORIBASE, SYNOPSIS, V, 1-2. 


diebus ceretaria ventri adponere ex oleo roseo confecta, admixta cerussa, et 
spuma argenti, et alumen rotundum, tunc mediocriter inpraessis (in priscis La) 
fasciolarum cingulis adlegare. 


VI. Si mamme intargiscent. 


. Si mamme post partu ingestu lacte inturgescant , quod Greci spargisin vocant *, 
novo pondere lactes gravate mammae primo turgiscunt, deinde dolore acce- 
dente atque ferbore tenduntur, quibus sic oportit adhibere curacionem. Utilis 
satis est medicamen ova integra cruda cum oleo roseo temperata, et cum stuppa 
aut lana sint inposita; et non solum ad mamellarum inflammacionis hutilissimum 
est (verum etiam et in aliis locis, nam add. La), et si intra mammellas lac recoa- 
gulaverit (recoagolaverit), et restringit (restringet) et resolvit, et humor qui sa- 
percurrit repremit. Si sordis que in palestra sunt, quos Greci ripos appellant, 
faciunt, et flegmonis sanat mammellarum et que ibidem [44 d] detentur (dete- 
nentur La) per invisibilis vias extrahit et degerit ; sed ct fabe farine et mammel- 
las et testicolis" cataplasma inposita jubat, et maxime si cum oleo roseo et 
sapa et vetella ovarum (et sapa... ovar. om. La) inponatur. Item ad flegmonis 
omnis cerotum, faba farina ii, cera v, oleo roseo li, oleo anetino «211, ova- 
rum vetella v; conficis et huteris (item... huteris om. La). 


[ CHAPITRE 11, t. V, p. 198.] 
VII. Ad nutricis elegendas (Ad notrices elegandas La). 


Elegere enim oportit nutricem, qoae sana est corpore et nullam detenetur 
(detenentur La) passionem, et neque satis juvenem neque satis senem (sene La), 
sit enim annorum xxxv (xxv La); habens mammellas ( mammillas La) grandis, et 
pectus, et capitella mammarum (mamellarum La) et neque clausas neque sursum 
habens (capitellas La) erectas. Sit autem corpore neque pinguis (pinguior La) 
multum , neque exilis aetiam (exelimsitiam La); major sit ejus infans ct puerum 
habens, et neque nimis sit calida (calidam La) neque nimis sicca, neque in ea 
agri inveniantur (inveniuntur esse La) humoris. Observit (observat La) autem 
nutrix a cybis (cibis La) siccis multum, et salsis, οἱ agribus, et acidis, et styp- 
ticis, et amaris, et nimis calidis, et ab omni cybo (omnem cibum La), qui malus 
(mala La) habent odoris (odorem La); bonus autem odoris que condituras acci- 
piunt aut agres removeantur. Oportit autem ct a marito suo abstenerc (se absti- 
neant. La). Laborit autem (laborem enim La) manibus cum fuso, et in brachiis 
habens infantem deambulet; portetur autem in brachiis cum fuerint (faerit 
ergo La) mensibus tribus aut quatuor. 


vi:* Si mamme ... gescant pro titulo poail. — * testiculis. — ΟΜΑΡ. 11: Rien à relever. 





52 ORIBASE, SYNOPSIS, V, 5-6. 


utique vinus odoratus et cibus suavis emendare possunt (et cibis suarissimi darc 
possunt La. 


[Οπλριταε v, t. V. p. 291.) 
X. De infantis nutrituru" ; quomodo infantem oportit cibari. 

Inprimis postquam (pusca La) lactem suxerit ( sumpserit La), melus (ail La) 
ferendus (offerendus La) est bys aut ter in die; aut (ut La) satis cum autem desi- 
derare ceperit, prestito mellis jubamine (Juramen praestem iliis La); mox cybis 
( cibus La) offeris (offert La) non ad sacietatem. Quod si amplius acciperit cybum 
(cibo La) et ex eo repletus sit, somno (somnum La, multo premmitur (oppremitur 
La), et piger efficitur, εἰ elevacior (elecatio La) apparit venter (ventrem La), et 
orinam aquosam (acosam La) facit, quibus (cibos La) consideratis nihil dabis 
donec digerat cybis (cibus La). Sufficiat enim infantem in annis tribus lactare, 
et sic ad usum cybi transire. 


[Cmaprrrug vi, t. V, p. 202.]. . 


XI. Ad exantemata infancium* (om. La). 


[45 c] Exanthemata, quam nos scatebram cutis possumus dicere, scatebris 
(ezcatebram La) adque pussulis (pustellas La) ex humoribus ad superficiem cutis 
erumpentibus cum ulceracione (ulceracionem La) inlata; oportit cum blanda 
mitigacione (medicacionem La) infantem agere (adgerit La), et cum pereruperint 
ulcera, tunc est curacio adhibenda. [n primis fumentacionibus ( fumentationis La) 
calidis, ubi decocta sit myrta aut lentiscus aut rosa, et sic olco (oleum La) roseo 
(om. La) aut scinino, id est lentiscino. ulcera perunguntur (perunguantar La); 
post hec cerotum de cerussa (cirosa La)" factum supérponis, aut superspargis 
nitrum (nitre La) molliter tritum; non enim forciora {fortiorum infantes La) sus- 
tenit medicamenta. Observit (observet La) igitur nutrix et cybetur dulcioribus 
cybis, ct infans sic lactetur, ne multum repleatur et ulcera majora fiant, aut 
(re add. La) indigencia (indigestia La) passus exacervacione facta plus (pus La) 
erumpant. Quod si infantem ex cadem causam aut ex alia venter prodefluat (por- 
fluit La), mel coctum ad edendum dabis. Prohibenda est aetiam labacio ( lavatio 
La) fumentandi (famentationis La) aque (atque La) gestacio*. Adponenda est ventri 
(epati add. La) epythima, quae constringere possit (possint La), et (om. La) 
nutrix cybis stipticis est nutrienda et a vino et a lavacro abstinenda est. Quod si 
dificultatem ventris affectu (adfectus La) egescionis (egestionem La) obstaculo 
(obstaculum La) infans fuerit diutius fatigatus ( fatigatur La), nutrix alenda (exa- 


Cnr. v:° De infantis nutritura deest, — Cuar. vi : " infancium deest, — ^ cerosa. — 
* gestio. 


ORIBASE, SYNOPSIS. V, 6-8. 93 


lmda La)“ est cybis et pulmentis, quibus (qui La) alvi solucio reprematur. Hoc 
eam novissime docendum est, quod infantes quamdiu lacte (lactes La) nutriun- 
tor, nutrix (nutrico La)* cum (om. La) cybi ministrandi sunt, qui ad (quia La) 
[45 d] passionem uniuscujusque infantis (ad passionem ejus add. La) proficere 
possit. Ad constriccionem vero ventris, si terebentina quantum cicyris (ciceris La) 
magnitudo est accipiant, satis jubat. Quod si profluat venter, milleus (mel La) 
maxime dandus est in cybo. 


[CuaprrnE vir, t. V, p. 203.] 


XII. Ad tussem infantum et coriza. 


Quod si tussicula infantis exagitat, oportit infantem aqua calida fomentari; 
lunc nutrix super jenua* Uenuam La) sua (suam La) possitum, demersu (di- 
muso La) capite, digito (minore La) in ore (om. La) misso (mittere La), linguam 
micius pressam (premere La), excidit (om. La)? vomicam (ut vomat La); vomit 
enim flegma multa et liberatur (evacuatum ventrem de flegma colerem tussem La). 

Item Suranus auctor infantibus tuscientibus nocleis (nocli La) pinneis (ρίπιο 
La} et amigdalis usque ad nidorem levi pruni tostatis (livi pronatur datus La), 
et lini semene (semen La), ac suco glyrici (liclirize La), et tragagantum cum 
melle confectum vellut electuarium (electarium La) usus est. Item aliut elec- 
larium : nucla pinium frictum Zxvi, mel emina (ex nocli pinium frictum zxyvr, 
nel emina una La). Jtem aliut : tragaganta Zvii (Zv111 La), uva passa semine Z iiii, 
mel quod. sufficit, infundis tragaganta in aqua, (et sic add. La) miscis et uteris. 
Item aliut : cypiru 7 i, yreus + ii, api (app La) semen < iii; teris cum nardino 
(Mrdinum La) oleo (oleum La) mixtum, et superponis cerebro (infantum La). 
liem : epythema* butero (butyrum ad infantes tussientibus La) ^ i, adype (adapes 
la) anserinum + i (Z riri La), salicis folia tenera + i, sinfitu + i (om. La), 
cera alba 7 iii (1111 La)?, erei pulvis ^ i (oleo milino + 11, » oleum yrinum + La); 
eonficis et uteris. 


[ CuaPrTAE virt, t. V, p. 204.] 


XIII. De codaxzismonnon* (adaxismum La). 


Odaxismonnon (adarismum La) Greci (om. La), latine proritus sive mordi- 
«ado [46] dicitur. Proriente igitur infantum corpus hutilis est fumentacio (fumen- 
Icior La) ferbencior (om. La), quam Greci pyriasin vocant, et unccio moderata 
parvo frusto ( frustru La) cre (scire La) oleo (om. La) resolutam, quo grassius 
fat et diu inmoritur (et moritur La) corporibus. 


* alenda est. — * nutricum. — Cuar. vit : * genua. — *" excilit. — * epilima. — 
‘ oleum melinu zii, oleo yrinu. — Cnar. vui : * ad odaxismon. 


54 ORIBASE, SYNOPSIS, V, 8-0. 


XIII. De tumorc* in faucibus infantes. 


Ad tumorem faucium infantibus utimur mulsam, instellantes in ore (ipsorum 
La) et (om. La) ptysanae sucus, a foris cum lanas involvimus. 


XV. Dec? rogmon. 


De fragoso ( fracuso La) rugitum faucium, quod Greci rogmon appellant, ex 
fluore vel congescione ( cumgestionem La) flegmates venientem ct rugitum dantes, 
in faucibus infantum ex humoris tenaces (sthomact La) consistentes, hoc (hi quo 
La) modo succurrendum est. Convenit ergo aqua mulsa humorum crassitudinem 
(gravitudinem La) tenuare distellacione frequentu; quod si forte inflans (infans 
La) fluentem humorem transvoraverit, quod necdum dispueri valiat, erit ejus 
lingua nostro digito depremenda, ut commoto vomito facile transvorata reiciant, 


[ CuaprTRE 1x, t. V, p. 204.j 


XVI. Ad dentes nascentes* (infantum add. La). 


Infantibus dentibus ut (bene La) nascaentur septimo mense contingit (continge 
La); tunc ergo si intumiscant gingivae et (aut La) maxelle, ita ut alicociens* aetiam 
(ut La) spasmi (spalmi La) supervenient (superveniat La) et interiant (interea La), 
tunc (ergo add. La) oportit nihil dari infantebus masticandum nisi digitum offerre 
(digito offerens La) frequenter, post fumentacionem vero gyngivas frecare et ma- 
laxare adypi (adipe La) gallinacio aut cerebrum (de cerebro La) leporis. Dentibus 
quippe exeuntibus lana molli munda vellare collum", cervices et capud, vel 
maxellas infusas (om. La) olco dulci et calido (sit add. La) et in naribus [46 b] 
est stellandus (oleus instillatus La). Puer autem cybandus est cybis mollioribus et 
fomentis calidis uti debit, et si fluxum ventris habet. constringendus (constrta- 
gendum La) est epythematibus*, maxime cyminu sparsolae (sparsus lane La), 
aut annesu (anisum La)! aut apii semen; optimum tamen est semen rose simul 
myscere, et calidum est adponendum. Si autem constrictus ( constrictio La) sit 
venter, inritandus {ritandus La) est balanis ex melle cocto factus, aut calamentis 
tritae cum mel unguendus est anus. Quod si spasmus (οἱ add. La) fuerit natus, 
optimum adjutorium est infantibus hyliotropyum (h»liotropio La) coctum (cocto 
La) in aqua, et ex ipsa fumentetur aqua (om. La). Jubat autem (cum add. La) 
si oleo crino (yrino La) aut cyprino aut certe scinio (Sictonium La) calido perun- 


Cuar. tNTERncCAL. : * facta addit. — ^ ad. — Cuap. ix : * infantibus addit. — * aliquo- 


tions. — * cpitematibus. — * anissu, 


* Les deux chapitres suivants ne se retrouvent pas dans le texte grec. 
** [ci le mauuscrit de Laon porte au haut de la page ces mots : Item Soranns auctor. 


ORIBASE, SYNOPSIS, V, 9.13. 55 


guantur loca spasmo (spasmus La) laborancia. Ex junctis (exeuntes La) autem 
(vero La) dentis mfantibus, dum prurent (prarit La) gyngivas , mordent digitus 
suus et vulnerant (vulnera La); quibus oportit iry (yrei La) radicem siccam 
(om. La) in ore tenere, quam masticit, (et add. La) quod vulneraverit masti- 
candum gyngivas (mast... gyngivas om. La), butyrum cum mel inunguntur (inun- 
gsentur La). Proritum autem gingyvarum caro sardine insalate absque oleo jubat 
(jurare consuceit La). 


[CHAPITRE x, t. V, p. 1οθ.] 
[XVIL] De aptas infantum (om. Ab). 


Ustio (usti eigetar La) cum fuerit infantibus in ore generata, quod Grecy aptas 
vocant , que fit subalbita, ex flegmatac fit (generatur, quae La) vero subrubea ex 
coleribus (coleris La) rubeis; fit ctiam (enim et La) subnigra ex coleribus nigris, 
(quae add. La) omnibus deterior est (ea add. La) que subnigra fuerit (habuerit 
La) scara et poenae mortales (est add. La). Jubantur [46 c] enim si yreus cum mel 
tritus adhibeatur aut pulvis ex ipso iosuflletur (in ipsis scaris add. La). Rosae vero 
(quoquc La) folia sicca (om. La) et trita, et flos rosae, et crocus, et modicum 
myrra, et galla, et libanus, ct mannis simul omnia myxta et per se ipsa (ipsis La) 
singula adhibeta cum mel (et add. La) inlita sanant; nam et ipsa ulcera de sucum 
mala granate dulcis aut mulsa elavare oportit. 


[ CHAPITRE 11, t. V, p. 207.] 
XVIII. Ad intertriginis (in cozis infantibus factas La). 
Ad coxam infantum intertrigines; inter coxis vel in (inter La) testicolis de orina 
' (erinam La) infantum factas intertrigines myrtae folia siccae pulvis supersparsus 
sanat , similiter et cyperus et rosae pulvis. 
[ CuaPrTBE χα, t. V, p. 207.] 
XVIIII. Ad auris humidas (infantum add. La). 

Si auris infantibus fundant liquorem (humorem La), desiccat lana adposita, 
necnon et styptiria vino mulso temperata, et in aure instellatur, aut crocus cum 
vino tritus (ct in anre missus La). 

[CuaPrraz x, t. V, p. 207.] 
XX. Ad inflanmacione cerebri* (quod Greci siriasin vocant La). 
De flegmone cerebri , quod Greci syriasin vocant. Syriasis dicitur ferbor ( febrae 


Caar. xxi. Rien à relever. — Cuar. xii : * Ad..... cerebri deest. 


56 ORIBASE, SYNOPSIS, V, 13-15. 


La) aut tumor cerebri et (in La) menengae; quos sequitur ( fit in La) anterioris 
patris (partem La)? cappitis, quod Greci bregma vocant (sequitur autem cos La), 
oculorum cavitas cum pallore corporis et siccitate adtestante fastidio. Curantur 
autem si (sic La) : ovi vetellus cum oleo roseo super bregma inpositus in modum 
tegmati et frequenter mutatus sanat. 


[CHAPITRE xiv, t. V, p. 208.] 


XXI. Scacio infuntum* (om. La); de dieta infantibus (infantum La) et criscentibus 
. usque ad etatem juventutis. 


Puerus igitur jam [46 d] ablactatus in requie sunt habendi, et in hylaritate 
(a claritate La) exercendi sunt; cybi vero offerendi sunt levis et degestibilis 
usque ad septimum annum; deinde puerus (pueros La) vel puellas in scola ma- 
gistro tradendi sunt. Qui magister mitis et ( mctisin La) amicicyae gracie (gratia 
La) blandus similiter et anima equior (qui ora La) ad bonam mentis et corporis 
nutriendam vitam exerccat (crerciat La). Infantes duodecimo vero anno ad gra- 
maticus oportit tradere et (ad add. La) geumetricas; corpus aetiam exercitacio- 
nibus (erercit. diversis La) est agitandus. À quarto vero decimo anno usque («d 
add. La) tres ebdomadaes expedit , ut discant studere pylosophyam (fylosofiam La)* 
et exercere amplius adsumere studium corporis, ut et animae et corporis laboris 
(om. La) impetus adsuescat cum vini (cum vint om. La) jubamine. Cum ergo 
circa xx fuerint annum, vinum vel exercidia aut dietam perfectam utantur in 
omnibus cum animae et corporis mobilitate; propteria exercitacionis aut pallestra 
omnes uti debent, maxime autem hii qui consuite" sunt. Cybus vero sufficiens 
sit et (eos add. La) qui bene nutrire possent (possunt La). Declinante autem jam 
aetate, et cibi et exercitacionis et opera paulatim removendum (semovenda La) 
est , quia habetudo vel natura corporis incipit frigiscere. 


[ CuraPrTRE xv, t. V, p. 209.] 
XXX. [49 c] De replecionc qui per* [116 v*] XXII. De laboribus qui in 


excitactonc ft. gemuasits exercitantur. 


Ab La 
Exercitacio plurimum trahiet? per  Elcodis labor dicitur qui ex plenitu- 


5 partes. — ΟΜΑΡ. Σιν : * scacio infantum deest, — ? philosophiam. — * constituti, — 
Cuar. xv : * replectione quac excitatione. — ? trahit. 


* Le chapitre xv porte dans Ab le n° xxx; nous le donnons à la fois d' aprés La ct d'après 
Ab, à cause de nombreuses différences dans le texte. Dans le manuscrit de Paris le texte 
du chapitre xv est remplacé par dix chapitres, qui portent les numéros xxi? à xxm, plus 
un chapitre sans numéro, οἱ qui sont la traduction des chapitres 11 (2° moitié), nr, rv, 
v, vit, VIII, tX et x (17 moitié) du livre I des Euporistes; Saint-Gall présente les mêmes 
particularités. Nous publierons ces chapitres avec les fragments des traduclions latines de 
cet ouvrage. 


58 


stypticum. Illa autem, que thonodes ap- 
pellatur, contemplacione facta ea que 
tensa sunt membra, friccione sanantur, 
ex is que valeant relaxare distentus 
"musculus; laxanturautem friccione lene 
et modica cum oleo dulci adhibeta. 
Quod si in estate hec passio fuerit gene- 
rata, requies est adhibenda et labacio 
calidi balnei et frecacio in solio, hoc est 
in aqua calida diu adhibeta, ita ut bys 
ct tercio sic cos facias labare, et cum 
hoc fecerit melius jubatur. Tercia vero 
passio tribus modis curatur : prius eva- 
cuetur superflui humores habundanter; 
secunda vero requies est adhibenda 
tensione pacientibus membris; tercia 
autem infrigidanda sunt loca que sunt 
inflammata ve] ignita multo oleo te- 
pido, sed οἱ in solio aut in calida tem- 
perata friccionc lene fieri oportit. Quod 
si prolongata egritudine multo tempore 
ex hac passione fucrit occupatus, cu- 
randus est requie multa et maxime 
friccione multa. Quartam vero passio- 
nem cum incurrerit^, opor[5o]tit in 
prima die nihil mutare, sed sccundum 
consuetudinem permanens exercere, 
nisi tantum calidiorem aquam adducere 
paulatim; secunda autem die curetur 
exercidio, deinde balneum utatur ct in 
piscina discendat; mox autem ab inicio 
qui has passionis paciuntur oportit cy- 
bare. 


ORIBASE, SYNOPSIS, V, 15-16. 


tionis, evacuationem superfluitatis, à 
requiem propter tentionem, et infrig- 
dationem ardoris; oleo ergo multam 
tepidum , et adhuc strictio malacotata et 
in aquis temperatis solii strictio proliza 
sit talis; hoc modo sanabis, et requies 
multa et maxime frequenter. Quarta 
autem passio : oportet mox in prima die 
nihil mutare, si in consuetudinem per- 
maneat, nisi tantummodo aquam cali- 
dam qui collegere paulatim; socidam 
(corr. secundam ) autem vecem a cura- 
tiones gemnasiu, ducendus enim est in 
balneum et piscinam utatur, mox autem 
omnes cecoptomini opus habet cejus. 


[ CuaPITRE xv1, t. V, p. 211.] 


XXXI. De corporis constrictionem vcl 
ispissitudinem facto cous. 


Si enim constriccio culis, quam 


* incurrent. 


XXIII. De snoseus quando de cotis 


constriclionem. 


Quando autem stegrosis fit, id est 


60 
Aa 
non prohibentes; vinum enim degerit 
eos humoris que non fuerint perdigesti*; 
ex his enim anputatam passionem, ad 
consuetudinem revocandus est homo. 
Quod si adhuc alia die maniat passio, 
excogitanda est* forciora adjutoria; nam 
si ejus virtus fortis est, fleubotomandus 
est aut certe catartico purgandus est. 
Unde utrumque erit considerandum; 
nam si infirmior est is, que‘ patitur, 
fleubothomum 5 tantum erit adhiben- 
dum, et mediocriter purgare; quod si 
crudi in eo humoris plurimi abunda- 
verint, neque fleubotomum, neque ca- 
tarticum , neque exercitacionem, neque 
ulla omnino mocio neque balneus est 
adhibendus, sed conteneantur iu re- 
quie omnino, edentur cybi et pocionis 
vel medicamenta, que subtilient et 
incidant humoris sine aliqua manifesta 
calefaccione. Dabis aetiam eis in tysanas 
oxymelle mixtum, interdum propinabis 
et mulsam. Quod si eis ypocondria erit, 
id est precordia levata in tumore infle- 
tur, et si quodcumque [50 c] acceperent 
facile inflacionem paciantur, melius est 
si in cybo piper accipiant; optimum est 
aetiam et si diaspolitem accipiant me- 
dicamen, sed et dea trion pepereon ac- 
ceptum jubantur; hutilissimus est et 
oximellis datus. Pocio autem eis sit 
apomeli, et maxime cum acidi erit, 
sed et vinum subacidum modice datus 
jubat; cybi vero dandi sunt, qui exte- 
nuent humoris absque aliquo calore, 
quia alia^ sunt capparis cum oxymelle 
aut cum aceto et oleo data. Quod si et 
. passio, que tonodis dicitur plenitudinem 
locis ostendit per quam tentundur ea 


ORIBASE, SYNOPSIS, V, 17. 


ut vinus. Si igitur ex his praedictis con- 
ponitur haec adcidentia, ad consueta 
secundum rationem se vertatur. Si au- 
tem in sequentibus adhuc permanet 
causa, deliberandum enim est ut adhi- 
beant adjutoria fortia. Cum igitur op- 
tise est virtutem una et duobus fiant 
seu fleothomia sive cathartico oporteat 
et duobus, considerandum est; si inbe- 
cillior est fleutomandus non est, porte- 
tur autem mediocriter. Si autem crudi 
humores quam plurime nimis sint ex- 
sistentis, neque fleotomum, neque ca- 
tharticum, neque gemnasion sit, neque 
penitus move neque balneo sit. Si su- 
dentur in omnes quietudines, et duris 
cibis, et potus, et medicamenta quae 
extenuant et incidunt absque calefac- 
üonem manifesta. Dieta autem sit: 
oxymelle modice in ptisanas datur, in- 
terdum autem in mulsa dabis. In qui- 
busdam autem et ypocondria eis in- 
tumiscit, et inflatur, et facilius quos- 
cumque accipiunt inflatur. Melius est 
ergo dare eis cui cibo piper; utilius 
est autem diaspoleticum utere medica- 
men et dia trion pepereon simplicem; 
et oxymelle utilissimus est eis. In poto 
autem utatur apomeliti et maxime 
quando accidam vinus leviter et cibus 
qui extenuant sine calefactionem , qua 
lia sunt capparis, aut cum oxymellis aut 
cum oxyleo accipiant. Thonodis autem 
labor quando sine gemnasion consistit 
plenitudine ostenditur steria, id est 
quae sunt in corpore firmiora. Certum 
autem est quando ex sanguinem reple- 
tus optimum est, ut fleotometur aut 
dierisis dentur per tibias. Si autem fleg- 


* podigesti. — * sunt. — ‘ qui. — * fleotomum. — * qualia. 


62 
Ab 
suspicio senum nascetur, ot lapides m 
renibus generentur, aut certe e potagra 
vezantur, bec inter quibus sunt con- 
diende aut in apozyma potui danda, 
quale est petroselinum vel huic similia. 
Si autem flegma in ventre generata 
consistat , elegenda sunt ea qui mcidere 
et amputare possent. Mutare aotem ea 
oportit cycius, et dare eos qui infun- 
dant cybus; fici autem mutari ante 
aleus inprimis offerendi sunt; hyeme 
vero caricas nullas intumata accedente 
in dextro latere. Solit enim senioribus 
in parte dextera vel vissica aut in aliis 
locis superfluos bumor, cum cybus bene 
non degeretur collectus, passionem 
aliquam generare, unde urina cotidie 
portit provocare, similiter aetiam et 
ventris officia ut facile sint providenda 
sunt, interdum etiam et purgandi sunt; 
maxime oleum ante cybum ut sorbeat 
jubendus est. Et lera que ventrem mol- 
liunt accipere ante cybum oportit cum 
oleo et lequamen abundanter. Quod si 
constriccio ventris fuerit facta, aetiam 
mercurialem [51] herbam dari oportit 
similiter et cynicum. Facit autem et 
terebentina accepta, ut glutciatur ad 
avellane magnitudine. [nterdum et due 
aut amplius iniciendi sunt oleum, si 
constriccionem ventris paciantur, et est 
magnum adjutorium. 


ORIBASE. SYNOPSIS, V, 18-19. 


neque his qui conficiuntur ut. F 
num est in renum lapides generatos ant 
podacicus esse, ut admisceatur ei pe- 
trosilinus. Sin menus flegma ex ipso 
ventre generata est, necesse est ut ele- 
gamus quae ei mixturare oportit , citius 
his qui humectant cibis. Dabis autem 
eis et maturas ficos ante aliquos cibos, 
et in hieme caricas. Nulla simtomata 
sentientes in dextram pertein ypocon- 
driarum propter acosam superfluits- 
tem, quod in sene pus collicta est cor- 
poribus, urinam cottidiana provoceri 
oportet et ventrem similiter; quae edu- 
cat maxime de oleo sorbeant, prius- 
quam cibum accipiant. Certum est eis 
post haec quae de oleribus fiunt olera 
omnia, primo cibo utuntur cum oleo et 
garo. Amplius his mittis si ventris est 
constrictio et si contingat, addis herba 
mercurialem in ipsis holeribus suff 
cienter et cnico. Facit his et terebentina 
accepta interdum quidem ad abellane 
magnitudinem, interdum autem ad 
duas abellanas aut amplius. Faciat au- 
tem et de oleo per clysterem curam qui 
ventrem patiuntur constrictionem pe- 
tiuntur, sive utilissimus est. 


[ CuaprraE xix *, t. V, p. 217.] 


XXXHIL De que non affcctantur*. 


Qui ad mulieris non possunt adfectare”, unguere oportit veretro ex pingue 
adype frequenter, cui admisciatur pulvis ος narcissi radicis modicam partem, aut 


Cnar. xix :* de que non affectantur deest. — 


^ affectarc. 


* Ce chapitre manque dans lc manuscrit de Laon. 


ORIBASE, SYNOPSIS, V, 19-22. 


63 


cocognidiu, aut peretru, aut staphydagria*, au semen cynidiu, aut agnu. Inritat 
autem et si quis sucus posuerit; comedendi sunt aetiam ante cybum bulbi rubri 
minores cum sale et oleo permixta? sardinae, aut ex cilla'* modicum', — - 


[Craprrne xx, t. V, p. 218] 


XXXV. De rugas corporis". 
Tolluntur rugus de corpore cum fa- 
rina herbi myxta brionie pulve. Item 
alia : smigma frequenter supersparsa , id 
est ficus maturus cum brionia contusa, 
et farina herbi usta, aut sepiae testa 
cum melle trita modicum. 


XXVI. Ad membrorum rugas. 


Sine rugas fit corpus de farina orobi 
vitebus mixta alba, id est brionia. Item 
alio : smygma frequenter passa, fica ma- 
turas, et brunia dura, et farina orobi 
usti, aut sta de sepia, mel superstilla- 
tur paulatim. 


[CHAPITRE xxi, t. V, p. 218.] 


XXXVI. Ut bene oleat corpus. 


Ut autem bene oleat corpus et subis* 
Bat tractu, admyscenda est coma co- 
pressu? sicca contusa, aut pyni cortyx 
conmyxta, ut maniat; cum rebus mo- 
dice factus cassia, et herba Savina. 


XXVII. Ut bene oleat corpus. 


Ut enim bene oleant corpus tactui, 
admiscis comas copressi viridis aut 
siccas tunsus, aut picci corticem ad- 
mixta. Quo modo [118 v^] Syricum ves- 
timentum modice faciendum est, cas- 
éia aut herba Savinam. 


[CuaprrnE xxrr, t. V, p. 219.] 


XXXVII. De calefaccione corpus*. 


Habetudo aetiam corporis calefit 
boc pulver, si in balneo utantur, qualia 
sunt calamentis , samsucum, ysophum, 
lauri bacas, libanotyda, quam ros 
ma[51b]rinum vocamus lapidem phy- 
ritin^, salem, fecis vini ustam, nitrum, 
pumicem, secundum racionem unam- 
quamque speciem, et modicum senape, 
et stafidagria, aut cocognidiu; ex is 
acobum utatur calefacturium. 


* siafisagria. — * permixta deest, — * scilla. — ‘ infusa addit. — ΟΜΑΡ. xx 


XXVIII. Ut calefiat habitudo. corporis. 


Quoniam quidem habitudinem cor- 
poris pulvera lavantibus ut calefiat 
corpus , utendum est calamentis, samsi- 
cum, et ysopo, et lauri bacas, et liba- 
notidas, et liton, pertinet salis, et feces 
ustas vini, nitro, et pumicem, secun- 
dum rationem aequales, et modicum se- 
napem, et stafidasagrias, et cocogni- 
dio; in balneum acopo unctionem 
calidae utere. 


: * Ad 


membrorum rogas. — Cuar. xx1 :* suabi. — ? copressi. — Cua. xxii : * Ad calefa- 
ceodam hibitudinem corporis. — " pyrithen. 


64 


ORIBASE, SYNOPSIS, V, 23-25. 


[ CBAPrTRE xxii, t. V, p. 319.] 


XXXVIIL Ad paledum colorem". 
Ab 


Pallor vita non bona utentibus gene- 
ratur; mvscenda sunt rafani , et porrus, 
et cicer viredis. Bonum autem colorem 
faciunt glicyriza* radicis sucus, si sor- 
beatur; bonum est etiam et oleum , in 
quo brioniae radicis diu cocti fuerint ; 
Hoc et tensum et absque rugas esse fa- 
cit corpus; et bulbi narcissi radicis, et 
brioniae radicis faciunt similiter, amyg- 
dole amare radicis, vel ipsa amvgdola 
amara, in aqua‘ utatur in balneum. 


XXVIIIL Ad pallido colorem. 
mota vita bonam et non conpetens; 
admiscenda est rafani, et porrus; viri- 
des cicer bonum etiam colorem facit , et 
dulces radices sucus, si sorbiatur. Bo- 
nus autem est et oleus coctus diu, un 
built in eum bnonie radix. Hoc est 
tensum reddit corpus sine rugis. 


[CHAPITRE xxr, t. V, p. s20.] 


XXXVIIH. Ad lvoris ad* maculas. 


Anputandi sunt enim sive livoris seu 
maculas in senibus pinguiorae cute 
generati, habitudinem jam non consis- 
tentem caledam; sed ut celerius fiat, 
salem utatur in balneis locis nigris con- 
sistentibus, et post hacc fumentas 
rpungis infusas in aqua, uhi rafanus 
ct absencius coctus est. 


XXX. Ad liverem corpori. 


Prohibit autem livores consistere, 
seu pinguiorem reddentes cutem et difé- 
ciliorem ad patiendum, et habitudinem 
corporis valde calida, ut celerius ei&- 
ciatur. Sale utere in balneis, ubi inse- 
gniscit aut libidisct corpus, et post 
haec famentas cum spungia infusa im 
decoctionem rafani et absenti. 


[ CHarrras xxv, t. V, p. 221. 


XL. De dentibus dilicnciam ". 


Dentes non deficiunt, qui hec fa- 
ciendo observaverit Primo omnium 
ahsteniat se a corupcione cvvus, cus- 
todiat etiam. «c et ad^ frequencia vo- 
miti'. Cvbus vero absteneat ficus siccus, 
mel coctum ct satis durum factum, ct 


Cnar. aam :* 


Ad pallidum colorem membrorum. — * 


XXXI. Ad dentes salvandam. 


Dentes ut non exeant, primum om- 
nium ut non conrumpatur cibo, caveat 
frequenter vomitum, qui servit a cibis 
ficos siccos, mel coctus et duras nimis, 
ct dactuli qui duri sunt, et omnia quae 
clottt habent, et quae stupascere facit 


civricae. — * cocia addit, — 


Cnar. xar :* et. — αρ. ait : " Deutibus que diligentia οἱ adhibenda. — ^ s et a. — 


* fequenti vomita, 


eed, eut pem oc: 
utem etsi onis sis. 


. . 
. 9 4 . 
"nli Des CU Nai. _ 


ANXV. Die css 
ib 
Tollstar rui: . 
em herb? my vta le 
ali: «mi rna leq ZU 
dat nes matureüs e o 
rb lara herb? ive 


em nue trans c 


NNNM. 4P- 
Utautem br - 
fat tractu à ín 
pes! seca c 77 
eamyta, ut nc. 


der Qctus casa. Lor: 


AWXVIL, Dr Ἡ 
Il. tulo 


lis pleri 
vint Calame. 

lur baci. 

m ο η, v 
riin*, salem, *. - 
punicem, seen * 
{nuque Jeu: 
et safulagris. à: 
bum utatur c. 


f Sac 


uli [DELLE 


“ur ο νο ΕΠ] 

“ut Jo aqua 

pore pend "oM 

nita inpedit al Ίσα 

us enim ex Dee virtus. 

om it ΤΙ et 
(abies qui ΠΕ ΠΚ ventiis 


0v . . 
mare ded andizestis et hunuda 


di il. 7 ata alt. [anuli .. 


66 
Ab 
qualia sunt euruca, et porrus, et om- 


nia, quorum agrido* sursum detenen- 
tur. Observandus est ne in lecto jaceat 
supinus diu. Vetandus est etiam frigus, 
et ventus, et fumus, et pulver. Jubat 
enim oculus, si per singulos dies sic 
faciat aqua et ex ea fumentit, ita ut 
intra oculus intra‘; in imo mensis dies 
fenuculum viridem mittis in vaso testeo, 
qui deforis picis sit linitus, cum aqua 
pluviale; post haec repositum habebis, 
et projecto fenuculo uteris. 


ORIBASE, SYNOPSIS, V, 27-28. 


generant opera et pinguia, eruga, p- 
rus, et quaecumque sunt agra fugiant, 
et lectum supinum non jaceat indini; 
et frigus et ventus contrarius est, et 
fumo, et pulvere. Et cura causa oculo- 
rum per singulos dies hoc faciant; 
aqua triginta et una diebus fenucolum 
viridem mittes in vaso ceram et deforis 
picitum de pice; aqua sit pluviales; et 
projecto fenuculo, de aqua cottidie la- 
vas oculum aptum fovis. 


[Cnaprrn xxvi, t. V, p. 223] 


XLIII. De plenitudinem cibi. 


Maxima offensio est in plenitudinem", 
quamvis degescionem ventris babeat 
bonam. Quam cum si repleverint venas 
laborantes, tenduntur et rumpunt se, 
aut certe obcluduntur, et spiritu re- 
plentur; quod satis credibile est, pessi- 
mas ex hac causa [51 ἆ ] egritudinis fieri. 
Quando autem ventri plenitudinem sen- 
seremus esse, evacuacionem per vomi- 
cam aut ventrem fieri oportit. Cum 
ergo aliquis fuerit esca nimia repletus, 
statim vomere debet; periculose enim 
agit qui multa congescione replet venas 
suas, et magis si ad accipiendus cybus 
incontinens fuerit, et non evacuatus 
fuerit venter. Vomendum est autem 
antequam conrumpatur cybus in venter; 
quod si aliqua causa prohibeat, ut non 
vomat et venter profluat, sepe jubantur. 
Sin minus, dormiendum est abundan- 
tissime, et potum aqua calida est^ 
danda est frequenter. Sin vero jam de- 
gestus est, et maxime per‘ secessu la- 


XXXIIII. De plenitudinem. ciborum. 


Maximum est et male peccare inci- 
dentem in plenitudinem ciborum; sed 
bene superinplete labora multa et ten- 
duntur aliquotiens, et rumpuntur, obe 
cluduntur et ventositatem replete fiunt, 
et satis aegrotum malitia aegritudinem 
esse. Quod autem ventris plenitudinem 
causa plenitudinis evacuandus est sur- 
sum οἱ deorsum, per ventrem omnino 
si inbicillitas venarum non est, autem 
elegendo ut his qui plus manducavit 
mox vomat; periculum est, si non vo- 
mit et repletur venas, et magis si fre- 
quenter aliquis accipiendum inconti- 
nensest, nullam evacuationem antequam 
conrumpatur cibus. Si autem alia pro- 
hibitio fit, ut non vomant, et si qui- 
dem currit ventrem , multum juvantur. 
Quod si non est solutus venter, si dor- 
mit quam plurime, bibat calida aqua 
quae digestionem faciat ventris, et 
maxime si venter secutus est, lavet et 
fumentet se cibos, quos accipiat modi- 


^ acredo. — * intret. —- Ciapr. xxvi: * cibi addit. — * cst deest. — * pro. 





70 


ORIBASE, SYNOPSIS, V, 32-33. 


[Caaprree xxxm, t. V, p. 33o.] 


XLVI. De aquas malas in itinere". 
Ab 


Quomodo oportit in itinere aquas 
que non sunt bonas; nitrosas aquas et 
subsalsas vino odorato et diuritico quam 
optimo amplius miscere in pocione 
oportit, et vinosiorem dare pocionem 
interdum, et mel quam opümum ad- 
miscere, et ut ex utrisque admisceantur; 
sic enim aquas que malas sunt nocere 
non possunt; et non solum mutacionis 
aquarum pervidere oportit ab is, qui 
Mer faciunt, sed aeris qualitatem et 
omnia que adhibentur in itinere; nam 
causam futuri egritudinem [52 c] sic ace- 
dat in itinere, aut ex plenitudinem cybi 
Causa nascatur, aut ex cacocyma, aut 
ex spiritus demissione vel atraccione 
per" ore redditus vel adceptus. 


XXXVIII. Eresistrati de mutationibus. 
La 


Ad mutationem aquarum; ad nitro- 
sas aquas et salmaeidas quaedam con- 
sistentia, vinum odoratum et diuriticum 
quam optimum amplius missus quam 
aquam est omnes non multum juvat 
"et quae vix digerantur, vinus . 
his qui non datus est mixtum cum 
melle quam optimum est utrique, am- 
plius est mixtura faciat, et omnes non 
multum acceptus humor. Haec autem 
summinus utique quis de aquae mali- 
tia leditur, quando hoc aquae miscitur 
sucus, frequenter et amplius sit con- 
trario aquae malitiae, et omnem liqui- 
dum non amplius habendus est. Trans. 
mutatus autem et in die tali adhibitus 
expedientibus, et aque malitia non so- 
lum aquae metavolin adtendere. Opor- 
tit proficiscentibus iter sitem qualita- 
tem erunt; qualitatis sunt enim talis 
egritudinis faciant aut plenitudinem e 
borum; divisa fit autem in cacocymia, 
aut in spirationem humorum fit egritu- 
dines. 


[ CuaPrTRE xxxiii, t. V, p. 221.] 


XLVII. Narigantibus dicta. 


Quibus navigantibus vomitus contin- 
git, in primordio neque facile neque 
utiliter repremitur, quod omnino quam 
plurime solit is quibus contingit esse 
jubamen. Oportit igitur post vomitum 


XXXVIIII. De cucymis navicantibas. 


Dioclius vero, quibus navicantibus 
inprimis neque facior debet neque uti- 
lis dicendus est; quamvis cnim baec 
utilia si videantur. Oportet enim post 
vomitum neque multum neque quales- 


Cuar. xxx11 : * Quomodo. oportet ilincre aquas que non sunt bonas ia titulo ponit. 


pro. 


* Ici, daos je manuscrit, manquent quatre ou cinq mots. 





ORIBASE, SYNOPSIS. V, 35-37. 


; CHAPITRE xxxv, t. V, p. 233. 


XLVIIIL De luxorus* qui in actis 
Veneris fatigati sunt. 
Ab 
Qui autem plus quam conpetit coa- 


venire si miscentis lassati deficiunt, ex- 
pedit ei ut copertus* vestimentis in re- 
quie babeatur; deinde ortandus est ut 
dormiat abundancius, donec inquic- 
tudo ipsa requiescat, et confortetur 
corpus, et ex illo reparetur defecti*. 


XLI. Qui se maltum in adalterio 


mnltum fatigacerant. 
' la 
Qui plus ad mensura cum mulieri- 


bus fatigati deficiunt, coopertus cale- 
faciunt se et in requie scit et dormiat, 
donec adsiduitas illa fatigationis re- 
quiem accipiat corporis. 


| CHAPTTRE xxxvi, t. V, p. 234.] 


L. De infrigido* corpore. 


[u frigidore nimio cum quis fuerit 
fortiter infrigidatus, jacere debet in lo- 
cis calidis, perunctus oleo cyprino jacere 
aut yrinu. Post hec cum fuerit cale- 
factus, dabis ei piper et murra cum vino 
albo odorato vetetere (sic) ut bibat, aut 
opium Cyrinaico cum vino, aut acetum, 
aut certe peretro, aut castorio cum 
aceto, Cybus vero oportit offerri calidus 
et mediocres. 


XLII. Ad eos qui infrigdantur. 


Infrigdatus his nimis factus, lectum 
habeat in calido cubiculum, et ungues 
cos oleo cvprino aut vrinum. Post au- 
tem calefactus, dabis piper et smyrne 
cum vino albo, aut aceto vetere, aut 
opu Cvrinu cum vino aut aceto. Cibus 
autem oportet calidus et mediocriter. 


[CHAPITRE καστ, t. V, p. 234. 


LL Ad cos qui in aestu crarserint. 


Qui vero in nimio aestu vel sole exar- 
serit, jacere debent in locis aurosis, 
labare vero faciem ejus et manus et 
coxas aqua frigida. Si vero autem fac- 
tam dabis bibere; nam hii qui non sunt 
consueti, paulatim. ana modicum bi- 
bant, et non de subito; cvybum vero 
accipiant modice et degestibilis; hu- 
midioris sint magis quam frumentosis. 


XLIII. Qui in ninuo sole urantar. 


Qui in sole nimio cxardiscunt, cu- 
biculum habeat in aurosis locis. Fo- 
veam ut faciem et manus et coxas et 
pedes aquam frigidam; ad sitem fac- 
tam bibant frigidam aquam, si con- 
sueti sunt. Si vero non de subito si- 
tiat, anam modice paulatim bibant. 
Cibos autem accipiant modice bene 
ordinatos, humidos magis quam fru- 
mentosus. 


Cuar. av : * de luxoriis deest. -- " protus. — * deffectu. — Car. xxxvi : * infrag- 


datu. — Cuar. xxvi : Rien à relever. 


ORIBASE, SYNOPSIS, V, 38-39. 


73 


[CHAPITRE xxxvim, t. V, p. 235.] 


LIL De flegma, si in superiore ventre 
hebuadaverit. Galienus auctor. 
Ab 


Quendam hominem vidi cybus quos 
accipiebat orrere et sine cybo pene vi- 
ventem; et si violenter offerentur, nau- 
siam paciebatur, nisi tantum dant ei 
susbes agrimonia ad edendum; cum 
autem accepissint [53], inflacione ten- 
debatur venter cum nausietatem; rup- 
tacione vero sola relevabitur. Nam cybi 
qui accipiebantur corrupti sunt, acido- 
nicam ructacionem faciebant, cognuvii 
legma et repletus erat sthomacus. 
ldioque ut projeceretur ipsa flegma, ad 
sanitatem ejus capitalem usus sum ad- 
jotonum, quale est rafanus, cum ΟΧΥ- 
melle dedi et vomere feci. Vomuit enim 
multum icredibilem pinguem et spissam 
flegmam, et confestim sanus factus 
οι". 


XLIIII. Galenus. Ad cos qui flegmam in 


ventrem superiorem repletum habent. 
La 
Quaedam inveni aliquem hominem, 


nutribilis cibis accipiens vomebant et 
male post cibum, et si violenter acci- 
piebant, nausia illi fiebant. Escam au- 
tem illi, quae agria erant, accipiebat 
aliquod tempore ne hoc accipiebat, 
sed inflabatur et tendebatur ventrem, 
et nausia modice movens ructum con- 
rumpabatur. Autem qui quando acris 
non accipiebat cibos, sed maxime con- 
peliantur adjutoria. Ego [121] adhuc 
adhibui qui occupabantur, oxymelle 
cum rafanum dedi manducandum, ex 
plenu ut vomerit quam pinguissima 
flegma; confestim autem sanus factus 
est. 


[CHAPITRE xxxix, t. V, p. 126.] 


LIII. De* indistemparatis aerum 
qualitatibus. Galienus auctor. 


Contemplacionem in omnibus aerum 
qualitatibus fieri oportit, ut etatem et 
miuram uniuscujusque hominis, vel 
que est in ipsis habitudo corporis se- 
cundum ipsam aerum qualitatem. Si- 
milis enim aerum qualitatem et egritu- 
dinis generantur; nam qui contrarie 
sunt, expediunt. Sed et temperates cor- 
poribus temperat aeres sani sunt, no- 
Vici" vero distemperatis. Sed quemad- 
modum nulla est distemperancia aerum 


Cnr. vivir : * homo addit. — Cuar. xxxix 


niis. — * non cibi. 


XLV. Galenus. Quae faciendum est in 


distemperalis aerum qualitatibus. 


Oportet autem et natura uniuscu- 
jusque hominis, qualem habitudinem 
habuit, et qualis aer cst, qualis enim 
eorum qualitas est, et quales egritudi- 
nes fiunt. Contraria expediunt tempe- 
ratis quidem corporibus et temperata 
est aerum qualitas, sanitas est, et no- 
civi sunt distemperantiae, quemadmo- 
dum nulla temperate aerum qualitas 
bona temperatis esl, sic iterum magis 
nociva est in distemperatis. Haec simi- 


: * Quid faciendum erit in distempac- 


Τά ORIBASE, SYNOPSIS. V, 3φ4ο. 


na temperantis ^ncporibus. «uc nenne 
satis nociva contrarie distemperaus eon- 
sistentibais. f)c^en mque en:m peoximus 
lanzuor per ezritudinem inzerztur. ea 
simile «ut nos circumdat distemperan- 
cia convineetur, et sc cito in egritu- 
dinem ruunt. Que ant^m e coatrano 
ant temperata distemperato aere zihul 
leduntur. Fit melior sine mensara tem- 
peratis contraria mensuraüus. Si ergo 
hec aliquis potuerit coznuscere, sani- 
tatem corporis sin potent custodire, 
contrarius cybus adsumens aere. 


. CHaPITBE XI, 


LIII 753 b. De extennando corpore". 
Galeni. 


Quando aliquis multum inpingua- 
vert, et carneum extrea mensura in 
mollem? corporis ingenti creverint, 
extenuare et purzare oportit carnium 
mollem; et quia jam alibi dictum est, 
quia calida natura tenuem faciat cor- 
pus, talia enim ad hec is faciendum 
est, qui celeriter voluerint fieri me- 
diocris corpore. Dedicisti enim, quia 
cuta exercitacio , et cvbi que subtiliant, 
et medicamenta talia, et anime sollici- 
tudo inmutant temperanciam et effi- 
riunt sicciorem , per quam corpus sub- 
tilior fit Qui enim subtiliant , manifesti 
sunt cvbi, et medicamenta sunt forciora 
ad hec, qualia sunt rute semen et ma- 
gis selvatice, cum ipsis corimbis, aris- 
tolocia rotunda, centauria, subtiles 
genciana, puleio, et quecumque sunt 
fortiter diuretica, qualis sunt petrosi- 
linus. Singula enim hec vel sibi per- 


Omar. 11: * Ut pinguis extenuentur. — ! 


rat quem circumdat nos, ad quae nulla 
les sit. Melius est s mensura esset 
gnoscit sanitatem, custodiat corporis 
contraria debes. 


LV. p. 235; 


XLVI. Galenas. Ad carnes pleno 

corpore. 

Quantum plus ad mensura carnis 
repletur, macrum eum facit et pur- 
gare oportet. Dieta est autem quia ce 
lida distemperantia gracilem facit cor- 
pus; et enim qui futuros pingues si 
vult fieri, mediocriter. deduces, quia 
cata exercitatio et ciborum tenuitas et 
medicamenta similis et anime solcitudo 
faciunt temperantiam totam sicciorem. 
Ita per hoc corpus fiet tenetur, et ex- 
tenuantia enim dieta manifesta est. 
Medicamenta vero fortiora sunt rute 
semen et magis agrestes, cum ipsis 
curabis, aristologia rotunda 4enues, 
et centauria, sive. gentiana, sive pu- 
leiu; neque sunt diuritica sunt for- 
tiora, qualia sunt. petroselinus. Unam- 
quemque enim talis ipsa sola et cum 
aliis omnibus extenuant humoris, satis 
evacuant; proprius tarde serpentes ta- 
les factus fortiter extenuant. Corpus 


molem. 





[ομαριτηε χα, t. V, p. 239.] 


LV. De replendo corpore". 


Ab 
Quomodo curandi vel nutriendi qui 


subtilis sunt corpore. Tenues enim in- 
plentur, si hoc modo nutriantur. Bibant 
vinum pinguem, et cibus similiter que 
inpinguant; exercidia utantur tarda et 
friccionem mediocrem, et, ut simpli- 
citer dicam, omnia que superius dicta 
contrarium est. Utile etiam is est οἱ 
cum pice aut resina cutem evellendum 
tractare aut trahere per dies iii aut iiii. 
Ante balneum vero cum sindonem per- 
frecare corpus, donec in robore duca- 
tur. Oportit igitur is qui pallido collore 
et nutrimentum nullum senciunt noc 
anime commocionis oxythias facere. 


ORIBASE, SYNOPSIS, V, 41-42. 


- 


XLVII. Quomodo nutrire oportet 


desiccato corpore. 
La 
Quibus autem nutrire volumus car- 


nes extenuatas, vinum vero damus 
pingues, cibus qui inpinguit, et exer 
citia autem lenta et strictionem medio- 
crem, et, ut simpliciter dicam, omnia 
quae ante praedicta sunt contraria 
Utilissima est eis et conspicis per dies 
tres aut quattuor. Contra vere jejunus 
lavit, et ante balneo oportet cum savano 
fricare corpus, donec robor accedat; 
et postea dura non multum concludit 
cutem spissam facit et duram. Oportit 
autem acutiorem animum fieri quam 
pallium et nutrimentum non facit; ha 
bent et commutiones anime facere. 


[CuarrTRE xLi1, t. V, p. 240.] 


LVT. Caere desiccato corporc *. 


Quomodo sanantur qui aliquo mem- 
bro corporis fuerint siccati. Factam ali- 
quam parli membri tenuem aut subti- 
lem, ita ut naturaliter minor sit aliis 
membris, replendus est enim per lon- 
gam diuturni temporis adhibetam re- 
quiem, aut certe legaturis quibus in 
fractura facere solemus, si in ipso adhi- 
beantur membro. Oportit ergo is inpri- 
mis confortare ipso loco, ut vir[53 d]- 
tutem. recipiat et trahat in ipso loco 
sanguinem abundancius, frecacionibus 
utendo οἱ mediocribus mocionibus, οἱ 


(ΠΑΡ. ΣΙ: " de replendo corpore dees! 
deest. 


. — Cuar. τι]! 


XLVIII. Qnomodo sananda sunt 


extenuata membra. 


Si igitur in partem aliqua membro- 
rum extenuata sunt, replere oportet 
per multum tempore quiaetudo ipsa, 
aut fracturarum legaturam modum in 
passionem hanc veniunt. Oportet ergo 
contrarii ipsius loci virtutem adducere 
sanguinem  habundantius, frictiones 
utentes, mediocriter mutum corporis 
et superfusiones calidae aque medio 
cres. Hacc fac donec robor fiat, suble- 
vato loco, et antequam se deponat pau- 
sandum est. Oportet autem et cum 
picem medicamentum adbibere, ei 


: * cacre desiccalo corpore 


ΟΒΙΒΑδΕ. SYNOPSIS, V, 4a-Á. 


superfusio aque calide mediocrem. Hec 
enim facere oportit, donec ipse locus 
roborem accipiat cum sublevaciones 
cutes, et antequam ipsa sublevacio ca- 
dat, aqua superfusio removenda est. 
Oporüt etiam de resina aut pice coctem, 
ut supra dictum est, evellere. Cum au- 
tem senseris locum qui patitur frigdorem 
babere, cum sindone aspero frecandus 
est, et medicamine calido est unguen- 
dus; in qua re usi sumus etiam et tap- 
sia. Est enim quando cum mel inun- 
guimus; est autem quando et cum 
ceroto. 


77 
La 
cum praedictis locis laborantibus tra- 


hendum evellere loca. Quando autem 
sentitur, qui frigidior est locus, ipse 
cum sindone perfricandus est, et alico 
medicamento utilem calefactorium. Usi 
sumus autem nos et tapsia, quando- 
quidem mel superlenui. Est autem 
quando cum ceruto imposui. 


[CnaPrrRE χι, t. V, p. 241.] 


LVII. Cognicto temperanciae* corporis. 


Temperatus est homo, quando cor- 
pore videtur esse mediocres in omnibus 
membrorum pocionibus”, in tenuetate 
et crossicie medius, in molliciae et du- 
ricia, in calido, frigido, sicco et hu- 
müdo mediocres, et ut conpendiosi 
dicam naturam et officia corporis et 
anime sine qu[e]rella habere. Medius 
etiam esse debet inter pellorum nudi- 
tate aut multum pilis vestitum, ct inter 
nigrum colorum corporis aut album; 
espillus vero habuet dum infans fuit 
rubeus magis quam nigrus, majoris 
autem mutati sunt. 


[122] XLVIIII. Cognitto bonae 


temperantiae hominis naturae. 


Bene temperatus est homo, quando 
in corpore videtur medius, rationabili 
ter in omnibus est in tenuitatem et 
spissitudinem, in molestiae, in duri- 
tiae, et calidus, et frigidus, et humi- 
dus, et siccus, et ut conpediose dicam, 
naturam et diversa officia animae vel 
corporis inculpabilis aut media est, in- 
ter piloso et sine pilis, et in nigridi- 
nem, et in alborem color; et capillos 
habet puer quidem rubeos magis aut 
subnigros; major autem mutatur. 


[CHAPITRE xLIV, t. V, p. 242.] 


LVIII. De distemperaciae corporis". 
Cognitio distemperanciae "hominum 


περ. xin: * temperentia. — * positionibus. — Crap. xLIv : 


corporis deest. 


L. Cognitio distemperantiae naturae. 


Qui corpore mediocriter calidi sunt, 


* De distemperaciac 


78 
Ab 
diversas. Quorum. membra mediocriter 


calidiora sunt, talis natura cito criscit, 
quod etiam manu tangentibus calidiora 
esse videntur. Tantum quantum et 1ρ- 
sam temperanciam est calidior, hyr- 
sutus vero tanto plus est, quanto natura 
plus ca[54]lidior fuerit, et minus pin- 
guis est, habens colore rubrum et ni- 
grus capillus et mediocriter spissus, 
et rectas habens venas. Quod si talis 
natura inpinguaverit, non natura est, 
sed consuetudinem reputandum. Fri- 
gida autem natura hominum signa ha- 
bent hec : tactu igitur sunt frigidi, et 
nudi pilis pinguis sunt; color autem in 
is simul et capilli rubii sunt. Quod si 
nimio natura sunt frigidi, lipido colore 
sunt. Consuetudo igitur antiquos est 
tale colore hominis molybdocrotas*, id 
est plumbo similis, et subtilis habent 
venas, et tenues fuerint corpore, iste 
in necessitate et ex consuctudine tenues 
est. Sicco vero corpore si cui fuerit, na- 
tura siquidem dura est perfectam sicca 
natura est. Quod si tenues est et non 
sit innata temperancia, sed accedens est 
ex consuetudinem longa, quam Greci 
epyctitus vocant. Signa autem sicci na- 
ture siccitas inmobibilis est , id est diffi- 
cile movetur, et sicco et extenuatu a 
siccitate ipsum fit corpus. Humidam 
autem naturam similis est pene in cor- 
pore temperate nature, sed mollior et 
carnosior invenitur; et hec ci qui hu- 
mida natura est inseparabile corporis 
molliciis est, quemadmodum et pin- 
guidum non innatu vel insitu solum 
sequitur temperanciae, sed et ex con- 
suetudine longa accipit consuetudinem. 


* molyptocrotas. 


ORIBASE, SYNOPSIS, V, A4. 


La 
est in naturales celerius crescunt et tan- 


gentibus calidus esse videtur. Tantam 
quantum et est temperantia calidior, 
et pilosus quantum et calorem in se 
plus habuerit, et pinguis est; colore 
est autem subrubro , est capillos nigros, 
et mediocriter pilosus, et rectas be- 
bens venas. Si autem simul aliquis fae- 
rit pinguis, rectas habet venas, propter 
consuetudinem iste fiet pinguis, non 
autem natura. Frigida autem tempe- 
rantia signa sunt : tactu frigidioris 
sunt, sine pilos, colorem autem in 
pinguamentis corporis simul et capillos 
rupti. Multi autem frigidioribus natura 
exsistentibus libidinem, et consuetudo 
est medicorum aliquantorum talis vo- 
care molibdocrudo, id est plumbeo co 
lore; angustas habent venas et tenues 
et graciles est; iste ex necessitate talis 
est et consuetudinem. Si autem sicca 
temperantia signa siccitatis est, diffici- 
lis ad movendum, et siccus est, et per 
dies siccatur corpus. Fractum autem 
humidae distemperantiae, et quam 
quidem si in perpendium similiter car- 
nosus est, et molles habet carnes, et 
hoc in eum semper mobilem est, ant 
mollitudo quemadmodum non pingur 
dum, non setus solum hoc est et tem- 
perantiam, sed utique οἱ consuetudi- 
nem. Peprimis est humectationem 
quod gravis est corpore, sed humecta- 
tionem de calidae sicca, et sicca natura 
pelosissima est et calidissima et siccis- 
sima et non est pinguis. In capite his 
capillos bene fluentes et nigros... mul- 
tos habent in juventutem, autem aeta- 
tem procedentem tempore calefiunt, 


80 
Ab 
calidior*, mollis est quidem caro et 


multa et colore permvxto rubri et albi 
est; frigida autem et humida natura et 
modico ambobus sine pilis est, et albo 
colore, et mollis, et grossus, et pinguis 
amplius quam racio postulat hocmen- 
tacionis'. Colera* autem simul et ca- 
pilli rubeus. Sed et in plurimis inve- 
niuntur, et lipidus; quod si inequalis 
fuerint hacugmentus [54c] qualitatis, 
contenit magis augmenti proprictatis; 
si autem frigida et sicca fuerit natura 
equaliter consistentis , durum et siccum 
habent, et sine pilis sunt. Tatu autem 
sunt frigidi et pingues; similiter eis 
et qui gracilis sunt, consparsa est caro 
capillis, autem colore is qui equaliter 
natura sunt frigidi, eo modo habent; 
anime autem motus non sunt audaces, 
sed tymidi et tristes; tamen ut breviter 
dicam secundum cognicionis conti- 
nenciae. 


ORIBASE, SYNOPSIS, V. 44-45. 


La 
tationis. Color autem simul et capilli, 


ea quae admodum amplius utrisque 
repletis livor cutis, et aequali aucmen- 
tatio in qualitatem continentes magis 
plenus propriae. Si autem frigidior si- 
mul et siccitas, qualiter aucmentatur 
naturaliter duram et tenuem, est cor- 
pus sine pilis et tactus frigidus, aut 
pinguido coque similis eis gracilibus 
consparsum carnem, et capilli colorem 
secundum rationes. Mensura animae 
autem incisus est, non audax , sed timi- 
dus et tristes. Et ut conpendiose di- 
cam secundum cognitionem tempera- 
tionum, semper qui super tenuem 
conjunctiones. 


[CHAPITRE xL, t. V, p. 246.] 


LVIIII. De plasmatura* capitis. 


Parva factura capitis pessima est, 
ad cerebri sessionem proprium hoc sig- 
num est; si autem grandis est, et non 
per necessitatem signo bone est fac- 
ture. Si ergo propter loci virtutem et 
fortitudinem materiae bona et multe 
nature sue officia operaturus, bonum 
signum est; si autem propter materie 
plenitudinem solam, non est signum. 
Discernenda est ergo scena ipsius; 
semper hoc enim οἱ bonum signum est, 
ut nascentes ex eo nervi omnis bene 
nutriantur et forUs sint, 


LI. De fractura capis. 


Parvum quidem caput pessima est, 
cerebrus constrictio prius signis $e 
contractionis est signus. Si igitur prop- 
ter virtutem continendam factus his 
major illa calidas virtutes ad materia 
utilem, et multa operationem bonus s 
gnus est. Contemplandum est autem 
haec scema ipsius bene odorata, quae 
oportet bonum signum esse posita, et 
nervos ejus bene nutriuntur et fortes 
sunt et a cutem adtendunt [123]. Foris 
oculi ad tenuitatem deficiunt; retro cs- 
pite aut. frontem foris plus quam con- 


* quam humidior oddit. — ' augmentationis. — * color. — Cnar. xtv : * plasma- 


tione. 


823 
Ab 
duntur, et in oculis venas eis non ap- 


parent, et omnino sunt cumniclosi *. 
Quod si sicca nature cerebros fuerit , 
cognuscitur sic : per moatus capitis 
nullus effluit humor, et sinsum sunt 
acutum, et vigilias paciuntur aut in- 
somnietatis; capillus vero fortis et cilo 
crescentis, et maxime crispus habent 
capillus, et calvi fiunt citum. Humidum 
autem habentes cerebrum, capilli sunt 
plani et nullo modo calvi fiunt, ct sensu 
opressu velut nevolosum habent, et 
humerum in eo est abundancia, som- 
nus vero multus, et profundus, ct 
graves. Calidum et siccum qui habent 
cerebrum, absque humoribus sunt in 
capite, et sensus eorum vigilans est, et 
insomnietatem paciuntur, et cito calvi 
fiunt; primo enim nativitatem capilli 
cito gignuntur, et facile nutriuntur, οἱ 
nigri sunt et crispi; et tactu calidior 
est ipsi capud, et capilli in media eta- 
tem robri fiunt. Quod si humectacio 
fuerit calore modico, enim plus est in 
utrinque mediocres et bonus color, et 
calidus; in oculis vero vene grandis 
sunt; humorum superfluetas medio- 
criter degesta vel matura, et capilli 
recti et subrobri, et non facile fiunt 
calvi; replentur igitur capud cyto hu- 
moribus et gravantur sub calorc. Cum 
autem amplius humidus et calidus 
fuerit, frequenter capitis egritudinis 
[55] paciuntur, et facile calore vel hu- 
mectacione leduntur, sed neque exci- 
tantur nisi perconpleant, et senciant 
sed dormisse. Frigida autem et sicca 
cerebri temperancia si fuerit, frigidum 
habent capud , et venas in oculis invisi- 


' sumniclosi. 


ORIBASE, SYNOPSIS, V, 46. 


hoc modo cognoscitur: sine aliqua si 
perfluitatem sunt effusiones de capite; 
sensibilitas omnino est, et persomnie- 
tas apertius, et capillos fortes quidem, 
et cito nascuntur crispi, magis calvi 
fiunt cito. Humidum autem cerebrum: 
capilli sunt et nullo modo calvi fiunt, 
et sensibilitas nebulosa est, et super- 
fluitas habundans, et somnum multum 
et profundo. Calida autem et sicca ce 
rebri temperantiam : absque super- 
fluitatem capitis sunt, et habundans 
in eis sensus sunt et vigilantes, et 
calvi fiunt cito; et mox in primordio 
capilli nascuntur citius; grossi bene et 
spissi sunt capilli. Cerebrum si autem 
humidum fuerit, et color minus qui 
plus est utrumque, quod mediocriter 
bono colore sunt; colores quidem 
oculi , venae grandis, superfluitas 
multa, mediocriter et capilli sunt plani 
et [123 v^] subrubri et non fiunt calvi; 
facile replentur autem, gravatur caput 
sub calore. Quando autem humorem 
quam plurimae friydor venit, ut aegri- 
tudo capiti fit et facilius ex calorem et 
humectationem leditur, neque multum 
saturi ledentur ad somno. Frigida au 
tem et siccam temperantiam cerebri 
efficiunt caput : fit ut autem tales 
temperantiam, ut in oculis venas non 
appareant, sub ipso frigidioris causa 
est ad ledendum inaequaliter sanantur; 
sensibilia autem in juvenibus babun- 
danter sunt et inculpabiles; haec om- 
nia mitigantur marcidi citius, et ut 
conpendiose dicam cito seniscere circa 
caput, vel sine nutrimentum quem et 
robidem humidam et frigidam et tem- 





84 
Ab 


ORIBASE, SYNOPSIS, V. 47-48. 


La 


peticio cybi est magna, degescio vero ea quae vix digeruntur et frigida sunt 


non bona, et maxime quecumque tarde 
degeruntur, et que frigida est cyborum 
natura, aciscit in co facile; gaudit autem 
frigidis rebus, leditur calidis acceptis. 
Si quidem ex egritudinem in ventre 
distemperancia [55 b]hec defferunt in- 
natum sibi contraria desiderando non 
similiter innati. Quod si degerit bene, 
venter temperatus est; si autem non de- 
gerit, distemperatus est; quod si fu- 
mosus et insavis generat ruptus, quod 
nos carbonculum vocamus, secus duras 
‘ igneas in sthomacho generat. Calidus 
est venter, si autem acitat; frigidus 
venter est similiter etiam, si ca que 
tarde digeruntur, bene digesta sunt. Ca- 
lidus est venter sin minus e contrario 
frigidus cst; quod si vomat infirmus 
cybus per? distemperancia ventris, con- 
templandum est, si per aliquos super- 
venientis humoris hec fiat accidencia 
aut certe ex distemperancia ecce* ve- 
niant, jam superius dictum est. Quod 
si ex humoribus fit*, ex coleribus vero 
fumus incendit sthomacum ardor, quod 
Latini carbunculum apellant, commu- 
nia agitur accendencia sunt nausiam; 
quod si in is certa cst manifestacio, 
pessimi ex locis susexpulsi humoris 
infiguntur vel infundit tonicam ventris, 
et natantis in sthomacon vomica pro- 
vocata nihil possunt reicere; is enim in 
tonicis ventris contenetur humor acce- 
deus. 


in cibis, agitatur autem cito in eo; 
quibus gaudet enim frigidus. et leditur 
et frigidis cibis absque mensura accep- 
tus. Si autem frigidam est temperan- 
tiam ventris, cerebri alienatio sit, de- 
fecerunt autem innatum in nobis 
calidum, aut contrarium desiderant, 
quemadmodum si innatum in se ha- 
bent calidum sinfitum, id est natura- 
lem calorem. Frigidus bene digerit, 
ventrem temperatus est; quod si non 
digerit bene, distemperatus est; mali- 
gn carbunculum patitur plus arsura 
cum ardorem ignitum; sed autem [124] 
acidum cum ructant, et contrario fri- 
gida est distemperantiam, et tarde con 
tenit haec, bene non digerunt, voment 
quidem, indigesti sunt. Qui autem di- 
gerunt, considerare oportet aliquis hu- 
mor supercurrit, qui hanc simptoma 
facit, si ex flegma est hoc, si ex reuma 
fiunt. Quod si colericus supercurrit hu- 
mor et borborodes aut aliqua inconse- 
quens qualitas, communem autem 
simptomata est nausia; alii autem infi- 
ciuntur pessimiores in tonicas ventris, 
summiter ad vomicam exerciatur frus- 
tra, et non vomunt; in illis autem 
nausiam movit, quibus in ipso corpo- 
ris certa tenetur membranis. 


[ΟΠΛΡΙΤΗΕ xLvins, t. V, p. 253.] 


LXII. De pulmonis tempcic cognicio*. 


Non enim solus venter syticlosus est, 


. pro. — € hacc. —— 4 


LIIII. Pulmonum cognitio. 


Non solum venter sitem generat, 


rejectio si ex flegmate fuerit, acida ructatio fit addit. — 


Cuar. xivin : * cognitio pulmonum temperentia. 





A, 
une "run wecun sc σπιν 8 
Ίπα cR 29 CAC Un Cunt α Im 
αι Xierf ALI 18£ gen IUE. PHI- 
sis mines 27 CL INZDSDCI σι INC 
ως πι ος cp: mr ge “πι. oct 
Annius σπα VUNUSIN GAME. σσπας 4 
egar «ασε MOT. ‘AIS bipemr ὃς gc 
VU 4 enr “ET. SOLE DIPIS GL DUI 
fis «St. at ALICE. ££ RLFSDI. Gt Ai 
A8. σπα A TAC. Gto SCDENTS #3 
FR. t. pest BIZÉ CL τοσα. Di vec 
enadra à wee lan pa zv at 
Sera mrt. £ mmdaces. et esse 
mne: crt 2373 9f asm ος κ. 5-- 
qu mat (Quod; hamectacu aperi 
roce, pou «πάντα llus de 
ωρες duet: pauci 22220 suzt ad azer- 
Ann: ferrera sci viat et acu. ed 
ad αγ. parat suzt: ρα actem. su-t 
grandi, et leri. rt αλα. et spes 
Hn: antem erc iistez at fL zds cc. 
dis ratura. paleas lezis habe-t.in me- 
ribus atem non surt audsces, sed 
terni) et pygri; sunt etiam sine pilis 
pectus et spocondria, et minns inpetosi 
sunt sed cto fusrint Frida aotem et 
s.cca eordis tem 5» d'perancia, pulsus 
durus babent, et parvos, et sine iracun- 
‘a »ondia sunt: cum autem irati fue- 
rint, diu tenent iracundiam : -unt antem 
*t in pectore sine pilis, et maxime om- 
ribus membris sine pilis sant. 


ας gnam guum. ex wenm [isi V] 
TIJUS Weis (ex mew dort ad egal 
πες τας cer Haamdo vero cer 
fura sint kar: pulsas hahbemt mel- 
xs. t ceux arie ad fromtem. e 
inch zx £e revertrzíar e£ corpus he- 
mznfis ss. prener mos epar CORTE re- 
cc Cainia mriema et seca cordis me 
ura. sed pars dun. e$ megni, e 
TNI. X NES. ef respurate maps, 
^t CLA. 26 scia. Cb ommmes isti pi- 
Mat Ασε pectora et vpocomdria. Àcti 
am eruat haec; noa cam sut pie- 
pon. sed amzmosi et amdaces, et pty- 
"z1in:. et σεξ sunt, marens et im quie 
tem. S: actem humectatio summ] celer 
cbt22at. pekosi quidem minus sunt ad 
prandictis: pariti sunt autem in actis- 
tibus. sua: enim feroces et acuti 
am. et ruisum babent magoum et 
molles. ctatus et spissus. Humidns 
11tem et frizidus exsistentis cordis ne- 
turam. palsi quidem molles, incisus 
autem. timidus et tardus, et piger; 
-unt autem et sine pulis, et pectus 
parvum. et furiosi sunt, ut etiam ad 
iracundiam sint perat. Frigida antem 
et sicca cordis distemperantia, polsu 
babent duros, parvos, sine furorem et 
iracundiam sunt isti furentes , sitientes; 
babent autem sine pilis pectus quam 


maxime. 


| CuaPiTRE 1, t. V, p. 190.] 


LXIHI. De epatis temperancia. 


Épar sic qualidus foerit natura, co- 
gnuscitur sic : venas sunt majoris, fla- 
vis. coloribus plenus esse inveniuntur; 


LVI. Epatis distemperantia. cognitio. 

Calidae epatis distemperantiam, w- 
nas spissas sunt, flavis coleribus am 
plius; in autem tempore state nigrt: 


85 


pus ad putridinem nutriendam et ca- 
e»xcimiam , que est egritudinem mater, 
facere; adhuc enim magis si amplius 
increscat bumectacio. Major autem sit 
calor, et contrario autem si modica fue- 
rit humectacio, et amplius fuerit calor, 
minus fit cacocymia. Si autem humida 
et frigida epatis est natura, sine pilis 
est precordia, sanguis vero est flezma- 
ticus, simul et venas parvas babet, et 
totus corpus frigidus est, si non con- 
traria agit cor. Si vero sicca et frigida 
epar fuerit natura, et modicum sangui- 
nem habent et parvas venas, et corpus 
frigidum est, et precordia nuda pilis est, 
οἱ non utique vincatur a cordis calore. 


ORIBASE, SYNOPSIS. V, 50-51. 


plius ancmentandam bumectationem 
sub modicum calorem, et contra 
sub modica humectatio amplius autem 
colorem minime cacocymia fiunt. Si 
autem humidus et frigidus fuerit eper, 
sine pilis est praecordiam , autem san- 
guinem habent flegmatico, simul et 
venas tenuis, et totum corpus similiter 
habent. si non ad corde contraria aetas 
transponat. Si autem frigidus simul et 
siccus epar, sitem modicam babes, 
sanguinem, et tenues babent venas, et 
corpus et cor frigidus est, et praecor- 
dia nuta sunt et pilis, si non utiorve 
bunc vincat. 


[CuaPrraE 11. t. V, p. 259.] 


LXV. Quomodo emendanda est calida 

Calida distemperancia hoc modo eos 
que paciuntur oportit adhibere cura- 
cionem : in quibus si fuerit necessarium 
et abundet humore colericum, purgari 
debet per ventre, si inferior fuerit oc- 
cupatus; quod si superior venter labo- 
rat, per vomica est curandus. Exercicia 
vero ante cybum parcius facienda sunt; 
ipsum enim exercicium melius est, si 
non est acutus vel citatus, sed longus 
et linis. Aliqui autem. hii, qui nimis 
sunt calidi, exercere eos non permit- 
tunt, sed sufficere dicunt solam deam- 
bulationem ; balneus vero eis [56 b] uti- 
lis est, ut utatur post cybum, et in eis 
gaudent; si autem calor cum siccitate 
fuerit, dieta humida esse debet, per 
quam iofundi possit similiter, ct bal- 
neum magis post cybus utantur. Absti- 
nendi sunt. vero temporc. celerius. de 


LVII. Cognitio calida distemperantia. 


Quam quidem ex calida distempe- 
rantia colerum fit aucmentationem, 
per ventrem quidem deponentibus ma- 
nifestum eis nihil oportet fieri; quod si 
superiores partes venter as pedes cole- 
rico humore, per vomitum debet eva- 
cuare, plus exercitationem ante cibum 
ex se aqua. Exercere autem eis melius 
est non acutum , nec de subito fortem 
exercitationem, sed longo lenem. Qui- 
dam autem nimis calidis nullo modo 
possunt, sed eis sufficiat deambulatio 
tantum, fit et balneum, uti expedit 
post cibum quia et ipsi magis hoc de- 
lectantur. Si autem cum siccitatem ca 
lor dominantur, opus habent dietam 
humidam, que humectandum oportet, 
et abstinentia sit ab exercitationem va- 
lida et multa, et magis statis temporis, 
et celerius lavari, et post cibum et ite- 


90 


nobis ut per singulus dies [56 c] qui fue- 
rit superfluos humor in corpore evacue- 
tur omnino. Vinus vero omnibus que 
sicca sunt natura inimica est, et maxime 
sicca et frigida natura habentibus. Illus 
vero solus non nocit vinus qui calida et 
humida sunt natura, pessima est autem 
eis qui frigida et humida habent na- 
tura, et maxime qui reumaticam fre- 
quenter conprehenduntur egritudinem. 
Jubantur vero, si non hii utantur bal- 
neum, sed ut exerciantur amplius et 
subtiliter; unccionis vero mediocriter 
calida utantur. Que autem frigida sunt* 
et minus sunt sicci vel humidi, exerci- 
tacionibus confortare et calefaccionibus 
oportit, Humida autem natura et sicca, 
omnis dieta ex media debet se* mate- 
ria, et exinde sunt species elegendae. 


ORIBASE, SYNOPSIS, V, 52-53. 


per singulis dies superflui crescunt hu 
mores in corpore evacuanda sunt om- 
nia. Venere omnibus siccis corporibus 
inimica sunt, et maxime siccis et frigi- 
dis enim solis sine lesionem sunt; cali- 
dis et humidis pessimi autem sunt 
cum humectationem frigida quae sunt 
temperantia, et maxime et his qui reu- 
matica sunt conprehenduntur aegritu- 
dinem. Juvat igitur eos absque la- 
vacrum gemnasiam et unctionem 
mediocriter calidi, cumque frigida 
sunt naturam, mediocriter utantur 
diactam aut ex mediam materiam ele- 
genda est. Sicci et humidis temperan- 
tia et ut crescunt et conroborantur ca- 
lor in eis. In autem humidam non et 
sicca naturam totam diaeta medias et 
materia. 


[Cuarrrng Lir, t. V, p. 262.] 


LXVII. Curatio ventris distempcrancisae 
et explar* ubique semelaes. 


Sicca distemperancia, ..... sub- 
tantiam aut omiomerin*, quam nos fir- 
missimam corporis substanciam dicere 
poteremus, id est in nerviset muscolis 
vel quicquid ex nervis in humanis sunt 
conpositi membris, in quibus si sicci- 
tas fuerit facta insanabilis est passio. 
Si autem ex sanguinis concrecionc facta 
substancia vel generata , id est in carne, 
quod ex ipsa proprietate humoris nu- 
triuntur diversa corporis loca, perfec- 
cius* igitur que perdiderant* nutri- 
mentum/ cyborum fieri non potest, et 
ideo pericu[56 d]losa in tale passione 


t 


nalura addit. — “ esse, — Cuar. 


LU : 
' omni humeri. — "^ longa profectus. — * prodiderant. | 


LVIIII. Ad ventris causam, celnt 

exempli distemperantiae. 

Et in steria substantia omnis corpo- 
ris, id est qui in eis quae sunt firnris 
sima et nostri corporibus , qualia sunt 
nervia et ossa sicciora, haec sanabilia 
sunt. Si autem carnosa loca subaistunt, 
ad haec proprietas humectationem re- 
num frinsici possunt, desiccata loce 
perfectius per diaeta [126 ] reparantur, 
cum ad inuncis continentur secundum 
omnia vitalia loca ad nusum, id est ro 
ras epatis sanguinem totum corpus in- 
fundis in seta. Haec autem inponere 
locis inpossibile est sine cibis et prop- 


terea pessimum est in talis passionibus 


exemplar. — si inler eam addit. — 
! de rore sanguinis venientem 


reparari possunt, quod absque nutrimentum addit. 








94 
Ab 


ventris cacocymia mediocriter purgatur, 
quale est aloe et ex ipso confectum 


medicamen, quam pygra vocaverunt 
antiqui. Viscosus enim et simul cum 
Éegmate ventris inerentis, hoc datu 
extenuare et purgare potest ventrem, 
aut certe cum rafanis vomica provo- 
cabis; quod si neque viscus neque pin- 
guis fuerint humoris, sufhcit de tvsane 
sucus vomicam facere, sed et mulsa 
semper? potui data facit; bibenda est 
etiam et absenti sucus in mulsa cum 
mel modicum ; secundum racionem is- 
tam oportit in aliis partibus sanare sin- 
gulas distemperancias, ut supercur- 
rentes humore invenias, cujus natura 
sunt; si autem neque tardat in loco 
consestes * vaporis subdoribus”, oportit 
evacuare augmentatus humoris aut li- 
quores in eo, quemadmodum spiritus 
ventositati plenus sit et circumtenitur. 


ExPLICIT LIBER. QuABTUS Honrvasri. 


? similiter. 


ORIBASE, SYNOPSIS, V, 53. 


La 
gluttinosi sunt humores neque pim 


perfluerit inveniunt bumores. Si am- 
tem neque cavatori sit, quando qui 
diuturnus est locus babens in se vapo- 
rem et sudorem, et evacuare oportit 
aucmentus humor aut tycura, id es 
subülis fluentis de spissitudinem bo- 
moris, quemadmodum ut spiritus vea- 
tositatis inflatio est, quae in eis conti- 
nentur. 


Exp1icrr Urrvasn LIBER QUINTUS 45 
EUSTATIUM FILIUM SUUS 


— *$ consistentes. — " sudoribus. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI. 95 





LIVRE VI 


DE LA SYNOPSIS. 


Le livre VI de la Synopsis nous a été transmis par les manuscrits de 
Paris (Αα et Ab) et par les manuscrits de Laon et de Saint-Gall. Mais 
aucun de ces manuscrits, par suite soit de mutilations, soit des change- 
ments des copistes, ne présente un texte absolument uniforme. Le ma- 
nuscrit Aa, le plus ancien de tous, ne commence le livre qu'au cha- 
pitre xxxiv; d'autre part, 4b ne donne pas plusieurs chapitres {xxx-xxx111), 
qui sont remplacés par un chapitre additionnel lui-méme mutilé, sans 
quil y ait trace de la disparition d'un seul feuillet. De son cóté, le ma- 
nuscrit de Laon, qui représente le texte le plus récent, a perdu les feuil- 
lets qui contenaient autrefois les chapitres vir-xxviri du texte grec. Seul 
le manuscrit de Saint-Gall renferme la traduction entière du texte grec, 
outre quatre chapitres ajoutés à la fin, et qui lui sont communs avec 
Αα et Ab. 

Le plan que nous avons adopté pour la publication de ce livre a 
donc dà être très-compliqué. Jusqu'au chapitre vir, nous avons donné 
le texte Ab, d'une part, et le texte La, de l'autre, avec les principales 
leçons de G ; à partir de ce chapitre jusqu'au xxv11°, nous avons donné le 
texte seul de Ab avec les leçons de G. Au chapitre xxvii, les deux textes 
reprennent pour continuer sans interruption jusqu'au chapitre xrvr. 

Mais la deuxième partie du chapitre xxix et les chapitres xxx-xxx111 
manquant dans Ab et dans Aa, nous les avons remplacés par le texte de 
G, qui dérive peut-être directement de Aa, tandis que Ab semble n'en 
provenir que par un intermédiaire aujourd'hui perdu (voir la préface du 
présent volume). Avec le chapitre xxxiii finit la grande lacune qui existe 
dans Aa, et nous reprenons alors la publication de cette traduction , avec 
les variantes du manuscrit Ab et les principales leçons de G. Enfin, pour 
les chapitres additionnels de la fin, c'est encore ce texte Aa que nous 
donnons , avec les mêmes leçons et les mêmes variantes. 


96 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 1-3. 


! CuaPrrRE 1, t. V, p. 269.] 


[SCIPIT LIBER QUINTUS. 


[58 b] L — Ea que signa sant bona, s 


inicium" egreladinis fant mala sant. 
Ab 
Gallienus. Signa que sunt bona in 


determinacione febrium, si in inicium 
egritudinis appariant, mala sunt judi- 
canda; degescio egritudinis non fit 
quando” in inicium que bona sunt signa 
apparent; hutilis autem, si signa exis- 
timanda sunt, que neque in inicium 
egritudinis neque in augmentum, sed 
jn statum jam declinantem apparent, 
signa esse bona sunt exestimanda. 


[127 v'] Ixcprr Lips saxros 
Unrmasrr. 
I. Quae signa terminationis. 

La 

Si in initio febrientibus appareat, 

pessimum est, digestio febrium non fit, 

quando mala signa, neque enim in ini- 

tio, neque in augmento, sed in statum 
est apparere oportet. 


[Cuaprrne m, t. V, p. 269.] 


IT. Quomodo bona determinancium * 
febrium cognuscenda est. 


Gallienus [58 c]. Si quidem quando 
febris determinacionem factara? est, 
quia egrotat tali omnibus liber inveuitur 
simpatomatibus, et color in eo bonus 
apparet secundum evacuacionis racio- 
nem, et pulsus melior et forcior inveni- 
tur. Hec est bona determinatio, quod si 
eorum minuatur virtus in tantum, in- 
hutilis est determinacio in quantum de- 
jecitur virtus. 


[ CHAPITRE int, 


HIT. Quomodo fatura determinacio 
cognuscenda est in febribus. 


Gallienus. Quando igitur increscunt 
et antecedunt accessionis, et semper 


II. Quorodo instatem bona 
determinationem cognoscere oportet. 


Si est quando febres, solvenda est in 
terminationem passiones, ab omni levis 
fit accidentia, boni coloris fit ei ad ra. 
tionabilem, et pulsus melior apparet, 
et fortitudo erit ad consurgendum. His 
enim optima fit determinationem; si 
autem aliquid de eorum tantum est aut 
designatio bona determinatio, quantum 
virtutem deficiens si extiterit. 


t. V, p. 370.] 
III. Quomodo futura determinationem 
oportet cognoscere. 


Si enim [128] increscunt et antece- 
dunt semper horas, aut rationem acces 


Leçons. Cuar. 1:° in inilio. —" mox addit. — Cuar. n :* determinatio, — * facturs. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 3-4. 


b 
Han racione per singulos dies acce- 
dunt et oras et forcioris fiunt, et quam- 


97 
sionis, et fortioras multum fiunt, a 
deantritis veniunt cito, haec passio de- 
terminare se ostendit. Si autem pigre 
movitur, qua solitus est in aliis facere, 
poet. multuca tempus. faturs significat 


Ἱ fieri, ut solutionem faciat antequam mi- 


tigetur rigor. Hoc enim nullo modo ces- 
sant inpossibilem est, qui enim statum. 


i ad hoc non accipit passio, scilicet magis 


todo, de qua re magis neque declina- 
[Cnartrng 1v 

ANT. De urinis * in febribus. 
Gallienus, Horina obtima est, que 
sanis hominibus similis appariat, id est 


est; deinde aut jsta que est subtilis, 


Cars μετ) movitur, — * solutio. — * baec. — Gr. v: 
ias. — * turbulenta borina. , , aut certe dert. — * prima: 


v 


nec declinationem sperare oportet. 


LV, p 271] 
ΤΗ. De urinarum cognitionem. 

Urina optima est, qui sanis est simi- 
lis, qui talis ut sit subrubra simul et 
subflaa, habens in se pinguidinem me- 
diocriter consistentem. In tribus enim 
differentias turbidarum urinarum conis- 
tunt; si enim mingitur turgoles residens 
post modicum fit lempida, aut certe si- 
militer turgoles permanet, aut mundam. 
mingitur. Pessima quidem haec tertia 
est, lenior autem est prima, et media 
autem utrorumque et munda mingitur ; 
et postea turbolantur misti sunt, quia 
grande ventositatem in genus venarum. 
demonstrat, et inconpositum sangui- 
nem esse siccit venam novellam adhuc 
ferventem. Pessimior autem est indi- 
gesta , qui est sicut aqua, ex his tantum 
qualis est disperata digestio adcidentia. 
Cogaitionis venarum esset genus passio- 
nis, qualis est tolius ventris indigestio, 
quando citius transmittens et dicitur 
ο ο τη — ^ differen- 
media vero utrique est. 

7 





> . 
abe we "RES. 10v πα απ E PD 
APPLE wt-c0e . 2€ IT SOUS JM 
los όρος en mmm «ibaiis 
4t πο agoamz. + ἄναιν 977-3 me 
Vert omnem wr ισα MIX DETTES 
LOMIOU st SI cune sx -ᾱ zn- 
mne: 
3ub.^Duemr C filpewcumewr imcr «σαστς 
mem nr Ἱσσιντα PCT GCam Gto & 
wi “ee BAT: EN & isecraumm 
TA πας f — enger ZILSUMIZNMNID. Gt 
WHEN achunmr sc vom sc epnaem 
25 unes «μίας. Zure*canmos τας na 
ex mutus «στι husewres Dur sr- 
uta ("uwt & zUrrLEC Une meiv- 
σπιτι ms digesta esc. Cond  iocecs 
οτε nc deebaes κπα Ὦς rant. et 
auf cups ant bc act vs aun 
ton rium st jenem et euailem et 
enylertnm habeat, et rci πείνα στι al- 
TUNE αρ το zateat. aat anioees- 
muta! faeta habeat. 5] est in medio 

cus vrai metores et max:me qui de 
eae mure wdrat Secunda autem 
t9. $^» 7. «na est. Terc:a vero «i nebula 
/^ wmm, appareat. hec iniciam deces- 
ewm; uzurfeat: hanc ur:«ma autem in 
feri», À gene esse ostendit. Nam 
ppt ve ipsam determinacionem os- 
“nt: nelle sero quantum plus su- 
germs fnerit possita^. tantum meliore« 
ε.α. 


Sr wcrme αν Ίων ος oae «lmp- 


ORIBASE SYNOPSIS VI & 


amm a ^ mes. et em quae ad mo- 
nm sous: harc astem proxima est 
αντ na. et malus acgritudinibos 
minrs st soupes (us autem subcolorats 
Just ec ext. hec arra antem si fuerit 


(ceret mam harc preguem tentem 
smec. ab acesa us et digesta venae, e 
στάση ες colorem: si quidem secundum 
souschum. albe et lemem et aequalem 
Imma cnputeomrm. multos amteu cre- 
dns Rummeres purgure sagnificat; et pin- 
rupem amteun 5 feert mediocriter, et 
imm gets est K eium fucus m si 
votes aet lauancea amt forf 1 28 v ]o- 
resa aut nigrae sut brides ant viriden 
act male olens vpostasra habens, ad haec 
«mal et aut vpostasss alba et jenes οἱ 
anjsales aut inclosa abquas srmsles ant 
hbrissma faex. id est in medio sietit 
calicem . caanium est urinarum utilier, 
et maume quidem si vpostatis talis fee- 
rit. Tertia autem «i nebula ad amples 
urina: inlatam utili atque sicut in cr 
cum tenetur justum tantum mekes esi. 


*oypertas halest haer omnia babentem urinam indigestam esse et omauno pessman 


Addit. 


! sen riabaia, — ! 


quidem si in mo. — * 


positae. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 5. 


[CuapiTRE v, t. V, p. 273.] 


v De spatorum in febribus signa* (G). 
A 


Gallienus. Si quando sufflava sunt 
espatamina, et subrubia, aut subocra, 
id est suo seligena, eo colore et subi- 
spumosa est, et subtilis, hec indigescio- 
nis »olins sunt signum , malum vero in se 
nihil es[se] significat. Qui autem valde 
faerint flava, aut rubia, aut spumosa, 
avinidis, aut viscosa, et rotunda, et 
adhuc nigra, magis hec pessima sunt ; 
preter. sanguinem nam alii humores 
intemperatj sunt^ stacionem * flammeo 
ardore generata. Sanguine vero et fleg- 
metica sputamenta mediocres sunt et le- 
viores sunt ; qui autem de flavis colori- 
bus generatur aut nigris pessima est. 
Adtendere autem oportit et ascensum 
humoris ipsius, quomodo proicitur; si 
enim facile expuunt, manifeste talis 
sputus bonum signum est; qui autem 
cintraria , pessimae sunt; perfecta enim 
sunt degescionis signa sunt, id quod 
expuant est levis et albus et equalis, et 
eonstitucio[59 b]ne neque liquidus satis 
meque pinguis; omnino âutem inde- 
gesta sunt, quod non facili aut nullo 
medo spui potest. Quod si non spuunt 
sigram, sed adhuc indegestus est, 
constat adhuc indegescionem abscon- 
sam esse. Si autem valde, sed rubium 
at Gavum, non bonum signum est; si 
atem libida aut viridis aut nigra, valde 


perpesema sunt. 


V. De spatamina signa. 


Quibus enim subflava sputanea et 
subfovia et subacra, id est siligenis co- 
lore et subspomosa et subtenues, haec 
sola indigestionis sunt, malum autem 
nihil ostendet. Qui autem nimis est flava 
el rubea , subspumosa et virides et glut- 
tinosa, et adhuc magis que nigrae pes- 
simiores sunt; preter enim sanguineam, 
quaecumque utique aliorum humorum 
intemperata sunt; pessima significat 
passionem ex calida flegma habent nas- 


centiam. 


Οκερ. v : * Dans Ab, le titre est entiérement effacé, nous le donnons d'après G, — * tali 


colore et pessimam significat addit. — * passionem ex califactione addit. 


--] 
L 1] 


ιο 


ORIBASE. SYNOPSIS. VI. 6. 


"Cmarrrrg vj. t. V. p. 254. 


V1. Sagna cfemerum fenrum. 

" Gallienus. In femenris febribus pro- 
prium et inseparabü: scnum ent urn- 
habere. et ipse calor in istis febribus 
micor mentor: hoc proprrum et m- 
a derescionis febnur. certa es corm- 
ce ; pulsas haben: nz valde meguahe. 
aut sordidus, avt defaczlis, ant durus. 
sed snnm! semis sanis. «ed (4 apes 
odores corporis pon CEE here «ut amt 
qui effemeras febs poc-:tur. cahda 
et κι malime FLE! ievpDeTADCH., (4 
ictum corpos amas Crus ré^nens 
esa odetur. 

VI *. σος ému reum. 

Gaioenus Hz vers Ton eee £- 
beunt. οὖν labe mlalle mi ter rer 


TeecBaTe G^ aa cC: TL 


STI τμ ο ο ο J-$L 4-5. 


vere à 
izrvknilzt 1.727 MEN To IE 4 
αμα jaelltgeicsgSn 
πμ πεις. ας Livres 

οσο σας ibt. ει σιρ πες vue 
et wpulo meeslÍ στ στ SLICev τας 
στις i szlo*norltlem A ocu 
yw ICÈS cmo Cube llt o τον 27Ce- 
TCI "mul conan oeicliloecqaiT9um us 
T3 33: habenas :4. m que 
SU. ως Tenes. Eemees snom cieux al 


VL Sugna efemerum februsm. a 
Efemerum febres proprius et insae- 
pebris sarnus est urma digesta. In ipso 
est. Pont autem prima solationem fe- 
miitur sanitatem Nullum ahse febris 
secundum natura sua redemit et infr- 
fncsie captae de hus fehribus. sunt in 
varnres. sed etam acrm et quaedam 
fussoda: habens: et ipse sunt calida et 
socca veanrerantaa . et totus pigros celor 


VIL. ταν efomerum febrium. 

Kerr et iebrthes cffemeris conpre- 
termes ad bac sacitatem reciprant. Ca- 
πα» exercer focvam : qui ex labore 
= πα S bei. ceo habandanimsio- 
$-,20icm pert-ware eportet et labore; 
GE &iceR et sectxem febriunt, fre- 
cat susc gone mraxus. lavandi sunt 
Cequent-us: q2: mem ex tristitis fe- 
ben-t et sebuctChbmem et insompie- 
utem. mr2rs usamh sunt. amplius 
χαρα ceun twpubim minime stipti- 
con entente. et nom multum fre- 
cam suauc Dv scu arderem : qui aatem 


ax Gc» gie ο 


'24 v3. v. U^ Dance mage dams Nunt-cud. 


" Les menacer Se Cares st de Caen, qui suis σας ont conserve de chayutre vr. es 


20b Auf damp tac ο ἆμοσαις 


7 Le manm de aem ae content cus an;wurmi'umi αι la dn du chapitre vr. αἲ be 


RIOUTSS 70-:x377 


dr «nie de πας Mers annie, 


102 ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 6-7. 


quam balneum et cibis infundatur vel humectetur. Inrila vero natura in deges- 
cioni cibi facta febribus accendetur corruptis enim cibi et fumosam vaporacio- 
nem, id est si carbunculus accesserit, et sic febrierit evacuatur. Ergo cum fuerit, 
qui corroptus cibus labare oportit, et cibo dare convenit in declinacione febris, 
primo ventris facta consideracione; quod si major sit ventris facta effussio et de- 
ficiat virtus, nutriendus est cibo antequam labit providere que necessaria sunt 
ventri ; adhuc enim ventris manenti efussione cum oleo, ubi absencius decoctus 
est, lanas sunt superinponendas. Mordicacio vero si aliqua fuerit facta, vel de- 
fectus si sit sthomaci aut ventris , absus purpore siccus et calidus aut certe infusus 
in oleo puro vel nardino et expressus sunt ventris superponendi. Sthomaco antem 
defecto, miscis in olio nardino mastici trita et infusa, ut sit spissa , sicut mel liqui- 
dum , et infandis ibidem purpora et superponis, calida autem adhibenda sunt. Hec 
omnia virtatem in sthomaco servent, nam tepida so. (6o b] virtutem stomaci. Si 
autem calida natura fuerit homo, et venter satis profluat , melinum oleo pro nar- 
dino rosa uteris; utere et hoc ceroto quali est cera et nardo equalea pondera, 
aloae autem et mastici octava parti mittis, et sic calidas est venter, pro nardinnm 
melino mittis, Sunt autem ex enantivi tipoquistidus et balaustia et dactulorum 
carnis ad hec utilia medicamenta. Cibus autem dabis piscis aspratiles; si adhuc. 
venter fluit, alfita cum aqua interdum calidum, satis interdum cum suco male 
granali, aut. peris, aut melis. Quod si jam non fluit venter, alega subtilis sunt 
simili modo, ut ptisanas conditas acetum habentis; dabis-étiam piscis aspratilis, 
jn oleo cocto dabis; et poma styptica sola et cum pani data jubant; post ee vero 
fobis precordia et totum ventrem. Si autem cum nimia mordicacione sit, bene. 
jubat emaccio olio, in quo resolutus est adbipis anserinus, aut pollinus, aut por- 
cinus, cum modica cera; quod si ipneumatusis faerit, id est habundancia spiritus. 
ventussitatis, uteris oleum in quo decocta sunt ruta et semen apii οἱ οποίου et 
fenuculi semen, Deducto enim ventre, dabis mox cibus accipere, qui non habeant 
aliquid stipticum. . 
[Cuarrrng vit, t. V, p. 278.] 
VAL. Signa de febribus, que ez puiridinem humurum fiant. 

Gallienus. Ex humorum putridine febris que fuerint generate, [60€] hoc 
modo cognusci*, protacarticon appellant; nam rigore incipinnt sine alico ealore 
vel frigdore ex aere nimio precidenti; proprium igitar signum in his est, pulsum. 
habent oppressum, qualis inicio accessionis fieri solit, id est parvos satis et equa- 
lis^; nam inicio acessionis parvos fit et non citatus pulsus, in statuto vero major 
et éitatus. Nam in talibus precipui febribus propria et maxima cognicio est, ut 


Cnr. yu 5 * cognoscatur, quibus. que extrinsecus aliqua. procedit causa, quam 
Greci addit, — * inaequalis. x eis 





ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 7-9. 103 
calor. in ipsa. febri fumos vapore ait et tangentibus. din ipsa. membra expressa. 


Ὃ ERR Mae. ni men qui diu. est, nisi ex putridine 
RD Eat M tafadins ant his imilisabris omnis ex hu- 
moram generatur putridinem. 


[Cnaprraz vi, t. V, p. 279.] 


{IH Curcio [rium qui ex putridine generant", 

HAM ο puirxlinear fshrient, si virtus fortis est fleuboto- 
mandas" est mox in inicios quod si venter indegestus fluat, aut virtus infirmior 
sit, vel etas prohibeat, lleobotomus non est adhibendus. Post autem evacuacionem 
=nguinis, purgare oportit qui potruerunt humoris per urinam et ventrem οἱ su- 
Alores s quod si voluntarius de sthomaco per vomica fuerit facta purgacio, per alias 
spas diximus partis non oportit contra natura inritare humores. Elegenda est vero 
materia , que sine. calefacionem deducant [60 d] et purgent, qualia sunt sucus 
puisani., mulsa, oximellis et apomellis, vel apii radicis in aqua, que est bibenda , 
ASP di dc φαν deor; bec autem ipa et per ventre deducunt et uri- 
nam movent, Quod si ventris paciuntur à 


corpus, vinum vero potui dandus est albus , ο XU GU ag: 
t ex aqoa dulci facto. Sed si forti fuerit febrium 


frigida ai jubens ut discendat, non ledis sed pocios jubas. In eo autem ipso tem- 
porn de piscina exit, eum in sabanis pausat, statim sudare debit, Quod si venter 
'&i luit colerico humore,, et mediocres! sit febris, et virtus valida sit, simul et de- 


gescionis signa appareant, jubat talis balneum et umfacio* et olei camemole 
Lo 
ooo [Cmirrrne ix, t. V, p. 281.] 


Mid m ον / e 
À Signa terciana feris. 
Gallienus. Se vera est terciana, qua est οἱ non est vera; vera ergo terciana llavis 


Cnr. generantur, —* fleotomandus. —* vi siccitatem sufficienter quae putrida 
sunt edidit. — ^ rarum et addit, — " sicca utique. — ' mediocriter. — * ut vini potio. 





104 ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 9-11. 


generatur coleribus [61] necesse est, Mox a principio cum ingenti nascitur orrore 
et frigdore ; differit autem a quartano ipse rigor; nam in terciano ipse rigor pun- 
gere et pertundere videtur corpus; nam a quartano solus rigor est cum frigidore ni- 
mio. In cotidianis vero non precidit rigor, sed frigidore sole consumuntur; pulsus 
vero in tercianis est ingens, vehemens, et citatus", et creber ; sitis instat, vehe- 
mens sit^ aut incendat omnem, et pos[t] modieum declinat et calore , qualis in- 
venitur. Quod οἱ siperposueris manum, omni calida cum agritudinem vaporis 
ascendit de corpore; post modicum vero cum biberit, statem ascendit vapor calidus 
per cutem, pronuncians sudorem. Vomitus vero si fuerit, fit colericus, et venter 
similiter solvatur, colericus fit, si de urinas, cholericus facit. Post hec requiescit. 
febris ; omnem autem tempus cummucinis* habit oras non plus quam duodecim; 
in aliis vero duodecim horas pausat; in istis autem duodecim horas pausat vera 
terciana. 


[Cnarrrn x, t. V, p. 282.] 
ΧΙ. Curatio terceane vere. 

Veram tercianam humectare et infrigidare oportit, et humorem que fluxit in 
ventre evacuandus est per vomitum et urinas vel sudorem. Ventrem autem molli 
clistirem educere; hurinam vero coctas in aqua radicis apii et anetum, ipsa aqua 
potui danda est. Cum tibi signa degescionis apparuerint, confidenter utatur et 
absencium dabis bibere; balneum metetur*, utatur ex aqua dulci fluviale calda, 
et neque nitrum neque salem neque saponem in balneis utatur, sed solum tepi- 
dum oleo infusum, deponis in solio ama[61 b]toris; etiam balneis bis in die la- 
barent non peccant, hec quando tibi jam signa degestionis apparuerint, et si fre- 
quencius labent, non peccant. Vinum autem antequam degescio fiat egritudinis 
omnino prohibendus est, inicienti^ vero degescione dabis vinum album, subtile. 
et acosum εἰ modicum; dandi sunt autem cibi a primo usque ad in fine, que 
humectint et infrigident; abstenendi sunt vero a mel et senape et salsamenta et 
acria omnia et vino vetus vel qui natura sunt calidi, 


ο xt, t. V, p. 284.] 


ΧΗ. Curacio terciano non vero. 


Quod si non vera est terciana, mox ab inicio a lavacris abstenendi sunt, donec 
signa degescionis appareant, neque cocti cibi* cibandi sunt, sed altera die cum 
remisserit febris; califacienda est ypocondria , et dandi sunt eis sorbicionis deges- 
tibilis, et clistiris non satis mollis est adhibendus, et sanguis eis aufferendus est, 


Cars 1x :* citus. — " ita ut, — * commotionis, — Cuar. x : * igitur. —} incipiente. 
— Cur, xt : * entidie, * 





ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 1648. 107 
c<holeribus rubeis fuerint vene repleti eum sanguine, necesse ut putriscant et 
«ausus faciant febris; cum autem occupaverint flegma venas et cum potruerit, 
mecesse est cotidianas faciat febris cotidie accidendo, et sine febre numquam 
inveniuntur isti, Cotidianis similis est eu modo et quartano ; cum malancolicum 
preter quia non eum [62 b] rigori accedunt, et neque sine febre in remissione in- 
veninntur. Hoc tantum interest in vera terciana et causon febre; nam si de flegma 
est. per singulos dies accesso, similis fit typo cotidiano, et numquam pausat fe— 
bris, sed perseverat usque ad determinacionem uno modo. Secundum hec autem 
quando quarto die fit accessio, et similiter sine febre numquam invenitur alius 
dies, et similiter quartano estimandus est typus. Synocus ergo febris numquam 
sine febribus inveniuntur, antequam perfecti solvantur egritudo; nam causos fe- 
bris omnibus synocis acucior invenitur et cicius finitur. 

[Cuaerrns xvni, t. V, p. 290.] 
XVIIL. Curatio synocorum febrium. 
febrium curantur fleubotemo*, ut usque ad angustiis sanguis au- 
feratur, Nam si non fleubotomentur qui tale laborant febre, cum ad crisin facien- 
dam in extrema pervenirent , ου a pei ipd n pedet: 


aliis uti oportit adjutoriis, qui aperiant et extenuent humorum plenitudinem et 
mitigent febrium ardores; riam si signa degescionis videris fieri, et neque in visce- 


Rigide, et maxime si egrotus consuetus [62 e] fuit aqua bibere frigida. 
[Cnasrrnz xvm, t. V, p. igo.] 
XVIII. Signa cuson, H 
Qui causon laborant, baec secuntur* accedentes signa : lingua sicca et aspera. 


4 nigra est, et monlicacio veutris, et secessus cholericus, et sitis nimia cum in- 
somnietatem, interdum etiam et alienacio. 


παν petit, — Cuir, xvn 3 ! leolomo. — " conprevalacrit. — * extinguitur. — 
:* eontra, 





108 ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 19-21. 


[ CuaPrTRE xix, t. V, p. 291.] 


XX. Curam* causon febris. 


Duo hec causon febrientibus sunt necessaria, unum ut ile * cholericus humor 
subducatur ut extrahatur, alterum vero ut extinguatur. Subducitur enim vel eva- 
cuatur per ventrem et vomitum aut sudores ; extinguitur autem per aque ffigidi 
pocionem ; sic nos semper curabimus causos febris. Dieta vero que causon febriunt: 
neque aqua sola et mulsa dauda est ; sola mulsa autem acosa et cocta danda. est; 
oportit igitur his qui causon febriunt solis pocionibus nutrire. Balneum vero diu 
causon febriunt illis* expedit, quibus sine tumore vel inflammacione aut eresi- 
pilatodes non desunt viscerum partis constituti ; et si magis degestionis habuerit 
signa, plus expedire probatur. Quibus autem de saisis humoribus causon fuerit 
generatus , lavacrum non expedit uti, sed tantum istus sucos ptisani solus nutrire 
convenit. 


[ CuaPrTRE xx, t. V, p. 292.] 


XXI. Curatio ciosyde erisipilatode passione febriunt febris. 


Si di eresipelas intrinsecus natas fuerint generate, homino prohibendus est 
balneus ; aqua frigida inicio passionis non est danda, sed deforis [62 ἆ ] hutiliter 
frigida omnia adhibentur; et simile cause nimio perurguantur ardore, et deforis 
non satis jubantur, necesse est ut et intrinsecus ministrentur. Maxime autem es 
expedit lactucas accipere, et deforis ipsius lactucae sucus hutilis est, et intube 
, similiter, et semperviva erba, et alia his similia ex his que infrigidare possunt. 
Obtimum autem est et quam maxime hoc medicamen utimur : lactucae et sem- 
pervivi sucus expremimus, et mittimus in pila porcacla, et tundimus diligenter, 

_ cui addimus sucus supertus, et iterum expremimus, et vasum, in quo ipsus su- 
cus colegimus, deponimus in aqua frigidissima, cui addida sit modicum alfiam 
subtilem. Tunc ibidem infundimus lentimina duplices, et superinponimus deforis 
in ipocondrias aut ubi calor sentitur, et non diu permittemus stare medicamen 
ne calefiat, sed sublato alterum frigidum superponimus. Admiscimus interdum 
medicamen oleo umfacino aut rosium, si causa postulaverit. 


[CuaPrrnE xxi, t. V, p. 293.] 


XXII. Signa icticis febribus. 


Hictica febris non in humoribus solum aut in vitale spiritum consistit", sed jam 


Cuar. xix :* curatio. — * ille. — * solis addit. — Cuna. xx. : Ce chapitre manque dsns 
le manuscrit de Saint-Gall. — Cuar. xxi: * consentit. | 





110 ΟΒΙΒΛΟΕ, SYNOPSIS, Vl, 22-24. 


perponis precordies unum, et tepuerit multas alium, donec membra temperen- 
tur. [tem aliut ceroto, qui conficitur sic : dactulus patitus pinguissimus , sublatus 
insecus membranis; coquis carnis eorum in aceto aut in pusca, ut discoquanter 
bene; et sic in mortario teris diligenter, et uteris. Quod si siccum visum es et 
fuerit medicamen, hutile est ut ei admisciatur de suprascripto ceroto, et sin im- 
ponatur; quod sic olium roseum admiscere volueris, bene facis. Balneum autem 
hicticis febribus hutilis [63 c] in omni tempore. 


[ CuaPrrAE xxri, t. V, p. 196.] 
XXIV. De aemetriteis. 

Emitritaica passio ex duobus accedit generibus, hoc est de terciano tipo et co- 
tidiano sinoco; tercia enim die febris cum rigore accedunt; cotidianus vero sy- 
nocus cotidie sine rigore est sine intermissionem , et mixtus ex utresque terrorem 
inferit egrotante. Rigor igitur in his minor apparit; major autem in his est frigdor*, 
quod temperatus ex duobus acridinem humorum; non enim absque racionem hec 
nomen accepit ista febris, ut vocatur emetriteus ; duplex enim racio ejus nature 
est *. Convenientibus ergo due commucionis in uno tempore ab inicio, simnl in- 
vicem sibi temperate. Cum ergo tercianus obtenuerit, febris cum errore funt, 
quamquam et rigor precedat errorem, secundum ipsam accessionem ; mox talis 
color efficitur et igne accenditur, qualem in tercianis fieri posse proposuimus, 
et vomica, et venter cholerica infusione generatur. Altera autem die accessio, que 
fit ex flegmatae, frigos suremas corporis obtenit partes cum modico orrore, sed 
neque senciunt neque stigacionem corporis paciuntur. Quando autem equalis sunt, 
secundum suam unusquisque magnitudinem, tercianus typus et cotidianus sy- 
nocus, tunc accessio cum orrore fit, et quando medius tempus est, eo flegmà 
obtenuerit decposcio* sit orrore, et tunc si calor obtenuerit, subito exaliseunt. 
Talis est enim viros emitriteus, ex equale temperatus" [63 d] febribus factis, ter 
ciano typo et cotidiano sinoco. Non verus autem emetriteus aut colerico aug 
mentatus umore ant flegmatico. 


| CHAPITRE xxiv, t. V, p. 298.] 


XXV. De casus pestilentiae. 


Ex morbis comucionis* nascuntur egritudines, sicut et nativitatis diversi, sc 
et vicia egritudinem nascuntur cummones. Cummuniter enim omnibus bomi- 
nibus corruptas aer generat fruges; cibus efficiunt malus. Communis auten 
egritudines quas Grecis pandemus appellant, id est omnis populus simile vedan- 


Cuar. σσ: * frigidus. -— * ejus. — * depositio. — * duobus addit. — Cnar. zx": 
comunes, 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 2426. n 


ver egritudinem ; communes egritudines et aqua mala frigida puto plus quam. 
racio postulat generat, et labores inconsueti , et penuria , et superflua ciborum 
aeeepcio, et regionum natura communes passionis inferent, sed ut. paludestria 
loca val concaveloces posita, ex quibus venose ascendunt nebule. Hec ergo que 
diximus omnia non frequenter solent-cvenire, nam aerum qualitatis si distem- 
perati fuerint, frequenter in nobis instituta" aerum* temperancia generant pas- 
sionis, xeu aglidior* aut certi humidior* plus a natura factus, aut siccidior, aut 
frigidior, aut certi humidior sic inferunt morbus. Et ideo que aerum racio in 
vas est" annum si sapienter a nobis serventur", ut contraria contrariis adhibean- 
tur, id est calida frigidis temperantur, et frigidis calida, sicca humidis et humi- 
dis siccis placentur, sanus homo poterit permanere. Nam et ociositas, et cibo- 
mm superlluetas et penuria, vel velamen vestimentorum, quis multum se cale- 
faciat, et nimius [64] frigidor, et multe pociones, et nimius labor, et pocio nimis 
accepta, et ad ignem nimium quis calefactus; sed cicius de his alies, que dicta 
sant, aer humidus. superat quam calidus et siccus, quemadmodum factum re- 
κο ον 


[Cnarrrng xxv, t. V, p. 300.] 
XXVI. Rofi auctoris de pestilenti fiunt. 

tri pestilencia pessimi causus per singulas egretudines , quas paciuntar. Sunt 
venim alienacionis, et colerum vomitus , et precordiorum tensionis, et dolores mem- 
brorum, et dolores: vel frigdores stremarum parcium, et dearria colerica 
subtiles eum ventositatem. Hurinam vero babent acosam , subtilem, colericam 
et nigra. Ypostasin vero habent mala, et aneurismata pessima, sanguinis et na- 
fibus fit distellacio; cauma est in toraci, et lingua conbusta; sitis, defeccio, in- 
-somnietas, spasmi violenti, et alia multa mala paciuntur, id est ulceraciones 
membrorum, et bullas, et vissicas malignas, et carbunculus pestiferus, Nam si 
quis prevideat futurum pestilenciam, et adtendat ad tempora anni mala consis- 
tentis vel ipsius anni qualitatem, et tunc dieta^ observando, sanus poterit per- 
manere ; ut puta, si tempus siccus foerit, humidis utatur rebus; si siccitas, hu- 
midis ut infundatur; si bumidus sit tempus, siccis utatur rebus, ut humor illic 
"qui erescit. consumatur; providenda etiam et ventris purgacio. Quibus vero su- 
perior venter flegma plenus, per vomitum est purgandus; quod si sanguis siper- 
habandat, lieubotomus est adhibendus. Bona etiam et si perurina [64b] purgacio 
procuretur, vel alie que in his rebus sunt necessari evacuacionis oportit per 
omnem fieri corpus. Nam si causon febris fuerit passus, et ignis usque ad pectus 


I ad κάτ addit, — " tavutecit. — Cinna s 
* emma fiunt addit, — * casus, — * sudores, — * de ita. 


* Ces suots aut éerti humidior ont été barrés dans le manuscrit. 





LE ORIBASE SYNOPSIS VI. 2326 


aai UT APCE. & 21 Out guiburunc ahbeanemr, eem smrdicements 
Muscle “aan dc ecnct MLD. «c AUREES imnpéáam pet dare. et noa 
Μια cider. MMS onc a-mwuüme. wu snb ue πεί cum vasa deter 
SAPIN - 17 tECLIDéTe LCL DNS pewaxcus «τοις x caaens zaéeraora possedest , 
APP SC τὸ SEC lunes ONCE. wt occorre Caine irxpada sit. et ἔρο- 
«πια CIC MAQU". «t νέες εδρα  pacumur. SIC οσα per VOIES ami per 
AT μπα: HI CONS ceeeecruc. JC. et MMS we vel amscampietatem pe- 
ατα». f DOYpUR Asper HT. PE ien Dnus Üomecamt. ve] per totam corpus 
feiner Same: Ros extera parse Que Ium παπά caler opertit. ut de 
;r nui ce ipeel . cut ΣΦΩΣ σε πα OC MOS £A vns 


CzrarTER avi. 15. 3. 2. $3. 
VASE Je cacmc ez gare DER umm. arts : Gale. 


Iacepmlt AT. tee JE CIE 1 ποια péemtudinem, et crudi 
ldZmwecl: jSCIT*IRN WII. DÀ στ τες Aa Σε: rester stbomacus Fit igtur 
PL 6t Wienewcecoeec . PET PL EU ITA ICILI CAN. IDocondnua in ture magno 
20:3 à LACS ut. et ος pàails 73 οσον 44:3 toto corpore manif, 
ae τας ιά twee: 2 21 5100 mere" pesa Lanza Eo Est autem quibusdam 
(ton fev πας àlt Diellcs Pis acier] σας: το r&cilisUmcs. et plus a racine 
eAIUCUM, ο. οι. ος LT LAS: MOCTS EDIT. DW MaAqaalilas semper IN una per- 
rares mets". (σσ lcs ere. qu bex paccinin-: sangurs etiam si opes 
habea-t κ... maro. peniccio aci» mao potest acie: nam neque fleoboteseo 
Dose Arr . ασ. beccaccctur sustcere posuit. qui et sine his adhibetis 
de Ne Mit t ας. |] Brant: ες in Lec passo a Grecis siacopu 
appetat]. Toa de sb σκι. Unie ο o IDneceaem adhibere, quibus 
hee male MD EI3LIAlimiclT Lacs est micY 2 percipi egritudinis, a 
femerl1-:s τελος àaouc€*-—m decum deis'encso. inv:t tas habens manus cum 
wndecs manner apeTüm deinde IDwalos beach:a et manus. et melius 
de. Istrahenio manses. «νὰ a sut Cave! suersnetens, et tumor 
ερ cpiii* sensni:Us. nt ed Lat con?-acc» cim: et moltitudinem fnriccie- 
-os. che ralastieo teres. czalis est Savizinss rvmeto stsptico oleo: quod s 
&v-m-" fgent «^ Zealer:ticam oleum veteze«, qualis est Siccsonius oleus et cam 
matins: si am her non fuerizt. ex: zszc5 utens oleo, et maxime olium vete- 
rem :n qz? mit mediocr.ter anetum. et :2 1240 duplici coqais. et inunguis eum 
'otum ir-can 5i d dum. et quam plurims cecaxa*: deinde oportit ipsum oleum 
deterzere . et sir transseundum est ad spini partis. et totam spinam frecare simi 
liter. In primo qui-Jem «iccam alhihis friccionem.et sic unguere. et postea iterum 
1d enxa« transe, dodo iterato sd rranue et beachia venire, et sic ad spinam 


antinen. — c alin εἰ. — Camus. sit ‘tree. — * «alor osse. — * nunis. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 26. 113 


reverti ; tota vero die hoc modo faciendo poterit egrotus ad sanitatem venire. Uti- 
lissimum autem est, ut eis detur ad acipiendum mulsa in aqua coctum, est 
ysopum, et neque cibum neque sorbicionem et neque aquam oportit ei dare ; sed 
nec perhibendus est, ut bibat ad sanitatem, nisi mulsa sola sufficiat in rebus 
primis diebus per successionibus friccionum, et hoc solum tempus friccione re- 
quesieril, in quo somnus accesserit. Quod si pulsus in eis satis perparvus fuerit 
et inbicellus vel inequalis nimium, in extremo periculum est; unde oportit ut 
ea que dicta sunt nihil agant, quia mortem significat. Si autem virtus mediocres 
sit, et pulsus et magnitudo”, est pulsus, et ut dictum est cura est adhibenda. 
Post vero dies tres si nihil mali occurrat, in hoc ipsum est perdurandum usque 
ad septimum diem; sola mulsa utendis ubi ysopus coctus est ; et sic per hoc libe- 
rabitur, si non exceserit! infirmus. In alico 6 contemplanda sunt etiam et ventris 
officia, quod si bene non prosequitur venter, clystiris est adhibendus. Nam si 
amplius (65] ex superfluis et crudis humoribus solutus fluat, in principio am- 
plius mulsa quoqui oportit; quod si plus cocta fuerit, minus deducit ventrem; 
nam si plus coquatur, plus notrit et minus deducit, quemadmodum si modice 
quoquatur aut cruda sit, plus deducit et minus nutrit. Quod si his adhibetis, 
adbuc venter fluit, dabis pro mulsa ptysane sucus, et si adhuc manit ventris 
efusio, de alica sorbicionem facta dabis. Quod si inbecillum expulsum eum de- 
dicernimus esse , credentem ejus virtutem panem in vino infusum dare convenit, 
si neque venter neque epar inflammacionem habuerit; quod si flegmone, id 
est inflammacio fuerit horta de crudis humoribus, repletur corpus, sine spe est 
infrmus. Nam si pinguis humores satis esse cognoveris, oximelle semper pro 
mulsa dabis; quod si aestas fuerit, et si frigidam pocionem cum sanus fuit 
delectatus est uti, frigidum dabis oximelle, hieme vero calidum; revortamur 
igitur iterum ad ea, que dixemus. Maxime autem. si parvi et rari et tardi pulsi 
sunt, exestimandum cst frigidus in eum esse humoris; mox autem in his qui 
talem habent pulsum, totum palidum 'est; contrarius est eis balneus. Quod si 
sincopum quis patitur, et sine flegmone sunt loca vitalia, dabis panem, sed non 
cum multo vino, et iterum ad friccionem requirendum est secundum ordinem 
predicto. Quibus autem de coleribus flavis ledente sthomacus, in quo fiunt frigi- 
dam, oportit vini offerri [65 b] pocionem subtilem et rubium et veterem, magis 
si faerit senior, vinum dabis per singulos cibi accepciones et magis in declina- 
cone. Cummoventur vero accessiones ex his humoribus per singulos dies, et 
magis ad vespera vel nocte, nam a mane usque ad meridie nullam paciuntur com- 
mucionem. 


* tnbus. — * ejus non obpremitur et acqualis est; contemplandus ergo addit. — ' ac- 
cemeril. —- * aliquo. 


vi. 8 


114 ORIBASE. SYNOPSIS. VI, 27-29. 


Cuarrrag xxvm. t. V. p. 306. 
XXVIII. Galen: : de svacop:s facts εκ plenitudine subülimm. 


Si autem ex subtili humeris sincopi fiunt. curacio adhibenda est contraria s0- 
pradicte passione . et notriea-d: «unt paulatim et frequenter: hii etiam insanabilis 
*unt, si epar eorum aut venter flezmonem. id ed fervorem vel inflammacionem, 
incurrerent ezrotantes. Deficiente enim jam virtute in tale passione, et nigrum 
velut morvolentus* sit co^stitutus, cibum cegendus* est accipere, ot densetur 
entes siperficies. quemadmodum in ante latis rarefaciendam diximus cutem. [a 
bis vero densanda est. sed et aerem pro hac re frigidum facimus preparare, et 
unguendus e«t elio styptic. et cibi dandi sunt qui non «satis rarifaciunt corpus, 
sed satiant conspi«are, qualia «unt panes. et alice sorbicionis, et potna austere, 
et ea que deficile conrumpantur: et sine pane danda sunt, et cum pane danda 
«unt izitur. eis ova. et maxime vetel!a ipsarum: dabis etiam et cerebellus por- 
€1D0s ^. Necessarium enim est eis et acosus et albus vinus mox a pringpio, ets 
per cibus datis bere facit. 


"CüiPiTRE xxvii, C V. p. 307. 
XXIX. Ex alis enum occastiombas ex quibas fant . 

05 c' Sunt autem et alii occasiones, ex quibus fiunt sincopi. quatuor : id est 
dolor nimm. insomrietas. evacuacio corporis multa, et qui in frenesin incedimt. 
Est utique. quinta sedere* volueris distemperandam principium; nam cito in 
perdicione veniunt de cordis distemperancia. deinde cerebri , tardius autem fit 
e[ate distempsrato homine perdicio *. 


- CuaPrrnE xxix, t. V, p. 308. 


XXX. De doloribus stspidus. 


Igitur dolor et curetur* corpore ex frigidore efficitur, cum pulso vero dolor 
proprius est grande inflammacione. Si autem espina infixa sit dolor, aut ipsum 
locum «icut tenebrare videatur, ita senciat, hoc pingui intestino proprius delor 
e*t. Quod «1 conpunccione sit dolor, in membranis consistit necesse est. Percur- 
rens autem dolor de loco in loco alio, hoc contingere solit non emigranies solis*, 


nap, x1vit : * velut mori vultus, — * coquendus. — * portionus, — Cau». «στ! 


* eiticopi. Galieni addit in titulo. — * si addere. — * perdicionem. — Camas. xxi :^ cum 
turpore. 


* Vi finitla grande lacune que nous avons signalée plus haut, p 100. dans le manuscrit 


de Laon: nons reprenons la publication du texte sur deux colonnes. 





116 
Ab 
gandus. Quod si his adhibetis dolor per- 
maniat, manifestum est quod in loco 
qui patitur constipatus est ibidem bu- 
mor, quibus locis necesse est diaforiti- 
cis * [G. { 160 r"] medicaminibus uten- 
dum est ad curacionem loci ipsius. 
Similiter autem et si οκ ventositatem 
spiritus generent dolores, adhibemus 
unguentis laxativis, et cibus damus eos 
magis, qui extenuant et potionis simi- 
liter evectiones, et cataplasmatae, fu- 
mentationes, et califactiones quibus 
rarefaciere possent loca, ut ventositas 
quae continetur exalare possit. Quod si 
iuflatio aut tumor gravando vel rum- 
pendo dolorem faciat, tumorem sana; 
si autem mordicans humor contrarius 
eis fuerit, quae extenuare possunt et 
calefacere uteris. In his ergo rebus ane- 
tum in oleo coctum tollit dolorem, et 
somnum facit, et magis si viride fuerit 
quam siccus. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 29-30. 


esse humorem, qui dolorem facit. 
Manifeste quidem et curatio, ex diafo- 
reticis medicaminibus adhibenda suat 
adjutoria. Similiter autem, et quae exin- 
flat ventositas spiritus fiunt doloris, 
sanamus largioribus ad eos magis sub- 
tiliantibus cibis, et potionibus et inec- 
tionibus, et cataplasmatibus, et fu- 
mentationibus, et calefactionibus, et 
rarefacientes quae continentur corpore. 
Si autem tumor gravans aut frangis do- 
lorem fecerit, locus quid sane sanabis; 
si autem mordicans humor et contrario 
est, quae extenuant et calefaciunt. Ane- 
tum igitur coctum cum oleo anodinus 
esset, somnum. facit, et magis si viridis 
est quam siccus. 


[CHAPITRE xxx, t. V, p. 311] 


XXX [101]. Desintexin corpores ; Galieni. 


In febribus, quando venter solutus 
non lantum escas quantum  solutas 
carnes effundit, et fluit humor se vo- 
mentibus, sive per ventre excernenti- 
bus flavis coleribus similis, sed differit, 
quod est deterrimo constitutus fetore, 
et rubeo colore apparit, quod deponit ; 
et ipsum quod videnturdeponere pin- 
guidinem glyodem habent interdum et 
oleo similem , quasi ex pinguidine carnis 
noviter coagolata ab ignea resolvitur fe- 


XXXI. Ad sintixis. 


Quando enim aliquid venter excernit : 
non ex cibis digestis, sed ex aliqui facto 
corpore in ventre recurrentis humoris 
similis manentes frequenter vomenti- 
bus, aut per ventrem deponentibus 
flava colera, cum fetore rubea videntur 
esse, el stercora cum pinguidinem; in- 
terdum autem et oleo simili deponunt; 
tunc pinguis caro novella conlegatio 
sub ni[mi]a ardentem febrem solvitur 
et remittitur. Haec autem maligna pas 


* C'est ici que commence dans le manuscrit Ab la lacune que nous avons annoncée dans 
l'Avis du présent livre; nous rappellerons au lecteur que le texte que nous donnons 
pour la fin de xxix , et pour les chapitres xxx, xxii, xxxit et xxxii, est emprunté au ms 


nuscril de Saint-Gall. 


La 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 30-32. 117 
| La 


bre, etia funditur per ventre. Hoc vero sio diuturna facta, et ipsa remittitur 
malo diu laborantibus, etiam ipsa se  sterea, id est quae sunt in corpore fir- 
fortia corporis membra ceperent sol- miora. Curatio in hac igitur malitiosa 
vere, quas Greci terea appellant, peri- febrem, frigida potio est necessaria de 
colus hborantibus invenit mortis. Cura- fontem frigidissima ; talis etiam esse 
tiointam igitur pessimam aegritudinem — oportet; cataplasmata et epythimata re- 
subvenit egrotanti potio aquae frigidis- frigerantia in thorace inponenda et in 
simse, de fonte orta frigidissimo; sed — ypocondria, et quae infrigdare possunt 
et his milia oportet esse cataplasmas dare oportet. 

vel epythimata frigidissima, que tho- 

rati sunt imponenda seu precordiis, et 

maxime] districnu herba, et his similia 

confectis cataplasmatibus. 


[CnaPrrug xxxi, t. V, p. 312.] 


XXXI. De his qui in febribus XXXII. Galenus; ad eos qui insomnietatem | 
non dormiunt. patiuntur. 
In febribus constitutis, si insomnie- Supra mensura vigilantibus coxas et 


atem plus quam debet patiuntur, pedes — manus legare eum in illo tempore, in 
et manus ligaturi sunt vincendi in illis quo in somno sedeti sunt venire. Jube- 
«5, in quibus dormire sunt consueti. mus aperire oculos, et aliquotiens clau- 
Quibus etiam suadimus, ut sibi oblec- dere cogimus palphebras, donec suffi- 
tent somnum subclaudentes palpebras ciens accedat somnus, et sic de subito 
culorum, donec somno obpremantur solvimus legaturas, et lucerna auferi- 
εἰ sic de somno, et sic de subito solvi- mus, et quietem multam esse jubemus. 
Qui legaturas , lucerna subducta, quie: 
in multam jubemus esse. 


[CHAPITRE xxxi, t, V, p. 312.] 


XXXIL Ad insomnietate. Erodotus XXXIII. Trodotus; ad insomnietatem 
auctor. fortiter urguentem. 
' Insomnietatem febrientibus fortiter [nsomnietatem in declinationem ac- 


Perdurantem, declinatione commotionis cessionis, fovimus faciem ubi decoquitur 
in febribus facta, labanda vel fovenda papaver nigro semen habentem et odo- 
est facies aqua, ubi decoctum est pa-  ramenta, papaveris albi testas sicca et 
Per nigrum, et odoranda sunt papa- tritas, et mandragorae radices tritas 
vens albi testas siccas et tritas, sed et aequali pondera cum vino et oleo roseo. 
Mandragora radices tritas aequali pon- Ita adpones cataplasma fronti; erpillum 
defre] cum vino permixtus adhibentur. vero cum melilotum in sapa coctus, hoc 


118 


Froati vero inponenda est cataplasma 
de ber'103 pilo et meliloto in sabe 
cocta; boc etiam et in ipsa commotone 
nti oportet sutem certe trito. papavere 
cum micas panis et oleo roseo similiter 
superponis , aut superadditae cera facto 
ceroto superpone. Cibus autem dabis 
«orbiciones, in quo papaveris albi se- 
men, quanto cocliaria tria esse possunt , 
mittis. Cum oleribus vero mixto nigrum 
papaveris viridis folia, quanto compre- 
hendere potest tribus dizitis. coquis et 
ad edendum dabis. Quod si viridis pa- 
paver non sit, 551 aut 1Υ capita papa- 
veris sicci admiscis in «octione, et cum 
cocta proicis, et sic dabis sucos bibere. 
Si autem nec haec somnum adducant, 
perungnes frontem totum oppio cum 
lacte muliebri tritum, inlini similiter 
et mandragore sucus facit vpnoticon 
inunctio fronti et naribus et auribus in- 
linitus opio, murra cum oxyrodinae 
linis. [tem oppiu cum oleo roseo tritum 
inlinis. Item aliud qui et [104] somnum 
facit et capitis dolorem tollit : croco, 
opiu, myrra , aequali pondera cum oxy- 
rodinu. Item opnoticon unctio fronti ct 
timpora et nares : meliloto © 1, opiu 
& Wi, croco Z I, sapa quod. sufficit, 
roquis meliloto in sapa, et sic sapa cum 
opiu et croco uteris. [pnoticon qui facit 
et ad capitis dolorem , id est cefalargicis : 
croco, opiu, myrra, josquiami semen 
auazi cum sucus lactucae fronti inlinis. 
Item balanus, qui somnum faciunt si in 
ano subponantur, croco storacae opiu 
ana < 1; facis bulanus ad magnitudinem 
olivae o««arum , et subponis in ano. 


ORIBASE. SYNOPSIS. VI. 32. 


in accessionibus uteris, aut tritum p 
pe*er cum pane et oleo roseo, aut cum 
cerutum cataplasma inpones. In cibos 
autem oportunae, quod admodum sit, 
admiscis enim sorbitionibas papaveris 
albi semen usque ad tria cocliaria. Ole- 
ribus autem admiscis pepaveris nigri, 
si quidem folia virides fuerit, quantum 
in tribus digitis adprachendes. Si non 
minus tres aut quattuor sicca capita pa- 
paveris simul cocta tolluntur; si autem 
neque per hoc ducuntur ad somnum, 
inlinis opo miconus aut mandragore 


sucus in fronte. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 33-34. 


119 


[CuaPrrag xxxii, t. V, p. 213] 


XXXIII. De malefactionibus ; Erodoci 


arecoras. 


° Angustiantibus oportet cum spungia 
faciem de pusca tepida fumentare, et 
comstringere fortiter manus et pedes, 
εἰ odoramenta naribus offerre, quae 
anputare et suptiliare possint; in decli- 
natione vero in scapulis aut dorso ven- 
tosas in[105]ponere; permanente vero 
aegritudine in declinacione commotio- 
nis sternutamenta movere. Sint autem 
cibi qui incidant et anputent passionem. 


XXXIIII. Eradoti; peri cataforas 


de calefactionibus ; curatio. 
La 
Si defectio animi sit, oportet cum 


spungia in pusca lactinea faciem deter- 
gere, et constringere fortiter extrema 
partes. Odoris vero naribus adponendi 
sunt, ea quae extenuandi habent virtu- 
tem, et ventosas in declinationem for- 
tioris ponis in metafreno et dorsum; 
permanentem [130] igitur passionem 
in declinationem commutionis , sternu- 
tamenta adhibes. Sint autem cibi yliti- 
mitici et diatritici, 


[CuaprraE xxxiv *, t. V, p. 314.] 


XXXV [136 v*]. De cynodos orexeos 


in. febribus; curatio. 
la 
Cum quis de cynodos* orexeos in fe- 


bribus aegrotat, vinum habundanter 
dari oportet? bibere, qui satis sit calida 
matura; et hoc eis grande remedium 
est. Ipse autem vinus esse debet colore* 
robeus* aut robrus sine [137] aliqua 
stptica birtute. Oportit autem eis cum 
ad prandium* accedunt, inprimis quae 
pingua sunt dare, et alia omnia cum 
oleo multo cocta, et neque austerum 
neque stipticum babentem , et post haec 
omnia supradictum vinum, etsi non 
sitiant , jube dari. Multo enim tempore 


XXXV. Ad cynodos orexeos; curatio. 


Qui cynodin orixin aegrotant, hi ap- 
petunt multum cibum, et vomentis et 
canis iterum alios appetunt. Hic opor- 
tet vinum calidum habundantius valde 
dari, et quam magna his est sanitas, si 
enim vinus rubeo colore vel subrubro 
et non sit stipticus. Oportet autem eis 
quando ad prandium accedunt, prius 
quidem eis adponenda sunt quae sunt 
pinguissima, et alia autem omnia de 
oleo multum condita nihil in se austero 
vel stiptico habens; post haec autem 
praedicto vino etiamsi nondum sitiunt 


(περ. xxxiv : * ques cinodos. -— * oport. — * colera. — * rubra. — * prandio. 


* C'est justement entre les chapitres xxxtr et xxxiv du texte grec que finit la grande 
lacune du manuscrit de Paris Aa, que nous avons signalée au livre 1V ; elle cesse au milieu 
d'un chapitre intercalaire , que Saint-Gall possède en entier, οἱ qui n'est autre que la ver- 
son latine de ad Eunapium , liv. IIl, chap. vit. Nous reprenons désormais le texto de Λα; 
en donnant les principales variantes de Ab et les leçons les plus importantes de G. 


120 ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 3437. 
Aa La 
sic agentibus anputatur passio. jubeo dari. Multum igitur hoc jam tem- 


pore patientibus sic liberantur. 


[CHAPITRE xxxv, t. V, p. 315] 


XXXVI. Caracio ad fastidium. 


Si quidem ex malis humoribus fastidium generetur, dabis eis cibos et potiones 
utere, quae possint humores proicere per vomitu aut ventre deducere, aut tem- 
perandi sunt ipsi humores et melius fit. Qui autem ex inbecillitate virtutis fas- 
tidium patiuntur, quia omnes virtutes inbecille fiunt cum aliquis princeps cor- 
poris distemperatus. Oportit ergo ea quae in aliquo principe distemperanta fuerint 
e contrario curare, id est calida frigidis, frigida! calidis*, sicca humidis, et hu- 
mida siccis* temperare. 


[CHarithe xxxvi, t. V, p. 315.] 


XXXVII. Bulimis! curatio. 


Bulimus fit ex longo itinere transal- 
pinit per nibe et glacie * ambulantibus, 
vel ex aliis similibus causis. Qui repa- 
randi sunt odoribus et carnibus porcinis 
assatis?, aut edinis, vel diversis odori- 
bus nidorem habentibus ; extremas vero 
partes contenentes * excitantes cos, et 
maxillas trahentes, vel capillos οἱ aures 
tendentes. Reparantur autem , si panem 
in vino temperato infusum datum veis 
fuerit ad edendum. 


XXXVII. Ad bulimas ; curatio. 


Bulimontas autem ex itinere aut aliter 
incidentes, reparamur ex odoramentis 
sed porcinus carnibus..... vel edinis, et. 
universales omnes odoris ex usturis ni- 
torem habent; sunt ligaturis et excitan- 
dius cos maxillas corum evellentis et 
capillos et aures tendentis, relevan- 
tur. Reparamus autem eos de panem in 
vino temperato infuso , aut in alio evasia 


dato. 


CHAPITRE xxxvit, t. V, p. 216.] 


XXXVII. De site in febribus. 


Quamvis parva sitis. [137 v^] facta 
sit in febribus*, existimanda est. de 


siccitate loquorum aut calefactione, per 


quos fertur humor per ore in ventre. 


XXXVIII. De site nimia. 


Nimis igitur el non parva sitem facts 
existimanda est ex siccitatem locorum 
colore fieri, per quem fertur humor es 
ore in ventrem, id est sthomacus. Et 


VanianTEs. Car. xxv : ! frigidis frigida deest. — * et humida siccis deest. — Cuar. xxxv: 


3 


! bullimis, — ? satis. — ? contemnentes. 


Leçons, Cuar. xxxv : " frigida calidis deest..— Cnar. xaxvt : * glatiac. — Cnar. ΣαλΙΗ! 


quamvis. .. febribus. deest. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI. 37-39. 


Fieri jubantor autem, ut si siccitas est, 
per somnum; si vero ex calore, vigi- 
lando. Aliqui enim siticlosi de xino ef- 
Bciuntur, propter generato calore in 
corde; sanitas enim huic est potio aquae 
frigidae. Pessimis enim desideriis qua- 
litatibus afficitur homo !, sicutet de cibis 
paulatim conprehenditur cacymia ; si- 
ont igitur hii sine cessatione ”, ex quo 
etiam moriuntur. Scio enim quendam 
manducantem serpentes dypsadas, et 
vinu vetere inebriantes, et in nabi aqua 
dulce deficiente? marina aqua bibere 


preesumpsit, et mortuus est. 


121 
La 
enim sanitas quidem est, si siccitudo 


est somnus, si calor est vigilia. Aliqui 
igitur siticlosi de vino fiunt, cum per 
cibos calidos acceptos, horum sanitas 
est aquae frigidae putio. Pessimas autem 
desiderantis qualitatis, sicut et cibos 
non cum rationem tenent cacocymiam ; 
bii ergo sitem sine cessationem con- 
praehensi , ex qua etiam moriuntur. Scio 
quoque comedes serpenti difosaas, et 
vinum vetus methisantas, et qui in nave 
erant [130 v^] tamquam deficientem de 
mare praesumpserunt bibere, mortui 
sunt. 


[CuaPrrRE xxxvi, t. V, p. 215. 


XXXVIIII. De site in febribus ; Fylumini* 


7 auctoris. 


Parigorizare? consuebit in febribus 
sitem , embroces * capiti de frigido oleo 
reeo cum cata^ crunismum factum. 
Optime etiam fit ad site nigre lactucae 
semen masticata, et glycirizae! radix, 
et cocumeris domestici semen 3, tentus 

more. 


XXXVIIII. Fylominum, ad site mitigare. 


Consuevit in febribus sitem inbroces 
capiti adhibitas, frigidum oleo omfaci- 
num aut roseum, metacaronis sunt 
factum. Obtimae autem facit ad sitem 
nigrae lactucae sementes masticati , aut 
glyciriza qui dicitur, et cocumeris do- 
mestici semen , mittendis in ore , simi- 


liter prestant masticati. 


, [CHAPITRE xxxix, t. V, p. 3i7.] 


XL. Ad sitem cutapotio; Dioscoridi*. 
Cocumeris domestici semen Z τη, 

tragaganta 4. 111; solvis tragaganta in 

albumen obarum recentium ! cruda- 


rum; et cum solutum fuerit , supermittis 


XL. Dioscorido cataputias ad sitem. 


Cocumeris domestici semen 4 vri, 
tragagantes Z III ; solvis tragaganta in 
ovi crudi albumen recentis, tritis cocu- 
meris semen, et teris omnia simul, et 


VARIANTES. Cuar. xxxvii :! humor. — ?* deferencia. — Cua. xxxvitt : !. glicirize. — 
* semen deest, metendus add. — ΟΜΑΡ. xxxix : ! recentior. 


Leçous : " his in accessationem. — ΟΗΑΡ. xxxvii : * Filomini. — 


* jd est mitigare 


edit, — * id est infusuras ct ligaturas capitis addit. — ^ id est cotidie addit. — Cuar. 
aaux : * Dsoscore dicto, id est catapotias addit. 


199 
Aa . . 
tritum cucumeris semen, et simul per- 


mixtum facis catapotias, et siccas in 
umbra; et das una sub lingua tenere, 
et cum paulatim se solvit saliva , glutiat. 
Dabis etiam eis aquam bibere, ubi aut 
mala cidonia, aut pera, aut mespela, 
aut summitates teneras vitium, [138] 
aut malae granatae sucus, aut uvae 
acervae? sucus, quod Greci omfacium " 
vocant. 


[ CHAPITRE xL, 


XLI. Curatio nausiae in febribus 
gencralam. 


Cum ergo sine acceptione cibi in fo- 
bribus fuerit nausia generata, manifeste 
contemplari oportet, quia pessimi hu- 
mores adbenientes molestiam in ventre 
faciunt, et nausiam mobent, et quidam 
certantur nausiando vomere, et nou pos- 
sunt. [His ipsis tonicis vel menbranis in 
ventre constitutis infusus aut bibitus 
manct. Flegmaticus igitur si fuerit hu- 
mor, ut digerere aut dessiccari possit, 
oportit ut in requie habeatur homo, vel 
in abstinentiae civi et somno. Quod si 
suptiles fuerint humores, per vomitum 
purgandus est; interdum cum suco ply- 
sanac facienda est vomica, interdum 
cum mulsa. Si a[u]tem glutinosi et vis- 
cosi aut spissi sunt humores, qui exte- 
nuare cos possint dandi sunt cibi vel 
medicaminum potiones. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 39-40. 


La 
facis cataputias, et siccas in umbra, et 


das patienti sub lingua teneri; et quot 
seliquaverithumor, gluttiat. Dabis etiam 
ad sorbendum ubi infunduntur aut mala 
cidonia, aut pera, aut mespela , aut ele- 
gas vium, aut mali granati sucus, aut 
omfacio. 


t. V, p. 18] 


XLI. Ad nausia, quando sine acception 
ciborum nausiatur homo. 


Manifestissime potus quia debes pur- 
gare, quod pessimi humores molestiss 
ingerunt ventri ; alii autem contendunt 
vomere, sed nihil possunt. His enim in 
ipsius jam vomicis ventris inbibiti suni 
humoris. Quod si flegmatici sunt ho- 
mores, ipsum ergo humoris digerere 
oportet, in requiae conservandus est 
liomo et in jejunio, ct in somno. Qui 
autem tenues humor, id est colerices 
vomitam facit, per vomica proiciendus 
est, quando quidem ex ptysane sucus 
factus aut mulsa. Si autem  gluttinos 
sunt et pingues, ea quae extenuanl 


oportet dari. 


Variantes. ? acervi, —— Cnar. AL : Jen à relever. 


Leçons. " umfacion. — ΟΜΑΡ. σι, : Rien à relever. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 41-42. 


123 


[CuaPrrAE χα, t. V, p. 319.] 


ALI. Ad eos, qui ckolera bomunt; 


Filanunas autor. 
Aa 


ahbenda est ex dactulis, aut mali 
ganti cortices, aut galla asiana cocta 
in vino aut in posca et trita, admixto 
pee, et acacia, et ypocistida, et ba- 
lanstia, et ros syriacum. Nam si et ven- 
ts adhibeatur cum flamma multa, 
magnifice jubat. Cibus autem sepius, 
sed non paulatim dandus est. Quod si 
Cholera nigra vomant , et infletur eorum 
steschus, cum acito acrissimo calido 
spoogeas infusas superponis stomacho, 
ani edere folia cruda trita cataplasmavis 
[135 v], aut in vino cocta edera. . 


Qui cholera vomunt *, his cataplasma 


XLII. Fylominii; colera vomentibus 


curatio. 
La 
Qui vero colera vomunt, cataplasma 


adhibenda est de dactilis, et sidia, et 
galla, cocti cum yino aut pusca, simul 
admixta et trita panis, et acacia, et ypo- 
cystida, et balaustia, et ros conmixta 
cataplasme; et ventosas sunt adponen- 
das, magnifice jubat cum flegma multa. 
Cibi autem saepius paulatim dandi sunt. 
Item de nigris coleribus ; qui vero nigra 
colera voment et inflatum habent stho- 
macum , spungia aceto agro calida in- 
fusas superponis,: aut hedere folia vi- 
ridis coctas in vino cataplasmabis. 


[CuaPrrnE xLir, t. V, p. 319] 


χμ. Caratio ad singultum ; Galini. 


Singuitus fit aut ex plenitudine, aut 
ét evacuatione , vel inaninate , aut certe 
& acros humores mordicationem in 
Wemacho facta, sed mox vomuerit hu- 
Ires, requiescit singultus. Multi etiam 
æüdotum dia trion pipereon acceptum, 
€ mox biberint vinum, singultum pa- 
tentur. Similiter etiam et piper solus 
&teplus aliquibus facere solit; nam 
ulis cum corruptus fuerit in ventre 
abus, singultum patiuntur ;aliqui etiam 
cum degelaberint, singultiunt *. Curatio: 
ii ergo qui ex plenitudinem aut mor- 
dationem bumorum singultiunt , suffi. 
centem adjutorium per vomitum adju- 


Vitres. Car. xti : Rien à relever. 


XLIIL. Galenus; ad subgluttium. 


Fit ex plenitudinem, aut ex evacua- 
tionis , aut ex agro. humorem morden- 
tem sthomacum; quem cum vomuerit, 
pausat subgluttius. Multi quidem dia 
trion pepereon antidotum accipientes, 
et si mox superbiberit vinum, subglut- 
tiunt [131]. Adhuc etiam et si conrum- 
pantur cibi, aliqui subgluttiunt. Vomi- 
tum igitur invenimus superficienter ad 
sanitatis locum ad plenitudinem aut 
mordicationem prodesse. Sed his qui 
subgluttiunt, et si ex frigdore contin- 
gat, calefactio; quando ergo ex pleni- 
tudinem humorum fit, gluttiunt violen- 
tas," opus ' habet. evacuationem. Hoc 


Ion. Cuar, xLi :° qui cholera vomunt deest. — Cuar. xti : * singultiantibus. 


124 
Λα . 
torium invenitur. Nam si de frigdore 


efficitur, calefaciendus est; si autem ex 
plenitudinem humorum fit singultus, 
evacuandus est. Hoc autem et sternuta- 
menta adhibita faciunt. Quod si de eva- 
cuatione aut inanitate fiat singultus, 
sanat si sternutatio adhibeatur. Datur 
etiam singultientibus ad bibendum! 
ruta cum vino, aut nitrum in mulsa, 
aut apii semen , aut daucu, aut cyminu, 
aut gingiver, aut calaminthes , aut nardu 
Celtices. 


[CHAPITRE xrin 


ΧΙΙ. Quae diligentia adhibenda est 


ad asperitatem linguae in febribus. 


Siccam et asperam linguam infun- 
dere oportit et humectare, pro qua re 
jubendus est aegrotus de lini seminis in 
aqua decoctione! in ore frequenter tc- 
nere; melius igitur jubat si mixas si- 
mul cum lini semine coquatur, οἱ digito 
[139] ex ipso suco lingua infundatur, 
vel frecetur lingua viro, et os de aqua 
munda Jabanda est, et spongea deter- 
genda, et sic oleo roseo perunguenda 
est; sed et ipsum oleum roseum si cum* 
melle misceatur melius jubat. Nam et 
rosa in mel condita similiter operatur, 
sed et porcaclac hervae sucus tentus? in 
ore optime operatur. Nam et ros mari- 
num in mulsa mütus benc facit, et da- 
mascenae et mixae ossa in ore tenta 
magnum bencficium prestant ; lactucae 
vero caules tenti in ore similiter ope- 
rantur. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 42-43. 


la 
autem sternutatio mota operatur. E: 


evacuationdm autem factum subglut- 
tium, non sanat sternutor. Dandus est 
autem his qui subgluttiunt ruta tria 
cum vino , aut nitrocum mulsa , autappi 
semen, aut dauci, aut cyminum, aat 
ginziber, aut calamentis , aut nardu Cel- 
tices. 


, t. V, p. 320,] 
XLIIII. Qaae diligentia adhibenda est 


Humectari oportet et aspera lingus, 
facit ad continendo in ore aqua, ubi 
semen lini decoquitur; melius auiem 
jubat, si lini semen legatur in lenteo et 
simul coctus cum lini semine, et ex 
ipso detergatur et frecetur lingua éum 
ipsa legatura, et sic semper infundatur 
et lavetur aqua munda, aut spungia de- 
tergatur, et sic de oleo roseo inline 
tur, et ipsum roseum cum mel mixto 
de praesenti jubat, et de porcaciss 
herbae sucus tenuis in ore mirifice ju- 
vat, et damascenu, et mixo ossa tenia 
in ore, ct lactucae caulem similiter. 


VARIANTES, Cuar. xtti : ! adhibenda. — Cuar. xuin : ! deccionem. — * tentus deest. 


Leçoxs, Car, xtti : * siccum. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 44-45. 


125 


[CnaPrrRE Σων, t. V, p. 321.] 


XLV. De coszee galos!* in aegritudine 


valneratos ; Filuminus" autor. 

" Quando igitur febrientibus diu galos 
coxae inquipit * robere , circulum gran- 
dem de lana factum secundu loci mag- 
nitudinem supponendus est. Deinde 
roseum aut mertitem cerotario facto 
cum spuma argenti et cerossa superpo- 
nendus est. Inflammacione vero jam? 
facta , cataplasma de pane cum strignu 
berba, aut poligonia, aut plantaginae, 
aut brassicae tenerae et molles folia con- 
fecta superinponimus ; quod si jam ni- 
gredo* ulcera inbasit, quas Greci πο- 
modes vocant, de lenticla in aqua cocta 
cum mali granati cortices in vino cocti, 
commixta omnia el simul trita , cataplas- 
tandi sunt. 


XLV. Ad ierum ossum, id est summae 
coepe. 
Si ex aegritudinem jacendus ulcus 


fecit, quando ergo diu jacendo ossus 
summae coxae locus incipit jam rubore, 


La - 


coro de lana facis grandem, subpones 
in loco ipso; post haec oleo rosco aut 
myrtite cerutum facis, habentem li- 
thargyrum aut psimithiu , et superponi- 
mus; inflammationem jam facta, de 
pane cataplasma cum uva canina, aut 
poligonum , aut plangaginem, aut mol- 
lis brassica folia. Sin vero. . . . [no] modes, 
aut exulceratus fuerit locus, lenticla 
cocto sum sidiis cataplasmabis. 


[CHAPITRE xLv, t. V, p. 322.] 


XLVI. De angusteas , quae per ebacuatione 
fiunt ; Galini. 


Quibus per evacuationem angustiae 
bunt, aqua frigida in faciem est roranda, 
et nares trahendae , et stomachus molli 
manu perfricandus est; et vomitus mis- 
sis digitis aut pinnis in ore provocandus 
est; sed et manus et crura liganda sunt. 
Quod si ab inferioribus partibus fuerit 
[139 v^] fluxus, amplius et fortiores li- 
gaturas esse oportet in partes superiores ; 
ad inferiores vero partes amplius et for- 
tores erunt ligaturae, si de superiori- 
bus partibus fuerit fluxus. Jubat autem 


XLVI. De angustias et evacuationem. 


Si ex evacuationem angustiae fuerit 
generatae, aqua frigida in facie pro- 
randa, et nares sunt trahendae, et ma- 
num frecare sthomacum , et jubere vo- 
mere, sed manus et coxas legaturis 
conegere. Esse autem oportet legaturas 
amplius quidem, et sic citius superioris 
partis cum de inferioribus fluit; infere 
autem partes legandae sunt, quando 
evacuatio de superioris partes fit. Sanat 
autem eos et vinus etírigida aqua tempe- 
ratus ad subitaneas [131 v°] evacuationes 


Vasranrss. ΟπΑΡ. xuiv : ! galus. — * vero jam deest. — Cnap. xtv : Rien à relever. 


Laçous. Οκερ. xtv : ^ gallus. — * Flomin. — * 


- 


d 


incipit. — ^ ne aegritudo, 


126 ORIBASE. SYNOPSIS. VI. 45-47. 
3 la 
4 vinu* «ur aqua frizida temperatus datur, angustias tollit si nibil aliod pro- 


et potui datus in subetaneas evacuatio- hibeat. Balnea autem bis quibus venter 
nes angustiantibus, si nihil aliut sit, reuma patiuntur utilia sunt; quibus 
quod prolib«at. Balneus autem quibus — sanguis fluat pessime inritat, et qui mul. 
per ventre reuma discendit hutilissimus tam per sudorem evacuantem his con- 
el, sanguinis autem fluxus pessimae — trarius est. Oportet enim eos superficies 
inritat ; vel hii qui ex plenitudine hu- εἰ stipticis et frigidis constringere, et 
morum sudant, et liis balneuscontrarius non laxare, et vinum maxime hii frig- 
est, Nam eis oportet magis constringere | dum dare. 

et infrigdare citet. corporis quam re- 

Inxare, et maxime eis vinum frigidum 

dare. 


[CHAPITRE xLvi, t. V, p. 323. 


ALVIL. Si er plenitudine angusteas 
patiuntur iu febribus. 


(i autem ex plenitudinem angus- 
Uautur, oportet crura fricare et coxas et 
calefacere et ligare , cibos vero et vinum 
alistinere , et si febrint et balneum. Suf- 


ficit autem ets mulsum potui dare, uhi 


XLVII. Ad eos qui ex plenitudiaem 


anqustiantar., 


Qui autem ex plenitudinem anges 
tiantur, confricare coxas oportet et cale- 
facere et legare; ad vinum autem e 
cibosam tenere ct balneum, si febriet. 
Sufficit autém eis mulsa dare bibere, 


imis aut origanus aut Puleius aut yso-.— ubi tymus aut origanus aut puleius act 


pus coctus est; hutiliter autem eis datur 


rb ovyiniellis. 


ysopus incoquitur; utilis autem eis est 
oxymellis. 


CHAPITRE xLvii, t, V, p. 323. 


ΝΑ ΕΕ. Curatio , ubt distillatio 


[it sanguinis ex naribus. 


Ouoiiain quideur distillatio sangui- 


uis cde naribus plenitudinem totius 


vi petris use μι να, vi "t capite? 


sanguis depressus per nares. evaponit , 
uris eb, qued si amplius. etfluit, 
ull it (RTE νο et munere ple- 
matins sius; demde et quando 


nalun t pron ee Cala est; aut ex aliqua 


XLVIII. Curatio, quibus destillato 


fit ex naribus. 


Quod distillatio significat plenitudi- 
nem in tolo corpore est, aut certa in 
capite, ab expressionem facta pen ce 
ponem. Si autem amplius emanat, suff- 
cit laxare, et nimiae plenitudinem re 
tionabilem autem facere eum, in unda 
natura urguit eam, proprium est, ast 
per alio loco incogitans, ausus sum post 


Vuntasara C nar, vivit Ree u relevir, -- Char, xiv: ! legare. 


boss στ 


imctyente. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 47-49. 127 
La 


alia causa cogatur, praesumat* in quarta quarta distillatione unguere venas ct 
distillatione de naribus facta stypticis arterias in naribus. Oportet autem non 
rebus opdurit [140] in naribus venas sufficere modica fusio, secundum vir- 
et arterias. Oportet autem sufficere si sit tutis adquaerenda est. 

modica distillatio, et secundum unius- 

cujusque virtutem auferre. FINIT LIBER SEXTUS. 


De flaxa sanquinis per nares! ; de alio autore?. 


Quibus ex plenitudinem sanguinis adaperint se venas in naribus, mobit? et 
St per naribus * sanguinis fluxus; quo facto, si apte ferunt patientes* et eos vi- 
detur jubere, nihil adhibendum est patienti. Quod si virtus minuitur aut resol- 
bitur*, et non apte ferunt patientes, et ex hoc angustiantur, et infrigdantur?, et 
sincopas patiuntur, et pulsus parvus effectus minoretur, citius subbenire* oportet 
adjutorüs, et si nihil sit quod prohibeat, flebotomandus ?* est. Quod si aliquit 
prohibeat sanguinem detrahere, temtandum est repremere sanguinis fluxum, in 
primis cum spongiis in aqua " frigida intinctis et subinde mutando inponere ; 
deinde addendus* est acetus et cum posca fovendum ; post haec cataplasma stip- 
ües super nares et fronte est inponenda de samsucu !! et aceto facta, aut certe de 
libanu aut maonis ?*, cum albumen ovarum inlinendae sunt. [ntra nares vero 
iniciendae * sunt porri sucus aut cepullae linteos inlitos * aut cum albumen ova- 
rum; sed et libanum tritum cum vino aut mannes in naribus mittis cum spicillo !*, 
aut leporis pilos cum limniasi? aut calciteos' assu, aut stipteria scistes*, aut 
miseos assu '*, unamquamque adhibis; interdum admixta adhibenda sunt οἱ mem- 
brana ovarum usta et sardinarum capita usta ; cinus earum cerebro superpositae, 
boc est bregmati, et coperculum " ollae ? desuper cooperias!*. 


[149 v'] XLVIIIT. Qai cum sudore febriunt. 


Quibus in febribus! multus sudor manaverit, ut reprimi?* possit, corpori su- 
perspergeada sunt pulvera gessamie ”, lythagyri *, gypsus, gallae , scister, myrrac*. 
hem unguendi sunt de oleis enanthinüs, roseus, melinus, sicininus 55; inun- 
geendi sunt mannes et amolum cum vino* et ovarum albumen. 


Vantanras. Cuap. apDiT. : ! naris. — ?* auctore. — ? movit. — * nares. — * fue- 
rest pacientis. — * minuetur aut resolvetur. — ? infrigidantis. — * subvenire. —* fleu- 
betemandas. — '* spungiis et aqua. — "' samsuco. — | mannes inlinenda. — !* lentius 


mitius. — |" spicello. — !* calciteus asso. — '* messeus assi. — !? olle. — !* coperias. 
— Casar. Σιν : ! inferioribus. — * repremi. — ? simiae, litargeri. — * galle, scislis, 
πηνίο. — ? scininus. 


Laçous : * pressumat. — Cnar. apprr. : * fleotomandus. — " addentus. — * manus. 
— * inicendie. — * lemniasi. — ' falciteos. — * stiptiria scites. — " cobercolum. — 
Case. αν: repremi. — ^ semiae. — * scinininus. — ^ vinum. 


138 ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 50-52. 


L. Curatio! cardiacis". 


Cardiacam igitur passionem jubat cataplasma de robis? folia cum ceroto modico 
οἱ pane inposita in stomacho, aut myrtae? folia, aut tenerrimas de vitibus sum- 
mitates, aut plantagine * cum pane et modico ceroto, aut* mala cidonia*, aut dac- 
tulos. Enemas vero uteris ptysanae sucos?, ubi coxeris acrocolion; inunguis vero 
eis manus et pedes ceroto humido cum sinape* tritum; humidum autem * cero- 
tum Greci ygra appellant, qui recipit empl... ygra, id est parygron ‘, adapes por- 
cinos recentes curatos? Z xit, cera Z xxim, ]ythargyru* ο vi, psimithiu? 
+ vI, quae resolvenda sunt; resolvis ct super pulvera mittis; confices 19 et uteris. 


Ll. De choleribus* perfusis febrientibus. 


Ad flava cholera colligi! herba camimela ^, contundis et facis trociscos*; 
quando autem fuerit opus, solvis cum oleo; perungues? caput et totum corpus; 
coperis ** eum ut sudis, et das ei bibere calda 4 aqua; et si post modicum eum 
sudantem inveneris, sanum esse profiteris*; si vero non sudaverit, porcaciie 
sucum * potui dabis *. 


LII. Curatio cholericae passioni! *. 


Cholerica passio a" nobis poterit prohiberi?*, si cum repletur, fuerit antequam 
conrumpantur cibi; [141] etiam adpropinquante passione? cholerica, si mulss 
bibat aut tepida aqua et vomat et sic fumentetur * oleo venter *, et lanis? cooperis, 
et dormiat oris plurimis plus a consuetudinem; si autem mordicatio nimia #- 
quitur*, mulsam dabis bibere ut temperetur. Si autem lebes*5 sunt mordics- 
tiones, aqua mitigantur, et non prohibet? ventrem leviter fluentem. Sin vero 
multa sit^ effusio *, et spasmus patiatur! vel periclitetur, ligaturis manus et pedes 
constringendi sunt, et loca quae sunt frigida confricandae? sunt cum oleo, qui 
recipit cera et piper et nitrum, aut oleum irinum cusseribus!!J, aut Sicionium 
oleum !? cum castorio; haec euim et calorem revocat οἱ spasmos* sanat. Dabis 
autem posthac cibos ", et si vomeris, iterum dabis quot * stomachum confortar€ 


Variantes. Cap. L: ! cura, — * robi. — ? mirti. — * male cedonia, — * pisce 
succus. — * senape. — ? adhipis porcinus recentis curatus. — * litargero. —* psmii@- 
— 19 confices deest. — Cup. 11 : ! flavo colera coligis. — 3 trociscus. — ? olio pe^ 
unguis. — * corpus et cooperis. — * credis. — * si vero... dabis deest, — Cuir. ας 7 
! colerice passionis. — * adhibere. — ? adpropinquantem passionem. — * olio ventre 


— * sequatur. — * leni. — ? prohibit. — * effussio ventris paciatur. — * coofragands - 


—. " olium yrinum. —'! con superscriptus. — !* Siccionium olium. — '? post bec cibus 
li 


— ' que. 

Leçoxs. Cua. L : " cordiacis, — * vitebus. — * plantagines, — “ vel... vel. —77 
* igitur. —  partigron. — Cuar. Lt : * coleribus. — " camimola — * 
cooperis. — " calida. — * profiteris... sucum deest. — Cuav. Lit : * collerica peso? 


" a deest. — * adhiberi. — * vomentetur, — * lanos. — ! igitur. — * leve. — " mua €- 


— ' spasmus patiatur deest, — — suprascriptus. — * spasma. 





ORIBASE, SYNOPSIS, VI, 52. 129 


possit; poma, maxime qualia sunt mela aut ' pira!5 aut uvas aut his similia. Et 
maxime vinus datus:cholericos jubat et confortat !* et saepius spem prestat sani- 
tatis " *. Calorem igitur in pectore et ypocondriis" multum habentibus infrigda- 
tur'* et temperatur de oleo infusos linteos !*? superinpositos. Alfita vero cum 
oleo * roseo et sapa trita et superinposita?! multum jubat; dabis autem eis etiam 
aquam fngidam bibere. Cataplasma superponenda? est stomacho et praecordiis 
de semperviva et lactuca cum micas panis et oleo roseo admixtas?; sed et cerotus 
ex eis bene confectus mirabiliter jubat. 


Vantantes : pers. — * confortit. — "' pristal sanitatem. — | infrigidatur. — 
'* infusus lentio. — ** olio. — ?! sic imposita. 


Lseoss : ' meles vel. — * sanitatem, — ^ pectore typocondriis. — ^ lento. — ? su- 
perponendus. — * admixtus. 


Vt. 9 


ORIBASE. SYNOPSIS. VII. 1. 





LIVRE VII 
DE LA SYNOPSIS. 


Le livre VIT de la Synopsis est contenu dans trois de nos manuscrits, 
celui de Laon et les deux de Paris. Les additions du premier de ces textes 
v sont moins nombreuses que celles des deux autres, et, dans bien 
des cas, les deux textes diffèrent considérablement l'un de l'autre. En 
général. dans ce livre. la rédaction du x* siècle reproduit plus exacte 
ment l'original grec. tandis que les autres manuscrits font de nom- 
breuses additions erupruntées presque toutes à Celse, auteur que le co- 
piste du manuscrit de Laon ne semble pas avoir connu. 

Nous donnons les deux textes de Laon et de Aa, en mettant en note 
les variantes de 46. On remarquera que nous donnons ici un plus grand 
nombre de variantes que pour les livres précédents: le texte des deux 
manuscrits presentant beaucoup de différences notables, nous avons cru 
utile d'adopter ce nouveau système. 


CHAPITRE t, t. V, p. 323. 


[113; INCIPIT TEXTUS L1BhI 132]. INCIPIT LIBER SEPTIMUS. 


FELICITER VII. 


I. Ad simplices bulnrra curas |. I. Ad simplices plagas. 
Aa la 


*Vulnera simplicia sunt, in quibus 
una dibisio recta facta, et ideo simplex 
vulnus in uno collizenda. sunt. divisa 
ora? vulneris et circumligata fasceolis 
conjuncta sanantur quod fuit divisum 
sine quibuslibet medicamentis. Opor- 
tet igitur, si labrus vulneris in alia? 
parte fuerit resupinatus, ex ipso latere 


Cuapr. 1r: ! 


curas deest. — ? cura adiit. —- 


Curatio; quia simplex igitur plaga 
divisio est unatam. Si quis ergo ea quae 
divisa sunt colligat in unum et fasciss 
circumdat , conjungitur et conpraehen- 
dit sicut fuit antea, sicut membres 
absque aliquae aliqua curationem. Όρος. 
tet enim unumquemque labrum qui 
resupinatum fuent in plaga in alia par- 


Σ hora. — * altera. 




























ét revocavis in 
basque autem. con- 
labiorum a princi- 

imis. ligaturis?, et ad- 
nihil enim in vulnere 
sordis remaneat , 
at* pulver, aut. 






yulnera se non 
non curantur, 


e brassicae, et 
et folia et su- 
Warior et acrior! 






“et picci folia et 
! hgwtura circum 
cum aqua aut 














IBASE, SYNOPSIS, VII, 1. 


131 


tem exinde in suum facere fasciolae à 
revocare in contrariam partem. Ad suos 
principiis duobus adsumenda [132 v] 
est legatura et adducenda sunt lavia in 
unum; nullo autem labia se in uno in 
hira labia plage ut putat capillos aut 
pulver sabro, aut oleo, aut sordens 
aut'aliquod tali invenitur. Necesse est 
ut plaga gluttinetur magna utique ex- 
sistentem plaga, ut non possit ea quae. 
se saeparata sunt omnino simul addu- 


. cere in si, tavo sic ibidem concollecias 


aut dolores nimio exsistentes gluttinare. 
Hanc plagam inpossibile est sine sola 
conductionem labiorum, sed opus ha- 
bent desiccativa medicamenta, ut ea 
quac congregata sunt expedatta vitius 
humoris et prohibeat supercurreret 
alteros humores. Ex liquidis igitur op- 
time facit vinus; facit etiam et pos- 
cam et mulsa. Gluttinant autem plagas 
folia trita et qui gluttinant et 
cataplasma ex his facta inposita, et sa: 
licis et brassicae et meleas arboris fric 
tus et folia et sucus el cortex, quac 
magis austeriora sunt et agriora, plan- 
tago, papiras aut in pusca aut ii 
infusus, circumvolutus. Recentes au- 
tem plagas gluttinat piccius et pinus, 
folia ejus et cortex recens veluti lega- 
tura circumvoluta; ex spongia vero 
mova cum aqua aut posca aut vinum 
infusa; caseus autem recens tritus 
inpositus, cui extrinsecus inponere 
oportet, cui et folia lapati aut. ubi 
lactuces acidonica caseus magnas pla- 
gas similiter. De lacte vero oppositus 
gluttinat; similiter et pera grandes pla- 


rov 





vino 











1323 
At . . . 9 
pereussu sanat copressi igitur folia, et 


cymas teneras, et!? pelas!? ipsius tene- 
ras et molles. In duris etiam corporibus 
cocleae carnes contusae vulnera et ner- 
vorum ο) incisiones et rupturas in duris 
corporibus glutinat; miscere autem ei 
oportet. suptilissimam  pollinem quae 
volatica vocatur, quae sua! suptilitate 
parietibus se adprehendit. Item murra 
cum aqua trita et inlita, aut libanum, 
aut ges entera! nervos incisos glutinat ; 
quinqne folia cum mel, alius ustus facta 
pulvera. supermittitur. Ad senum vero 
vulnera anagallis facit cum ceroto, facit? 
hordei usti pulvis et cerussacum ceroto 
myrtino. triplum. In. capite autem 
murrae. pulvis sicca. supersparge !5 et 
non iufundis; cito enim ad se adducit 
aut. aloes. pulver, ant aristolocia trita 
cum aqua; hoc et ossa extrahit. Liva- 
uum et murra aequalia pondera. teris 
cum mel et vinum; coquis nt conspis- 
«etar!* mediocriter, motaria peruncta 
vuperpone. Ad vulnera autem multum 
dolentia. et inflammationein habentes, 
mala granata dulcia coctas in vino teris et 
cataplasma superponis. Mirabiliter hoc 
et multum hutiliter operatur, sed et m 
eapite vulnera. facta. sanat et in veretro 
facta. et in. toto. corpore, ubicumque 
facta. sunt. vul[idá]nera et nimis. do- 
lent, et ad. oculorum. inflammationis 


«anat. 


pilas. 


Ant n "nv τα τρ ες " cumpessetur. 


vulnera. addit. - - 


ORIBASE. SYNOPSIS, VII. 1. 


la 
gas sanat, ea quae cruda sunt reprae 


munt seu et ypporis. : 


IL. Cataplasma isates ad nercorum 
. incistones. 


Quod si nervi incisi fuerint, isates, 
qui a tinctores herba vitrum, vocant 
Gubti ovisdelem, qui domesticam est sive 
silvestris, qui dura corpora habent et 
fortia utique et in muscolis capitis bene 
facit; copressi folia et cimas et tenere 
ejus pilas et adbuc molles; in duro cor 
pore cocleae carnes triti. gluttinat pla- 
gas, et quae in nervis puncta sunt e 
fracta sunt in duro corpore bene facit. 
Admiscere ei oportet farinam volatica 
de parietes, qui proxime sunt mole; 
Smyrne viscum aqua lita, aut libanus, 
ges entera. Nervos incisos gluttinat pen- 
taffili folia cum mel , alius ustus supers- 
sparsus. 


III. Ad vetera ulcera. 


Anagallis facis cum ceruto hordeus 
hustus οἱ psimitiu cum ceruto myrte 
oleo triplicem. Iu capite autem Smyrne 
pulver superasparsus; et non [133] in- 
fundatur cito, enim simul adducit car- 
uem, aut de aloe pulver, aut. aristho- 
loria teris cum aqua. Hoc et ossa educit: 
libanum ct myrra aequali pondera 
leris cum mel et vino simul coques 
donec mediocriter babeat pinguidinem; 
mortario superlenis. Ad autem plagam 
dolentem et inflationem habentem 
mala granata dulces coquis cum nitro; 
leis et cataplasma mirabilis est; hoc 
et multum utiles; facit enim baec ad 


U Qua deest. — 6 interna et, — ! facil 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 


Aa 


[CHAPITRE 1, 


ll. Curatio! cabis vulneribus. 


Cavum vulnus humidum est et sor- 
didum. Opus ergo habet medicamen 
quod mediocriter siccare possit et pur- 


gare, qualia sunt libanus et hordei fa- ' 


nna ns et fabae vel herbi pollines et irei 
palvis et aristolocia et catmia et pa- 
nax et fonfolix. Cum autem baec adhi- 
bits nibil jubare cognoveris ista medi- 
camenta , quae dicuntur sarcoticon, ad 
aliut medicamen transeundum? est. 
Nam si satis sordidus? est ct humidus 
vulnus, scire debes quia minor est vir- 
tete pulver, et ideo cum mel miscendus 
οἱ et sic est inponendus. Quod si 
wundus* et siccus fuerit vulnus, cum 
deo cerotum solutum admiscis pulvera 
autenis. Contingit igitur interdum, ut si 
medicamis* sit fortior, resolvendo carnes 
wedidum et humidum vulnus bideatur, 
similiter ex illis quibus pulvera usi sunt 
αἱ desiccatum, sed amplius cavus in- 
Viur siccior factus et ora riposas* 
labens οἱ robrum aliquantum et in- 
lnnationem habit: saepius enim et 
mordicationem patitur. Alium enim qui 
Binus siccat uteris pulver, quale est 
ana’ lignorum, et maxime illa quae 
a κ. participant mediocrem? virtutem 
Süptiam et purgatibam, ut est ptelea 
fe purgat et replit. Munda vulnera 
tnimon adposita jubat, et pini cortix 


Cu. nu :! cairatio. — ? transseundum. — 


—' reposees. — ? caria deest. 


133 


La 
capitis plagas et crada eritri, ad totius 


corporis doloris in plagas et ad oculo- 
rum inflammationes. 


1-2. 


t. V, p. 328.] 


Ad cava ulcera. 


Cavis igitur ulcus humectus est et 
sordidus. Opus ergo hahet medica- 
menta qui eum desiccit mediocriter ct 
proiciat sordis, qualis est libanotus et 
ordei farina et fave et herbae farinam 
ct yrei et aristologia et casmia et panax 
et poufolix. Si nihil haec juvaverit ad- 
hibeta , narcotica medicamenta ista om- 
nia transgredimus. Si quidem si am- 
plius sordidus fuerit et humidus ulcus, 
quiescere convenit sarcoticon inmotus, 
qui ulcera carnis nutrit : libano — i, 
amilo — i, aloe epatite i, mel mundo 
quod sufficit; quam minor est virtus, sed 
addendum est eis mel admixto. Si au- 
tem mundus et aridus invenitur vulnus, 
amplius oportet desiccare et humectare 
resolutum pulvera, admisces sarcotica 
el uteris. Contingit fortiter desiccare 
et esse fortiorem et aliquantum resol- 
vere carnem , sicut sordidum et humi- 
dum invenitur esse ulcus. Similiter illis 
in quibus pulvera usi sunt amplius 
siccior invenitur, sed ex hoc cavatitior 
desiccando fit, et actioris cum duritia 
ripas labiorum facit rubrum aliquid et 
inflammatum habens locum. Saepius 
autem et mordicationem facit mani- 
festam patienti. Illud autem aliut qui 
minus desiccat, hoc est cum mel aut 
cerutum mixtus, nihil talia subsecun- 


5 orditus. — * est addit. — * medicamen. 


— 5 mediocriter. 


131 
A» 

incisa et trita Cum een e mauarus' 
inlita supcr cavum ντ στο -zponumr. et 
maiime in reistormbi* Ό σα e re 
plit | Ine e. Piraat acte vnm se 
dida prasret: Cum Tel. 6l AULA Vil 


ο Σία :., 


cum met. « «aa o. vU 


11D0 CoCfa ct tr2a et - € Σο» ta. 


ORIBASE. SYNOPSIS. VII. 2-5. 


tur: fabria Greci, autem ex putridisem 
lurni cariam dicamus, et haec maximam 
participat mediocriter stipticae et pro- 
jetonae qualitat, quemadmodum e 
alíus purzat et replet et munda ulcera 
an;monem adposita; picci corticem mr 
outatam teris ct cum cerutum in lee- 
teo inductum super cabum ulcus inpe- 
uis. maxime recentioribus ulceribus. 
Replet enim ea et purgat autem sordida 
arasion cum mel, aristologia cum md, 
okvie cum baccis cataplasmate. 


_CRaP”isE ur. 1. V. p. 330. 


lH. 4d cicotricem : ziwr;h^n- 


indz.cma am. 


Qc sunt virtute siccativa et stippca: 
utimur ad vulnus, qui opus habit ας in 
cicatrice ducatur; buis erzo z:ec. «se sunt 
uti, quibus? secundum naturam simi- 
lem faciant cutem, cum in cicatricem 
venerit vulnus. Optima est? itur in 
anc causa galla asiana «t maii granati 
cortices; mediocriter enim Jesiccant; 


«οὗ et quecumque non -unt stiptica 
virtute et desiccare po-sunt «t have in- 


ducunt cicatricem. qualia sunt murra, 
Ivthargyrus, de ostreis testa usta, super- 


sparsa vulneribus pulvera cicatricant . 
sed et haec saepius cicatricem induxe- 


runt, qualia -unt pini corlix cum ce- 


roto olei. mvrüni facto, cdere flores 


cum ceroto, et lilu 


roseo. Vetera autem. vulnera. cicatri- 

cantur es his, id est viscus cum livano 
EA o . 

ei i us* cum defrigu* aequali pondere 


cum ceroto myrüno fatus et ipnpositus. 


? mutar.is. — (κ. in 


radix cum oleo 


: lea addit. — c 


353 4*7 ΠΠ. 4d cecatricem inducrndan 
vulneribus. 


(uae stiptica suntetdesiccant carnes, 
cecatricant ulcera tantum ut hoc solum. 
ut daaforisin faciat, quod contra natura 
est superfluitas; sed secundum matura 
est, tangat quod in summitatem ulcer 
5milem cuti faciamus, et in cicatricem 
ducamus plagam. Utilissimum ad baec 
est valla asiana ct mala granati culicss; 
mediocriter desiccativa et quae mos 
sunt «tiptica sine mordicatione desiccant 
et cicatricem. inducunt, qualia sumi 
smyrna, lithargirus et ostrearum tesies 
ustas: supersparsas enim pulvera et het 
saepius cicatricaverunt de pino me 
de picci cortices cum cerutum et de 
myrtite facto, hedere floris cum cerul». 
lilii radiv cum roseo quae antiqs 
sunt ulcera cecatricant; viscum cum 
libano iii cum. dyfricu aequali pondere 
cum cerutum οἱ oleo myrtitae adhi 
hitum. 


ulique. - 


' sunt, — * as. — * defrigu 


ORIBASE. SYNOPSIS, VII, 4-5. 


135 


[Cuarrrag iv, t. V, p. 33:.] 


ΠΠ. Quae reprimant carnes super- 


crescentes in vulneribus. 
An 


Si vero supercreverint carnes. in 
vulneribus!, deponendas? et consu- 
amendas sunt medicaminibus fortiter 
desiccatibis *, qualia sunt Asiae petrae 
flores; et ostreae testas ustas medio- 
enter supercrescentes reprimit. Haec 
eaim * utrique* usti cum carnibus suis 
omnibus, et defriges* supersparsa, et 
calcanthus, et lepida? similiter. 


V. Si caro supercrescit vulneribus. 


La 
Si supercreverit carnes in vulneri 


bus, inponuntur ex his quae fortiter de- 
siccant medicamenta, qualia sunt Asiae 
petrae flores, et ostrearum omnium 
testas ustas mediocriter; purgant et 
carnes quae supercreverint repremunt. 
Et ecini similiter utrique usti cum ipsa 
corpora tota, sed et defriges superas- 
parsus, et calcantus, et lippidu super- 
sparsa. ) 


[CHAPITRE v, t. V, p. 332.] 


Ad ralnera in summa cute constituta. et 
ed sabtruas vel scorticatas', sed et 
senioribus et mollibus carnibus haben- 
übus, id est feminis ct eunuchis vel 
infantibus et delicatis hominibus?. 


Conficis? sic : lytharguiru crisitidos* 
4&1, cera < xx, resina sicca de pitcio 
xn, oleu cotila una [145] semis; lytbar- 
guira et oleu coquis*; post haec cera 
e resina supermittis*, et cum emplastri 
spusitudinem habuerit , levas ab igne et 
mutis in mortario, malaxas et uteris. 
Ad detracta igitur cute non oportit ipsa 
cete incidere, set super carnem redu- 
cere et deforis medicamen superponere. 


VI. Ad plagas ct ulcera in summa cutem, 
et ad subcontritus et scorticata carnem 
de pipulea ulcera , quae in summa cutem 
sunt, et paratrigmata id est subtritura , 
sed ad apostima , id est scorticaturas, 
et ad senices , et ad apalocrotas , id est 
delecatas habentes carnes. 


Lythagiru crisitidos £ 1, cera 4 xx. 
resina sicca pituinis Z xri, oleu cotila una 
aut pensa libra; lythargiro et oleo coquis 
ut sit amolentum; post haec cera et re- 
sina mittes, et quando emplastrum ba- 
buerit pinguidinem, levas ab igne 
et mittes in mortario, et malaxas et 
uteris. Scorticata enim si fuerit cutis, 
non oportet quae recens sit cutis incidi, 
set super inducere eam debet ut fuit, 


Car. rv. ! vulnere. — ? deponentes. — ? desiccantibus. — * etenim. — * utriusque. 
—* de frigidis. — ? libida. — Dans les manuscrits de Paris, les chapitres 1v et v du tezte 
Φις sont confondus en un seul chapitre qui porte le n° 1111. La rubrique du chapitre v. est in-. - 
sirie dans le texte. Le manascrit de Laon conserve la division en deux chapitres. — Cuar. v : 
! arais addit. — * vel infantibus. .... hominibus deest. — ? conficis deest. — " criosediis. 


—" quoquis. — * supermittis deest. 


136 
Aa 
Gictnatur ;.spCe Ds Tor) Üuerat ex- 


certicata . rreccec Tue Lr φις hnt!e 


anircceteeimocare. DECR 
Cut uns diet morgan 17 wi 
satia ος, Nam boe meiÍcamec «2e 
^ÜHamnmalncoce CN cue Cuecict on 
λε. Ca SEU πουν CID το 
- CAT RENE npecatlt τος Cel 
"uM ccm m-f st δα (i dev αἲ- 
λος nben- 


ο ον ον pU DIS TZ lé er aM. 


tem rue eX CLIC 


Acto Le ce Leurs lUn Ls guicur- 


οἱ da-:c—uüctenem 


vs VM παν, DleMANX AC νο MI 
CIC rue (owe LS ALpe 
ες iue Grue, ο οσα. IA Lb οσα ἐξ πα 
SEPT σας. ROSE LR P6 00 PER 


LS ET TR ὃμ 


VS "τας vl. 


\ LE as te οι. 5 Dh 7T 


A» er orn aeceWM ν mes? wm 
Usb ato$ ασε esso mem crmtM, 


EI leWw cabe cto ο ας μις ART 


Ls Pabea cs 


QCveeeig eunt ib tem 


l--acroco aca ος 
ο LL 
ο ο dag d cogweg cU. 
dre eng αὐ ασ ο) 
να, ον ον λος crt; ue come 


lina 


"r.p et 


E EL 


&preTHe8NMysN ο c nem x * 


f om = 45 


Ji pe *t* nu? 


δω”. ποσο το er top 


ον ο κο LOU JR pug mile 


ppp nt ος oes δα α suites ce 


tabs ox S pe Lit cb ob WD Ad 


ORIBASE. SYNOPSIS. VII, 5-6. 


et sitrinseeus superponere. Hoc utilem 
mdeamentam, glutinat enim sic fic- 
tis saepius quae excorticantur, propter 
72d non est utilem incidi quae pendit 
cts, quia inmizriscit, et nudata caro 
a cct» et non facile cicatrix in ea fact, 
camedentem et sordidum ulcus. Stne 
:nflimmatrooem servat quae excorticats 
act rosae erithrus cataplasma, someao- 
ments titus cum mel, positus in lex 
Let cema contusa et «uperposita 1:34]. 
ε cd. Greci pazatrigeusta dicunt, pulmo 
α στο et percini et capre facit. Corius in- 
votants Je caleiamegtis ustus inflsm- 
rui Tridem era juvat loca: requies- 
cite στις infimmationem jura 
ir its ejus Cinus : cepa cum adipe 
pots crus. zh usta et trita super. 
AA. maria DB aceto resoluta super 


DID 
- 4 €- IY 
s: Jo 


VIL Ad ms'arem ignis. 


ἕως actem οὖν ;znem uruntur, me- 
icenter quae poxviunt opus haben 
TuAisntuorenta dbsque μα quae cake 
eo. aita: manifestius. Ge Ca 
pv omeba. oi ox eretam argentara. 
tones οτι αἶδα levat inlita com 
poco uec o7omrs ene ant aqua mise. 
+1 Sens οἳ vehibent vissicas De 


acto UC ossna tustus crudus confestim 


corpus 2m et de bna molli tictus; 
mediocriter et sine 
ei vauerent desiceat Meli sigre- 
So. oc niramentnm picturieum - 
Dye con gquaocnbae. lm fannae 


πω ul rurat 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 6-7. 


Aa 
cum alfita teris et ponis cataplasma. 


Quod si jam vissicas levaverit, ros et 
alta teris cum acito et inponis cata- 
plasma; calcem quae non est aqua ex- 
tincta ceroto mixta et in linteo inducta 
ut emplastrum superponis. Si vero jam 
de vissicis vulnera fecerit, porros tritos 
cataplasma inpone, aut porcillagine 
herba trita cum alfita cataplasma in- 
pone; columborum stercus inlinteo liga- 
tos aut involutos incendis donec cinus 
fiat. et cum oleo resolvis et superponis; 
miraveris effectum. Item pini aut picci 
cortix aut politricu siccu trita pulvera 
superspergisaut myrtae folia usta et trita 
palver; similiter facit etiam unaqueque 
ipsarum et cum ceroto composita. Quae 
vero de calida aqua fuerint usta, ante- 
quam vissica levit, salimuria olivarum 
frequenter fomentas, aut ipsas insalatas 
olivas teris et superponis, aut stiptiria 
scisten? cum aceto teris et superlinis, 
aut fel taurinum cum aqua abundanti 
resolutum inlinis cum pinna. Adaman- 
tius vero autor saepius curavit hoc me- 
dicamen : radices lilii cum oleo tritum 
roseo ad spissitudine mellis superlinis. 


137 

La 
tenuem cum ovis crudis misces, super- 
pone oliva almadas, id est cum sale 
conditas; cum alfita teris cataplasma, 
superadpones sucus. Jam autem vissicas 
ab usturas generatas ros et alfita teris 
cum aceto, cataplasmabis; calce que 
viva cum ceruto mixta et in linteo in- 
ducta cataplasma inponis. Quae autem 
jamjam ulcerata sunt, porros teris, cata- 
plasmabis; ad ulcera factam quidam 
ulceratam sunt, porrus tritus et insitus 
sanat, aut porcacla trita cum alfita ca- 
taplasmabis, aut lenticla trita cum mel 
cataplasmabis, aut columbinus stercus 
involutum incendis donec cinus fiat , et 
solvis cum oleo et inlinis; mirabilis est 
hoc medicamen. [tem pini aut pice 
aut aurieti corticem aut adiantu sicci 
pulver aut. myrtae folia usta; faciunt 
enim haec pulvera unicuique cum ce- 
rutum posita et inposita sanat. Ád au- 
tem ex aqua fervente ustus, antequam 
vissicas generentur, almioleo id est 
cum sale et oleo frequenter fumentas, 
aut olivas in sale conditas teris et super- 
ponis, aut stipteria scistes teris cum 
aceto, superlenis , aut fel taurinum cum 
aqua habundanti resolutum  inlenis; 
aut sicut Adamantius curabat bulbus, 
lilei cum oleo tritus facis. clyodas 
lenis. | 


[CuaPrrnE vir, t. V, p. 335.] 


VI. Ad exanthemata!. 


Exanthemata fiunt ex pingui humore 
in cote corporis constipato, dum am- 
plus in cute consistente spissitudine 
efficitur. Oportit igitur eos evacuare 


VIII. Ad cxanthemata. 


Ex diversis fieri possunt causis. Quae 
autem sunt rubra et rotunda, qualis sunt 
juncti, ex sanguinem et humo- (134 ν΄] 
rem ostenditur fieri causa. Lata autem 


! scisten deest. — Cuar. vir : ! exantimata. 


138 
Aa 

per cute, et non los nos pretrahire in 
altum. hoc est per veztre aut vomitu 
evacuare. Non aliquis existimet persua- 
dere me ut unumqam purzentur tales 
humores per ventre; nam oportit eos 
in quibus plenitudo e«t humorum pur- 
gare. st aliquis non facia? 147 istut 
priusquam tempt: t pasxio*; nar) postea 
entrain. mazis quam evacuacioeaem de 
cute humorum Zeit Nam curauorem 
Μπάνι in. cute humecbus, ci vateant 
ipea oca febere aut calefaceze ahi. 
bendum est: ei may ne cum iani ap- 
pamuer: evanthc:nati, qu'a ties 
veteadust huzswve nen cabdum et 
suptlemr ess. set ans IX: et 
pinzcuen car. Laun :Ilg4ür jeba nes 
et mia ctoiuannées aejuala gwuxiera 
leri$ et is cn ele ei zn Natala- 
ΓΙΑ mn inen! seas ct cns, et ida- 
uum cum eij& eive et osopesiinus 
Beta me ic ous et terts et cupoacs 
Cataplasma. (tes: auut o (wra © vit, 
wur © vin. de © Ni: esa fec ος 
»upw fungi ebeicnr CU 2 RNA: me 
ο ως νο Sii 


uis levat ο 0] DOSQ* (Weil IM 


bonia; siu» Eat et EE. 


| ado Ntra. 
βαν "Ui. 


ανν. 
. έν. - e 


tD]etudes c0 cruet a: 


στον τς 


am ο 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 7. 


la 
quae sunt similes sunt inpetigeni, de 


flegmatico fiunt humorem. Parva an- 
tem et rotunda et corpus in quo suat 
est libidum, nigra colera haec faciunt. 
Quae autem solet ex sudore, rubea co- 
lera baec faciunt propter quod in 
aestatem baec fiunt. Exanthemata au- 
tem , quae fiunt ex pinguis humorem in 
cute corporis constricti et amplius cutem 
spis am exsistentem, oportet eos eva- 
cuare per cutem foras et non longius 
‘a alto ducere, ut per ventrem aut vo- 
mica dixerantur. Nemo exsistentem 
...sualerim me el numquam purgeotar 
catharticum tales per ventrem. Oportet 
euim quibus plenitudo subjacit humo- 
rem purgarem; si aliquis hoc minime 
izens hoc prius temptat, ut diaforisin 
[wr cutem magis enfraxin subveniat 
quam evacuationem per ventrem auto- 
rem facit bumorum. Ipsam autem eo- 
raüenem qui intixi in cute sunt humoris 
[vr fumentationis οἱ calefactionis ope- 
riarv. maume quando lata sunt exan- 
tb.saia Haec enim talis significant 
Las m non calidum et tenuem esse, 
onu inzdus est et pinguis; dan 
LIIS Noa futae et mannis aequalia 
ου πάντα. tene et resohis cum oleo, 
μην s ες linis Ποπ, stafidagrias coxss 
εξ ce cl bhanetum cum oleo roseo 
s :t una... [lem beta mollem co- 
Dic #t t#rts. cataplasma superponis. 
V bae zur confûices cera < viii, sale 
amas sei sica teris et supermitlis 
vice en.na media: omnia simul coquis 
τε ἄκίμαι emplastrum uteris; tricando 


= caca deer — ! cotella. — 


v; ftv: avant je t aciiet crumerotc 156. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 7-8. 


139 
. . La 
est ergo in coctionem; magnificus est 
nimis hoc medicamen. 


[CnaPrrhE vii, t. V, p. 336.] 


VII. Ad prudita!. 
. Pruditus corporis oportit esse, 
quando de alto opus habit provocare? 
humores. Prohibendus est autem qum 
de pruditu loca periclitantur et faciunt 
aut scabeas? aut lepras aut aliqua mala 
ulcera. Prohibetur igitur pruditus me- 
dicaminibus reprementibus; tollitur 
enim pruditus hoc modo; quod si isca- 
biaberit pruriens locus, aqua marina 
calida aut acito calido labanda sunt aut 
certe cucumeris  silvatici 
similiter, aut. vitis antiquae? corticem 
a&ssam in astraco calido? pulver super- 
sparzis, scaviis butyro ante perunctis; 
boc uteris medicamen usque* ad salu- 
tem”; opium igitur cum humido ceroto 
perlinis loca prurientes. [tem* ad pru- 
ditu et scavias, si ex cholerico humore 
Gant, unguis oxyrodino* aut [145 v°] 
ptysanse sucos cum apii sucos, cum 
suco perdiciados; et post haec tria '? 
«a millis in aceto, donec testa ipsarum 
permollis fiat, et teris cum ova solfur 
* ii, et linis corpus"! in balneo. Item 
psoricon optinrum : solfur Z i c, sucos 
rutae aut perdiciados hervae + i &, 
axungia vetus ^ vi, nitru ^ i. Haecom- 
nja miscis et uteris in valneo !?, et cum 


tepida labet cum ovos duo aut tres; 


decoctione 


ΥΠΗ. Ad proritum. 


Proritus quidem oportet, quando de 
profundo largiri provocari opus habent 
humoris; prohibendi sunt antem quan- 
doque loco periculum patiuntur aut de 
scavias aut de lepra aut quales quibus 
cacoiticis ulceribus adfliguntur. Prohi- 
beatur autem ex medicaminibus quae 
repraemunt, aut certe si tolerare pos- 
sunt proritum, ut non tangant se. Pau- 
sare enim soletproritus per haec ; autem 
scaviosum proritum aqua maritima ca- 
lida aut aceto calido lavas, aut cocu- 
meris agrestis decoctionem fovis simi- 
liter, aut viti antiqui corticem frixam 
in aercam aut in ulla, et uteris; ante 
unguis scaviosum locum butyro et sic 
hoc supersparges et legas [135]; uteris 
autem hoc medicamen, donec sanus 
fiat. Opus autem cum humido ceruto 
proritum et psydracia mitigat. 


Car. vri :! proritu. — * provocari. — ? scavias. — * anleque. —  assam..... 
calido deest.— * quc. — ? sanitatem, — * Ce qui suit, jusqu'à la fin du chapitre, πε se 
retresve pas dens le manuscrit de Laon non plus que dans le grec. — * oxieirotene. — '* trita. 


— ! eporis. — !* balneo. 


149 
Aa 
minor recentes et veteres e difficile ad 


cicatricem benientibus vulnera ad sani- 
tatem perducit, et simul et cacoethes 
vilnera sanat. Copressi folia et tener- 
rimas ejus cymas et pilas ipsius recentes 
el teneras in profundo. positas humec- 
tationes et in infusis et putridis vulne- 
ribus cum 5:116 V" cautela sine aliqua 
molestia obsorvit humores et desiccat. 
Cyperi autem. radix, quae nimis sunt 
humida. vulnera. et. bia ad cicatricem 
vein, mirabiliter sanat ; cocurvitae sic- 
eae eb ustae cinus humidis et sine fer- 
hore peti idis qubat e? maxime si in glaude 
verelii sit; Similiter autem. ct aneli 
eau ustae. eius facit, Piantago autem 
Ado cacocthes et reumauca οἱ potrida 
vitlicia Μι, [*ate* vero berba quae à 
Imneteribus hevha lutrus, a Gotis auisdi * 
ilti iur, contra omnia. vitinera. cacoe- 
ΠΠ ΠΠ resistit; son putrida 
ane pascentia vulncra. sunt curat. et 
nant εἰ νι haleiis ac gretantis naturam 
ltem, m owns, addi opertit. foins 
ibis aed paaem aut lonict farinam aut 
uli ΠΕΠ ΟΤΕ qualitatem 


Test 


ΠΠ ΠΠ vomatieas ct ire 


unneenjat no pass HIN Yet 


ΕΕ] παν ER επί DRE d'ou NC TE sil “abus 
vilibus eeplonsans nuls SN minu ross 
laure au- 


«unb st Alta al LIP Vlt: 


ΠΕ ΓΕ ΡΟ” LR TELE 
ΕΕ τὸ] d 8 4 A ls. lee "ες se at. site & «9.14À 
suite "E Vos. Luna 


"um Y*, V S4 
LI 


ΠΠ velie ca (60 colas ο ΣΕ 


δη l'ours th tin CON mn n vul 


πο ο ΓΕ ΟΥ NIS. pompa t 


CD ΤΟ TP ο ες] ς ir: G4. Rr... 


‘ voesl.s ATLAS 


ba durs tests la « ls, uon t eurteti 


ORIBASE. SYNOPSIS. VII, 11. 


La 
sita veteres et difficilem ad cicatricem 


venientem ulcera cecatricant et quae 
malitiosa sunt. Cypressi folia et cimi 
novellas et molles in altitudinem hu- 
mida ulcera et infusa et putrida quae 
sunt passionis sine aliqua molestia si- 
mul et cum cautela depascitur. Cyperi 
autem radices quae humida sunt multa 
ulcera et difficilem gluttinantur mira- 
biliter juvat; cocurbita sicca οἱ usta 
cinus ex ea humidis ulceribus et sine 
inflammationem sint putrida juvat et 
maxime si in summo veretrus. Similiter 
faciunt et aneti radices ustae. Planta- 
mines vero facit ad malitiosa ulcera et 
ad reumatica et ad putredas carnes ex- 
pediens. Isates domestica ad omnem 
ulcum malitiosum ct pessimum ope 
randum fortiter resistit, seu putndes 
sit sive excomedat; sed si utique infyr- 
mats matura fortissima esse videtur, 
admiscere oportet foliis ejus tritis ant 
pane aut ordei farina aut tritici aut al- 
fitac farina. et inponis cataplasma ad 
centinendam unamquamque passionem. 
Ostrearum testas lustas utimur ad 
reuima diuturna, et quae difficile came 
replentur quae cava sunt, et quae st- 
nugiosa profundas. Lana husta infusts 
carnes in ulccra expedit citius; planté 
cinb ο. Γον husta et supersparsa quae 
hamida sun! multum ulcera aut infusa 
οἱ serduia sanat. P'eucidani radices ad 
voalitiosa vulnera ntilis est medicameo. 
pucr fupeérasparsus; haec enim e 
nDurzat ef carnem replet et cecatncal. 
Anar eos qui difficile cicatricantur ul- 


senno sanat. maaini;e in ano et veretmo: 


replit et cicatricem ducit. Aloes vero 
que vix ad cicatricem veniunt sanat, 
maime in veretro et ano; jubat etiam 
e Íervores eorum aqua solutus. Vetera 
tutem vulnera sanat cera in sole ma- 
laxaa, et lepidos? calcu tritu commiscis 
habendantius, aut crisocolla similiter 
facit. Oportit autem in linteo inductum 
Powere [148] et non auferre frequenter 
æmedicamen. [tem ad vulnera cyronia 
É£meit hoc medicamen: lepidos calcu Z x, 
€T £ x, stiptiria < 11; cera calefacis 
«οκ sole aut ad calda et malaxas, et sic 
Sumpermittis pulvera et in linteo inducis; 
ή% wperponis ad bulnera ex percussu 
æærpentis factas sidia usta , superspargis 
Qur-um pulver, aut stiptiria scisten* us- 
Cam et solutam superponis. Item ysopu 
-&- ΠΠ, uva passa < m, nitru Z il; 
mt mis cum mel vulnus et soper- 
Sppupi tritum pulver. Quae autem sunt 
gpsrutrida et carcinosa fortiora opus ha- 
Rent medicamenta, qualia sunt calci- 
Leo. arsenicu, calcis viva et his similia 
«que urunt ut ignis, et saepius his victis 
5 psum ignem utimur; prasiu coctu in 
wo cataplasma superponis, orobu tritu 
«τω mel superponis, olivae folia molles 
Coca in vino teris et cataplasma inpo- 
ai. Fumentabis etiam aqua calida ma- 
ru Vermes autem in putridis vulne- 
rins factis calamintes occidet. 





ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 11-12. 


143 
ο t . . La 
juvat autem ad inflammationem eorum. 


cum aqua resoluta. Veretris ulcera sanat 
cera in sole malaxata, et lippidos calcum 
tritum multum supermissus, aut criso- 
cola. Oportet in lenteo inducto ponere, 
et non auferatur frequenter lenteus. Ad 
cyroneum ; cyroneus autem ulcus facit 
hoc medicamen : lippidus calcum à x, 
cera Z xii, stiptiria # ii; cera calefacis 
et [136] malaxas; supermittis pulvera. 
trita et in lenteo inducto medicamen 
superponis; ad serpentium morsum se- 
dia uteris aut stipteria scistem husta 
teris, et superponis. Ysopo < iiii, sta- 
fidas Z iii, nitro £ ii; facis pulver et 
ante de mel unguis ulcus, et super- 
sparges haec trita. Putrida autem et 
cancrosa ulcera fortiora opus habent 
medicamenta, qualis est calceteus et 
arsenicus et calcis viva, et si enim talia 
utilis adhibentur; si haec vecta fuerit 
cum ignitus, cui teris urimus; utimur 
prassio cocta in vino cataplasma herba 
trita cum mel superponimus; olivae 
folia tenerae cocta in vino teris ct simi- 
liter uteris. Fumenta autem aqua ca- 
lida maritima. Ad vermes in vulneribus 
putridis factis sucus calamentis super- 
mittes. 


[ Cnaprrng xir, t. V, p. 343.] 


XI. Ad carbunculos. 


Carbunculi autem quos Greci an- 
ἴδασαι vocant, rustici pustellas malas! 


XIII. Ad antracas. 


Antracas dicuntur pustellas malas, 
quas nos carbunculo dicere possumus, 


"pellant? Melancholicusin hominibus οἱ melancolices fiant sanguinem , quae 


"libido, — * escisten, — Char. xti : ! malas deest, — * appellant. 


144 
Aü Lo L 
sanguis generatus cum ebullierit, in- 


cendit cutem et facit pustulam, quae 
vocatur anthraz , propter quot et vissicas 
praccedent vulnera, quemadmodum 
ustis ab igne solit contingere, sed et 
acute febriunt et periculum cito infe- 
rent. Prurit? autem ipse locus et multae 
interdum. surgunt. vissiculae parvae 
el spissae et frequenter similes melio; 
quae cum crepuerint, fit locus similis 
scarae colore cinereo facta ipsa scara. 
Fit etiam interdum nigra, ct omnis in 
gyro caro ipsa fervorem habet [148 v*] 
et colore nizro efficitur et lucido* si- 
mile aspalto vel pici; talia igitur signa 
malancholicum humorem heraciter esse 
demostrant *. Curatio*; curatur autem 
talis vulnus vel passio mox in principio; 
flebotomus hutiliter adhibitur, si etas 
aut virlus permittat; evacuari oportit 
usque ad angusteam, et ipso loco die- 
resis dandas? sunt profundas, ut spissi 
profluant humores; οἱ superponenda 
sunt. medicamenta quae reprimant me- 
diocriter et. digerant, qualia sunt. ον 
plantagine* et lenticla cocta cataplasma, 
cui admisceidum est panes in forno 
cocti parlem interiorem. el neque 
mundus sit nimis. neque. cibarius?, 
sed eutopirus ^. Vu[I]ueri autem super- 
ponendum est medicamen — acrum, 
quale est trociscus Andronius!! resolutus 
vino ad mellis grassitudinem. Cadente 
autem fervore, ut alia vulnera similiter 
ad cicatricem perducendus est. De ve- 
teribus enim et rancidis nucibus oleus 
factus ad antracas hutilissimus est, οἱ 


copressi folia tenera, aut recentes οἱ 


putrit. — * Incidus. -- 
" eaübarius.—- |" οἱ lopirus. — "! Andronios. 


' demonstrant. — 5 curati. -- 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 12. 


accensus ustulat cutem et facit pustolas 
propter quod fortes fiunt febres acutam 
ex periculum inferi citatum. Pronens 
etiam interdum plures exsistant vissicas 
parvas et spissas et frequenter similis 
milio, quae aliquas ex his rumpant; 
sed et crepant et fiunt similes scaras. 
Quando autem nigras carnes in giro 
fiunt, ignitas fortiter et nigro colore 
fiunt et lucido similis aspalto et picis, 
talis autem verum est ex nigris cole- 
ribus facta. Curatur autem baec passio 
per flevotomum , et evacuatur usque ad 
angustiam, et quidem scarifari post fle- 
votomum non est inutilem; profua- 
dandas facere plaga propter humoris 
spissitudinem; in autem patientem lo- 
cum constringantur. Evacuamus igitur 
eos ex simplicem medicamen, qualis 
est epythimus datus 4 iiii in sero lactis 
aut in mulsa, aut certe gera antidotum, 
qui nigro accipit elleboro. In patienti 
vero membra adhibemus ei, quae si 
molestia loca vulnerata mitigat, qualia 
sunt uvae caninae sucus; lenteo mollem 
duplicem aut triplicem infusum su- 
perponat cum multo sucus. Oportet 
autem extrinsecus super hoc lana mol- 
lem superponere, que repraemant me- 
diocriter faciat utimur. Talia autem sunt 
de plantaginem et lenticla cocta cata- 
plasma cum panem glevam mollem 
confectum, et neque satisfit mundus 
neque cyvarius, sed unifanias. In au- 
temi ulcus ponimus fortem aliquod me- 
dicamen qualis est Andronius trociscus, 
resolutus [136 ν΄] cum vino usque gliodes 
constitutionem. Mitigandum autem for- 


* tenda. — " plantegen. — 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 12-13. 


molles pilas cum alfita et uva. pas[sa] 
sine seminibus trita et inposita multum 
jubet. Similiter autem et caricas coctas 
in vino et contusas inponuntur. 


145 


La 
tiorem sicut alia vulnera similiter cicæ- 


tricem inducimus. Item vetusta nicis 


. quae oleo habent ad antracas facit ; co- 


pressi folia et cimas ejus recentes et 
molles et adhuc ejus pilas cum alfita et 
uva passa exossata et trita. Haec caricas 
causticum in vino tritam ; ita causticum 
gutta prima, calce viva, fecla, nitro 
aequali pondera facis. Item aliud em- 
plastrum : galbanus, calce viva ana 7 i, 
nitro et aceto tritas superponis; ita pe- 
cula cum uva passa et adipem reponum 
facit bene. 


[ CuaPrTRE xii, t. V, p. 345.] 


XI. Ad cancrus. 


!Ét cancrus de nigris? generatur 
choleribus et locum quem occupaberit 
acredine ? sua vel malitia vulnerat, sed 
et color nigrior invenitur ab aliquo* 
calore. Venae autem in ipso vel circa! 
ipso loco* plenae sanguine nigro et 
tensa sunt, sed nec ipse similis; fervor 
robrus est propter pinguedine humoris". 
Iste enim vulnus insanavilis est, quia 
meque reprimi potest neque digerere 
talis humor, quia si lenes* medica- 
menta adhibentur, non sentit, si for- 
t)ora, inritatur. Poterunt? tamen in 
principio [1 49] passionis subvenire, ut 
maelancholicus ante purgetur humor, 
quam io aliquibus locis nimium con- 
epissatus acredine!* sua foras prorumpat. 
Evacustur autem suprascriptus humor 
ex simplicibus rebus, qualis est epi- 
thimus datus cum sero lactis aut mulsa 


XIIII. Ad cancrus, qui in mazillis 
maxime fiunt. 


Cancrus igitur de nigris coleribus fit, 
sed in hoc fuit sentes consistit; sed 
ulique agriores sunt ulcera, propter 
quod nigriores inflammationes sunt 
sine colorem. Venas autem plenas ad- 
tensas sunt plus quam debent inflam- 
mationes, neque eas similiter inflam- 
mata rubrae apparent propter pingui- 
dinem humoris ipsius; et [sa]nabilis can- 
cer efficitur, et neque repremi possunt 
neque digeri possunt, neque cathar- 
ticum corporis accedit, et mittis me- 
dicamenta superposita continet. Sub 
autem fortia medicamenta exacerbatas 
conmovitur in pejus curatio. Scire per 
purgationis melancolicis humoris, prius- 
quam in patientem locum constringatur 
ea. Aevacuamus igitur haec ex simpli- 
cem medicamen, qualis est epythimus 
datus Z iii sero lactis aut in mulsa 


Cnma». xii : ! sed addit. — ? egris. — ? agridini. — * sale quo. — * cera. — * ipso 
loco deest. — ^ humorum. — * linis. — * potuerunt. — "^ agritudine. 


vi. 


146 
Λα ους 9 9 
pensu ciii, aut gera !! qui nigrum"? 


accipit ellevorum. Super autem patien- 
tem locum adhibendus est sucus de 
strignus quae uva lupina sed canina 
appellatur, linteu'? molle duplice aut 
triplice facto et infusum superponimus 
multo repletum suco. Oportit autem 
super linteum a foris lana inolle inpo- 
nere, sollicitudine adhibita ne infusio 
sucorum desiccetur, sed frequenter in- 
fundendus est sucus. Quod si haec or- 
reat, uteris emplastrum dia fonfoligos 
ad haec utilissimum, qui recipit'* cat- 
mia stibeos, lythargyru*, psimithiu, 
fonfoligos, oleu roseu, adapes !* anse- 
rinos, adapes gallinacios ana — ii, cera 
- iil, sucu strignu quod sufficit, et 
si adhuc ulcus non sit apertum, ute- 
ris fenicine emplastrum ". Cibos au- 
tem utatur frequenter ptysanae !# sucos 
et serum de lactibus bibat. De oleribus 
vero malvas, atriplices, blitos, cocur- 
hitas et aspratiles pisces, et omnibus 
bolatilibus, prae[te]r quae? aquis et pa- 
ludestribus * locis degunt. 


ORIBASE. SYNOPSIS, VII, 13-14. 


la 
aut certe gera antidotum qui nigro ac- 


cipit elleboro. In patienti vero membro 
adhibimus ea, quae sine molestia val 
nerata locum mitigat, qualia sunt uvae 
caninae lenteo molli duplicem aut tri- 
plicem infusa superponas cum multum 
sucum. Oportet autem extrinsecus su- 
per hoc sucum et lana mollem super- 
ponere infusa, et inpone ex ipso su- 
cum. Sollicitudo autem sit, ut non dis 
seccitur haec frequenter, super infun- 
dendum est ex ipsum sucum. Quod si 
liquor ipsius hura, uti opus habent se 
per ulcus cancri emplastrum psimidia, 
ponfolingus cum sucum suprascriptum 
factas; adhuc sine ulcera est, de ea cal- 
cetheus fynicenis talis utatur. Quibus 

vero patiens utatur sucus ptisane he 

bundantius et seru lactis et hole 

malvas et atriplices et bletus et cocur- 

bitas εἰ aspratilis pisces [137] et em 

nem volatilem habentem, praeter illa 

quac in paludibus vol stagnis degunt 


[CHAPITRE xiv, t. V, p. 347.] 


XIII. Ad carnes interius ruptas , et intra 
carnes effusus sanquis. 


Carnes vero sub aliquo ruptas intrin- 
secus pondere et parva ibidem vena 
crepante, sanguis ibidem collectus sub- 
salit, quemadmodum! uhi pus est in 
alto fieri probamus et vocatur a Grecis 
ecymoma?. Oportet ergo ut digeratur 
trumbus sanguinis, et hoc celerius? 
antequam sanguis nigrescat faciendum 


gira. — 3 nitrum. — P Πίο. — !* dia..... 


XV. Ad carniun cruptionts cymomals. 


Carnium eruptio sub aliquibus poo- 
deribus cadentibus, et parvus is es 
venas divisa ad sanguinem ibidem sub- 
salet quod congregat sub cutem et qui 
vocant. Non dividuntur autem, sunt ds 
contemplationibus sanguinis, facit el 
hoc sintomata antequam nigniscat la 
initio stipticas species admiscere oportet 


recipit. deest, — 15 Jitargiru. — 


15 adipis. —  adhuc..... emplastrum deest. — !* tisanae, — '* praelerquam. — * pt 
lutistribus. — (wap. xiv :! admodum deest, — ? egcimoma. — ? elerius. 


ORIBASE, SYNOPSIS. VII, 14-15. 


est [159 v]. In principio igitur passionis 
stipücu aliquit admisceri oportet illis 
quae digerere possunt medicaminibus, 
propter quod tunicas de vena quae lesae 
sunt densare rebus possimus stipticis. 
Et post baec ea adhibenda sunt quae 
digerant et eventent quae collecta sunt, 
V est diaforisin faciant. Mox autem in 
primis dicreses dandas sunt et sic post- 
ea curatio est adhibenda. Sanguinem 
vero seu liborem in quocumque loco 
collectum aut factum est, sive ex per- 
cussu sub ungues congregatus* san- 
guis est sive plagis factum, pelles 
ovium recens mox tollitur, una die et 
nocte si supersit et locus fuerit invo- 
lutus* anputat et sanat* plagas et li- 
bores. Ydropiperi vero herba simul cum 
semine suo cataplasma si inponatur, 
ypopias οἱ sciros factos tumores digerit 
et sanat. 


[ CHAPITRE xv, 


ΧΠΠ. Ad rigmata et spasinata. 


Rumpitur enim caro interius at ex- 
tenditur; in quo etiam loco? sanguinis 
Bt? concursus. Sanantur* igitur haec 
medicaminibus mediocriter calefacien- 
libus, quale* est diagyron, acopus? et 
bis sàmilia. Oportit autem in his quibus 
ia profundo corporis membro facta 
ruptione carnis aut tensione adtendere 
oportet medicamentorum birtutem, ut 
88 quae acra* sunt οἱ incidere possunt 
adhibeantur. Utile est etiam in his po- 
here ventosas, nam mox digesta fuerit 


147 
La 
et diaforiticis propter tonicas venarum 


factas vel divisas, oportet eas conden- 
sare. Post enim haec his qui constipata 
deaforiticis solis utimur. Dierisis au- 
tem datus iu initio super haec cymo- 
mata et qui vocatur ypopia et yporfa- 
comata et si sub ungulas contritus san- 
guinis subfunditur de percussa facta, 
pellem | movis recentem scorticatam 
vel his vel viribus aguntur circumdata 
loca, sanat omnes et magis una die et 
nocte ydro et piperi, simul cum sementes 
super ypopia cataplasma inposita fortis- 
simas duritias vel tumoris diaforisin 
facit. 


t. V, p. 348.] 


XVI. De rigmatus et spasmatus, id cst 
ruplaras carnium. 


Rigmata eum et cymosin quidem 
fiunt omnino; sanat autem haec medi- 
camenta, quae mediocriter calefaciunt , 
qualis fit de aegyroen acopon et quae 
huic sunt similia. Oportet autem rig- 
mata, id est quae fiunt eruptionis car- 
niumin profundo corporis membrorum, 
extendenda est virtus medicaminis, ut 
acrior amputatorius adhibeatur. Utilis- 
simus autem ad tales causas adhibita 
ventosa; haec igitur mox diaforisin facit 
totam et cymomam adunatur facile in 


‘ coogratus. — * ct..... involutus deest. — * locus fuerit in vuluus addit. — Cua. xv : 
! rempilur. .... extenditur in ütalo ponit. — ? locus. — ? sit. — * sanatur, — ? hoc. 
—* qualis. — ? acolius. — * utique agra. ° 


148 
Aa 
collectio sanguinis, conjungitur facile 


quae fuerant? separata caro. Quod si 
multo tempore ibidem resideat !* et sor- 
des colligantur!!, conjungere non potest 
et inpletur ipse locus humore aliquo, 
aut certe caro adultera!?* crescit; simi- 
liter etiam ? et spasmata !!, id est tensio 
carnis fit extenso [150] musculo aut 
aliquibus enis. In his ergo parigorizari 
oportet!? solum quamdiu finiantur do- 
lores; glutinari enim eas antequam do- 
lor finiatur'* non potest. Aristolocia 
rotunda rigmasin et spasmasin super 
omnia utiliter sanat, centauriae majoris 
radices similiter ct ejus sucus; reu 
Ponticus vero et costus!?, bdellion !* 
cum oxymelle potus et costo et castorius 
in mulsa potus et jacinti cum sevo ex- 
trinsicus adhibiti. Sunt autem et bulbi 
utiles, si inponantur ad rigmata et 
spasmata; ego usus sum enulae radices 
£ vii, piper < viis, ruta £ iiii, smynes 
4. xviii; das bibere cum rutae apozima. 


| CHAPITRE XVI, 


XV. Ad contrituras ct rupturas carnium. 


Ad contrituras et rupturas carnium 
facit lana sucida aut spongea cum aceto 
el oleo! infusa et superposita. Facit 
bene et pix cum mastice? et vitri pul- 
vere permixti in uno et deforis super- 
positi*; bulbi cocti cum ceroto inpositi ; 
salis pulver cum farina et mel inpositi; 
agni arboris folia, et sale, et nitrum as- 
sum pulver cum ceroto mixtus ct inpo- 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 15-16. 


La 
uno ducta caro et conjungitur. Si autem 


diuturna fuerit et sordis... ibidem su- 
percrescant in ruptura carnis facta jam, 
non potest ventosa poni ad proximantia 
invicem labia solum sicut parvam oc- 
cansionem facile dividitur vel saepa- 
ratur, et conplent intus. Regionem ip- 
sam, in quo saeparatus est locus, 
liquorem quodam modum quaedam et 
chimomata fit similiter sicut in initio, 
preter quod cito illis diaforisin facere 
quid ab his tenuis continetur in initio 
de sanguinem consistens. Spasmata au- 
tem, id est tensio carnium fit extensas 
ibidem venas, unde mitigationes opus 
habent soles [1 37 v^], donec dolor quies- 
cat. Gluttinart autem non potest aristolo- 
cya rotunda rigmata et spasmata ; super 
alia omnia utilior est centauriae majores 
radicis similiter et sucus ejus, reu Pon- 
ticum, costo bdellio cum oxymelle 
poti sanant, et castoreus in mulsa potus 
et jaquintus cum sero extrinsicus ad- 
positus; sunt autem et bulbi utilis. 


t. V, p. 350.] 


XVIL. Ad rigmata εἰ talmata. 


Ad rigmata et talmata faciunt lana 
sucida, aut spungia de oleo et aneto in- 
fusa et superposita; juvat bulbus apalus 
coctus aut cum cerutum inpositus, 
salis tritus cum farina οἱ mel inponis, 
agnu folia et sale et nitrum cocta trita 
cum cerutum. Utere autem ad haec et 
fumentationem de aqua maritima ca- 
lida; postea vero quieverit fervor et 


* fuerint. — !* resediat, — !! legantur. — !* ad ulcera. — 5 etiam dest. —  his- 
spasinala. — !* aut aliquibus... . . oporlet. deest, — !* dolores..... liniatur. deest. — 
7 et costus deest, — '* hidellion. - Citar. vvt : ! roseo addit. — * masteci. — * νἰ- 
tri... superpositi drest. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 16-17. 149 
situs sanat. Fumentationem vero uteris dolor, frictionem uteris qui patitur 
de aqua marina calida, et postea quando locus. 
declinaverit inflammatio et dolor, frica- 
tionem * adhibebis* quae lesa fuerint 
loca. 


[CHAPITRE xvii, t. V, p. 350.] 


XVI. Qnae cannas et spinas extrahunt. XVIII. Quae spinas aut filicem aut cannas 


Cannas et felices! et spinas infixas 
extrahit anagallides utrique inpositi. 
Sorcolo? vero infixo in corpore si fieri 
potest bel manu vel etiam ferramento 
eicere? ; si vel praefractus est vel altius 
descendit quam ut id ita fieri* possit, 
medicamento evocandus est. Optime 
autem educit superinposita arundinis 
radis, si tenera est protinus contrita 
[150 v*]. si jam durior radix est ante 
in mulso decocta, cui semper mel * adi- 
cendum est aut aristolocia rotunda 
cum edem melle aut ammoniacus thi- 
miamatos cum mel. Pessima ex surcu- 
lis* arundo est, quia aspera est eadem 
quae offensa etiam in felice est, sed 
usu cognitum cst utramque adversus 
alteram medicamentum esse, si con- 
trita ac superinposita est. Sunt autem 
quaedam emplastra, quibus utrique rei 
facultas est ad extrahendam". Nam idem 
de altis et tenues vulnera aptissimus ad 
flicem extrahendam* Fylogratis em- 
plastrum, ad cannam Ecatei* emplas- 
trum maxime convenit. Fylogratis 
emplastrum recipit haec : sales am- 
moniaci Z iili, aristolocia 4 viii, cerae 
Lan, resina tereventhena Z xvi, man- 


educunt. 


Surculus et cannas, filices et spinas 
extrahunt  anagallidus, — aristhologia 
longa, ammoniacus, mel, yosquiami se- 
men cataplasma inposita; calami ra- 
dices tundis et cum mel misces, in 
lenteo inducis habundantius, superpo- 
nis et legas; citius extrahit. 


* fregationem. — * adebis. — Cuar. xvi : ! filicis. — ? sorculo. —? edicere: — * si- 
gere. — * mal. — * sorcoles. — ? extragendum. — * extragendnm. — * Hecadei. 


ο OBIBASE SYNOPSIS. VH, 17.18. 


ur- —.7 iOurTLEI ' . EI. 
(dà Hs Js neDece Dl Bàlcs res 
- gf. UML loc. ος σα, [tem 
LILIANE LIRE ARE et DEaAM ll. 
DApun- lo LI Set TE © CC. οσα 
OU SLI Cem gl MENU © VE. qon 
vus CAMCIDlm πε, LLIUC(ODU müecEtur: 
PLA. i quoque simen tritus et ca- 


SP -npouta ; educunt baec omnia. 


® CHAPITRE xvin. t. V. F- 351. 


XVII. Ad ρατοπιεία, id est orbicalos 


in unguibus. 


Parooicia modica adhuc. consistente 
aut! incipiente, galla Asiana cum mel 
veprimit? οἱ prohibit vulnerari; facta 
sutem jam in fervorem, contemplan- 
dum est si potest resolvi? ipsa paroni- 
ci4; facit autem ad haec aurium sordes 
bel lvcium. Cum autem jam* pus fac- 
tum fuerit, pertundis, et effuso pure 
spengea in aqua frigida. infusa inponis 
aut cataplasma de lenticla cocta ct trita 
"uperponis, aut rosa viride trita aut 
»icca in aqua infusa trita superinponis 5, 
aut alfita soluta cum aqua. Oportit au- 
tem reprimere carnem omnino ab un- 
gue cum rasura lintel [151]. Confractas 
autem ungues myrtae et mali granati 
folia molles teris et superponis. San- 
guinem vero sub unguibus collecta, 
farina cum pice miscis et superponis; 
quod si recedant" ungues a carne, 
vollor tritum cum adipe porcino super- 
pouis?. Scaviosas autem factas ungues 
mutantur hoc medicamine? : viscu de 
querco?, sandarace, fenugrecu '^, uva 


" [itargero. — !! Hecadei. — !? jusquiami. — P smen deest; — ΟΛΑ. vin : 


XVIII. Ad paronicia. 


Paronicia modica exsistentem adhuc 
incipientem galla cum mel inposita re- 
premit et prohibit pus fieri; factam 
ut contra natura carnem contem- 
plandum est aut sine mordicationem 
medicamen adbibeatur, quae tollat 
fervorem. Facit autem ad paronicias, 
si de auribus sordas aut. licium inpo- 
natur. Quod. si pus fecerit, pertundes 
et effundis humorem qui inest, οἱ 
spungia in aqua infusas superponis, aut 
cataplasma de lenticla trita cum aqua, 
aut rosam viridem aut siccam infusam 
in aquam teris et cataplasma inponis, 
aut alfita trita cum aqua inponis. 
Oportet autem repremere carnem om- 
nino ab ungue cum lentei rasura, trita 
quolibet modo mvrta et mali granati 
folia mollis trita. cataplasma inponis. 
Ad eos quibus sub unguis sanguis effun- 
ditur, farina pice mixta superponis. Ad 
eos quibus recedunt dolentis unguis, 
sulfor trito cum adipe porcinum miscis, 


superponi s. 


* remitlil. - -? se solvi. — * jam deest. -— ? superponis. —- * recidant. -. 7 ad ungucs 
μαι, —- ^ medicamen. 7 viscu de querco decst.— '" fenogreco. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 1819. 


- et mastice ana zii, cantaredas, 
pss ana Zi, acitum quod sufficit. 
Factantem!! ad haec fex vini sicca cum 
εποἰο superposita , aut carnes fici con- 
inse" sine seminibus. Sed ante ungues 
pee liquida unguem, solfur et sanda- 
race suis ? aequalia pondera et inponis 
taplasma. Oporr]tit autem prius dili- 
geier radere unguem et aequalem 
fere et sic ligare. Ad remotas autem 
vagues utere, quod si in digitis pte- 
fa id est orbicalus surgit, libanum 
tim superpone!* et superligas, aut 
«in trito similiter, aut libanu atomu 
4i, sndaracae £ii trita superponis radi- 
Giu anguium , et desuper ponis carpia 
sita". ltem optimum medicamen fa- 
cms ad melitiosa constituta pterigia : 
pih sana sidia, id est mali granati 
actioertices , et lepidos calcu !, et ficos 
wm aequalia pondera teris et miscis 
cm" mel, etunguentum pinguem facis, 
ttimies + inuncta superponis, in dies 
duo smat et non minuit neque funditur 
leu. Si autem humidus est, cum spon- 
ga" infusa in vino detergis. 


151 


La 
XX. Ad scaviosas ungues. 


Ut cadant visco querquino, sanda- 
race, fenogreco, stafidas agrias , mastice 
ana — ii, cantaridas, tapsia ana — i, 
[138] acetum quod sufficit. Facit au- 
tem et ad haec fex sicca cum cerutum 
superposita, laventem ipsam unguem 
subunguis de pice; sulfor et sandara- 
cem teris aequali pondere cataplasma. 
Oportet autem diligenter radere ipsam 
unguem et aequalem facere et legare; 
et postea recesserit unguis, hoc ipsum 
uteris medicamen. Ad autem digiti pty- 
rigia facta libanum tritum superpones 
et legas aut orobum tritum, similiter 
aut liban atumo < i, sandarace zc ii, 
teris et super[po]nis radici unguis, et 
desuper carpia de lenteo; derectat hoc 
ptyrigia. Item aliud valde bene facit ad 
malitiosas ungues : galla et mali granati 
acidia sidia, et lippidus eritru, calcu, 
et ficus hustus aequali pondere, teris et 
miscis cum mel et pinguius facis leni- 
mentum, et in lenteo inducis et super- 
pones in duo dum curas; et vide ne 
ungues neque infundas locum qui pa- 
titur. Si autem humidum reddere vis, 
spongia infusa in vino superponis. 


[CHariTRE xix, t. V, p. 353.) 


Vlll, In articulis ulcera. natis 
et vulnera. 


Arüculi natura sicciores sunt à car- 
ac: locis, propter quod vulneratis ar- 
Uculis desiccatiba sunt adhibenda adju- 


XXI. Si in aruculis ulcus fiat. 


Articuli sicciores a carnosiores sunt 
loca, propter quod vulneratis sicciori- 
bus oportet medicaminibus curare adju- 


u E . . . * . . 5 . 
í υπ quod sufficit antem cantaridas, tapsiina Zi. — "fici si sine. — ? solvis. — 
. — " constituta pterigia addit. — '* libidoscalco. — " et ficos. ..... miscis 
"deg, | ntia. - spungia. .— Cuavr. vix : Rien a relever. 


153 
As . . - - 
toria. Deut ergo fac trociscus 121 V^, 


polüdes cui vine tritus ad nielhis spis- 
situdinem et tis sumiius quae sunt. dee- 
sac cativa medicamenta. Fumentare vero 
οί de aqua ruarrtumn , nut cente cum 
Male σωστα frequentius. utendum est 
ad arucuios vulnerutos es quac valeant 
dewcca. 


GEAPITEE 11. 


ΠΠ). Ih sancu.n : fur 


Eur. sampnius adutnium pr 
LUIL 1 «επι jBC6 Ios. TGAÏET COD- 
docetur νι μπω». quoi Grec: cwm 
Γρ. vel lBIERUCPHER VOCALI (mod to 
εν de peur corn:tmpürne. Li pars quae 
"μι erection s; Dar. 3acu* de que 
wanzus Puit. pote dom£ro €nper ipsa 
venu vel antena. mtus eunpnena debet, 
ila ot nalis «estar τα 1e Lem dolor. 
et SC ειπα cengelationzé-  san- 
guime Panrgaio vil deu ct: 7s me- 
d:icam:iz, 700 «wr zzi: ns mv pr.mat ei 
ulus naze! ct SCATRD nOn Jaca. 
Qiz:nzm*t acum ce qnod opt ].- 
larum -...zxxe lo: ven adem 
MP EI TAILLE. L5 AlCntelsus [TAN 
vidsemiset t δες δις ipee pui ct 
omnt; vci. « peo et εν σπα σαν Ene 
t0! earerpeos sa Dimas. Pros ssaute v 
l.t;7a* οσους ant αι φον de "acu 
viper pes qu'au facts. des de ioopwr 
raicem w-ae vericttem: δαν et 
$ lv dis otras et quam qoem cazte 
adhuc. s zperpestus vaine med: 
canien est. iterum ia quio superpone 
l-por:« piles «um cimpias et 


Ras st 
- 


ohlega onem. — ται. 


ORIBASE. SYNOPSIS. VII. 19-20. 


voria. Bene ergo ad haec facit polisides, 
guidinem, et buic similis qui sunt de- 
κουμπί. trociscus uteris , et de aqua ma- 
rima aut salemoria fumentas ea, In 
melius jam causam venientem his adhi- 
bitis. nteris ergo ad articulis plus maps 
*)CCEO A. 


t. V. p. 354.: 
XXII. 4d πἶοτα fandentia sanguin. 


Ad sanrumis fusum medicamen 
uudis est «cema jacenti vulnerato mem- 
ντος talis enim est anarropas cum apo- 
dinas. ceiaropas autem cum dolore. Se- 
per ego venam vel arteriam. incisam 
fundentem sanguinem superpoaimus, 
na imtur supra os fundentis arteriam 
sanzuinem mitius praesumit absque 
aelore trombus vero sanguinis coage- 
latus aut fluentem, staüm deterg- 
rius omnia. et sic postea quae san- 
zuinem repremunt utimur. Optima 
eut ml baec sunt inplastica magus 
z;a4&m €à quae cara« faciunt. Interdum 
s.t sAdeniem Cara el sanguinem 
e-imz;«cztem. Bit periculum. Optimum 
az: e€f quod ad meningam sangui- 
nem finientem faciunt, qualis est li- 
bu-zs partem unam, aloes partem 
me 21. ow albumen mixta ad mellis 
spisiiudinem. et sic superponimus su- 
per 1 :$s" artenamincisam . et desuper 
σωστο αφ leporis piles. mollissimus su- 
per zlec« canem babundantus super- 
ponimus. et dineis fasciolis legari 
qert.t qui de primam volvituram le- 


eb.mum. — * «rass.tadinen. 


i4..*. _. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 20. 


Aa 

liter. Si autem ab se carpias de super 
vulnus? ceciderint, premis lebi digito 
radicem venae, ot nihil exinde fluat 
sanguis et totum aufer medicamen, et 
alterum superponis vulneri ut supra- 
dictum est. Hoc modo [152] uteris cu- 
rationem donec vena aut arteria! vestiat 
se carnem. Illa vero quae faciunt scaras 
si mittantur, cum ceciderint nudatur 
locus et plaga aperta effusionem renovat 
sanguinis. Quemadmodum et cum cau- 
teres? ustas ustionem vel potredinem 1 
cadentem sanguis saepius erumpit. Isa- 
tes autem herba, quam tinctores herba 
vitrum vocant et Goti uvisdil!! * dicunt, si 
in locis ex quibus sanguis fluit ponatur, 
satis bene reprimit et sanat ; galla usta in 
igne et acito aut vino extincta et vulneri 
isparsa !? reprimit sanguinem. Gypsum 
vero cum ovi lacrimo mixtus cum pol- 
lines! tridici qui in parietibus setenet, 
[acis medicamen utilissimum et super- 
pones vulneri, et leporis pilos molles '* 
tegis medicamen aut aliquo alio simi- 
lem. Quod si de ore fuerit sanguinis ef- 
fusio facta aut ex verrucis aut thimo aut 
lintigine aut acrocordona!* sanguinem 
fundant, porri folia tundis et super- 
ponis , aut!* ros eretron aut gngarta aut 
mali granati cortices tundis et super- 
ponis; et spongea!? nova intinguis in 
pice liquida et incendis!*, facis pulve- 
rem et uteris hoc ; satis utilissimum est. 
De ore vero sanguinem fluentem, facis 
spozima de rosa viride seu!* sicca aut 


153 


gare locum. Facientibus autem nobis 
deinde super radicem venientem lega- 
mur, solvendus est autem tertio die, 
et si quidem caute adhuc, et quae ad- 
ducent ulceri medicamen iterum in 
giro cingis, et quemadmodum super- 
fundes de pilis mutarium et legas simi- 
liter. Si autem a se motus lenteus cadit, 
preme mitius cum digito apertura arte- 
riae, et mitius quae super sunt aufe- 
renda, et alterum superponis, et uteris 
hoc modo curationem donec percoo- 
perias arteriam. Factas autem scaras, 
nudum facit locus , quia secundum na- 
turam habentibus scaram cadentem et 
saepius sanguinem fundentem, diffici- 
lius excluditur cadentis scara, praeter 
quando est usus ceruticis medicami- 
nibus; necesse est fieri quemadmodum 
et ab igneis cautereis faciunt ustas arte- 
rias comedentes vel putriscentes ca- 
dent scaras. | 


XXIII. Ad sanguinem repremendum. 


Isates herba domestica super venam 
aut arteriam incisam trita et superposita 
optime sanguinem repremit. Gallas us- 
tas, oportet autem eas sublatas ab ignem 
aceto aut vino extinguere, gypso misces 
cum ovi albumen et tenuem farinam 
triticeam, et maxime quae dicitur vo- 
laica, de his facis medicamen ad 
fluxum sanguinis utilissimum. Super- 
ponere autem oportet linne permixtum 
et positum leporis pilos aut aliquod 


unones vitium autlentisci aut robi aut similiter molli. 
* vulnus deest, — " arte. — * causteris. — !* putridinem. — "' visdil. — !? sparsa. 
— " pullinis. — " modicum. — | agrocardanum. — Ÿ# ut. — !? spungia, — "* ct 


eddu, — '* sivc. 


* La marge porte ces mots : nota quisdil. 


15^ 
Au 
mil Cydonii ant mali granati aut nvae 


-ninentes iut lentivlae decortiones. et 
exinde frequenter os de frigida apozima 
Inst". Incatliismata. vero frigida. ad 
mu et matricis aemorroidas cas ipsas 
dieta 
quibus sanguis. fuit. stiplica. et. quae 
pissare valeant [1252 v7] loca. fluentia, 


niete coctiones, Sif. autein el 


quali sint alieas et farina inunda cocta 
el coecleas et caseum recentem et bul- 
has his coctos et pisces assos et dactulos 
eb νι nigrum. austerum et lenti- 
da et alfita et ovorum assorum vitella, 
pera " τις mala Cydonia , sorba, 
itespila et Ins «milia. Quod si de na- 
ulus sanus fluit, platani sferas desic- 
vant, shqui enim eilieie eas fricant et 
wunen pureeiunt, et illut qued velut 
η αν est iepouent in. vaso estra- 
n inve, et ul opus fnerit, lanugine 
per caline in. naribus * insulflatur. 
Vientem ver vel naves gypse aut loto 
voran e inluns. Facit autem et porri 
ut lana dAvepdus eb amatart facto 
ΗΕ ΣΑΕ ouibus, sed et pe sueus eum 
mines quaranstus. cazibus scettur 
Opiubt ossia et ο να Lola mella? 
lids tà 


e hs nales cataplasm | 


(aper αν sie ine Sept ve 


"ere dd Jun db nnn toa bits s ντ) te 


. ss, . Στ QU. rest 


DELI . m 
su «εξ un πα. * ED 


[EN n . "MELLE UN 


[ERE ^ ^ 
. MB ^ 
ve 
L] 
us Nue. + v 
* 
À ^ . M λ 


ORIBASE. SYNOPSIS. VII. 20. 


XXIIIL. 4d faram sangauus. 


De os fluentem aut ex percussum, 
id est tymum aut lentiginis aut acro- 
cordonas aut emorroidas, porri folis 
tundis et superponis aut ros eritru aut 
gygarta, id est sementes uvae, at 
mali granate tunicas tundis et super- 
ponis, aut spongia novam intincts m 
picem liquida crudam accendis, teris et 
uteris; utilissimum satis est hoc ad ]a- 
vandum; ordiclisma facis..... Ad 
sanguinis flusum de ore rosae siccae 
aut viridis decoctio aut de vitibus pal- 
mitis aut de lentisco aut folia ejus aut 
robo aut mala Cydonia aut mala granata 
aut uvae [139] sementis aut lentide 
decoctionem. Ad hoc ipsum autem ute 
ris et incatismata frigida ad anum el 
matricem. Sit autem et dieta quibu: 
fluit sanguis stiptica et quae inpinguit 
humoris, qualis est alica et farim 
munda cocta, ct cocleae, et caseus τε- 
ceus, el bulbi excocti, pisces assi, vi- 
tellus ovarum, pera inmatura Cydoni, 
vorba , mespela et his similia. 


NXV. De naribus flazum sanguinis; 
curatio. 


Qued «i ον naribus xanguis fluat, ple 
is pelas siccas et in quodam cilicio 
ΑΝ Cmen et *actas et lanuginem aire 

“tam similiter repones in vas 
vis Quando antem opus fueril, 

TO τος Camugmosa sunt cum cat 
sa spcûes aut lotum ab ollaris 

ο, “act aulem et poni sucus id 


 «, 


sons ut denteuin infusum 


. κ. + — acbpesilam del 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 20:21. 


ius iterum medicamen qui re- 
ianguinem in nares enicere et 
we cartellagines narium ab 
finio ossi duobus digitis majore 
xore. Potandus est autem ad 
sanguinis factam et adhuc 
stinorum causas porri sucus 
ιο aut lauri folia molles aut li- 
lauru aequalia pondera; teris 
10 nigro, das vibere, aut ovum 
nedianum cum aqua [153] ; aut 
nentae mediocriter tritum potui 
ut farina munda cum libano et 
a aequalia pondera trita cum 
»pinavis. 


155 

La 
involutum in nares ex his obduras, sed 
et mannis porri sucus conmixta et in- 
posita. Oportet et olivi folia molles trita 
extrinsecus. naribus cataplasma inpo- 
nere, sed et concon superpositus super 
mollis prunas suffumicabis adpositus 
naribus et spungia aut lana aqua fri- 
gida infusa obduras poros utrisque na- 
rium et extremas partes fasciolis legas. 
Frontem autem vel tempora collimata 
uteris, quibus ad reuma oculorum so- 
lent inponi, bene faciunt. Quod si trombi 
de sanguinem in naribus remanentem, 
muccandi sunt frequenter et citius; 
post haec iterum uteris, qui sanguinem 
claudant, inedicamen; adpremes carti- 
laginem narium ab ipsa ossa duobus di- 
gitis de manu majore; et qui sanguinis 
fluxum et adhuc ad intestinarum effu- 
sionem sanguinis porri sucus dabis, 
quantum duo sunt ciati aut lauri folia 
molles aut libanoto ct lauri folia aequa- 
lia pondera trita cum vino nigro potum 
dabis, aut ovi assi. vitellum aut sucus 
mente cum aqua mediocriter teris, et das 
accipere ; autem farinam munda cruda 
et libanotum et gummen aequalem te- 
ris, cum aqua bibere dabis. 


[6ΗΑΡΙΤΗΕ xvi, t. V, p. 359.] 


Ad cicatrices nigras factus!. 


Mrices nigras tollit brioniae ra- 
lbae et nigrae, coctac in oleo? 
eus sit ex oleo, et ex ipso oleo 
mnctae* tolluntur: et calamin- 
m vino cocta*, οἱ lythargvrus? 
et cum oleo roseo et cera alba. 


. Mr: ! nigras facias deal. - - 


enles. -- * cola. .— 5 lithargirus. 


* factas addit. --- 


XXVI. Ad cicatrices nigras. 


Cicatrices nigras tollit brioniae ra- 
dices albas et nigras coctas in olco do- 
nec sucus fiat; hoc oleo superinunctus 
aut calamentis in vino cocta lythar- 
guirus lavatus cum oleo roseo et cera 
alba. Quae autem de inpetigene fiunt 


A 3 


olio. superuncti. -— 


--»À5 8. 3 156. 


je ir σι AeTaS «αετ νε dà 


µωι TCOCJPOMCI «ρα IIO ον Έπεσε 
—wWue ined TS “IN ἴ πα 
9^ XILLLID A wnzum WW" ILE | 
l2 ame d πω Ace CUT τα 
- πο» iie τσι OQUIUS um “tr 
ID at cuucnAMA AUPEN um4bemr 
LA λα GENOA DDRM : 
Hu -—MGDAIT": sia μπε QeImufuon πα 
wt nnne 397 PRLAL Je scies 
"Ur CT πια µια παμπ IUT. a 


t^ vea δα Τρ nina. 


HAUTE τισ 


AA. Carmnusocwinmguamn.- 


Nam o ceu Im.um 


τεμ 
OA δι ον LL CL IL EL uec 19 lI 


Sam natnenó*: marne Des 2 pius Tim 


M ART mIeÓmlIDkRo! eX δε ss 
ento? As ITR ον. Li QT TT p 


l6 


C3 527 2" ci. .. 
ο. Έλεος pet opea leclTat 


ο: αγιος αλα 33:47 £A cunt 
adhiberja. quae doiorem mouzent et 
p'azam apertam «eérwent: aquae vero 
femer.tatis ad inflammationem hut:i-m" 
ewe ware oportet. «e nervis incisis 


urnes est. Famentandi sunt erzo*oieo 


ed Εναν us. c P η τος — ! l'arc. — 


* nunc. — - laudator. — * hutilem deest. — 


nir, LUS nenrotroen. s, — ^ (ntis. —- 


org derat. 


27.0349 VII arx 


τεσαστεσα 2977 at fius quas nie ce 
er^ mnt muna πόστα munmetes et rese 
nea TAN UN δὲ caprunmas et bor 
^ wis nins. im um wecemers ke 
eur. .em 4 vice sucus ewm Ber 
zum. Sucmaa mtem. ud est pancturas 
Un acu niinus. aol est de festis 
-eau-ces. σπα annus enleve reddit 
lacus neus ‘reuenter madztus. Bem 
al σος ARS "ize vrUES πως i, 
AMD 11η —— . Μσασα FosewNR..... 
στι inum. roues ανασα caxlcem 
iuum mme ot diners. Pemm ab: m 
une aus + abeo resco qued 
4«ufe-r. n ce mtem imnhmas, ta ON 


24 


= V 3. idc. 
XXV. 44 wurrriaa. im marg 4 
wrHOER 2Gur€s emt wcuumber) 


Ε: sicerlicatem :ensbehtatis de 
"Ice ccosurrpiat et inflaanmationes 79 
πι». Ükectet erzo cutem  pertaesm 
serie. ct cen «e gluttinet, at taber 
τος enm fist. et medicamenta = 
pui aih:bezda sunt et dolores mi 
Zire peseazt et incisuram aptam ser 
vic : sy izitur calida alüs omae 
infammationibou: utilissima esse scit 
cportet: nervis autem incisis inima 
e«t. unde melius est cum oleum t 
auem nihil habentem stipticum eri 
fumentandus. Medicamenta autem si 


inposita deest — 





158 
LC 
aut lupini, aut οσοι farina, aut alfita. 


non solum lioc jam in inflaminationem 
sed in?* initio mox uti oportet. Si autem 
punctus non est nervus, sed inanifeste 
incisus adpareat , et quae superposita est 
cotes nudatus sit nervus *', et recto :.0rvo 
et non in traverso :ncisus sit, his ergo 
euforhium vei acris nedicaminibus nou 
oportet uli; nudus cran factus à cote 
urrvus 12] non sustenit eoruin virtu- 
tem. Caleis. erzo via quam aqua uen 
tetizit tollis et aepius latam tempore 
extatis t^ dicbus cainicularibus?* amplius 
eleo infuimn uteris; Bonus autem est οἱ 
dpa. fon! op 


multo re-olut:. Opert: t autom nihii in 


et utr medtos wn oleo ^?! 


nero dne tuzcgere; senshilis enim 
ext nervas (i teinperania trizilus, et 
πο sint pmmyunioees ^ cerebm, 
sed neque 52 eot venit μας αι tar» 
Labace emo sportet tabem 
sola quas decur: unosdle laui eirvumin- 


valuas ‘| 


velutat '* pieni etn sup rnc nea * 
vel inus, Posta vere uerus nudus 
νο besticet. mutants ad es carpas de- 


έδι ον use epenei oin 4;.as Co nee 


Dames. qus ai HALISUS — Ἀο δαν 


NTUT EA quts eM Mur vit de 


Serenus Πιτ Caesa uum 


"eM CUm cb ST 


eut QUAC NUL est H 


uetus WD car 


Us] SUM veto Facta 


ο ο πο ο ο. 


, . 
Viet GNE RNA RE S0 net Re ον νο UU 


lema wt, iuit OU Cual bg de 


. 1 
VENU αλα UU € "osi Cri ουσ 


elhiesi no nnctuc8]. €1oCYXqpues8 a 


νο πο μπακ lo uutb.t 


oa. ‘ Le LORS ES E A^ 

. 
LZ J * M. I 
Σε .. uu TN Mea od . 


ORIBASE. SYNOPSIS, VII, 22. 


La 
quae praedicta sunt de euforbio et ex 


talibus acri» nullum uteris; mudum 
enim exsitentem nervum non sustinet 
virtutem .corum nimiam exsistentem. 
Tetanum id est calcem vivam adhi 
bes lavatam et saepius in ora calidum 
multum oleum iufundes: bonum est 
et diu ponfolingos et dia melitas in το- 
»eo oleo resolutus adhibere. Nihil as 
tem oportet incisuram ex his tangere 
nervi, sensibilis enim est, temperantia 
fri idus; est euim sine intermissionem 
dominateri principi cerebro est con- 
junctus. Lavare ergo oportet et cum 
molle iana involuto spatomile deter- 
Ure; vmuia autem probibenda sent 
sine periculo. et sapam in tino infun- 
dendus est ulcus. Cum autem copertus 
fuerit qui nudus erat nervus mutari 
extrinsecus uti oportet. Aliqua quae ia 
angustis incisuris vel puncturis facere 
diuinus, jd est aut. de eufurbi aul 
voiumbino stercus.  superinponends » 
sunt habundantius super quae sam: 
sunt loca quae circa incisura sus. 
Pertusure autem incarsias factas in- 
renes. id est carpia. quam quidem 
penculosus: est ne spasmus superre- 
suat Curatio et sollicitudo adhibends 
ex his * mitia: ideo dieta sit tenues, el 
m require sit habendus, et stratum 
sU uet s procuranda est, el calido. 
οἶνο muits iulandendus est ascellas & 
capot et cirea cenices et collum. S 
a ται tacisara inferioris fuerit parts, 
zo.IuPus maanme infundere opor 
AS ὃν sna. ueque. ad cervicem wd 


«eats — = canicolanbus — 


se . — 
AT: : Seudv 2" πι édit. — ares 
tco ο None eds — 9 peni — 





ORIBASE. SYNOPSIS, VII, 22. 


Aa . 
jecto mollis procuranda? est, et calido 
oleo multo in capite et cervices bel 
sub ascellas infundendus est. Incisura 
vero in cruribus et coxis facta , inguinas 
mazime multo oleo infundis et recta 
spina usque ad cervices et caput. [n 
lisione vero facta nervorum, simul οἱ 
ipsa cote conlisa vel vulnerata est 
caro**, de faba lomenta * cum oxymelle 
facta cataplasma butilis est. [n contu- 
sione vero si dolores consistant", supra- 
dictae cataplasmae pice liquida ad- 
miscis; si autem dolor sine contusione 
[154 v*] cotis corporis tt fit, diaforetico ‘ 
frequenter fumentabis oleo. Nervum 
autem totum incisum periculus nullus 
sequitur, nisi locus insensibilis quod 
etremum fuerit efficitur. Curatio au- 
tem similis est ut supra ostendimus 5°, ex 
eo modo adhibenda est, ut ad nervos 
punctos disposuimus* ; nam et hoc me- 
dicamen ad nervos punctos et ad canis 
rabidi morsum frequenter usi sumus : 
aceti £i, picis Bruttise?! pinguis librai, 
opopanacos- iii; solvis opopanace cum 
aceto? diutissime tritam, et picem solvis, 
et miscis; coquis hoc medicamen et ute- 
ns; ad punctum nervorum hutilissimus 
t&il;non permittit jungeri** ora punctu- 
re, quemadmodum nec ulcus quid 
tane rabido ** fuerit factus nec permittit 
B'utinari , sed servat apertum. Facit au- 
tem haec duris corporibus'*; pueris vero 
«t mulieribus vel eunucis et omnibus 
qu molles babent carnes, quo si tactus 
furit nervus et hoc medicamen vo- 
beris utere, resolvis eum cam diafore- 
Leo oleo, id est amaracino aut oleo ve- 


159 
La 
collum et caput. 


XXVIII. Si nervus inlisus est cum ipsa 
cutem. 


In lisionem igitur. facta. nervus. et 
citius simul conlisa est et desuper vul- 
neretur caro, fabae farina in oxymelle 


* cocta superponenda est cataplasma; 


consilioni autem dolores nimi exsi- 
stant, pice liquida simul in cataplasma 
admisces [140 v^]; si autem sine ner- 
vum lesione cutis inlisa est, diaforeticos 
fumentas oleo calido frequenter. 


XXVIII. Si totus incisus est nervus. 


Totum autem incisum nervum pe- 
riculus quidem nullus sequitur, locus 
autem inuülis; curatio vero similis 
adsumitur; aliis autem ulceribus fit 
liquidum medicamen ad punctos ner- 
vos; facit autem et ad canis rabidi 
morsum : pice Brutia libra una, opo- 
panacus — iii, acetum £ i; opopanaca 
resolvis, cum aceto amplius solvis, et 
picem resolvis et miscis. Hoc medi- 
camen et uteris ad punclos nervos, 
concedit 
puncturae, quemadmodum neque ca- 
nes rabidi morsura ;cicatricare ulcus. 


utilissimum est; cludere 


Facit autem ad solus qui duro sunt 
corpore; si autem puer sit qui punctus 
est aut femina sit, mollibus sit car- 
nibus, si ad eos volueris utere , resolvis 
medicamen cumjaliquibus que diafo- 
riüisin faciunt, qualis sunt oleus ama- 
ricinus aut opobalsamus aut oleus 
vetus. ltem emplastrum ad nervos in- 


cisos : cera Z vi, terebintina Z iin, 


? prias curandus. — ‘* olio. — ** vulneratas caro. — ** lomentum. — *’ consilam. 
" * vero addit. — '* deoforiticus. — ** et addit. — ^! couposuemus. — *! l)rotiac. — 
«elo derst, — ** injungere.— ** rapidum. — ** corporis. 


160 ORIBASE. SYNOPSIS, VII. 22. 


A: 
tere aut balsamo. — Item ad nervorum. pice 2 üü, euforbium Z vi; ole 


dolores, Jacobus psieristi ο, Si ex per- quod sufficit. Euforbium cum modi 
ελ nervi doleant. oleo. quam plu- oleo teris si calida trita bene admis 
rimo loca ipsa sunt infundenda. quibus et uteris. 
ptizma * ie istuppa superponenda est. 

Si antem ex acredine ? humornm dolor 

fnerit. generatus aut ex aliquo? labore 

dolorem patiantur nervi , oleum? cami- 

melum et anetinum simul miscis ? ; qui- 

bus addis prilver hoc medo contectus co- 

rlearium medium: confectio pulveris : 

melilotum tritum «iiti ,camiumela herba 

trita zu: lacis pnlver rt miscis coclea- 

rium medium cum oleo" et tepidum in 

bal-eo infundis:et quando non laberit * 

tepidum. perun 132 zuis loca et mol- 

libus fricari ^ facis manibus et 3ibbe- 

ni«ti *. [tem cerotym calasticum ad ner- 

vorum tensuras ole u m roseum — vi, 

oleu camimelinu. 7 vi, medulla cer- 

vina ^ wi, euforbi tritum. et cretu 

suptiliter 7 ii, adapes* anserinos 7 1, 

prapalecs 7 p. vi. amylus p. iit*?, bu- . 
tvru 5 p. v? cera alba 7 viii; oleu 

roseu et adipe: et medulla et cera mittis 

in patella et resalsis, et cum se infrig- 

daverit; radis cum smilio «ummiter et 

mittis?! in. mortario et teris diligenter 

et supermitti«"! cetera» species et uteris. 

Item. unguentum. ad angilomata ner- 

vorum : cera terrenica! 7 iii, egyrinu ^? 

oleu 7 iii, butyru — iüi, avungia 

ursina 7 li. adarces Z i. Conficis au- 

tem sic : axungia mittis ea trulla” ct 

liquas super carvones** et colas et pen- 

«as? colatu Z i1; adarce autem teris in 





* Jacobo scriptum. Ivgma. — ? acritudinem. — ο aqua. — * olio, — * s 
— # eecliarinm media. — "* olium. — 5 labaris. — ** fricari deest. — ^ subvensi 


—  adipis. — '! samsugo botu iii addit, — ^* buterum vi. — *' patella...- 
rriltis deest. — ** sipermittis. — ^* egirono. — ?' butern. — ?* trogla, — ?* siper carbon. 


* et coles οἱ pinsas. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 22:24. 


Aa 
mortario cum axungia el oleum? cera 


et butyrum resolvis , et cum se refrige- 
raverit mittis ex co paulatim ct fricas ?? 
»on fortiter, et linteos** superinductos 
poais ct frequenter mutas*!; cibog autem 
humidos dabis ct subinde labet**, Item 
unguentum qui dicitur bromiu , faciens 
ad omnes? nervorum conpassiones*! οἱ 
luxationes 9, anodinus est : galvanu ^, 
opopanace?, castoreu**, adapes* anse- 
rmos ana — i, vsopu ceroles® 7 ii, 
sevu *! taurinu, terebentinaana — iii, Co- 
lofonia 7 vi, ceralibrai,sucos de fenu- 
στεςι %, et eviscu , et lini semine? libra 
i, oleo vetere libra ii; conficis et uteris. 


161 


[ CHAPITRE κκ, t. V, p. 365.] - 


XXII. Ad articulos dissolutos!. 


Acaciae sucus in aqua resolutus fo- 
mentandi sunt articuli resoluti, ant de 
roro, aut myrtae!, aut mali granati 
cortices, aut lentisci, aut ulmi radicis 
cortices decoctione, aut de mala gra- 
nata? cataplasma inposita, aut de myr- 
tae folia cerotum de oleo* myrtite fac- 
tum superponis*. 


XXX. Ad laratos articulos. 


Ácaciae sucus cum aqua resolutus, 
ex eo fumentas; aut robi aut myrtae 
aut sidiae aut scino aut pteleae radices 
aut corticem decoctionem fumentas, 
aut de sidia cataplasma inponis, aut 
myrtae folia cum cerutum cum oleo 
myrtitae superponis. 


[ CuaPrrRE xxiv, t. V, p. 365.] 


[i99 v*] XXIII. Ad flegmonem, id est 
inflammationes bel fervores in corpore 
generatos!. Galini?. 

Initium — habet quo 
tempore?  inpletur locus sanguini 
mbstantia; io augmento* vero flegmon 


inflammatio, 


XXXI. Ad inflammationes. 


Si quidem in initio inflammationis 
est, in quo temporc repletur locus de 
sanguinolenta substantia, augmentum 


* oleo. — ** frecas. — * lentius. — *' mittis. — ** lacri. — © anodinus. — ** con- 
pecus. — ** nc. — ** galbano. — " oppopanicae. — " casthorio. — "* adhipis. — ** ce- 
"tia. — *' sevo, — ** fenogreco. — 9! semen. — Car. xxi: ! desolutus. — ? mirti. 
— granati. — * olium. — * siperponis. — Cnap. xxiv : ! generatos dest. — ? Gallieni. 
—?jnitium..... tempore deest, — * augmentum. 


τι. 11 


Ut 1 1.45 oit 
Aa 

"io games crnpetcono—oen cem jan 
tetpoo ο OS ΡΕ o Clip 
Dogun ^ ΟΤΕ ΠΠ n fime 
nigri ΗΕ Σ ietF o CU τμ τη n 
ula ΕΕ cpm tees amine 
TEMO ας o dns sm απ oup πι 
'ub4 57 CUm Me Clettoccanenep o8 
Wubpno üuere pn. leue  uin*n 
edo uult Urea παν deos 
equat ΠΠ ΜΕ ΠΠ Σπ 
αν quus PUIS πι στ Noel 
πω τμ ος ματς τμ o Cujinl 


ατα D Q7 0d lUlamt cot dtes 


"uM dent no caet AUT T uncneuqdar " 
αλλο ο πο μις ooo LD LEA 


Msg hateufTicco ος danc- πι oc- 


CL 0 


LUTTE V LP T- 


2 στ. 03 OS ει DXBUb Cu ld CT 


MAT 


LL - 
ο... . - -o* 
"UU . ταν ο tnm D.T 


Ta UELLE DAT LS TET OM Ql. 


e tuum ll σα έσω, σα τὰ 
τα ualet oat fece aa 22 6 


5-0 ν * ts 
- a ès 7 


im ο. À 
ces." aiv ce 22: lema 


WE lol ον σος, A74 IIT OBI 
2* c ey, RT AT RTLII 2 FALILZ MT 8, À 
et sait Mot ο. cll 000 rci. 


Une 4c n2 αλ ὃς ds. 


-. Ae. 
ot ο ντ € 


get tn: com Ci mf tar 
vi empor BoerneLnuo à ip nn 9 ln 
Mt metinansment.}. Far τες chiens 


(^. fri tes. nar atrepla Ξ e? ril :n- 
etantbsus ΑΜ Ον”. 1zniti« 


nflamrnat.on:i us facit. (aas an Lortis 


sant id est domesticae ©: in:<1.attone 


autem «t durs factis et ininzdatis 


uhaticae expediunt. adponi: 


lactucae 


* flegmonem. — * jaravert.—— 
— '' degescio. — 
deest. — " tridici. - 


* augmentnm. — 


À in deest. -- 
1 acqual.« Jus 


ui.um. — 
* e$t adult. — 
Causa dist 
" ad'ripkx. — 7. ad est d'omoesticie decst. 


Heg 
^ 
[.-a 
B 

" 
I» 
D 
ir. 


La 
uu: punte UNE soperecanmt pagveni 


fon ΜΗ Our UT πάσα 
HAN qusc juariscá . calefactus coutra 
uHnrt. mtm ec πε παν mationem et 
""Lsucüm gno Ups CO antea fuit 
San mom in guxndo jam pas con- 
sMIr. murxme pemerxnrar dolores. De- 
"imas σπα, «πως es quando di- 
reus DONNE σεππ σας Dumor 
ét LRU Mur. ]a imd cate 
τσι σας τας Se i-rla ttc. (ota 
TU rt a gurseerante farina 
"LR neri» mupmecsünenem. εἰ posi 
be UE LS 40 Cemcius "adi humec- 
is 1 we nnteorm Uteris igtur 
Dus cree IA camentoram vir- 
FAR SerIDiZ Lour,que speciem. [a 


τίς uw gsm minuentis, ad- 


«ασε Lan: €: za diaforisin facere; 
2:9:€v« EL cisisientes minus ateris 
iub: SIL; VMTLIC Mitiraüvam. [n aotem 
are. dufnticum admntum 
“pra: Cc] rerdiciades ad onmes 1 


Si omrors j.at mito et in sme 
4-22: Tauce sumiiter. atreplez et 
TIVA ClLOLAnte* εἰ aucmenlanies εἰ 
ism ιν nim)e sunt ardore bor 
σπα, :2 decnatenem et durae sunt 
er ndr sdhvestris juvat, et lactuca e 
eocz-bius. Ad calidas inflammatione 
catariasma munda sunt loca semper 
viva. ad cac quae ex reuma inflamme 
tonis lunt, et tribuli utnque similiter; 
bra«ca autem ad induratas inflamms 
tiones facit. De cataplasmis vero calida 
ex farina tritici aut hordei cum oleo e 
aqua. diaforeüca sunt autem si mel 


! cam. — * inflammatio. — '* roborem. 
* erd;o. — ^ augmentum. — " sun! 
1 est dest. — ? meloxint. — | 


RS RP LORS D to LI - - 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 24-29. 


la 

vero [156] et cucurbitae ad calidas 
Begmonas cataplasmandas* faciunt; 
semperriba vero herba ad reumaticas 


facit legmonas 9 ; brassica vero ad du- 
rias legmonis?* bene facit. 


163 


addas modicum paulatim, sublata tota 
farina tritici. [n initio autem ordei non 
adhibes , post haec et mel augmentas et 
sic postea inmutis et cerutis. 


[ CHaPrTRE xxv, t. V, p. 367.] 


JL. Ad reumaticas passiones. Galini'. 


Quia! de subito flegmon quidam 
nacitur sine aliqua praecedente mani- 
fesa causa, et dicitur haec. reumaticr 
passio. Oportet igitur mox in initio totum 
cœpus evacuare per sanguinis detrac- 
üwem et embrocas* et cataplasmas 
inyoere, non quae calefaciant vel hu- 
wectent, sed reprimant et repellant 
rima quae supercurrit, et quod jam 
buit digerat et patientes loca confortet. 
Xi igituroportet duobus agere modis, 
Qe reumatizatur membrum et infrig- 

dres et diaforisin. Optima ergo ad 
laec est ca[ta]plasma, quae ex semper- 
tiva herba ct cortices mali granati et 
ros Syriacum et alfita in vino cocta con- 
Bcitur. Reprimit enim quod supercurrit^ 
habundanter ct digerit et desiccat , qui 
jam continetur humor et virtutem 
prestat inbecillo? membro*. Oportet 
autem bene coquere* cortices mali gra- 
Vati in vino, et ros et aizou diligenter 
trita, et sic postea trita cum alfita ad- 
Unisere cum vino, ubi mala granata 
€oct est, mediocriter et valde confecta, 
et sic superponenda est!? locis patien- 
Ubusin extate ! frigidum , in hieme vero 
tepdum. Si enim in initium commotio- 
nis est, haec oportet adhibere si dolores 


XXXII.. Ad reumaticas passiones. 


Etenim inflammatio de subito fit in 
alico loco sine aliqua manifesta prae- 
cidente causa, quae pausio reuma vo- 
catur. Reumaticam passionem oportet 
maxime talem inflammationem in initio 
adjutoria esse utiles : evacuandum est 
igitur totum corpus ex conpetentibus 
evacuationibus; in ipsa vero inflamma- 
tionem embrocis et cataplasma non ex 
his quae calefaciunt et humectant , sed 
ea quae repellunt quae desuper fluere 
possunt, quod autem jam tenetur in 
loco qui patitur evacuet, roborem au- 
tem et fortitudinem inponunt patien- 
tibus locis. Cataplasma ergo de sem- 
perviva et tonicas mali granati coctas 
in vino ct ros Syriaco et alfita conmixtis. 
Dolores igitur non nimis exsistentias 
hoc in tales passiones uteris; si autem 
nimii dolores loco reumatizantis, neque 
hunc medicamen adhibis neque aqua 
calida, aut ovum adhibere oportet aut 
de farinis cataplasma [141 v?] : inimica 
enim baec omnia in reumaticis passio- 
nibus sunt. Mitigatur autem nimium 
dolorem de sapa et oleo roseo οἱ cera 
modice chir. embrocim hoc modo con- 
ficis : sapa p. 7 v, oleo roseo sint pars 
una, cera modica sit cum lanis sucidis 


a cataplasmandum. — * flegmonem. — ** fleumonis. — Cnar. xxv : ! Gallieni. — 
ο d quia, — * corpore. — * himbrocis. — * infrigidare. — * sipercurrit. — 7 ubicel- 
Ina, ο membrum. —* quoquere. - 16 cst deest. - ! state, . 


11 


101 
12 . . . " - 
n^n Riu: un eon-titut; ; 4 ar eum 
dolerz zimio [σας reamatinatrrneque t 
hoe uteris. Demue amma carla. neque 
nm. neque de farinis cataplasma; 
inim:ca sunt sim haec omnia reuma- 
ticis. passionibus 7. Mitizatnr. autem 
nimius dolor de «apa 156 v*. «t oleo 
rse» et cera eonfecta »mbrvca et :n- 
porita: c»nficitur «ic : sapa partes quin- 
que ο. lus"? roseu«^* «it pars una, cera 
pars media autem , modice «it ut «olum 
pinzuierem * faciat embrecem Wet lani« 
«uco? mnltum in «e habentibus infu«is 
inponis extate?* frimdum, hieme tepi- 
dnm. et desuper sponzea ?! in vino in- 
fu*a austero ant posca? [ria poni- : 
mitizgatione autem facta et pus non 
apparente dia calciteos? emplastrum?" 
superponis 5, et «uper medicamen * lana 
munda infusa in vino au«tero inponis. 
Hoc modo® curabis regmaticas * pas- 
«iones, id est flegmonas. Si autem pus 
m loco ipso bideris fieri. aut? citius 
fiat , cataplasmabis de farina tridici cocta 
in aqua et oleo, et sic postea. data die- 
resc?* curavis «aniam?!, [n antem reu- 
matücis?? passionibus ? diereses?* dare 
debes et maxime in 9 initio; nam si tarda- 
verit, magnum mali generat patienti. 


OhIBASE SYNOPSIS. VII. 25-20. 


plenis #1 se habenubus ; superinponis 
«atem quidem fneida, hieme vero 
t^pida. superponeoda sunt in superie- 
ribus patientibus locis; in vino austero 
infusa «pongia aut in pusca frigida ma- 
tationem ex boc melios factam, et pus 
non apparentem dia calceieas emplas- 
trum medicamen inponis usque ad ss- 
nitatem. et similem hnic quae ad reu- 
maticas facit passiones et mundam 
lanam vino infusa austero extrinsecus 
«uperpenis medicamini : hoc igiter 
modo adjutoria sunt ad reumaticas pes- 
iones inflammationum. Quae autem ex 
quadam occansionem exsistens hamec- 
tare et calefacere. non ledisse, ut pus 
faciant eas inflammationis adducere vis, 
de tritici farina cataplasma inponss 
cocta in ydreleo : cum ergo pus fecerit, 
ferro aperies et effundes pus; hoc face 
in reumaticas inflammationis. Si iac- 
das adhuc crudum vulnus, magnum ft 
malum; «si autem matunrierit bene, à: 
cides et curas ut alia vulnera. 


| CHAPITRE xxvi, t. V, p. 369.] 


XXV. Si pus fecerit in reumaticis 
passionibus! Galini?. 


Reumatica existente? passione, si ex 


XXXIII. Si pus fecerit in reumaticis 
passionis. 


Quod si pus fecerit in reumaticis 


! inequa. — "'* passionis. — "'* cera et addit. — 1" olio. — '* roseo. — * pingui 
odorem, — !* ymbrocis. — '* sucus. — * statim. — ?! spungia. — ** — de 


calritius, — ** emplaustrum. — ? siperponis, — * medicamina. — * modum. — * res- 
maticas. — ** ut. — ?? deaerese. — ?! in saniam. — ?! reumatees, — ? ionis. — 
^ deaeresis. — # et maxime in deest, — Cuar. xxvi :! passionis. — * Gallieni. — ? δε” 


tentem. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 26-27. 


nulla manifesta ca[u]sa saniam' fecerit, 
cataplasmis eam? partem* curabis, ut 
cilius maturescat ?, bis aut ter in die de 
farina hordei * addito* modico '* aceto!! 
vel vino, et sic postea data dierese!! 
cum scarpello® curabis saniam et pur- 
gabis. Cavendum esse! sane! moneo 
ne oleoautaqua mixto 17 vulneri reuma- 
tico !* post!” sectionem ** adhibeas , et si 
forte necesse fuerit ut lavetur vulnus, 
wat mulsa aut posca*! aut vino et mel 
uteris: et si adhuc fervorem inesse? 
videris vel tumorem, cataplasmabis 
lecum de lenticla, quoad usque se- 
detur? fervor. Si vero sine ferbore est 
vel tumore, uteris medicaminibus vel 
emplastris , quibus nos scis * usus fuisse, 
et non* minus dia calciteos** nostro 
siperponis emplastro [157] aut spon- 
gea? aut lana infusa vino austero, et 
nallum pinguem?* aliquot? aut unc- 
tosum ?* medicamen vulneri tali adhi- 
beas , quale est macedonicum vel tetra- 
farmacum. Siccari enim se?! vult vulnus 
reumatieus et non inpinguari vel hu- 
mectari 23. 


165 

La 
passionibus, hoc modo curatur reuma- 
tica exsistentem passionem : si nullo 
modo manifesta causa appareat sani- 
tatis, cataplasma inponis necesse est 
semel aut bis, οἱ utile est ad praesens 
de farina ordei cui admisces simul ace- 
tum aut vinum; incidis enim et eva- 
cuatum vulnere pus observa ne pinguem 
aliquid adhibeas, id est oleum aut 
aquam, sed si ad lavandum aliquod 
opus est, plaga cum mulsa aut pusca 
aut vino lavas et vinum et mel uteris. 
Et οἱ adhuc inflammatio manet, de 
lenticula cocta cataplasma inponis; si 
autem inflammatio non sit, aut aliquod 
medicamen de inplastrum, quibus ad 
haec talis utimur incisuras et non mi- 
nus quam dia calciteus superponendus; 
est igitur emplastrus aut spongia aut 
lana infusa stiptico; plage vero vulneri 
nullo medicamen adhibes qualia sunt 
tetrafarmacus vel quae unctura sunt 
fortiter. Opus habet talis vulnus: de- 
siccare. 


[CHAPITRE xxvir, t. V, p. 370.] 


XXVI. De cancrosis! vulneribus. Galini*. 


Nunc dicendum est tibi etiam de 
cancrena?, id est de qua si ob mortua 
carne vel cote et ariditate* nigredinis, 
in qua lenti ducuntur humores in can- 
crena, et uon per mortuae carnis scd 


XXXIII. Galenus; ad gangrenas. 


[142] Et is facilius gangrenas et mag- 
nitudinem inflammationis οἱ mortua car- 
nes nigra facta nominant. Non utique 
facta, sed fiunt adhuc , et si non cito ali- 
quis talem passionem sanaverit, morie- 


catapelam. — * partim. — ? maturiscat. — * ordic. — * aditum. — 


^ modicum. — !' acet. — !* deacresi. — ? scalpello. — '* cst. — "* anima. — '* mo- 
so ne. — " mixtum. — '* reumalicum. — '* pus. — ** scctacionem. — * pusca. — 
" in aeresem. — ? seditur. — ?* scire, — *? nunc. — ** dea acalcitiuf. — * spungia. 
— * pingui est. — ?? aliquo. — * hunc tusum. — ?! se deest. — ?* inpinguari vel hu. 
weetari deest. — Cnar. xxvii: ! cancru:is. — * Gallieni. — ? canchrina. — * areditati. 


166 
Aa 

adhuc morientis nescio? quantulum vi- 
tie sensusque * retinentes. nigroque? 
horrore. fedati; nam  nigroses? dicitur 
varo. vel membrum? quod. poenitus 
mortuum est et sine sensu est, et ideo 
ueque. ferrus neque. ignis. sentitur ^, 
Laude. imo cum talis"! fuerit, auferri '? 
poenitus debet. et. desecari? usque ad 
vibum et usque ad eum quo sanus. est 
locus , tà ut nilil de mortua remaneat 
came; et deinde enrandum !5 scito, 
ut civatriy el illa pars quae adhuc ahi- 
quid sensus retenent et non. poenitus 
imei taa est frequenti scarifatione !* scar- 
pelli puraaitur adque curabitur nuuc 
multis et profonds plagis et non paucis 
vel levibus ut loci ratio "et causa postu- 
Iabwrit, Detracto itur sanguine. quod 
mortuum et eonstrietum lecum * neces- 
ville! tenebant, quis venae cet arteriae 
nn babent evaltationem € adque  natn- 
cadem: pargatinenz, ct ideo per scan- 
one dat hievstienem?. Post vero 
madicami- 


.. 
UE ELEC TE LUS EE CT à 


ibn uses es sf pata? eu. 
1 PETTETI Na. oC ORE vi NE ta M. h “on: 
EP | 9 MSIE δι ο ολες, MONS. 
i dna aa CLAN Sco. mo dc cum 
"P "EET! CSS "VCLSMN a ο. 
L] 
* *. 
à as ns tM Le 3. + «À 1 * LED 
vta un \ ve 1% η] CNE ENS 
lus 4 SC ee ο Νο ue Ut Ν aqtm 
D LR & fat "» wow); Nr uuIE 
is * 4, A ' ^5 & [RL 
1 ^ NC * et 
1 MC hd 
| 
^, LR 
LY 4. LS 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIH, 17. 


tur facile, et citius boc qui patitur locus 
invadit sana loca frequentando et occidit 
hominem. Cum ergo perfecte insensi- 
biliter fiunt quae ita patiuntur membra, 
quamquam passionem non adhuc gan- 
grenam, sed jam esfacilon nominant. 
Conügit igitur in hanc passionem et 
ossa ipsa cum aut superposita caro eis 
possumus generantem humorem ts 
bidus infusus putriscunt. Perfecte igitur 
nigriscentem locum citius oportet cir 
cum incidere, quantum tangens ad- 
proximans se sanitati. Gangrenamautem 
curari oporlet corruptum sanguinem. 
Cum autem circa ipsum locum vena 
non est major, in tota cute dare dieresis 
multas et profundas faciendas sunt in- 
cisuras et dimittenda sunt ut exflust 
sanguis. Medicamen autem superponis 
aliquod qui ad hanc causam utilis est. 
qualia sunt mel et aceto confecta cata- 
plasma ex farina orubi aut lolii ; quod si 
haec non fuerint, facis de fabae farina; 
fortiorem vero si vis adhibere, salem 
simul admisces aut trociscum Andro 
nium ct aliquo ei similem; facit igitur 
ai gangrenas veteres noces de quibu 
Xeus ft. Purzat autem eas acalifes et 
sv titimmalli in tempore οἱ mensura 
nétihitus : juvat autem eos et lupino 
Aur decectionem fumentatio frequess 
πό ἂν 1 


"αν n*cuüz deest. — !* sentilur 
' et ada, — ^ care 
ence. = " Nom deest. — 7?! nece 
- a: digestioncm deett. 
Camus iila mre. — n ur 


une c 


-.7^ ος D Lie | CSS 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 27-28. 


aa 
nas" et veleres nux " oleum δὲ habens 


ra se ipsa. Purgat autem eam et acalifis ? 


et opos ütimalli % in tempore et men- ο 


sure adhibitus; jubat autem eos et fu- 
mestatio de aqua , ubi lupini cocti sunt. 


167 
La 


[Cuapires xxvii, t. V, p. 372.] 


XXVII. De apostematibus. Galint!. 


Apostemas igitur sic curabis et quos 
wlaens citius maturare bel? secare ; de? 
aüplasma inprimis aqua calida malac- 
tes in qua decoxeris ibiscum* fumen- 
tabs diutissime , oleo perunguens calido 
iquenter locum ; deinde pollinem' te- 
mem tridici* cum aqua et oleo modico 
equis diligenter, ut? oportet, cataplas- 
mis quousque maturet*. Sin? vero 
mpremere volueris vel prohibere sup- 
peretionem **, facis de pane cataplasma 
ilem ex aqua et oleo!! et diutissime co- 
que, et ita uteris in principio. Causae 

&& enim hoc diaforeticum "? et farina 
herdei acta similiter cataplasma ; et ma- 
$5 diaforeticam facis cataplasma, sit 
ancas pingues diutissime coquas!* in 
qu, ita ut aquae coctio in spissitu- 
daem mellis redigatur!*, et ita ablatis 
Gres cum seminibus suis, cujus de- 
Colaue aquae subinde hordei farina, 
subinde panis admiscimus et coqui- 

mus", et cataplasmamus. Et si bideris 
lardiorem diaforisin fieri 18, addis in aqua 

i caricas coquis ysopum |) aut origa- 

7m. et erit utilius : sin vero plus vo- 
Uri siccare locum, addis etiam his 


Cancrinas. — ? inox, — 7! 


XXXV. De apostinatibus. 


Apostimas vero si*tibi non videtur 
eas posse prohibere , adhibis ut pus fiat; 
de pane igitur in ydreleo cataplasma 
inponis aut de ordei farina similiter 
confecta ; fumentabis vero ex aqua ca- 
lida locum qui patitur ubi evisci radices 
decocta est; cum autem non vis pus 
fieri et difficile est ad faciendam dia- 
forisin, de caricis et pinguis coquere ita 
ut discoquantur in aqua ut fiat aqua 
melli tenui, in qua aqua admjscenda 
est ordei farina. Quod si minus diafo- 
risin facit tumor, conficis, simul co- 
quendus «cst ysopus aut origanus; 
quod si fortiorem volueris facere, magis 
salem supermittes in coctionem; ad- 
tende ergo diligenter ne cum desicca- 
veris fortiter, scyrosaem facias locum : 
quando utique haec fieri videris simul, in 
aqua [142 ν΄] coquis cocumeris agrestis 
radicem diutissimi aut visci aut brionia; 
fortior est autem omuibus draconteae 
radix et diaforeticotera est; interdum 
igitur hoc solum coquendum est, in- 
terdum autem et cum ficus admisces, 
addes et farinam , superaddis simul adi- 
pem. Diaforisin autem facit et adiantus 


oleo — ?* acalefis. — * oportit hiemale. — Cuap. xxviii: 


leui, —? vel sic. —? de deest. -—^ sive cum. — * pulliuem. — * triti. — ? et. — 
unt. — * si. -- '* subporacionem, — !! oleum. — '* quoquis. — 5 deaforiticum. 


— &a 
TN cataplasmas. - — 


! quoquas. — '* rcdicatur. — !? quoquimus. — !* figere. -— 


165 
Aa 

«iles®, quantum sufficere fueris arbi- 
tratus, et ita facis cataplasma de farina 
hordei et uteris. Set moneo dum haec 
facis, diligenter cottidie?! adtendas lo- 
cum, ne nimium siccando** scirosin 
lacius; [198] quam si fieri adverteris, 
ilico*! occurras decoquens * in ipsaaqua 
cocumeris agrestis radicem diutissime 
aut. certe brioniae radices aut. ibisci 
radices, Fortiores aute[in] sunt dracon- 
teae. radices® et. inajorem diaforesin 
lacit. Intendum emim hoc solum. co- 
quis, interdum cum ** caricis pinguibus, 
deiude colatae aquae. farinam. hordei 
adiniscis, simul. et adipes anserinosf? 
aut pullinos?* quantum putaveris suffi- 
cere, sed st hace nou erunt, adapes * 
porcinos pro his nteris. Daaforisin au- 
tem facit apostemati adiantus, et oleus 
auetiuus dialoreticus ext et digestibilis 
crudis hümorilus et. indizestis tumo- 
vibus, Pix izitur dizerit duritias et in- 
digostas '* QGimieces emucs missa in ca- 
taplaseatibus, et magis liquida. Em- 
plastiwm vete fitu past adl se per 
ilbusibiles vias varit, et sulnere ron 
Aperte jus ad se capto quom Gown 
4 ως  vecaat: venitur autem NC 


TIER EL εναν SAN NaNCC M weczs- 


ws VvoOSaNasi ο V voz 
OO NN IV UNE à NN ος 4 LM. 
eua ape ee 4 ox SUR T 


. [n nol 
Vea * a να uOCSIENNNt S. s a ους LE aa 


6 NM ur su at Σα. "BR * 7 
SW VU As, À Ww Mo Sr". 
ARCS LE "NOS να ἐν S, 
Li 
wt ow Su V; aus Jiu 
om ue "oonidB. or. RIT. 
aS on nM u Nas 


* "d vs . MON X ste. 


ORIDASE, SYNOPSIS, VII, 28. 


La 
apostomatibus, et oleus anetinus dis 


foreticus est crudus humores et indi- 
gestis humores. Piira bene digerit da- 
rus humores et indigestis tumoris; 
omnes simul mixta in cataplasmis et 
magis liquida, id est picula. Emplas- 
trum pu arzoni : miseus Quipreus 4 v, 
stipleria iscistes 4 v, calcantu Z v, 
polio £ iii, nitrum < xx, resina frixa 
lxx, Cyprinum oleum cotila mediam, 
hiemem vero cotila una. Item aliud ad 
haec medicamen litu peritu; media 
men igitur conficitur qui etiam jam 
maturas apostemas sine dolore evacust, 
ut saepius inveniatur super lenteum 
pus: quae autem non sunt matura ur 
que ad finem diaforisin : litu peritu 

^xii, ammoniacum tritum 4 xii , cymisi 

farina vi, supermittes resina liquid 

et in pelle induces et superponis; hec 

autem inpositum non auferis donec se 

sponte cadat; oportet autem noa anis 

multum tempus confici medicame 
quia desiccatur cito. ltem ad mamills- 

rum dolorem et tumorem cum ipflan- 

mationem antequam pus faciat; diafore- 

uca ext catpiasma et repremit fortiter: 

*icrvus ceiumbinum tritum coquis cum 

mel οἱ d omerüino cum resoluta cer 

rimes et deris et superpones. 


edt D lx. — T dequoquecas- -— 
“aus + μκρᾶς — * sd 
"oi ME nu — ^ ρα — 


εαν — * vere det 


ας — 7 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 28-29. 


non rupta 9 inbeniatur ** super“ lin- 
teum pus, qui cum médicamine ** est 
positus, nam ea quae non sunt matura 
ad omnem perfectionem" sine aliquo 
ulcere evacuat * et sanam" reddit apo- 
stimam * : lythu pyretu*! Z xii, ammo- 
niaci * pulver Z1ii , cymini ? farina <vi; 
supermittis resina laricis aut* liquida 
et in pelle inductum superponis**, et 
non eum desuper" vulnus auferis ??, 
donec ipse sua cadat* sponte. Oportit 
autem non ante multum tempus con- 
ἤεεγο medicamen, quia cito siccatur. 


169 
La 


[CiaPrrRE xxix, t. V, p. 354.] 


[158 v*] XXVIII. Ad cyradas! 
et fymata?. 

Lupini farina non libidas? cicatrices 
solum tollit, sed et cyradas* et fymata! 
curat cocta cataplasma in aceto* aut in 
acelo et mel aut in posca?. Medicus 
autem aliquis ad omnes duritias cor- 
poris usus est* femus vobis? cum acito; 
ad * cyradas!! vero et scirodes ! tumores 
omnes? similiter usus est cataplasma 
iaposita. Digerint"* igitur fymata!* de 
hist herbis tritae!? cataplasma facta, 
qualia sunt politricus, atriplex '*, vetra- 
gines *, hibisci* radicesin vino cocta?!; 
ammoniacum®vero cum mel malaxatum 
et inpositum? jubat; viscus de querco 
cum resina et cera?!, salicis folia cum 
ceroto; rumpit® autem fymata propo - 


XXXVI. Ad chiradus et fimata. 


Lupinorum farina non ea quae libida 
sunt solum, sed et chyradas et fimata 
curat; in aceto ea coqui oportet aut in 
aceto et mel aut in pesca. Medicus 
autem aliquis in duris corporibus usus 
est femus bovinum cum aceto; ad cy- 
radas et scyrodes tumores omnes cata- 
plasma inponebat. Diafori autem fymata 
cataplasmatus et tritus, adiantus, atre- 
plex, elcxini id est vitrago, evisci radix 


1n vino coctas et ainmoniaco cum mel 


malaxatus et superpositus, viscus vero 
cum resina et cera, salicis folia cum 
ceruto; rumpit autem [143] fymata 
propuleus, lupinus cum aceto coctus 
cataplasmatus, cocumeris agrestis ra- 


* ruta. — ‘ inliveetur. — '* siper. — '* medicamen. — " perfriccionem. — ** ul- 
cera cvacua. — sanum. — * apostema. — lito perito. — ** amomae. — * cimini. 
— ^ aut deest. — 9! siperponis. — inde super. — ' auferas. — % cadat deest. — 
περ. 1x13 : ' ceratas. — * fimata. — ? lavidas. — * ceratas. — * fimata. — * in aceto 
deest, — ? pusca. — * est deest. — * bovis. — !* et. — !! ciradas. — '* addis cerotis. 
— tumoris omnis. — '* digerat. — '* fimata. — '* his deest, — !? enim addit. —- 


** policonus, adreplex. — !* vitragenis. — 


2 


evisci. — * item addit. -— ?* amoniacus. 


— ? malasatus inpositus. — * jubat. Item addit. — * cirotorum fit. 


Cats Lpeeu. Day 81 Coca- 
Ders igTe$Sl rai ta re nae* et 
capparis rad ces % «ne εἰ nitrum 9 
Cari fe rents N ant cancas. |ntrinscus 
Yero apostsLas lectae? o rompet aqua 
wanus cum mia pota. et thalpes® 
Lerba s:zmiiter. Cyraiis autem dizerit 
calc. vba cum, mel aut οἱ μ]νο Ἡ 
aidliniscoatur 9 ait^! cum oi20 act euim 
adipe porcino: inpe:natur. ες: ^ nulver 
cum stercus coumbiaum et ai se 
mine? in vino*! coctus cvralas tollit. 
Caprolici autem agrestes* et domestici 
cocti et catapíasmati * omnes. collec- 
tiones digeruut® et curant. ltem ad 
cvradas ** id est scrofas resolvit 9, extrahit 
ct desiccat fici cenus** & 1, querceni 
arvori" cinus οἱ. valvanu * libra i. 
afronitru libra i, cera libra i, oleu ve- 
tere libra 1, terebenthena ?? libra i; 
resina?! cera et oleum resolbis in uno?*, 
galvanum teris cum oleo et mittis in 
caccavo® ubi soluta est cera, et cum 
se solveri?? galvanus, miscis diligen- 
ter; deinde colas et supermittis cineres 
tritas οἱ tricoscinatas ? singillatim*5, et 
cum bene permixta fuerint omuia si- 
mul et sic colligi: ? [159] et uteris ad 
scrofas, superpouis medicamen ; solvis 
enim die tercia aut. quinta ?, donec 
punctores? sentiant, sic postea per sin- 
gulos dies mutandus est medicamen, 
donec digeratur vulnus, et cicatricem 


ORIBASE. SYNOPSIS. VII, 29. 


La 
dices; similiter nitrum lac..... cum 


fermentum aut ficus. Intrinsecus au- 
tem aposte:as factas rumpit maritima 
aqua cum mulsa pota. Cyradas autem 
diafori calcis viva cum mel aut gyu 
mixta aut cum oleo aut cum adipe 
porcino inposita , irei farina cum stercus 
columbinum et lini semine in vino cocta 
cataplasma inposita omnem collectio- 
nem digerunt et eventat; caprofici au- 
tem agrestis et domestici cocti in ces- 
taplasma inpositi omnem collectionem 
digerunt et eventant. Emplastrum ad 
cyradas : litarguiro libra i, psymithiu 
libra i, oleo libras duas, stipteria scistes 
7 ii, salis ammoniacus Z ii, coqus 
amolentum et uteris. Item aliud em- 
plastrum : litarguiro libra una, sals 
ammouiacus librai oleum libraeii, stp- 
teria rotunda; coquis amolentum e& 
uleris. 


ὃν propulis. — ?" m. iahterisne. — * cappare radicis. -— ^* uitro. — ?* fermenlas: 
- - ?* factis. —?' clapeus, — ?? viva, — ?* aut glio. — ?? admisciatur. — ?* aut det. 
-- 7 cum deest, — % iriae, - — ?* semen, — % viui, -— "' agrestis. — catalemli. — 
"' colecciones degerunt. -— *? ceradas. --- % scrofere resolvit et per framiua invisibilis 
addit. — ** fice cernus. -- " arboris. — * galbano. — ?* oleu..... libra 1 deest. — 
© terebentina. -— % librai, cleo vetere. libra 1 addit. — ** olco resolvis in vino. — 
+ cacabo, - - % resolvil. — "9 tricoccinatas, —- 75 singulatim. — *? ai coligis. — * add» 


crufas. - . 9 quinta aut tercia, - .- 9 puncluris. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 29-30. 


ducat locus. ltem ad cyradas*! resina 
terebenthena «« xcv*!, cera. xlviii, 
viscu de querco 4 xlviii; haec resolvis, 
superspargis" querqueni ligni cinus 
2 xvi, afronitru Z xlviii; his simul ad- 
mixtis ponis super carvones**, addis 
oleum cyatos tres**, et lebas ab igne; 
supermittis cocumeris silvestris ra- 
dices viii, gladioli radices 4 viii, 
evisci radicis pulver « viii, asias petras 
anthus® 4 viii, conficis et uteris. 


171 


[CuaprrBE xxx, t. V, p. 376.] 


XXVIII. Ad syringia. 


Spodili! radices rasae et in syringiis? 
πας callositatem? amputat, et elle- 
borus* niger inmissus in duo aut* tres 
des auferit callositatem*. Resolvit au- 
tem eos et hoc medicamen i us < ii, 
anmoniacus thimiamatos? 4 ii, col- 
hra* facta. inmittuntur syringiis?, et 


cum acito aut aqua fex '* olei cocta et ex- 


iade!!labata jubat ; sorio!? solo usto cum 
moka inicimus, et carnes omfacii? si 
initiantur ad lavandum jubat'*. Ad sy- 
Dagum medicamen tollis'5 absenti 
herbe! coricillu!?, teris cum suco ip- 
sis e ponis in loco qui patitur et post 
baec accipis acinas uvae!* tres, tollis 
deintos sementes!? et mittis in eas ser- 
Pentis tunica? aliquam partem et in 

in solio accipiat qui patitur, hoc 
δέ giutiat eas et sanabis syringium!. 
len ilio modo ad 3 syringium in omni 


XXXVII. Ad syringia. 


Spondilio radix circumpurgata et in- 
posita de syringiis caulus auferit ; elle- 
borus niger inpositus in duos aut tres 
dies ampotat callositatem. Collurium 
autem facta hoc modo: iu Z ii, am- 
moniacus. Collurium factum inmit- 
tentes intra syringium cum aceto, aut 
aqua cum amorca olei cocta et exinde 
cum clystere inmissa, sorio solo usto 
cum modico cramato, et mel inclizo- 
menon carnem replet , et omfacius incli- 
zomenus. 


" |tem ceradas. — '* ἐκ. — * £x£. — % siper carbouis. — ** olio ciatus iii. 


σα is. — *' antus, — Cuap. xxx : ! spondoli. — 3 siringie. — ? callussetatem. 
—' deborus. — * in addit. — * calussitatem. — ? amoniaco tinamato. — * colcria. 
—! aringise. — !* si ex. — !! inde deest. -- ** se olco. — ! carnis umfaciae. — !* ltem 
«dit — 5 medicamento illis. — '* erbi. — !’ corecello. — '* accrvas uvas. — ?* semen. 


7 * serpentes tonicam. — * sanavit siringius. — ?* aliut. 


173 
Aa . . 
loco® corporis factum accipis ficos aut 


caricas xv, mittis in unaquamque carica 
piper?! granum unum et lenticlae*5 gra- 
num unum et de serpentis tonica. Quod 
sub ventre est grados duo solum et das 
manducare in balneum post ostium 
prima die caricas vii, secunda die cari- 
cas v, tercia die caricas iii; hoc experi- 
mentatum est. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 3o31. 


[CuaprrRE xxxi, t. V, p. 356.] 


XXX. De inguinibus ; Galenus autor!. 


[159 v] Cum inguinae fuerint or- 
tae, si quidem? plethoricus? fuerit aut 
cacocymus* totum corpus, difficilis? 
est ad curandum, suscipiens super* se 
crudam reumam venientem; si autem 
sanus vene fuerit , facile potest curari". 
Calefieri ergo oportet et humectare to- 
tam coxam, ut sine dolore efficiatur. 
Vulneri vero superinponendum est 
tetrafarmacum , oleo? roseo resolutum? 
aut aliquo calastico oleo. Circumbolvere 
autem oportet totam coxam lanis oleo 
calido infusis ; deforis autem cataplasma 
calida vulneri superponenda est de fa- 
riua tridici aut hordei? aut ex utris- 
que?! facta in aqua οἱ oleum"! modi- 
cum. Adenas? vero in inguinis^^ aut 
sub ascellis'? inflanmationem 6 habue- 
rint, parigorizantur si ab initio lana in 
oleo!" calido infusa sit inposita, nou 
cum sale sicut aliqui faciunt; nam 
postea illis. utimur ^. tunc. omuem 
coxam  parigorizatam? οἱ sine dolore 
lactam 9, hoc est si vulneraverit de qua 


XXXVIIL Ad inguina. 


Quando inguinas consurgunt, si 
quidem plethorici fuerint aut cac 
chimi totum corpus, difficilis est c 
ratio; adsumenda est tamen in hi, 
reumatae passionis addicta est curatis; 
si autem sani bene fuerint, faciles. 
Calefacere enim oportet et humectare 
totam coxam, ut sine dolore fiat, & 
superponendum est ulceri tetrafr- 
macus resolutus oleo roseo aut alique 
de calasticis oleis; circum vulnus at- - 
tem oportet totam coxam pelemsiam 
factam de oleo calido infusam; extri&- 
secus et ulcus cataplasmandum de fi- 
rina tritici aut hordei aut ex utrisqu 
permixtis cum aqua cocta cum modi? 
oleo. Adenae autem inflammatae mitr 
gantur in initio lana superposita cus 
oleo embrocas, non cum sale, sicul 
nonnulli faciunt; post haec enim ills 
utimur circa totam coxam mitigativs® 
quae absque dolore faciunt ulcus; 18 
his igitur quam plurimae dolores a 
inflammationes solvit. Saepius aulem 


* omnem locum. — * pupi. — * lenticula. — Cua. xxxi : ! Gallieni, — * quid i& 
. I I . . . * 
— * pletoricus. — * cacocimus. — ? dificile. — © sipcr. — ? curari deest. — ? ples. — 


. . n» 
resoluto. — !* ordie. — !! utroque. — 13 olco. — '? ad venas. — ! cnguines —  # 


cellas. — '* inflammacione. --- ! olio. — !* hutimur. — '* paragrizatam. — *. dolore 


fatam. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 34-35. - 163 


4a 
vero (156] et cucurbitae ad calidas 


Üegmonas cataplasmandas?* faciunt ; 
semperviba vero herba ad reumaticas 
facit fegmonas®; brassica vero ad du- 

rstus flegmonis?! bene facit. 


La 
addas modicum paulatim, sublata tota 
farina tritici. In initio autem ordei non 
adhibes , post hacc et mel augmentas et 


sic postea inmutis et cerutis. 


[CHAPITRE xxv, t. V, p. 365.] 


DR MUI. Ad reumaticas passiones. Galini!. 


Quia* de subito flegmon quidam 
wmanrcitur sine aliqua praecedente mani- 
festa causa, et dicitur haec reumaticæ 
ppmssio. Oportet igitur moxininitio totum 
«corpus? evacuare per sanguinis detrac- 
"imeem et embrocas* et cataplasmas 

Sampouere, non quae calefaciant vel hu- 
arzeclent, sed reprimant et repellant 
w-«ewn quae supercurrit, et quod jam 
Æuit digerat et patientes loca confortet. 
SSdreigituroportet duobusagere modis, 
ne reumatizatur membrum et infrig- 
«ει et diaforisin. Optima ergo ad 
buec est ca[ta]plasma, quae ex semper- 
* a herba et cortices mali granati et 
#0 Syriacum et alfita in vino cocta con- 

ficitur, Reprimit enim quod supercurrit* 
ter et digerit et desiccat, qui 

Jam continetur humor ct virtutem 
Prestat inbecillo? membro*. Oportet 
æutem bene coquere? cortices mali gra- 
"unti in vino, et ros et aizou diligenter 
trita, ct sic postea trita cum alfita ad- 
Exaiscere cum vino, ubi mala granata 
€octa est, mediocriter et valde confecta, 
€t sic superponenda est!? locis patien- 
tibusin extate ? frigidum , in hieme vero 
tepidum. Si enim in initium commotio- 
τοῖς est, haec oportet adhibere si dolores 


XXXIL Ad reumaticas passiones. 


Etenim inflammatio de subito fit in 
alico loco sine aliqua manifesta prae- 
cidente causa, quae pausio reuma vo- 
catur. Reumaticam passionem oportet 
maxime talem inflammationem in initio 
adjutoria esse utiles : evacuandum est 
igitur totum corpus ex conpetentibus 
evacuationibus; in ipsa vero inflamma- 
tionem embrocis et cataplasma non ex 
his quae calefaciunt et humectant , sed 
ea quae repellunt quae desuper fluere 
possunt, quod autem jam tenetur in 
loco qui patitur evacuet, roborem au- 
tem et fortitudinem inponunt patien- 
tibus locis. Cataplasma ergo de sem- 
perviva et tonicas mali granati coctas 
in vino et ros Syriaco ct alfita conmixtis. 
Dolores igitur non nimis exsistentias 
hoc in tales passiones uteris; si autem 
nimii dolores loco reumatizants, neque 
hunc medicamen adhibis neque aqua 
calida, aut ovum adhibere oportet aut 
de farinis cataplasma [141 v?] : inimica 
enim haec omnia in reumaticis passio- 
nibus sunt. Mitigatur autem. nimium 
dolorem de sapa et oleo roseo οἱ cera 
modice chir. embrocim hoc modo con- 
ficis : sapa p. 7 v, oleo rosco sint pars 
una, cera modica sit cum lanis sucidis 


n ataplasmandum. —  Πορπιοπουι. — ** fleumonis. — Cuar. xiv : ! Gallieni. — 
sed «uia, —- * corpore. — * himbrocis. — ? infrigidare. — © sipercurrit. — * ubiccl- 
Irun. —* membrum. —? quoquere. --- te cst deest, - ! state, ° 


11 


174 
Aa | 
fiunt enim et siue ulcere in initio? cu- 


randi «unt colagogo* catartico, el sic 
utenda «unt medicamenta, quae repri- 
mant super[160]venientem* humorem 
et infrigident^, quas Greci apocrustica? 
vocant ; deinde a frigidisoportet transire" 
ad va quae digerunt antequam locus? 
libidum aut nigrum fiat. Oportet ergo 
mox in principio frigida et quae non 
sunt stiptica inponere? sunt, qualia 
unt semperviva, porcacla!!, psilliu !?, id 
est herbain " pulicarem , et lentes! quae 
m aqua. vel? super aqua in!* stagnis 
nut. cisteris" nascuntur", aut. cotili- 
donos!*, aut. strigmu®*, hoc?! est uva 
canina, aut. yosquiamus?, aut lactuca, 
ail glauciu?! cum vino? et ovi lacrimo, 
aut? eum aqua Jrigidissima factus ce- 
rotus ; iniscetur autem et opius aliquan- 
timi in eo et sucum papaveris οἱ cicu- 
tae et mandragorcae 18, et fit confectio??, 
Cerotus *. autem. frigidus. conficitur?! 
au: era v d, oleu roseu?* & ii aut 
test mavime. uncias, oleus vero? 
eus, de eleo?* omfacimo sine sale 
confectus, id est flous“ qui septembrio 
aut ectehrio * mense fit; resolvis ergo 
cera cum leo posco, et cum se gela- 
vent, mans malavas, superfundis*! 
paulatim aqua frigida, quantum ceretus 
"n oun uiseipeiet potuerit , et st modi- 
eum aceti addas" suptile et perlu- 
cidum ", hene fers, adbuc magis plus 
humeetat et mlrüadat ; nam hutilis* est 


lon ins te nv. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 32. 


cere ; quando autem super ulcus üt. 
curabis autem eum colacogo catharti- 
cum inprimis adbibitus, et sic postea 
quae repraemant quae superfluit, ex his 
quae infrigdent; oportet autem transire 
de frigidis ad ca quae diaforisin faciunt 
antequam lividum aut nigrum fiat locus. 
Oportet autem erisipilas dum robo 
ignitus est frigidis rebus cum humidis 
sive stipticis rebus, qualia sunt sem- 
perviva, porcacla, psillion, lentis ac 
que in stagna invenitur, cotilidon εἰ 
uva canina et yosquiamus et lactuca et 
glaucium cum vino et ovi lacrimum 
sive cum aqua nimis frigida; cum ce 
ruto miscetur aliquid et de oppio es 
aut sucus papaveris et conio et mandrs- 
gorae. Fiunt autem composita media- 
menta frigida ceruta resoluta, oleo, 
cera, ut sit maximc mundus. Facer 
oportet cerutum humidum et frigidum 
in mortario malaxatum manibus aqui 
frigida super rotantis quantum cerutus 
suscipere potuerit; optimus autem ad 
haec oleus roseus aut omfacinus qui 
sine sale est, ct triplum sit cera in boc 
cerutum ab oleo; si autem ct acetum 
modicum, modicum quid admiscere 
volueris tenuem οἱ perlucidum, adbw 
etiam et magis humidum et frigidum 
fit medicamen; hoc autem utilissimu 
est non solum aerisipilatibus totis, sed 
et hecticis febribus et inflammationes 
quae in veretro fiunt in initio ante 


!sqpeneuieeti; — * infrigdent. — ? apocroulics. — 


* aane * wai *oamporeuda. | parcacla dest; — "5. psillio. — herba. 
Lot que U aque. U stagni sant cesternus. — !* contns. — " c 
σσ πως ο ΙΟ μπε caliglata. addit, — * ga 
("n "trim UU anb oe FH 5 cum.-- conte, — © inandracorc. — iid confiar. 
NEEPTETU IP METTDICXL elo nov. "qs — 7* uncias diecst. — ?*. vero ΜΗ. 
η omma nne "ofla. * v ptember aut october. — * olio. — " si- 
n CTITITPLEE πα. tos v perla sm. - utilis. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 32.33. 


umen non * solum ad heri- 
d etiam ecticis® febribus ct** 
» qui in veretro fiunt. Mox in 
iquam nomodis passio fiat, 
dae herbae suprascriptae cum 
Ita infrigidant! fortiter fit et 
tum ex dactulis ® pinguibus? 
as intrinsicus ab osso* sunt 
15 Carnes ipsorum coquis* 
D aut posca*, ita ut disco- 
leinde teris et uteris? ; quod 
tibi visum fuerit medicamen, 
à suprascripto ceroto** deaqua 
uteris. Declinante igitur. fer- 
ntequam libidus fiat locus, 
à de farinas hordei in posca ® 
la superponis. Quod si libidus 
wit locus, scanfabis?! et sic 
» cataplasma ; fumentabis vero 
16ο v*] dulce calida. Inter- 
m et cum aqua marina aut 
laplasma suprascripta in aqua 
mt posca coquis*t. 


175 


quam nomodis fiant; sed et frigidae 
herbae cum alfita tenuae infrigdat ni- 
mis; dactuli autem pingues sine enas 
per coctionem discocti facti et superpo- 
siti; siccativa autem admiscuntur et 
praedicto ceruto admixtus bene facit. 
Mitigat autem inflammationem ante- 
quam libidum fiat membrum qui pati- 
tur cataplasma de omileseos; in omni 
autem hoc de ordei farina cataplasma 
inponis calida. Si autem libidum fieri 
contiugit datas in ipsis locis istam ponis 
cataplasma; fumentas etiam et de aqua 
calida dulce, interdum autem maritima 
aut sale missa in dulce aqua, et aliquo- 
tiens cataplasmati mistis ipsa aquam 
aut acetum et salem. 


*- 


[ Cuarrrng xxxii, t. V, p. 380.] 


XIL  Caratio herpetum. 


Μ humor! cholericus?, qui? 
! facit. Quod si nimia acredo 
ie se comedat et dicitur Grece* 
πιστα», haec maxime senio- 
Quod si fleuma* conmixta 
derico humori?, alia fit her- 
»ecies, quam Greci cencrian? 
zia fiunt pustulas'' similes 


XL. Ad herpitas. 


Herpitas acer est humor qui facit 
nulli mixtus. Quod si ex colerico felle 
efficitur, nimia aegritudinem ciborum 
erpita consistit, cum ex commixtionem 
frequenter cutis supervenit, propter 
quod et erpis nominatur; quod si flegma 
coleribus misceatur, alia fit erpita quae 
nominatur cencrian, melleo similes 


amen non deest. — " solus. — * bicticis. — '* et deest. — ?* subtile. —! in- 
- " datulis. — ? pinguis. —  aliosso. — ** quis, —-** pusca. — *? οἱ uteris 


! eeruto. — *” fanna ordei. — ο 


pusca. — *' scarifacis. — ** quoquis. — 


It: ! hureur. — * colericus. — ? quis. —* hepatam. — * Greci. — * flegma. 


co humore. — * erpitum. — * 


cingrian. — '* fiunt dest, — ! pustellas. 


176 
Aa 
melio!! in cote corporis. Hii ergo qui 
haec patiuntur, similiter ut? herisi- 
pelas!* curabis catarticis οἱ clystere! 
colarogo * mox in principio; postca vero 
adhibis " apocrustica medicamenta in 
his qui patiuntur loca, deinde quae 
cicatricem faciant vulneribus. In initio 
igitur adhibemus ! vitis tenerrimae '* ca- 
cumina aut summitates ? teneras robi?! 
aut plantagine teris ct inponis cata- 
plasma ; deinde lenticla cocta tertiam par- 
tem suprascripto ad mi«cis medicamini 3, 
Quod si fuerit necesse ?, addimus etiam 
οἱ mel modicum οἱ alfita; vulnuscola 
autem trociscis?! superlinimus resolutis 
sapa aut viuo suptili® ct austero non 
vetere aut certe posca aquosa*. Si jam 
diuturna? sunt. ulcera in quibus huli- 
liter facit musa. aut Andronios?*. tro- 
ciscus. Quae. autem. in summitate? 
sunt ulcera et si non fucrint diuturna, 
inliniri * nullo modo fortioribus medi- 
caminibus expedit, quae fortiter desic- 
cant, ct tdeo his adhibemus clautio?! 
eb his sunilia maxime aqua resolutis. 
Nihil aiitem ad haec jubantem 3 addi- 
mus modicum acetum et sucum plan- 
taginis. et strignu; nam jubamen ad 
haec non parvus est lini semen exsic- 
catus " et in. vino et oleo coctus et tri- 
tun. οἱ superponas", aut terra Cymolia 
strigni herbae suco. resoluta ct inlita, 
aub spuma argenti &. ii, porri sucus 
cotila dimidia, bete sucus cotila dimidia 
trita limes. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 33. 


La 
pustulas in cute. Hii ergo purgandi sunt 


in lotum corpus prius cathartico cola- 
gogo, deinde adhibendus medicamen 
qui repremat patientis Joca quae sanant 
erpitam competenter, mox autem et ea 
quae cicatricant ulcera in cute [143 v'] 
utimur quae talia sunt. Post haec au- 
tem non prohibentur passionem habere 
similia priori evacuamus totum corpus 
quemadmodum in herisipilatibus simi- 
liter; qui autem patiuntur loca non 
talia adhibemus. Infrigdare ergo opus 
habent similiter quomodo et erisipelas; 
non autem adhuc et humectationem 
ferunt. Convenit autem eis frigida et 
siccativa; neque ergo lactuca est adhi- 
benda. nequc lentis quae in staguis 
aquis nascuntur, neque porcacla aut 
semperviva aut bis similia quae infng- 
dat aut bumectant, sed initio quidem 
adhebebus vitibus palmites teneras 4 
robi cimas et plantaginis, catapier 
mandi sunt; post haec autem lenticls 
cocta admiscenda est, quandoque e 
mel et alfita, et quae superscripta sunt 
ad renumaticas passiones, cataplasme- 
hisque semperviva; ulcera autem inh- 
nenda sunt medicamentis qui ad be 
pitas faciunt : trociscus resolutus sspe 
aut vino tenue et austero, non vetus, 
aut pusca aquosa; diuturna autem er- 
sistentem jam passionem et talem uk 
cerationem utilior est οἱ Andronius tr- 
ciscus; quae autem in summa cult 
sunt ulcera herpitum, si non aliquid 
inlinendus est 


dintumus ulcus sit. 


bo, — "* reeris, -— ον vresipelas. —-  clistire. — 1 colocago. — "* adipis. — 
7 adhebebus, — '? tenerime. — * sumitatis. — ^' rubi. — ‘ medicamen. — ? nec 
(7 0rocisens— -7* subtile. — * certi pusca acosa. — "^ diutuna. — ‘* Androniss — 
παν somnietati, -— 7? inlenire. — ?! glaucin. — ?* jnbant sedantem. — 7? exsecatus. — 


im 
- 


siperpona «. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 33-34. 


177 


non ex his sed de fortioribus et desic- 
cativis amplius oportet. Adhibendus est 
autem ad tales erpitas glaucion et his 
similia, maxime quidem aqua resolutus. 
Nihil autem juvantem acetum admisces 
et sucus de arnoglosse aut uvae caninae 
sucus resolvis non modice lino, siccas 
et in vino et oleo coquis et teris et su- 
permittes terra Cymolia, et cum suco 
aut litarguiro Z iiij et porri sucus emina 
media et bete sucus emina media, teris 
et inlines. 


[CHAPITRE xxxiv, t. V, p. 383.] 


XXXIII. De scyron!. 


Fit igitur scyron tumor durus ut 
lapis? de viscoso et spisso adque frigido 
humore, et ita membris infigitur, ut 
insitus? in loco ubi consederit talis 
bemor [161] efficitur* ut lapis durus*, 
αἱ vix aut* nullo? modo si jam insen- 
sibilis* factus fuerit auferatur. Fit etiam 
scyron et ab indoctis, qui non intelle- 
gendo causam mox a principio vehe- 
mentieribus diaforeticis* medicami- 
Bibus curant ea loca, quac humore 
replita sunt et tumida; sublato enim 
tenuitatem humoris et spissitudo fecu- 
lenta quae * remanit velut durescit. 
Oportet ergo medicamen non balde 
quae!! desiccat adhiberi, sed ea adhi- 
benda sunt quae molliant et malaxent 
adque digerant!*; malactica ergo sunt 
adeps? cervinus et medulla, et taurina 
ethircina et ursina adeps!*, guttaammo- 
aiaci, et bdellion !5, et storax. His igitur !é 


Cuar. xxxrv : | iscyron. —* lapis deest. — 


XLI. Ad scyron. 


Scyron tumor duritia talis est, quem- 
admodum ossus aut lapis, quod scyron 
Greci vocant; est autem et insensibilis; 
propter quod jam insensibilis est ne- 
cesse est ut insanabilis sit omnino; tibi 
adhuc habet aliquam sensibilitatem ex 
his quae diaforisin faciunt curari pos- 
sunt medicaminibus, sed ea quae dia- 
forisin faciunt et non de subito aut 
evacuant absque malaxationem. Impri- 


mis quidem modicis diebus minus vi- 


detur uncus; quod autem reliquum 
passionis remanet , insensibilis fit om- 
nino illo quod tenuerunt sublato ; quod 
remansit durior fit, propter quod ergo 
utilis est medicamen commixtus qui 
malaxit, qualia adeps cervinus et ejus 
medulla, et taurinus sevus et hircinus, 
ammoniaco et bdellium et thorax. His 
ergo utantibus [145] post eas duritiam 
diaforetica adhibemus , qualia sunt feno- 


* insitus deest. — * durus addit, —— * durus 


deest. — * vexat ut. — ? nollo. — * insenselis. — ? deaforiticis. — '* que. — "' valdc 


que. — ? degerant. — !! adipis. — '* adipis. — '* bidilion. — '* ergo. 


vt. 


12 


975 
ο. at ressdbamrms sem. τὰ ext 
tagedk derruc s» carne sms facte. 
quais wat [ommerecum ? et sero 
caprimmm cum perce ? lacta catapkeuma 
Nan ex plurimas confcur medicamen 
expediens ad εντος”. selbeades= Ga- 
lem ©, quem boc modo compen - cm 
seteris = paaguedmem bbra à. gutta am- 
nwniaeus hbra i, case? vetere barema * 
aet caprian** Lbra i, sevu taurum h- 
bra i ,apocvmato * libra i. medaila cer- 
sina Z vili, ysopu?, cerotes? 715.olea 
Cyprinu? Zu, vina. Egypt? cotylas 
wpt, conhicis et oteris; dicrmus” 
«tiam et in nono libro ubt de podagra: 


scribimus ad «evros ^ *. 


OBIBASE. SYNOPSIS. VII. 34-35. 


sec ο caprarumm séerecums cum 
Confürfur amem medicamen a: 
ad crue comtemplationes ex; 
et scr: duperass modicus, ( 
Subulse παπά caca hbra ὃς d 


' CHAPITRE xxxv. t. V. p. 38. 


XXXIII Ad tamores ; Galeni! . 


Flegmatica ventositas tumorem? ge- 
nerat mollem, carnes? inflatae sub- 
molles sine dolore quae fit de spiritu* 
vaporis crescente* ventositate, sicut 
frequenter mortua videmus tumescere* 
rorpora; quae tamen causa propriae in 
cruribus et pedibus fieri solet?, ubi cum 
presseris digito et relevaberis, fovea* 
facta diutius manit, et quando premitur 
nullus* sentitur dolor. Oportet autem 
hoc modo! curari!! ; spongea!? noba'? 
. in. posca'* infusa et superposita!5 li- 
ganda est leviter constricta, a supe- 


7 butimur. — '* fenogrecum. — !? pusca. — ** icyron. — 


XLIL Ad tameris. 


Paneuma fleumatodis tumor 
nerat floxus et inflatus, et si 
premes foveam facis; est autem 
dolore. Sanare autem eos opor! 
modo : spongia in pusca infusa 
perposita cum lecamen leniter s 
inferioris partis incipientes, fie 
gatura in superioris partis; nov 
debet esse spongia; quod si « 
sens nova non fuerit et vetu: 
nietur, lavanda est nitro et mag 
vocatur lixiva. Non igitur cadent 
hoc tumorem modicum aliqx 


1 solvendus. — ** ( 


— % verteris. — % casio, — Ÿ vacano. — * caprino. — ?! gero taurino. — * 


matus, — ** isopo. — * cerotis. — 


* Crinu. — * Egiptio. — ? dicit. — " a 


russa. -— Cuap. xxxv : ! Galieni. — ? tumoris. — ? carnem. — * disperato. — 
centi, — * vidimus tumiscere. — ? solct. — * fovia. — * nullis. — '* modo « 
" corare. — | spungia. — ! nova. — "^ pusca. — '* subposita. 


* Voir t. V, p. 552 et suiv., et plus bas, 1. IX, chap. 57-59. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 35-36. 


eipiens parte et iterum finiri? 
ores partes. Quod si nova 
non est de usu!*, quae est 
ütro labanda est et cum lexiva '?, 
illa esse debet quam saponarii 
οἱ ut supra diximus super- 
fortiter ligas; mirifice sanabis. 
fersitam * ex his minime fuerit 
sedatna tumor, modicum οἱ 
adsniscis. Melius autem facis si 


9 mollem infusum superponas. ' 


est etiam et claution *,, longi- 
aim tumores sanat; sed ut dixi 
im locum qui tumit oleo pe[r]- 
et sic superponis spungia cum 
errima , et fortiter ligas; magni- 
bis et amputabis causam. Hi- 
ro berba tales tumorcs digerit? 
mit. Facit autem terra omais 


Ægyptia ®. 


179 

La 
stipteria admiscendum est, expediens 
autem ad haec est vetustissimum pan- 
num in hoc humore infusum et super- 
positum; bene facit et glaucion. In diu- 
turnis autem  tumoribus subunguis 
ante oleo membrum qui tumit, et sic 
superponis spongiam in lixivam infu- 
sam et stringis firmius; curas tumores. 
Isates vero herba domestica tumores 
inflammatus mirabiliter eventat et di- 
gerit et repraemit. Terra Creta vel om- 
nes terra et magis Ægyptia inlita tollit 
tumorem cum pusca. 


[CRAPITRE xxxvi *, t. V, p. 386.] 


(XXVI. De thermentu!. 


»s inflationis est? thermentus?; 
$a* est autem ulceri vissica 
[uam si ruperis? subtus* cor- 
parit caro; hoc autem cum in- 
pus invenitur in ca. 


XLIII. De thermentu. 


Speciest fimatus thermintus ; super- 
nascitur enim ulceri superius vissica 
nigra, quam cum aperieris invenies 
subtus similem corruptam carnem ; hoc 
aut[em] divisa pus invenitur. 


wire. — U linrre. — '* di uso, — "* Jixiva. — * uteris addit. — * forsitan. — 
ato addit, — ** panem. — * claucucion. — ?* longincus. — %* hisatis. — 


L — % Egiptia. — Ciar. xxxvi 


:! termentu. — ? 


9 


essunt ; species inflaciones 


titulo ponit. — * termentus. — * siperponita. — * roberis. — * suptus. — 


manuscrits Λα et Ab ont interverti l'ordre des chapitres, tel que nous le trouvons 
rec et dans l'édition de Bâle de 1529. Ils ont placé xxxv et xxxvii aprés xxxvii. 
scrit de Laon, au contraire, a conservé l'ordre du grec. 


12. 


178 ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 34-35. 


Aa 
utimur" ut resolbamus scyron, id est 


lapidi duritias in carne similes factas, 
qualia sunt fenumgrecum ? et stercus 
caprinum cum posca * facta cataplasma. 
Nam ex plurimis conficitur medicamen 
expediens ad scyros® solbendos?! Ga- 
leni 2, quem hoc modo conposuit : coxae 
veteris? pinguedinem libra i, gutta am- 
moniacus librai, caseu* vetere baccinu * 
aat caprinu* libra i, sevu taurinu? li- 
bra i, apocymatos * libra i, medulla cer- 
vina 7vii, ysopu?, cerotes?? ziii, oleu 
Cyprinu?! 7 vi, vinu .Egyptiu?* cotylas 
septe, conficis et. uteris; dicimus? 
etiam et in nono libro ubi de podagras 


scribimus ad sevros* *. 


La 
grecus ct caprarum stercus cum pusca. 


Conficitur autem medicamen a medicis 
ad utrasque contemplationes expediens 
et sciron; diapernis modicus, caseum 
bubulon aut caprinum libra i; dissolvit 
et diaforisin facit, qualis est quod adin- 
venit Galenus : diaperna porcina veteris 
unctus, ammoniacus tymiamatus ani 
libra una, medulla cervina unciae viii, 
opopanaco - iii, oleum Cyprinum vii, 

vino Ægyptio cocliaria sex; seripsimes 

enim et in uno libro ad podagras seyra 


facientes. 


CHAPITRE xxxv, t. V, p. 384.] 


XNNEHE dd tumores ; Galeni'!. 


Flegmatica veutositas tumorem? ge- 
nerat mollem, carnes? inflatae. sub- 
molles sine dolore quae fit de spiritu? 
vaperis. crescente? ventositate, sicut 
lesquenter mortua. videmus tumescere* 
vorpera; quae Limen caus propriae in 
viunibus et pedibus fieri «olet^, ubi cum 
perssens dizit et. velevaberis, fovea? 
aeta dintiis mant, et quande premitur 
unllus* sentituc dolor. Oportet autem 
ο ο ο spongea # noba! 
im poser infusa eb Snperposita^ Bi- 


zamla est lever constrietas à supe- 


XLII. Ad tumoris. 


Paneuma fleumatodis tumores ge- 
nerat floxus οἱ inflatus, et si digito 
premes foveam facis; est autem et sine 
dolore. Sanare autem eos oportet boc 
modo : spongia in pusca infusa el su- 
perposita cum lecamen leniter stringes 
inferioris partis incipientes, fienda ἵ- 
«satura in superioris partis; nova enim 
debet esse. spongia; quod si ad pn 
sens nova non fuerit et vetus ine 
nietur, lavanda est nitro et magis que 
vocatur lixiva. Non igitur cadentem pet 
hec tumorem modicum aliquid & 


luti: hnogrvum. ! puscs. —-* ievron. — * solvendus. — 9 Galbesi. 


κ. vi elect, 


malt . 


^" Casa V sata — 


" caprino. — " sero taurino. — 99 apod- 
vaut “vus — ! Unna, — * Egiptio — ? diet. — * addis a 


TTE ο YANN Qai. ασε — C camem. — * disperato. —- 


vilius inmuver. Φος — * ους. — * nullis. — '* modo deii — 


EMT ‘mme ‘na. — C pans. — 7! subnosita. 


δε μι seu «x plus bus. d IN. ctar. 57-59. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 35-36. 


Fiore * incipiens parte et iterum finiri" 
in superiores partes. Quod si nova 
spongia non est de usu!*, quae est 
spongia nitro labanda est et cum lexiva !”, 
maxime illa esse debet quam saponarii 
faciunt, et ut supra diximus super- 
ponis et fortiter ligas; mirifice sanabis. 
Quod si forsitam?! ex his minime fuerit 
[161 v^] sedatus tumor, modicum οἱ 
stiptiria admiscis. Melius autem facis si 


pennum ? mollem infusum superponas. 


Bonum est etiam et claution *, longi- 
quos * cnim tumores sanat; sed ut dixi 
ante ipsum locum qui tumit oleo pe[r]- 
unguis, et sic superponis spungia cum 
lexiva acerrima, et fortiter ligas; magni- 
Bec curabis et amputabis causam. Hi- 
ates * vero herba tales tumores digerit? 
e repremit. Facit autem terra ommi« 
maxime Egvptia ^^. 


179 
. ο . La 
stipteria admiscendum est, expediens 


autem ad haec est vetustissimum pan- 
num in hoc humore infusum et super- 
positum ; bene facit et glaucion. In diu- 
turnis autem  tumoribus subunguis 
ante oleo membrum qui tumit, et sic 
superponis spongiam in lixivam infu- 
sam et stringis firmius; curas tumores. 
Isates vero herba domestica tumores 
inflammatus mirabiliter eventat et di- 
gerit et repraemit. Terra Creta vel om- 
nes terra et magis Ægyptia inlita tollit 
tumorem cum pusca. 


[CHAPITRE xxxvi *, t. V, p. 386.] 


XXXVI. De thermentu!. 


Species inflationis est? thermentus?; 
wuperposita* est autem. ulceri vissica 
Bigra, quam si ruperis? subtus* cor- 
rüpta apparit caro; hoc autem cum in- 
seris, pus invenitur in ra. 


XLIII. De thermentu. 


Speciest fimatus thermintus; super- 
nascitur enim ulceri superius vissica 
nigra, quam cum aperieris invenies 
subtus similem corruptam carnem ; hoc 
aut[em] divisa pus invenitur. 


superire. — !! finire. — '* di uso. — '* lixiva, — * uteris addit, — * forsitan.— - 


" ahquanto addit. — ** panem. —  claucucion. — %* longincus. — %* hisatis. — 


" adgerit. — * Egiptia. — Cnar. xvsvi 


:! termentu. — ? essunt; species inflaciones 


"went in titulo ponit, — * termentus. — * siperponita. — * roberis. — * suptus. — 


* Les manuscrits Aa et Ab ont interverti l'ordre des chapitres, tel quc nous le trouvons 
daas le grec et dans l'édition de Bále de 1529. Ils out placé xxxv et xxxvii aprés xxxvii. 
Le manuscrit de Laon, au contraire, a conservé l'ordre du grec. 


da — a7 Mibi 
47 '- SU UE wo Rut 
DASS EL: 
T4 
"C GLS US Vert τρ pDYDCLam AE 
Mot ie MU X27 σσ GT σσπι- 


ην 7 YOU EURE 71X ti Tite | 


ue pe Un LR mnt 


er où 
gU re SAT Doo bl. st BU. 


τις Ὁ ο 4l 


apto 7 VIT LTD 


à ο”. tomus Types "F7. rt 
tue dele τσ Te" 0B. οτι - 
mor tu LETS σε ο. ο Cum -T7c 


eod SA o €! t LBLef c. toa! nte 

su sr mac! cYERm cg o 

nlt αστρα ER τπτ DIIS ul 

core ROUE Mi ten LIT ο] 

008 Dressage Ext το αι 
»a* - 


JUL Lines "τσ. 48 ‘able mae 
e. 517. Lace Tue CUT: ἐπ.- 
nenthbos- άστυ: ee Tero ο. «πα. Lod- 


nemen À ης 10: 


à Gris inges:- 
* utt dn emcoum ere pastatarum * 
tuta. nes prone et mum amb 
tare annue eere tare s ss αμ ta D pro- 
Lie ct ze-tin i scennde f es chum 7 
tn. fus r ^ et abstinere. ab omnibus 
acribus * et extepuant:bus; eadem. et 
nutr.ce*. facere oportet «i lactan* est 
puer na aff-rtus, Practer haec his qui 
jen robustus et «1 pustulae minutac 
“nt”, drsudare in balneo. debet «ἰ- 
εμας super® eas. nitrum. spargere 
edeoque Vino miscere et «ic ungui. 


€ uar, 13H : 
ni nie bus. 


pitur, 


!onibe. --- 7" geinuare.. - 
r A) 


oleo tec st. euo]! CHAUD. 


acpenictods. — ? latus pustellas, — " 

* pustélla, —- 7 epenictidis. — | 
"oes deest, -- 7 emenilibus. — ** possula. — "* si quid ista. — !* secundam. 
* agribus. --- 7^" nutricis. — ?' minuti sint, — * sir 


mue sobres. quae ruptas tabes sub- 
οσο σεις BIparet: haec ergo in de 
HI Ses 2.23! necit.nectuautemcam 
arees ex mag in vulnere. Όρο silfo 
aLDLR μις ας &uperpositus aut bras 
MU COLE SUpeétDOnl. 


robigne. — * evenit, —* em 


cl si, — * cera. — " vemens, — ! repe 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 3941. 


mob unum ^, modo autem plura nas- 
οικία; vel in palinis vel in inferio- 
rins partibus pedum. Pessima tamen 
in obscenis sunt et maxime ibi'* san- 
gunem fundunt". Tollit thimium ^ 
€tam ficus in aqua cocta et inposita, 
ger" cum acito; caproficus crudus * 


thimos anputat?!. 


[ CHAPITRE xL, 


XXXVIIH. De sycon!. 


Svca’ nominantur germina rotunda 
€ sabdura et subrobea?, quas etiam 
soquitaer dolor. Nascitur autem haec 
quam maxime in capite, quam in aliis 
corpore partibus*. Optimum* tamen 
medicamen est‘ stiptiria? scistes® et 
calesntu * assu ^ et taurocolla , aequalia !! 
peudera cum duplo lepidos!? [cal]cu ?; 

eris cum aceto et inlinis. Optime etiam 
facit sardenarum capita usta, οἱ bulbi 
cœt, el cinus cum acito simul per- 
mit! trita et inlita. 


[CHAPITRE XLI, 


XL. 4d forunculos A 


Ει pingui humore? forunculi fiunt; 
dent autem eos triticus maticatus? et 
sptrpositus et * masticis /Egyptia? eos 
Rin; uva passa igitur enuclata teris et 
aimiscis sale aequalia pondera et ponis 
Glaplasma, hoc rumpit et pus effundit *. 
lien caricas coctas teris et aqua super- 


! wo, — '* vel in deest. — '* bis. — " ut addit. — '* timium. — ‘ 
“trodns, — n anputatus tymus. — Cuar. x: 


.. — " equali. — "* ]ibidus. — '"? calco. 


— ται pingei bemore in titulo ponit. — ? qsuasliratus. —- 


* dedit, 


183 


La 


t. V, p. 387.] 
XLV. De sycon. 


Sica nominatur germina ulcerosa , ro- 
tunda , subdura οἱ subrubea , quas etiam 
dolores secuntur. Nascitur autem haec 
quam plurime in capite, utique et in 
alio membro. Optimum ad hoc medi- 
camen est stipteria scistes et calcantum 
assum et taurocolla aequaliter missa 
cum lippidus calcu duplum; teris cum | 
aceto et inunguis. Magnum autem est 
et sardenarum capita husta et bulbi 
cocti et cinus de sarmentis οἱ sardenis 
cum aceto simul mixta. 


t. V, p. 388.] 


XLVIIL Ad dotienas , id est Jorunculus. 


Ex pinguedinem quidem humorum 
dotienas fiunt, diaforas eos digerunt 
vel eventant tritici masticati et super- 
positi; masticis autem Ægypcia juvat 
eos, uva passa exossata et trita et mixta 
sale aequaliter cataplasma inposita, hoc 
enim et effundit aut. rumpit. Caricas 


gittis. 
sycan. — * syca deest. — ? subbia. — 


n. — * obtümum. — * est deest. — ? stypüria. — Ὁ scestis. — Ὁ calceatu. — 


— "5 et'addit. -- Cuar. xti: ! furunculos. 


^ el deest. -— ? Egiptia. — 


183 
4? 
cro 75 aim pussulae vei εν Írigore xei 


«Vigne vel ex medicament. qua: Grec: 
padrecis appellant: 1621" pautulum 
dunor ἐν est subalbida acu'a qua ipsa 
q20d expremitur humidum esi; Haec 
«nne* possulae ut supra demum est 
rnrantur. 


ORIBASE. SYNOPSIS, VII. 37-39. 


C RAPETEE AU, t. V. p 386. 


4989" NXXV.. Die aereo qa: κ erücal 
sant Ga! assis sus Grec <odiar- 


εκ”, st SCT AA! 27 


Nery? quos smbsmes ν΄ αυ. quac le 
exsbu« proecekert. qui etam «41 fran- 
zantur?, ο ρολ τος cam: Gt « 
contineant? x acclactur, lIesiccaulus* 
med'icaazibus xihibe ri çartett: nam 
"« t: mu«ul inert «nt sae pwr- 
vulo -unt: nam in cencecba: rt nen 
Aljuncti* pg riecciescon* «nat. ^t mans 


οἱ neziecenetur currentis 


XLV. 44 semdismos , wd est nereus qui os 
αἰ[εφακί incisus. ' 


Sudumm , quam quidem ad om 
pertinet et ab :pus contenentar et sue 
periculo sunt. Desiccativas si ei facere 
volueris medicamenta, non noces i 
muscults et quam absque. periculo est 
i^ cervices 1Ώ nervo. tanto. maliorus 
«adismon periculosiore quando me 
ciratar. 


C9arctRE «XXV. o. V. p. >. 
P 1 


26e" ΝΤ 42 xn 
Thin:en! ncaunalng. qe supe 
epus quas beemucziai 03502 t5 al es. 
ten, tenues MIpeca! ας is ὃς «δέος 
vbt summe! ase habet capat. 2: 
summe cobrem recs thea! peas - 
«nta: 7. sue et region o aevvps cbe 
que tacite εαν C etes en utin. mes 
AC OPEN AUquantucr waren SE κ. 
Pen tnbus. Έσνρουν πωσ ζωκσν τας. 


end. 


"ave C omaes pev mum. 
viet US AN 141: dure. 
‘us fosdlbubere νεος --- 
Fret EE EN Y LUN 
ua κ... eb LÉ. 
.' wis. Dsdet uc a LA LI 


σκι μ AE. — 
^ Vn. — 
"oM εν. 


XLNI [te chum. 


Tirmus est ulcus super carnem ax 
Ότι fna carees. facit ; fit enim m 
an et wretro. et facile. saepius a se 
cat Ni autem. malitiosus fuerit, do- 
Poe pevstat: aliqua autem  insanabile 


“int 


: traucatar. — ) Cuetenial. — ‘ des 
"nto... xdjuncti deest. —" pe 

wrrrucole. — * minit, —° * 
- ‘em. — I! presents. — 





184 
Aa . . . . ν 
fundis οἱ uteris, aut si caricis ad misceas? 


resing et superponas*. 


[CuaPITRE πε, 


XLI. Jtem ad epinictidas!. 


Appiu? cum alfita teris οἱ super- 
pouis*; yosquiami' folia teris cum mel 
et uteris; strignum* solum aut cum co- 
riandru* viride folia olivae cocta cum 
aqua utere; uva passa sine semine teris 
et linteo. inducto? superpouis, pole- 
tricu* teris, cum mel uteris. Caveat ? 
enim acres! et acidos et salsos [163] 
cibos!! et fumentationes* et balnea et 
solem ?*. . 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 41-43. 


La 
coctas aut ficus tritas et aqua super- 


sparsa utems, aut cum ipsius ficos ad- 
misces resina , superponis. 


t. V, p. 388.] 


XLVIIII. Ad aepinectidas. 


Appium cum alfita trita cataplasma 
inponeris yosquiami; folia teris cum 
mel, superponis uva canina per se aut 
cum coriandro viride, olivae folia coc 
cum aqua utere , uva passa exossata cum 
lenteo inlito superponis, adiantum cum 
mel uteris. Observet enim ab acribus et 
acidis et salsis cibis et fumentationes e 
balneum et salem. 


[ CuaPrrnE χιτ, t. V, p. 389.] 


XLII. Ad berrucas quas Greci acrocor- 
donas οἱ myrmicias et callos ct clavos 
et his sunilia. 

Sunt vero! verrucis? similia? quorum 
diversa nomina ut vitia sunt. Nam acro- 

Greci ubi? sub 


cute^ coit? aliquit durius et" interdum 


cordona * vocant, 
paulo asperius; color? ejusdem infra 
tenuis ad cutem latius est, idque modi- 
cum est quia? raro fabae magnitudinem 
excedit! ; vix unum tantum eodem tem- 
pore nascitur, sed fere plura maxime- 
que in pueris, eaque. nonnumquam 
subito desinunt!*, nonnumquam me- 
diocrem ? inflammationem '* excitant 55, 


3 


admisces, -— ? superponis. -— Cuar. xii 


L. Ad acrocordonas [146] et myrmiciat 
et omnes verrucas et thimus et cells: 
in pedes et porrus. | 


Ad verrucas et his similia medic- 
menta ad ca quae mirmicia acrocor- 
donas, cvelluntur per ea quae putrefs- 
ciunt, moriuntur. Salicis cortices ustae 
cinus, ylus et tylus tollit; et adhuc mir 
micias tollit cum aceto acro trito gtler. 
hilus myrthinus auferit, aut ovium ster- 
cus acrocordonas et dothienas duras et 
tylus tollit aceto ad mixtus ; caprofici cocti 
durus uncus digerit, crudi autem mir- 
micies et tylos tollent; brassice fols 
teris, superponis. 


: ! epenictedas. — * apio. — * superpe 


neris. — * josquiami. — ? strigno. — " coriandrum. — ? οἱ addit, — * politrics. — 


5 LE 


cave. — !? agris. — 


acidus et salsus cibus. — '* fumentacionis. — !* sole. — 


Cnr, xtti :! sunt vero deest, — ^ veruce. — ? semilia. — * agrocordona. — * uberiss. 
— * ita addit. — ©? coit. deest, — * sed. — ? coloris. — !? quea. — !! excidit, — " de. 


senunt, — ? 


mediocrinum. --- flanbacionem. — '* cxcidant. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 43. 


Aa 
aliquando et in pus convertuntur. Myr- 
micae' autem quae vocantur humi- 


liora" sunt thimo'* et duriora, quia'* 
radices altius exigunt et majorem dolo- 
rem movent; inflata super tenuia? mi- 
nus?! sanguinis mittunt. Magnitudihem 
autem vix umquam lupini modum? 
excedunt; nascuntur ea quoque aut in 
palmis aut in inferioribus pedum par- 
tibus. Clavus autem nonnumquam qui- 
dem alibi, sed in pedibus tamen nas- 
citur praecipuae ex contuso, quamvis 
interdum aliter dolorem non mobeant. 
Etiam si non alias tamen ingredienti ** 
movent , clavum subinde radere commo- 
dissimum est; nam clavum? excisum , 
subter rotunda radicula nascitur, quae 
penitus descendit ad carnem, eaque re- 
licta idem rursus exigit qui sine ulla 
vi sic mollescit** ac sanguinis quoque 
aliquit dimissum?? est saepe moritur. 
Tollitur etiam siquis eum circum purgat, 
deinde inponit resina cui admiscuit?? 
pulveris paululum ?* ex lapide molari 
contrito. Salicis cortice ustae cinus callos 
etclavos tollit cum * acito acroinductus, 
et gitter?! similiter; femus ovium callos 
tellit cum aceto?! tritus et inpositus. 
[teu salicis cortices? ustae cinus callos 
et clavos tollit cum acito acro inductus, 
et gitter similiter; femus ovium callos 
tollit cum aceto tritus οἱ inpositus. 
Jtem salicis cortices ustae cinus* myr- 
micias tollit cum acito acro inductus; 
gitter myrmicias et acrocordonas et un- 
guiclus qui sub ungue fiunt tollit ; frmus 


185 
La 


[L1]. 4d condilomata. 


Condilomata autem repraemit olivac 
flores cum aqua cataplasmatus, aloes 
cum sapa inlitus, quinquefoliae radices 
cataplasmate, mala Cydonia cocta cum 
pane aut alfita, aut myrtae folia usta, 
cum ceruto propolis malaxatus et su-' 
perpositus. Tollit autem condilomata et 
ficos arsenicus cataplasominus, calces 
viva et fex visco admixti et lenteo in- 
ducti et superpositi. 


LII. Ad sycas curatio. 


Sicas autem supercrescentes tollit 
erugo ferri cum vino dulce, aneti se- 
men ustus et cinis ipsius cataplasmatus, 
stiptiria humida cum pane et vino et 
appio. Sicas autem sublatas et thimus 
et condilomatas curatas Οἱ non eas ite- 
rum crescere permittit cinus de sar- 
menta cum aceto cataplasmata. 


4 msrmicie. — " humidiors. — '* in modo. — '* qua. — * tunaca. — *! menus. — 


* modo. — * que de clavus dem alibe. — * ingrediant. — ?* loco clavum..... 


cavum , habet clavom tus discendit ad carne eaque relicta. — ** mollicet. — *” depremis- 
sum. — ** cam excoit. — ? paulolos. — * cole timum. — ?' egitternirmi. — ** acitu. 


— 9 corticis. — * callos..... cinus deest. 


186 
Λα 
ovium. [163 ν’]. acrocordonas οἱ do- 


thienas duras, id est? furunculos?* et 
vallos? facit cum aceto tritus; caprofici 
cocti et inpositi duros tumores dige- 
runt ?*, crudi autem myrmicias οἱ thi- 
mos? amputant. Condilomata autem 
tollit olivae flors * cum aqua cataplasma 
inposita , aloes cum sapa inlita, quinque- 
loliae** radix inposita, cataplasma mala 
Cydonia** cocta cum pane aut alfita , aut 
myrtae folia usta, cum ceroto propolix 
malavata * et superposita**, Tollit autem 
condilemata et. sycas arseuicus*. cata- 
plasmatus, calces et fex visco mixtus * 
etin hante * inductus et superpositus ; 
«ves ? grandes factas tollit erugo ferri '* 
vum vine tritus et superiuhtus, anethi ? 
wen uM) CMS cum Sapa cataplas- 
ws, Sptenia* humida cum panc et 
vite eC appo Neas autem tollit et thi- 
unis et ondiloemata curat, et non eas 
ultia Αν parmutut cinns de armentis 
vun Aceto * eatapiasmatus 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 43-44. 


USA APTIRE ALI t V. p. 3gi. 


X ut 


ι.. « ες Ὡς PP 
à . . 


μμ ogni CARE CO Wusm ina 


Adis. C ΛΑ ολ ANT CNN SUO iaeuam. 


AV NAN οὖν πι. 


i SM RE & νὰ OMS τὸ 


*tueaNw o qNMES Ns AU ον ος το ον’ 


κ τίς EE VS ως Ao ο πλ 
AC LC τος M. - MUNTS 
$6 δι SON SS ον uan NS NC 07 


ve N.N. 


wid. GBA SN A. VU t uU ES 
IM" AMAN ον. tu - 
V Nl à SRL MS 
So ke VAN VS ειν 
RENE ^^ d.e * wal. 
A V aed» a 2 na Pus PRU aii 
"TEES Nen us h onc 


+ 


RUN 


Lis à 


As: Σον. UE. 


LUI. 4d ganglias- 
1x piumbom in verticulus pinguis 
“cut spoadilus major superpositum 


“nat: gravitatem suam solvit enim per 


«aura muita. Et ammoniacus cum 
hà.i.am maiavatus igni inposita eum 
si 13 run: hominis bene facit. 


amp. = o! umms — " θες. —* fols. 
* aoumeces — % pes visco miles. 
- xx. — * acta, — Cuar. ir 
mamccem. — ' rixmche. — ^ super pass 
" »: concis edit — 


hU | ==", 


185 
ia . » - - 
tiles? aut mantimo«* incendis super 


carvones?; rasa testa teris cum oleo* 
ad pinzubdi;em mellis: deterzis ante 
razada- «t -ic superponis. Facit autem 
et «cili int-rioc ecta ia oleo? ferventi *, 
et cum terebenthina? trita superpouis. 
et cornus capruau: ustus et mixtu: cum 
«evo capruno, «uperinponis ?. Oportet 
autem depurzare!! callos et sic utere 
ruelicamen. 


ORIBASE, SYNOPSIS. VH. 46-45. 


viales aut mantimos hostus in carbe- 
nibus, sublatus de olla cum oleo ter 
ad pinguedinem mellis; deterge autem 
ragadas [146 v*] et superstillas. Facit 
autem scilla intrinsecus oleo fervefacto, 
et terebentina contriti, et cornus capre- 
nus ustus, et supermistus serus capru- 
nus; oportet autem purgare callus et sic 
uti medicamen. 


“CHAPITRE ασ, t. V, p. 592. 


XLVI.. Ad ulcera veretri et testivulos 
prartentes\. 


Veretri ulcera prius fumentavis. vel 
infuudis de aqua, ubi coxeris robum?, 
myrta. cortices? mali granati!, olivae 


silbe-tris? ramo«*?, et ca ipsa trita inpo- 
nis. Circumlini« autem Limnia sfragis 


aut aloe* cum mel trita. Ad autem tes- 
ticulo* nimium prurientes * intolera- 
bilitr!!, lenis!? lecem! vini 


quamediu ^ leviter? supermordeat , aut 


ustam 


süpteria'^ humida, aut miseos tritum 


"upersparzis in, 


LVI. 4d reretram ulceratum. 


Fumentabis prius de stipticis rebus 
aut infunde, qualia sunt : robus, myria, 
cortices mali granati , silvestris olive de- 
coctio, et ea ipsa teris et cataplaum 
inponis; cerutum lene aut Limnias frags 
aut aloe cum mel resoluta. 


LVII. 4d testicaloram prorita. 


Ad autem testiculorum nimium pro- 
ritum et aliquando intolerabilem uters, 
facimus tamen donec leves fiat ad mor- 
dicationem , aut stipteria humida medio 
nleo. ltem ad scavias agrias sulfor vi- 
vum Zi, elleboro albo fasciolo i, pice 
7 ig. axungia Zi. cera Z ii, picula c 
cliaria ii. acetum £ ii. Haec omnia in 
"lla nova simul mittis οἱ coquis ad 
mollis ignis donec consumatur acetus; 
levas ab igne et uteris in balneo € 


Absque balneo. 
5 fluviatilis. — ' marvetimus. — * carbones. — * olio. — ? olio. — * ferbenti. —? te 
rchentina. — '* superponis. — "' purgare. — Cnar. avi : ! prorientes. — * robos. 
— ? corticis. — * male grauate. — ? olive silvestris. — * et ramus. — * franges — 


* aluc. —- * testiculus. — '? prorientes, — !! intolerabiliter decst. — '* linis, — ! ficem. 
— " ut aliquando. — !* liniter. intollerabiliter addit, — '* stipüria. — "" missus. — 


"^ superaspargis. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 48. 


189 


[Cuaprrrng xiv, t. V, p. 393.] 


Ad alfos', melas, leuce*, lepras? LVIII.. Adleuces, alfus , lepras et scaveas. 


et scabias*. 


na cum sanguine mixta? aut 
cus* sanguis? spissus facit leu- 
e nec tollitur, latine relligo 
rs, De betligine et lepra? et 
*, Vitligo quoque!!, quamvis per 
im periculum ? afferat, tamen 
est et ex malo corporis habitu 
tres species sunt; alfos' a Grc- 
tur'*, ubi color albus est, fere 
r et non continuus ?, ut quac- 
usi guttae dispersae esse vi- 
; interdum etiam latius et cum 
am (164 v] intermissionibus 
Alia est quam melas Greci ap- 
colorem ab hoc differt", quia 
Μ et umbrae similis; cetera" 
mnt. Leuce'* vero quam Greci 
t quiddam ? simile alfono?!, sed 
lbida est et altius discendit; 
bi pili sunt et lanuginosi® si- 
[aec omnia serpunt, sed in aliis 
, in aliis tardius; nam alfhos* 
; in quibusdam variis? tempo- 
oriuntur et desinunt; leuce* 
em occupaverit non facile di- 
»ora curationem non difficil- 
'ecipiunt ultimum ?; vix um- 
inescit, aut si quid ei vitium 
m% est, tamen non ex toto?? «a- 
»?* redditur, verum aliquid ho- 


Fleumaticus sanguis facit leucim 
quando mutatur tempore multo colore 
canditiorem mutationem. Alfus autem 
nascentia ejus similis quidem est, sed 
non est per tota carne passio, sed in 
summa cuta est; etenim ex flegmatico 
humore fiunt. Melans, id est nigra 
velligo ex melancolico humore fit , lepra 
autem generat humor usque profundo 
penetrans; scavea autem in summitatem 
cutis exsistit, Igitur lavetur calcis viva 
et sic siccam recondas, aquam mixtam 
tantum quantum pinguis est mediocriter 
ad inunguendum; alfus quidem inlenis 
liquidiorem , scaveas autem pinguiorem, 
pinguissimum autem lepras. Item dra- 
conteae radices cum aceto cataplasma 
inposita alfus Sanat et ellebori utrique; 
item lupinorum decoctio in aqua, et ex 
ipsa aqua fumentatio , ex farina eorum 
cataplasma cum aceto aut oxymelle; 
capparis radices cortices cum aceto, 
lilii radix cum mel, cepas cum aceto 
[147] inlitas in sole, corcodili cerseus 
stercus similiter, et si sturnus quando 
oriza sola comedit , aut sippie ossusustus. 
Ad autem scaveas facit stafidagria, elle- 
bori utrique, lupini, sicut dictum est; 
cardamomum vero cum aceto, lilii ra- 
dix cum resina et sulfor; haec omnia 


avi : ^ alfus. — * leuci. — ? libras. — * scavias. — * mixta deest. — * Περ- 
dosst. — ? sanguinem. — "* latinc..... dicuntur drest. — * vetligine et libra. 
vias. — " coque. — "* nullum periculum deest. — ‘? alfus. — '"* vocant. — 
mus. — '* serpent. — " defert. — !* cedra. — ' leuci. — * quidem. — * al- 
— * adulcius. — * langinusi. — * alfos. — * vardis. — ** leutici. — " di- 


.. witimum deest. — * demiempo. — ?* totus. — * coror. 


190 
Aa 
rum sanabile sit an non?! ex 3 experi- 


mento facele colligitur. Incidi enim cu- 
tis debet? aut aco pungi X; si sanguis?? 
exit* quod? fere fit, in prioribus re- 
medii locus 5 est; si?" humor albidus 
sit, sanari non potest, itaque ab hoc 
quidem abstinendum est. Lebra vero in 
alto penetrat humor, scabea " in summa 
cote est. Curatio vitliginis; curabis enim 
sic ; calcem vivam labas οἱ diebus cani- 
cularibus in sole ardente! siccas et 
reponis; cum opus fuerit, aqua miscis 
tantum quantum pingue sit medio- 
criter et linis alfos quidem molliorem 
vel liquidiorem*'; 
siorem, plus autem facis pinguiorem'* 
ad lebras. Item draconteae radices cum 
aceto inposita alphus'** sanat et elle- 
bori * utrique, de lupinis aqua fovis. 
ex? farina ipsorum facta cataplasma'* 
inponis, ex aceto** facta aut aceto et 
mel. Ad alfos albas*! myrta sicca ^ic. 
nitru* Z jh, stipteria scistes? 4 iiii, 


sCavias vero spis- 


solfur vivu** Z ii, teris pulver, uteris** 
in balneo. Item aliut : afronitru £ viii, 
ciricon < viii, pumice zc viii, testa os- 
treae** ustas Z vill, costu iili, scin- 
borum album"? Z iiii, uteris pulber in 
balneo. Ad alfos nigros? alcionium *, 
sulfur vivu!, nitro, eleborum aequalia 
pondera tundis et cernis; pulvere uteris 
in balneo. Item aliut : solfur vivo Z ii, 
[165] nitru c iii, caleantu c ii, aloe 
4 W9, gucomen® Z ii, solvis cum 


34 3* 


sita non. — 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIT, 48. 


la 
probatum habemus : cicer, capre 


stercus. Lepras autem tollit animones 
inunctio aut adpositio, ellebori utrique, 
vitis alba radix, item inunctio. Ad sc 
veas nigras amissarii femus infusus ia 
aceto diebus tribus, postea in (δι 
siccas ita ut uratur uncia 1, humanum 
stercus ustum, mastice, aspaltum anm 
Zi, plumbum ustum i, pice sie 
Zi, sevo hircino ^i, sulfor vivo #1, 
axungia vetus Zi, colofonia Zi, cen 
Zi, oleum quod sufficit; conficis & 
uteris. 


sel. — ?? colis debita. — * ul cimaco perunge. — 5 sanuvis, — is 


— * deferetur addit. — ?* locutus. — ? set. — *" humori scavia. — "'' arteades.— 
" pinuvi. — * Jiquiorem. — " pnuviorem. — ** alfos. — '* eliborc. — "' et, — "c 
taplasmis. —- ** et actu. — '^ acetum, — *' albos. — ** nitro. — # escestig, — ^ seller 


vivo. — % uteris decsi. — "* testas ostriis. — 9 scimiantns. —  elcboro albo. — " & 
alfus nigrns. — % aleionio. — *' solfor vivo. — ** eliborem. — * alor ii dent — 
ον gumen. 


κα — e m ne 


al mm — = 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 48. 


ia 
iceto et sicut * uteris, Ad leucas fici La- 


maici* folia 4 iii, solfur Z ii, hordei? 
arina < iiij, aceto teris ut sit spissi- 
udinem mellis et ante cum nitro labas 
ocum in balneo**; perlinis ante pulver 
4ymoliae * et farina lupini et nitro asso 
*t degergis et inlinis in sole”; observa 
€ unctum tangat in sole, stet"? quando 
bene calit sol. Item aliut tinctunum, 
ralla asiana , calcantu , miseos?! aequalia 
pondera ; admiscis folia fici cum aceto, 
im sole perline. Lebra tollit cicer οἱ 
dereus caprunus, anemones? trita. et 
inposita , ellebori? utrique, brioniae ra- 
dices *. Ad scabias? autem facit stafida- 
ana *, ellebori? utrique; lupini aqua fo- 
bes et farina ipsorum facta cataplasma 
mponis, cardamomu cum aceto, lilii 
ndix cum mel , terebenthena*! et solfor ; 
bocexperimentatum *! est. Smygma ad 
savias in balneo : mirobalani piismatos 
vi, solfur** vivu Z iii, nitru Z ini, 
tandis, cernis pulver, uteris. Item aliut : 
dipteria® scistes** £ 19, stafidagria Li, 
afonitru i, oleu** omfacinu * quod 
«fait. Item aliut : samsucu libra 1, 
αίπι iii, solfur ziii, axungia recente 
Portina quod. sufficit*. Unguentum ad 
amas et proritu* et lepra : solfor vivu 
* i, elleboru*! albu fasciculum unum? 
Pice sicca Z ic, axungia* vetus 7 ii, 
eni ^i, picula® cocleario i, acetum ** 
$$ 1; omnia simul mittis in ulla? 
ποτ et coquis ad lenes** prunas donec 
"'asumatur acetus, levas de foco et ute- 


9 


191 


5 de. — ** Laconices. — " ordei. — ** fit. —** belneum. — * Cimolii. — ?' solio. 
—? sat. — 7% calcantu meteos. — * animonis. — 7? elibore. — ?* radix. — 7? escavia. 


— " stafidas agrias. — ?* elibori. — * lupini 


" penpermentatum. — # 
* di, — * umfacino. — ** Item aliut 


«fobes deest. — *' terebentina. — 
. — ** solvor. — ** styptiria. — % scestis. — "' ii. — 
sufficit deest. — *! proritro. — ** eleboro. 


—" fasciculo uno. — ** exungia. — ** pecola. — ** accto. — * olla. — "^ linis. 


192 ORIBASE. SYNOPSIS. VII, 45. 
Cie quam optimum et in balneo et extra 


balneo. (uod si inbenis viridem? elle- 
borum *, sucum ejus mittis *! Zi. Item 
ad scavias nigras : fimus"? cavallinu!* 
de admissario in aceto per triduo infu- 
sum, posthaec in olla siccum'* pulver 
^ i, fimus humaninum 5 ustum !*7 i, 
resina colofonia Zi, pice sicca Zi, mas- 
tice 1, solfur 7i, asfaltu i, plumbus 
ustu pulver Zi, axungia vetus"? 7i, 
cera Zi, oleu'* quod sufficit. 

Ad scaviam Celsus, Est genus sca- 
viae durior cutis rubicunda, qua pustulae 
oriuntur quaedam humidiores!'?, quae- 
dam!!! sicciores. Exit ex quibusdam sa- 
nies [165 v*j, ΠΕΙΣ quae ex his conti- 
nuata!? exulceratio pruriens!'*; serpit in 
quibusdam cito adque in aliis quidem ex 
toto desinit !!*, in aliis vero certo tempore 
anni revertitur; quo asperior est quoque 
et prurit magis, eo difficilius tollitur; 
itaque ca quae talis!" est agrian, id est '* 
feram Greci vocant. In hac quoque 
victus ratio cadem quae supra in pus- 
«ulis necessaria. est. Medicamentum 
autem ad incipientem hanc idoneum '* 
est 9, quod fit ex spodii croci?! iu z €, 
piper albi À i, catmias 4. viii; ad ubi 
Jam exulceratio est id quod fit solfor Zi, 
cera. < din, picis'# liquidae. emina i, 
olei? $595 ii, quae simul cocuntur 1 
dum grassitudo mellis sit. Est! etiam 
quod. ad. Protlharcum!* auctorem. rc- 
lertur; habit farinae lupinorum $5$5 i c, 
mitri cvatos!?. iii. ;, picis. liquidae 
eimina resinae ^ lhumidae si libra aceti 
7 veredeim. 1% elliboro. — "1 mirtis. — "2 femus. — '? caballinum. — ' 8 
Gun. "^ hominum. - !* usti. — 1% yet. — !% olio, —— !** scavia in Seelsus. 


'"" umidiorem. -— ! quamda. — "* fit deest. — 1 contenua. — !" proriens. — 15, 

senit, '! defrecibus, — 1? quia tale. —11# idem..— !!* edonio. —'* mem. —'! cr 
'" pice. U* elio, M incocuntur. -- est deest, —!?* Prutarcum. — !? c& 
isa 


Vlá*sine., 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 48-49. 


δα: conficis et uteris. Item ad 
erba perdiciadon 13, nitru, sol- 
Corsicos 9, Cymolia, acetum 
Beit ?. 


193 
La 


[CuapiTRE χωκ, t. V, p. 395.) 


Hil. Ad inpetigines : Celsus. 


gines vero species sunt quat- 
nimae! mala est quae simili- 

scaviae representat; nam et 
Jurior est et exulcerata? ct va- 
les pustulas habit, videnturque 
a quasi bullulae? quaedam, ex 
aterposito tempore* squamulae 
tur*, certioribusque * hoc tem- 
revertitur. Alterum vero genus 
es? papulae? fere, sed asperius?, 
lius *, que figuras varias babet; 
ae! ex summa cute excedunt 5; 
ajore! est, celerius et latius 
4 certioribus!* etiam nonnum- 
σου temporibus et fit et '5 desinit; 
! cognominatur". Tertia etiam- 
leterior est, nam et grassior est 
ior et magis tumit et in summa 
itur et** vehimentius?! roditur; 
oque? squamosa?, sel nigra, 
Ique εἰ latae nec tarde et minus 
temporibus, in quibus aut ori- 
it desinit*?, neque ex toto tol- 
igrae cognomen * est. Quartum 
"1, quod curationem omnino 
on recip, di stans colore?, nam 


LVIIIL. Ad impetigines. 


Cum exitio tabi quae acritudu pin- 
guis humorum impetigines fiunt et fa- 
cile in scaveas et lepras transgrediuntur, 
propter quod quae fortiter desiccant 
opus habent medicamenta, agrestes, id 
est feras impetigines vocant quae me- 
diocriter desiccant. Nihil ex his juvantur; 
subfortioribus autem exacerbatae pe- 
jores fiunt. Oportet ergo ad haec me- 
dicamenta adsumere nimis fortia quae 
sine nimia sit mordicationem sunt esse 
debent. Faciunt autem ad impetigines 
ellebori utrique, gummin de cocci- 


meleas ad infantes, lecini desuper pe- 
"ra, pice mixta ceruto, sulfor cum 


resina, hoc experimentatum est, saliva 
humana pueris. Oportet autem fre- 
quenter digitis cum sputo pacientem 
frecare cutem corcodili cerseus stercus 
et de sturnus stercus, quando oriza sola 
comedit. Si autem in facie aut in barba 
recentes adhuc nascuntur impetigines 
aut in alio membro, in facie, triticum 
multum ponis super incudinem aut 
aliquo lato ferro et ponis ad ignem, 
et quod exinde fluit humor et adhuc 


rdiciatop. — ‘* Corsivos. — ! sufficiat. — Cap. xiix :! menime. — * ulcerata 
bullole. — * interpositum temporis. — * quam olere solvuntur. — * cionibus 
similis. — * pabule. — * cum asperior. —- '* rubicundus. — '' exquamole. — 
it, — ^ roseo majorem cel. — !* οἱ circioribus. — !* significit. — !* rubica. — 
minatur. — '* etiam non. — ‘ acras sicrestil. — ** finitur et deest. — ?' vec- 
— coque. — * exquamusa. — * oretur. — ?* dessenit. — ** cui nomen. — 


19 


—_.“ 


194 
λ "23 2 
sübalbidum est et recenti cicatrici? si- 


milis, squamulas? quas babet quasdam 
pallidas, quasdam subalbidas , quasdam 
quibus demptis?t, 
nonnumquam profluit sangui: i 





lenticulae similes 





vero humor cjus albus est, cutis dura 
atque fissa, procedit que latius. Haec 
vero omnia genera maxime oriuntur in 
pedibus et manibus adque ungues quo- 
que? infesant; medicamentum non 
aliut valentius est ?*, quam quod ad sca- 
viem? quoque? pertinere sub auctore?* 
Protarcho rettule. — ltem ad inpeti- 
genes; Orivasi?, Triticum # multum 
accipe et pone super lamina?! ferri la 
lam? et ponis super ignem, et quod inde 
fluitexipso humoreadhue calido tolles et 
inungues inpetigines; multi ex hoc solo 
sanantur. Aut malvae silvaticae  semen 
molle colligis et tundis sucos' super- 
linis hoe frequenter super? inungueo. 
Trociscos ‘ad inpetigines : glute ^ tecto- 
nicis** Z ini, libanu Z ii , acetu cotila® 
media; est grafadius?! ubi? omnia 
aequalia habent, aceto solvitur et super- 
inunguitur?. ltem top? licenicos?, 
libanu Z iii, calcanthu”, calciteos*, 
miseos?, calce viva, solfor vivu, Πεῖ 
silvestris * folia ana Z viii?! ; solbis cum 
aceto et facis trociscos et quando opus 








est colles® tectonicis? resoluta? super 
igne cum aceto et admiscis unum tro- 
ciscum; cum uteris, ante cum nitro la- 
basinpetiginem. Acrias? licenas^ nuces 


?* cicatrices. — * exquamolas, — 


?* dura deert, —? grossa. 
— " sub aiclure. — # Uri 
?* salvatici, — 
* eutella, — "' gravatus. — ** cibi, — 
eus. — % calcanto. — " ceteus. — 
** tolle, — ** extincto fa 














? sucus. — 











resolu! 





sii, — ** tritticum. — ^ lamine, — * 
super deest, — ® trocisco, — * glutis. — 
superinunguetur. 
mysens. — ^ fecchy. — ** silvest 
— "item ad agras, — * li 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, Ag. 


quomodo calidus est et iolenis 
ginem multum; multum ex hor 
sanali sunt, Aut malvae agrestis 
mollem elegis et undis, sueun 
inlenis frequenter. Diuturnas an 
sistentes impetigines uteris va € 
fra scripta sunt : agno folia || 
modicum superaddes acetum, 
plasmabis autem, copressi folii 
cum aceto superponis. Trocis 
impetigines : glute tectonicis 
libanum dia cerutum cocli 








habet; 


in aliquibus aequale 





resolvis et inlenis. 

















— " irocisc 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 49-5o. 195 
ides cum acito teris®, cataplasma 
sapone. Item aliut : lepidos* cyprias? 
<=”, sandaraces 4 ii, arscnicu?! Z ii, 
xunmonias? .- i, süpteria" rotunda 
é1, galla asiana € 1, aconitu?* lignu 
& i, eantaridas?* purgatas Z 1, cal- 
απλα” Z c cum acito?'; inlinis donec 


alceretnr. 


XLVIHT *. De papulas!. 


Papolarum? do? sunt genera; altera* cst, in qua per minimas? pustulas cutis 
exasperatur et. robit* leviterque roditur; medium habet paxillo? levius, tarde 
166 v*] serpit idque* vitium maxime rotundum incipit cademque rationem in. 
srbem procedit. Altera autem est quam agrian?, id est feram Greci appellant, in 
qoa similiter quidem , sed magis cutis exasperatur exulceraturque ac vehimentius 
"roditur et robit, interdum etiam et pilos remittit; minus rotunda est , difficilius 1) 
snescit"?, nisi sublata est, in inpetiglnem vertitur", sed lebis"* papula etiam si'5 
ejuna saliva '* cottidiae!" defricetur sanescit'*; major '* commodis si maemurali*° 
ben tollitur, si sub eadem?! trita est muralis herba?! bitraginem? dicum. Ut* 
vero ad conposita medicamenta? veniamus, idem illut Protharci tanto valentius 
inhist quantum minus in his vitii est. Item alterum ad idem: yronis*, nitri? 
robn? Li, turis Zi, cantaredum ? purgatarum ? Z ii, solforis vivi?! Z ii, resinac 
tererenthinae?? liquidae. 7x, farina pollinis? lolii?* $585 iii c, gitter $555 ii $75, 
ti liquidae $555 i, conficis et uteris. 


[ CuaPrTRE ανν t. V, p. 398.] 


L. Ad infysemata!. LX. Ad infimatu. 

Infremata. est? spiritus. ventositatis Pneuma fysodis pinguis et tepidus 

" Wucis viridis. — ** tere. — * hpidus. — * citrias. — ?' vi. —- 7? arsino. — ?? sca- 
"Ong τν styptiria. — ?* agomto. — ?* canteridas. — ? calcanto. — ?* teris et addit. 
7 Cu visu : ! pabolas. — ?. pabolarum. — ? do deest. — * dua una. — * minemas. 
— * mbri. — ' paxillum. — * ideoque. — * agriam. — '? retundenda. — "' deficilius. 
M " sapisct. — "' liberetur. — !"* levius. — © c jejuna. — '* saliba. — "' cotidie. — 
*&ma ht. — '* mador. — * commodis inimorale. — * iadim. — * de herba. -— ? ve- 

" isem. — ? dicit ideo. —— ?* medicamenta decst, —**. idem illut..... yronis drest. — 
n Waedicamenta inter. — ?* rubi. — * cauteridas. — ?" purgatas. — 3) sulfor vivo. — 


Verebentina. — ? polopodie. — ? ]olie. — ?* i. —- % pice. -- Cuar. 1. : ! ivfisimata. 
— * incdsio facta addit. 


* Cechapitre, qui est tiré de Celse (V, 28, 18), manque dans le manuscrit de Laon. 


1 à. 


υ ORIDASE. SYNOPSIS, VII, 5o. 


auus Hm apens! materi, et ideo 
ille? 


sedis corporis. speissus fit; et evuide* 


nedpciiems— medicaminibus cui 
cinpiatio*. curationis fieri*. debet, 
Τα elheiatar!? quod. densum?! 
(V cb extenuetur quod. pingue. est in 
qnia ex medicaminibus evtenuan- 
ibus. Meseulus autem propter lesionem 
inquam inflates ? ut digerantur!, quia 
necesse est ut ex acredine "medicamtuis 
juam plurime indignentur i4 qued k 
ev diaforeticis medicaminibus. contin - 
σος Solit® ut indiguentur!* musculi? 
et. dolores? sursant majores?! Opor- 
tet. igitur. conmiscere © diaforelicis *: 
quae mitigent?! et in principio amplius 
inittere ?quae paragorizent *; post haec 
in declinatione. subtrahire quae. miti- 
gant et sola uti quac diaforisin faciant *. 
Nuut autem. quae. mitigare? possunt * 
in hac passione musculos haec, sapa et 
ysopo? cum oleo modico; diaforetica ‘! 
autem sunt acetus et nitrus ct lexiva?*; 
utere autem in initio cum ole» modico * 
et vino medico?!*, cum lanis sucidis ca- 
lidis inponis. Sollicitus autem. esse de- 
bes “ut calore lanas Inm 1 ὕτ]να» haboait : 
infrizsdlari enun. non oportet ipsa. loca. 
Mitigat?" autem. passione. miscis ace- 
tum et aitrum et post haec? lesivac?, 
et sic postea. diaforcetici . uteris. em- 
plastris*!, quale ext dia glyu*; glyu? 
lacis ferbere** et colas primo # ut mun- 


vapor, quo operatur autem in hoc, qui 
non eventantur ventositatis corporis ah 
spissitudinem ; unde. contemplatio «- 
rationis fienda. est ut quae. condensta 
unt rarefiant, et extenuanda sunt quae 
*uct pinguiora pncumatos, id est ven- 
to«ttas est per ea quae extenuant medi- 
camina. Musculorum vero in lesionem 
ip hi imen diaforis ab ipsis; necesseest 
acrilinem autem exsistentem — quam 
prime dialoriticis indignare, contingit 
musenlis οἱ dolores. extendi. Oportet 
izitur. mixtis cum diaforiticis miligatia 
adhibere, in initio quidem amplificare 
mitizaliva, postea vero declinantibos 
quidem in his talibus passionibus mue 
culorum sapa ct vsopo cum oleo mo 
dico: diaforitica autem sunt nitrus, 
acetus οἱ livivia. Uteris crgo in initio 
quidem sapa cum oleo modico et vino 
modico et cum lanis sucidis inponis, el 
sollicitus sis ut. semper calida perma- 
neat, infrigidari enim non oportet ips 
membra. Mitigat autem passionem ad- 
miscendus est acetus ct nitrus et post 
haec novissime diaforeticis uteris ad 
perfectam sanitatem , qualis est subler- 
seriptus glion : unam undam facisducere 
ct colas ut mundus fiat, et iterum n 
mittes in caccavo, et tritam calcem vi- 
vam sicut farinam superspargis, donec 
glutis constitutionem sit. 


? pingulora. — ? cum vaporis deest. —? deaforeticis. — * illius. — ? exinde, — * cos- 


lemplacio. — * fiere. — "^ rarefacialur. — !! tensum. —  aliqua inflatus. — ! dege- 
nerantur, .— | agridine. — '* indiguantur. — "'* quia. — "" solut. — "'* indignetur. 

? muscoli. — ?" doloris. -- ^' majoris. — * cum addit, — * deaforilicis. — " quae 
mitigent dest. — ?* fieri, — Ÿ paragorizant. — faciat. — ** mittere, — * posanL — 


" resolvantur addit. —- ^ deaforitica, — ?* lixivi. — ? olio modicum. — * modicum. — 


ο acilehis. - 


Á mplaustris. 


" wmiligata. — * mittis. — ?* postea. — ? Joxiva. — ** desforiticis. — 
- " gleon. — " una addit. — " unda ducere. — ** eum prius. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 50-51. 


Àa 
dum sit αἱ itecum mittis in caccabo *? 


trita calce viva, ut? farina? super- 


spargis?', donec loti fiat spissitudo??, 


197 


[ CuaPrrng Li, t. V, p. 396.] 


LI. Ad elefantiosos!. 


Mirabile est elefantiosis? adjutorium 
ad manducandum dare serpentes eo 
modo? factas ; primo* ampotatis caput et 
esuda usque ad digitos? quaternos* et 
sic omnes interamina? projecta iu olla* 
quomodo anguillas* similiter? coquis 
tu leucozomo'!, Fit autem sic; in qua 
ulla aqua mittis habundanter et oleum 5 
modicum et cum eo porrum ct anetum, 
et tamdiu bulliat donec benc exco- 
quantur carnes; sed et ex ipsis serpen- 
tibus confectum antidotum quae vocatur 
tyriaca hutilis in hac causa potui data, 
et si^ ex ipso medicamine totum cor- 
pus deforis perunguat 5, bene facit. Ca- 
duntenim de cute cjus * velut squamae !7 
quemadmodum et de serpentibus. Huti- 
mur% etiam ad eos et sales thiriacas 
confectas ex ipsis serpentibus, sed et 
calaminthes!* data multum jubat, quia 
mon solum fortiter? digerit humores 
ipsos?*!, sed οἱ suptiliat et incidit. bel 
amputat pingues et spissos humores, 
qui ipsam generant acgritudinem. Uti- 
mur eliam inprimis et catarticum ct 
flebotomum *, postea vero πο 3. 

tem ad clefantiosos * ex alio autore. 


9 mendus. —‘ 


— δὲ glulis constitutus sit. — Caar. t :! elevanciosus. — 


remiltis. — '* cacabum. — '* sicut. — * farine, — ! 


LXI. Signa clefantiue. 


Quo malum plerumque a facie incipit 
prius quae urentur quasi leuticulis va- 
nis et inaequalibus cutem albam alibi 
grassam, alibi tenuem. Plerisque locis 
durae quasi scabies ad postremum sicce 
nigriscit , ut ossibus caro similis adstricta 
tumiscentibus primum digitis atque ar- 
ticulis induriscat. Hic morbo specialiter 
Ægypliorum populis notus est, non so- 
lum in vulgus extremum , in reges ipsos 
frequenter inrepsit. Unde adversum 
malum hoc solia ipsis pro balnco huma- 
num sanguinem repleta parabantur. — 
[148] Ad elefantiosos. — Mirabilis est 
elefantiosis adjutorius serpentis pro cibo 
datas, prius quidem amputatis caput 
οἱ caudas, digitis quaternis, ila interiora 
quae sunt intestina ablata et cutem es- 


"corticatam, et aqua lavas membra eorum 


diligenter in ulla ut anguillas similiter, 
coquis cum leocozomo. Facis autem 
leocozomo sic; de aqua quidem habun- 
dantius mittis, oleum modice et cum 
his porrum et anethum; manifestum 
est autem quia tantum diu carnes ser- 
pentum coquere convenit donec molles 
fiant, id est apalem. Ipsum autem eis 


siperaspa rgis. 


1 5 comodo. — 


clevanciosus. — 


* primum. — * a digitis. — * quodiernis. — ? uteranca. — * loco projecta in olla, habet 


pesitintur et sic excorticcutur. — * inguila. -— '* similis. — !! leocozomo, — '* sive. — 
5 ho. — '* sic. — '? deforas perungualur. — '* docedus. — "" exquamac. — 5 ut ti- 


wer. —'* calsmentis. — *” jubat a {dit. — * humoris ipsus. — ? [lcobotemo. — ** 


desst. — *' elevanciosus. 


nou 
ο 


198 ,ORIBASE. SYNOPSIS, VII, 51. 


Aa 
Nunc de elefantiosos à nobis dicendum — medicamen qui conficitur, quem raa 


est; quae aegritudo ignotus pene in [ta-— dicunt, utilis est ad bibendum qui hanc 
lia?* est, frequentissimus in quibusdam — patiuntur infirmitatem; et si volueri 
regionibus? iste morbosest; pessemaest — aliquis eorum et cutem suam inlenin, 
passio non solum his qui patiuntur, sed bene faciunt : haec enim omnia fa 
et qui simul vibunt orrorem metuentes. cientes interdum squamae exeunt de 
Totum igitur corpus adficitur? ita ut cute, qualis babent etiam ipsas ser- 
nera et ipsa ossa bitiari* dicantur; pentes. Utimur autem ad cos et salis de 
summa pars corporis crebras maculas? — tvriaca confectas, sed et calamintis ad 
crebrosque tumoris habet, robor corum haec optima est, et non solum fortiter 
paulatim in atrum colorem [167 V] digerit et eventat tenuis humoris, sed 
convertitur et summa cutis inaequaliter et pinguis fortius extenuat et aegrita- 
crassa , tenuis, dura et mollis quae quasi — dinem tollit amputatis humoribus. Asle 
squamulis? quibusdam?! exasperatur; «quidem catbarticum aut flevotomum 


corpus emacrescit 43 ossurae 9 peduin evacuamus elefantiosos 


intumiscunt ubi betus morbus est, di- Smvgma pumice asso € x sippiae ossa 


giti in manibus et pedibus sub tumore — 2x, nitro asso Z x, Quimolia Z x ,gum- 
conduntur?* quae facili tot malis obru- in z x, galla «« xv; tandis, cernis el 


. | ες 3o + 9 . * . * 9 
tum. hominem consumit *. Curatio. uteris. Coturnaquaein his crescuntiens 


* . . à 36 9 9 Ne *. + " ο . 
Expedientem?? igitur eis curationem — cum stipteria οἱ albumen ovarum etin 


non lautum quod per me ipsum 37 lenis; mirabiliter operatur 
cxereui? et bidi?, sed cum altis me- 


dicis orientalium ". in meridie. consti- 
tutis quod. ab his didicimus* tradimus 
scriptum. Protinus ergo inter. initia 
vanguinis ? sub gemina detractione per 
viduum* mitti debet et post haec elle- 
boro nigro venter solvi, et quantum fieri 
potest enediam ?* indiceuda? est. Pur- 
sandus est. autem primum vir his et 
autumno semel®; hoc ipsud ctiam se- 
cunda vice faciendum est; lios? autem 
quos. jam ipsa. optinuit $ passione ne- 
que ον flebotomum ? neque. elleborum * 


suut purgandi, sel 67 contrario le- 


Hatalia. * relgionibus. — 55 adleetur. — ?* viciari. — ** macolas. — * κα: 
uelis, quibus — Ÿ emacriscit, — ‘ usure. -- ? contunduntur. — * consamil. 
" qui Nb forme un nouveug chapitre auquel il donne lc numéro Lii εἰ qui o pour litre : Ce 
vali evpedientem. H dpse. - - 7 exergui. —- 7? vidi. — %* orientalibus. — " del 
cmm. U κακο στ biluo. — " media. — " iudicenle. — % simul. — " es 
ΗΤΟΙ. " qued. ο " (leobotemum. -- ?' elebore. — * de. 


N 
ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 51. 199 

dunt. Est enim elefantia9 putredo** 
entis ez quaedam corruptione et laxati 
eerporis accidentia; hoc enim efficit 
et Bebotomus** rarefaciendo carnes. 
Opetit ergo dicunt educere per ven- 
tren de cotc reumatismum , stipticas res 
et desiccativas extrinsicus coti** adhi- 
bere, unde educere ventrem per clys- . 
tere? et epilatibus** catarticis® fieri 
mon aegamus, sed saepius in mense ut 
st hortamus et maxime primum vir 
eemim quam plurime in inicio pas- 
sonis in quo tempore movetur, exerci- 
tbeces utatur mediocres secundum 
wiümem, οἱ siccis fricationibus ® et 
wüonibus modicis* cum oleo myr- 
ze et mirobalani® suci admixta, stip- 
tra? humida et edria** et solfor vivu 
wi cum mirovalano cum oxirodino ct 
deo myrjite*, cum acito similiter et 
tpürias οἱ ammoniacu**; et figulare 
ae cum aceto inlitus?" in sole siccare 
jdeo. Inlinenda est [168] et facies Cy- 
molia et livanu**, id est Cymolia is, 
lbanu 7i; teris cum aceto ct linis fa- 
Gm; et cataplasmare de gummen et 
frecare ad. ardentem solem, οἱ labent 
aquis maritimis frigidis et aquis calidis 
lafrisdatis*. Nam? de dulces aquas bal- 
nea? multo?! tempore vetanda” sunt; 
in quibus itcrum superspargenda sunt 
pulren de Cymolia cum hordei farina 
ct modico? nitro et de saepiarum testas 
usi» et pumice οἱ nitru ct Cymolia, 

nes et gummen et galla asiana 


sEqulis pondera. Optimum autem ad- 


* elevancia. — * putritudo. — ** fleotemus. — % arte. — *" clistere. — ** hiripila- 
iiw. — " catarticus. — ** frecacionibus: — *' modicis deest, — ** mirobalenis. — 
, γρυής, —# citiria. — ** mirtiti. —  amoniaco. — * inlinitus. —  libano. — 

ο πα — ?* pon. — * balneum. — ? multum. — ?* vedanda. — " modicum. 


JRIBASE, SYNOPSIS, VII, 51. 


cow aude siCCas res co- 
- . ρσὰ rnuitum tempus bibant. 
— o a *u modicus et frigidus. 
εκ “it austerus et albus οἱ 
-- "Luces * autem sint de cala- 
... ^ *ucus. [Inquipiat? autem a? 
- vatws* usque ad cyatos# sex 
. .eauuun. est. Probabimus" autem et 
vic» potui. datas; alii autem et ser- 
κακός voajsse et conditas in cibo de- 
.*x , ut Galienus docit. Cibi vero sint 
ebes *.. digestibiles**; olera vero acci- 
nt porcacla cum oxeleo 9; pisces 
Jutem aspratiles. Áqua enim potui 
anda est οἱ ex interballo vinus dandus 
est et vomitus fieri debent jejunis ex 
vafanis et post cibos. et elleboru** pur- 
vare in initio fortia membra; nam jam 
demissos non purgare, clysterem® ta- 
men utere. Multum autem jubant natu- 
rales aquas calidas, sed jam refrigeratas, 
qualia sunt stiptiriodes® au ferrugineas 
aut nitrosas aut asfaltodes?!. His ergo si 
possibile est, primum bir οἱ extatim*! 
post frictionem, hieine autem οἱ au- 
tumno sudare siccis sudationibus; ju- 
bant autem ct potiones?, Faciem vero 
tumentem et vulneratam vcl alia mem- 
bra inlineuda sunt medicaminibus con- 
lectis de stiptiria et aloe et smyrna οἱ 
cytinon? et acacia et melantheria?* et 
his similia; infunduntur enim cidria. 
Probatissimus ad hacc est trociscus po- 
liidos® frages* οἱ herva elxini** cata- 
plasma [168 v°] et plantago. In facic 
autem asperitatem. factam iulini. liba- 
"^ siccaris. — '* pocionis. — ?* calamentis. — * incipiat, — ** ad. — "tr 
" ciatus. — "' quiatus. —  probemus. — "' Gallienus. — * levis. — ** dege 
— " oxüllio. — ** eleboro. — * clistirem. — * vstvppriodis. — *' au... . asf 
deest. — ** statim. — * pocionis. — * cidenon. — * malautaria. — ** polit 
7 esfragis — * clexeni. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 51. 


Aa 
num cum acito. Ulcera autem aut** tro- 


eicis inunguis aut'® cataplasma de 
trita catmia aut!!! ponfoligo'* superpo- 
situm , ut ari! cum aqua commune ^ 
aut aqua naturaliter calida infrigidata 
emplastra'® stiptica, si inveniuntur in- 
ponenda sunt, qualis est inter alios 
Archegathion * maxime laudatum. Sig- 
num autem est quando ad melius ve- 
nire" incipiunt, vulnera quae!* priora 
surrexerunt ad cicatricem veniunt. 
Multi autem medicorum probasse sc 
dicunt profuisse thiriacae* data potio; 
catarticum bero de camilea herba da- 
tum multum dicunt jubasse. Eos autem 
qui haec patiuntur foras civitatem 
commanere ! oportet, quia non solum 
situs!!! eorum naribus tractus!!! mor- 
bum excitat, sed et stercora ipsa feten- 
tes ledunt sanos. 


FINIT LIBER VIH il, 


201 


9 et, — ο et. — !! εἰ. — 2 ponfolicus. — "5 otario. — ''* cummuni. — '^ im- 
plestra. — '** Archegatcion. — ' convenire. — '** quod. — '*? tyriaci. — !'* conmorare. 


sit. — "3 tractur. — '? Explicit liber sextus. 


202 ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 1. 





LIVRE VIII 


DE LA SYNOPSIS. 


Le livre VIII de la Synopsis nous a été conservé par les deux manus- 
crits de Paris et par celui de Laon; les premiers chapitres se retrouvent 
aussi dans celui de Saint-Gall. Il faut remarquer que, pour le premier 
de ces chapitres, il semble qu'il y ait en réalité trois traductions : d'une 
part Aa, la plus ancienne de toutes; de l'autre Ab, auquel se rattache G; 
enfin La du x' siècle. Ne pouvant donner toutes les variantes utiles dans 
les notes, nous mettons en appendice les chapitres correspondant au pre- 
mier chapitre du texte grec, en prenant comme texte le manuscrit Ab et 
en donnant les principales leçons de G; on pourra ainsi avoir une idée 
des principales différences qui existent entre les deux traductions. À 
partir du chapitre 11, nous reprenons lé texte Au ct les variantes de Ab. 
Il faut encore remarquer que le manuscrit de Laon se rapproche beau- 
coup plus du texte grec que ceux de Paris οἱ de Saint-Gall, et méme 
que Aa et Ab n'ont pas un certain nombre de chapitres, qui tous se 
retrouvent dans Laon. 


[CHAPITRE 1, t. V, p. 4oo.] 


[149] Ixciprr Lisen Univasi ocrAvUS. 


I. De memoria perdita et aliorum qui non 
dormiunt ct qui vigilant aat cataforetici 
sunt. 


[170] I. De memoria perdita. 


Aa 


Ámissio memoriae distemperantia 
cerebri est, hoc est aut ex nimia hu- 
mectatione aut siccitate aut nimio ca- 
lore vel aut frigdore, sicut minime tenet 
cera sigillum quae aut nimium sicca 
est aut est humecta. Nimia ergo humec- 
tatione facta cerebri, universi sensus 
leduntur et maxime memoria, nam 


Quoniam perditio aut fortiter les 
sunt memoriam, aut enim frigida haec 
distemperantia omnino est et calefacere 
eum convenit. Non autem necesse est 
desiccare quemadmodum neque humec- 
tare ; si autem in medio, hoc constitute 
observanda est. Lytarguicus vero et fre 
niticus flevotomari oportet mox in ini- 





204 ORIBASE, SYNOPSIS, VIII. 1. 


ciborum observanda continentia, et si nulla nos aetatis aut temporis ratio remo- 
verit, flebotomo subvenimus. Venter vero si fuerit constrictus, clystere simpli- 
cissimum procurabis de mulsa ct oleo; cerotum est enim, quia febricitantibus 
omnes enectiones meningae sociari ; vini vcl aceti odor fugiendus est ; cibos leves 
et eos qui infundunt sunt aptis temporibus ministrandi ; caput in primis olco roseo 
est infundendus aut certe oxyrodino. Quod si adjutoriis contemptis passio fuerit 
augmentata, oleo roseo cum acito modico ubi papaver decoxeris ex hoc caput 
frequentius inrigavis et ex co odorem naribus adplicavis, et opium similiter reso- 
lutum fronti et naribus inlinis vel ea quae ad somnum dicta sunt procuravis. Si 
vero inpatienter se jactando quassaverit, specialiter mollibus ligaturis fasciarum 
alligatos quiescere facimus; faciem vero corum fumentavis ex aqua calida ubi 
papaver agreste aut lactucae semen decoxeris. Linguae vero asperitatem ut in lalis 
dictum est deseries. Quod si ex nimiis febribus plus siccitas linguae apparet, 
lectus eorum suspendendus cst et ad vicem gestationis agitandus est frequenter; 
etenim ex ipsa agitatione veluti timentes somno provocato obdormescunt, et con- 
sideratis temporibus, oleo dulce cum aqua calida mixto tegmatibus infusis sto- 
macum fumentamus, frequenter etiam et cataplasmamus de tridici aut. hordei 
farina cum lini semine mixta. Inveterata vero passione etiam de raso capite cocur- 
bitas cum sanguinis detractione adhibemus ex occipitio, ex quo adjutorio quantum 
saepe provabimus ad plenam sanitatem perducti sunt. 


[1721] ΠΠ. Ad lythargos. 

Lythargicis et frencticis passiones capitis et meningae sunt causae , utrique enim 
acutis febribus exagtantur. Frenetici enim siccitatem ex ignito spiritu inflam- 
mationem meningae patiuntur. Lythargici vero ex infusione flegmatis obtunsa 
meninga, inpinguata loca inflammantur; ex qua causa grabedine molestissima et 
falso veluti somno molestius depraemuntur. Quorum in initio flebotomus et oxy- 
rodinus ut in freneticis est adhibendus praeter illa quae sopefera sunt. Nam 
lythargicos maxime excitare et humores extenuare pingues et calefacere oportet; 
voquenda est ergo in aceto thimus et puleius et origanus οἱ alia his similia et 
naribus sunt adponenda. Post autem haec palatum fortioribus medicamenüs et 
acribus uteris, qualia sunt stafidagria trita cum mel; ex eo fricas palatum. Post 
haec sternutamenta adhibis, facto pulvere qui recipit strutiu Z i, ellevoru albu 
4 i, castoriu Z i, piper. grana x. [n capite vero ponis similibus virtute medi- 
caminibus usque ad senapismum. Uteris autem senapismum aequalia pondera 
senapis et caricis confectum, quem superpones pedibus et libiis et in inio, id est 
in occipitio, et super ligauda sunt donec roborem inducant partes, hoc est duobus 
aut. tribus oris sit inpositus. [n initio autem diu inmorari dimittis, donec vissicas 
lebet, per quas bumor decurrat, et si prolongaverit causa, ventosas uteris una in 
occipitio et duas per singulas aurium partes et quarta in cervice, deficiente se- 
cundo spondilo. Potiones vero dabis mulsa ex melle non cocto, ut et virtutem 


206 
Aa 
num odorem faciendum anisum aut dau- 


cum aut petroselinum ; sed et iera * data 
magnifice jubat. Dieta autem sit sub- 
tilis** ; caheat enim?* cibos qui infla- 
tionem. faciunt?; jubat autem* eos 
l'eoniae ? «emen ?? grana xv, nigras ο 
(ritas cum aqua potui frequenter dare *. 


! CHAPITRE II, 


V. d cpiiompsia acuta! ^. 


Qui incidunt in oxea^ epilempsia, 
idundenda: sunt *: spaxmos loca. quae 
patitur. oleo. multe, et que c locis 
dus (vertuntur, continenda. sunt et 
eebocanda in decis suis, ct os? ejus 
aperiendus e«t, et. inmissis digitis* aut 
pinnis unctas*. oleo vrino vomica est 
poebecaunda, ut vomat flezma cum'ci- 
bus mta, Oportet. etiam * odaramentis 
senses relevare, qualia sunt peucedanu, 
epe Crmaieu, à paltu, cedlnria*, piece. 
pe ula. Ist antem commationem € cor- 
pers, s mhil. proluhet. üchotoman- 
dus es^ de Beaesscah à ven cessante 
Νο Αλ βλ ΑΛ λος UTC, 1 est 

(O0 niu ed dos et mans senapir- 


oes qui. c don ελλ Cms. 


O4 vendascs AN ο μις nponend: 


ΑΗ (Quels Lis dl. 15 nan iuent 


wishes so unies que 0M. CURTIS 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 3-3. 


La 
flant absteneri oportet. Subvenit autem 
cis Pioniae radix et semen data gran: 
numero xv nigra, teris cum aqua el 


da frequenter bibere. 


t. V, p. 403.] 


ΠΠ. Ad epelempticus. Filominus. 


Incidentes igitur in epelemsiam, 
pinguis sunt infundenda quae spasmos 
patiuntur, membra torcuntur, loca suat 
contegenda et retienda, et sic aperto 
ore ingeris digitum ut pinna inlita in 
oleo irino, ut provocetur vomica fles- 
malica. Oportet autcm et odoramentis 
sensibilitatem inritare qualia sunt pev 
cidanum, opum Quirinaicum , asfaltum, 
ccdria, picula. Post autem transaci 
conmutionem , nisi nihil prohibeat , fe- 
votamum uteris de brachio [150]. Nibil 
autem cedentem passionem , in extremis 
partibus uteris sinapesmum ct vento- 
sam  vppecondriis ponenda est. Non 
autem facta nequc post haec relevatio 
madica quidem spes. est; tamen coef 
Jenter medicos castoreum violenter 
infundat et opium. Quirinaicum cum 
mel et aceto: eniciendus autem est per 


era (een cvi os choc oom Enr uc contasniae decoctionem coloquer- 

Vos aus QM ET σαι δί tom. — "* inflant. — ** enim. — ? Pe 

TET νι ΡΑΔΙΟ eM ον ταν c a — * data. — περ 1: ! epiensa 

NON ar ANR ΝΤ ντ s. ος ΣΤΥ) qn: δι ΜνΣΩ 4 pecuntur loca olio multo sen 

dre EN SomavuwwNRS 7 Ceatemas — 5 adhibendus addit. — ? c 

X va vw cy c€xIOHunMC inna. — ^ ipecendrie. — !! nec per bec 

less VANS e (ret AMENER ACTA. — ! aguia. — * cverti ndes- 

ied SAM GR A S. 8 EE EN 20 00N ον ο Ἐν δν. — Üccmaticum. — autcm ul. — 

DEL Απο ο TT ES gH ETC ο ο.” Saint-Gall , ἁ peri qe 
Pos TN Pes s T"? wv9 9^1? ο ΟΡ ? ILT de Ah 


.ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 3. 


bien im mulsa #, aut opu 
Cyrinaieu? eum mel et acetum; et 
eneetiones* igitur adhibit ubi cen- 
'auria" aut coloquentida fuerit de- 
encta", Et eum ex ipsa? epilempsia his 
adhibitis fuerit relebatus!? et cibis fuc- 
rimt reparati®, pura?! iera ut nosti da- 
bis®, Haec ergo recentis et acutae epi- 
lempsiae curatio; nunc autem si?? longa 
et diuturna faerit?! epilempsia , hujus- 
modi tradimus? curationem *, 
VI. De epilempsia longa et diuturna ?, 
Oportet igitur patientem?* diebus 
plurimis aqua calida in potione? adsu- 
mere, et mox in principio curationis 
llebotomum adhibere, si nihil prohibit, 
et per dies quatuor aut ci bis quinque re- 
*nperandus est corpus ejus, et sie ca- 
tarticus est dandus , maxime de elleboro. 
nigro ant coloquentida aut de scammo- 
mia, Oportet autem elleborum dare 
sie : ellebori radicis? corticem teris οἱ 
rernis ad tricoscinum, pulver ex eo da- 
Mis? Z à in mulsa eyatis quinque aat 
ses emm modico piper; mulsa autem. 
Ale?! mel non cocto facis? Coloquen- 
Aida autem dabis sic: evacuas coloquen- 
Vida de? semino et interiones, projecto 
semine remitlis inlus interiones?* et 
inples eam sapa, et sic totam. noctem 
facis? permanere, Mane autem? ipsa 


207 


tedae. Relevatus antem. ad Fr | 
post reparationem , hiera catharticum 
dari oporlet ; talis igitur est ad recentes 
et acutas epelemsiae curatio, — De cro- 
mia epelemsia. Deinceps autem quae 
sunt ad diuturnas epelemsiae passiones 
tradimus adjutoria; oportet igitur pa- 
tientes in ydroposi quidem longa ha- 
bere; incipientem. antem curationem 
flevotomandus est. Si nihil prohibeat. 
et transactos quattuor aut quinque dies 
reparato corpore et sie cathartieum 
purgas οἱ maxime quidem de elleboro 
migro, de coloquenteda aut enim de 
scamunia, Oportet igitur elleborum hoc 
modo dare: sine interiones corticem 
iritam et cretam Z i, cum mulsa quia- 
lus quinque aut sex , mel non dispuma- 
tum cum modico piper aut coloquen- 
teda hoc modo; proicis sementis, reples 
cam ex lanuginem interiones ipsius, et 
imples de sapa, et hic imples, et di- 
mitles super nocte stare, et mane tem- 
peras sapa quae fuit intra coloquenteda, 
et das bibere. Diacridio vero hoc modo 
adhibes £ i, aloe triobolon cum mulsa. 
Post catharticum vero lavit, tertia vero 
die ventosas praecordiis et in meta- 
frenas cum dieresis inpone. Ita trans- 
actos aliquos dies et reparato corpore 
dia coloquentedos hiera dabis. lta post 
haec ventosas capiti in initio ponis; 


- deinde ei cataplasma de pane coctum 


- μα tenues cum modico pi 
de deest. —% et inter ipsa co- 
ipso eobercolo tune sie. — loro mane antem 





OQRIBASE. SYNOPSIS, VIII, 3. 


adag vero cum dabis z 1°?, 

avs co uu % ue inulsa; datur etiam 

a. ond ul sdlibus confectam aut in 
.Jnuiller. Post autem cartarticum 

sc ub baineum, et tres transactos 
vt venlesas. praecordiis! et scapu- 
»'"cumscarifatione inponis* ; itatrans- 
tos aliquot ** dies recuperato corpore 
era bibere " dabis , οἱ sic postero die ven- 
loss capiti inponis in occipitio [172 ν΄], 
Jeinde cataplasma uteris de pane cocto 
i1 mulsa, contritis amaris amigdolis aut 
hepillo ? aut mentae aut. calaminthi {5 
aut rulae admixta. addis cataplasmati 
et superponis capiti; hoc facis per dies 
tres et post haec radis caput et inlinis 
opu peucedanu in acito infusu Ÿ, in quo 
spondiliu coquitur. Post haec trans- 
actos. aliquot. dies iterum  reparato *! 
core** dia coloquentidos iera*? obulos** 
nobe in mul«a dabis et iterum post ali- 
quot dies davis ex ipso antidoto « iii, 
et sic mobis?*? sternutamenta**; et post 
dies xv castorium « 1 davis in mulsa 
bibere. Post haec vero omnia, clvste- 
rem" adhibis, ubi centauria: aut colo- 
quentida decocta est, et sic iterum dabis 
iera ; deinde adhibes capiti apoflegma- 
tismum*, id est capitis purgationem 
per ore aut. nares adhibis ; novissime 
autem senapismum inponis® capiti. 
Oportit autem cos cibos acres? inter- 


mixtis temporibus utere *!, 


V ABIANTLS : 


La 
in mulsa contritus igitur simul amaris 


amigdalis aut herpillon aut menta aut 
calamentin aut ruta, et hoc facis per 
dies tres, et post baec raso capite ejus 
inlenis de oppio in aceto resolutum, in 
quo spondilios coquitur. Transactos 
igitur aliquos dies resupto corpore, das 
ei hiera dia coloquentedos [150 v^], anti- 
dotum obolos £ iii in mulsa, et transac- 
tos iterum dies dabis ipsum antidotum 
viii; et sic uteris pulver qui sternutum 
provocet, et post quindecim dies dabis 
castorium in mulsa bibere, et trans 
actos iterum dies clysterem adhibes de 
centauria et coloquentida, ita hier 
iterum dabis, et post haec apoflecma- 
tismum uteris, id est capitis purgatio- 
nem peros et in naribus adhibes, deinde 
sinapismum in capite. Oportet antem , 
diymifagias , id est acris cibis in conpe- 
tenti tempore ministrare. 


" loco vero cum dabis © i habet conficis cum sale οἱ sic das et cus. 


" ohulos duo dst; — *! post. tercia die. — ** cocurbitas ipocondriaes, — * sc 


bulas. 
mentien. - 
** gura. 

" clystirim. 


* inponenda sunt et. — * alicos. — *% bibendam. — " sarpillo. — '* cale 

9 resolutum. -- “ fuerit coctum. — ?! reficis. — * corpus el dabis. — 

" obolus. — ^ ita ptarmicis uteris id est sernut. — * revocavis addit. — 
^ apolllegmat. — ?* adhibis. — ** agrus. — *' uti. 





910 ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 4-5. 


habet minorem efficaciam'. Sif autem — Quod si de sthomaco prius patient ex 
stomacus patiatur et ex eo? fiat ipsa lemsia ex ipso accedat, jubendus est 
passio? digestio omnino est procu- patiens inprimis ut bona procuretur 
randa; consideratione facta, ordinan- digestio, et in hora tertia pane diligeo- 
dum est ut ora tertia panem bene con- ter confectum offerendum est in vinum 
"fectum in vino?! infusum qui sit3* mo- infusum modice substiptico et albe. 
dice stipticus?? et albus offerendus est. Dabis autem eis de aloe medicamen qu 
Dabis autem ?* eis et pycra bis aut ter vocatur pigra bis aut ter in anno. Scio 
per singulos annos. Scio enim quendam [151] quoque puerum omnino epelem- 
puerum glycisidis radice, id est Peo- ticum factum, cui glicisides radicem, 
niae?*, in collo suspensas portasse et ab qui et Pionia dicitur, pota seu legata ad 
hac fuisse infirmitate liberatum *. Aga- — collum et agaricum epelemticis detum 
ricus autem datus in potione epilemp- juvat; silis etiam et spondilion semes 
ticos jubat ?; siles et spodili semen et et radix et aristologia rotunda cum aqu 
radix et aristolocia rotunda cum aqua potui. Curat autem eos magnifice et si 
potatae ?* jubant. Jubantur autem * ma-  dieresis in tibiis frequentius datas ses- 
gnifice si tibiis® frequenter excarifa- guinem fluant. 

tionem facere non negligant. 


{CHAPITRE v, t. V, p..408.] 


VIIL Ad scotomaticos'*. V. Ad scothomaticus. 


Scotomaticos in accessione? consti- Scotomaticus in superpositieaem 
tutos relevandi? sunt expeditibis*? odo- factus oportet excitari expedientibes 
ribus et fricationibus* extremarum par- odoribus utentis et frictionis eztreme- 
tium*; in declinatione vero prius? fle- rum partium adhibiti. In declinationem 
botomus* adhibendus est*, et sic iera* ^ — autem exsistentibus ad compremendam 
est purgandus *. Transactos vero aliquot — passionem  flevotomandus est prius, 
dies clysterem'! adhibis acrum!*, ubi  deindepurgandus gera, et transactosdies 
centauria et co[lo|quentida fuerit de- clysteris acer de centauriae coloques- 
cocta. Post istas vero cvacuationes, loca- teda, adhibendus est decoctio eorum. 
les capiti adhibendas sunt curationes, Post has quoque evacuationes locales 


Variantes. * ipso. — * epylimsia. — * albo addit. — ?* infusum qui sit deest. — 
? infusum dabis ad edendum. — ?* etiam. — ?* glycisidis..... Peoniae deest. — * dates 
enim addit. — * sanat, — ?* potuit data. — ?* igitur. — * e tibieis, — Casar. v :! De 
scotomaticis. — ? cessione. — ? relevati. —* expetientibus. — * friccionibus, — * extremi 
partibus adhibitis. — ? prius deest. — * ficubotomandus est. — * danda gira. — ^ οἱ 
purgandus deest. — |) agrem addit. — '* acrum deest. — !? localis adhibenda est curs. , 


inprimis capite. 


Leçows. ' effectum. — * ad stomachum addit. — Cuar. v : * scotomatis. — * expe 


dientibus. — * fleotomandus. — * gyra. 


919 
Aa . . - 
initio? curationis? sanguinem flebotomo 


auferri? convenit. Cum autem in solo 
cerebro* melancholicus fuerit humor *, 
non oportet flebotomare patientem ^. 
Est autem et tertia differentia" melan- 
choliae, quando sicut epelempsia! 
principium ? a ventrem habuerit!*; ap- 
pellant enim aliqui antiquorum * ypo- 
condriacam aegritudinem? talem pas- 
sionem. Si ergo coeperint prius a ventre 
simplomata consurgere" et augmen- 
lando malum in eis? sequitur melan- 
cholica passio, relebantur ? enim cum * 
secessus ventris fecerint aut?! vomica 
luerit. subsecuta? et indigestio, et rup- 
tat? homo’, ypocondriacus nominatur 
et inflationis egritudo?*, accedentia au- 
tem esse inflationis cum alienatione 
mentis?* et timorem. Quando? autem in 
melaucholia propria accedentia?* vide- 
lur esse magna”, in ventre autem aut 
nihil aut parva est, cerebrum existi- 
mandum est hoc?? pati , collecta?! in eo 
uigra cholera fuisse?? et ex hoc gene- 
ratam esse passionem %. Oportit autem 
talem. melancholiam per balneos fre- 
quentes et dieta eucyma et humida cu- 
rare sine aliquo alio adjutorio. Cum 
ergo nondum in prolixo tempore?* non 
est evacuatus?5, fortiores adhibere opor- 
ut?* curationes ?. In initio autem ?* cu- 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 7. 


La 
tio curationes a flevotomia facere con- 


venit. Quando autem in solo cerebro 
est melancolicus humor, non oporti 
flevotomare patientem. Est autem e 
alia aliqua et tertia differentiam me 
lancoliae, quando sicut epelemsia, ini- 
tium a ventrem habet; vocant autem 
aliquis de antiquis ypocondriacon pes 
sionem talis infirmitatem [151 v*]. Cum 
igitur incipit, primo a ventre accedentis 
fit ct augmentat in eis, sequitur melm- 
colia passio. Levigatur enim cum depo- 
suerit ventrem et vomuerit ab indiges- 
tionem οἱ ructationibus homo enim 
nominamus οἱ ex ventositalis aegritudo 
simpthomata, id est accidentia, dic 
mus esse haec et distimianeti timorem. 
Quando autem melancoliaé simptomata 
est, mala esse videtur ventrem aut nihil 
parva cerebrus existimandus est in his 
propatin, id est ipse primus patitur 
collecta in co nigra colera. Oportet au- 
tem talem melancoliam per balnes fre- 
quenter et dieta euchimia, id est qui 
bonos sucos nutriunt et humidi sunt 
cibi, per hoc tantum curare sine aliquo 
adjutorio. Quando autem nondum pro- 
lexita per tempora accessit et diffiale 
evacuatur, est nocens humor; tunc vs 
rias et fortis adhibere oportit adjutoris. 
Incipientem ïgitur hanc passionem 


* inicium. — © curacionum. — ? fieri. — * solus cerebrus,. — * fuent occupatus, sat 
guinem. detrahere. — |) flebot. patientem deest. — !! deferencia. — 13 epylimticis. — 


solunt fieri inicium. — !* habent qui a. — 


5 multis veteribus. — '* ypocondrica passi. 


— " appellatur; hec autem passio inicium primum a ventre habent accidentia, — '* asg- 


mentacioni vero facta magnum mala. — '* 


relevatur. — * autem per. — * a, — 9 se 


quitur etiam. — * indegesta ruptacio. — * que hec patitur addit. — ** inflata egriteds. 
—* psimtomata sunt etiam tristiciam. — * timor anime cum. — * propteria psimtomat- 


— ?* inmanis. — * in his primum. — * collectum. — ?* nigris coleribus humorem. — 
55 et ex hoc..... passionem deest. — * non temporum prolixitatem. — * deficilior fe 


ad cvacuandum. .— ?* his qui molestetur humor. — * si cfficiatur diuturnus, molestiss 
ingerit laboranti. — ? principio igitur. ι 





214 


diuretice virtutes. Optima sunt autem. 
ef ps sudores purgatio. Oportit au- 
tem et in praecordiis? sollicitudinem ** 
adhibere et?? famentationem ei” facere 
de? infusae rutae coctionem® et anetu. 
et absentiu et puleiu et agnu semen et 
lauri baca. Haec enim et dolores para- 
gorezat et inllationes? minuit”, Co. 
quis autem. cum?* oleo?, sed et cata- 
plasma uteris ad inflationes qui recipit. 
semen? apii?! et anissu οἱ cyminu et 
cyperu et ireos et libanotida, facis ca- 
taplasma et uteris; adpones autem 
haec et jacenti et ambulanti et mandu- 
canti et jejuno. Quando autem tollis 
cataplasma, aliquod aliut. copertura *! 
superponis*t lanae floccum?., Cocur- 
bitas antem. uteris?! ad ventositatem 
elevatus, ad dolores** autem et inflam- 
mationes cum dieresis. Sanitate autem. 
accedeute?), nec senapis® oblibiscendus 
est; utendum estautem [174 v^] etacres” 
smygmata, id est pulvera confecta in 
balneis® et dropaces in melafrenas οἱ 
ventreml, 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 78. 


sudores purgationes. Oportet m 
ypocondriis sollicitudinem. facere & 
famentationes, quid haec infundenls. 
rutae decoccionem et anetum el ab 
[rS2]sentium et. puleium et apu 
sperma et lauri baga: haec enim e 
dolores mitigant et inflationes minus. | 
Haec autem in oleo coquis et siens, | 
et cataplasmabis eos aliquid ex eisque — 
ad inflationes sunt utiles, qualia sun. M 
appii semen aut anessum aut ciminum; 
non est antem pejus el cyperus at M 
yreus et livotida. Si autem quam plu M 
rime graviter contenetur, haec per lie. 
facis ante cibum et post cibum; quan ml 
autem de praecordiis tollis fimenli- M 
nem aut cataplasma, ex alio aliqui — 
coperis stomacum , platisma de lanas. M 
perponis ek ventosas uteris ad mum M 
ventositalem sine searificationem. M 
sanitatem neque senapismum oblivi- 
caris; utere autem et acria smigmua d — 
dropaees circa metafrenas el ventrem. 





[Cuarrrng vin, t. V, p. 4:3.] 


ΧΙ. Ad mania, Filuminus!. 


Curatio maniae est ea quae et de me- 
lancholia dicta sunt ; maxime autem eos 


7% inllammacionis, —* misqu- 


MIEL: Filuminu , ad mania curatio. 
Mania est ipsa curatio, quam ases 
melancholicus suprascripta dicla sant 


— * obtimum esLeliam, — ** ipocondriis, —  euradioet 
— 1 fumentaciouis. — "* facimus et, — 7 decoccionem, —— 
?* coquitur enim in. — el sic fumenlandum est necnoss 


add.—" adhibis de seminibus quibus admixcis, — ?* semen addit. —** loco libanotida..... = 
tollis, Lolo bear et οἱ alio adjecit milum etium bar jn dig et nip bus fi 


diet cittplesniiit ot oom abetalletis, ed 


“ aliquod. .... copertura deest, — ** supera 


ponenda. est, — * — * ventosas vero inponere debent, — * illam. — M re 
velanda, nam ad ollis, — loco cum dieresis. .... accedente , habet : 
scarifacionem sunt inponeuda ; hunc igitur curacionem. — ** neque. 
dum est autem εἰ acres deest, — " id est... τομ gs — | 


1 Filomeni. 





μα À στ 7$ VIIL ιο. 


D ONE ο ου RC 


. -ᾱ- 
ar a MEE TEC  Ἑο ρα ρσσας 


προ, — 
σης 


i Qmm - ES ER. — 


Menu zzeumt quam plurime, lupos 
ames - deinde per frotices 

æenes Cocnoscantur enim sec 
aues. gna palbdi sunt colore et 
mS .:::" ternibiles, et habent s 
Lies ^ som lacrimantur, et vide 
ππιας nisatos. linguam siccam 
Jens. t nnila in eis saliva est, | 
7m gaecratur; aestivis quamplu 
neur-mtr temporibus insanabiles 
τις s enm babet cognitionis. S 
mem portet speciem in eis mela 
dam με hanc lvcoantropia. Que 
Tuam vs. tempore in quo dedi 
za-n. Dewctomum adhibes et erac 
isque ad ansustiam, et dieta mi 
za09 "ucvma: utentur etiam et bah 
ie fire aqua factas, et sic san 
actus fakes per tres dies. Purgas aot 
-1m &« -iequentedos hiera bis et t 
Pas mem catharticum de serpentib 
nracan coafectam dabis, alia qu 
mue ad melancolia dicta sunt. : 
»ewenentem jam languorem, qu 
-mmum Zwevre consueverunt ei ad 
νο πι oum inlenis aures et nares, 
1 «unnue ^rtatur. 


-acmamag:r es. — * ας. — ? etiam. —* pluviale. — 9* 
emper. — “re — ? ὧα coloquentidus gira. — * tre 
-—— RE, — C o + — ^ bs umilia uteris add. — 35 utes 


* mi -niandeada. — ?* opium linienda sun 


amem :& ES. — ^ ER — ‘ carent posit. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 11. 217 


[ CuaPrTRE Xt, t. V, p. 416.] 


XIlll. De inflammatione! cerebri. XI. Filuminus, de inflammationem 


cerebri. 
a * | L2 . 9 La 
Inflammatur cerebrus saepius et in- Inflammatus cereber intumiscit sae- 


temescit ita. ut? distendat in capite? pius, sicut in cerebro juncturas vel su- 
suuras et testa; haec passio* multum * turas dividit, et dolores maxime suffi- 
pesima* (reneticis?. Inflammatur enim  cienter prosecuntur, indilectabilis sunt 
œrebrus et de hoc ipso* Ippocrates? multum, et robor ei multum consistit, 
ewmemoravit flegmone plenius in et oculi effocis sunt, et tumit multum 
secundo libro, ubi de passionibus et caput totum. Flevotomum his con- 
seribsit; memorabit autem? in Choa! venit adhibere ex brachio; oportet 
prognostico !? dicens, cerebrum nimis? etiam ex naribus et sub lingua venas 
édentem'* in tribus diebus aut in incidere. Uteris autem extrinsecus 
æpte dies moriuntur; hos autem si embrocas et cataplasmata ad inflamma- 
tansierint'#, evadunt!^. His ergo su- tionem capitis. 

perveniens vapor dibisa inveniuntur 

αρ ossa, quod et in libro passionum 

eum aliis siguis exposuit. plenissime", 

éxens'* quando cerebrus intumescit 

de inflammatione '?, dolores habet ni- 

Rios? totius capitis?', maxime autem si 

eum inflammatione sit consistunt 3 in 

temporibus, et obtunsas habet aures 

ad? audiendum ?* et venas tenduutur 

& pulsant cum febre*. Interdum οἱ 

rigores habent *, et dolores nullo modo 

minuuntur, sed stant infixi aut. certe 

ugmentantur, et vociferant, et gemunt 

a dolore nimio, et exurgens?? de lecto 

ior iterum festinat , ad lectum reverti- 


(δρ. x1 : ' inflammacioni. — * tantum in tantum ut etiam. —? capitis. — * ista passio. 
—" plus est. — * pessimior quam. — ? friniticia. — * loco inflammatur..... ipso, habet: 
Samemoravit igitur Titatus auctor in se fundilibus de egritudinibus scribens. — * Ipo- 


Cis, —'* flegmonc..... autem deest, — " Quoa et inde. — '* promiscitis. — ' nimium 
δα) intolerabile paciente. — '* dolorem. — '5 autem..... transierint deest. — !* evaserit 
να, Sed et Galienus de gritudinibus scribens. — !? his ergo. .... plenissime deest. — 


dixit — '* et inflamatur. — * dolor surgit fortissimus per. — *' totum caput. — 
Loco si cum... consistunt, habet ubi. major est tumor cerebri. — * loco et obtunsas... 
"ul hsbet sed visus et. — ** auditus turbatur. — ** febris surgit. — * habent deest. — 


T eacamat urguentem add. 


218 ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 11. 
tar cadens? Sequitur autem in ipso? 
tamore cerebri ab inflammatione?! ro- 
bor?! nimius? et oculi? ,effores effi- 
ciuntur** et tumidus vultus et totum 
caput? et collus οἱ thorax, aliquibus?" 
et dorsus; sic enim multis? saepius in- 
Lumisceus interdum? ex tensione dibi- 
ditur aut crepat? cutis; aliquibus** 
non crepat, sed vissicas facit^? similes 
quam maxime! ex igne fiunt**, Haec 
autem passio fit non solum intrinsicus, 
[175 v] inflammatur^ cerebrus et tu- 
tias ** ejus ; sed et extrinsecus meningae 
pertundi et rumpi? membranus testae. 
Talia pessima contingere solent in tali 
natara conmunicantem haec et intrin- 
sicus, sed testae meningae extrinsecus # 
inflammatur et tumores in ulceratione 
esse videntur. Curantur autem hoc 
modo #; euratio cerebro inflammato** 
primo quidem** flebotomus** de bra- 
cio est adhibendus?, maxime arteria 
eritdibidenda #, ut amplius? simul cum 
sanguine currat calor. Postea autem si " 
virtus sufficit et de secus? nares'? et 

sub lingua venas sunt incidendas*. 

Post haee autem festinanter venit 
dum est ad alias locales curationes **; 
embrocavis?? igitur caput ydreleo** 
aut oineleo**, quemadmodum et in aliis 
inflammatis" locis #* ; uteris autem et 





Ἡ nullo modo. .... cadens dec. — # quos subsequitur, — * aulem in ipso des 

1 in llegmone positum habit, — # roboriciam. — ? fit in facie add, — ?' ejus odi 

? sunt.— * interdum vero add. —# autem add. —"* plurima, — 9 aH 
veut 





— #1 devisa artiria. — * multus, — "* loco postes: ee ui 
habet; et spiritus eventu sed et. — ** naribus. — "' incidenda, — # loco post hace 
Learn percibe Soy à sub capite ad inflammacionem uteris émbroc. 
ataplasmas. — ®* embrocas. — *' enim, — ^ = # oyenaleo. — ** inflam 
deesi, — ** inflammacionem add. — ** uteris deest, pacientibus add. — ? utimur. 








220 


au oleo!" vetere lababis , et!" fumen- 
bis caput. molli®® fmentatione?, 
et odoramentis suabibus reficis ut cito !** 
purgetur cerebrus, Vitandum!? est! 
sol", [176] ventus??*, ignis??, famus?*, 
acri odores!? et his similia'?? et in re- 
quie? habere!?^, molles? ntere!?! ci- 
bos!? et secundus habendus est ven- 
ter?*, In! his! ergo haec! esti 
curatio t, 


[Cnarirne xit, 


XV. Ad crisipelas in cerebro!. 


Fit antem et in cerebro ‘crisipela, 
quemadmodum et in. aliis? membris?, 
et cognoscitur sic*. Dolit caput totus? et 
videtur*in eo esse flamma ignea?, et non 
sustenit in uno loco* caput tenire, sed 
huc illuc? mutat" non ferens de i 
tura lecti calorem, et. semper?! in- 
frigdare eaput vult, et facies fri- 
gida est et subpallida® et sitis ni- 
mia", siceum habentes! os, Curatio!* : 
flebotomabis eum * et maxime sub lin- 
gua et adhibes capiti? quae infrig- 
dant*, qualia sunt sucos® strignu?? et 
oleu? roseu #, et de his inlinis caput et 





ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 11-12. 


t. V, p.416] 
ΧΙΙ. Filuminus , ad erisipilas in 
factas. 

Fiunt eresipelas in cerebro 
admodum et in aliis membror 
libus capitis et ita in cerebro. 
patiens haee; dolet caput totu. 
detur velut flamma in capite. 
potest omnino invenire locum u 
tenire, sed. mutat non ferens. 
calorem et super infrigdare e 
et vultum languentis frigidus es 
pallidus, et sitis est nimia et 
hus, Flevotomandus est qui tali 
et maxime quae sub lingua, 
benda sunt capiti qui infeig 
quae in aliis extrinsecus eresi] 


?* agt, — !? olio. — "* vetus Lopida hec sunt utenda et, — !'*. fumentandus, 


nibus. — '? fumentacionibus. — '* loco odorament 





^. cito, habet et bene 








214 
Λα . . . 
diuretice virtutes **. Optima sunt autem 


et‘? per sudores purgatio. Oportit au- 
tem et in praecordiis** sollicitudinem ο 
adhibere et?? fumentationem ei?! facere 
de”? infusae rutae coctionem?? ct anetu 
et absentiu et puleiu et agnu semen et 
lauri baca. Haec enim et dolores para- 
gorezat et inflationes? minuit?*, Co 
quis autem cum” oleo?, sed et cata- 
plasma uteris ad inflationes qui recipit 
semen?! apii?? et anissu et cyminu et 
cyperu et ireos οἱ libanotida, facis ca- 
taplasma et uteris; adpones autem 
haec et jacenti et ambulant et mandu- 
canti et jejuno. Quando autem tollis *? 
cataplasma, aliquod aliut copertura! 
superponis** lanae floccum*. Cocur- 
bitas autem. uteris ad ventositatem 
elevatus, ad dolores** autem et inflam- 
mationes cum dieresis. Sanitate autem 
accedeute"", nec senapis** oblibiscendus 
est; utendum est autem [174 ν΄] etacres*? 
smygmata, id est pulvera confecta in 
baineis® οἱ dropaces in metafrenas et 
ventrem ?!, 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 7-8. 


la 
sudores purgationes. Oporiet autem 


ypocondrüs sollicitudinem facere & 
fumentationes, quid haec infundents 
rutae decoccionem et anetum οἱ ab 
[r52]sentium et puleium et ag 
sperma et lauri baga: baec enim οἱ 
dolores mitigant et inflationes minuunt. 
Haec autem in oleo coquis et sic foris, 
et cataplasmabis eos aliquid ex eis quae 
ad inflationes sunt utiles, qualia suat. 
appii semen aut anessum aut ciminuumn; 
non est autem pejus el cyperus ae 
yreus et livotida. Si autem quam ple 
rime graviter contenetur, baec per die 
facis ante cibum et post cibum; quaade 
autem de praecordiis tollis fumentatie 
nem aut cataplasma, ex alio aliqw 
coperis stomacum , platisma de lasa se 
perponis et ventosas uteris ad emm 
ventositatem sine scarificationem. M 
sanitatem neque senapismum oblie 
caris; utere autem et acria smigmata el 
dropaces circa metafrenas et ventrem. 


[ CnaPrrRE vin, t6. V, p. 413.] 


XI. 4d mania, Filuminus!. 


Curatio maniae est ea quae et de me- 
laucholia dicta sunt ; maxime autem eos 


VII. Filuminu , ad mana curatio. 


Mania est ipsa curatio, quam ad 
melancholicus suprascripta dicta sunl; 


diuriticas dabis pocionis. + " obtimum est.cliam, — ** ipocondriis. — * curace- 
nem. — * inprimis addit. — ?' fumentacionis. — ‘? facimus ct. — ?* decoccionem — 
Ὦν inflammacionis. — * minua. — * coquitur enim in, — ?' et sic fumentandum est nece 
add. —* adhibis de seminibus quibus admixcis. — '? semen addit. —'* loco libauotida...- 
tollis, habet libanum et si multum adjacet malum etiam bis in die et ante cibum οἱ prt 
cibum cataplasmabis et cum abstulleris. — *' aliquod. .... copertura deest. — © super 
ponenda est. — * platismata. — ** ventosas vero inponere debent. — ** illam. — * re 
velanda, nam ad ollis. — * loco cum dieresis..... accedente , habet : vpocondriarum ces 
scarifacionem sunt inponenda ; hunc igitur curacioncm. — * neque senapismus. — 9 vis 
dum est aulem et acres deest, — % id est. .... balneis deest. — *! enter. — Cuar. niti 
! Filomeni. ; 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 8-10. 215 


wmaratri radices et semen maxime autem menomeni jubantur 

& aqua‘, et brioniae radix vide ippomaritro radicem et semen po- 

i* cum aqua* cottidie? potui tui cum aqua et brioniae radices « i 
cum aqua cotidie pota. 


[ CuaPrEDE ix, t. V, p. 413.] 


Je amore aegrotantibus. VIIII. Ad eos qui de amore contristantur, 
quos Greci ton heroton vocant. 


wore aegrotant!, tristitiam Qui autem de amore egrotant, οἱ 
animi insomnietatem pa- contristantur animo et insomnietatem 
norantes ergo aliqui istam? nescientes patiuntur; alii balneum 
a balneis et requiem et a  utentis in requiem positi et tenuae dieta 
» abstinuerunt, quibus nos  utentis in requie positi expenderunt; 
vinum offerentes curamus, ex his enim invenimus ton heroton, 
su picturas et* fabricas ad- id est qui de amore consumitur, ex 
beti sunt, similiter et au- balneis et vini potionem et auditum 
ad* letitiam* pertinet? et cogitationes inposuimus; aliis autem 
essimus, et* sic aegrotanti timorem indiximus, inponentes trac- 
j* mentem ; aliis etiam ti-  tatossuper quod amabat, vix deponenda 
dimus. His etiam signa suat — passionem ad aliquas filonicias excitare 
i concavi et sine lacrimis et secundum hypotesis, quae praedictae 
iuntur et liborem plenisunt sunt vitae uniuscujusque. Subsecuntur 
ir frequenter palphebrae; autem quidem amorem languint, quo- 
ergo cognoveris, ut supra rum sunt haec signa : oculi sunt con- 
abus *. cavi et non lacrimantur; videntur au- 
tem sicut qui laborem sunt pleni; mo- 
ventur enim eis palpebre frequenter 
plus ab alio membro, proprium locum 
quiescant solis heroton. 


[ CuapimIS x, t. V, p.411. 
I. Ad lycanirkopos!. X. De lycoantropia. 
opia conprehinsi in noctu? Qui lycoanfropia conprehenduntur, 
idetur. — * ipsius. — ' potusi add, — ? Li. — * data add, — ? cotidine. 


ata deest. — Cnap. 11 : ' quorum signa sunt hec, oculi concavi. —? quorum 
Bi concavi et sine lacrime sese conspiciuntur et livorem pleni sunt et moventur 
dpebris ; os ergo addit. — * istam deest. — * nam et vident aspecturas vel. — 
le causa. — * letitiae. — ^ referendo. — * et fabulas..... et deest. — * revela- 
loco his eüam..... curabis , habet : et sic ad sanitatem revocamus. — nap. 1 : 
h — * conpreensi noctu. 


216 
Aa 
exeunt foras? quam plurime, lupos 


emetantes* et usque ad diem per mo- 
numenta vel* silvarum frotices moran- 
tur. Cognoscitur autem baec passio sic : 
pallidi sunt in facie * et bisu terribiles?, 
oculos siccos* habent et non? lacri- 
mantur, et cavitas est oculorum, et!° 
sicca lingua habent, ita ut in os eorum !! 
nulla? inveniatur saliva; quibus etiam 
sitis nimia est ?, et propter quot saepius 
cadent tivias vulneratas et insanabiles 4 
habent. Et cum! haec diligenter per- 
visa! cognoveris signa", scire oportet 
speciem melancholiae esse lycantrhopia. 
Quem'!* in tempore accessionis!? cu- 
ravis flebotomo detraens sanguinem 9, 
usque ad angustiam?! et cibis eucymis 
nutriendo?; uteris et*® balneum ex 
aqua fluviali** conpositum ** lacteneo?* 
calore? praeparatum [175], et post 
tres dies purgas eum iera? antidotum 
dia coloquentidos*? secundo vel tertio?! ; 
post catarlicum autem! dabis antido- 
tum tyriacam dia ecidnon?? vel 3 alia 58, 
quae melancholicis dare proposuimus?*; 
superveniente vero aegritudine, quae 
somnum faciunt * super bregma lenis? 
et’ aures et nares similiter, ut?* in 
somno incidentes *? malum vitare pos- 
sint fi, 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 1o. 


la 
noctu exeunt quam plurime, lupus emi 


tantes et deinde per frotices suni 
latentes. Cognoscantur enim sic pe 
tientes, quia pallidi sunt colore et vim 
sunt [152 v°] terribiles, et habent siccos 
oculos et non lacrimantur, et vides 
oculos infossatos, linguam siccam be 
bentes, et nulla in eis saliva est, ets 
tem patiuntur; aestivis quamplurime 
incurrunt temporibus insanabiles ol 
cera; talis enim habet cognitionis. Scie 
autem oportet speciem in eis melence 
liam esse hanc lycoantropia. Quem κ 
curare vis, tempore in quo dedimt 
passio, flevotomum adhibes et evacss 
usque ad angustiam, et dieta mime 
trabis eucyma; utentur etiam et baise 
de dulce aqua factas, et sic κάτα 
lactis dabis per tres dies. Purgas autem 
eum dia coloquentedos hiera bis et ter. 
Post autem catharticum de serpentibu 
thiriacam confectam dabis, alia que 
cumque ad melancolia dicta sunt. Se 
pervenientem jam languorem, qu 
somnum facere consueverunt ei adhi- 
bes et opium inlenis aures et nares, u! 
in somno ortatur. 


* foras deest. — * cmitantes. — 5 monomenta et. — * in facie deest. — ? orribile. — 


* sevos. — * neque. — '? sed et oculi cavi sunt. — !! cjus. — '* non. — ^ et nimus 
sitem paciuntur. — ! in tibias insanabiles ulceris. — !5 vero per add. — '* signa dilige 
cius inquesita. — !? passionem addit. — '* hoc modum add. — '* dilectationem. — * fes- 


botomum adhibis. — *! evacuandum add. — ** nostris. — etiam. —** pluviale. — * κο 
tum, — ** Jactenium. — * tempori. — * de. — *? dia coloquentidus gira. — * te. — 
# vero, — 53 diecinnes teriaca. — ?? sed ct. — ?* his similia uteris add. — ** utesdss 
supra diximus. — ?* facerc solunt. — ? sunt infundenda. — * opium linienda sant fer 
— ?* similiter ut d«est. — % incedens. — * carcri possit. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 11. 


217 


[ΟΗλριταξ κι, t. V, p. 416.] 


XIII. De inflammatione! cerebri. 


 Inflammatur cerebrus saepius et in- 
tamescit ita ut? distendat in capite? 
suturas et testa; baec passio* multum 5 
pessima* (reneticis?. Inflammatur enim 
cerebrus et de hoc ipso* Ippocrates? 
conmemoravit flegmone plenius in 
secundo libro, ubi de passionibus 
scribsit; memorabit autem" in Choa!! 
prognostico !? dicens, cerebrum nimis"? 
dolentem'* in tribus diebus aut in 
septe dies moriuntur; hos autem si 
transierint'#, evadunt!?. His ergo su- 
perveniens vapor dibisa inveniuntur 
capitis ossa, quod et in libro passionum 
cum alis siguis exposuit plenissime", 
dicens'* quando cerebrus intumescit 
de inflammatione '?, dolores habet ni- 
mios? totius capitis?, maxime autem si 
cum inflammatione sit consistunt 3 in 
temporibus, et obtunsas habet aures 
ad® audiendum ** et venas tenduntur 
et pulsant cum febre*. [Interdum et 
rigores habent*, et dolores nullo modo 
minuuntur, sed stant infixi aut certe 
augmentantur, et vociferant, et gemunt 
a dolore nimio, et exurgens? de lecto 
moz iterum festinat, ad lectum reverti- 


ΧΙ. Filuminus, de inflammationem 


cerebri. 
. La 
Inflammatus cereber intumiscit sae- 


pius, sicut in cerebro juncturas vel su- 
turas dividit, et dolores maxime sufli- 
cienter prosecuntur, indilectabilis sunt 
multum, et robor ei multum consistit, 
et oculi effocis sunt, et tumit multum 
et caput totum. Flevotomum his con- 
venit adhibere ex brachio; oportet 
etiam ex naribus et sub lingua venas 
incidere. Uteris aulem extrinsecus 
embrocas et cataplasmata ad inflamma- 
tionem capitis. 


Cuar. 11:' inflammacioni. — * tantum ia tantum ut etiam. — capitis. — " isla passio. 
—* plus est. — * pessimior quam. — ? friniticia. — * loco inflammatur..... ipso, habet: 
commemoravit igitur Titatus auctor in se fundilibus de egritudinibus scribens. — * Ipo- 
cratis, — '* flegmone..... autem deest, — !! Quoa et inde. — '* promiscitis. — nimium 
vel iatolerabile paciente. — '* dolorem. — '5* autem..... transierint deest. — !* evaserit 
vivit. Sed et Galienus de gritudinibus scribens. — !” his ergo..... plenissime deest. — 
^ dixit. — '* et inflamatur. — * dolor surgit fortissimus per. — *' totum caput. — 
® ου si cum... consistunt, habet ubi major est tumor cercbri. — ** loco et obtunsas... 
ad habet sed visus et. — * auditus turbatur. — * febris surgit. — ** habent deest. — 
" exclamat urguentem add. 


218 ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 11. 
Α 
tur cadens*#. Sequitur *? autem in ipso?? 


tumore cerebri ab inflammatione?! ro- 
bor?* nimius?*, et oculi** ,effores effi- 
ciuntur** et tumidus vultus et totum 
caput? et collus et thorax, aliquibus ?? 
et dorsus; sic enim multis ?* saepius in- 
tumiscens interdum ?*? ex tensione dibi- 
ditur aut crepat? cutis; aliquibust! 
non crepat !!, sed vissicas facit similes 
quam maxrime'* ex igne fiunt**, Haec 
autem % passio fit non solum intrinsicus, 
[175 v^] inflammatur*! cerebrus et tu- 
nicas ** ejus , sed et extrinsecus meningae 
pertundi et rumpi'* membranus testae. 
Talia pessima contingere solent in tali 
natura conmunicantem haec et intrin- 
sicus, sed testae meniugae extrinsecus € 
inflammatur 5! et tumores in ulceratione 
esse videntur. Curantur autem hoc 
modo 5; curatio cerebro inflammato? 
primo quidem ** flebotomus** de bra- 
cio est adhibendus*6, maxime arteria 
erit dibidenda 57, ut amplius? simul cum 
sanguine currat calor. Postea autem si 
virtus sufficit et de secus** nares*? et 
sub lingua venas sunt incidendas'!. 
Post haec autem festinanter venien- 
dum est ad alias locales curationes 93; 
embrocavis?! igitur® caput ydreleo*: 
aut oineleo**, quemadmodum et in aliis 
inflammatis" locis**; uteris 9? autem? et 


3 nullo modo. .... cadens deest..— *? quos subsequitur. — * autem in ipso deest. — 
" ju flegmone positum habit. — ?* roboriciam. — ? fit in facie add. — * ejus add. — 
* supt. — ?* interdum vero add. —?? autem add. — ? plurima. — ?? intumiscentis ut.— 
ο tensurarum palitur. — *' ctiam add. — '* rumpitur. — " efbunt, — " velut de. — 
* factas, — ' ergo. — "' fit flegmon. — ** vel tonicis. — ** loco pertundi et rumpi, habe 
vel teste. — ?? testae..... extrinsecus deest. — *' inflammacionem. — ** in ulceratioae... 
modo deest. — 9 cerebro inflammato deest. — ** primum. — "* fleubotomandus est. — 
** est adbibendus deest, — "" devisa artiria. — ?* multus. — ** loco postea..... seam. 
habet , et spiritus eventu sed et. — ** naribus. — *' incidenda. — ** loco post baec....- 
curationes habet sublato vero sanguine, sub capite ad inflammacionem uteris embroces ef 
cataplasmas. — *' embrocas. — ** enim. — ** ydrilio. — '* oyeneleo. — *' inflammats 
deest, — ** inflammacionem add. — ** uteris deest, pacientibus add. — ?* utimur. 





299 
Aa * e. 

curatus, noverit. se esse moriturum. 
Oportet ergo vulnus incidere et [176 v*] 
undique nudare et cum '* cauteres ar- 
dentes adurere", el post haec ipsa 
plaga ne sanetur diu servare! et non 
cito in cicatricem ducere. Detergendus 
est vulnus cum spongea quae fuerit in- 
fusa in aqua ubi decoxeris herba cami- 
mela et lapati silvatici radices. Bibat au- 
tem licium ct'° absentium? et opus 
silfiu?' ; hoc autem ct in vulnere ponat. 
Bibat autem et camedria?? et alium et 
gentianae radice, et poliu? et de flu- 
. viales gambaros aqua in qua deco- 
quuntur* cum multo aneto. Purgandus 
est autem iera dia coloquintidos. Dabis 
autem eam per singulos dies ad fabae 
magnitudinem *, non ut purgis solum 
sed ut ipse desiccetur venenus?; dabis 
autem in aquae decoctionem, ubi elis- 
facus?* aut siderites? herba quam era- 
cleam?? vocant, quae etiam et per sc 
data jubat ; dabis et dia ecidnon?! tyria- 
cam ; dabis et diuretica; utere autem in 
cibo et epar canis ipsius. Hoc Apol- 
lonius Pergamius?* laudat etiam sinc 
alias curas evasisse homines ??. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 23-14. 


est vulnus, scientes quia nullus noa 
curatus evasit. Oportit ergo circumei- 
dere vulnus et enudatum undique ad»- 
rere cauteriis ferreis. Conservandus est 
enim ulcus et non est adducendus ad 
cicatricem cito; spungiandus est autem 
vulnus de aqua ubi coquitur camelh 
herba et lapati agrestis radices. Bibere 
autem lycium et absentium et opo 
silfiu ; hoc autem et in ipso vulnus in- 
ponis. Bibere autem et cametrea et si 

leum et gentianae radicem et polio 6ἱ 

fluviales gambarus decoctionem mal 

tum miscenda est. Purgandus est vero 

de coloquenteda cathartico et dabis de 

ipso cottidie medicamen non ad pur 

gandum tantum, fabae magnitudo estia 

decoctione elelisbaci aut. sideritis her- 

bae quae et heraclias et allisson nomi- 

nant, propter et quod ipsa sola junt. 

Dabis etiam utilissimam potionem quee 

dia ecidnon thiriaca; accipiat aotem e 

diuriticas potiones. Utere autem οὐ 

manducandum epar canis rabiosi, 908 

credere soli sed semper temptare cv 

randum. Apollonius autem o Perge 

minus storiografus dixit multos hbe 

rasset a canis rabidi morsura bominis; 

nam ravidus jam factus nullum pose 

evadere. 


f CuariTRE XIV, t. V, p. 419.] 


XVIL De paralysi. 


Universorum et maxime omnium ner- 


XIIII. De paralysin. 


In omnibus enim simul nervis res- 
lutus amissum sensum et motum or 


vorum resolutio sensum et motu per- 


dito! si fiat, apoplexia nominatur, et si poris, apoplexia baec passio nomint 


X ferreus add. — !" ureri. — '* servaverit. — '* licio autem. —- ** absencio. — * ope 
sylvio. — ** camitriam. — ? puleiu. --- * decocuntur. — ?* de. — ** magnitudini. — 
* bic melius est de. paralysi addit. — * helysfacus. — ?* sidiritis. — ?* meradye. — 
#1 di dicitnon. — ?* Pergaminus. — ? homenis. — Cnap. xiv : ' Universorum. . . perdile 
pro titulo ponit. — 3 se fi. 





224 
MET uteris frequentius et sternuta- 
mentis commovis, loca capitis gerens 
sollicitudinem. Quibus vero circa fa- 
ciem? paralisis nihil lesit, sed vicina** 
lesit loca, sulliciunt adhibita medica- 
menta in occipitio post in capite et in 
primos in cervice?*- spondulos, Utere 
autem et in his apoflegmatismum, id 
est capitis purgationem 5. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 1416. 
La 
utere autem ad omnia apoflegmatismus 


[Cnarirng xv, t V, p. 421] 


XVIII. De rigore corporis sine calore. 


Ex nimia frigida llegma quam Greci 
yaloden\ vocant*, fit. rigor. vel tremor 
sine febre*. Uteris autem. medicamina 
quae calefaciant et incidant spissos 
humores*, cibis etiam et potionibus 
similiter tales. Oportit autem in prin- 
cipio passionis dare antidotum? dia 
irion* pipereon? aut dia calaminthin*, 
et sie postea opu Cyrinaicu* aut casto- 
rin"? das bibere, 


XV. Ad frigdorem rigorem, ad. eos 
ex nimio frigdore flecmaticus hialoi m 
fiunt. 
Tales rigores sine febre licei 
utere his quae calefaciunt et exten 
pingues humores, cibis et potionibus 
medicamentis talibus. Oportet autern 
initio dare eis dia trion pepereon 
dotum et dia calamentin aut dia cared, 
et sic qui ex opo Quirinaicu et case 
conficitur. 


ο xvi, t. V, p. 421] 


XVIII, De spasmu. 

Cum ergo mox in principio fit spas- 
mus ant certe! in ipso principio pas- 
sionis fuerit factus, ex plenitudine fit 
mecesse est; si aulem post sudorem 
multum aut sanguinis effusionem? aut. 
post ventris fluxu vel post aemor- 
roidas? fluentes* aut vulnere aliquo nec 


tron, — ? n. 
dabis. — ΟΜΑΡ. xvi : 


XVI. De spasmus , id est opistonos, 

Quando autem mox ab initio aut non. 
post multum tempus ab initio cepit 
aegritudo fieri spasmi et permanentis , 
a plenitudinem habent nativitatem; 
Quando autem post sudores multos ant 
post sanguinis aut ventris aut emorroi- 
darum effasionem infusionem [154] aut. 


pargacionum. — Cuar. sv :  yalodin. 








ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 17. 


[Cnarrrns xvii, t. V, p. 423.] 


XX. Ad! spasmus , Filuminus*. 

Ad opistotonos? et inprostotonos* et 
tetanos?, oleo calido plena bobis vissica 
cervicibusinponi oportit, ut calefaciendo 
tensionem resolvat. Adhibis® etiam em- 
brocas et pilemata primo de oleo dulee , 
postea vero de oleo? rutino* et Sycionio*. 
Optime autem jubat cataplasma de feno- 
greco et lini semine et hordei? farinas 
eum habundanti mel et oleo cocta cir- 
eumdata collum?! et maxillas?! utrasque. 
et spinam totam usque ad lumbos in- 
positam. Ventosas antem. cum scarifa- 
tione adponendas sunt cervicibus et 
spinae utrisque?! partibus et in pectore 
et in ypocondriis!* [178]. Quod si his 
adhibitis minime’ passio fuerit rele- 
vataié et diuturna sit, in solio oleo 
pleno deponendus est bis in die, si ejus 
permiserit virtus; sin vero, semel in die 
sufficit. Iniciendus est igitur de oleo 
rutato cum terebentina resolutum ca- 
lidum ; mirabilis adjutorius" est, Potio 
vero danda est de opu Cyrinaicu!*; sed 
quia in faucibus dissolutus? mordicatio- 
nem facit, cam mel coctum et ibidem. 
inbolatus* glutiendum * dabis ad mag- 
nitudinem herbi; radices etiam silfii# 
pulvis in mulsa datus multum jubat, et 
murra semeliter#, et ysopi** decoctio. 
Omnium autem melior est. castorius; 
dabis autem coclearia duo in mulsa, 
set divisum et non de semel*, 


Cnap, xv :! De, —* 


XVIL Filominus , ad (etano, 


tota lude. 
dem cum scarifationem circa collum et. 
spina sunt inponeada άσμα Mt 





ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 17-18. 


227 


La 
castorius, propter quod et usque duo 
cocliaria danda sunt cum mulsa, per 
partes et non de semel, 


[Cnarrrnz xvin, t. V, p. 424] 


XXL. Ad erfilargia* 


Querella? in capite ex variis accide- 
tibus? causis semper proveniunt, alj- 
quando ex calore, aliquoties* de frig- 
dure vel de ceteris causis accedere con- 


benda adjutoria, qualia sunt olei?? gre- 
mialis infusio; qui si forie dolor non 
miauerit, oleus roseus est adhibendus, 
ex eodem" oleum?! sine sale conpo- 
situs"? frigidissimum super bregmait 
capitis infusum; sit autem oleus roseus 
de ipso anno?* conpositus; cujus si cu- 
pia defuerit, oleo gremiali quem omo- 
inbem'* Greci appellant, id est sep- 
tembrio aut octobrio mense" factus, 
sie a Grecis appellatur ipsius anni tres 
qurtes, et quartam olei rosei pars mis. 
tetur? plus aut minus et quinta pars ® 


XVIIL. Ad cefulalgia, id est capitis 
dolorem. 


Quae ex aestu aut calore capitis do- 
lores fiunt, frigdores habent virtutem 
sine ea quae stiptiea. Optima autem ad 
cos est quaecumque extenuandi habent 
virtutem, propter quod ab initio nihil 
melius est quam oleus roseus qui sine 
sale frigidus in bregma infusus; sit au- 
tem non vetus oleus roseus. Deinde. 
autem post roseum, camomellus est - 
oleus, in quo mediocrem oportit frig- 


. dore facere. In quibus autem nimis 


infrigdare volumus, camomello roseo 
cum cum admiscere convenit sucus 
porcacla aut sempervivae herbae por- 
caeli aut lactuce aut omfaeus uvarum; 
opio autem et mandragore sucus cave; 
non enim absque lesionem; quod si 


tationem quis adhibeat spongias densas 
et cavas infusas in aqua expressas ni- 
mium capitis superponuntur. — Si quis 
de frigdorem capitis efficitur dolor, ru- 
tini olei usus juvat; quod si nimis super. 
quam debet calor accedit, euforbium 


sit sceti conplosum® infundis eaput. modicum in ipso oleo resolvis. Inun- 
Partius antem de retro in occipitio est — guere autem oportet cum oleo yrino et 


228 


infundendum, concalescens?! ibidem 
oleus infusus, [178 v^] medullam spi- 
nalem ledit. Camimelus? autem oleo 
rosco?* secundus est; et magis?* pueris 
et mulieribus et delicatis et mollibus 
corpus habentibus vel his quibus non 
satis necesse est infripdari , de oleo ca- 
mimelo infundendus est caput. Quod si 
major vim * vaporis frigidiora exigerit 
adjutoria, superaddendum est oleo ro- 
seo sucus sempervivae aut porcaclae 
aut lactucae aut uvarum inmaturarum 
sucus aut cocurbitae rasuras expressas 
sucus admixtus. Quiescere autem de- 
bent locis frigidis quorum pavimentum 
spargenda sunt frondes virides, rubi aut 
ederae**, qui non grabem? inferant 
odores violentiam et conpetenter?* in- 
frigdent. Erasistratus? autem dixit mag. 
num esse adjutorium si spongeam?* 
densam et cavam infusa aqua frigida?! 
et expressa fortiter superposita sit capiti. 

Si de frigdore caput doleat. Si vero 
de frisdore caput fuerit inquietatum, 
tunc gravedo quaedam cum torpore et 
venarum interceptione: contingit, tunc 
elfusio lacrimarum, tunc falsa somnia 
Ztaves existunt. Curatio. Quibus rutatius 
oleux adhibendus est aut. laurinus; 
sin. vero opus fuerit ut calor major ad. 
hibeatur, addis. eufocbium. medicum; 
uugui etiam. opertit de oleo irino aut 
amaracino. lU unzuenda surt autem fron: 
nares et. aurium pori 9; haec. erzo ad 
receutes capitis dolores suut adhibenda. 
Quod si muitis temperibus ex caloris 
aut fresdorts distemperantias passie per- 
severat, tune radendus est caput nova- 


a .H 


conceal cas. 
— " geavun iu. 
aquam ciiam. -- * post. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 18. 


La 
amaricinum, et si oleus laurenus ad 


praesens inveniatur, ad haec utilissimus 
est. Inunguenda est etiam tota frons et 
nares et aurium porus. Haec autem ad 
recentes capitis procurandi sunt dolo- 
ribus. In autem diuturnis capitis pas- 
sionibus de calida et frigida distempe- 
rantia, necessarium est radere caput 
et medicamenta adhibere emplastica et 
ceruta. Qui autem capillos non babent, 
nimium liquidiores sunt magis adhi- 
benda medicamina; infrigdanda sunt 
quae nimium sunt calefacta distempe- 
rantia ex his quae ad aerisipilas sunt 
praedicta. Quae autem calefaciends 
sunt, per ea quae calefaciunt, quales 
est de euforbius; sufficit enim eufor- 
bium -^ i, oleo dulce libra una, cera 
Z iii, conficis et uteris cataputias. Ad 
ortopnoicus et ad omnes contractiones 
nervorum opopanacus [155] iii, opio 
Zi, cum vino cvato uno facis catapu- 
tia, et das in mulsa una. Item alia ce 
taputia : opopanacus -^ ii, castormum 
2, ας 2 ἐ, piper Z it, et das dormitu 
cunti unam; facit etiam ad ortopnoicss 
et tussis. 


XVIII]. St ex humoribus capitis 
sit dolor. 


Quod si ex acris humoribus de sto- 
machum capitis fit dolor, sanat ventris 
evacuatio quam celeriter per vomi 
ficta; nullo modo autem vomentibo: 
temperan oportet malitiosa cacocbi- 
mim cibis eacimis. Pessima autem fi 
passt ex pessimis et. malitiosis hume 
ribus inbevetas difficile lavanda tunics 


camimelum. — " olus roseus. — * maja« — ?* vis, — * hedrt. 


^ cumpeteuter. --  Aeristratus. — ? spangiam. — ‘! infoss 





230 ORIBASE, SYNOPSIS. VIII, 18. 


tanda, si nulla tamen febrium indicia 
intervenerint; caput vero ole[o] duici et 
calido jubandus est, ut illos supervo- 
lantes ad superiora vapores fumosos 
reprimant**. Quod si vomere non po- 
tuerit, cibos dare velociter oportit di- 
gestibiles et eucymos '* et eustomacos*? 
et ex media materia. Post haec autem 
dabis bibere absentium; civabis autem 
eos ora tertia aut quarta panem ad 
sufficientia, et sit spatium alias tris 
aut quattuor oras, et labet ut consuetus 
est. Si autem aliquis non potuerit pa- 
nem solum accipere, dabis simul olivas 
et uva passa aut dactulos. Pessima au- 
tem passio est quae fit de malis humo- 
ribus, quorum collectione ventris 
[179 v^] vel stomaci tonicae inbibuntur; 
oportit ergo dari ers pycra* antidotum 
bibere. Quod si cum‘? dolore nimio 
ex calido ventositatis?? spiritu** in ca- 
pite extiterit*, in initio enim uteris 
quae reprimant et infrigdent*?; solum 
deinde admiscendum est aliquit de apu- 
crusticis**, quod mrtigare possint et di- 
gerant passionem et sic postca ea quae 
digerant adjutoria minuentes apocrus- 
tica? medicamenta % quae in primo sunt 
adhibita, et amplius sunt adhibenda ca 
quae extenuant et digerunt, minus au- 
tem quae mitigant , et modice uti oportit . 
apocrustica. Saepius enim constrictus | 
vel constippatus intra porus calidus 
ventositatis spiritus aut humor! pin- 
guis et viscosus, ita ut bix possit multis 
solvi temporibus ibidem constipatus. 

In febribus capitis dolore. Si autem 


* reprimat, — '* cucimus. — # costhomacum. — *! pigra. — ** con. — * ventos 


las. — * spirito. — 3 in capite deest. — % cxsisterit. — 37 infrigident. — # apocre* 
tecis. — » apocrusteca. — ** incdicamentis. — *' cum aurium sonitus similiter et ex tt 
plecionem cibi anal ymiasis fieri solent addit. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 18. 231 
ex sinis febribus fuerit facta in capite 
eballitio et nimium fecerit dolore, ad- 
jutona sunt. frigida adhibenda, qualia 
sunt oleus gremialis*? vel oleus roseus 
cun acito modico **, ut supra scriptum 
€t, e papaver in oleo coctus embroca** 
æadhibitus. 

De vino, si caput doleat. Si vero 
e1 "ini potione** caput fuerit sollici- 
tatum, frigidis curabis adjutoriis; ca- 
lxh enim sunt de quibus caput mo- 
leütur vaporibus. Roseus autem ad 
bac sufficit oleus non satis frigidus 
adhibitus; expedit enim et requiescere 
εἰ dormire, vespere vero balneum uta- 
tur; cibos vero eucymos* accipiant, . 
qualia sant ptysanae*? sucos et sorbi- 
t0? alicae? et ova sorvilia?! sine li- 
quamen?, lactucas elizas frigidas ; eu- 
Cyma? sunt et brassica?*, quia haec?* 

desiccat vapores? de vino factos?*, si- 
militer autem et lenticla; bibat enim 
aqua omnino. Quod si stomaci "* eversio 
fuerit facta, mala granata accipiat aut 
"mela cocta aut pera. Somnum‘! 
[180] autem ex*! his factum, postea 
balneum utatur in quo aquarum super- 
fusiones? saepius** acceptas#, iterum 
dormiat aut requiescat et iterum labet®, 
et nutriatur cibos? similes**. Quod si 
aque? potionem?" aborrit, vinum 
æQuosum bibere permittit, et pisces?! 
aspratijes** et qui** molli** sunt carne 
ÆMinistrabis, et columbos matris** sub- 
ductos® in simplici jus" cum porro 


e "^ epalliGo, — 9 gremialios. — ** modico deest. — ** inbroca. — ** vino pocioni. — 
€ucmnis, — accipiat, — *  plisine, — ?* sorbicio. — ?' alici. — ?* sorbilis. — ?* seni 
lequemin. — "et eucimas. — ? brasica. — * hec. — 7 vaporis. — "* factus. — ?* stho- 
RAC — '* pire. — !! somno. — * ex deest. — ^ superfusionis. — '* sepius. — # ac- 
Cita mnt. — ** labit, — ! cibus. —** similis. — aque. — * pocionem. — "' piscis. 
7—- "! wpratilis.— % que. —* molle. — * matre. — * abductus. — *" juscellum. 


232 ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 18-19. 
Α la 
et aneto modico cocto et oleo conditum 


accipiat®. Quod si remanserit adhuc 
humorum aliqui* vapor, manente!^ 
constipatione "1 locorum! vitalium , aut 
dolores? adhuc sint ia capite'?*, remo- 
tum oleum!* roseum, camimelum !9* 
uteris calidum mediocriter et postea 
irinum; cum quo etiam si fuerit necesse 
admiscimus amaracinum!? aliquando 
et nardum (58, 

Si ex percussu caput doleat. Quod si 
ex percussu? caput doleat!!? vel si ali- 
qua loci ruina fuerit facta, oportit co- 
gnoscere!!! si nulla!? inflammatio sit; 
quod si intra testa inflammationem!? 

» habeat, non sine periculo! talis dolor 
existimandus esse. Curatio!!*. His oportit 
flebotomum!* adhibere et per clys- 
tere! ventrem subducere!!* mox inpri- 
mis, deinde fomentandus"* est caput 
cum spongeas!?, et lanas molles!!! . 
oleo!?? calido infusas superponere!?? vel 
alia quaeque?* talia adhibenda sunt 
quae!!5 ad inflammatione !?* apta esse 


cognoveris. 
| CuarrruE xix, t. V, p. 428.] 
XXII. De ccfulea!. XXIIII. Ad cefalca signa. 
Diuturnam et difficilis? est ad cu- Capitis autem quae cum gravitateti 


randum haec passio, quam Greci cefa- dolores sunt, plenitudinem in se sigor 
leam? vocant; his dolor capitis ex in- ficant; quae autem cum mordicatione® 
tervallo de parvis conmovetur* causis, fit capitis dolor, ex inflammationem 
ita ut neque sonum, neque clamorem  efBcitur; quae autem cum tensione 


*" aneto..... accipiat deest. — * alique. — '* manenti. — !?! constipacionem. — 
101 Jeocorum. — 9 doloris. — 93 capiti. — '* olium. — '* camemolinum. — !' age 
recinum. — '* nardinum. — '*? percusso. — !!* Aa porte deux fois le membre de phrest 
quod si... doleat. — !!! cognuscere, —!" sine ulla. — !! inflammacio, — ''* 

— 15 curacio. — !!* (leobotimum. — !!? clistirem. — !!* deducere. — ''* fumentandes 
— !?* spungias. — 5) mollis. — !** olio. — '? siperponerc. — ο aliqueque. — !9 qu. 
— 136 inflammacionem. — Cuar. xix : ! cifalia. -- ? deficilis. — * cifaliam. — * eem 


movitur. 





236 ORIBASE, SYNOPSIS. VIII. 20-22. 


uaguatar, de praesenti dolores mitizat. 
Jubat autem eos «i inmitias in auribus 
tepidum oleum, ubi euforbium modi- 
com babeat, id est in libra una? olei? . 
caforbiom * mittas drazmas iii Item 
trociscos ? emicranicos ?: ορια Tbi- 
baica* = i. opu?$ Parthicu?* = vu, 
a8: v" tap-ie 7 sucus .- vi, euforbiu * 
— iii, opopanacos ?? .- 1, cum aqua facis 
trociscos ^, et cum opus est aqua re- 
«olvis et loca dolentes *' inlints, et mox 
sine dolore** efficitur. Quod si calida 
luerit. distemperantia 9, crocodes  tro- 
ciscum resolutam inlinis. [tem ad emi- 
crani* dolorem lauri bacas siccas - ii **, 
libanu  — i. teris, cernis et cum aqua 
resolvis, et inlini«. frequenter; *peri- 
mentatum 9 est. [tem aliut * : piper et 
gummen® teris cum albumen ovi et 
inlinis. 


CHAPITRE var *, t. V, p. 430. 


XXV. 4d stsocefulos': Dioscoredis?. XXVI. Dioscoridus , ad sicocefels. 


Stoicada? herba ex aqua aut mulsa Stichadus herba cum aqua aut sd 
data in potionc* liberatur. dabis bibere ct liberas. 


[CHAPITRE Au, t. V, p. 46ο.) 


XXIIIL. Ad siriasin! infantibus ; XXVII. Dioscoridus ,, ad syrion pen 
Dioscoredis?. 
Super bregma cerebri? superponere In capitis bregma superponere op 


oportit heliotropu ! folia*. cocurbitae ra. — tet eliotropium, quis corpiurus vocal 
ura, cocumeris aut* melonis ortensis? folia aut cocurbitae rasuram aut © 


? lib. 1. — ?? olio. — * euforbio. — *! trociscus. — * emigranicus. — ? opio. 
* 'Thebahico. — ? opo. — ?* Partico. — ?' tapsii. — %* euforbio. — ?* opopan 
— * trociscus, — *' dolentis, — % dolori, — "! distemperancia. — '* crocisdi. 
? emicranio, — '* 1. — " libano. — * experimentatum. — ' alium. — * games 
παρ. xx : ! sisacefalus. — * Diuscorctis. — ? stiucatis. — * pocioni — Cm. x 


! sisoriasin. — ? Deoscorilis. — ? cerebris. — * clleotropiae. — * et addit. — * & 


* bortensis. 


* Les manuscrits de Paris transportent ce petit chapitre après le suivant, 


ORIBASE., SYNOPSIS, VIII, 22-23. 


cortices; strigni* sucus cum 
seo inpositus jubat. Syriasin !° 
tur tumit!! pars cerebri, quam 
wegma vocant; fit grabitas!? 
m cum pallore corporis et sicci - 


dtestante fastidio. 


237 
. .* ο 9 La 
meris aut melonis qui intrinsecus alibi, 


aut strignu hortense foliarum sucus 
cum oleo roseo inlinitum ponis. 


[CuaprrRE xxiri, t. V, p. 430.] 


XXVI. Ad tinea! capitis. 

»a* capitis Greci alopicias. et 
vocant; duplex passio fit, ut 
lo ex defectu* quodam cadant 
4 nudato* capite* turpis adpa- 
ia vero cum vulnera orrenda* 
[ue visibus occurrat*. Defectus 
ando contigerit calvitiem'? fa- 
à vulnera vero" si fuerit gene- 
. valpinis vulneribus exibeat!? 
lnem aut serpentibus squa- 
iperficiem mentiatur?, utrum- 
us passionis foeditatem!* exibit 
m. Horum" enim genera" 
& frequenter conpraehendun- 
15 pessimis humoribus consis- 
in capite!?. Sane haec?! passio 
ada est fructibus ex malis sucis 
nascentibus, ut puta si sterilis 
erit raritate? frugum?! proge- 
uod si corruptus fuerit humor, 
degeneres alat, ita* et in 
humorum vanrie[182]tas facit. 
olore? alba fuerit, legmaticum 
t esse humorem, si robra*, 


ssigna sunt; subrobea?? si fuerit 


XXVIII. Ad tinia capitis. 


Ex pessimis humoribus alopicia, id 
est tinaea capitis fit et ofiasis vocant. 
Quales autem sit malitia humorum ex 
ipso colore capitis autem potest cognos- 
cere et dabis ad haec catharticum qui 
[156] superhabundaverit humore et 
evacuetur. Quod si ex ipso colore qui 
augmentatur est, contemplare potueris 
qualem debcas dare catharticum. Ego 
autem semper de hiera purgavi , addens 
et interdum elleborum nigrum, si me- 
lancholochiterum humorem habent 
opus evacuare; interdum autem sca- 
monie addes si colericus nocit humor; 
si autem flegmaticus , nihil ei admiscui. 
Post autem totius corporis purgatio- 
nem, adsumendum et sic uteris localibus 
adjutoriis, hoc est euforbium ct tapsia 
cum cerutum admixtum. Radere autem 
oportet capillos et frecare cum lenteo 
patientis loca et sic coperis medicamen 
post robore factum. Item aliud ad alo- 
picias : cedreas hieraticas + i, femus 
soricum Z iiii, gummin £ i, livano +, 
cum aceto modico uteris. 


sagni. — * olio. — 1° siriasin. — !' tumuit. — !* cavetes. — " siccitatem. — 
: :! tinia. — * thynia. — ? offiasis. — * defecto. — * mutato. — * capiti. — 
t. — * horrenda. — * occurrant. — '^ congerit calviciem. — !! enimvero. — 


— ^ menciatur. — !* feditatem. — '* horum deest. — '* generata. — " con- 
mtur. — '* et. — !* capiti. — ? saniae. — *! terre. — ?* raritatem. — 3) fruc- 
* de generc salatate. — ** hi. — ?* capiti. — * colera. — ?* rubra. —- ** sub- 


238 ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 23. 
Aa 
colorem , e cbolerico? humor fit. Nigro 3 


autem οἱ fuerit colore?, melancho- XXVIII. Quee sunt simplicia ad αἱορί- 
licus" humor generat passionem. Hos cias et ofiasis. 

ergo purgari oportit secundun humo-  Euforbius quidem nimis calidus est, 
rum qualitatem. Galenus?? autem ad  tapsia autem minus, ita senapes et cr . 
haec ** has?* dabat catapotias?*, quae?!  damomus et adarces, post haec stratie 
recipiunt interiones?* Zi, aloe? Zu, et afronitru, bernicarius, autem ab eo 
diacridiu® Z ii,absentisucus Zi; cum  tapsia; ita senapes et ellebori utrique 
suco caulium colligis*! et facta cata- et oleus laurinus et alcionius et radica 
potia*? das secundum virtutem; danda calami et cortex ejus usta, et pecesii- 
est etiam et iera®. Post purgationem" — quida et cedrea, ursi adeps. His euim 

vero corporis caput purgavis et sic lo- usus sum, fortioraquidem cum cerutam 

cales ** offeris adjutoria*é et maxime — misces; inbecillior autem eum laure 

diaforetica*", quae ** cacocymiam  in- oleo uteris. 

tantem suptilem reddat et extrahat san- 

guinem, qualis est tapsia. Oportit ergo 

radere. caput οἱ frecare cum sindone 

grossa aut. pannu ? asperu?!, Conside- 

rare ergo. oportit; si enim modicum? 

(recando. subrobeus*9? cito fuerit locus 

lactus, cito sanatur; si autem post mul- 

tax oras δὲ apparuerit , difficilior ** est ad 

xataudlum, Contemplari etiam** con- 

venit pest. ablato?" medicamine ne? 

plus quam eonpetit cencalescat ** cotis 5), 

wd et ** multum nimis robore*? habeat 

να οκ, Quod si ita fieri. cogno- 

lees, lennrem et mellierem uteris 

mealicamen tà ut ** ejus minuas virtu- 

tem ο) addendo in ipse certo adapes*?. 

Facis autem Sane ο anpesite. medica- 

men" im catte ad se ubi ventus 

ww est. in hieme 7 autem in Nalneo 7. 

COptimum. ad bacc οικου est ? 


oran * cree. — 7 melancobcuz — ? Gallienus, — # hec, — * 8 — 
" eaten Uo ee * interwis - aki. — * dagridio. — ‘ ice — 
+ sata gres oU nempacioentm. — © locale. —  adjatoriem. — 4 dr 
aus IU queo U capa, το penna — * aspro. — * modico. — " ο 
"oMwwe, 07 beso o e — © alato. — * medicemini. — * ne dt 


Ανν, — ^ omi U emm. — U τοσα. — "* cutis, — ** 
'* A 8t Cowew eee o 7 adibha -— % istare. — 7? medicamini. — * dk: 


hum ain “he " ce ders: 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII. 23. 239 


| fit de euforbin?* et post ipsum de 
eia" et senapis® et cardamus se- 
idum utrorumque modum"*, nihil 
sus Limnistes**, ita adarces, deinde 
atius*! et afronitrus et bernicarion et 
ique ellebori et erucae** semen et 
us** laurinus et alcioniae utreque*! 
a6** et radices** calami et cortex 
ae** et pice** liquida et cedria*? et 
nus soricis et anserinus adeps* et 
ügdala* amara tota usta [182 v*]. 
t his enim quae? fortiora* sunt hu- 
io ceroto admiscis oleo** laurino 
st pice ** liquida admiscis. Quae** au- 
tm diuturnas et difficiles? sunt ad 
asandum , fortioribus*!* medicaminibus 
τω: quae? autem recentes? sunt et 
tito sanantur, inbecillioribus !°! medica- 
minibus curas. Ad alopicias fortissimum 
Bedicamen est quem dicturi sumus, 
quod ad minores! aetates!** vel qui 
dlicti sunt corpore; solvendus est 
"um" adipe?** anserino aut ursino et 
eo laurino et his similibus. Confi- 
Hur autem sic : euforbiu recente!** 
€ ü, tapsiae sucus recente? Z ii, 
deu laurinu!!* Z ii, solfor viva!!! Zi, 
"leboru nigru!* Li, cera. Z vi; resol- 
ἣν etra et oleum!? et admixtis! ce- - 
Pris speciebus!!* uteris. Item aliut me- 
Qs aciens omnibus, et ad cadentes !!t 
tpillos facit cum oleo!" resolutus et 
Mes calvities!!* incoat fieri, et ad 
0&9 facit nasci capillos!9* ; est autem 


"5 adhipis.— *! amegdola. — ** que. — *' forciora. — * olio. ——** pici. — * qui. — 
defiailis. — ** forcioribus. — ** qui. — !* recentis. — !*' inbicellioribus. — 33 cu- 
V... . eut desst. — * minoris. — !* etatis. — '* autem. — !** adipi. — !' olio. — 
enfesbio recenti. — '* recenti. — !!° oleu laurine. — !! vivo. — ''* elleboro nigro. 
: 99 cie. — ' admiscis, — !!* especiebus. — !# cadentis. — ΙΙ] olio. — !'* calvicies. 
, "9 dius. — νο capillus. . 


240 ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 23. 
Aa la 
mirabilis : stercus soricis!!! domestici 11 


ustum «1, camelinu Ciliciu ustu 115 . 
Z i, medulla cervina z i, calami cor- 
tices z 1, cavallinos!** dentes 95 ustos 13€ 
£ i, adapes!? ursinas!* 4 i; facta 
pulvera cum mel teris fortiter et ad- 
miscis adapes!9 remissas cum medulla 
et reponis in buxide"? aerea?! medi- 
camen, et cum opus fuerit fricas"*? 
alopicia ut supra dictum est, et uteris 
donec capilli nascantur; nam ad ca- 
pillos'# cadentes* per singulos!#5 
dies inunguis caput. Item aliut ad alo- 
picias et palphebras"* ut pili renas- 
cantur : soricum capita ii, murra 
stactes!? Z in, stimeos!% (ορίου 150 
2 i. ysopu modicu!^; iu tribus diebus, 
ostendit in tinea!!! capillos natos!t?, 
ltem. aliut : ladanu!*, adiantu!**, ca- 
pricornu ^5 ustu!!6 ana ^ i, adapes! 
ursinos* quod sufficit. Item aliut pro- 
vocat capillos!'*? : stercus ovium ustus 
cum radices! cvperu!9? tritus!#? et 
cum mel adpositus !9 capillos 154 revocat 
similiter!55, et $1155 cum cepas!9? tritas 
teneam 155 frices!*? capilli nascuntur. 


XXVII *. Ad eos qui contra natura calvi fiunt. 


Sevu taurinu curatu! Z xcvi, adarces Z xvi; tapsiac sucus recentis ότι. 


M suricis. — 13 domestici deest. — !** camelino Cilicio usto. — 1%* caballinos. — 
' dentis, — "'* ustus. — '?" adipis. — '?* ursinos. — !* adipis. — !* boxe — 
11 aeria. —— !? frecas. — !?? capillus, — δν cadentis. — "* singulus. — !* 

— 157 stactis. — ?* stimius. — !* Cobtico. — !*? isopo modico. — ΙΔ tinja, — τά api 
lus natus, — '? ladano. — | adianto, — !'5 caprecornu. — "'* usto, — '! -- 


"5 ursinus. — ' capillus. — !* radicis. — 1) cippero. — !5* tritas. — 9 adpogts* 
— 15 capillis. — !5* semiliter. — '* se, — 157 cipas. — 55 tiniam. — 9 πο. — 
CuaP. ADDIT. : ! sevo taurino curato. — ? adarces 4 xvi deest. 


* Au licu du chapitre marqué xxvii dans Aa οἱ Ab, qui manque dans le texte grt 
Laon a un autre chapitre, différent du texte des manuscrits de Paris. et qui se τετοατέ 
dans le grec, où il forme la deuxieme moitié du chapitre xxii; remarquons que c'est etllt 
moilié qui existe seule dans les manuscrits grecs de la mauvaise famille, ce qui 
prouver que la traduction de Laon a été faite sur un de ces manuscrits. Nous rattacho® 
le chapitre de Laon au chapitre xiii du grec. 


» ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 23-24. 241 


. vi, poletricu? 4 xlviii, calletricu* 4 xlviii, asini* veretru* Z xlviii, 
len esini? € xcvi, ladanu! « viii, vinu robeu* quod sufficit. Rade vere- 
ni * quamdiu resolvatur ; splen vero frigis" cum herbis, et cetera 
nim terenda sunt teris et miscis cum ea quae!* usta sunt et solvis cum 
ladanum; adapes'* vero solvis et supermittis!? et uteris, maxime tamen 
κο adhibis'?, Quod si noluerit, divisos** capillos?! adhibes?! medi- 
Usus autem medicaminis plus minus mensuum? trium aut quatuor. 
wutem oportit medicamen in balneo**; subinde mutavis?* autem medi- 
ie quinta aut sexta. Quod si vulnera fecerit, adipe?* anserino perunguis 
o. 


| CuaPrTRE xxiv, t. V, p. 432.] 


ΠΠ. De capillis cadentibus. 


rarior fuerit. facta. cutex!, ca- 
nlli necesse est, et? nutrimenti 
tantia* non superveniens fuerit 
- Contemplauda sunt ergo ad 
ljtoria, ut* sanguis ex quo 
dducatur et deusetur paulatim 
ingatur laxata cutex* e medi- 
i$ ad haec? conpetcutibus, 
unt ladanum et scininum ? 
id est lentiscinum 5, quot ? de 
s"  entisci 15 fit semme'!*; tra- 
aim et condensantis'? cutein 
mtem. Super hoc autem non 
elior cogeri'* medicamen? ad 
9 capillos?', nisi mixtus lada- 
| oleo?! lentiscino?; nam ma- 
| est quia* de raso capiti piu- 
t inlinendus 1 medicamen **. 
is autem adhuc multum ma- 


XXX. Ad capillos cadentes. 
La 
Ad haec igitur neque experimentavi 


nequi cogitavi meliorem esse medica- 
men ad capillos quam id quod miscitur 
cum ladanum et scinino oleo. Quod si 
multa fluxio capillorum fuerit ex rari- 
tatem cutis, magnum fit. Non utique 
inutilis est ad haec, si praesens sit et 
myrtitus oleus pio scimino admixtus 
cum ladano; manifestum est autem 
quia antecedit eum, frecandus autem 
caput. 


XXXI. Ad eos quibus ez aegritudinem 
cadent capilli. 


Quibus ex aegritudinem cadent ca- 
pilli, reparativis cibis subvenis. Lotus 
arbor cadentis capillos repraemit et 
aprotani cinus cum oleo aliquo resolu- 
tus, barba autem provocat. Sine autem 


$»c0. — * calletrico. — * aseni. — * veretro. — ? aseni. — * ladano. — * vino 
. aseni. — !! fregis. — '! herbas. — !? qui. — "* aque. — !* et desit. — 
— © spermittis. — ?* capiti. — '* adhibis. — * devisus. — *! capillus. — 
,—# mensum. — ^ balnio. —* mutabis. .— ** adipi. — Cuar. xxiv : ! cutis. 
mt, — ? ot. — * substancia. — * hec. — * aut, — ? alitur. — * cutis; — 
# pledanum et sceninum. --- |) olium. — '* lentissimum. — " quod. — "* ar- 
15 lentisco. — '* semine d'est. — ! condensa, — !* cogirem. — '* medicamini. 
eatis, — *' capillus. — ? olio. -— ? lentiscimum. — * quea. — * capillus 


9 medicamir.e. 


16 


242 
Aa . 
nentibus liquidum est inponendum 


medicamen ?. Multa* autem consi- 
«tente? defluxione* capillorum ex?! 
raritate??* cutis amplius effecta 3, pro 
lentiscino oleo?* mvrtinum?* oleum?* 
cum ladanum admiscimus”, et sicut 
dictum est pro mvrtino?* aliquando?? 
et nardinum ** uteris oleum! in frigidis 
aetatibus * et temporibus hiemalibus €. 
Ante medicaninis vero usu. frecabis 
caput diligenter. Contingit autem fluere 
capillos ** saepius ex aegritudini, 
quos cibis oportit recuperare # [183 ν΄], 
ex quo saepins V sanatus scimus fuisse 9. 
Nam lotus arbor, id est ros quem cal- 
ligari utuntur, fluentes®? capillos *? 
contenit** οἱ apotani** cinus?** cum 
superscripto aliquo** oleo. spissus re- 
solutus capillos ** et barbas probocat *. 
Si autem absque. aegritudine 9. fluant 
capilli, sanat brassicae*! radix sicca 
trita cum aqua et inlita; loti ** vero ar- 
boris** radix similiter ** ut capilli non 
cadant facis. Laudabit igitur Galenus ον 
ladanu infusu*" in vino; teris et super- 
mittis oleum? martitem" et vinum, et 
leris usque ad mellis grassitudinem οἱ 
linis caput ante. balneum *? et post bal- 
neum ?, Melius autem est, st et poli- 
tricum mediam. parten?" ladano*! ad- 
miscis et uteris cum olco?! mrtite*?* 


ασ nardino?*. Ut capilli etiam post 


" (enim addu. - - ?* 


inultum. — * consistentin. —- 


ORIBASE, SYNOPSIS, VII, 24. 


la 
aegritudinem cadentis capillos sanat 


brassica sicca, trita cum aqua catapl 
mata , aut luto radix similiter. 


XXXII. Lt capilli non cadant. 
Quod laudavit Galenus, laudanum 


infusum in vinüm mittis, mutas, su- 
permittis oleum myrtitem et vinum ad 
mellis spissitudinem facis et ungom 
caput ante balneum et post balneen 
[196 v^]. Melius autem est si adjuncü 
media parte ladani admisceas et uteri 
cum myrtitem oleum aut cum uardi. 


ΧΑΝΗΙ. St er igne husti capilli s 
nascuntar. 


Usta cute, in ustis locis si capilli που 
nascuntur, fici folia trita cataplau»a m 
ipso loco. 

XXXIII. Si de sapercilits cadast 
capilli. 

Si de superciliis, cedrea usta de fa- 
villa ejus inunguis. 


% defluxioni. — ?' ex de — 


" raditatem. — * cllectus, —- 7* olio. — ? mirtinum. — 3 olium. -— * admncsu*- 
--" imirtinum. —- ?* aliquando deest. — *^ aliquando addit. — olio. — * etatibu. — 


9 hiaemalibus. — *' capillus. — 


sepius. — * egritudini. — % recoperarc. — * qw? 


addit, — Ὁ Luesse, - % latus .—." calecaru. —. '* fluentis, — 9 capillus. — ^ coatinet- 


— 9 aprhotani. — * cin, -- 9 


aliquos suptus, — * capillus. —d provocat, — 4 qu 


Ludini; — * brasici. -— 7 [σα — *. arboris decst. — ** simultum. — ** Gallienus —7 


** Jadanum infusum. -- - © olium. — * 


danvum. - "oh. Te met οἱ - 


mvrtiti. — 977? balniura. -— "' partim. — "18° 


" nardinuin. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 24-25. 243 


L 

tura 7 exeant ?*, fici " folia sicca tundis ° 
| eeruis et ex eo pulvere loca confri- 
az". Àntea vero aqua calida dulce 
ipsa lora vaporas, sed quoniam ali- 
quado de superciliis®! vitio** inmi- 
reste elefantiae "* aut nimia siccitale ** 
Mi cadunt, quemadmodum οἱ de ca- 
pie" sepe. contingere solit, hii? sic 
«qus! constringendi; cedrinum"? lig- 
wm conbures® et ex ejus nidorem?! 
palrerem colligis , ex quo pulvere loca 


ipa contingis. 
LOHAPITRE xxv, t. V, p. 433.] 


WVIIII. Quac. sunt , que grossos pilos! XXXV. Quae ertenuant capillos. 


aut? capillos exlenuant. 


Hordei? fabae, orobi farina, afro- Hordeus, faba, hordeus, afronitrus, 
:  Mtru in balueo si quis utatur; fortiora in balneo ulnarum testas ustas , alcionio, 
"TO medicamenta sunt ad longos et ellebori et brioniae radix et draconteae 
Krosio, capillos aut pilos* nitrus ustus οἱ aristolociae radix, cacreos bene olen- 
Cerices et? porfirae* et ostreae?, et — tiae; has si vis facerc, miscis cyperum 
*CPüe ' testas ustas. Cerices autem non et meliloto et rosa sicca et scinuatus et 
Ustae pulvis et alcionium* non ustum  yreus et nardu stacius et nardus Indices, 
πε ellebori οἱ brioniae radice» et dra-  Celtices et malavatro εἰ folio et amona 
"Onteac! «t aristolociae radices! οἱ et costu teris, et cum oleo super frecas. 
Sacri, Bono'* autem odorem? eas fa- 
"ere volentibus. admis! cyperu!* οἱ 
Melilotu!s et rosa sicca et seynanthos !? 
"t reos! et spica nardi. et Celtica. et 
"aja batru et foliu et amomu et costu : 
τς autem haec. et cum oleo?? lines” 
"*pu, et frecas. 


- 


usturam. — ‘* exiant. — ^7? felici. — * confrecis. — unccio. 
7 “3 inminentem. — "' clevanciac. —- 3) siccitalem. — ** et capitis, — % his. — % si 
Me aderunt. — ** cytrinum. — ** cumburris. — *' nitorem. — ΟΜΑΡ. xxv : ! grossus pi- 
à ο —! vel — ? hordiae. — * pillus. — * et deest. — * porferi. — * ostriarum, — 

*&pise. — ? alcionum. -— !* draconteic. — !! radicis. — '* bonum. — "^ hodorem. 
7 " admiscemus. — '* ryppero. — '* melliloto. — " seinantus, --- 5 irivs. -— '* olio. 


— * fins. 


siperciliis, — 


- 


10. 


2^4 


ORIBASE, SYNOPSIS, VITE, 20. 


| CHAPITRE xxvi, t. V, p. 434.1 


i181 v^] NXMIL. Ad forforicla capiti. 
Aa 
Forfores! in capite? nascuntur ex 


malis humoribus; considerandum est 
ergo ut consumi ipsa forforicla possit 
medicaminibus, quae purgent et dige- 
rant. Inprimis purgandus? est totum cor- 
pus. si plenum est cacocymia, et con- 
roborandus* est caput, admiscentes* 
stipticae* virtutis medicamina. Conficis 
ergo medicamen sic: forfores?, cynicos?, 
mesu* infundis in aquae eminis duobus; 
post haec autem teris et colas sucus et 
coquis'* cum aceto! emiuae mediae, 
donec ad vini'* pinguedinem veniat et 
ex hoc medicamine caput linis. Et post 
haec? lavas caput ex aqua ubi cocta 
fuerit beta aut fenusgrecus aut lupi- 
nus; unctionem vero uteris feces" 
olei!5 irini!'*; hoc mirabiliter operatur. 
Item aliut ad forforiclas : terra Cymo- 
lia, solfor vivu !? aequalia pondera; teris 
cum acito , et in balneo uteris, et aqua 
calida labas. Ungueri vero oportit non 
solum in balneo, sed et absque balneo. 
Item aliut : lytharguiru '*, ruta, oleu !*, 
acitu?*, teris et caput linis; probatum 
est a nobis. Quod si per multum tem- 
pus perseveraverint?! i capite forfores, 
talem uteris medicamen : calcanthu 3 
« i, solfor vivu & 1, vinu non salsu 
admiscis et olcu* lentisecu et facis 
ad mellis spissitudinem et inungrues?t 


caput. 


XXXVI.. Ad forforiclas in capit. 
la 
Forforiclas igitur in capite ος mab- 


liosis et pessimis humoribus manife 
tum est, quia de diaforetica et que 
prohicere possunt adhibenda sunt me- 
dicamenta. Forfores cynica media m- 
fundes in aqua cotilas duas; post haer 
autem teris et colas sucus, coquis cum 
aceto emina media donec pinguidins 
vini habeat, et exinde caput inlenat; 
ita lavitex aqua ubi beta decocta esi 
aut fenusgrecus aut lupini. [nunguis 
autem irino oleo fecis; hoc medicamen 
diaforeticus est sine mordicationem. M 
diuturnas autem forforiclas in capite, 
calcantu £ i, solfor vivo £ i, cum vine 
teris, supermittis oleum scininum e& 
facis ad gliu spissitudinem; subusgus 
sub capillos. 


Cuar. xxvi : ! forforis. — * capiti. — * purgandum. — * cooroborandum. — ' s 
mixcentis. -— * slyptice. — ? forforis. — * cinicus. — * missus. — '* qu —! wt- 
tum. — "' une. -— "? postea. — '* fecis. — '* olii. — '* uteris addit, — "^ vive. —" d 
targero. -- "" olio. — ^ aceto. —*! perseverint. — ** calganto. — ? olio. —* κος». 


ORIBASE, 


SYNOPSIS, 


VII, 27:28. 


[Cuaprrus xxvii *, t. V, p. 135.] 


XXXV II. 


Ad peduculos. 


agrias partes duas, sandarace et nitro partes singulas cuim aceto et oleo; 


put. 


[Cnaprrag xxvin, t. V, p. 435.] 


L De acoras et cyrionas'. 


epulas dicuntur quae per 
brebissimas* 
nittunt. Frequenter enim in 


piuguissimos 


in facie quam iu ceteris 
emergunt. Qui et ceteris* 
unt similes, quas? cyrionas 
t in hoc distant, quod cy- 
jores cavernas digestionis* 
humore multo? pinguiorem 
acora!* autem una habet ca- 
morem egerit aquatiorem !!, 
» vero causis una erit curatio 
; inprimis totius corporis 
st adhibenda, ut humores 
nerapt educantur his purga- 
xus ad aloprcias usi. sumus. 
lhuc supercurrit humor, an- 
irgemus quae prohibeant ca- 
aponenda et sic postmodum 
argationem, ut in alopiciis 
cales vero post liaec adhi- 
it medicamenta, quae exte- 
iores. Acoras sanantur quando 
er"? non fluit, et humoribus 


XXXVIII. Ad achoras εἰ chiriciu. 


La 
ln cute capitis consistunt tenuibus 


pertusuris forate, ex quibus tenuis et 
salsus fluit humor; quirion autem ma- 
jores habent foramina. Manifestum ergo 
est quia evacuare oportet qui haec ope- 
rantur humores. Quod si adbuc super- 
currere. videtur humor, prohibendus 
est prius qui superfluit capitis [157]; 
evacuatio ante totius corporis est fienda, 
ut in alopiciis dictum est. Expediunt 
autem et localis medicamenta, quae 
extenuant, aliqua autem in initio aco- 
ras sanant. Quando absque superflui- 
tatem aliquam totus fuerit corpus, ex 
liis quae stiptica et apocrostica habent 
virtutem , qualia sunt myrsinite et myr- 
tite et picci cortex, robi et sicaminus. 
Aliqui autem ex bumoribus habentes 
acoras, tenduntur in aucmento, simul 
quidem quae repraemant quod super- 
fluit, simul digerit et eventat ea quae 
contenent mixta exsistentem virtutem, 
qualia sunt oleus myrtitis et roseus, 
lintiscinus et cyprinus et lenticula. 


τα: * Cirionas. — ' agorba as. — cavernas. — * brevissimas. — ? mem- 


ceteris deest. — * pabolis. — ? quas deest. — * degescionis. —* multum. — 


- ! aquacyorem. — '* siper. 


* thepitre, nous ne donnons que le texte de Laon, car les manuscrits de Paris 


ist de traduire le chapitre 11 du livre IV ad Eanapiur qui, du reste, traite le 


t, @ais avec plus d'étendue. 


246 
Aa 
corpus plenum evacuatum est. Ad haec 


enim stiptica οἱ quae reprimunt? uti 
oportit medicamenta, qualia sunt oleus!* 
myrtites!5 et myrta, et pini cortices, 
robi et sycami?*. Aliqua enim resistunt 
acoris , simul et reprimunt quae super- 
currit, simul et digerunt "", qui contene- 
tur humor. Admiscis oleum myrtitem et 
roseum , lentiscus, cyperus et lenticla. 
Aliqua autem quae in summitate cotis 
sunt factae papulae'* et parvae sunt 
solis diaforeticis'? medicaminibus, ut 
calorem in se non habeant, qualis est 
beta οἱ ustulata Cymlia*® [186 v°], sed 
fortiora*! his sunt ad ca** medicamina 
quae de pingui et viscoso humore fiunt, 
qualc?* est sales aut calciteos** aut fex 
vini usta aut sandaraces aut calcis viva 
et fel de calidis ct siccis auimalibus; 
acetus vero hutilissimus est in omni 
tempore ad acoras acrissimus**. In hoc 
enim infundis metallica ; cum autem 
flegmones pausaverint, parygro em- 
plastro uteris, est. autem. hutilis. et 
simplex; papaver vero?* silvaticus οἱ 
yosquiami ? folia trita cum vino imponis; 
ferri enim ferruginem et rosa aequalia 
pondera teris cum vino et s(u ]|perponis:*; 
aliqui autem. cum cerotario roseo cou- 


fectum superponunt. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 28-29. 


la 
Quaedam autem in summitatem et par. 


vitatem adjutator solis ex diaforeticis et 
projectoria exsistentem virtutem absque 
colore, est sensibilis, qualis est bea 
husta, Quimollia; alia autem fortior: 
sunt virtute. Ex pinguium humorum & 
gluttinosorum fiant hicoras, id est aco- 
ras, et corruptus humor in tavo con- 
versus potest evacuare, qualis est sli 
et calces viva et fel et calidis et siccis 
animalibus. Acutus autem utilissimu 
est in omni tempore ad acoras agrim- 
mus. In hoc igitur infundentes aid 
ex aliud metablicas sanat acora. S 
autem ex flegmatas acoras manifeste 
tur, ut in paragro dictum est, autem 
utilis et simplicis medicamenta quin 
sunt papaver agrestis et yosquiami folia 
triia cum vino cataplasma inposs, 
eruginem ferri et rosa aequali pondere 
teris cum vino et superponis; quaedam 
vero cum ceruto ex oleo rosco factum. 


CHAPITRE xxix. UL V, p. 437.7 


XNXV. Ad ulcera capitis. 


Molibdenis! et papaveris folia aequa- 
ha pondera teris cum vino; supermittis 
oleuin myrtitem?, ut ceroti habeat spis- 


XXXVIIIT.. .£d ulcera capitis. 


Molibdenis et papaveris folia aequat! 
pondere tritas cum vino et superas 
misces oleum myrtitem, ut cerutu εαν 


© repremant. — ? olium. — '* myrlitis. - - '* sinecaumeni, —" degerunt -ᾱ p 
bole. —- '* deaforiticis. — 3 Cimolia. — ^ forcioras. — ?* adecon, — ? 
-- ** calcicins. .— ?* agris mus. — % paparo. -  ?' jusquiami. —— ^* «iperpose 7 


CHAP. AXIX : ! molibdinis. - © mirite. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 39-31. 247 
u Lu 
utudinem et superungues?. Item aliut: habeat pinguidinem οἱ de hoc inleni:. 


caamiothis ὁ tenerae folia et psimithiu* Item Aliud : calamentis mollis folia, 
aquilia pondera ; teris et resolvis cum — psimithiu aequali pondere ; teris οἱ το- 
papveris decoctionem οἱ mittis oleum. — solvis papaveris decoctionem; super- 
ayrüem, ut ceroti habeat pinguedi- mittis oleum myrtitem ut gliu pingui- 
sem! εἰ ulere ad crepantis? psidracias dinem habeat οἱ uteris ad crepantis 
dorem habeutes®. psidracea dolentis. 


XXXVI *.. Ad capitis! scaeias , οἱ sycodes , €t acoras?. 


la? capite? scavias? ruta et stiptiria® teris cum mel et inungues? spargendo* 
apilo" aut solfor vivu !* et stafidagria teris cum pice liquida οἱ inlinis. Ad autem 
pam el spissa et robea!! ulcera in capite!*, ex quibus humor liquidus currit, 
nés οἱ linum '* se[me]n teris, cum mel facta cataplasma uteris; concylia!* uris 
deris cum aqua et inponis. — Ad sycas!* in capite. Fiunt in capite et alia ulcera 
qui you Greci vocant; curabis eos hoc medicamen: sardenarum !? capita usta 
cultos! elixos!* et cinerem simul cum aceto permixta? uteris. 


[Όμλριτπς xxx **, t. V, p. 438.] 
XL. Ad malum odorem capitis. 


Quod si inalus odor de capite. manaverit, mirobalanum , miripsicis sucus ex- 
Κι, et oleus nardus acquali mensura teris et ad pinguidinem mellis factum 
EOSUIS mixtum caput , aut cum vino velus. 


CHAPITRE AN, LV, p. 438.: 
XLI. 4d nares male olentis. 


« 9 . . 
"lines, acacia , amor , aui a. 1; [157 v°] teris et cernes et cum mel coctum. 
"Le hoc jubes adzluttinare mediis naribus diafragmati. 


tiperupguis, — * calamentis, — ^ psemicio. — * pinguidinim. — ? cribrantis. --- 
labentis, — (ua. ADDIT. : ! capite, -— ? et sycodes et acoras deest, — ? et sicutis agoras 
«ida —' epiti. — * scabias. — * stvyplina. — ? inunguis. -— * spargendum. — * ca- 
4 M. — " vivum. — "' rubis. — "* capiti. — ο) lino. — "* concilia. — © siccas. - 
VC. — © sardinarum. — !* bulbus. — '* elixus. — * ct addu. 
' Ce chapitre manque dans le manuscrit de Laon et dans le texte grec; mais il se trouve 
"T*9duit per les deux manuscrits de Paris. 
N Les chapitres xxx à avit du texte grec ne se retrouvent que dans le manuscrit de 
lane; les mauuscrils de Paru les ont omis. 


248 ORIBASE, SYNOPSIS, VIII. 32-36. 


[ CHAPrTRE xxxii, t. V, p. 439.] 


XLII. Ad ypopia. 


Ad ypopia Nilu dia rodon cum aqua resolutum inunguis et fumentabis, obi de 
coxeris melilotum et fenumgrecum. [n initio autem utrasque ; post autem de feno 
greco solo et dia smyrnes collyrio. Quando autem non operatur, stadia sandices 
collyrium utimur. 


CubirRE xxx, t. V, p. 439.] 
XLIIT. Ad incymomata dinturna. 


Rafanus cataplasmatus facit ; auferrit autem haec quando incipit mordicare aul 
rafani sucus cum micas panis cataplasmatus. 


| CHAPITRE xxxrv, t. V, p. 439.] 
XLIIIT. Ad labrum scissum. 


4 
Membrauum ovi interioris ut lenteolum superponis; boc ipsum facit et art 
neae tela in domo facta et alba est ; quae autem profundas sunt in labras scimort 
inlenis de sevo capruno aut bovino aut resina. 


ΟΡΙΣΕ xxv, t. V, p. 14ο] 


XLV. 4d cepylus. 


Epylus et leutiginis Galenus. Vites agrestes, brioniae, ephilus, et siplus » e 
his similia in cute summitatis fiunt curat. Amigdala amara ephilus expurgat * 
radices loto arboris cocte cataplasmate. Costus ad ephilin cum aqua et mel; b 
sica ad ephilis et lentiginis et his similia, opus haben! mediocres curationes $ ‘ 


septa ossa usta haec faciunt. 


CHAPITRE XXXNI, t. V, p. 440.] 


XLVI.. Ad tonthos : Galenus. 


In facie cutis fiunt quos (οπίβος vocant , tumor parvus et durus, ad quos opo t! 
medicamen uti qui malaxat et diaforisin faciat; mel Atticum cyatum unum, act 
tum acrissimuni cyalum unum; inisis diligenter et inlenis ionthos cum digit 
et liecas, Item aliud : 4tipteiia «ciste- trita diligenter, supermittes terebents®# 
inalata , superpones, 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 357-39. 


240 


[CHAPITRE xxxvirt, t. V, p. Δά1.] 


XLVII. Galeni. 


Si in barba sycodes surgunt, lytharguirum, miseus aequaliter teris et cata- 
plasma inponis. [tem aliud : livano 4 i, litharguiru Z iii, salis urcetus Z ii, san- 


daracis Z ii, teris cataplasse. 


[Cuaprrag xxxvin, t. V, p. 441.] 
XLVIII. Ad sub ascellas male olentes. 


Stipteria humida Z ii, smyrnes £ 1; cum vino solvis et uteris. 


i 


[CnaprraE xxxix, t. V, p. A4i.] 


[166] XXXVIHI. Ad oculorum dolore ; 


Galen!!. 
En 
Inflammationes in oculis a testae os- 


sibus tonicas?, quae in oculis sunt pa- 
üuntur, quas Greci epipeficos? appel- 
lant. In quibus adhibenda est curatio, 
quae reprimere possint et mitigare do- 
leres et non satis in se habeat stipticum ; 
quam maxime ergo sufficit lacrimum 
«i et collurium *, qui vocatur * moni- 
meron; post autem aliquot dies uteris 
qui vocatur nardinus, qui conroborare 
€ confortare possit vel amputare; cau- 
3^ inprimis aquatiorem, id est plus 
on lacrimum quam collurium * habeat. 
Cam autem coeperit digere? passio, 
tddendo: paulatim collurium*  spis- 
us adhibes. Fumentationem autem 
uteris cum spongiis! non si grandis 
3l dolor seme] aut bis in die; si autem 
uimius fuerit dolor, et tertio et quater 
*^ amplius fumentari. Facis autem? 
Dentationem , ubi decoxeris'* melilo- 


tam et fenugrecu 15, 


. Cni», xxxix : ! Gallieni. — ? a testae. ... 


XLVIIII. Galenus. Ad oculorum 


passiones. 

La 
Optalmia , id est inflammationis. In- 
flammatio ad osso et circa testa quae 
Grece cranion tonica est. Optalmia vero 
quae repraemunt adsumenda sunt me- 
dica[158]menta, quae sunt aspera, 
quae non sunt nimium stipticam ha- 
bentis speciem. Quam plurime ergo 
sufficit albumen ovi cum conpetentem 
curatur obtalmia, qui vocatur moni- 
meron collurion. Post his diebus ali- 
quod qui vocatur nardinus collurion ad 
percurandum et confortandum subun- 
guendus est. In quibus autem quae di- 
gerunt sunt augmentanda, modice pin- 
guis uteris medicamenta. Fumentationis 
enim uteris cum spongiis mediocriter 
quidem dolentibus semel aut bis in die; 
si autem fortiter dolet, optime facit et 
tertio et quater et amplius est utenda. 
Erit autem fumentatio ex decoctione 

meliloti et fenigreci. 


. tonicas deest, — ? cpisdelicus. -— * collo- 


m! nardinus addit. — * colorium. — ? degerere. — * addendum. — * colorium. 
7  spimium. — !! spungies. .— '* quatere. — ! aut, — '* decoxerit. — 5 fenugreco. 


250 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 4o. 


[ CHAPITRE XL, L V, p. 442.] 


(186 v] XLI. Ad flegmonem oculorum; 
Galeni. 


Aa 
Qui oculorum inflammationem pa- 


üuntur?, plethora? est, flebotomandus 
est; quod si cacocymia est, purgandus 
est catartico* aut. clystere? οἱ absti- 
nentia cibi iudicenda est, incymatizandi 
sunt colluria *, quae reprimere valeant? 
reumatismum. Quod si plenitudo non 
fuerit, sed aliqua. mediocris passio in 
oculis accidens reuma feratur, uteris in 
principio mitigativam* inunctionem, 
quae et reumam? reprimat et dolorem 
miliget, quale est dia rodon Nili. col- 
lurius et mediacum? et nardinum. Si 
autem in capite solo aumentatus!! hu- 
mor fuerit constipatus, ventosas oportet 
inponi de retro in occipitio cum scari- 
fatione aut sanguisugas in dolentibus 
locis οἱ maxime in temporibus, et fre- 
quenter lacrimum ovi aut lacte muliebri 
incymatizaudus " ut mitigetur dolor. In 
quibus autem calida et ignita est reuma 
οἱ acra". aut!*. salsa, cataplasma !5 
uteris de pane mundo! interiore. infu- 
sum in aqua et tritum, cui? modicum 
addis oleum roseum et super palphe- 
bras'® inponis; aut hoc modo!” con- 
fectum, panem mundum infundis ia 
sapa et teris cum ovi vitello? cocto for- 
titer οἱ trepidum oculis superponis; aut 
in. papaveris. decoctionem?! veterem 
alfitam coctam cataplasmam | oleum 


roscum niodice admixtum inponis. Su- 


L. Ad inflammationem oculorum. 


La 
l'lenitudinem igitur cxsistentem, fle 


votomum aut catharticum aut clystere 
aut cibi abstinenciam adhibis, et si 
inunctionis uteris ex his quae reprae- 
mendi habent virtutem reumatismi. 
Non autem cxsistentem reuma plenitu- 
dinem , sed ex aliqua passionem medx- 
crem in oculis exsistentem reumam, 
fertur utilis in initio inunctio que 
mitigari possint inritationem his me- 
dicamentis quae repraemant, qualis est 
Nilu dia rodon et mediacus collurion et 
postea nardinum. Si autem in capit 
solo plenitudo deambulat , humides obl 
gationes exsistentes ventosas oportit ad- 
ponere in initio retro in capile cum 
scarifationem aut sanguissugas adposis 
secundum algentem locum secus oce 
lum in temporibus. Frequentius autem 
ovi albumen aut lacte muliebri inque 
matizas οἱ ea quae possunl migav 
dolores. In quibus vero calida et ignita 
est reuma οἱ acra et sal«a, cataplum 
igitur uteris de pane mundo interionen 
infusum in aqua et tritum in oleo ro? 
admisces et pones super palpebra, 1ἱ 
ub) papaver decoquitur, iterum cu& 
alita ipsa aqua facta cataplasma, ον 
modicum oleum roseum admisces εἰ υἱ 
supra ponis. Inunguis autem palpebrs 
dia rodon collorion. cum decoctionea. 
ubi papaver decoquitur resolutum. Pr 


Cur. xt 2! Galieni; — 7. patitur. —-? si pletura, — * catarticum. — * clislirem. — 
* colluria deest, — * valiant. — * medicativam. — ? que reuma. — ^ medicames. — 
| augmentatus, — '? inquematizandus. —- " agra. — ! ad. — '* cataplasmandus. — 
" mundum, - 7 cum. - " palpebras. -- " modum. -— # vetellum. — *! decocciont: 





ORIBASE, SYNOPSIS. VIII, 42-43. 


n oculis. Curatur autem sic: 
ur in principio detractio* san- 
e bracio faciendus est; deinde 
o humores subtrahendi sunt et 
rodon collurium incy[188]ma- 
unt cum lacte mulieris aut 

lacrimum, et ex hoc perun- 
unt palphebras * et tempora οἱ 
ipso collurio. Evacuato vero 
iumoribus, etiam fumentatio- 
eris cum spongis*, et cata- 
εἰογῖ de farina tritici tenuis- 
reteris alfitae in mulsa cocta, 
le mutauda? est cataplasma et 
a et strignu misce? veteri al- 
€ iuponis. In initio igitur intra 
on inunguis, sed sufficit lacte 
et albumen ovi!! incymatizare. 
8 autem dic, uteris maxime 
φον collurium "*. Mitigata vero 
wione *, purgato catartico , 
| securus. 


253 

La 
tet. flevotomia et cathartico et ex dia ro- 
don collurion cum lacte aut ovi lacri- 
mum, et inunguenda sunt palpebras 
ex ipso collurio et tempora. Et evacuato 
[159] corpore amplius si sufferunt, fu- 
mentationem de spongias et cataplasma 
uteris de farina munda et vetere alfita 
in mulsa cocta , frequentius mutanda est 
cataplasma, et de alfita bene juvat. In 
initio quidem non est inunguendus; 
sufficit autem solus inquimatizatus et 
lacte. Post autem altera, ad inflamma- 
tionis mitigandas uteris dia rodo Nilo 
collurio; mitigata vero inflammationem 
evacuas catharticum et in secundis in- 
unguis. 


[CHAPITRE κας, t. V, p. 547.] 


V. Ad _flictenas' oculorum. 


is? igitur flictenas? hoc modo; 
mia prohibendus satis loqui, 
ne sternutit aut. furiat et con- 

spiritus, prohibendus est 
tus et cibi babundantiam', et 
19 utatur non acrum? sed mol. 
treat vero in locis obscuris; de- 
tem ligaturas et tygmata* pro- 
sunt. Cataplasma autem utenda 


LIII. Ad floctedas ocnlorum ; 


Demostenus. 


Curabis floctidas; ante omnia quidem 
observet neque loquatur multum, ster- 
nutum, furorem, continendi intra se 
spiritum , absteneat et a poto et a cibo; 
quam maxime evacuetur corpus, utantur 
non agro clysterem sed mollis. Requies- 
cat autem in locis obscuris; legaturas 
autem et teumata recusanda sunt. Ca- 
taplasma autem utatur levissima et 


cie. — * palpebras. — * fumentacioni. — * cum spongiis deest. — * mutata. 
εἰ. — " ovium. — | senciat. — | colorio. — '* inflammacionem. — 
n :! flectinas. — * curabis in titulo. ponit. — ? flectinas. — * continenciam. 


andancia. — * clistirxm. — agro. — * molli, —* timiamata. 


254 ORIBASE. SYNOPSIS, VIII, 43-45. 
Aa La 
est lebis'? et substiptica; collurium"' ‘substiptica colluria, ct maxime jubet 


vero uteris Nilu dia roilon, cum lacte Nilus dia rodus cum lacte inunetus. 


muliebri incymatizas "*. 


| CHAPITRE XLIV, t. V, p. 44δ.] 
XLVI. Ad flictenas! in oculis ; Galeni? LIT. Galenus ; ad flectidas oculoram. 


Ad flictenas diaforeticis? medicami- Diaforitica medicamenta expediunt 
nibus uti necesse est, in oculis quibus quae in oculis nascuntur floctidas; quae 
fligtenas* nascuntur. lteceutes si? sint. autem recentis et adhuc inflammatie- 
adhuc in inflammatione? positae, his de — nem habent, dia smyrnes et libanoto et 
smyrnes et libanu et crocu conponitur croco conponuntur adjutoria vel collu- 
causa”. Diuturnis autem existentibus — ria; quae autem diuturnae, quae diafo- 
diaforeticoterum?* uteris medicamen. retica sunt aliqua sunt adhibenda. 


[CHAPITRE ALV, t. V, p. 448.] 


[188 v^] NLVIH. De antracas in oculis LV. Ad antracas in oculis natas, M es 
nalas. pustulus malas. 


Mox in principio cum clystere! ven- lu initio quidem oportet evacuare 
trem deponis et? post haec cum lacte per clysterem, et sic cum lactem nea 
non cocto sic? mediocriter ventrem — cocta mediocriter purgaret, cum ses 
purgavis; deinde locum fobis cum — gia fumentare et cataplasma de fari 
spongia et cataplasma inponis de farina — orobi aut tritici in mulsa cocta, et ir 
tritici aut orobi* in mulsa cocta; inter-— terdum ireus pulver tenuem admiset 
dum οἱ irei* pulvis inmiscis et lactem et cum lacte lavas oculos. Sin vero jam 
muliebri incymatizas oculum. Si autem — ulcus fuerit, de lenticla cataplasma ix 
in malum petierit causa, ut etiam ni- ponis cum mel de malo Cidonio coc 
grescat^ uleus, de lenticla facis cata- — inponis. Quod amplius igitur cumputri 
plasma cum mel aut de malo Cydonio. cit ut etiam nemominim (sic ) sit, alive 
cocto?. Si autem multum nomodisfactus — folia cocta aut. sidia in vino coctis aul 
fuerit ulcus, folia. olivae cocta aut si- tritis cum mel inponis. Permanens à 
dia in vino trita cuin. inel superponis". tem cancer cadente jam scara, de me- 
Mitigato igitur ulcere et scaras ablatas dicamen praedictum uteris. donec paf 
et inundum effectum ulcus, cataplasma — getur. ulcus. Purgatum autem ulcus 
inponis de vitella ovarum coctarum  factum, ovarum vitella cocta el vis 
tritas cum crocu et mel et usque dum — cum croco et mel, donec ad cicatrice? 


10 Lovis. -- 7 colloriun. -— 7 incimalisa. — Gur. xiv : ! flectitas. — * Galieoi — 
' deaforiticis. - - ^ flectinas. — * si deest. —.* inflammacioni. — ? acusa. — * desforit- 
corum. -— Πλ, xtv : ! clistire, -— ^ sic addit. — ^ sic deest; — * rubi, — ? hir — 


*onggriseal, mali Cedunia cocti, το siperponis 





ORIBASE, SYNOPSIS, VIIT, 45-46. 


Aa 
persanet* hoc uteris!*. Est autem me- 


dicamen ad haec, qui boc modo confi- 
citur: spodiu" 4 


tres, lithu ? scistu!* Z iii, smyrnes! 


ilii, crocu obolos"? 


non satis frixi obulos'* tres. Teris cum 
vino amineo, donec desiccit; miscis 
sapa Cretica vetere et simul teris, et 
reponis in buxide de terra factam, et 
ubi opus fuerit inungues et sanat. 


255 


veniat. Hoc uteris medicamen ad haec 
confectus : spodiu Z iii, croco obolos iii, 
teris cum vino amoaeneo donec desic- 
cetur; simul miscessapa Cretica [159 ν΄] 
veterem et simul teris ut sit humida in 
liquore, et reponis in buxidem corneam 
aut cereamina id est terream et super 
inungues. 


[CuaPrrng xrvi, t. V, p. 450.] 


XLVIDIHL.. De nutriasi!. 


Mitriasin quando fit, colore nullo? 
mutatur oculus , nisi tautum latior plus a 
natura fit popula? et visu exto* inpedit. 
Miquando autem quam plurime etiam 
udendi eis, omnino videntur esse. Cu- 
ratur* autem inprimis flebotomo* de 
bracio sanguis ablatus aut catartico; sin 
minus de canto majorce?, juxta oculum* 
incidi« vena, ct ventosas de retro in oc- 
cipitio ponis et aqua maritima* fovis fa. 
ciem et oculos. Si autem. non fuerit 
maritima aqua ο, salimoria !! aut posca? 
uteris; medicamen. vero adhibes quae 
ad flictenas ? diximus expedire. 


LVI. Ad midriseos. 


Quando popula quidem colorem 
nullum mutaverit, crepans latior fit 
multum plus a natura fit, et aliquotiens 
quidem omni tempore inpedit ad viden- 
dum, aliquotiens autem amplius ad vi- 
dendum somno videtur parva esse visio. 
Curabis autem hoc modo; inprimis fle- 
votomus de brachio, deinde cathartico 
purgas. Sin minus, in angulis oculorum 
venas incides et sic ventosas in initio 
inponis et aqua maritima fumentas fa- 
ciem ejus οἱ oculos. Quod si autem 
aquam maritima non sit, salemoria etl 
puscam facis et inde fumentas. Medi- 
camen autem uteris ad hacc ca quae ad 
floctidas dictum est. 


LVID*. Ad ptyria et ydatidis. 


Ptyrigion emalienitas est sanitatis manifestantius esse existimo omnibus. Sa- 
táàtur autem hoc, si parvus sit et adhuc mollis, ex his quae prohiciunt medica- 
menia , qualia sunt dracomatica quae vocantur; majores autem effectas ct duras 
Per cyrorgiis curatur. Nic etiam curantur et ydatidas, si jam induratae aut invetc- 


' persanis, — '5 veteris. — !! spondio. — '* croco obolus. — "* litus. — ‘* scestu. 
— " smimis. — '* obolus. — Cuir. xtvt : ! mctriasin. — * colorem nullum. — ? po- 
Pih. — + exitu. — * curatus. — * fleubotemum. — ? cantu. majori. — * oculus. — 

manliema, --- qua. — "' -almoria, — '* puscam. — " flectinss. 


9... . . . . 
Uc chapitre manque dans les manuscrits grecs et dans les traductions de Paris. 


256 


cant medicamenta juvant. 


ORIBASE. SYNOPSIS, VIII, 46-48. 


ratae fuerint, co modo per incissura curantur. Si vero parvas fuerint, quae desic- 


[CHAPITRE xLvit, t. V, p. 450.] 


LI. De pytseos! ct atrofu?. 
Aa 
Ptysis? est, quando pupula* minor a 


natura fit et obscurior, et rugosa fit 
tonica, ipsa vero de quibus vident loca 
majora adparent. Different autem pty- 
ses $ ab atrofia, co quod ptyses* angus- 
tiorem facit pupulam?, atrofia* [189] 
autem totum oculum minorem ostendit 
et humiliorem. Curare autem eos oportet 
exercitationibus et frictionibus adhibitis, 
capiti et facie et oculis aqua fumentabis, 
et unguis caput unguento aliquo calido. 
Inunguis autem? oculos? medicamen, 
qualis est ammoniacum tymiamatos 1, 
crocomagmatos! 4 iini, crocu 4 ii, 
iu Zi, cum aqua facis colluria et cum 
aqua inunguis. 


LVIIT. Ad ptysis et αἴτοβα. 
La 


Ptysis est pupule congustatio οἱ obs- 
curatio et contractio facta pupolae; vi- 
sio enim in eis major esse videtur, Dif- 
fert autem ptysis ab atrofia hoc modo, 
quia ptisis angustam facit pupolam, 
atrofia autem totus oculus minorem et 
humiliorem facit. Curare autem oportet 
exercitationibus capiti diligenter adhi- 
bitas et in facie et in oculis, et de aqus 
fumentabis faciem et inunguis capot 
unguentum aliquo qui calefaciat. Inun- 
guendi autem sunt oculi medicamine, 
qualis est qui subter tenetur scriptus: 
ammoniaco Zi, crocomagmats < ihi, 
croco 4 i, iu Li; teris cum aqua tt 
facis collurium et uteris. 


[ CuaPrrnE xLvrir, t. V, p. 451.] 


Lll. De nictalopus: Galenu ). 


Nictalopas dicunt, quando contingit 
ut in die videant?, transmontante* au- 
vident. 


tem cos oportit, inprimis de bracio 


tem* sole? non Curare au- 
sanguis auferendus est et de canto secus 
oculis semiliter auferis*, deinde. catar- 
tico purgavis aut per clysterem* ven- 
trem, ita^ apoflegmatismum uteris οἱ 
sternutum mois. Dabis autem ante ci- 
bum bibere ysopum aut ruta. Quod οἱ 


non obaudiat, iterum. dabis. scanimo- 


LIX. Ad nictalopas. 


Nictalopas autem dicunt quando cot- 
üngit passio. ut in die videant, et post 
transmutatum vero solis vel noctu 000 
vident. Curare igitur hos oportet prius 
flevotomum ex brachio et de angulo 
oculorum. Post haec catharticum dae 
aut clysterem adhibes, similiter et cali 
est facienda purgatio et sternutamenta 
sunt adhibenda. Dabis autem eis ant 
cibum apozima de ysopo aut ruta [160] 
Quod si haec adhibita non obaudiant, 


Cuap. λεν : ! ptiseus. — ? arofia. -— ? ptiseus. — * popilla. — * ptisis, — * ptis 


—? popillam. —" etrufia. — ? 


! Gallieno. - - © videantur. --- 


» 


* chstire, - * ja. 


aut, — '* oculus, — ! crocumagmatus. — Casa», Σπ” 
* auemontante. —- * aut, — * solem. — * et addit. — 


" 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 48-49. 


Aa 
niam et castorium ad purgaudos hu- 


mores; inungues vero mel dispumatum 
et clausos premat oculos cum fuerit 
inunctus. Frequenter autem hoc medi- 
camen inungues, quod conficis sic : 
stipteria * ygra'* Egyptia usta. — ii, 
sales orectus — i; teris cum mel et 
inungues. | 


257 
La 
iterum. dabis de scamonia et castoreo 


catharticum. luunguis vero oculos de 
dispumato mel, et quando inunguitur, 
clausus susteneat oculos, et frequentius 
exeat cum lacrimis; aut stiptiria Egiptia 
usta partes duas, salis orictus pars una, 
teris cum mel ct inunguis. 


[ CuiapiTRE τιν, t. V, p. 452] 


LIT. 4d claucomata! et ypocimuta?; 


ltufi auctoris ?. 


Claucoma* οἱ ypocyma* antiqui 
unam* cxistimabant esse. passionem, 
quod nunc aput? medicos? claucomata 
cristalloide*? tonicae!'? passionem esse 
dicunt, conversa vel mutata ex proprio 
humore albi, ypocima vero ex humorum 
eflusione!! pinguium couspissatum in- 
ter tonicas ragoides!* et cristalloidis? 
Beri dicunt. Est autem? clauma5 om- 
nino insanavilis; ypocima autem sanari 
potest, set'* non omnes" curantur. Cu- 


7 - vain 1ὅ | - 
1 vero vypocysui incoan 


rare [189 v 
tem '* hoc modo convenit ; temptamus ? 
igitur auferre sanguinem de bracio et 
per clysterem?! purgare ventrem; de 
centauriae decoctionem aut cocumeris 
silvatici ?utimur.Ventrem igitur semper 
secundum? procuramus?!, ct ventosas 
in initio, id est in occipitio?* inponi- 
mus cum scarifationem?. Potio vero 
diurna® sit aqua; cibus? autem qui 
extenuare. valeant. humores. adsumat; 


* siyptrias. — '* agra. — Cusp. xu: 


LX. Ad claucomata et ypochimata ; 
Ruf. 
e 


Claucomata et ypochimata antiqui 
unum esse existimaverunt, novelli au- 
tem medici claucoma quidem cristalli- 
cum humorem existimabant pati, con- 
versum et transmutatum de proprio 
loco efficitur colore, ypochima autem 
inter tonicas cadentem humorem fieri 
inter rogoidis et cristalloidis. Sunt igi- 
tur omnes claucomata insanabiles: 
ypocymata autem sanatur, sed non om- 
nis. Curandum est igitur vpochima; 
temptamus inprimis, de brachio san- 
guinem tollimus et per clysterem fre- 
quenter purgamus ventrem de centau- 
riae decoctionem coloquentede, ita. ut 
ventre sit frequens solutio, et ventosas 
in occipitio cum scarifationem inponi- 
mus. Oportet autem et aquam in pu- 
tionem utatur per totum tempus; cibos 
vero dabis qui extenuent humores, etiam 
ut per temporibus utatur apoflecma- 
tismis ad caput purgandum. [n oculis 


claucuma. — * ipocimata. — ? auctor. — 


* daccama. — * ipocimata. — 5 antiquium non. — ? non caput. — * medicus. —* cris- 
tallo id est. — '^ topice. — "' cflussionem — '* raguides. — "^ cristallodes. — '* statim, 
—" ουσια. — '* sed. — " omnis. — '* ipocisin. —  incuantem. — * tentamus. — 


* clistirem. — ?* selvatici. — ? se cum olium. — * procaramus. — ?* idem. — ** hoc- 


dpieio. — T scarifacionem. — ^" 


V. 


diuturna, — ?? cibi. 


17 


258 ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 4g-50. 
quod αἱ augmentatur, etiam apoflegma- — autem utatur medicamen inprimis qui 
tismus?? faciendus est. In oculos vero dem apalis, qualis est mel et oleus et fe- 
medicamenta sunt. adhibenda inprimis — nicoli sucus. Post haec vero et conposita 
simplicibus, ut est! mel et oleus?! et adhibes medicamenta confecta, qualis 
fenuculi?* sucus. Post haec vero con- est sagapinum de opo Quirinaicu, elle- 
mixtis?**, qualis est quod recipit sa- voro ana Z vi aut quinque, mel cotilas 
gapenu? Z ii, opu?* Cyrinaicu? Z vi, octo. Nos autem haec frequenter usi 
in alio .- v, elleboru albu 4 vi, in alio sumus, qui recepit caucaledas sucus, 
< v, ruta agreste £ i, afronitru £ vi, coronopodius, omnia aequali soiris 
alii — v, mel cotilas octo 4. Nos autem mensura; fiunt collurium. * 

lioc usi sumus medicamen : caucalidae 

herbae sucus, camedria??, coronopodiu 


aequaliter. solvis et facis collurium et 


uleris, 
CHAPITRE Lt. V, p. 494] 
LIH. De amauroseos et caligine. LXI. Ad amauroseus et ambliopias, d 
est obscuritatis et caligines oculorum. 
Amaurosis! est generaliter quam plu- Amaurosi est quando plurimae visu 


rime inpedimentus? visui, sine? aliqua omnino inpedit absque manifesta per 
manifesta passione in oculis* apparen- sione aliqua circa oculos generata. Âe- 
tem. Caligo autem? oculorum modicus  bliopia vero est caligo oculorum; amr 
inpedimentus fit sub aliquibus incertis drus, id est minus videns sub aliquis 
causis factus. Curatio enim est utrisque — incertas causas. effectas. Curas autem 
communis, flebotomus? de bracio νο expediunt ad has passiones communiter, 
angulis oculorum et detractio humo- ον brachio flevotomandus et de angulis 
rum ab inferioribus procurata. lost oculorum, ut inferioribus partibus sub- 
haec autetn et ventosas in initio pouere. ducatur humor. per evacuationem, e 
et sanguisugas temporibus οἱ frictiones* — post haec ventosas inponendas in ocri- 
in extremas. utendus est partes. Dotio- — pitio cum scarifationem et sanguissuga 
nem vero utatur aqua et cibos? digesti- in temporibus, et frictio est adhibenda 
biles, et ventris procuranda suut obse- — in parte [160 v?] inferiores. [n potovero 
quia. Procedente autem tempore et aqua utantur et cibos diaforeticos. Pro- 
sternutamenta sunt adhibenda vel je- cidentem autem tempore et sternuts 
juuis vomitus faciendus est. Inunguendi | menta sunt movenda et jejunis vomitos 
verosunt inpriniis de mel et oleu'^aequa- — faciendus, et inunguis oculos inpfimis 


? aputflegmatismus. — ?! utendum. — ?* oleos. — ? fenoculi. — ? cummnts — 
'' sagapino, — ?* opo. — * Cyrinaicu. —? = vill. — ?? contrita. — Cuar. L : ! amet 
risis. — * impedimitti, — ? se. — * oculius. — * antem deest. — * cummunis. —! fe 


botemus. - - * friccionibus. - - * cibi, — ο olio, 


ORIBASE, SYNOPSIS. VIII, 50-52. 


Bter mixtis, post haec etiam hoc uteris 
medicamen : crocu obuli! duo, fel 
hienis Zi, piperis?! grana lxxxv", nardu 
4 xvi, fenuculi'* sucus Z xvi, ammo- 
niacus!* £ i, mel cotilas!* Z iii [190]; 
superfundis feniculi" sucum, teris 
emnia, deinde'* permittis siccare!? οἱ 
tunc mel admiscis, et mittis in buxide 
aerea?,, et uteris. Antequam ergo inun- 
guas oculos, fumentas cum spongea'! 
oculos de aqua calida marina. 


| CHAPITRE LI, 


[191] LX. De strabos! oculos?. 


De nativitate? stravos oculos factos* 
infantibus mox curantur ; ut recto? cus- 
tediant, lucerna in contraria parte 
ponatur et non ex latere reluceat*; et 
eum adhuc ad nares? adtendunt, lanas 
robeas® adpones? temporibus angulis 
oculorum , ut ad haec adtendens rec- 
tos © faciat necesse est oculos!!. 


[CHAPITRE LI, 


LXI. Ad oculos! si foris effores? fiunt*. 


Espremantur oculi interdum , ita ut 
permaneant * effores; maxime his con- 
üngit, qui strangulatur’ aut fleboto- 
mantur* de collo aut alio modo stran- 
gulantur. Quos oportit flebotomari? et 
catartico dare, et si adhuc manit, in 
inio* cucurbitas* sunt inponendas, id 
est in occipitio. Superponenda sunt'* 


959 
La 
cum mel et oleo aequali mensura. Post 


haec quae scripta secuntur, qui fit croco 
obuli duo, fel yenis Z ii, piper grana 
lxxv, spica nardi Z i1, fenocoli sucus 
4 n, ammoniacum Z i, mel cotilas 
tres; supereffundis fenucoli sucus, et 
post haec teris donec desiccitur, et si 
mel admisces mittis et levas. Fumentas 
oculos cum spongia de calida aqua ma- 
ritima. 


t. V, p. 455.] 
LXII. Jd stravismus. 


Stravi qui nascuntur infantes curan- 
tur, si ei ante vultum ponatur, ut rec- 
tum adtendat, lucernam cata contra po- 
sita sit et non ex latere luceat; et quam 
plurime adhuc ad nares oculos incli- 
natur, floccum rubrum adgluttinas tem- 
porum angolaribus , ut haec adtendendo 
recti fiant. 


t. V, p. 456.] 
LXIII. Ad hecpiesmo. 


Expremuntur oculi interdum ut ef- 
fores permaneaut. His quibus suffocatis 
expremuntur, his ergo de brachio san- 
guis est mittendus. Si autem alio modo 
fit, adjutoria sunt adhibenda ad ven- 
trem purgandum de ellevoro nigro et 
scamunia et a naribus expremendi sunt 
oculi. Nam saepius et ex partu fit op- 


" obolus. — '* piper. .— " Z xv. — ^ fenoculo. — '* amoniaco. — '* coteles. — 
" femoculo. — '* et deinde teris et. — '* secare. — * yria. — ?' spungia. — ?* mari- 
mam. — Cnap. t1 : ! stravos. — ? oculus. — ? nativitatis. — * oculus factus. — * rectu. 


— * reduciat. — ? naris. — * rubias. — * adponas. — !^ rectu respiciat, — '' 


oculus. 


— αν. Lir : oculus. — * efforis. — ? fiant. — * permaniant, — * isgrangolantur. — 


* Beubotomantnr. —- 7 flenbotomare. —- * icinin. —? coçurbitas. — 


^ siperponendum est. 


17. 


260 


Aa 
autem lanas in mel infusas. Convenit 


autem eis deaqua marina frigida faciem 
fovere et de!! intuba sucus et poligo- 
niae cum papaver superinunguere et 
alia bis similia quae repremant. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 52-54. 


La 
pressio oculorum. Purgatio subvenit 


quando ex hoc jubantur. Ad vero post 
flevotomum non oculi ponantur, ven- 
losas occipitio sunt inronenda et super- 
ponis floccum lane in mel intinctum 
cum aqua tegma superponis et re- 
quiescat. Expedit autem eis ut de aqua 
maritima frigida fumentetur facies, et 
tybae sucus et poligoniae cum papaver 
ct aliqua alia plurima quae possunt re- 
premere et revocare oculos in sedibus 


suis. 


[CHAPITRE Litt, t. V, p. 457.] 


LXII. De sinciseos. 


Sincisis ex percussu! fiunt in oculo, 
ita ut sanguine? confuso oculus videre 
non possit. Nam mox in principio fle- 
botomandus? est de bracio; post haec 
sanguinem ex recente columbo occiso 
oculus est inplendus, ita superinpo- 
nenda est lana mollis infusa in ovo cum 
vino et oleo* roseo temperato et liganda* 
est, deinde eoipso facere usque ad tertio. 
In oculo* vero mittis vel? incymatizas* 
lactem et cataplasma inponis, quae ad 
ipsam expediunt passionem ; jam invete- 
ratam passionem inungnis, qualis. est 
cyacus*? collurium ^. 


LNXIHI. De egciseos , id est de percussara 
oculi. 


Ex percussos oculos sanguinem suf- 
fundatur; mox de brachio est flevoto- 
mandus, et recens sanauis maxime de 
turtures, si autem non invenitur co- 
lumbis, sanguinem oculus est replendus, 
et sic superponenda est lana mollis in 
oleo roseo et vino et ovo conmixtum et 
legas. Post haec altera die hoc ipsum 
facies; tertia vero die fumentabis et 
lactem quimatizas et cataplasma inponis, 
et ex his quae expediunt ita inunguis 
[161] et maxime jam inveteratam pas 
sionem, qualis est cyacos eollurium. 


| CHAPITRE ταν. t. V, p. 457.] 


[191 v^] LXIIII. Ad miopiaseos!. 


Miopiasin? Greci dicunt, cum vident 
longius prospicere nequeunt*, quae 
passio  insanabilis est. E* contrario 


LXV. Ad miopiasmeos. 


Myopasis dicunt qui ex nativitatem 
suam secus quidem vident, longe au- 
tem videre non possunt ; hii insanabiles 


! inde. — Cuap. Li :! percusso. — ? sanguinem. — * fleubotomandus. — * olio. — 
* leganda. — * oculum. — ? velut. — * cimatizas. — * ciatus. — | collorium. — Cms. ur: 
! miopiaseus, — © mvopiasin. — ' nequiunt. — * et. 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 54-57. 261 
Aa La 


autem patiuntur seniores his qui mio- sunt. FE contrario autem patiuntur se- 
péssin* patiuntur; etenim secus non uis, ut secus non videant, longius au- 
vident, longius autem vident. tem videant. 


[Όπλριτλε Lv, t. V, p. 458.] 


LXV. Ad eos quibus lacrimantur oculi. LXVI. Ad lucrimas oculorum fluentes. 


Quibus lacrima multa currit, inun- Inunguere quibus oculi lacrimantur 
guendi sunt emplasticis! et infrigda- — emplasticis colluriis et qui infrigdant et 
bis? vel stipüicis? colluriis, et fumen- — stiptici sunt et lavare oculos cum pusca 
tatio! de posca? est adhibenda. debent. 


[ CHAPITRE Lr, t. V, p. 456.] 
[161] LXVII*. Ad incantidas. 


[ncantedas dicunt, quando caro crescit ex majore angulo oculus ulceratus. Si 
ergo non est malitiosus, sine dolore est, mollis, subfungidus. Si autem mali- 
hosus est, durus est et inequales et conpunctionis habens dolores. Malitiosus 
ergo oportet recusare, qui autem sine malitia sunt, curare; parvas vero adhuc 
exsistentes cum psirico pulvere sunt curandae, majores cyrorgia. 


[CuaPrrhg Lit, t. V, p. 459.] 


:493] LXXV. Ad peduculos! et incorias LXVIII. Ad peduculos in oculis. 
in palphebris?. 


Quod si pedoculi? aut incorias in Qui in palpebrarum pilos peducolos 
oculis fuerint natas, inprimis purgas — habent, oportet prius purgare peducu- 
"ipsas incorias, ita aqua marina tepida los, ita aqua maritima lavare palpebras 
labas, et sic tangis medicamen, id est et marginibus oculorum medicamen 
sandarace* et stafidagria cum mel et  inponere stipteria scistes. 
vino trita inlinis, aut certe* hoc modo 
confectum * : stiptia? scistes* ο” ii, stafi- 
dagria £ i, teris et uteris. Item aliut: 
lythargyru*, nitru!*, stafidagria!, san- 


darace!? ana Zi; simul teruntur, adici- 


* mopiasin. — Cnar. Lv : ! jinplastrecis. — * infrigidanübus. --- ? slypticis. — ‘ fu- 
mentacio. — ' pusca. — Cnar. Lvi1 : ! pedoclos. — ? palpebris. — ? peducli. — * san- 
darice. — * certi. — * est addit. -- ? stiptiria. — * scistis. — ? litargiro. — |" nitro. 
— " stafitagria. — !* sandarici. 


* Ce chapitre manque dans les manuscrits de Pari». 


202 ORIBASE, SYNOPSIS. VILI. 57-59. 
A |. 
turque velus oleum? pari portione!* ' 


adque acetum, donec mellis grassi- 
tudo «it et unguis. 


Cuarrrnz tvi. t. V, p. 159.1: 
LXVIII. 4d clausas nares; Arccgenus. 


Quando nares obcluduntur, solvere ventrem temptamus inprimis, et sic san- 
guissucas circa nares adhibimus. Post autem tertia die, lenteo a mediis tempo- 
ribus usque ad mela copertas et ex hoc nares partes diaforisin facere debeant in- 
plastrum per dies xc utantur. Post haec de aloe facta pigra solvatur venter, aut 
certe hiera dia coloquentedos danda est, et post haec apoflegmatismum uteris. 
Postea quae malaxent inponis medicamenta, qui nares circumdent et faciem et 
sic lavit. Deinde naribus odoramenta adhibes castorium in acetum tritum, et sic 
adhibes sternutum , et si adhuc aliqua opus habet adjutoria, ex rafanis oxymelle 
datus vomica provocabis. Postea vero absenti sucus quantum medius cocliarius 
est propinabis, aut certe ysopo aut origano apozima danda est. Expediens autem 
et malagma, ut superponatur usque ad cervicem et usque ad occipitium, hoc est 
bis et saepius unguendum est in his jassionibus. 


CHAPITRE LiX, t. V, p. 460.] 


LXX. Ad suffocatus. 


Quibus offocatis revocatio fit, in aceto infunden [161 v^:da sunt piper et enidius 
semen et in aceto tritus acro iniciendi sunt; difficulter autem allegantur, sed 
coguntur. Resolutus autem circa collum robores adtenduntur, mox et levant, sed 
habent aliquid similem ei revocationem naufragantibus et omnibus stranguilanti- 


bus, reviscunt calore vitali. 
EXPLICIT LIBER OcTAvUS Ünibasrr. 


!* ohum. "^ porctont, 


ORIBASE. SYNOPSIS, VIII. 1-2. 263 


Nous donnons en appendice, à la fin de ce livre, le texte du premier 
chapitre d'apres Ab, avec les variantes de G; en effet, un examen at- 
tentif de ces deux textes permet de reconnaitre qu'ils sont entièrement 
différents de ceux des manuscrits de Laon et de Paris ( 4a); ainsi, pour 
ce chapitre tout au moins, il semble qu'il y ait eu trois traductions : 
une du vii siècle (Aa), une du τν" (Ab et son dérivé G), οἱ une du x* (La). 


[82 c] I. Ad memoria perdita. 


Amissio memorie distemperancia cerebri est, hoc est nimia humectacioni facta 
de plenitudine humore! facto? reumatismo; nam ex superflua humectacionem 
universi sensui leduntur, maxime memoriae. Perdicio enim memoriae leditur de 
(rigida distemperancia, et ideo calefa[82 d]cere oportit, non autem exsiccare, 
sed neque infundere; quod si cum humectacione est, sicare opus est, si autem 
cum siccitati, infundere. Infunditur autem olei fumentacioni? ct alia que na- 
turaliter humectant ; quod si ex habun[dan]ciam* humorum leditur sensus, pri- 
mum fleobotomandus* est, deinde gira? est purgandus, et post dies xv? caput est 
purgandus et ciborum custodienda est digescio est*; caput in solio non est mer- 
gendum, sed m piscina tantum; caput vero de nitro lavandus est, et mel vel sa- 
pone Constantini utendus?. 


li. Ad frentticis. 


Freneticorum causa cerla! accideucia? οἱ manifesta signa ostendunt; sunt 
acute febris cum terribili mentis alienacione; sunt etiam jugis insumietatis? ex 
aimia tensione vel indignacione* menigga*. His ergo in accessione nihil facien- 
dum est*; copiculus? inprimis lucidus? et temperatus; ciborum etiam obser- 
venda continencia est, et se nulla nos elatis au tempuris racio terreat, fleubo- 
mes” ubi veniendum est, vel venter si constrictus fuerit, clystirem'* simpli- 
Geemum procurandum est de mulsa et olio!!; certum est enim febricitantibus 
(mnes eneccionis'? meninge"* sociare. Vini vel aceti ipsi odor fugiendus est; 
Ghi vero levis vel eos que infundere possunt aptis temporibus sunt ministrandi; 
aGpet in primis temporibus oleo roseo infundendus est aut certi oxirodino. Quod 
S adjutoriis contemtis passio fuerit augmentata [83], oleo roseo cum aceto 


CnhAR::' humorum. — * factu. — ? fumentatione. — * habundantia. — * fleoto- 
mondes. — * gera. — ? quindece. — * degeslionem. — * est addit. — Cap. 1 : ! est. 
—" acedentia. — * insomnietates. — * indigestione. — * mininga. — * procurandus 
est eddy. — ? subiculus. — * est addit. — * flcotomus. — | clistere. — " oleum. — 
i" 9 . 

vmnectiones, — '" meninge. 


364 ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, a-3. 


modico in co! papaver decoctus est, id est ut? quarta pars aceti, et exinde caput 
frequencius rigandum est. Quod si inpacientis!* se jactando quassaverit , specia- 
liter mollibus legaturis fasciare " adlegatis quiescere faciamus; faciem vero eorum 
fumentandum est de aqua calida, ubi papaver agresti aut semen lactuce decoc- 
tum est; lingui vero asperatati, ut!* inate latis dictum est, erit observandum. 
Quod si ex nimiis febribus lentua plus siccior appariat, lectus eorum suspen- 
dendus et ad vicem gestacionis agitandus frequenter; etenim ex ipsa commu- 
cionem velut mentis quiescientibus somnus procuratur. Consideratis igitur tem- 
poribus, de olio dulci cum aqua calida dulci mixtum tigmatibus infusi stomacus 
et? fumentandus, frequenter etiam et cataplasma eis est inponenda de tritici aut 
ordei farina admixto lini semine. Inveterata vero passio?! etiam de rasus capite 
cocurbitas cum sanguis detraccioni adhibenda sunt, ex quo adjutorio, ut sepe 
; probavimus, ad plenam sanitatem perducti*? sunt. 


ΠΠ. De litargicis !. 


Litargicis et freniticis capite?, naribus? et opio froute similiter et naribus inli- 
nimus; causa est et utrique acutis febribus exagitantur; nam frenitici siccitati ex 
igneo* perito? ferbere in meninga paciuntur; litargici autem ex infusionem 
oppressionibus* obtunsus de flegmata inpinguata partis flegmonem faci[83 bjuat, 
quia? causa gravidine molestaute et falsi veluü somno molestius depremuntur. 
Corum iu inicio fleubotemus* vel oxirodinus absque papaveris decoccionem ut 
in friniticis adhibendus est; quibus etiam ad excitandum et humoris extenoandus 
vel calificiendus? pinguis que ledunt humoris, coquendus est in aceto timus et 
puleius et origanus vel alia his similia, et cum olio roseo aut camimelo mixtus 
est, capite est adhibendus; e* porrus sine olio ipsi acetus naribus edoraudus est 
adponendus. Quod si his adjutoriis contemtis passio. augmentatur, post hec! 
palatum forcioribus medicameutis et agrioribus utendum est, id est stafidagra? 
trila cum mel palatus frecandus est; deinde ptarmicis uteris medicamentis, quale 
est struccio!* © i, elliboro albo'* Li. castorio 4 à, piper grana x, facto pulvere 
et in naris cum pinna sulllas. Et in capite adhibendum est semilibus virtuti medi- 
carninibus usque ad senapismum, quem uteris sic : mittis equalia pondera sent 
pem et caricas, οἱ siperponeudum 5 est pedibus οἱ tibiis et vel super fronts, 
quod Greci inenton vocant, et superleganda sunt, donec roborem inducant par- 
tibus, hoc est duobus aut tribus oris sit siperpositum; menimo'* autem hoc es 
de retro capite quod occipidium " dicimus ibidem diu permittenda est inmorare, 


" quo. 7 sit addi. '" inpatientes. — ο) fasciarum. — !* asperitate ut. — ° ob 
vervandum deest, -— ο est, — ?' passione. — 7?* producti. -- Cuap. in : ! litarges — 
' vel mininge ον quo extrinsecus unguendi sunt addit. -—? nares. —* ignito, — ? spent&- 

- * oppressionem.. — ? et qua. — " fleotomum. — * calefaciendus. — '^ diumeree. — 
" haec. το ο) stafisagria. —- ο strucciu. -  !* elleboru albu. — '* superponendus. — 


nemo. — " occipidium. 


jun 


La 


* 


ORIBASE, SYNOPSIS, VIII, 3. 265 


donec visica levit per quas humor decurrat. Sed et ventosas in eo utendum 
est loco!*, se prolongaverit [83 c] causa, una in occipicio'*, alias vero duo in sin- 
gulas aurium partis et quarta deficienti cervice in secunda spondolo. Pocionis 
vero dabis mulsa de mel non cocto facta et virtuti ? servat et degerit califaciendo 
frigdorem; dabis autem et ex intervallo medium ciatus aut integrum. Castorius 
autem ad hec hutilissime datur, et magis flecmaticis spasmum pacientibus ex 
plenitudine et tremulosis et freniticis, prepter "illis quibus lingua aspera et sicca 
cum spasmo ipocondriae?! ; dabis autem pensu 4 i in mulsa ciatus tribus. 


. locus. — !? occipio. — * virtute. — * vppoconidriae. 


266 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 1. 


mr 1 





© mme —— «o —M o— —— — € — ———— - 
Lime imer T7 * —-——T——XU——————- 


LIVREIN ^ 
DE LA SYNOPSIS. 


Le livre IX de la Synopsis, l'un des plus importants de l'ouvrage, nous 
a été conservé par les deux manuscrits de Paris et par celui de Laon. Ce 
dernier est reste plus fidele à l'ordre des manuscrits grecs tels que nous 
les possédons aujourd'hui; et, tandis que Aa ct Ab ont interverti les 
chapitres et adopté un ordre de matières tout différent, la traduction du 
x° siecle ajoute peu au texte original ct en suit d'une manière assez exacte 
le développement. Les manuscrits de Paris ajoutent, en outre, une 
foule de chapitres tirés de divers auteurs, notamment de Soranus, et 
ont intercalé dans ce livre IX un grand nombre des chapitres du livre IV 
des Euporistes. Cette dernière partie sera publiée plus loin, avec les 
fragments des traductions de ce dernier ouvrage. Pour plus de commo- 
dité, les variantes sont rangées non plus sous les numéros des chapitres 
de l'édition grecque mais sous ceux des chapitres du texte latin, qui dif. 
fèrent beaucoup entre eux , ces derniers étant généralement moins élevés. 


Iv NOUINE Dowrwi. INCIPIT TEXTUS. LIBRI. FELICITER. Vili. 


‘208 v5 T. Ad cataru!. 


Catarus sollicite visitandus? est, praeterea ? cui origo? de-capite est et princi- 
pium de naribus dirivatio®. Si ergo in naribus permanserit, fluit humor liquidus 
el acer, saepius autem οἱ cholericus, gravitas fit in. superciliis*, οἱ frontem vel 
temporibus constrictio , nares vero constipantur ita ut per ore suspireut et vocatur 
coriza?. Fit autem in faucibus et mobit frequenter sternutamenta cum tussiculi! 
et asperitate faucium et vocatur broncos?. Tertium vero genus qui pulmones vel 
loca videtur infundere eam Greci catastasmon!?* appellant, gravitatem facit pec- 
toris cum tusse molesta vel aliis plurimis signis quod longum est enarrare. Quod 
si neglectus fuerit, multas causas malas generat; facit inflammationes in garge- 


|. ! catarro, — 7? visedenduum. — * prepteria. τισ ! orico. -— * derivacio. — * supet- 


ον ντ 7 so0rizas-- 9 fussecolas 7 brocns ^ eatastamon. 


dA cam Ln 





268 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 1. 


multus fluxus sputorum inquietando vigilias procuraverit, tunc ad eorum coagu- 
latione vel dizestione sucus ptysanae dabo aut lente cum mel cocta, dabo omnes 
pultes cnm piper, dabo οἱ salsamenta, dabo et in nocte antidotia de piper et 
murra et storace et. galvano et opio confecta et cum mel Attico temperata. Dabo 
etiam et catapotia hoc modo confecta per triduo et mox tollunt tussem : yosquiamr 
semen albu © vi, murra troclite «Ζ vi. opiu 4 1. storace 4 i; cum aqua facis cats- 
potia et das tres dormitu eunti, [tem alias ad catarrum: galvanu 4 i, stiptiria cistes 
- l.opiu = ii; cum aqua facis catapotia et das in nocte eunti dormitu tres aut 
duas aut una catapotia secundum virtute vel aetate. Jtem catapotia qui faciunt ad 
tussem et semnum facit; jubat autem et aemoptoicos et aempyilosis et plysicos; 
vocatur panacia Galenu : storace Tsaurica — viii, murra < iii, opiu Thibeu Z rit; 
cum spa facis catapotia et das in noctu eunti dormitu ut supra. Ego autem ad 
longu et diu. perseverante catarru usus sum adjutorium hoc modo; jubeo caput 
uuguert olco nando optimo cum inurra stacte et opobalsamo, et in diuturna pas- 
sione catarrt radi fect caput et usus sum ev aspalto emplastrum , quale est barbare 


aut dtu eus et his simba. 


4 HAPITRE 1, t. V. ρ. i93. 


ll. 4« EA LUS sputo Je cut ur»? ; 
PTT. LE 
LIC 
Qui vere suzuice;m ex cataro ex- 
puuut 4 debotounacdi sunto mos in prin- 


vp. Jut cvm! Jem" venter? al. 
L| 


wetulUs (M. ες Ie. Prenons! sunt 


adbbendae τς quarn 


eus let Poeme tous es vm medicamen 


Déc pu ber 


val dum vox nt λε αλα ο ooapsictn zcetida 


«uut! cats. xac ς α οσα νο ον ? rnien 


dum c-bocL ccr opemeurm de lepits en- 


lutibfescuumn ^ agte$tgun, tons ^2 nbu- 


UabseGs de τας: 


lait cecec caput, πα Ἡ capur mee 


σετ cos ος oum event so balneo, 


Cep tS oco) Ἡ οσον et σος 


τε ήν 


Uaec Cis 08 v n ΣΕ viter f 
Us DEUDA i- 1r EH, 

nduds ov aX MEI DR MIS. 
"xdi na is MIA "Urmminioenmimn. 


ΜΕ ΕΕ). 


|owu dO εδρα δεν Ελ IU Όντο! 


162 v*; Galenus ; ad sangainen 


proicientes ex catarro. 
Le 


De catarro expuentis sanguinem 
vena incidenda est in initio ex brach 
ant clystsrem acrum uti. oportet, il 
(recare nianus ét coxas quam plurime 
eportet; simul etiam medicamen cale- 
facicntem allezas et rades caput eis οἱ 
Sujerponis stercus columborum agrer 
unm: medicamen boris tribus sit inpe- 
u*:s, demde ad balneum duces et lari 
"in: aqua unctionem , ita ut nec tangal 
caput, et «ic coperis caput mediocriler. 
[ni.zeutius nutris sorbitionis solas aux 
tera pound habentem. ita dormire volesh 
de serpentem dabis thiriacam norie 
coutecttin, et in secundo die tolum 
cUepus "nea preter capnt et in requies 

ο Ες deno — * spuunt. — * tleubote- 


' mwevionis. — * broches — 
notns. -— | hogstess. — 


"tnn yw _ 


ος», — 


"wa 


'ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 1. 


antidotum " (tyriacam!* dia ecidnon?? 
dabis bibere recentem?! confectum ; et 
alia die? totius corporis adhibes . fric- 
tiones ? praeter capiti, et in requiae?* 
est habeudus ; iterum ad vespera * dabis 
tyriacam. Consirictum autem adliuc?* 
eatarum, tertia? die mane mel coctum 
modice dabis, et quiescat, et post haec 
fricas** omnem corpus; cibos autem 
dabis ptvsanae?* sucos cum pane mo- 
dico?*. Post haec, quarta die, mane 
dabis tvriacam bibere, simul et purum 
mel. Capiti autem ipsum medicamen 
uerum superponis et sic labet, et nutris 
mediocriter; expurgas ceterum! vehi- 
menter ^! pulinones. Quinta die sic ite- 
rum ex intervallo uteris in capite con- 
smeto ceroto?? dia tapsias ?*; totius ** 
aotem corporis?* diligentiam??  fric- 
tiones ?* adhibes?*. Si autem ex frig- 
dore de pulmone ** sanguinem expuunt, 
confestim flebotomas", ct apofcrisin 
bis facis" in ipsa die ana modice 
[106] deducendo"!, et in alia die simi- 
Wer ** bis **, et sic frictionem coxis et ? 
Bgeturis'! uteris; inprimisad vesperum 
ponis dia spermaton **. Post apoferisin ? 
factam , alia die?! ponis totius thoraci? 
eerotum dia tapsia? et tolles eum ad 
wsperum, ut** non plus quam debet 
calefaciat. In tertia die iterum super- 


209 
La 
est habendus. Constricto autem in ipso 


catarro, "tertia die mane oporlet mel 
coctum modice, in requiem iterum est 
custodiendum et totum iteratum frecas 
corpus, Nutrimentum autem dabis ei 
ptysane sucus cum pane modico, post 
haec quarta die mane dia ecidnon dabis 
cum puro mel. Capiti *autem ipsum 
quem habet medicamen iterum inponis, 
ia lavas et frecas mediocriter expur- 
gata..... * fortiorem inponis quinta 
die, sic iterum ex intervallum [163] 
uteris in capite consueto ceruto dia 
tapsias. Totius vero corporis curationem 
nutribilem facito.— Si ex frigdore respi- 
ratorii organi sanguinem expuunt. Quod 
si ex frigdore respiraturii organi san- 
guinem expuunt, flevotomas confestim 
et apoferisin facies bis in ipsa die, et 
sequenti die similiter bis, ita frictionem 
adhibis in coxis et legaturis inprimis 
uteris; vespere autem dabis dia sper- 
maton in apoferisin. Post alteram vicem 
superponis in tota thorace cerutum de 
tapsia, ita tollis eum ad vesperum, 
quod non calefiat plus quam conpetit. 
In tertio iterum superponis horis tribus 
et sic lavas eum et nutris post haec 
hominem tribus diebus sorbitionibus. 
Tertio die primo sucus ptysane dabis et 
pisces aliquos, qui bene digeruntur 


" amteditum. — '* thiriaca. — * de cynon. — * recentim. — ?* alio diac. — ? fric- 
Qux. — * requiem. — * verspera. — % adhuc deest. — ?? terciam. — * frecas. — 
* «eim. — * modicum. — ?! cyterum. — * vehementer. — * consoeto cheroto. — 


* dea plassias. — ^* tutum. — * corpus. — 


" diligencia notribilim. — * ct unccionis. 


—? adhibis. — '* pulmonis. — *' flcobotomas. — ** apudferris. — * bes faces. — 
* dedacendum. — * simul aut. — '* bes. — " aut. — "^ legaturiis. — '* dea sparma- 
im. — ** aputferisin. — '' et addit. — * torace. — © ptamsia. — * quod. — % ca- 


hheere, 


‘la an mot effacé dans le manuscrit, peut-être cerutam. 


370 CORIRASE. SYNOPSIS, IX. 


pon.s" one pias tes oe bus. c1 dabas 
br. oem ipsus et notos tribhss demde 
dysbrue Tena mien Lis ante pevsanac it 
GL. pe um" &DIcunl ἆ σεν ντο «sm 
picem conditzus l'as anlem militer 

wexper.gn sí pnma) medic 
IDén: :D ΕΤ BLI MA JW. cus 
semncr ως δι 1 EM Ta" suni ovd 
désirant abe dam LUS boca ‘Ca 
ο ο λα ο σα τας 
vtecs team. (f pest haec iactemn 
ut της) ess στον tt bytes et cde 
Lit r "E rvcir:m$£ie. c: cizestr 


buesttarzienabeU sion". Nic enim 
a pr.ma die cu pe sttanenia" «a 2 
b. o antem port duo az. t9 es 
κο nM yu Ημ” 
εξ ΡΕ σσ mh chbre ris qpuumnba 
CODelMenS C uolui eng perti Cr 
Fem dire 7510 trjQevx venam ub- 
μες et eei ne nS 
facereg zs m: cb ο) 
et lezytuz e vire oce nun. Et cum 
hiecfecrlalicpenom.posme euwesum 
acte pecs λος τον an qoot tn 
Brvie fuse να luos trumbüusŸ is 
visCemtus cona batun ct puresturt ; 
et ah: Lo prehebecte bó £t"! ter 
facies. Post baec autem utens quae 
glutneni^ stpeca co lisaments aci 
ajuosam '* pescar pupnuss, ast ubi 
decusque: CU meist ast mivta, aut 
disque it στα coctum" à] 
espere. conum sàusmmiter dab. medi- 
came:; peobiDerio omaes cios ὃν. Op- 


la 
erplieter coniitos. Dabis autem simi- 


incer in vespera dia spermaton medics- 
meta: in secunda et tertia die somnum 
faciunt et sine dolore esse facit et de- 
siccat Jam ipsum locum temperatum 
«feciom et inflammationem mitigent 
parzando diligentius potest et post haec 
uter: dii ecdmoa medicamen; post 
auem uteris de lactibus potionis et alos 
εις eonpetenter utere; sic a prima 
die cum :pss incipientes sanantur, 
- autem duos aut tres dies omnes. 
Sed afiqui eorum insanabilem habentes 
zicus pe 551miam babent causam ad ss- 
naijum. M in pulmonibus consistit 
uus. confestim incidere in brach» 
V énim 1afczore apoferexn facere bis et 
torus et fr care et legaturis coxas cos- 
"ur.nzerne tas: haec enim in primo est 
faciccado ut detur eis acetus bibere, sui 
σε σαν iodlem sit trombus m visceribus 
1:t vieno loco, exsolvatur et hoc nihil 
Ρο. et bis tertio. facias. Post heec 
r:tem dabis quae inplastica sunt medi- 
“amet: aut cum acosa pusca in primi. - 
cum mali Cydoniis aut myrte aut ab- 
quam aliam «ipticam decoctiomem ia 
vesjene. Derum <imiliter dabis med 
camen; prob:b:tur omnes cibos. Opt- 
π.δ st Jut: m postea auferre non DS 
«ed modicum cibus et medicamenta s- 
mer utatur u<que ad dies quatinor; 
-* “mbrocas circa thoracem sut 
4ui:m melinum et roseum. hieme 
autem cun: nardinum uteris aut et cus 


Mam — LL -- - 


- CA à (PET CS Cone μυ — 7 poo 0-00 dea sparmaton, — * # 
pennas co épis, 07 seo U doz9nvins — 7 meaestrabis — % eus ipis 
—" mn'C nda. - Ait ms, — πο μπα. — " eii^citur. — 7 consesitas. — 


Cowueedese. 207 ptememcn. — 7 »uusdas — C aepaderis — C7 bes — 7 bor 
2075 αμα — tenus 2% vescenibes — C Danmntur. — bes ant — 2 ghi 
tant. SP s. συ Po am "ü ido nesqueter — "v aliquid. -- costam. — 
at 


miris. ειν. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 1-3. 


Aa 
timum autem esi postea offerre non 


parvos, et cibos , et medicamen similiter 
utere usque quarta die, et embrocas 
circumdas thoracem extate quidem oleo 
melino aut roseo?*, hieme autem nar- 
dino. Uteris autem post haec emplas- 
tros? quales*! sunt. de asfalto* con- 
fecti et acito solos** ipsos. Qui autem 
insanabiles mihi esse. videntur, qui ex 
cacocymia comeduntur?? loca et ulcera 
faciunt. 


([CHaPitue τι 


If. Ad aemoploicos !. 


Primus periculus? est, qui sanguinem 
ezpuunt et maxime si nimium jactent?. 
Curatur ergo mox in initio* passionis, 
si adhibeantur ea quae subter? adnixa 
sunt. Ad totam vero* stam passionem? 
medicorum opera est. Ad sanandum 
porcacia in cibo* sumpta, melius au- 
tem sucus ejus si bibatur prestat; ba- 
laustia igitur et robi* fructus et flores !° 
reboris et glandis!! cortex secunda, et 
maxime bhuüliores sunt si coquantur!? 
οἳ sic utantur. ltem ibisci!5 radices! 
eottae et mentae virides? sucos!* ct 
centaurise majoris < ii, datas febrien- 
übus cum aqua, sine" febre!* consti- 
tatis cum vino. [tem reu Ponticu 5, ges 
Summis, ges asteros?, Limnia sfragis*. 
Qued si trumbus de sauguine? interius 

wert factus, coagu[211]lum*? dabis 


971 
. . . La 
ipsis enplasticis medicamentis , qualis 


est de aspalto et de aceto confectus. 
Solus autem iste significatur et insana- 
bilissimi videbitur esse, ut propter ca- 
cocymia aut qui se conmedit ulcus. 


, t V, p. 466. 


r 


1463 v^] HE. Ad sanguinem vomentibus ; 
Galenus. 


In primis periculum est sanguinem 
reicientibus in ipsa absque mensuram 
evacuationem ex«sistentem. Juvari ergo 
et hoc statim patientis de infrascripta 
medicamina possunt, si in tota passione 
medicus operetur. Sanat enim porcacla 
comesta, operatihus autem est sucus 
ipsius potus, balaustia, rubi fructus et 
ipsius floris roboris vinosus et coctus 
corlices quae sunt inter testam cooper- 
turae glandis vel castaneas balaninas 
similiter et maxime eas coctas aqua ip- 
sarum et fagi et proni operatibi sunt. 
Evisci autem radices ubi coctas sunt 
aqua ipsa pota, menta et recentes sucus 
centauriae majoris duas dabis dragmas 
qui febriunt cum aqua, qui autem sine 
febre sunt cum vino. lieo pontico, 
scynu id estlentiscu folia aut cortex ejus, 


roseo deest. — *! autem emplaustros. — ** qualia. —  asfalptum. 


-" selum. — ** conmedontur. — Cuar. 111: ! aemoptoycus, — 3 pericolus. — ? jec- 


4. — ' Ἱπρίσο. — * supter. — * viro. —- 


euis. — ‘! glandix. — " 


? sta passione, — * cibum. — * rubi. — 


quoquantur. — ?? evisci. — | radicis. — '* veredis. — 


mas. — " sene. — !* febri. — !* Pontico. — ?? sasthvriis. — ?! fragias. — ?* san- 


ses, — ? quacollum. 


272 


Aa 

bibere, et maxime leporis. 
autem trumbos?* et?* lexivata?* potui 
data et tymus? ct satureia cum acito. 


Exsolvit 


CHAPITRE nit, 


I". Ad empyicos?, id est qui pus 
expuunt. 


Impyiici? vocantur, qui in thorace? 
aut? pulmone* apostima facta pus per 
ore proiciunt?. Fit autem eruptio inter 
thoracem * et pulmonis regionem. Quod 
si non caele? fuerit curatus, ptysicos '? 
faciunt et moriuntur. Febriunt autem 
ex intervallo ectica" febre; proicitur 
enim pus aut per os, aut inferius aut 
per ventre aut per vissica? cum urinis. 
Quae enim per ore fiunt. rejectiones? 
puris periculosiores!* sunt. Oportet 
autem inprimis. digestionem? puris!$ 
procurare et cum spongea ? extrinsicus 
loca fumentare!* aqua? calida et cata- 
plasma adhibere de farina hordei*, cui ?! 
admiscis caricas modice coctas?! et re- 
sina et stercus columbinum et nitrum?? 
et ibiscum?, Haec. enim. cataplasma 
extenuat οἱ digerit? et vulnus rumpit. 
Jubat autem?? ad vulnus, ut rumpatur 
in sano* ut jaceat* latus infirmus. 
Sorbat autem ex intervallo mulsam οἱ 


roba? cum vinum ?? et sucus ptysanae ?! 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 2-3. 


la 
et ges Samia et aster, sfragi Limnias ad 


omnem sanguinem reicientibus optime 
faciunt. Ad autem sanguinis trumbus 
coagolus potus οἱ maxime leporis. Re- 
solvit autem trombus et fici lixiva cum 
aqua facta et pota et thimus et satureis 
cum aceto bibita. 


t. V. p. 465.] 


HI. Ad impücus ; Galenus. 


Impiicus vocant eos qui ex thorace 
ant pulmonem subito pus voment. Cor- 
tinetur autem pus ubi rumpitur vulnus 
iuter thoracem et pulmonem regionem 
quem non citius proiciunt. Febriunt 
enim sine intermissione hictica febrem; 
rupto igitur vulnere aut sursum au 
jusum ; qui autem jusum, per ventrem 
et intestina transitum facit; qui autem 
in vissica suscipitur, per venas aliquas 
in vissica transit. Qui autem sursem 
per ore proiciunt pus, periculosiores 
sunt. Oportet autem inprimis quidem 
digestionem puris provocare ut cum 
spongiis fumentetur, et sic cataplasme 
est adhibenda de farina hordei, admixtus 
-ficus aut carecas modice , resina et ster- 
cuscolumborum et nitro et viscum. Haec 
enim extenuent et diaforisin faciunt. 
tem cataplasma ad haec simplicem: 
evisci radices tundis et farinam tritici 
admisces et cataplasma adponis, 499 
operatur autem eruptionis si in eo qui 


?' duricia addit. — ** facci addit. — * lyxibata. — * thymus. — Cuap. m :' uL — 
" ympyccis. — ? impylei. — * toracac. — ? aut deest. — * polmonim. — ' propos 


-— * thoracac, — * celere. — ! thesicus. — - " hectica. — !* vissicam. — !? rec 


-. M periculosioris. — 13 


indegescionem. - - '* poris. —  spungia. — '* fomentar. — 


* qua. — * ordie. — ?' ubi. — ?* coctas deest, —- ?? et nitrum deest, — ?* eva — 


* degerit. -—?5. et addit. .- 7 


insanum. — * 


* jacead. — ? ruba. — *' vino, — ^ then 





274 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 3. 


coquis® lento igni donec conspissetur?! 
et das cocliario uno. Item aliut dia 
robu* ptysicis , empicis ? : nucli piniu ** 
£ vi, amolu £ vi, herbi** farina « x, 
murra Z i, ireos* 2 i, ysopu < i, 
piper « i, opiu < i, amygdala amara 
4 i, mel dispumatum libras ii. [tem 
aliut " : mel £ 1, butyru* Z ii, te- 
rebentenis® 4 iii, fenigreci* sucus 
4 li. Item?! ad empyicos?*, ptisicos * 
mirabilem ad purgandum et ulcus sa- 


nucli pini* numero xxx, murra troclite 
Li, crocu Z i; haec cum mel medio 
cocto aut sapa Cretica similiter cocta 
admiscis et in ampullam reponis et 
dabis cocliarium unum. Hutilior*! enim 
his est quem anodinon vocant : panacos 
21, opiu 7 i aut. Z iii, dauci Cre- 
tici"* semen Z i aut < iiij, yos- 
quiami'*! albi semen — i aut. Z iiii, 
castoriu — i; haec omnia trita mel 
quod sufficit reponis in ampulla. Re- 
cens quidem minus jubat; post cata- 
plasma vero"? cerotum uteris ; fit 
cerotos ex butyro cui additur irei 195 fa- 
rina et lauri vacae * modicae et rutam. 
Post haec autem malagmas inponimus ; 
prima quidem est dia tessaron, ΏΟΙΙ 105 
enim multum a ceroto distat; recipit 
autem aequalia pondera, cera tereven- 
thina 1%, iceo 7 et ysopu. Cerotes con- 


" quoquis. — ' conspissitur. — *! rupu. —  ympiecis. — ** pini. — *9 herbses. — 
4 hyreus. — *' aliud. — *' buterum. — ** terchentinis. — ** fenugrecis. — *' aliad adi 
—  impiecis. — * ptysucus. — *' pluviale. — ** loco cnicu habet ameus. — ** amigdele. 
— " pluviale. — ** pinium. — ** Creteca. — 1% Creteci, — !*! jusquiami. — '* vi 
LU tes vel 1où . 108 109 : ; 
- " ynus. — '* baci. — '*' onon. — 1% terebentina. — '*? yrius, 





976 
λα 

lagmas uteris; prima autem est dia tes- 
saron *, quae recipit cera et terebentina 
et ireos?! et ysopu?? cerotes?? aequalia 
pondera; post baec uteris emplastrum 
Mnaseum?*. Reumatizante vero?? loco 
dia iteas'* emplastrum uteris. Simplex * 
autem medicamen ?* est mulsa?? per se 
data * et cum amolo*! mixta. Hutile® 
est enim et ireus® duo** aut tres astra- 
galos** simul cocti in mulsa, cum gly- 
cirizae* radices parvo" fasciculo**. 
Tusse autem pessime insistente *?, ty- 
mus * tritus et ysopus! pulvera“ ae- 
qualia pondera cum mel cocto? mixtus, 
ad magnitudinem coclearii * unius pas- 
tillum** unum sub lingua ad?* tenen- 
dum dabis, et quidquit? resolvitur?* 
gluttire jubis. Jubat autem et Mitri- 
dates * antidotus** ex intervalla datus*!, 
et thiriaca** dia ecidnon hutilissimus 
etiam est et antidotus* anodinos** dia 
pente qui empyicis 5 datur. Hutilissimae 
autem sunt et lactes** potatae®? in Al- 


pibus. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 4. 


est de butyro et oleo laureno et Cyprino 
et ireos pulver. Post haec autem ma- 
lagmati modum uteris; in primis autem 
dia tessaron, qui recipit cera et tere- 
bentina et yreus et ysopo, ceruti ae- 
qualia pondera confectum; facit enim 
et ad pleureticus aut certe hoc modo 
confecta , quae et purgat vulnera intrin- 
secus et sanat : cera, terebentina, bu- 
tyrum, medulla cervina, sevo taurino, 
vreus ana « vii; conficis et uteris; 
post baec autem omnia implastrum di 
Mnaseus. Reumatizantem autem locum, 
dia επίεαν emplastrum adbibes; hoc 
enim medicamen ad haec simplex est 
ad accipiendum, ut accipiatur mula 
per se et cum amilu data. Utilis est 
etiam et ντους duo aut tres astragolus 
simu] in mulsa coctus cum glicirize re- 
dices. Tussis autem pessima insistens, 
thymus tritus et ysopus, et supermittis 
mel coctum pulvera suprascripta, etad 
magnitudinem sifidon factum et sub 
lingua das ad tenendum, et cum soit 
gluttire facis. Juvat etiam et Mitridatis 
antidotus ex intervallo acceptus et an- 
tidotus dia pente aut. dia ex, et dia 
ecidnon thyriaca expediens est, et lactis 


potio. 


* Dia pente [164 r° et v^] et dia exin farmace quo uti invenies scripto in libro 
tertio. [tem additum ex alium auctorem ad ptvsicus remedium optimum , licet 


* tesaron. -- "' yrius. — * hysopum — * cerotis. — ? nasiu. — ? viro. — * itias. 
— % simplix. -— ?* medicaminem. — ?* mulsam. — '"* datum. — " amolum. — ® be- 
tili. —  ÿrius, — ** duos. -— * astragallus. — ** glicirici. — ‘ parvolum, — ** fasci- 
colum. — '? iusistenlem, — 5? timus. — *?' isupus. — % pulvere. — * cocto deest. — 
ὃν cncliarium. — % pastellum. — ** et. — *? quicquid. — * resolvetur. — * Metritsa- 
datis. — * antedotis. — "' datu deest. — ** tiriaca. — $ anteditus. — *'* anodines — 
δὲ empiecis. — “ lactos. — * potui. 


* Cette addition manque dans les manuscrits de Paris et ne se retrouve que dans celu 
de Laon. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 45. 277 


jus et sanguinem reddat : axungia vetus sine sale Z i, butyro libra una, opopa- 
macus i, sagapino > à, murra troclite iii, mel libras iii dispumatum; sicca 
teris et cernes singulatim in mortario, misces cum axungia et butyrum simul 
iritas; das mane et sero cocliaria singula, deinde fit sanus. Ad apostimas intrin- 
secus factas, evisci radices tundis et cum farina tritici teris et mixtum cataplas- 
mabis. Electarium di orobo facit ptisicis, impiicis : nocli pineos vi, amiln 
F vi. orobi farina Lx, smyrnes Z i. yreus i, ysopo Z i, piper Z i; opio Z i, 
amigdalas amaras 4 i, mel dispumatum libras ii. Item ptisicis : mel libra una, 
butyrum Z iii, terchentinis Z iiii, fenigreci sucus + ii. Item aliud ad plisicis : 
mel libra i vino £ i; coquis cum mel ad spissitudinem mellis agitando cum radice 
gliquirise ita admisces murra, croco ana obulosduo; das jejuno cocliaria duo. Item 
piysicis mel libras vi, scilla assa ut deforis carbonis fiant illud incardio libra i, 
Veris omnia simul et das exinde cocli ii. Item quod. est Testinus ad 
Όπεν tussis et. ptysis : pulver cassia Z jii, cardamomu perfermenu, id est in 
Írisoria assum; turritur donec inter manus tritus non oleat Z xvi, libano Z iii, 
gilsano Z iii, opio i, ireus Z iili, piper albo Z iüi, murra Z iili, uteris 
polver cocliarium i eum cyatus duo et aqua cyatus iii, haec est integra dosis ejus , 
«terum secundum virtutem dato jejuno , et quando dormito vadit. Testinus autem 
isum medicamen dedit cocliarium unum iu duobus cocliariis diacodion admiscuit , 
* dedit cum sapa cyato uno et aqua cocliaria ii aul tres, et si vis ut nos usi 
unus eum sapa facis trociscos sicut nos usi sumus. 


[Cnarimg v, t. V. p. 471. 


» {sus v] VIL. Ad astmaticos 
Autmaticos* jubal medicamen, qui 
Aliquo nimio calore. Et ideo magis ju- 
Manu ait scillitico?, et ipsa scilla* 
vlov eo oxyrnellis? factus; datur* au- 
dem et ortomnoicis? pumice* eum nitro. 
^ fes vini usta eum scynantho. Fi- 
lippus?! autem dixit se scire quendam, 
M duas partes. pamicis!* et una afro- 
it tindebat?? et cernebat et miscebat 


V. Ad asmaticos; Galenus. a 

Ad eos qui dieuntur asmaticus ju- 
vant quae extenuant medicamenta , ea 
quae non nimis calefaciunt. Et prop- 
ierea juvat acetus scilliticus et ipsa 
scilla, et sie ex ipso aceto de scilla 
facto, ut exinde oxymellis conficiatur 
et sic detur acorus; datur autem hor- 
topnoco et pumices cum nitro et aqua et. 
lex vini usta eum scinuantu et arse- 
mieu cum alcionio. Philippus autem 
dixit sint. pumices [165] et una pars 
afronitri trita, cernes ad tricoscinum et 
supersparsum oleum et ex hoc perfre 





278 
tibus perfricabat tt, Ninium autem jubat. 
in majore!* aegritudine? positis?! ast- 
maticis® purgatio? frequens de fortis- 
simis medicaminibus confectis, qualis 
est era? et his similia, quae sunt 
seripta*, vel ex vomitibus** de rafanis 
factus, vel malagmata quae trahant for- 
titer jubandi sunt. Nam et aristolocia 
rotunda?! cum aqua pota?! astmaticos ? 
sanat, et centauriae majoris radices ?? si- 
militer, et spondiliu?! semen? et radix , 
etcalamintis simin?!, et ysopus , et ireus , 
et melantius?!, id est gitter®, [213] et 
bisteolas?*, quas onos? Greci vocant, 
quod in aquario sub seclas?* inveniun- 
tur; £i mitis in ulla nova, friges super? 
carvones #, et ubi albi facti fuerint teris , 
cui admis*! mel coctum, et facis elec- 
tarium*'; das cocliarium unum 

et sero alium cottidiae#. Item ali 


solfor vivum triobolum"*, das in mulsa 
bibere in" ipsa accessione, Dabis etiam. 


et in obo! sorvili pensa superseripta. 
Item aliut : &cilla?! sicca teris cui addis 51 
mel, et electarium® das cocliaria sin- 
gula mane? sero. Sanat vero? haec 
tussem  ortopnoieus **, dyfnoicus^*, rig- 
mata", spasmata?^,, inpneumatoses # ; 
adhuc et ad viperae*? morsum facit; 
valida enim virtute?! est et splen se 
solvit**, tem aliut : scillae?? crudae 
sucus exprimis*! et miscis cum mel 
aequali** mensura; coquis ad. lentos** 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 5. 


ασ 
fiat, et ex hoc facis ad asmaticatus; sed 
et qui pus expuunt passionem perfri- 
cantur. Quod si vehemens et magna sit 
asmatica passio, cathartieum frequen- 
tius ex medicamine fortissimo datus et 
vomicam cum rafanis facta et malagma 
quae trahit forüter. Aristoloeya ro- 
tunda cum aqua pota asmaticus sanat, 
centauriae majoris radix, spondilio se- 
men et radix, calamentis semen, yso- 
pus, yreus, gytter, asinos, quos Greci. 
unos vocant, bistiolas quae inveniuntur 
sub seclas qnae aqua portant abstant 
subtus ipsas inveniuntur, Ex his Z i 
mittis in carvones, friges et albo fracto 
teris et mel dispumato mittes super et 
das ex eo electario coclearium { ante 
cibum et post cibum,— Item aliud. Item 


: ex alio auctore ad asmaticus vel dip- 


missum in mulsa; in ipsa acceptionent 
das etiam et cum obum scillae erudae 
sucus expremes et admisces ei mel al 
terum tantum; coquis ad carbones el dis 
coclearium i ante cibum et post cibum. 
sorbilem. ltem scilla sicea trita cum 








a ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 5-6. 279 
carvones*! ad mellis spissitudinem**, Item cataputia ad à πρ» 
et das coclearium unum * jejune ει + i, galvamu Z iii, larice Z iiii, croco 
post cibum, boc et epilempticos? sa- — Z vi, ireus iii, sthorace Z i, am- 
mat. ltem oxymelle ? qui? facit as moniacum + i; facis cum aqua catapu- 
malicis "^, difnoicis, pleripleumonicis?* tias et das dormito cuntibus. 

«d cos quorum flegma viscosa e 






Vemeras teris** et coquis in acito^ £ j 
ο ver ona cui addis. 

| fibram i5 et iterum. 
made 
agmolanti cocliarinm nnum aut sc- 


eundum virtutem ; hoc enim eaperimen- 
atum ** est# et plurimos" liberabit**; 
lacit et ad lumbricos? datus. 
x [Cmarrrns vi, t. V, p. 473.] 
[514] VIIIL. Ad cordis pulsa! VI. Ad cos qui in corde pulsum 
patiuntur ; Galenus. 

Gelienua* dixit: Scio quendam homi- Dixit Galenus vidisse aliquem. per 

aem?  [siá v] à vir cum ve- singulos in primum viris tempore pa- 





auno non flebotomaret", lemptatus est. eum et sic egit in sequentibus anois οἱ 
Abipsa passione, ei ita factum est ut. sanus factus est. Item ad cordis pulsum : 
ques omni anno flebotomaret?, Ad in ullam rudem pineam nocem mit- 
απο, pulsu'^ et dolore herva? poli- tis cum aceto acrissimo, οἱ coquat ad 
uos! sicca pulver", coclearia duo in — tertias et sub divo ponere, et da bibere. 








280 
Aa 
vino per triduo potui'* dabis jejuno. 


Item aliut : acoculas'* pini virides?! 
diligenter tritas cum optimo v[i]no. Si 
quis biberit et de pingui cibo absti- 
nuerit?!, cordis pulsum et dolorem mi- 
rabile celeritate?! liberavitur?. Item ad 
cordis pulsum spatula** porcina dextra 
conbusta*, cinus ejus* in calda [109] 


aqua per triduo potus, liberabitur?. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 6-7. 


[ CuaPiTRE να, t. V, p. 473.] 


X. Ad pleureticos!. 


Vera? pleurisis in prima fit passione 
propter quod usque jugulum? dolor 
est *; quando autem in ypocondria* pas- 
sio fit*, dolor inferiores? tenit partes*. 
Quod si passio ypocondria occupaverit, 
catartico* purgandus est. Si autem 
usque ad jugulum'* est dolor, fleboto- 
mandus!! est; si enim mediocris sit 
dolor et cumpunctionem!? non satis 
magnam , opus!? habet! curationem 15. 
Damus ergo his qui hanc!* laborant 
egritudinem" ea que? extenuant hu- 
mores. Mediocria igitur quae!? sunt 
medicamenta in initio sunt adhibenda, 
quae autem fortiora sunt in declina- 
tione? inflammationis danda sunt. Me- 
diocria ergo sunt ptysanae?! sucus et 
mulsa. Fortiora autem sunt califis?? 
semen?; aliquando etiam addimus** 
acres? hervas??, quales sunt origanus 
et?" ysopus et calamintis®#, puleius et 


VII. Ad pleurisin: Galenus. 


Si vera pleuris est mox a principio 
orta fuerit, propter quod usque ad b- 
morum et ypocondria tota passos 
fiat dolor et percurrat. Si quidem usque 
ad jugulum dolores perveniunt, mer 
flevotomabis ; si vero in solam consistent 
dolores ypocondria, catharticum dabs 
sive solutionem dabis. Quod si enin 
mediocres sit dolor et non conpune 
tionem non magnas vel majores opes 
habet adjutoria, damus autem ad be 
patientibus medicamenta quae ese 
nuatoria sunt virtute; mediocria autem 
ad tales inflammationes  adhibends 
sunt; quaecumque autem fortiora sust, 
in declinationem quae inflammata suni 
loca adhibimus. Mediocres autem sunt 
ptysane sucus et mulsa. Fortia autem 
sunt acalifes semen et quando mittiir 
aliquid herbas, qualia sunt origanss. 
ysopus, calamentis, puleius et ireu* 


! potui deest. — '* acocolas. — ** viredis, — ?! abstenuerit. — * celeritatem, — * li- 
beratur. — ?* spatola. — ** cumbusta. — * hic melius pleuriticis addit. — * liberstz:. 


— Cnuar. x : ! pleuriticus. — * ver. — ? jucolus. — * dolorem. — * i 


9 
- 


* ct addit. — ? inferioris. — * partis. — ? cartaticum. — '* jucolus. — !! fleubotomes- 
dus. — '* punccione. — " hopus. — ! habit. — !* curacione. — 5 hanc dest. — 
" egretudinem. — !* qui. — '* que. -— * declinacione. — * ptysani. — * acaliës — 


? semin. — * adimu. — ?? agris. — * herbas. — * et deest. — * et addit. 


" ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 7. 281 
eus ?*; extrinsicus * autem in locis do- Ad pleureticus pannum : cera libra una, 
lentibus embroces?! inponendae sunt; terebentina + vi, adapes anserinus 
m» initio quidem lanas superponendas ὁ iiii, conficis et uteris. Ad pleureticus 
sunt solforatas; dolore vero non ces- si jam in pus transit: cera libra una, 
sante, pilimata ex oleo mundo?*, ubi  frictis libra una, mel + ji, butyrum 
ruta et anetum?? decoctum est. Quod ὁ iiit, conficis et uteris. 
si nec multa fuerit febris, pixsillum 
calidum, id est picula?* et heli...pnis ὃν, 

maxime rusticis et firmis corporibus. 

Fumentationes?? vero sunt inponendae 

[115] post embrocas, sacelli de salibus 

vel milio aut panico. Hutilissima?* 

sant ® in declinatione etiam cerotaria; 

erpediunt. de sulfore' et ruta cum 

Mipes porcinos aut oleo Cyprino, et 

hot calcis cum mel aut adapes por- 

anos ' inposita multum jubat. Epithima 

pleureticis : ysopu, cerotis ^ i, tereben- 

enis > i, butyru + i, ireos** ^ i1 5, 

δαν et uteris. Item epethima : cera 

* viii, folia rutae viridis ^ vi, solfor 

πτα à ii, opopanace'* + iii, oleu Cy- 

Prinulibrai. Item epethima **: cera 7 v, 

but yr # vi adapes anserinos? 7 iii, 

adapes pullinos *! Z iii, storace?! + iii, 


Quod si diu permaneat '* dolor, etiam in- 
C pial suspicio esse ne apostima fiat, das 
POtionem ts ; in emina aquae? rutae 
ai tres decoquis ad tertias, resolbis 
‘agapenu Ἡ 4 i, et bibere?* dabis. per 
indw. Epithima autem. uteris, qui re- 


ο . . * . . 
yreos. — ? extrinsecus. — !! inbrocas. — ? mundom. — * conitum. — * pissil- 
hum, — 3 la. — % cum olio inponis et. — ?' fumentacionis. — ?* utilissimus. — 
tent deer, — 


" * solfor. — *' plus. — ** adipis porcinus. — * terebentinis. — * yrius. 
"i 7 iii addit. — ** olio rutacio. — " cerae iii deest. — ' oppopanice. — '* epi* 
4, + — adipis auserinus. — *! adipis pullinus. — ** ysthoraci. — *' olio nardo. — 

Prrmanserit, — 5 pucionem. — # ubi addit, — ‘’ sagapino. — * bibe. 


282 ORIBASE, SYNOPSIS, 1X, 7-8. 


cipit cera libram i, oleu roseu libram i, 
mellibram i, butyru** & iii, resina frixa 
libram i, conficis et uteris. Item emplas- 
trum dia peganum**, qui et dolorem 
tollit et apostimas spargit et digerit : 
cera ^ vi, titanu* id est calce viva ^ 1, 
adapes porcinos Z vi, ruta viride! 
2 vi, oleu Cyprinu? & vi, oleu omfa- 
cinu — vi, conficis et uteris. Quod si 
post fumentationes** cataplasma fuerit 
necessaria, non cessante dolore, uteris 
calastica cataplasma, inprimis igitur de 
ygereos et lini semine; declinatione vero 
facta , addis et fenumgrecum €. Quod si 
duritiam fecerit, admiscis et irei** 
farina. Prolongata vero‘ causa, ca- 
crios** aut pyretrus*? est addendus; 
ventosas etiam mirabiliter jubant si in- 
ponantur; adhibenda sunt igitur intra 
dia triti die secunda; jam tardius est 
post dia tritu. His enim inponenda sunt, 
quibus ventositas fuerit excitata?! aut 
sanguinem aliqua inpediat?' causa. Item 
electarium”? pleureticis: murra Z ii, 
crocu 4 1, piper grana xv; facis elec- 
tarium cum mel non coctu libra una 
[215 v^]. Item aliut : butyru?? et mel 
aequali mensura coquis et das cocliaria 
duo. 
[CHAPITRE vii, t. V, p. 424.] 


Ad lateris dolores! sine? ΥΗΙ. Ad lateris dolorem absque feres 
febribus. Galenus. 


Laterum dolores? sine* febribus Lateris enim doloris si absque fo 
hdellius* sanat et costus potus; bras- fiunt, bdellion potus sanat, co 
sicae? autem caules* cum radicibus brassicac autem caulis cum radici 
suis usti cines? mixti adipe! porcino  usti cinus mixto adipe porcino velete! 


9 butero. — ** dapianum. — *' titamo. — ** veridis. — *' olio Ciprino. — * fase 
ionis — 95 fh M San 67 vien __68 on 0? -» 
lacionis. fenongrecum. iriae. viro. catrius. peretros. 
— ? inpctiat.— ?* electuarium. — ?? buterum.— Cua. vint : ! doloris.— * sene. — » do 
rum. — * sene. —. ? bdillius. — * putas. —? brasece. — * caulis. — * cinis, — " adip! 





384 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, ιο. 


[ CHaPTTRE X *, t. V, p. 476.] 


XL. [315 v°] Ad stomaci! passionibus?, 
cvnodos orexeos. 


"Qi cynodos? orereos patiuntur, hii 
sene aliqua reque* singultum patiun- 
tur; quibus vinum dare oportit babun- 
danter οἳ multum calidum, et boc 
illis magna sanitas est. Vinum autem 
esse debit robeus* aut robrus* sine? 
aliquo? stiptico sapore. Singultus vero 
cum orexin? ex!* frigdore stomaci!! fit 
merito; ergo talis ei datur vinus'? 
Oportit autem eis cum ad prandium 
benerini? primo dare cibos"! pingues '* 
et oleo bene conditos!*, et omnia quae- 
cumque ediderint" cum oleo accipiat 
multo'*, sed nibil austerum aut stipti- 
cum adsumant. Post autem haec vinum 
utique etsi nondum sitant!* bibant. 
Mitigatur enim eis mox singultus vel 
famis ex tali** cibo; per multo igitur 
tempore sic agenübus passio requies- 
cit. 


NIBH. De singuli. 


Quibus euim frequens? singultus est, 
dari? oportit ruta* cum vino? aut nitro 
i mulsa , appii * semen aut cvyminu* aut 
acitum * scilliticum* aut calaminthes !* 
aut asarus"! aut. Celtica?? per se! sin- 


Cuir. in :! 
' sense. — ? alico. — 


- ^ cbus. -— "* 
*' tale. — Cnr. xmi : 
* apii.--." cimeno. — * adito. — * sceltitico. — '* 
- U se dd.est. 


stomachi. — * jussionis. — ? οποιος. — 
* ornin. — !* in. — 


XV. Ad stomachi passiones , quinsdes 

orixeos ; Gelenns. 

Quod Greci quinodes orizeus, boc ex 
qui habiditatém cupiditatis fames 6- 
borum raptim patiuntur, vinmm α 
plenum oportet dare minos calidam 


habentem naturam, qualis sunt robe : 


colore aut rubro stipticum. Quae enin 
famica appetitio ex frigdore siomec 
constant fieri, merito ergo talis vis 
eos calefaciendo mitigat. Oportet m- 
tem eis quando ad prandium accedest 
in primo quae pinguia sunt accipiml, 


et oleo ex pleno conditi sunt cibi, eel 


omnia cum oleo multo edant, mhil as 
terum aut stipticum. Post antem lax 
vinum utique etsi non sitisst db 
rendus est; mitigatur autem moz fans. 
si talem utatur dieta; multo enim te 
pore hoc azentes sic mitigatur ο. 


XVL 4d subglattiam ; Gelesus. 
Qui autem subgluttium patiusit, 
dare eis oportet rutam cum vino luere 
aut nitrum in mulsa, appium aoi tf 


minum cum vinum, aut scilicet 
acetum , aut calamentiu apozimam, 3s 


' requie. — * rubius. —* rabre- 


" sthomaci. — '* vinum. ---Ὁ τε. 


pinguis — '* conditus, .— " dederit. — multum. — ἵνα — 


! singuilo. — ? ireques. — * dare. — 


* vinum. —* ris — 
calamentis. — ‘ asaro. — " Cat 


* Ce chapitre, dans les manuscrits lins, a été déplacé, et son numéro d'ordre st ο 
respond plus à celui du chapitre grec: nous rétablissons la suite du texte originel. . 


—- a — 


pe—e— — 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 10. 


rli deua xnl ASA chen, anl 
certe? castorium dabis!* £ i. His qui ex 
plenitudine frigidis humoribus et vis- 
cosis singultum patiuntur [216], dabis 
bibere in posca!*, et extrinsicos" cum 





















285 
PPM 
castoreum, unamquamquam aut singu- 
latim data, quando autem οἱ simul 
castorium. Qui vero ex plenitudinem. 
subgluttiunt et ex frigidis et gluttinosis 
humoribus, bibere cum. pusca et in. 
cote autem superpositum juvat simul 
cum Sicionium aut vetus oleo. Quando 
autem sub plenitudinem fit subglut- 
tium, quamplurime si hoc exsistat, 
opus havit evacuationem; hoe autem et 
sternutus facit, et cito dabit auxilium; 
cutis pellis dicitur. 

XVIL.. Ad nausia stomachi; Galenus. 

Nausiae quidem faciunt ad vomitum. 
impetum ex ventrem. quando quidem. 
plenitudo grava eum; quando antem 
[166. v^] mordicatio ex agros humores , 
possimus uritur ventris; fit etiam et ex 
pessimo et gluttinoso humore conglut- 
tinatus in eos ventris. Quidam autem 
mausim patientes nihil vomunt, sed 
solum elciantur; alii vero in duas to- 
nicas ventris congregatus humor tam- 
quam aquam in spongia inbibitur; facit 
mausiam et fastidium. Miis autem im- 
plastratus est. difficiles ad solvendum, 
Haec autem ratio in quibus est ponenda. 
capitulis una ut digestio fiat humorum , 
secunda ut temperetur, tertia ut eva- 


flegma- cuetur. Digeruntur igitur qui flegmatici 







et crudi sunt requiae et abstinentiae et 
somno. Aliis vero humor qui tenues est. 


286 


Aa 
liores ? sunt et mediocriter constricti, 


amputantur vomitibus interdum ex pty- 
sanae?* sucos?* factus aut cum mulsa 
aut?* cum aqua interdum calida sola. 
Si autem spissi aut viscosi sunt hu- 
mores?! et pingues *, ita ut vix solvan- 
tur qui extenuare eos possit, oportet 2 
utere?* medicamen. Übi autem humec- 
tatio pessima? infundit tunicas ventris , 
antidotus ? pycra?* dandus est, qui eos 
purgit?*. Nam stipticae** species eos 
fortiter nocent*, quemadmodum in 
quibus humectatio * multa sine*? mali- 
tia** humorum est et infusio multa tan- 
tum appareat οὐ, stiptica** medicamenta 
jubant*. De aloe autem medicamen qui 
dicitur pycra* in marasmon® ducit 
passionem *?; qui‘! hoc ergo ad haec 
utitur5*, miscendum est aliquit quod 
stipticum ^ sit calidis. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 10. 


in tonicis vomitibus est espellendus, 
quando quidem ex ptysane sucus factus 
aut cum mulsa,'quando autem ex aqua 
sola. Aut gluttinosi sunt et pingues hu- 
mores et vix solubiles, implastrati ves- 
tris tunicis sunt, et acidum ructant, 
danda sunt quae extenuant, quia i» 
mectatio pessima infundit tunicas ves- 
tris , aut diaspoleti aut oxymelle utantur, 
aut aloe accipiant ad fabae magnitv- 
dinem aut pigra, quia mirabiliter por. 
gat. Ad haec quae stiptica sunt , nocent 
fortiter quomodo iterum in quibos hv 
mectatio multa est sine malitia humo- 
rum, quando sunt aliquid infasiooi 
aut quantum nociva sunt sola stiptic. 
Juvant de aloe autem medicamen, m 
marasmon passionem ducunt; mirturs 
autem stiptici sunt cum his que a 
lefaciunt. Trociscus ad nausiam stemt- 
chi et tonoticus est stomacho dactsle 
numero xl, anissu «ὁ iiij, junipens 
semen grana numero xx, cum viso la 
trociscus Z et das bibere cum vino sel 
aqua cocliaria in. 


XVIII. Ad bulimus ; Galenus. 


Qui bulimum exagitantur, in putionem vinum dabis calidum, hac rationem vi 
admisceas ei piper et smyrnis et carpobalsamo, quia bulimus ex infrigdalionts 
fit. Pulmentaria vero das cum oleo multum habentem et carnes pingues, 68 
ipsum cibum accipiant prodest. Nihil vero stiptico neque acidum edant, quit 
ex bis humoribus maxime bulimus nascitur, id est ex nigris coleribus et flegst 
aqua enim si utantur, ut nec manus tangat ; vinum autem rovacum, ut dicton 


est, damus habundanter. 


*! subtilioris. — * thesane. — ?? sucus. — ?* aut deest, — ?! humoris, — ? pue 


—  gportit. — ?* husere. — * pissimum. — ?* thonecas. — Y antedos. — 
— ? purget. — '^ stypticis. — * nocint. — * humectacio. — ‘ sene. — 


"pm 
“si 


— % appariat. — ** styptica. — * jubat. — ** pigra. — '* marasnon. — * passos 


— 3 que. — " utur. — " aliquid. — ** scepticum. — * calidus. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 10. 


r stomaci\. 

Frigida passio stomaci cognoscitur, 
hoc modo, sitem nullam? [216 v*] pa- 
Suntur neque calorem in* stomaco 
sentiunt; manifestum est non esse 
hoc passionem calidam *. 


[2:2 v]. XXII. 4d inflammationem 
stomaci*. 


Stomaco* inflammatione generata 

molesta quaeremonia sunt, quibus ad- 
jutoria® magna stiptia conveniunt; 
siepius* enim nonnulli medici calidis 
Astummeodo! et ealasticis adjutoriis 
wserunt. Oportet autem infumentis et* 
alplaumis vel cerotis aliqua stiptica 
lusiicis admiscere, quale! est absen- 
Aum", nardinum oleum" aut meli- 
aum?, aut mala Cydonia^ cocta, vel 

acnlos? T'yhaicos et his similia. Fit 

"alea? eerotus ad inflammationem'* 

adjutorium, 

alba i, oleum? 

"alum? in hieme Z viii, in extate** 

vi, aloe Zi, mastice Z i, in duplo 

79! resoluta. et? admiscis cetera et 

ers [Mb f* 11 a] Sed * si sub qua- 


Male — "* vas, — ? el deest. 


287 
XVIIII.. Cognitio frigidae distemperantiac 
sthomachi, 


Tra ἀϊμαορλκλοὰν A Μπελ 
exsistentem cognitio haec est, eo quod 
non sitiat. Quando ergo neque sitem 
habet meque istum sentit in stoma- 
chum, manifestum est non esse in eo 
calidam passionem. His ergo cum oleo. 
"ubi absentius et anetus decoquitur fovis 
stomachum diutissime. 

[167] XX. Ad inflammacionem sthomachi 
et epatis, 

Inflammationes stomachi generata et 
epatis opus- babent. stipticam. admix- 
tionem, quasi de calasticis, id est laxa- 
divis curare quis voluerit, periculum 
inferit vitae. Oportet igitur sive oleum. 
sit ad fovendum locis patientibus sive 
cataplasma admiscenda sunt et calas- 
ticis stiptica, qualia sunt absencius et 
oleus nardus aut melinus aut mala Cy- 
donia simul coeta, Epythima autem aut. 
cerutum, quem ego frequenter usus 
sum, cerutum Galeni , qui recipit cera 
alba + i, oleum nardum hieme + i, 
statem vero Z vii, aloe et masticem ana 
4 i. Quod si amplius habet stipticas 
species et fastidium habet et defectum. 
nimium patiatur stomachus, nt neque 
cibum conteneat, addes omfacium in 
ceruto prius et sic caera admisces qua- 





laris, — * inflammacionem. — * recepit. — " clio. — ! sardo. 


nri dem e ma fin dn chapitre xxii, nous donnons le texte de 


quantibus et ventris solucio et vomitus 
cum defeecione laborantibus maniet, et 


umfacium ita et absencium sucum. Est 
quando et ambus interdum vero addis 
ad terciam speciem ipocostido scilo et 
enancio et ros sucum. Augmentatur 
etiam his cirodus secundu racionem que 
augmentati sunt species medicaminum 
numerum constitum. Diuturna autem. 
inflammacione faeta et in duriciam in- 
cidentem, varia medicamina de aroma- 
libus confecta que: sunt malactica et 
deaforitica, qualis est dia melliloto vi- 
ridis, quam Greci gloros iaspis vocant. 
Jubat sthomacum adpensa sepius hoc 
in sperimentis habemus; oportit ergo 
in collo suspendi ut sthomacum tangat, 

[216 v) XVIII. Ad distemperantia! 
" calida? stomaci. 

Si distemperantia? stomacum moles- 
taverit, ita ut nimius? ardor sit, quem. 
Greci causom appellant, quo* inmi- 
nente angusteas* et defectiones? ani- 
mae interveniunt cum fastidio thiet et 
febribus, his aqua frigida cum omfacii* 
sucos^, id est uvae? inmature aut 
mali Cydonii?! coetum in aqua aut ex! 
vitibus tenerrimas summitates in aqua 
ο sunt, ipsam aquam'* 
frigidam dabis, aut. cocumeris domes- 
lici semen grana Z viii , trita cum aqua 


tem, in duritia jam versum, varia fiunt. 
adhibenda medicamenta de aromaticr 
confecta , habens in se aliqua malaëties 
et diaforetica virtutem, qualis est dir 
melilotus confecta epythima, Nam ος- 
glorosi asper juvat stomachum adpensus 
ad collum; hoc sperimentatum multum 
habemus; nobis datur silfius vero de 
licio si sit adpensus ita ut tangal s 
machum. 


XXL. Cognitio calidae distemperesi. 


Quod si ex coleribus vexatur stom- 
chus, sitis et cauma fit in stomadio d 
angustias frequenter et animu defectum 
est, fastidinm preter febres pativalor- 
Curatio; damus aqua frigida cum o 
facium mixtum aut ex malis Cylont 
decoctionem apozima. aut. de cipoli* 
vitium teneris, aut eocumeris seme 
libus tritas cum aqua frigida mistum» 
menta das bibere, eder 








290 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, το. 


Aa L 
mam !! sunt adhibenda adjutoria, qualis cho opus habentibus utilissima est con- 


est glycea!? dra? maratru'* elegma,qui  fectio qui dicitur glicea: recipit autem 
recipit fenoculi!* virides!* radices" la- haec : feniculi radicis cortices 4 vii, 
vatas! 7 vi, acelum!? ξὶς, aloe 7 iii, acetu £ 1, aloe Z iii; radices cum aceto 
radices cum acito. Coquuutur ad ter- coquuntur et cum coctae fuerint expri 
tias?!, colas sucos!* quibus addis?* mel- muntur et radices proiciuntur, et in 
lis libram i, et iterum coquis usque ad — aceto addes mel libram unam, et coqeis 
mellis grassitudinem?*. Sublata ulla* ad mellis spissitudinem, et ita seper- 
ab igne, superspargis pulver tricosci- sparges aloe trita et das cocliaria tra 
natum? aloes, et dabis exinde jejuno cum aqua. Datur autem et ad cardiseus 
coclearia tria cum calda aqua. Facit et epilempticus. 

enim non solum ad frigdore? stomaci, 

sed et? ad epilempticos?? et cardiacos?? 

et ad omnes?! causas stomaci, quae de 

frigdore contingunt vel de spissos?! 

aul viscosos?? humores?*. Quod si fre- 

quenter aliquibus acitat?? stomacus 

cibos* acceptos?, quod flegma solit 

subinde molestias in stomaco?* gene- 

rare, uteris diaspoliti *. electarium ** 

stomacicis" ad omnia hutilem, aut 

certe hoc modo confectum pulver dabis: 

piper < i, aneti semen Z ii, cy-- 

minu? Z iii, teris et facto pulvere dabis 

dormitu* eunti** coclearia xi cum 

vino temperato. 


XXHIT κ. Ad eos quibus de carbunculum sthomacus acidum per ore ractant. 


Ad eos, quibus in sthomaco cibus aciscit, utilissimus est hoc medicamen, qe" 
recipit piper £ i, aneti semen < iii; teris et das dormitu eunti cum vino ce 
cleario 1 temperatum; et diaspolitin electarius ad haec datur, magnifice facit. 


! spissa flegma. — !* licio. — ** dea. — '* maratro. — ! fenuculi. — !* virides das 9* 
— " radicis. — '* labatas. — '* aceto. — ?* iii, — *' tercias. — ** sucus, — *? odi 9? 
— * crassitudinem. — ** olla. — % tricaccinatum. — * frigdorem. — ** et deest, — 7 
* ephelymticus. — * cardiacus. —?! omnis. — ?* spissus. — * viscosus. — # 

— ? accidat. — ?* cibi. — * acceptus. — ?* sthomach». — ?* deacholite. — * elect 359 


rium. — *' stomacis. — '* anetu. — " cimino. — * dormito. —— *5 eunte. 


* Le chapitre numéroté xxiii dans Laon manque dans les manuscrits de Paris. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX. ιο. 


ΚΥΠ. De choleribus! nigris. 


" Quibus vero nigra cholera? stoma- 
cum? adiemptant* cum inflationem * 
stomaci et ventris, superponis etmaximc 
in ipsa inflationem* vel? tensionem* 
swpongeas* acito acro!* infusas. Post 
baec vero permanente adhuc causa. 
stipteria humida cum calcu? cecau- 
meno? aut calcantu'* trita. cum mel 
superponis?. Aliqui!* etiam. aedere! 
folia cocta in'* vino cataplasma super- 
ponunt. Cibos!? vero accipiant ova * 
vorbiles?! et juscella e? pinguium gal- 
hnarum et de ungulas porcorum οἱ 
eronia?, et fasianorum?* οἱ perdicum 
carnes edant. Si vero illa inflammatio 15 
necdum * digesta? est et stomaci tensio 
perseveraverit , Ρο] 15 hervae® decoc- 
tionem* convenit accipere aut cala- 
mentis, admixto?! mel dispumato?*. 


XX. Ad inflationem stomaci!. 


Quod si stomacus ex nimia ventosi- 
late tenditur adque inflammatur?, ca- 
lminhes? apozimat ad tertias* cocta 
dabis bibere, cui addis mel modicum 
et piper Z i, [tem absentium® Z i, ruta 
€ ü, coquis ad tertias? et das bibere. 
Hec et ad defectum * stomaci facit. 


291 


XXV. Ad stomachi melancoliam. 
La 
Generatam igitur in stomachum ex 


coleribus nigris inflammationem , super 
tensuram ipsam stomachi ponis spon- 
gias ex aceto acro infusas. Post autem 
si permanet, stypteria humidam cum 
lippidus caleu aut calcantum tritum 
cum mel superpone. 


[168] XXVI. Ad inflammationem 


stomachi. 


Stomachum inflammatum cum ten- 
suram , calamentis apozima ad tertias 
decocta, cui addes modicum mel et pi- 
per z ii tritum; das bibere etiam in apo- 
zima similiter. 


, Cus. ei: !. coleribus. — * colera. — ? stomachum. — * adtemptat. — * inflamma- 
tat. — * inflammacione. — ? ven. — * tensionis. — * spungias. — '* agro. — !! εἰγρίο- 


A. —" calco. — 


" cicaumenon. — * calcanto. — '* siperponis. — '* et liqui. — " he- 


ime. — " cum. — !* cibus. — * ovis. — ?! sorbilis. — * ex deest, — * gronia. — 


. — % inflammacione. — * cidum. — * degesta. — ?* pilei. —- * herbi. 


τς decocrione. — ?! admixtum. — * dispumatum. — Οµλρ. xx : ! Le titre manque. 
^ imfletur. — ? calamintis. — * apozaema. — * tercias. — * absencium. — ? tercias. 
7 Aafectum. 





 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 1849. 
LI La 
anigllos!, conficis sic:appii *semen, absentium, amigdalas amaras purgatas 
misul, asaru'*, amigdalas! amaras ana Z iii, eum aqua facis trociscus 
qure, absentu?* Ponticu* ana dragineas; sine febre patientibus cum 
Ai, teris cum aqua, facis trociscos vino dabis, febrientibus vero cum 
quianies? dragmas singulas; si sine? — mulsa. 
fbr sunt cum. vino dabis, febrien- 
"asia ydromellitos 


[Cnarirng xix, t. V, p. 500.] 
XAVIIL De jecoris atonia et XLVIIL. De atonia epatis. 


Distemperantia vero epatis est debi- 
litas cum virtutes operationes defectum 
et fiunt ex hoc in epate diversae diffe- 
rentiae. Si ergo calida distemperantia 
faerit generala, assantur in eum con- 
sistentes humores. Ex frigida autem 
distemperantia inpinguatur epar et 
piger effectus jam continet in se fleg- 
maticum et pigrum humorem. Trociscus 
ad epar et splen : aloe epatite, ammo- 
niacum thimiamatus, costu ana + i, 
cum aqua facis trociscus ad magnitu- 
dinem abellane; febrientibus cum aqua 
das, sine febre cum vino et ea quae in 
liis inferuntur minus digeruntur. Sicca. 
autem si fuerint. distemperantia, sic- 
ciores et spissiores in eo fiunt humores. 
Quod si calida extiterit distemperantia , 
sintisis facit, prius quidem humores 
colericus per ventrem, postea autem 
ipsam substantiam epatis deponunt cum 
secessus putridus et putidus colericus 


"* absencium. 


amagdalas. — 
mx — Gir aum + 





296 ORIBASE. SYNOPSIS, IX. 12.14. 


‘9 
oleo? in quo spargendus est cyminus?? 


tritus. et appii* semen. Enectionest! 
vero; inprimis lactem cum mel enicis, 
ut. illa muccillago? purgari*" possit, 
deinde lenticlae decoctionem** cum 
mel**, post haec stipticae** sunt. adhi- 
bendae € enectiones?^, qualia sunt cum 
ptysanas 9 nbi rosa?? simul sit cocta aut 
4dia et cum lenticla similiter, deinde 
perseverantem alum eniciendi*! sunt, 
ubi coquitur myrta** aut cortices ? pini. 
Solvis etiam in aqua ipsorum in cvatis?! 
duobus butvru * aut oleu** rutatu?? aut 
mvrtinu® et enicis*. Violentam** au- 
tem consistentem inflammationem *!, 
eleum dulcem calidum enicis?? usque 
ad eminam unam majoribus , minoribus 
Autem *? fielam ** aut calicem unum 95, 
ua ut contineatur ** oris plurimis, do- 
uec solvat dolores *.. Fumentationem *? 
autem Adhibes * locis dolentibus ex 
cellis ! de melio ? factis vel salibus; 
uuum vere. lababis cim spongia? ea- 

tesa ubi acaeui * eesoivis Laut ex aqua 
ub devveut 6 Coma ? aut robus 7 
aus τα ο urna aut ios suulia e his 


. ' " = EE] 
δε ον "ead δε νο 
1 " 


N NANNY à PUR tym tdt. 


inflammationes, oleum dulcem «ali 
dum enices et contineat cum hora: 
multas et mox solvit dolores. Fumenu- 
tionem autem adhibes cera pectine ex 
sacellis de melleo aut panico torrefactis 
vel salis sacellus similiter turrefacus. 
Anum vero cum spongias ubi acsi 
trita est aut imyrta aut robus aut δν 
decocta est fumentas. 


XXXVII. 


Ιστ ασ 7.7 δν ο 24 do sie: 4lt- πα ν Quando autcm absque hoc 
veu; pare ανα poiiues cCe priwcidit pinguido ventris ex colenbus 
certos cet Γέρων s cuo χα de et mox cum rasura intestinarum fit cum 
peut tr. ideato c cloc ainler merdicationem nimia interdum οἱ cum 

toj. κε o. c 5 ay — HR». — * ulceram cum. — purgare. 
τρ n t ed. — DAS ST — * adhibendi. — * injeccionis. — * thesans. 

Po .upereora - aeraendio o 7 mita Ÿ corticis, — ** cialis. — 9 buierum. — 
" ohuin. -- " rata.um - eurtiaum. — 7? i2 inicio. — ** violenta. — * i 
0)0n060m. — 8 imei. -— ** antem cst. — * Jeulam. — 9. unum deest. — % contenter 

" hen — 4% delens — 75 (ααν ολων -- C7 adhibis. — 7! sacellis. — * miles 

^ spongia -— 7 agacia. — CCo decwqientur — (o mirras-— 7 rubus. — À qu.— 
' plica. -- Cir aan: deunion t "Ανν σαν © precidente. - -* volencus 


eum «um. — * mordicacem 


208 
Ab + - 9 . . 9 
epaticos susciperat cibi. Curacio desin- 


tericis. Desintericis factis se sola ulcera- 
cio luerit οἱ neque supercurrit aliquis 
supertluus humor et sinc reuma est, 
eum una ejeccione medicaminis curari 
poterit. Sin minus , adhibis et aliam et 
si opus adhue fuerit eciam et terciam 
adibit ejectione. Limnias sfragis eciam 
vt caucerosas desinterias sauat potatus 
et per clisureur adhibitus. Oportit autem 
Paus cuicere mulsa acra, ut ulcera curit, 
pox hec salemoria ut bene conteneri 
puse ejeveio , nmovissume autem enicis 
Line 116 d. terram «fragis cum 
"ucu plauammms In pocione vero datur 
cuum puce arua, dabe et lacti« ut supra 
vuearus dar ;ussimus, dabes et cusa La- 
pei; ib. us aut Luminss terre coctis, quod 
CUS CU tudin vUUBNIH Opumum autem 
jte tu cL Ieultenier et oarsubes . 
ιν ἵνα  Uumuxemum de NU 
«usui luam bes. ciminam Seau 

uet pua tur cc EU OUE 32 NEDUY- 
Uum) de co o AMUmE Bos. ἐς στ. 
Sube hen deam. Curie siam 
*hhnODChHIC Lr Wb 


ARS Γον. στ. 


ema niumaenmro -2 come foeni [emus 
vues ins oc pres est et male non olt, 
Secus cuirs uccas et pulvere facta 
δέ reponi et cum opus fucrit ute 
- Necatu* autem. reuma seninris, νι 
“a cum acito elevata comedat , ct si ovis 
Alunwiatur. alicot desintericus et ci- 
batus jubat hoc modo factas : mittis 
ova in frivuria et super carbonis ponis 
ua ut fumum non habeat, cui admiscebis 
galle pulverem. aut. umfacium aut ros 
imariuum aut male granate corticis, co 
clias cum carbonibus suis usta cinus ip- 
sarum, mespila, mirta, sorba, pruuia; 


es his confecis et dahis manducare [tein 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 12-14. 


La 
nihil desuper fluat, adhuc ex una enec- 


tionem medicaminis adhibitur. Curstur 


,quam plurime, si minus secunda adhi- 


bendam jam tertiam enectionem πού 
habent opus. Maxime ergo inicienda 
sunt, si ulcus in intestinis sine reuma 
sit, cum lacte capruno aut bovine cum 
licio < ii aut ges Samia £ iiii. Qued si 
de coleribus rubeis fiat disinteria, cen- 
suevimus ergo ad eos quani plurimae 
ea quae mitigant adhibenda sunt; si 
autem reuma adhuc ulceribus super 
currit et infusa. sunt ulcera, cartbs 
conbusta aut lentisci cinus [169 v°] eut 
diacarton cum aqua aut decoctio stipti- 
carum rerum; si autem innigriscere 
coeperit coleribus, insanabilis est, nibil 
differit a carcino qui cum ulcerationem 
"st. 


XXXIL.— 4d. dysintericus. et cvliacus; 
Galenas. 

Limnia sfragis jam enemomina W- 
ra intestina sanat dysintericus pol 
:t per dysterem injectus. Oportit sl 
meutur ulceribus multa prius ips 
üt. et postea cum salem enices, ets 
-arum euices Limnia cum suco βέλη” 
ipms et bibat Limniam sfrangin cum 
scm pusca. Epythima dysintericis : 
mxuin 7 dl. aCacias Z ii, rosa ^i 
roazs&xv +1. dactulus > vi, balausts 
+ ;. cœra libra una, oleum melinum 
hbra una: lactis caseuta quae fit tab: 
cocaciea, wl est lapides de fluvio re 
tundus mittes in ignem ct iguilo 
mittes super lactem tres lapides singt- 
latim, ut dum ex uno bullit ct tepuert, 
sic mittis alterum et tertium donec 1€ 
rus coasumalur. Magnum est hoc adjv 
lerium ad dysintericus et omnibus 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 22. 


pi 
juno? intestino, pulmones et renes et 
diafragma. Fit autem et ex matrice et 
ex semorroidis? evacuatione? facta 
ami? constipata'* aemorroida?? ant ex 
uma! sanguinis vel menstruorum ef- 
Tusione!* nimia aut non reddita* mens- 
veus, Diffe[ 23 ]rentiae?! autem ydropi- 
ie Munt tres : una est qua vocatur 
anys, in qua humor tenuis?! replet. 
isfrion loca omnia. quae sunt sub tho- 
net ventris. Alia est tympanites** 


que ventositatis'* spiritu?? praedicta * 


wespat loca. Tertia autem yposarca di- 
ur, qua totum intumescit corpus et 
Mbtimortui totus inalbescit? vel exten- 
dur, — Curatio. Est autem curatio 
Yisias**omnino difficilis vel inutilis 
Ares observatio, dicere tamen cura- 
eun? non omittimus?,, fimus bovis? 
πρι siecum. et tritum coquis in 
qoa* cum solfure?* quartam haben- 
en partem, et ponis in tolo?* ventre?*, 
"il iereus eaprunum " in uina pucri 
"n apna, ad mellis spissi piaguidi- 
μπα ris et ponis toto ventri, mul- 
un vos purgat. Dabis antem bibere?* 
Mpims de coctis radicibus calamen- 
Aw" ant appí*? aut aro' radicis 
"Wü" in vino coctas aut radices? 


317 


modo utique ydrops fit. oigatitur 
igitur epar ab splene infrigdatus et a 
ventre et ab intestinis et maxime ex eo 
qui vocatur jejunus intestinus et a pul- 
monibus et renibus et ex diafragma. 
Fit autem si et absque mensuram 
emorroidas fluant, et fluxus sanguinis 
et menstruorum plus quam convenit 
fluunt, aut. si ex toto constringantur. 
Differentiae autem ydropieorum sunt 
tres. Est enim ascetes qui quodam hu- 
more tenue replentur inferiora loca 
omnia praeter thorace. Alia autem est 
quae dicitur tempanites; spiritum ven- 
tositatis predicta plena [174] efficiuntur 
loca. Tertia autem yposarcidus nomi- 
matur; totus enim inflatur corpus se- 
eundum mortuum similis factum. Est 
autem éuratio ydropiciae non omnino 
facileset expediens artificis praesentibus. 
aliis dicere , ut aliqua ad sanitatem utilia. 
potentibus aetate agere. Femus bovum. 
jumentorum siceum diligenter. teris, 
coquis in pusea quemadmodum iliani 
sine sulfor quartam partem et inponis 
per totum ventrem et vissicam. Item 
stercus caprunum in urinam pueri aut 
capruna urina sient glyo facto pinguem 
cataplasma inpone in ventrem similiter. 
it supra, fortiter eos purgat. Dabis au- 
tem et bibere ubi bullit, ut discoquatur 
rudix ealamentis aut appii aut asuro 
radices cortices in vino aut cocumeris 
agrestis , infundes in vino austero tribus 





FM 
epaticos susciperat cibi. Curacio desin- 
tericis. Desintericis factis se sola ulcera- 
cio fuerit οἱ neque supercurrit aliquis 
superfluus humor et sine reuma est, 
cum una ejeceione medicaminis curari 
poterit, Sin minus , adhibis et aliam et 
si opus adhuc fuerit eciam et terciam 
adibit ejectione. Limnias sfragis eciam 
ét cancerosas desinterias sanat potatus 
etper clistirem adhibitus. Oportit autem. 
prius enicere mulsa acra, ut ulcera curit, 
post hec salemoria ut bene conteneri 
possit. ejeccio, novissime autem enicis 
Limoiam [116 d] terram sfragis eum 
sueu plantaginis. In pocionc vero datur 
cum pusca agosa, dabis et lactis, ut supra. 
tenemus dari jussimus, dabis et cum la- 
pid[ib]us aut laminis ferre coctas , quod. 
Greci. coclaton voeant. Optimum autem 
adjutorium est desintericis et omnibus, 
que ventrem. reumalismum de agris 
paciuntur humoribus, caninum. femus 
album quod fuerit; admiscias in super- 
scripta lacte cocta et potum des ; de pre- 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, i214. 


ων 
quam plurime, si minus secunda adhi- 
bendam jam tertiam enectionem noû 
habent opus. Maxime ergo inicienda 
sunt, si ulcus in intestinis sine reum 
sit, cum laete capruno aut bovino eum 
licio £ ii aut ges Samia. iii, Quod si 
de coleribus rubeis fiat disinteria, con- 
suevimus ergo ad eos quani plurimae 
ea quae mitigant adhibenda sunl; si 
autem reuma adhuc ulceribus super: 
currit et infusa. sunt. uleera, cartha 
conbusta aut lentisci cinus [169 v'] ant 
diacarton cum aqua aut decoetin stipli- 
carum rerum; si autem innigriscere 
coeperit coleribus, insanabilis est, nihil 
differit a careino qui cum uleerationem. 


canem ipsum nihil manducare nisi sola — iniei 


ossa. animalium, et cum fuerit femus 


collectus et albus est et male non olit, i 


quem colegeris siccas et. pulvere facta. 
subtili reponis et eum opus fuerit ute- 
ris. Siccatus autem. reuma ventris, si 
ova cum acito elexata comedat , et si ovis. 
admisciatur alicot desinterieus et ci- 
batus jubat hoc modo factas : mittis 
ova in frixuria et super carbonis ponis 
ita ut fumum non habeat, cui ad miscebis. 
galle pulverem. aut umfacium aut ros 
marinum aut male granate corticis , co- 
clias cum carbonibus suis usta cinus ip. 
sarum, mespila , mirta, sorba, prunia; 
ex his confecis et dabis manducare. ltem 


rus consumatur. 


torium. ad lion et omoibus 





OniBASE, SYNOPSIS, IX, 22. 


le alint : sales ammoniacos, piper, 
esforbiu; teris, cernis, das cocliario 
mo in mulsa?. [tem aliut : cufor- 
biu Lin, sales ammoniaces Z iiii, dia- 
αι Zi; das in mulsa. Item aliut : 
cocognidiu ** triobolon **, elleboru °° ni- 
gra tnobolon *!, facis catapotia** cum 
aqui octo et das in nocte eunti dor- 
mita, ltem aliut : camileae folia sicca*'*, 
det unde cocognidiu** colligitur Zi, 
leu cecaumenu** Z i, anissu?? Z 1, 
dbi potui cum aqua in initio quidem 
£i, et cum relebata fuerit. virtus οἱ 
dus dragmas dabis. Ydropicis potio** 
que non est contemnenda, eo quod 
ἐξ sit medicamen; accipis femus 
vislini mssculi ad masculum , feminae 
M feminam, mittis in ulla noba?? et 
sperponis coperculum et picas'?? de 
qua, nt de nulla parte eventetur!?? 
uediramen; post haec ipsa ulla ponis 
ia celcioa , quem adhuc aqua non tetigit 
dal ibi diebus septem; die octava tol- 
is peris et quod fuit in ulla teris di- 
lesteret in ampulla reponis ; cum opus 
Rerit, dabis cum vino pulvis cocliaria 
tra; hoc bibat in diebus satis!'?? septem 
$9 «nus fit. [n vino autem ubi danda 
et potio!5, coquis ante in eo'?* rulae 
"iridis ramos et in ipso vino dabis me- 
ditamen bibere. Hoc medicamen adin- 
tent Eusebius grammaticus. Item ma- 
htm : calcantu'??, afronitru, aloe!?* 
1 7 ij psimithiu''* 7 vii, cera 7 vii, 
deu ^ x, acetum. acerrimum !!° quod 


319 


"ltem aliut : euforbio Z iii, salis amoniacus < iii, dagridio 4 i, das in mulsa addit. 
= coconidin. — ** trito obolo 1. — * eliboro. — *' trito obolo i. — * catapucia. — 
cie. ** sicca deest. — * coconidio. — * calco cicaumino. — *? aneso. — ** pucio. 


—-" ella nova. — ο 


Mi. — '* pacio. — ''* eum. — '? calcanta. — "* aloi, — "*. pisimicium. — 


em 


. — V"! crita. — ''* eventitur. — !? satis deest. — 8 fit 


agris- 


300 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 12-11. 
Ab 
purgare , süptiri autem desicare; nam si 


cancer amplius conprehensa tenit in- 
testina, ul eciam carnis corruptas depo- 
nat, ergo oportit primum salimoria env- 
cere de salis [117 b] amoniacus facta; 
est enim extenuaturia plus a comunis 
sale. Si autem. primus medicaminum 
jubaverit de lenticla et mel, contemplare 
quia de nigris coleribus passio est ge- 
uerata. Quantum ergo pessima est causa 
et peciculosissima egretudo, in tantum 
oportit et forciora adhibere medica- 
menta. Uteris ergo hec : salis amoniacus 
partem una, agants Éuipcias partis iii et 
eHeboro nigro partim unam; coquis in 
aqua agantis et eleborum et salis ad- 
miscis, In quantum autem passio exten- 
ditur οἱ cancer velut mortuos effectus 
locus, ter oportit uti, id est da sanda- 
rice et arsenico et calce viva equalis 
partis; illas autem grafagia ex his reliu. 
quimus que ad istas putredinis trocisci 
conpositi sunt. Quod si in extremo ma 
liciosa constiterit. passio, quodcumque 
enim in modica salute. spes. videatur 
esse, curatam inagenda est. Vinus er;o 
mirtitis cum agacia trita favis οἱ cartas 
veleris ustas cinus cum vino spatithi 
aut mente seo resoluta facit. Jubat autem 
et mulsa trociscus cum vino ct mel 
adhibitus. Si autem nou sit de alia cac- 
cavus , trociscus est adhibendus; sufficit 
autem ut cum solo vino inyciatur. Est 
autem hutilissimus et ad cecatricem 
imducendam et reumata reliqua repre- 
menda alicaccabus trociscus; recipit 
haec : litargiro — xxii, psimicio = iii, 
alicacabo corticis veridis vii , senopete 
propter colorem si vis mitlere ; facis au- 
tem trociseus eum aqua et uteris ; facil 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 23. 


RCI 

lentos® non per nrina solum sed et? 
Per ventre deducat humores?*. Cen- 
turise vero minoris sucus deforis in- 
positus et potatus* et. cyclaminus?? 
viridis? superpositus® vel cum mulsa 
Potatus Z di, resina frixa libra una; 
facit similiter et siccus. pulver factum 
^ i eum oxymelle potatus?', et violae. 
alba radices? cum aceto trita? et 
imposita sanat. Acorus®, ammoniacus , 
stercus caprunus, cataplasma facta in 
posca? cum farinas hordei? et inposita 
jmbat, brioniae radix? deforis inposita, 
em earicis®? cocta et pota? Zi, pul- 
were facto in mulsa aut vino. Item aqua 
"ubi lupini decocti? sunt cam ruta et 
Piper Hheta potione bibere dabis. Farina 
antem lupinorum?? extrinsicus*! posita. 
*ataplasma jubat. ltem aqua in qua 
frequenter fabris ferrariis intinctusest , 
"labis bibere febrientibus pura aqua, 
sine febribus cum vino. ltem acetum. 
acerrimum EF, ammoniacum mundum 
3 i, infundis haec in aceto donec sol- 


*ohubarem dicimus i, infundis 
Boo in aceto acerrimo? et fortiter 


321 
humores. [nterdum autem et jam ng 
guinolentus non solum per urinas, sed 
etper ventrem educit. Nam et centuriae. 
minoris sucus extrinsecus superpositus. 
et in potionem datus subvenit, ciclami- 
nus recens tritus et câtaplasma et sucus 
deforis superposita cum caricas incidit; 
lupinorum decoctio in aqua apozima 
cum ruta ex piper trita dabis per triduo 
bibere, et de farina ipsius cataplasma 
superponis, et bi fabri ferrariis fre- 
quenter temperavit ferrum et maxime 
aciarum, febrientibus ipsam aquam 
das bibere cum vino, Cataplasma autem. 
utere de ceris et calce cum aceto aut. 
capparis in aceto infusam cum cerutum 
Cyprinum oleo. Foeis aceti acerrimi su- 
perposita solvit scyron ydropieis, sple- 


acito acro et fortiter tundis in pila, 
milles cera, conmisces, 








ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 16. 


[Gmérrns xvi, t. V, p. 493.] 


XL. Ad diaria? 


E 
Diarrias sanat adiantus, paliuri* folia, 
radix? picci. corticem lenticla bis cocta 
et prima effusa aqua; uvarum sementes* 
vífasiones? ventris satis jubat, spica 
nardi, oxyacantu* fructus comestus 
[126 v'] et. potus; acantha leuces? cy- 
lieus* et stomacicus? jubat, mori!^ 
arboris inmaturos!! (ructos!! siccatos!* 
constrictivus?! satis fit medicamen et 
si diarias et ad dysintericos'* et ad 7 
cyliacon tt et ad/* omnes? alias? effa- 
Senes? ventris; tritus autem in cibo 
miscetur? et sicut ros datur. Si autem. 
Aliquis voluerit eum aqua aut vino bi- 
hem, magis plus constrictivus?! est, 
Ts robo? igitur mora** acerva ® simi- 
lier siceata et potui?* data facit, canis 
Anlem stercus vino resolutus et colatus 
rm linteo? suptili^* dabis bibere. 


Ink #] XXXVE. Ad cordapsu vel hileu 
Pewimns? dolor est lei? et non tam 

s qui hanc incurrunt passionem; maxime 

autem dissodis vocantur est pernitiosa. 
Hii et stercus per os evomunt disodis 


[170]. XXXIIL. Ad dearria, id est 

ventris larum. 

Diarras autem sana adiantus, pa- 
liurus folia, radix picei, cortices lenli- 
cula discocta, Ad diarria et tenesmus 
enectio : oleum roseum, vitellum ovi 
eum vino teris et cum suco orize enicis , 
ét prima aqua projecta uvae passe se- 
men, gigarta. Omnes per ventre et in- 
lestina qui fluxum ventris patiuntur 
multum valde juvant spica nardi, oxy- 
gantu fractus comestus et potus acanta 
leui; eyliacus et stomachicus jubat 
mora cruda, hoc est fructus siccata; 
constrietivum est nimis fit medicamen 
et ad disinteria mirabiliter juvat et 
cyliacas sanat passiones et omnes fluxns ; 
tundis enim et in cibis mixtum dabis. 
quemadmodum sero diximus, Quod si 
aliquis voluerit cum aqua aut vino bi- 
bere, magis est operativus de robo 
mora cruda; similiter autem canis 
stercus cum vino et colas cum lenteo 
tenue, das bibere, constrixisti reuma- 
ticas passiones. 

XXXIIL. Ad hilii dolorem. 

Pessima est ilii et difficile liberatur 





304 


^a 
per ore etiam stercus cuni fetore vo- 


munt, et totum corpus malo odore 
inficitur. Mirabiliter autem facit ad eos 
cum vomuerint* stercus, in oleo? et 
aqua anetum discoquis et potum dabis. 
Postquam!* biberit, panem calidum 
in bullentem!! mittis et mox dabis 
manducare [225] calidas suppas!’, libe- 
ratur utique etiam? si suflocetur!t, Ad 
eos autem qui frequenter vomunt et 
non continent cibum ros et cyminu'* 
teris simul in oxymelle'* cyatos !? sex 
i, aut vitis folia vel turiones!* vitium, 
cum aifita das bibere. Item ad hiliodes!'* 
strofumenos'*et ad omnem ventositatem: 
mel bonu? iii et aqua ubi ruta de- 
coquitur cyatos? iii, cymini® pulver 
et nitri ana Z i; das calefactum bibere. 
ltem aliut ad hileodes* et ad** omnem 
ventositatem et ad colicos : salicis te- 
neras cymas teris et exprimis* sucos?; 
quod si teneras non invenis cymas", 
de cortice?? ejus mediana, facis exinde 
cyatos?* duo, addis piperis grana xv?! 
et cocumeris domestici?! semen grana 
1v ; pulvera haec una potio est?? et mox 
sine dolore efficitur. Item ruta cum 
oleo ** cocta enicis?*. [tem reu Ponticu ** 
obolos?" iii teris cum mulsa cyatos?* 
tres et das bibere. [tem camimelae ?? 
sucum potui da. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX. 16. 


La 
lecpuse. Saepius autem in eis ructatio 


fit et pene omnes efficiuntur corpore 
disodis, id est male olens. Mirabiliter 
autem facis ad eos utique vomentibus 
jam femus in olio et aqua ubi anetm 
coctus est; bibat et postea biberit, ps- 
nem calidum in ferventem aquam 
mittes superscriptum; mor: dabis ad 
edendum calidus psomus, id est sun- 
das, liberantur utique jam ai sufescitur. 
Ad eos autem qui frequenter vomuat 
et non continent cibos, ros et cymiaun 
in bere ipsominus tritus das bibere i 

oxymelle cyatus sex autem < ii, eu 

vitis folia, aut.palmites expressi sms 

et cum alfita dabis bibere. 


vomurint. — * olio. — "^ postea. — "' bolientem. -- '* subpas. — !? et adét. — 


" suflycitur. — '* ciminum. — '* oximelle. — "" ciatus. — '* torionis. — '* hihods. 
— % struffominus. — ?! bonum. — * ciatus. — ? cimini. — * hiliodis. — * ad di. 


ticis. — ?? 


" camimille. — ** dabaes. 


expremis. — ** sucus. — ** cimas. — * cortici. — * ciatus. — ?! sv. — * den 
jonem. — ** olio. — % inicis. — % Pontico. — ? obolus. — * catu. — 


306 ORIBASE, SYNOPSIS, 1X, 17. 


Aa 


et pistillo plumbeo ** tritus ad spissitu- . . . 
XXXVIIT. 4d ani ragadas in ano facta 


dinem melli« et inlitus 
aunt veretro. 


La 


Cinerem de rasura lentes facium 
ustum et amilum aequaliter factum 
teris et de olivis foliis suens mittes et 
inlenis. 


XLIIT*. Si anus ant os valrae! foras? exit*. 


Ad* si anus au! os* vulvae procedit, nam id quoque interdum fit, consideran! 
ergo debit purumne id sit quod provolntum est an humore? muccoso* circum 
datus est. Si* purum est, in aqua desedere'* homo debet?! aut salsa, ant wi 
decoctae '! sunt olivae 3 folia!!, copressi cymas!*, myrtae!*, lentisci , rosa, robur", 
laurus, edera, mala granata. Ex his tota '* aut quae? fuerint inventa cocuntur* 
et in ea aqua sedeant?! [225 v*] aut certe in aqua ubi mittitur stiptiria? scists? 
et calcantn*. Si humidus? est, vino stiptico * sublabandum? est et inlinendun 
est fece?? vini conbusta et utrumlebit* modum curatum est intus reponende:* 
est, aut acacia ?! cum acito?? soluta? inlinis et tunc superinponenda est cataplasns 
de plantagine trita au folia salicis in aceto cocta et in linteolo?* inducta et super 
lana et deleganda est cruribus deunctis ^5. 


XLIITI. Ad armorraidas!. XXXVIHI. Ad emorvidas. 


Tertium? vitium est ut ora? venarum Emorroedas multum fundentes see 
tamquam ex capitulis* quibusdam sur- guinem repremit aloes supersparsus. 
gentia que * saepe sanguinem fundent,  erugo ferri ant plumbi. husti polis: 
aemorroidas Greci vocant; idque* etiam cum pusca lavas οἱ supersparges att 
in ore vulvae feminarum incidere con- certe cum his qui repremunt deco 
suebit? adque in quibusdam parum" tionem, quas Greci stimmata voctnl. 
toto? suppremitur ^; idque etiamquia"! — Item anastomicon anastomia emoroidst, 
sanguinis® profluvio inbecilliores"  myrta cum oleo. amaricino commit 


Μ΄ plumbium. — Cuse. xuut:! vulve. — * foris. — ? exiit. — * aud. —* us. —* ons 
derare. — " umorem. — * occusso. —* se. — !^ discendrre. — ! debit. — '* decocti. — 
^ ubi. — '* folie. — !* cimas. — ὁ mirte. — " rubi, — !* tuta. — !* que.— " e 
quuntur, — * sedent. — 3 stiptirias. — % scistis, — ** adcanto. — * umidus. —?*n" 
nus stypticus. — * sublavandum. — ** feci. — ** utrum bibat. — * reponendum. — 
" agacia. — ?* aceto. — ? resoluta. — ?* lentio. — ?* ideo unctus. — Cuar. sim : 
! emoroidas. — ? hic ego melius addit. — * ustura. — * capitis. — * qui. — * adque. — 
* consuevit. — * purum. — * totum. — '^ subpremimur. — "' quia deest. — ' wap 
— 15 inbecilliorem. 


* Ce chapitre intercalaire manque dans le manusent de Laon οἱ ne correspond agent 
partie du texte grec. 


4 


ORIBASE, SYNOPSIS, ΙΧ. 17. 


âa 
non fiunt!*, babent enim purgationem 


anc!5 οἱ non morbo!*; ideoque curati 
quidam cum sanguis exitum? non ha- 
buerit, inclinata ad praecordia et ad 
viscera materia subitis et grabissimis"" 
morbis! correpti sunt. Si cui vero id 
nocit, his desedere® in aqua sicut su- 
pradictum est ad anum excuntem οἱ 
supra inponere maxime malicorium'! 
cum aridis 3 rosae foliis? contritam ant 
ex* his aliquit?* quae?! sanguinem 
suppremunt. Solit? autem oriri. in- 
Éammatio, maxime ubi major dura? 
alvus?** eum locum lesit, tunc in aqua 
dulci?! descindendum *? est, id foven- 
dum «is calidis ?, inponendum"* vi- 
telli** cum rosae foliis* de sapa sub- 
actos??, idque * si intus est digito inli- 
nendum, si% extra superinlitum pan- 
niculum  inponendum. Aemorroidas *! 
multum  fundentes 3 facit 
aloes  supersparsa aut squama ferri 
aut plumbi conbusti pulvis posca 


cessare 


ante labata, hoc est aqua in qua stip- 
ticas cocuntur * species; sed et spon- 
gea** nova in picula** tincta vel in- 
fusa et incensa, cinus ejus [228] su- 
persparsus reprimit aemorroidast", 
anastomoticon *? cludit aemorroidas 69. 
Myrta * quae comeditur oleo*! amara- 
cino * aut irino admixto** inlinantur**, 
Reprimit autem. confestim | acacia**, 
εἴετα 57 Z iiii, tragaganthes® Z ii, sin- 


307 


La 
aut irinus inliti. Repremit autem con- 


festim acacia, cirra £ iiii, tragagantes 
4 M, una et una teris, miscis et cum 
aqua resolvis; inducis in lenteo et su- 
perponis. Item aliud ad emoroidas tol- 
lendas mirabilis : coniu siccu Z ii, vos- 
quiami sucus < ini, stipteria scistes 
£ ii, calcantu Z ii, sinopede £ i, psi- 
mithiu € 1, in alio Z i1, cerutum ro- 
seum supermittes. Si autem interius 
sunt, velut quaedam ex eos superponis 
medicamen. Facit et hoc mirabiliter : 
superlinis ad escemate modum ct emo- 
ritur et cadil in media hora desiccatus 
cum ipsa vase. Adhoc autem est stacti 
sucus; in giro inlenis cerutum et fit ad 
solem aut ad ignem. , 


^ sant. — '* hanc. — '* borbo. — !? excitu. — '* gravissimus. — ' morbus. — * de- 


wre. — * malccorium. — ?* aredis. — ?? folies. — ?* ex deest. — 5 afi 


id. — ** qui. 


— solet. — * orire. — * majori ora. — * alvos. — "' dulce. — * discendewdnm. 
—" galdis. — ^ est addi. — * veielle. — * folies. — *’ subectso. — * qui. — # sit. 
— " penienlum. — *' emorruidas. — '* fundentis. —  αἷοο. — *' quoquunter. — 


—9 wr. — 5 tracagants. 


pecola. — ‘? repremit. — " essoroxlas. — ** anasthomodigon. — * cmo- 
wadas, — ο) mirta. — '* olio. — " amecino. — * mixto. — 5% inlinanter. — ** agacia. 


8 


308 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 17. 


gulatim # solvis et miscis et infundis 
aqua**, inducis in*! linteo*! et super- 
ponis. Item ad aemorroidas*?. Tollit 
aemorroidas** mirabiliter coniu siccu** 
qui** calcantu*' ii, sinopide** Zi, 
cerossa** ZZ i, in?* alio Z ii, ceroto?! 
roseo colligis?*. Si autem interius sunt, 
interius maza superponis id est?* medi- 
camen factum ?*. Facit autem et iste?* 
medicamen mirabiliter : sandarace?'*, 
arsenicu 12, scistes? ana 4 viii, super- 
line cum scemate?* ea, et moritur et 
cadit in media ora siccata ab ipsa base**, 
Solvitur autem stactes*! suco, in gyro 
vero! lines ceroto et facis hoc ad sole 
aut ad ignem. [tem aliut : superspar- 
genda est sandaracis** pulver**, deinde 
inponendum id quod ex his constat, 
lepidos calcu** Z v, aurupimentu" 
4 v, saxum calcis « viii; conficis et 
uteris; postero die acu** conpungen- 
dum est, adustis capitulis fit** cicatrix 
quae ** sanguinem fundi prohibit*!. Sed 
quotiens id suppressus est, ne quid”? 
periculi afferat, multa exercitatione 
digerenda® materia?! est; praeterea** 
quippe viris et mulieris quibus mens- 
trua proveniunt interdum ex bracio** 
sanguis matendus est. Quod si conclu- 
situs solvire voluerimus, tapsia sucum 
et absenti similiter ex aqua conterimus 
et locum contingimus, quae sollemni 
digestione sunt inpedita*'. 


" singolatim. -- et addit. — * cum. — # lentio. — ‘ emoroidas. — * eli 
aemorroidas deest. — ** conio sicco. — % . ii, jusquiami sucus Z iiii, stvpteria scis 4 
ii «ddit. — "' colcanto. —* sinopedis. — '* cerussa. — " en. —" cers. — * coligs.— 
7 interius... .. id est deest. — ** facto. — ?* biste. — '7* sandarice. — 7 arsemko. — 
M scistis. — ” scismate. — '* base deest. — * stactis. — ** vero deest, — "* aui al 
— "' sancalieis. — % pulvis. — '* lipidus calco. — #7 auripimento. — ** aco, — " $t 
— * qui. — "' prohibuit. — '* neque. — * degerenda. — * matberia, — 9 prepier 
— * brachio. — * quod si..... inpedita deest. 


330 ORIBASE, SYNOPSIS, 1X, 26-27. 
radices t apozima. Superponis autem 
lumbis et pectini^ que sanguinem 
valeant# condensare : post haec nu- 
iriendus'* est lacte bovino et mel et 
frumentosis" rebus et carnes! Quibus 
autem per intervallo? per tempora re- 
vertitur? "passio et sanguinem per 
urina?! faciunt, antequam sanguis per 
urina? reddatur?, signa haec sunt, 
gravitas in lumbis et? ilia eum dolore. 
sunt; cum autem? eruperit sauguis le- 
viantur. Oportit ergo cum signa. haec 
apparuerint#, antequam sanguis erum- 
pat flebotomari? modicum de** bra- 
cio; cibos? quasi plethorici? absti- 
neantac ?, 


[Cnarrrng xxvir, t. V, p. 515.] 

L. dd scurias! in vissica facta. — [176 Ÿ] LXI. Ad scavías in vise 

Quando forforum lamminae* per — Quando pythirodis, id ext foro 
urina redduntur*, significant scavias* in. similis scorticaturas lamine per urn. 
venis aut in vissica esse. Discernere exeuat, significat quia acaveas jn venae 
autem oportit si tenuis est urina aut aut in vissiea babent. Discernitur solem 
pinguis; si tenuis? est urina, passionem inter tenuilaem et pinguidinem uriti- 
in venis esse* ostendit; si autem pin- — rum, Qui igitur tenues est, pusiovt 
guis vel spissa est, in wissica? sca- in venix σσ 
vias" esse significat. Curatio, Curari — est vissicam. 
autem! oportit per ea quae sine mor- 
dicatione? sunt et purgent ulcera et 
novissimae quae desiccent et im cica- 
tricem ducant ulcera. Est enim. ditfi- 
cilis? ad curandum * et prope insana- 


? radicis. — ' pectene, — " voliant.—" nutriendum, — 
— "intervalla, — ? reverletur. — "^ usinam.— "' urinam. — 9 redalur, =" 
— * autem derat. — * adparuerint=—" (fleobotomandus. — ** in. — 59 ολο, 9 
bus. — ?' pleturici, — ^ absteniantur. — Cur. 1: ! scavi ds 
i ? rediuntur. — * scabias. — ^ lenues, — * ii 





ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 18. 


eu? et folia, data jubat miacanthes! 
uxime semen, et ipsius lauri radi- 
$ cortex! secunda in potione data 
ios! tres cum vino odorato vetere 
upatorion'*. Conroborat!? epar da- 
lupinorum decoctio cum ruta et 
er potus et farina ipsius cataplasma 
osita. Capnion autem conroborat!* 
confortat epar!*; spica? nardi pota 
ια. facit et deforis posita; ireus®, 
facia, prasius, amigdala®, dracon- 
ie radices?! purgant viscera?* omnia 
exenuant spissos* et piugues?? hu- 
939; agaricus, camimella® cum 
noetmel potata ?? omnem flegmonem?! 
afestim sanat, Est autein ypocondriis?? 
visceribus balde vona?! epitima?* 
lagriu?, ad epatis scyron?* experi- 
tata’? : crocu?* 7 1, aloe 7 1, mas- 
5 «ij, bdelliu 1%, ammoniacu *? 


le, adapes ** anserinos** ji, me- 
la cervina 7 ii, cera libra i, oleu 
Buts c i, oleu** nardu*? à in, 


u Μ quod suflicit. 
XXVII. Ad calidum epatis 


distem perantuum!. 


pastis calidam distemperantiam sa- 
It intyba? vel seris?, temperant [219] 
conroborant* locum ct purgant; 
is et ipsa intuba dicitur. quia duo 
ierasunt*. Dabis ergo sucus intybac* 


311 
La 
et constipatum. Plantaginis siccae ra- 


dices et semen et folia, miacanti et 
maxime semen ejus et fructus, lauri 
radix cum cortices potae in vino odo- 
ratum obolum unum aut eupatorium, 
qui conroborando virtutem loci inponet. 
Lupini decoctio cum ruta et piper potui 
data et farina ipsius cataplasma super 
epar inposita, capnion roborem loci 
facit magnifice; spica nardi pota et ex- 
trinsecus adposita juvat ; ireus , pistaciae , 
prassion, amygdalas amaras, draconteae 
radices purgautur cetera omnia et ex- 
tenuant pinguis et gluttinosos humores. 
Agaricus, antemis, id est gammomella, 
confestim omnem inflammationem sa- 
nat, bona est ypocondris omnibus quam 
maxime data cum vino et mel. 


XLVI. Ad epatis calulae distemperantiue 


curatio. 


Cycoria et siris, id est intuba calidas 
epatis distemperantia magnifice juvat, 
roborem inponentis loci ipsius et proi- 
ciunt ex eo humores el purgant. Dabis 
igitur cycorion sucus recentem aut sy- 


* semen. — !* miacantis. — "* cortix. — ! obolus. — '* eupaturion. — !? conrubrat. 
V coarabrat. — !° epalis. — ?" pica. — ?' benc. — * yrius. — * amagdola. — 
radieis, — ?* austera. — ?* spissis. — ? pinguis. — * humoris. — * camimela. — 
Palata. — " fleumonem. — ὃν ipocondriis. — 9 valde. bona. — * epitema. —?* Fe- 
trio. — * sciron. — * spermentato. - - # croco. — ?* bidellion i. — " amoniaco. — 
inope, — % storice. -— + adipis. - '' anserinus. — '* oleo roseo. — * oho. — *' nar- 
κα. — 9 μαι. — Cine. vxvu :! distemperancia. — ? intuba. > seres. - - 9 el 


aroborant deest. - ^ 


sunt deest, — 5 intubac. 


319 
43 

tam 1208 crm ὅσα CVS‘ tribus 
et mel Atc! apertus cociearimm 
3num. H:z-* «λα est aca solum 
«nes ejzs σε ας. «ui et doba ejas 
«cra trita dant: #2 in potione" 
data: ;bat: gt«zc 5 e£ «t ennquatur et ejes? 
bibatur -? decnctio . oprme facit ad cali- 
dam cones&eniwem d st-mperintiam it. 
— Ad nfrenn vers sais Pota^ cum 
vino" soptie + et album mazuifsce ju- 
bat loge? Ρος «iccus diligester palver?? 
tritis et datas? cocleare uno cum vino 
dulce *:: boc sperimentatum © est a mul- 
tes et omnes distemperantias epatis jubet, 
propriam *ubstantiam ad baec prestan- 
dam efficaciam babet?, et roa. secun- 
dum qualitatem aliquam. Febribus au- 
tem consistent:bus non est ioutile 
cum aqua dre bibere, «ed optimum 
est etiam cum * intvbae suco datus. 


XXVIII =. Curatio distemperantiae ca'i- 
dae epatis! 


Filominu? antidotum mirabilis est?, 
interdum. etiain. semel* datus. ampu- 
tabit calidam. distemperantiam epatis. 
Sed et haec* confectio infraxin, id est 
con*tipato«? in epar humores? fre- 
«quenter. liberabit*, amizdalas? amaras 
Z Mi, in alio 1, cyminu!* Zi, apii 
«men 4. i, dabis bibere cocliario 
uno cum vino. ltem trociscos!? dia 


OR.BASE. SYNOPSIS, IX. 18. 


reus cyatwm unum cum aqua cun 
tres et mel Atticum sopersmittes code. 
rmm i; hotilrs est autem non seen 
sucus recens sed si desccatos st & 
detur; nam et folia sicca trita diligesier 
supersparsa potioni et pota et si decocti» 
Μάμας ejos mirabiliter jubet. 
XLVIL Ad infraz:n epatis. 
Calida sutem non existentem à» 
temperantiam et sola constipatio si 
epatis, intvbes ipsas pota cum vineat 
una cum vino tenue album maguí 
jebantur, et jecor tritus cocliarem : 
cum vino dulce detur. Hoc ad epe 
‘172) contra omnes distemperantis 
epalis datus juvat ad propriam eje 
reparandam substantiam ; febriestibu 
cum aqua calida datus, sine febrebes 
vero patentibus cum vino, adbuc æ- 
tem melius datus cum suco intybes. 
Filominus vero antidotus ad haec m- 
rabilis est qui saepius una ex potienen 
ad calida distemperantia epatis sans 
scimus. [tem ad epatis infraxin pube 
nem : amigdalas amaras 4 iii aut unt, 
cymino £ i, appii semen 4 ii, pue 
tenuem das cum vino. Item trocisets 
di amigdalon ad epatis iníraxim οἱ al 
hictericus; adaperit enim omnem cot- 
stipauonem quae in epate fiunt; recepi 
haec : appii semen, anissum , asarum, 


1 LI 


sciatum. — ^ sciutus. — ? Atico. — '* nam et :iccatus addit. — !! pocione. — " je 
-. 3 pbibetur. — '* adistemperancia. — !* vero deest. — '* puta. — " vinum. —" > 
tile. —— 1 lupi. — * pulvis. — * datur. — * dulci. — * experimentatum. —* babit. 
— % inbutile. — ** ctiam cum deest. —% intubae. — Cuar. xxvn. ! ütulas dut. — 
* veroaddit. — ? cst deest. — * simel. — * baec deest. — * constipato. — ? humor 
-- * liberavit. — ? ainagdalas. — '* cimeno. — !! da. — !* trociscus. 


* Le manuscrit Ab a réuni le commencement de ce chapitre à la fin du précédent & 
reporté le commencement du chapitre xxvii au milieu du texte de xvii, en y melt e? 
nonveau titre. | 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 1819. 313 
5%, conficis sicsappii' semen, absentium, amigdalas amaras Te 
aasaru'*, amigdalas' amaras ana Z iii, cum aqua facis trociscus 
+ absentiu!* Ponticu!* ana dragmeas; sine febre patientibus cum 
"is cum aqua, facis trociscos vino dabis, febrientibus vero cum 


5% dragmas singulas; si sine? — mulsa. 
ant eum vino dabis, febrien- 


ο 
[Cnaerrng xix, t V, p. 500.] 
TL De jecoris atonia et XLVIIL. De atonia epatis. 
istemperantiae! signa. . 
iperantiae enim causa defec- —— Distemperantia vero epatis est debi- 


κάν fiuntetdifferuntinterse. litas cum virtutes operationes defectum 
him distemperantiam exurit et fiunt ex hoc in epate diversae diffe- 
test ín eo humores*, Frigida  rentiae. Si ergo calida distemperantia 
Memperantiam spissum et dif- — fuerit. generata, assantur in eum con- 
Mutus vel mobilis? efficitur sistentes humores. Ex frigida autem 
εξ quod continetur in eo fleg-  distemperantia inpinguatur epar οἱ 
Lerudus vel semicoctus humor | piger effectus jam continet in se fleg- 
icea autem distemperantiam | maticum et pigrum humorem.Trociscus 
|spissos® facit humores. Hu- ad epar et splen : aloe epatite, ammo- 
im distemperantiam!! tenuem — niacum thimiamatus, costu ana — i, 
A? faeit. Calida utique con- cum aqua facis trociscus ad magnitu- 

ja sintexis fit; dinem abellane; febrientibus cum aqua 
igo humores? et sic postea. das, sine febre cum vino οἱ ea quae in 
ipsius epatis et faciunt per his inferuntur minus digeruntur. Sicca. 
secessus putidos/ et satis autem si fuerint distemperantia, sic- 
VW? colores? et pingues", ciores οἱ spissiores in eo fiunt humores. 
|tem distemperantia consis- — Quod si calida extiterit distemperantia , 
οσα sintixis facit, prius quidem humores 
Hltos? facit. colericus per ventrem, postea autem 
| αρα ipsam substantiam epatis deponunt cum 
hier ei» eum inpito#. Pro- secessus putridus et putidus colericus 


314 


priae? autem quae deponunt sanguis 
potridus?? est, quemadinodum aliquis 
contundat sanguinem pinguem?*, De 
sicca"? autem distemperantiam siccio- 
res?! secessi?* fiunt, et de humida dis- 
temperantia humidi fiunt secessus. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 19-20. 


nimis pingues , colericum babens cie 
rem. Frigida autem distempersatia 
neque frequens [it secessus neque 
multum per ventrem deponunt. Hae 
igitur passio diuturna est et per dies 
aliquos fluit venter, proprietas ipsa es 
cernitur; cst sanguis putridus, quem- 
admodum resolvit pinguis sanguis. In 
sicca autem distemperantia sicciore 
secessus faciunt et in humida diste. 
perantia bumidiora sunt quae [17: "| 
deponuntur. Ad hanc atonis uteris buse 
trociscum. 


[ CuaprTRE xx, t. V, p. 502.] 


[218 v] XXV. Curutio epatis 


*Cyromenon 1, 


lu initio? epar si in scyron? conversus 


XLVIllI. Ad epatis scyron curalie; 
Galenus. 


In initio quidem saepius sanavisse, 


diuturnum vero sciron factum per dier 
jam plurimum possessum neque ep 
sanare potui neque aliquem alinm se - 
divi vel vidi aliquando sanare potsist 
Qunes igitur qui baec passi sunt yl 
pici facti. perierunt. Augmentan ene 
oportet curationi quae ad inflammalie 
nem epatis dicta sunt, ac admisceesist 
stipücr» malactica, absenuum ei aio 


(uerit saepius sauavimus*, inveterata 
vero passione diebus multis inpossibile* 
eat sanare. Curabis ergo jecur? si coe- 
perit scyrosin facere illis quibus dixi- 
mus ad inllammatienem* epatis medi- 
canminibus, addendo? his malactica, 
qualia. sunt absenti comas? et nardo!* 
[318 v, stacios!! utrosque! et crocum 
et iautium tt e oleum !* nandinum οἱ 


iustiiuum οἱ lutiscinum!*. His addi- ambus, adhuc autem et crocum e yas 
us tt CS amamegiacum, bdellium" et tium et oleum nardinum et masticses 


et sciniaum. His ergo miscendw el 
ammoniacus et biellium et medal é 
adipes his admiscentur et ponuntsr, abi 
yvnerata esi scvroa in epate. Cunads 
ex euam conpetenübus adhibitis abs. 


awvlulias et alpes adluisces it med 
Ana M δε γένει eau», et post ista 
ewngwteutes eds". adbibemis, mul 
v ames P quae apessaatc ct purgent 
vel bue caus nave] bu.— Spes a di- 


*" ως diit — " shxada — "5 siccioris. — % ss 


! oma 9 petuum. - 
& sre AA ML EVANS. - ' μα — ! muro. — * samabames — * inpesdil.— 
* pv mae vela tua - ' anbuiwam. — ' cœurs — " nardws — 1 MON 
* vl mq as Uo wepmuwbM - ‘vue — * stok mem. — '* adimes. — br 
dbudb aua CS "UO veget-ets cim — * ρου 7 4* 
wi * heu | 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 31-32. 335 


hu La 
emis et butyru © et storace '* et !5 adipes anserinus, unumquémque cun 


alpes anserinos'*. Enicis" vero per oleo roseo eniciantur. Enicis autem in 

vererum" lacte! et oleum?" roseum  jenucola reclivatus et sic resistunt vis- 

aleficium; per ano vero enicis* pty- sicae.et intestina relaxant, ut facile 

«rae? sucos? et butyru* et cocumeris adhibita suscipiant enectionem, et 

semen cum lacte?! tritum et colatum. — postea. autem et in calida resedeant: 
Alia adhibeantur quae ad renes sunt 
dicta; sed et per veretro eniciendus est 
aqua et lacte et oleo roseo calefacto. 
Hoc autem et per anum in intestina 
enices, ptysane sucus cum butyro et 
cocumeris domestici semen cum lacte 
tritum et colatus, qui recepit. butyro 
rh, isopo igro ri, cera Z ii, colo- 
fonia Zi, terebentina Zi, sthorace 
Zi, oleo communem cocliaria duo, 
adipes anserinus — i. 


[CHAPITRE xxxit, t, V, p. 520.] 


LVL. De! diabita; Galieni?. LXVIII. De diabeto: Galenius. 


Mihi enim videtur? renum esse pas- Nichil quidem videntur in renibus 
Steem' diabitem *, quam aliqui* ydro- esse hanc consistentem — passionem, 
Κα) insanabilem , alii (2332 v'] autem. quam alique. ydropicia insanabilem, 
Éarram boc est fluxum urinarum .8li- aliqui autem diarriam urinae, aliqui 
Qi vero diabitem®, alii dipsacon? vo- vero diabitem, aliqui etiam dypsacon, 
Cat Haec ergo passio rare!* fit. Sitiunt id est siticlosam vocant passionem, 
*üim absque mensura in!! hac passio- quae raro fieri solet. Sitiunt enim absque 
te" « cum biberint", mox per mensura in hanc passionem, et cum 
"raa! facile redduntur!*. Facta ergo — biberint, per urinas facile redduntur 
"ma in renibus, amissa virtutis ro- quod bibunt; atonia ergo ex aliqua 
boren , quod biberint!® statim per- causa in renibus noscitur accessisse. 
nnt", 
12 


" batero. — '* sthorace zi. — 1* et deest. — !* adipis anserii.us.. — |) inicis. — 


* veretro aqua et. — '* lacti. — * olium. — *! inicis. — * tesene. — " sucus. — ** bu- 
Un. — μοι. — Cnap. Lv): Ad. — * Galeni. — ? veditur. — * de addit. — * dia- 
itm, —* alique. — ? ydropum. — * dubitem. — * depsacon. — '* rari. — !! in deest. 
-* pusione. — "* biberent. — | urinam. — | reduntur. — '* biberent. — " per- 
eng, 


T 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 22. 


el intestinis ét maxime je- 
#stino, pulmones et renes et 
& Fit autem et ex matrice et 
Troidis? evacuatione'* facta 
Μύρο!) aemorroida" aut ex 
nguinis vel menstruorum ef- 
nimia aut non reddita?! mens- 
H[a22]rentiae?! autem ydropi- 
Litres : una est qua vocatur 
Lin qua humor tenuis? replet. 
Te mnt de: 
inris. Alia est 

ositatis?* spiritu e: 
loca, Tertia autem yposarca di- 
a totum intumescit corpus et 
Maui totus inalbescit# vel exten- 
: Curatio. Est autem curatio 
e? omnino difficilis vel inutilis 
ibservatio, dicere tamen cura- 
non omittimus", fimus bovis? 
Lsiccum et tritum coquis in 
mm solfure?! quartam haben- 
im, et ponis in tolo? ventre?*, 
a» caprumim?? in urina. pueri. 
a, ad mellis spissi pinguidi- 
Let inponis toto ventri, mul- 
pergit. Dabis antem bibere? 
de coctis radicibus calamen- 
ΡΕ aut amm radicis 
in vino coclas aut radices? 
silvestris infusas in vino aus. 
is tribus; dabis primo cyato 
hulatim addis per singulos 
ie ad eyatos!* tres, Lepidos'* 


— # emorrucdas, — 


317 


modo utique ydrops fit. óspatitur 
igitur epar ab splene infrigdatns et a 
ventre et ab intestinis et maxime ex eo 
qui vocatur jejunus intestinus et a pul- 
monibus et renibus et ex dinfragma. 
Fit autem si et absque mensuram 
emorroidas fluant, et fluxus sanguinis 
et menstruorum plus quam convenit 
fluunt, aut si ex toto constringantur. 
Differentiae autem. ydropicorum sunt 
tres, Est enim ascetes qui quodam hu- 
more tenue replentur inferiora loca 
omnia praeter thorace, Alia autem est 
quae dicitur tempanites ; spiritum ven- 
tositatis predicta plena [174] efficiuntur. 
loea. Tertia autem yposarcidus nomi- 

matur; totus enim inflatur corpus se- 
cundum mortuum similis factum. Est. 
autem curatio ydropiciae non omnino 
facileset expediens artificis praesentibus 
iis dicere, ut aliqua ad sanitatem utilia 
potentibus aetate agere. Femus bovum. 
jumentorum siccum diligenter teris, 
coquis in pusca. quemadmodum iliani 
sine sulfor quartam partem et inponis 
per totum. ventrem et vissicam. Ttem: 
stercus caprunum in urinam pueri aut. 
capruna urina sicnt glyo facto pinguem. 
cataplasma inpone in ventrem similiter 
ut supra, fortiter eos purgat. Dabis au- 
tem et bibere ubi bullit, ut discoquatur 
radix calamentis aut appii aut asuro 
radices eortices in vino aut. cocumeris 
agrestis, infundes in vino austero tribus 
? autem, — 


 evacuacionem. — M ste 


- M fluxum. — "* elfussiooi. — # reditam, — *' deferenciae. 





318 
Aa 
calcum * vero 1. cum pane * deintus 


mollem ** facis catapotia ?* et das 9 glut- 
uendum 5”. deducit fortiter; aot calcu 
cncaumenu* . 1. rutae semen . ii, 
Jabi- ia vino catis "* tribus. Epithima** 
qui facit v dropicis “. splenicis * : fenu- 
zrecu** c ud. resna?* (nixa libra 1i. 
honlei*! jannafi Z in, lemus colum- 
vetere. itbrae i, resolvis quae solvenda 
-unt. NCCA teris cum acie et super. 
rats iNmata ^* et aten-. 

itera ea alo auinwe 5 al vdrepicos t 
cataplasma : ienngrecu* E à. lini se- 
inen ΟΣΑ. farina bonde ** E i, lupini 
anna δν cvmnini jannaemins Ÿ, appii 
men eu. leneculi semen emina, 
Fi MAQUIS - εἰ, Ait 
fi 


ος Ας 


COY SCALE Vae βαν Vs . anis © 
TOV. eu canis bre s. mel quel 
St heme pxeoet xi vines 
Βινς af ru bdere Ρένας * 
leswetas crt! a nou ὃς cula 


due stat AUAM Uv comu le οἱ 


ὃν Ni un ve cher o andes ολα. 4. euforbio = 1,08 
NU “ea. - . ον eno la calido © 1. [tem alio ydragop: 
“ pc gero! ca. nazr iu à or. calcu cecaumenn = !. 
o wo SO &U ze laf. Can vendes Io. piper = vi, Cyro 
CS x Moss dH OB Lt. conf nt ntenis, 
"M° = — LS ul IU 
4.789 n 5 Tog uA 7 
4 9 b = 3 t - à 7^ 
n « * + — LU EE — ise — 7 ad gants: 
4a Hin. M o.c ety prp — ὃν απ SUR — © spesa. TT 
MERECE OC. 14. UT = sis — M CAUSE 
armes ος dau fce. DS vo Delpn. OU qwe — "one 
LE o: αλ. λα 7 :. w^: z. -OW ο αν --- 7 Abe varditt- TT 
sus s ^05 ni SNL acer ος ο οί 
ο ως E eu - "EN + ant, — oU ab den. 7 
Qu XA ON e9- 9 IS NU = 1 - . ους — | 


ORIBASE. SYNOPSIS, IX. 22. 


La 
diebus, et dabis ex eo cocliarium uoon 


sddendo paulatim. uteris, impleat cy. 
tus; aut lippidos calcu .£ i, cum inte- 
tione panis cataputia accipiat fich 
dahis; nimis educit aqua aut prop 
aporima data aut calcu cecaumen ci, 
rutae semen « ii, vino cyatus 4 ui. 
Item alia vdragogo ydropicis : diagnde 
7 iy. calcu cecaumenu 4 ii, coluph 
stercus « i, euforbio < i, diagrdn 
— D. mastice 4. i, ruta viride Z ü, mel 
quod sufBcit, dosis cocliarem ussn. 
Epvthima: fenugrecu  iiti, fariss her- 
dei 7 i, stercus. colembinus 7 iii. 
cera libra una, axungia vetus libre i; 
quee remitienda sunt remittis, ets 
perœmittis alias «pecies tritas in aceto el 
nteris Idragago vdropicis: calcu cram 
menu —i.<tercus columbinum Zi, 
“afortèum .. 1, diagridiu 4. ic, masi 
cem « i, ruta viride «ὁ i, mel qe 
suthcit. dois coclesrium 1. [iem ὧν 
νάγασασα vdropicis : calcu cecsamest 
= un. «erens columbinum 2 uiii, nl 


320 


sufficit, teris sicca cum aceto, psimi- 
thiu!!! cum oleo coquis!!? ut amolintus 
sit; tunc mittis cera et sic mittis in 
mortario et per partes!? malaxas et 
uteris non solum [223] ad ydropicos, 
sed et splen resolvit, apostemas desiccat 
et forunculos!!* et in articulos humo- 
res!!5 coagulatos!!* solvit et desiccat; 
et ygrocefalos!!? et ateromata et steato- 
mata!!* et cirisin et parotedas adbibi- 


tus sanat. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 22-23. 


[Craprras xxm, t. V, p. 506.] 


[220] XXXL Ad splen!. 


Inflammatus splen cito vertitur? in 
»cyron?. Invenis autem splenem ipsam 
sanguine‘ constipata et ex ipsa spissi- 
tudine* fit sicut lapis*. Oportit igitur 
extenuantibus medicamentis? sine ma- 
nifesto* [220 v*] calore adhibere, quibus 
etiam oportit* stiptica admisceri*, ut 
roborem et birtutem!! ipsius serverit!?, 
per quam opus suum possit inplere?, 
qualis est salis* flos scvron!* splenis 
jubat cum vissica plena. Oportit autem 
spleni!* fortia adhibere medicamenta; 
sufferit enim ea libenter, qualia sunt 
capparis" radicum? cortex !* ; nihil mi- 
nus facta in scyron splen deforis inpo- 
situs et potatus cum acilo aut oxymeli*? 
coctus, tritus autem?! et potui datus 
cum acito purgat spissos et viscosos hu- 
mores?, Interdum autem et sanguino- 


[124] LIII. Ad splen. 

Inflammationis in splene factas cile 
in sciron convertitur et insanabilis sust, 
sanguis enim intra vena constigsies, 
propter quod pinguior factus est. Oper- 
tct igitur quae extenuant medicamesis 
sine aliqua manifesta patefactiomem, 
quibus modicum aliquid admiscen 
oportet de stipticis, ut roborem queden 
[174 V] solum loci servit proprism ope 
rationem; hoc etiam prestat abseste 
saul ofices, sanat cirus splenis supe 
positus cum vissica. Uteris autem οἱ 
eam et fortioribus medicamentis; suste 
nit enim sine molestia fortior , cappars 
radicem cortices nihilominus juws 
scyromina splenis deforis super inpositt 
etin putionem data cum aceto aut i! 
oxymelle tritus pulver contusus. Ert 
cuant enim ex eo pinguis et glultinosts 


U! psimicium. — !!* quoquis. — !! parti. — !' sed et..... forunculos deest. — '9 st 
ticulis humoris. — ''* coacolatus. — ' egrocifalum. — ''* stiatumata. — Cu. xum: 
! spleniticus, bic melius spleni causas addit. — ? vertit. — ? sciron. — * sanguine 
— * ipsam ispissitudinem. — * lapes. — ? medicamentibus. — * manifestum. — ' 4 
addit. — '* admixcere. — !! virtutem. — '* inseruit. — ?' explere. — ?* salis deut. — 
5 iscyron. — ?* splen. — |) caparis. — '* radicis. — !* cortix. — ** oximilli. —" stt 


— * spissus οἱ viscosus humoris. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 27-38. 331 


ids ut nulla sit in hac passione 
πανε; qualiter autem curari [331] 
delest non est ignorandum*. Lactem 
fur asinae frequenter est dandus et 
imium eos jubat; si autem non fuerit, 
aprinus lac dandus" est et in poto et 
cum cibo, id est aut cum pane aut cum 
mule aut idri aut alica aut cum 
atro. Jubat autem eos et ova apala et 
melos? et cocumeres et nocli* pi- 
ama recentem et uvas et semen cocu- 
mers” potus et quaecumque ex his 
emmécuntur admistse habeptes aut? 
muli pnium?, et contra nimium dolo- 
vemm epum. Non autem oportit opium 
dimare" qui recipiunt, nisi virtus per- 
mmESiH* et nimius sit dolor. Est enim 
csuníecto qui facitad peorodes passiones, 
e dyurias? et inflammationes sanat; 
ereexr-ipt baec : nucli pinii numero κκ”, 
«xPecumeris domestici semen grana xl, 
summyla* Ci, spica nardi ct apii? se- 
WEMER L v in aquae É i; coquis spica 
mai et appii semen ad tertias et cum 
aupeuna ipta cyatos * duo admiscis quae 
wer sunt, et das bibere. 


La 


[( CHAPITRE xxvii, t. V, p. 516.] 


2231, LI. Ad inflammationem vissicac! ; 
Ruf auctorü?. 

Peuima? et mortalis est inflammatio 
"ae; febriunt* enim. acute* et in- 
toninietatern patiuntur et alienantur? 
* munt cholera et urinam* facere 
*" possunt. His ergo oportit incidere 


E 


(ARRET 


LXV. Ad inflammationem vissicac. 
Rufus. 


Pessima est et mortalis vissicae in- 
flammatio; febrem enim acutam cum 
insomnietatem et alienationem, et vo- 
munt colera pura et urinam non pos- 
sunt. facere. Horum utique expedit si 


° Kerasdam. — " dandum. — "^ scliginim. — '* melonis. — * nucli. — *! co- 
US deest, — ! aut deest, — % pini. — * frequenter addit, — * permittiat. — 
; nra 07 7 xx. — % amilo. — * appii. — * ciatus. — Cuar. L1: visici. — 

"üt — ' piseime. — * visici. -- * febrium. --- * agute. — 


7 exalienantur. — 


322 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 35. 
species et uteris, quibus addis^ re- 


sina frixa libra i, pice libra i, [221] 
cera libra i, axungia libra i; conficis et 
uteris. [tem epethima** Filagrii dia 
copru ad splen scyron? ex** pingue et 
spissos** sive** viscosos*! humores ef- 
fecta est, diaforeticon incidens et este- 
nuans humores** anputat® : galvani* 
T ii, apopanacos** — vi, propoleo ** 
2 11, libanu Z iii, murra Zi, am- 
moniacu *? > vi, in alio habet** libra i, 
cera libra** i c, colofonia ^ vi, acito 
agro £ ii, femus capruno?* + iii; teris 
ammoniacam aceti uno Ë, et sic mitlis 
violae albae radices pota , et extrinsecus 
libanum?, murra, opopanacos?, et .  : 
iterum teris; propoleos? vero contundis 
cum galvanu? in pila; cera autem εἰ 
resina coquis cum oleo 15 cotilas duo, 
et cum se remiserit mittis propoleum ?* 
et galvanum?'; agitas frequenter et 
cum resolutum fuerit, tollis de foco, di- 
mittes?* infrigdare. et cum refrigera- 
verit supermittis super?* ea quae trita 
sunt in mortario, miscis vene et uteris 
medicamen ad haec magnum. Item ad 
splenis atoniam. Quod si splen defec- 
tum*? patiatur, dabis in potione apo- 
zima, ubi decoxeris*! herba scolopen- 
drion**, quam alii asplenos9 vocant, 
simul et politricum, et appium ^. Epi- 
thima** vero inponis tonotica qui** 
recipit cera terrenica « xcvi, frictes 
Z xcvi", pytuines** £ xvi, arsenicu *? 


^ adis — % epithema. — "*-Filagridia. — *’ sciron. — '* et. — "* pige € 
spissus. — ** sibi, — *! viscosus, — ** effecta TOUR humores deest, — € compa 
^ galbano. — *' oppopanicus. — ^ propolius. — *' amoniaci. — ** habi. — 
libra i deest. — 7? caprino. —" glibenum, — * oppopanicus. — ?* propolius. — aset 
bano. — ?* olio. — ?*. propolium. — 7? galbanum. — ?* demittis. — ?* super dut — 
* tunc addit, — * decoxerit. — " scolopondrion. — ** splenus. — ** apium. — " ο" 
tema. — * tonoticam que. — " frixas xvi. — ** petuines. — ** arsenicus. 





32^ 
Aa 

dices?" asparagp: et robi* et vetro? 
usto®, radices? graminis*, poletricus, 
bdellius** et lauri radicis corticem, et 
ibisci semen, et cicer nigrum?*, et 
gummen de cerasia, et susinari? cy- 
peri? radis. et puliuri semen, quod 
alii cicer venerium * appellant, et tri- 
buli semen , et lapides*! qui in spongia? 
nova inveniuotur, et acetus® scillicitus'* 
et malvae silvaucae** radices et rutae 
silvestris * radices et appui silvatici* 
radices; istas tres species coquis cum 
vino et sucum? expremis et das l»- 
bere cyatos*! duo. Solent igitor m re- 
nibus generari lapides*! jam media et 
declinante aetate; in vissica autem? 
infantibus et pueris generantur *. — Ad 
lapides in renibus et vissica frangen- 
dos *. —Carpubaisamu **, lapides qui in 
nova sponger‘’ inveniuntur, puleiu* 
siccu, malvae silvaticae** semen sic- 
cam ; aequalia pondera tundis et cernis, 
et pulver** das cocliarium unum in 
vino temperato cvatos*! duo. 


XLVI. Ad inflammatione! renum? 
et vissicae? 


In renibus aut in vissica* si inflam- 
matio fuerit orta*, cum magna cautela 
sunt curandi, nam urina exinde des- 
cindet*, propter quod si acer aut? si 
cacocymus non fuerit corpus, hoc est* 
cholericus?* humor, datae diurcticae '? 


7 radicis. — 


ORIBASE. SYNOPSIS. IX. a4. 


cum vino et colati; das bibere ex lee 
catus duo et aquam alterum tantum 
das bibere; miraberis effectus. Si igitur 
in renibus lapides generantur, haec ia 
majori etiam aetatis solent nasci; si æ- 
tem m vissca consistunt, imfantibe 
ibidem solent generari. 

LV. Potie ad renum et vissice laide 

Damus pulver balsami semen, h 
pides qui in spongia inveniuntur, pe- 
leium quando de mane levantar siccum, 
malve agrestis, ocymus siccu; aequalia 
pensa teris tricoscinas et das coclisrimi, 
cum vino cocliares duo temperatum. 


LVI. Ad inflammationem renum 
et rissice. 


[n renibus et in vessica factam i 
flammationem unam in se utrique 0” 
rationem habent, pro hoc quod arise 
effusio per ipsius decurrens curat cet 
pus, propter quod si acer et colens 
humor in toto corpore fuerit, nibil 


9 rubi. -— ? veretro. — ‘ ustu. -— ? radicis. — gramen. — 


? bedillius. — * nitgrum. — ” sussinaric. — ?* ciperi. — * puliurc. — * venarius.— 
* lapidis. — '* spungia. — * aceto. — ** scillitio. — * malve salvatice. — '** salvatie.— 
** apii. — ** salvatici. — ** in reuibus mittis, lapidis qui in spongia nova inveniontsr dl 
aceto scelliticus et malve salvatice addit. — *" exprimis. — *' ciatus. — ?* in renibw..-- 
lapides deest. — autem deest. — * generatur. — '* frangendus. —- * carpobalsago.— 
*' spungia. — ** puleis; comam et addit. — 9 malve silvatice. — ** pulvis, — * citat. 


— Gunar. xovi : ! inflammacioncm. — * 


—- * discendit. — ^ vel, — 3 


sl Cacocvmtts... 


reninm. — ? visice. — * aut visica, — * bert 
. hoc est deest. —* colericos. — * disntxt 





326 ORIBASE. SYNOPSIS. IX, 24. 


e calidum quod esse videtur extrahendo 
temperat et dolorem mitigat. Cerota 
autem** et cataplasmas* — adhibere 
oportit et fumentationes'! de oleo® vel 
alia quae possunt inflammationes # sol- 
vere. Potionem ad vissicae** inflam- 
mationem * dabis hanc: lini semen cii, 
amylu*? Z i, dabis in aqua cocliario 
uno mediocre. Item cataplasma ad in- 
(lammationes** renium! factas et sae- 
pius lapides in renibus generatos et ni- 
miis € exagitantur doloribus, unde pri- 
mum et maximum ad hoc adjutorium 
est haec cataplasma, qui [229 v"] recipit 
adapes® porcinos*, pollines** tridici, 
fenugrecu **, linu 57 semen equalia , mel 
babundauter et oleum 59 Cyprinum mo- 
dicum. Est autem cataplasma dia al- 
theas multum mitigativa qui recipit 
ysopu *5, cerotes , terebenthenis*!, mel. 
oleu nardu**, evisci radices siccas et 
lunsas et. cretas et fenugrecu; facis 
cataplasma. — Ad flegmonem vissicae * 
cataplasma. Si de frigida fuerit distem- 
perantia orta, uteris cataplasma qui 
recipit evisci radices siccas pulver 7 i. 
meliloti * pulver Zi , ireos** Zii, fenu- 
grecu — i, pollines*? tritici ^ iit, cy- 
peru** £ i, mel et vinum**, mel plus, 
vinum 19 minus *'. Si de calida distem- 
perantia inflammatio fuerit orta, evisci 
radices ^ i, meliloti?* > i, lini seminis 
7 i, lactucae semen? — ii, pollines? 
tritici — in, cvperu? Zi, facis?* ut 
supra cataplasma cum vino et mel. 


la 
LVIL Ad renum et vissice inflammation: 
patio: 
Linu semen < ii, amilu Z i, d» 
cum aqua cocliarem unum mediocrem 
bibere pulver. 


** ut est. — *' cataplasma. — ‘ fumentacionis. — ? olio. — ‘+ inflammacosis. — 
* ad. — % yisice. — ‘’ inflammacionum. — * amilo. — * cocliarium. — * iaflaust- 


cionis. — " renium. — “ nimies. — "* adipis. — *' porcinus. — ** pollinis. — * fee 
greco. — " lino. — ** olium. —* de alteas. — '* isopo. — *' terebentines. — * ales 
nardo. — *' totunsas. — *' visici. — * melliloto. — ** ireus. — © pullinis. — * ap 


pero. — ** vino. — * vino. — ‘! item addit. .- "* melliloto. --. ? seminis. — * pelle 


nis -  cypero. — ^* facis drest 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 27-38. 


t sw nulla sit im hac passione 
nutdiem ; qualiter autem curan [231] 
delest non est ignorandum *. Lactem 
fur aiinae frequenter est dandus et 
auium eos jubat; si autem non fuerit, 
aprinus lac dandus " est et in poto et 

cum cibo, id est aut cum pane aut cum 
amuse! aut idri aut alica aut cum 
cro. Jubet autem eos et ova apala et 
melos? et cocumeres et nocli* pi- 
MR recentem et uvas et semen cocu- 
mers” potus et quaecumque ex his 
cmmécentur admixtae habeptes aut? 
muncli pnium?, et contra nimium dolo- 
em opium, Non autem oportit opium 
dimare" qui recipiunt, nisi virtus per- 
muERi* et nimius sit dolor. Est enim 
cxmaníectio qui facitad psorodes passiones, 
«€ dyurias* et inflammationes sanat; 
wencpit baec : nucli pinii numero xx”, 
c€xmcuneris domestici semen grana xl, 
œmmyu* Li, spica nardi et apii *? se- 
| ee 6 v in aquae £ i; coquis spica 
σέ! et appii semen ad tertias et cum 
aupeuns ipsa cyatos? duo admiscis quae 
vcrpa sunt, et das bibere. 










i251 LL. Ad inflammationem vissicac! ; 
Ruf auctoru?. 


Peuima? et mortalis est inflammatio 
"Seae!; febriunts enim acute* et in- 
anietatem patiuntur et alienantur? 
* vmunt cholera et urinam? facere 
δη possunt. His ergo oportit incidere 


* visici. 


3 
, ur. — ' mseime. — 
"rua. 


- * febrium. -- * agute. — 


331 
La 


[( CHAPITRE xxvii, {. V, p. 516.] 


LXV. Ad inflammattonem vissicac. 
Rufus. 


Pessima est et mortalis vissicae in- 
flammatio; febrem enim acutam cum 
insomnietatem et alienationem, et vo- 
munt colera pura et urinam non pos- 
sunt. facere. Horum utique expedit si 


“ Woeraadam. — " dandum. — "^ scliginim. — '* melonis. — * nucli. — *! co- 
quer dej, — * aut deest. — ? pini. — * frequenter addit, — ?* permittiat. — 
— " Z xx. — * amilo. — ?* appii. — ?* ciatus. — Cuar. L1: ! visicl. — 


7 exalienantur. — 


330 ORIBASE, SYNOPSIS, ΙΧ, 26-27. 

Λ Le 
radices !* apozima. Superponis autem  tragaganta in vino infusa, et sinfiti re- 
lumbis et pectini'' que sanguinem dices apozima. Superponenda sunt æ- 


valeant'* condensare : post baec nu- 
triendus!* est lacte bovino et mel et 
frumentosis " rebus οἱ carnes!*. Quibus 
autem per intervallo? per tempora re- 
vertitur? passio et sanguinem per 
urina?! faciunt, antequam sanguis per 
urina? reddatur?, signa haec sunt, 
gravitas in lumbis et* ilia cum dolore 
sunt; cum autem 5 eruperit sanguis le- 
viantur. Oportit ergo cum signa haec 
apparuerint *, antequam sanguis erum- 
pat flebotomari?" modicum de” bra- 
cio®; cibos* quasi plethorici?! absti- 
neantur ??, 


tem pectini et lumbis quod ad fluxum 
sanguinis mulierum inponuntur süptics 
medicamenta et ea quae ad sanguisem 
vomentibus adhibitur. Post haec autem 
omnia nutriendi sunt lactem yaccmom 
et mel et frumentosis cibis et carnibes. 
Quibus autem per temporum circuitum 
sanguis per urinam redditur, antequam 
sanguinis fiat concursus, gravitas cia 
lumbos efficitur et cum dolore set; 
evacuaulis autem per urinam sse 
nem sublevantur et leves effcioshr. 
Oportet ergo venam incidere de bé 
chio josana modicum, antequam stages 
per urinam reddatur; cibus auiem qui 
plethorici sunt minus accipiant, 


[CuaPrtAE xxvir, t. V, p. 515.] 


L. Ad scuvias! in vissica? factas?. 


Quando forforum lamminae* per 
urina redduntur*, significant scavias* in 
venis aut in vissica esse. Discernere 
autem oportit si tenuis est urina aut 
pinguis; si tenuis? est urina, passionem 
in venis esse? ostendit; si autem pin- 
guis vel spissa est, in vissica? sca- 
vias! esse significat. Curatio. Curari'! 
autem 1 oportit per ca quae sine mor- 
dicatione? sunt et purgent ulcera οἱ 
uovissimae quae desiccent et in cica- 
tricem ducant ulcera. Est enim diffi- 
cilis* ad curandum 5 et prope insana- 


[176 v°] LXIIII. Ad scavias in vise 
Quando pythirodis, id est forforibu 


similis scorticaturas lamine per urinam 
exeunt, significat quia scaveas in 165 
aut in vissica habent. Discernitur autem 
inter tenuitatem et piuguidinem arit: 
rum. Qui igitur tenues est, passions 
in venis ostendit, quae autem pinus 
est vissicam. 


? radicis. —!* pectene. — ‘* valiant. — !* nutriendum. — ! (romcntosis. — !* es corsi 
— * intervalla. — ** revertetur. — * urinam, — ?* urinam. — ** rdatur, — * in edi 
—? autem deest. — ** adparucrint. — * flrobotomandus. — * in. — ** brachio. —" € 


bus. — ?' pleturici. — * absteniantur. - Cuar. 1: ! scavia. - - * visica. - - ? fad — 
* Jamine. — ? rediuntur. — * scabias. -— ^ tenues. — ^" invenientem, - - ? viu — 
19 «cabia. — !' curare, .— '* ergo. —- ' inordicacionim. — !* deficilis, -- !* curanda 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 27.38. 331 


La 

s ut nulla sit in hac passione 
sedium ; qualiter autem curari [231] 
ent non est ignorandum*, Lactem 
ar asimae frequenter est dandus et 
itum eos jubat; si autem non fuerit, 
winus lac dandus" est et in poto et 
m cibo, id est aut cum pane aut cum 
sula!) aut idri aut alica aut cum 
ro. Jubat autem eos et ova apala et 
dones! et cocumeres et nocli* pi- 
um recentem et uvas et semen cocu- 
er&? potus et quaecumque ex his 
méciuptur admixtae habentes aut? 
«ch pinium ?, et contra nimium dolo- 
im epium. Non autem oportit opium 
a^ qui recipiunt, nisi virtus per- 
5 et nimius sit dolor. Est enim 
oafectio qui facitad psorodes passiones, 
tL dysurias* et inflammationes sanat; 
eGpit baec : nucli pinii numero xx”, 
cwmeris domestici semen grana xl, 
αγία 4 i, spica nardi et apii* se- - 
en 6 v in aquae £ 1; coquis spica 
tdi οἱ appii semen ad tertias et cum 
ima ipsa cyatos * duo admiscis quae 
Tite sunt, et das bibere. 


[ CuaPiTRE xxviii, t. V, p. 516.] 


δε] LI. Ad inflammationem vissicar! ; LXV. Ad inflammationem vissicac. 
Ruf auctoris?, Rufus. 


Pessima? et mortalis est inflammatio Pessima est et mortalis vissicae in- 
@cact: febriunt? enim acute*et in- flammatio; febrem enim acutam cum 
Mihietatem. patiuntur et alienantur?  insomnietatem et alienationem, ct vo- 
vomunt cholera et urinam? facere munt colera pura et urinam non pos- 
^ possunt. His ergo oportit incidere sunt facere. Horum utique expedit si 


* igaerandam. — ‘’ dandum. — "^ scliginim. — "* melonis. — * nucli. — *! co- 
meris deest, — * aut deest. — % pini. — 3 frequenter addit, — 3 permittiat. — 
desuries. — 7 < xx. — ?* amilo. — * appii. — ?* ciatus. — Cuar. Li: ! visici. — 
acte. — ? pissime. —  visic. - ? febrium. -— * agute. — ? exalienantur. — 


de 
emn Dt Wu or pe παπα ie 


quenvr cxeíaener nc ὃν πύον”, τὴν 
cune 9 cms L ec ace. Pom οὗτος 


OBIBASE. SYROPSIS. IX. 38. 


gets vean mcdatar ase longe et ^ 
ation frequenter calidas adbiben 
es ale. uin reta decoquitur et 606. 


mc axes, et vender sable 
mice ceterem. Melus antem ft a 


ec ^. Ten? von aduisendes en 
ces € Tubes Comm ent amm 
s T αφανς mm cwgume CU nm Ὁ 
ες age "πμ mr puline ream 
Em sam o nneruumm sto npuwmm = 
dum ? suuun ? cum nue € sm» 
COR ον cewumunr n να aum 
qmm. acu gerere? σαχ Άν 
Cane “IC ασ. er cradenm 
œunes mano sme sc denncmdr? 
leen. Fauwmcmme:-® sue 10 
sport cx avia cahíu. x gu» deracua^ — wérre ie consent. ut im aqua depender 
νεα SL wc ες inmunmoreum oom 
rw? wr: suc doeet ex wmpe et 
cauce Amet. 

LIL 44 vcanens m use’. ec que puse masermt ant capillos. Filumini* anche. 


Satis mv viwra facta prertes maite: curves pectue ft et peritunsa! id oi 
ale et intra acum* ampbus. « muher ex? o ος matricis, ut aliqui? ditt 
infrirdare captant partem * patienter: —. :ta ut E ptos sibi in ano!! initiast, di 
molher est 2. in ce ^ matricis simibhter faca-*. Per uriaa vero lamumipas suits 
at de capite ? «ant ipctonbus emittunt *. Hox erz» oportit flebotomari" sntd- 
latiooe -* οἱ virtus permittat?. catartcum * iera? dare dia coleguetides, pt 
haec vero lactis «erum dare bibere: et frequenter danda sunt absentium d siot 
et ruta et anetu ? et appium® et (enocolum?* et petroselinum* in aqu ois 
apozimam dabis. Cibos vers offeris neque acros** neque cacocymos ?, sed deudas" 
sunt ova? sorbilia* et idria? ; ex? oleribu« ver» danda «unt malvas et?letse 


^ oùo. — ^" cent — * rata. — " amitum. — " vbascs. — :* venire. — P dire 
— * cho. — : ρα — " medi. — ^ — 9 aires. — *! olio, — " ss 
— ? suco et. — * pissus. — obdormivit. —  fumentacionis, — * fesegrec 

- ρα. — ? coti. — Car. E Let qui..... capillos deest. — 3 Fons — 


— 1 partim. — u qui pelos minerinl sut capillos addit. — 
— "' bos. —  capet. — :* inmitiunt. — ‘ feubotomare. — '* delaciooe, — P # 
vero addit. — *” cathorücum. — " gyra. — ^ annum. — © apio. — * fenocules. — 
nd illisom. — * αρτα». - ^ cacocanus. - * quauta. — ? ova dest, — * sort 
— ? ydna. — " «t..— 9 malma. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 31-32. 335 


lu La 
eros et butyru © et storace !* et} adipes anserinus, unumquémque cum 


adipes anserinos'*. Enicis" vero per oleo roseo eniciantur. Enicis autem in 

vereirum" lacte'* εἰ oleum** roseum  jenucola reclivatus et sic resistunt vis- 

aleidum; per ano vero enicis* pty- sicae.et intestina relaxant, ut facile 

wnae? ucos? et butyru* et cocumeris — adhibita suscipiant enectionem, et 

semen cum lacte?* tritum et colatum.  postea autem et in calida resedeant: 
Alia. adhibeantur quae ad renes sunt 
dicta; sed et per veretro eniciendus est 
aqua et lacte et oleo roseo calefacto. 
Hoc autem et per anum in intestina 
enices, ptysane sucus cum butyro et 
cocumeris domestici semen cum lacte 
tritum et colatus, qui recepit butyro 
+ ii, isopo igro Zi, cera — ii, colo- 
fonia Zi, terebentina Zi, sthorace 
Z i, oleo communem cacliaria duo, 
adipes anserinus — i. 


[CuaPrTRE xxxit, t. V, p. 520.] 


LV. De! diabitu: Galieni*. LXVHII. De diabeto; Galenius. 


Mibi enim videtur? renum esse pas- Nichil quidem videntur in renibus 
Xen! diabitem ?, quam aliqui* ydro- esse hanc consistentem passionem, 
Κα) inanabilem, alii [232 v'] autem quam alique ydropicia insanabilem, 
Ütrram boc est fluxum urinarum , ali- aliqui autem. diarriam urinae, aliqui 
Wi vero diabitem?, alii dipsacon? vo- vero diabitem, aliqui etiam dypsacon, 
απἱ Haec ergo passio rare!* fit. Sitiunt id est siticlosam vocant passionem, 
"ab absque mensura in!! hac passio- quae raro fieri solet. Sitiunt enim absque 
et e cum biberint", mox per mensura in hanc passionem, et cum 
tim! facile redduntur!*. Facta ergo biberint, per urinas facile redduntur 
Wi in renibus, amissa virtutis ro- quod bibunt; atonia ergo ex aliqua 
ben, quod biberint'* statim per- causa in renibus noscitur accessisse. 
Εμ, 

" burro. — '* sthorace Zi. — '* et deest, — * adipis anseriius. — | inicis. — 
* witlo aqua et. — '* lacti. — ** olium. — * inicis. — ** tesene. — * sucus. — * bu- 
We. — " eti, — Cnap. Lvi :! Ad. — ! Galeni, — ? veditur. — * de addit. — * dia- 
κα. aique. — ? ydropum. — * dubitem. — * depsacon. — '^ rari. — '' in deest. 


—" passione. — !! biberent. — '' urinam. — ‘* reduntur. — * biberent. — " per- 
inani, 


334 ORIBASE, SYNOPSIS, 1X, 3931. 

guinis, sicut iu lapidibus in vissica tione sanguinis. Aliis autem sicut - 
generatos?, incidendo auferimus? trom- — guis ex venis fluit oportet curare. 
bos?* ex vissica?* coagulatos?. Alia vero 

quae adhiberi?! solent ad fluentem 

sanguinem, adhibendo temtabis® cu- 

rare. 


[CuaPrrBE xax, t. V, p. 518.] 


LUIL Ad fimata quae in vissica! funt. [153] LXVII. Ad eos quibus in susct 
fmata fiant. 


Quod si in vissica? fimata? fuerit Medicaminibus  maturari oportt, 
generata , adhibenda sunt medicamenta quod necessarium non est in initisst 
quae maturare possunt. [n initio* igitur temptare dissolvere ut statim ia pe 
temptandum* est solvere ipsa fima, in* convertatur. Si autem inpossibile est st 
statu vero cum fuerit facta, adhibis ut maturetur, sicut et in renibus dictus 
in pus convertatur. Si autem non po- est et adhuc cardamomum οἱ (wis 
tuerit maturari?, que ad renes* dixi- herbi cum mel et stercus columbins 
mus adhibebis? et adhuc cardamomu* cum ficus et fumentationibus. 
et farina!! herbi'? cum mel et stercus 
columbinu? et caricas cataplasma vei! 
fumentationes!* sunt adhibenda. 


[Cnaprrag xxxi, t. V, p. 519.] 


LV. Ad ulcera vissicae!. LXVIII. Ad ulcerationem vusice. 
Si in vissica? ulcera fuerint generata, Ad ulcerationum vero vissice get 


curatio adhibenda est quae ad renum rata curatio est talis, qualis et in rœnibst 
ulcera sunt ordinata. Ad vissica? autem — ulceratis dicta est. Magnum quoqoe οἱ 
propria maxime expediunt* lactis po- — liaec auxilium est de lactis potion 4 
tiones* et cum ceteris adsumpta* cibis. caetera utere diaeta; mitigant eium e 
Mitigantur autem? ulcera in vissica* | medicamenta quam quidem super pt 
medicamen inpositus? super!! pecti- tinem et subventralem inposite cerulis 
nem! et subventrale cerotum de ysopu'! — de ysopo cerutes et butyro et sthorætr, 


v generatus. — * au(lerrimus. — ?* trombus. -—- ** visica. — ?' coacolatus. "à 
hibere. — * tentavis. — Cuar. Last : ! visica. — ? visica. — ? fima. — * vero addit. — 
* temtanduimn. — * in deest, — ? matwarc. — * renis. —"* adhibis. — '* cardamenen. 


— !! farana. — '* herbe. — '* colambinum. — '* οἱ. — !* fumentacionis. — Cur. Ww: 
! visica. — * visica. — ? visica. — * loco expediunt habet Christi devinitati. — ' pocess. 
— * adsamtis. — ? ant. — * visira. — ? positus. — "^ super deest. — 1 peciese. — 


ysopo. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 31-32. 


et butyru © et storace '* et !5 
mserinos'*. Enicis" vero per 
a9 lacte!'* et oleum** roseum 
mm; per ano vero enicis! pty- 
mcos? et butyru* et cocumeris 
um lacte?! tritum et colatum. 


335 
La 
adipes auserinus, unumquémque cuni 


oleo roseo eniciantur. Enicis autem in 
jenucola reclivatus et sic resistunt vis- 
sicae .et intestina relaxant, ut facile 
adhibita suscipiant enectionem, οἱ 
postea autem et in calida resedeant. 
Alia adhibeantur quae ad renes sunt 
dicta; sed et per veretro eniciendus est 
aqua et lacte et oleo roseo calefacto. 
Hoc autem et per anum in intestina 
enices, ptysane sucus cum butyro οἱ 
cocumeris domestici semen cum lacte 
tritum et colatus, qui recepit butyro 
— ii, isopo igro i, cera Z ii, colo- 
fonia 1, terebentina ^i, sthorace 
^1, oleo communem cocliaria duo, 
adipes anserinus — i. 


[CuaPrrnE xxxi, t, V, p. 520.] 


VI. De! diabitu; Galieni?. 


enim videtur? renum esse pas- 
diabitem ?, quam aliqui * ydro- 
sanabilem , alii [232 v*] autem 
: hoc est fluxum urinarum , ali- 
' diabitem*, alii dipsacon? vo- 
ec ergo passio rare !° fit. Sitiunt 
sque mensura iu!! hac passio- 
^ cum biberint", mox per 
facile redduntur!*. Facta ergo 
a renibus, amissa virtulis ro- 


quod biberint'* statim. per- 


πο. — '* sthorace 7 i. — '* et deest, — * adipis anserii.us.. — 


LXVIII. De diabeto: Galenius. 


Nichil quidem videntur in renibus 
esse hanc consistentem passionem, 
quam alique ydropicia insanabilem, 
aliqui autem diarriam urinae, aliqui 
vero diabitem, aliqui etiam dypsacon, 
id est siticlosam vocant passionem, 
quae raro fieri solet. Sitiunt enim absque 
mensura in banc passionem, et cum 
biberint, per urinas facile redduntur 
quod bibunt; atonia ergo ex aliqua 
causa in renibus noscitur accessisse. 


' aqua et. — '* lacti. — * olium. — *' inicis. — ** tesene. — " sucus. — * bu- 
5 jacti. — Cnap. Lvi :' Ad. — * Galeni. — ? veditur. — * de addit. — * dia- 


-* alique. — ? ydropum. — * dubitem. — * depsacon. — '* τα]. — '' in deest. 
gene. — '" biberent. — '' urinam. — ‘* reduntur. — '* biberent. — " per- 


336 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 33-34. 


(Cuarrrng xxxi, t. V, p. 530.] 


LVII. Caratio diabetis'; Rufi antoru?. 
κα Maximum adjutorium est in bac 
passione ut vorat statim, potus sit 
quam frigidissimus et omnem cibum 
frigidissimum utatur; olera cocta edat 
et juscellum ex ipsas? bibat et pty- 
sanae* sucos* sorbat ; nihil quod urinam 
provocet* adsumat, e? contrario addu- 
cendus est ut sudit. Optime* autem fit 
in doleo* calefacto!* circum teneri!! 
sursum et teneat!! caput foras! dolio, 
ceteram corpus calefaciat, ita ut per 
ore* frigidum trahat aerem. Alia vero 
adjutoria sicut in causon sunt offerenda ; 
vetere ergo alfita temperas cum acito cui 
addis'# oleum roseum!* et cataplasma 
ypocondriis inponis, et folia vitis mol- 
lessima" teris et cotylidonos?* herba 
et elxenis!* id est vitragine et porcacla ® 
et alia his similia. Dabis vero potionem 
herbae?! poligonii 3 sucus frequenter et 
enula in vino nigro data, et dactulos*® 
in vino infusos* manducit et ipsum 
vinum bibat et de myrta similiter faciat 
vel de peris*. In initio vero aegritu- 
dinis* flebotomus * ex bracio est adhi- 
hendus. Oportit etiam utere et narco- 
ticis? medicaminibus. 


LXX. De diabeto curatio ; Βελε., u 
Maximum est enim sanitatis adjute- 
rium in hanc bibentibus pessions mer 
cum biberint vomere. Juvat aciem 
quam frigidissimam , sed et ipsam &e- 
comedant et jus ipsius bibet et ptysme 
sucus sorbeat. Diuriticum autem si 
lum accipiant; contrarium est ezim & 
in sudationibus. Optimum est auten ia 
dolio calefactum habentem sersm 
foras caput, ut aliud totum corpus a- 
lefaciat, frigidum ad se trabat aerea & 
alia omnia quemadmodum in cem 
[177 v^] curare. Iterum igitor αἰθία is- 
fundes in aceto; conficis addite des 
roseo et cataplasma in ypocondrim i* 
ponis, sed et folia vitis mellis tes d 
cotilidonus et elexine, id est vitragam 
et porcacla et alia his similis. Ia pe. 
tionem: vero dabis poligoniae sucsfe 
quenter ecelenio in vino nigro daa À 
dactulus infusus in vino aut sque 
myrtae similiter infuse et pera ifes. 
In initio autem passionis venam in be 
chio oportit iucidere: utimur uot 
interdum et narcoticis potionibus. 


[CHAPITRE xxxiv, t. V, p. 522.) 


1233] LVHIL Ad beretri! et ani 


et matricis et vissicae? ulcera. 


Ad veretri et ani et matricis ulcera 


LXXI. Ad reretri et ani ulorrs. 


In veretro autem aut in ani absi* 


Cuar. vu :! diabitis. — © auctoris, — ? ipsa. — * ptisani. — * sucus, — * prene 
— ? et. — * obtimi. — * dolio. — !* calefaccio. — !! teneris. — '* teniat. — " B 
— " hore. — '* adis. — !* oleo roseo. — !? molissima. — '* coteledonos, — '* ce 
.— ο porcaycla. — ?' herbe. — ** policonis. — 3 dactulus. — ** infusus. — " f 
sum..... peris deest. — ** egrelndis. — ?" fleuhotumus. — ** narcotecis. — Cour. UT 


! veretri. — *? visici. 





ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 34-35. 


>, Sit sine inflammatione 
& constituta, desiccatibis 
licaminibus sunt curandi, 
carta conbusta et anetum 
mp et cocurbitae siccae* 
atem sicca et recentes? sunt 
5° optimum medicamen !° 
1 supersparsus ©. Omnium 
ssimum et melior est! pon- 
€ etiam de praesenti!* sine 
it!? ulcus οἱ celerc!* ad sa- 
ducit. Si autem. humidus 
j, picci aut pini. cortex !? 
et lapis aematites?; si au- 
da ulcera et alta fuerint 
es misces? cum  picci ? 
4 sic*5 uteris, Si aulem in 
“in vissica? ulcera fuerint 
ipsa opus habent medica- 
cum his ferramentis uten- 
übus possit? interius mitti 
, cum oleo?* roseo resolu- 
1*, ponfoligos?* et aloe aut 
B suco* aut lis similibus 
vius inferantur. 


337 


inflammationem facta ulcera, desicca- 
tiva valde opus habent medicamenta, 
qualia sunt de carta combusta et anc- 
thum siccum ustum et cocurbita sicca 
usta. Siccis autem et recentibus ulce- 
ribus bonus est aloes optimus medi- 
camen pulver supersparsus. Omnibus 
autem eorum anodinotaton et nullatenus 
minora ad operandum ponfolix est. Si 
autem humidiores fuerint ulcera, picci 
cortex per se ipsa et lapis ematitus; si 
autem profunda aut lata fuerit ulcera, 
manuis admiscis. In autem circa ma- 
tricem aut vissicam uleera si flant, hoc 
ipsum opus habent medicamen; ferra- 
mentum opus habent ad mittendum ea 
cum resoluto medicamen. Utiliora sunt 
ad haec pulver croco et ponfolinx et 
aloes mixta cum oleo roseo aut planta- 
ginis sucus aut ex alio altero talem. 


[CHAPITRE xxxv, t. V, p. 523.] 


eretri et testiculi! dolores?. 


et resina. terebenthena* 
ndera? miscis et simul re- 
s, aut lini semen farina in 
et addis smyrnis* decimam 


LXXIT Ad testiculurum et virge 
dolorem. 


Butyrum et resinam aequalem teris 
aut lino semen cum aqua coctum et 
admisces sinyrnam decimam partem et 
resinam aequalem cataplasmabis. Ad 


— * se. — * sicces. — * ustis. —? si deesl. — * recentis. — * aloc. — '* me- 
— ! est deest, — | pulvis, — * superasparsus. — !* meliorem, — !* pom- 
presente. — '* redit. — '* colere. — '* cortix. — ** ematitos. — *! mannis. 


pici. — "* corticis. — % si. — % vel. — 17 visica. — ?* et addit. — 


- * olio. — * croco. — ?? ponfolicus. — ? arnoglose. — ?' sucus. — 


testicolis. — * doloris. — " butero. — * therebentine. — * pondere. — 


22 


338- UNRIBASE, SYNOPSIS, IX, 35-36. 

partem et rena terebentena? alte- veretrum tumemtem : viis folia we 
rum tantum, cataplasma inponis. Quod — mero xxx, livanu < à, psimitbye Z v, 
4 istumeenit veretrus, vitis folia xxx, — teris et cataplasma inponis. Uteris a 
livanu* £ i. psimithiu'* Z v, teriset tem et fumentationem de frigidum me 
inponis cataplasme. Fumentabis vero ritimam aquam et sic cataplasmahis à 
ex! aqua frigida marina et peusit ita ut pauset veretrus ad pectinem estle- 
ut ipsum veretrum? sursum ligstua?  gandus. Si autem ex sudore ulcer ia 
suspendat. Si igitur ex sudore ulceratio — testiculis fiunt, galla trita aut stiptera 
in testiculis** fuerit facta, galla teris pulver spargis et de herci fel isle. 
aut stipteria!* scistes!* superspargis et 

hircinus!? fel superinlitus!* sanat. 


LXI *. Ad ezucadas! et tymus? et ragadas? in veretro et ano. 
Ragadas* in veretro* factas, exucadas* aut tymus? electarium* sapersperp!: 


perae sementes!* tritas superpone', sardine [333 v] capita teris, supersparge? e 
hircinum ® fel superinlinis veretrum. ' 


LXII. Ad ragada:! veretri. LXXIII. Ad rogadas in veretro, in sm 
virga factas , id est fessares. 

Ad ragadas in veretro* uteris resina? Jubet resina fria cum oleo te 
(χα cum oleo roseo trita, donec mellis trita, donec glyodes fiat, conma dt 
grassitudo sit, cui admiscis* vitellum* ovi vitellus coctus, edere felis sta 
ovi assum. Item* aederae? folia sicca usta, cinus trita cum oles ree a 
ustae cinus*, teris cum oleo in mortario mortario plumbeo et tritorie ex he 
plumbeo* οἱ pistillo plumbeo'* et inlenis. : 


uteris. 


| CHAPITRE xxxvi, t. V, p. 524.] 


LXIII. Ad testicnlorum! inflammationes?. [128] LXXITIL Ad testicaloren 
inflammationem. 
Uva passa sine semine et cyminu? Uba passa exossata et cyminum er 


' partim. — * therebentina. —* Hibano. — '* psrmicio. — !! e. — "* ipse vere — 
" ligatura. — '* testicolis. — '* stiptiria, — W scistis. — !’ helcinus. — '* inlisiss — 
Οκ». Lai : ! exucatas. — * thimus. — * ragatas. — * ragmatas, —* veretrum. —' αν 
catas. — ^ timus. — * electarium deest. —* superspargi. — * sementis. — !! pps 7 
LL —" hercinum. — Caar. uu! regatas. — * veretrum. — κό. 


LL S superaspargi. — 
— * admixcis. — * vetellum. — * item deest. — Ἱ edre. — * cinis. — * plenis. — 
1° et pistillo plambeo deest. — Cmar. Lx : ! testicolorum. — * inflammacieb. — 
! cimino. 


* Cette partie du chapitre xxxv du texte grec manque dans le manuscrit de Laes. 


στο — I Ru — —À -— —— —— v —— 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 38-39. 


M 
cuins! εἰ cerossa!! et porcacla?, om- 


na com" aceto trita et inlita. Potiones !* 
wro datus semen lactucae!* prohibit; 
bc eutem " e silvaticum !* canapi!? se- 
m facit, et si amplius datus fuerit, 
dm generandi facultatem. desiccat. 
Pambi lammina?? lumbis inposita 
jui mirabiliter, nymfeae?! herbae ra- 
e? et semen. potus semen absteni! 
& enorogmos ? vel aliter sine mensure 
isrentibus, et vinus niger et austerus 


Μα: et aneti* semen. potus ** pro- 
her”. 


341 
La 
riandrus et appius et conion , psymition 


et porcacla. Omnia autem cum aceto 
utilia sunt. 


[CuaprrnE xxxi, t. V, p. 526.] 


' [33] LXIIN. De priapismu!. 


Prapismus dicitur, quando sine do- 
lere iotumescit? veretrum? οἱ inflam- 
mato non! cadit , sed permanit. Ventosi- 
latis igitur spiritus ex quo haec nascitur 
tan et ex humido*et viscoso et pingue? 
tab! tepore* quodam calefactus?, οἱ 
de infrigdandus !* est de ceroto'!! roseo 
9e! et cum aqua contusus in mor- 
rio; de camimelo olco" similiter fac- 
Us cerotus veretro ct lumbis inponis. 
la ibis autem. et medicaminibus sunt 
adhibenda quae extenuare valcant! 
dique aliquo!* calore manifesto'. 
Adhibendae autem sunt generaliter 
(We per experimento sunt inventac 
potones!7, qualis!* est!* herba nimfea?? 


Peu et agnu sperma?! et ruta?! viridis 


LXXVIII. [118 v'] De priapismum. 


Priapismum est quando sine dolore 
augmentata intumiscit virga in longi- 
tudinem el in guiro tumore circumdatur 
sine urina luxuriae. Ventositas est spi- 
ritus et quando in tumore membri nas- 
citur ex humore gluttinoso et piogue 
sub calore mediocri. Unde manifestum 
est quia non oportet membrum cale- 
fieri, sed infrigdari leviter cum ceruto 
roseo oleo cum aqua contusum , et eum 
camomillum oleum cerutus factus ve- 
retro et lumbis superinponendus est, 
Dieta autem et medicamenta sunt adhi- 
benda quac extenuare possunt sine ca- 
lefactionem | calore manifesta. Adhi- 


benda sunt autem quae naturaliter 


juvare possunt, ea quae experimentata 


" e&umus. — '* cerusa. — "^ porcaycla. — '* eu. — !* pocionis. — '* lactuci, —!? εἰ. 
—" ulvatici. — '* cum apii. — ** lamina. — * nymfei. — ?* radicis. — ? onogrog- 
aw, — * anii. — * putus. — ?* prohibit. — Cuar. txt: ! priapysmum. — ? intu- 
Wc. — ? veretros. — * inflammacionem. — * umido. — * pinguis. — " ob. —* tem- 
με — * califactus. — '* infrigidandus. — "' ciroto. — '* olio. — " olio οἱ. — 

talent, — 1 alico. — '* manefesto. — '" pocionis. — '* qualia. — '* sunt. —  simfia, 


perm. — ? trita. 


mens. SYNOPSIS, IX, 5238. 


1" E" 
srt amem, Pur- dicus his admiscendus est et cum c 
«m «d subüliter; rionius. Non malum est aotem οἱ in 


ακομα beta, plicem uti clysterean; diureüces sien 
——— --——naks sucos!® et species cavenda sumt et superponesds 
». meceadum' est ex lumbis quae infrigdant, quaha smi 
A -:w est eis nocibum®%*,  porcaclae sucus et uvae caninse. Ne 
«pim nr cvsterem®. Quae — cessarium est enim et veretrum ei peri 
ape cmm mobent® probibenda toneum mitisativis aliquibus frigide 
--— «perpocenda est* lumbis ungucres qualia sunt lytarguiro et Qu: 
* et infngdent®, quale mollia et psymithiu, aceto resoluta en 
Lame sacus aut strignu aut uia aut aqua aut vino dulce aut mp. 
ester ® ant coniu *. Necessarium  Supinus vero ut pauset nocivum a 
mm ct vurzam ipsam et perito. Bibere autem oportet medicamest 
e^ wabwatnis* quibusdam frigi- nimfese radicem et yreus et diaoten; 
» tar. quale cst lytargyru* οἱ rutam autem expedit et gonorroico et 
po *. et cerossa * aceto resoluta? — «atvriasin patientibus. 
pee sut vino dulci?* aut sapa. 
Amp -upinum? dormire vel jacere 
mem et Bibere autem! oportit 
vyumiem'* radicem et ireos® οἱ adian- 
wem '*: ruta** antem oportit potui darc 
& zguuerreico et satyriaco**, 


"CHAPITRE xxxviii, t, V, p.526. 


LXVIII. 4d euogmon. LXXVIL Ad eos qui per somann senta 
proictunt aniranus. 


Quibus autem pro «omnium! «e- Qui per somnum semen proiciust. 


uen? multum. effunditur. proiberi? — prohibere oportet per dietam parvas, 


opertit satis calidos cibos* adsumeze et et. subventralem adjuvat calefacio e 


laberare. Jubat autem cos stratura lecti labor (178 v*] ; adjuvat etiam et strater? 
inigida, jaceat? autem in latus dextrum* — lecti frigidi. Adjuvatur et si in dere 
aut senistrum, et omnia medicamenta — aut in sinistro latere dormiat, et qus 
cumque sunt medicamenta fripds P 


frigida, si inliti lumbi sint 5, jubantur*, 
nitus lumbos adjuvat, qualia sunt © 


«qualia sunt conandrus et appims'? et 


V oltima. — '* sucus. — '* admixcendum. — * nocivum, — " clistirem. — * ons 

? movent. — * sunt. — * repremant. — ? infrigident. — " quali e, —* "m 
* josquiamu. — * conie. — "' peritonium. — "* medicativis. — igi 

gero. — % Cimolia. — * cerussa. — "" resoluto. — * dulcem. — * gite 

ewum.— * bibere autem deest. — " nimfae -- * vrius. — " adianti. — " reum. — 

' summum. — * simea. — ? probibere. — ‘ calidw cbe 


** satiriaco. — Cip. tivi: 
- * autero addit. — '* apius. 


. jectat. -. * desiro. — ^ sinixtro. -— sunt. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 38-39. 34l 
La 


tus! et cerossa !Σ et porcacla", om- 
cum % aceto trita et inlita. Potiones !* 
' datus semen lactucae!* prohibit; 
autem " e silvaticum '* canapi!? sc- 
? facit, et si amplius datus fuerit, 
zm generandi facultatem desiccat. 
ubi lammina?* lumbis inposita 
et mirabiliter, nymfeac* herbae ra- 
set semeu potus semen abstenit 
onorogmos ? vel aliter sine mensure 
ferentibus , et vinus niger et austerus 
ους et aneti* «emen. potus ?* pro- 


libet *, 


riandrus et appius et conion, psymition 
et porcacla. Omnia autem cum aceto 
utilia sunt. 


, CuapimRE Χαλανν t. V, p. 526.] 


[333 ^] LXIIII.. De priapismu!. 


Prapismus dicitur, quando sine do- 
lere intumescit? veretrum? οἱ inflam- 
(alio non! cadit , sec permanit, Ventosi- 
ais igitur spiritus ex quo haec nascitur 
causa et ex humido? et viscoso οἱ pingue? 
Wb! Lepore* quodam calefactus?, οἱ 
deo infriglandus 19 est de ceroto!! roseo 
We"! et cum aqua contusus in mor- 
ario; de camimelo oleo similiter fac- 
ἂν cerolus veretro «t lumbis inponis. 
à dbis autem. et melicaminibus sunt 
"hibenda quae extenuare valcant* 
hoque aliquo!* calore manifesto'*, 

e autem sunt generaliter 
Me per experimento sunt inventae 
otiones!?, qualis'* est |) herba nimfea?? 


*à et agnu sperma! et ruta?! viridis 


LXXVIIL. [198 v'] De priapismum. 


Priapismum est quando sine dolore 
augmentata intumiscit virga in longi- 
tudinem et iu guiro tumore circumdatur 
sine urina luxuriae. Ventositas est spi- 
ritus et quando in tumore membri nas- 
citur ex humore gluttinoso et pingue 
sub calore mediocri. Unde manifestum 
est quia non oportet membrum cale- 
fieri, sed infrigdari leviter cum ceruto 
roseo oleo cum aqua contusum , et euin 
camomillum oleum cerutus factus ve- 
retro et lumbis superinponendus est, 
Dieta autem et medicamenta sunt adhi- 
benda quac extenuare possunt sine ca- 
lefactionem calore manifesta. Adhi- 
benda sunt autem quae naturaliter 
juvare possunt, ea quae experimentata 


* eamus. — '* cerusa. — !? porcaycla. — eu. — !* pocionis. — !* lactuci. — !? et. 
*# salvatici. — ! cum apii. — ? lamina. — ?' nymfei. — * radicis. — * onogrog- 


M. — * aniti. — ?* putus. — ?* prohibit. — Cuap. Ext: | priapysmum. — * intu- 
Wi, — ? veretros. — * inflammacionem. — * umido. — * pinguis. — " ob. —* tem- 
re. — * califactus. — '* infrigidandus. — !! ciroto. — 1 olio. — "* olio et. — 


valeat. — '* alico. — '* manefesto. — !? pocionis. — '* qualia. — '* sunt. — * simfa. 


spermi. — ? trita. 


312 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 39-40. 


etiam cibis mixta. Haec ergo in initio inveniantur, qualis est nimfea ; dalisia 
non dabis, calefacit enim satis, sed potionem et agnu semen et ruta viriden 
postea post usu? omnium quae exte- in cibis mixtam. Hoc autem in mih 
nuure possunt. dabis. Uteris et ad eva- “non dabis, calefacit enim nimis, sul 
cuandum [234] vomitum; subtus* — postea post usum aliorum quae erie- 
ventre enim reumam natam?* proxima nuant. Evacuant autem utentibes per 
ext veretro. vomitum hoc faciens. Diets enim ipu» 
ventrem reumatizant saepins qui σοι 
sunt loca. 


[ CuaPrTRE xr, t. V, p. 528.] 
[ 333] LXVIII. Ad aemorroidas! damnandas vel provocandas. 


Quibus autem [235 v*] plus quam debet? aemorruidas? fluunt sanguines, in 
habitude corporis necesse est esse* cacecticam, ita ut et? pallor* in? vultu vd 
totius. corporis sit, ita ut aliquanti* tumere? videantur, aliqui etiam estes : 
ape cum pallore deficiant", Hoc modo igitur constitutos 13 et? curatio* ble 
rênes eat ad damuandas aemorroidas!?, et si iterum non damnentur, exea 
peur et anime deficiunt. Quorum si fuerint damnatae!f, una aemorroilt” 
veliequenda? est aut duas pargationis causa. Multae etiam !* in superioribus lecs 
Wat οἱ men pesunt. luderi**: bii de sanguinis fluxu difficile? sanantor. Que 
Stew cevas ant, effundunt quidem sanguinem nihil; et cum dolorem? gese- 
velecnt *, oo fandente«9 sanguinem? de cycleminu ® herbae suco si tasgesinr. 

MX κ ντ Mn zw et dohe requiescit 


εδ Ιλ 7. De svringss. 


Neon gave ο anparestia ; «oat etiam intrinsecus in ano; vidimus! sa£- 
ον ax Sur co απο τε Aefsezs aola capita aperta ministrare; quaedam vero 
enter MAR gène o6 rain ane abquantas sant; aliquas etiam plurim or? 
Mecs ra vent cor dH. na nog, alus tortuoras Has ergo omnes cape 
segre ese RH SUR: bat ur alt haec sunt medicamenta singes; 
SMS e cM oft Ge Amm oct DETTE per vt omsum. sicut colluriis* inmises” 


TO Am" "C wap "VER, " "hà WI. — en "ντα :' emmorwadas. — deli. 
νο a ος "(ORG ec ame — * ioreastsper addi. — 7 m dt — 


VM €——€À es Axa. "omm. — — nehcgams. — © comst-tutus, — " d def. 

"o re AR νο * amgmread. — — emserunda. — ? derelinquas. — 
-— γω 7 amici. see — " dme — mt. —? fer 
Aer tow "senc — Cor X30 ^ vulemum. — " ου. 
wir AA, ^A RON s. Fdoca. " ewm x. — ^ eu. — messo lactus. — 
AC Remus coo" meo πω nne ee cw Pure ος convespeadest s 1ο 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 4o. 345 


leen ipsarum, oleu roseu?? + iii, cum lacte muliebri resolvis crocu et opiu 
dadbemen ovarum ; miscis adapes, cera, oleum solutum? supermittis et uteris. 
— hem ad strangoria : cyminu ** oleo Cyprino miscis tritum et in pesso*? adponis 
erstico canali. [tem malacticum ad omnia; extrabit enim ex avorsu* que remanent 
€ purgat : galvanes + i, adapes pullinos Z vi, adapes anserinos 7 vi, ysopu 
crois ^ vi, calamu 9 aromaticu ^ vi, ammoniacum - vi; calamu tundis, cernis, 
ammoniscu * teris**, addis mel + ii, et quae remittenda sunt remittis et super- 
mitis; teris 6 et uteris. — [tem malacticos tetrafarmacos? ; resolvit duritias et in- 
fammationes et ad ulcera matricis facitet ad dolores veretri : cera 7 iii, tereben- 
thens Didi, pice Z ii, adapes anserinos — iii, adapes et,pice coquis** et 
supermitis cetera, et uteris. Item lebianos malacticos : medulla cervina — iiij, 
butyro! 7^ iili, ysopu — lit, adapes anserinos ^ vi, oleu susinu libra i, medulla 
semole solvis οἱ remittis, omnia miscis et uteris. Ad anadromin, id est quibus 
metri sursum recurrit ad stliomacum?? : murra 4 i, amomu Zi, foliu 71, 
[23 V| storace Z ii, onycon 7 13, balaustiu Z ii, spica nardi — 1, scinanthus 
Ti; haec tuudis, cernis, cum mel facis pessos et oleu nardu et uteris. Item 
aliut ad frigdores et duritias et ad. inversiones?! et ad anadromas οἱ dicitur dia- 
dens; lerebenthenis Zi, murra «i, crocu ii, amomu Zi, ovarum assarum 
vitella v; sicca teris cum vitella, supermittis oleum susiuum?* et remittis?* ce- 
lera et uteris 17. 


LXNIHI. De conceplu! ; Sorant? auctoris ?. 


Quare conceptus dicitur ab eo, quod captum teneat? semen veluti concaptio 
ü'uncupata ?, 


LXVIII. Signa futurae discussionis. 


Discussuris pregnantibus aquatus humor vel tabus aut sanguinolentus et veluti 
dae! carnis per matrice fertur, tunc inminentia? casus? sanguis purus, in 
ultimo ctiam gelatus; nam Greci trombos* appellant vel carnis quidquam infor- 
Se aut in pro parte formatum? juxta temporis. modum ; plerique. autem° gra- 
? adque ossuum dolor, quem Greci scian vocant, tunc clonum adque sub 
"bilico subetenus® et capitis οἱ oculorum οἱ articulorum omnium, stomaci* 


t 
— M 9lio roseo. — '* solutae. — ** cimi. — * in pesso deest. — " avurso. —  galbanis. 
Camolo. — * ammoniacu drest. — 9 teris deest. — * supermitteris. — * tritafarma- 
". à — *" quoquis. — * butero. — ? recepit castorium Z iii, ex vino dabis bibere addit. 
teu, ttus, — bidilium. — 1 rosa sicca. eem ü d. est, — ^^ advencionis. — 1 ro- 
ve ο — * omnia teris, — " et cum dormierc debit catapucias sive lana aut. pampeneci 
* t petu sive cornu cervino sive carbonis assus addi. — Cur. Lxxit : | concepto. — 
a raæne. —? auctori. —* teniat. — ? noncupala. - Cuar. exxut Ἠιπο. — * jumen- 
im. ο στ Ουρ... — ' trombus. .— * uno addit. - - * autem deest. — ? gravido. - * pupi- 


*. —  sthomatici. 


384 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, Áo. 
lipticos!*, smyrnes?? fuliatu **, ovi albumen , opobalsamu uteris et misceatur vire; 
tolle eum [236 v°] et iterum mox labatum adpone. — Pessum * ad conceptam pre- 


batissimum : satyriu? semen ii, piper < itii, erucae semen 4 iii , mel Z ΠΒ, el 
caprae * silvaticae* quod sufficit; reponis in ampulla, et cum opus fuerit ρου in 
lana purpurea? et pessum ponis. — Item aliut ad concipiendum ; postea purgererit 
et lavaberit, lana pessos?* factos infundis in fel capriolae silvaticae?*, inpoue se 
turae linteum ?* et mane?! et sero?* diebus tribus habeat eum et nocte pessum il 
lum solvis ab? una coxa ut non rapiat in profundo & matrice. 'l'ertia autem die 
quando juncxerit , se veretrus simul felli fiat, mox concipiet. — Pessos catartices di 
aemagogos ?* : fel vaccinu Z ii, ysopu Z ii, nitru Z ii, oleu** Z ii, solvis diligesier 
et uteris diebus vii, et purgatur et concepit. Uva passa sine seminibus Zi, 
cyminu?" Z i, smyrnes?* Zi, libanu Z i, afronitru Z i, fel taurinu Z ni, tere 
ventena Z i, coloquintidos £ ii, galbanes Z ii c; teris sicca, admiscis? rase 
et galvana uvas post balneum. — Item ad menstrua deducenda : butyru'*, puis, 
oleu nardu ana ^ i, alium assum sicut est caput unum; molli igne munds & 
miscis adapes anserinost! 7 vi, utere. Item aliut ** : uva passa exacinata ^ii, 
cyminu? tritu & i, galvanu + i, cum Cyprino solvis et adponis, et quiescat ia 
lecto, remoto viro ^. — ltem purgatorium menstruarum", ut purget eas quae aum- 
quam purgatas sunt : sectura corni cervini cocliario uno; das cum condito diebus 
tribus. Item ad eas quae difficiles sunt ad purgandum et ipsut quod purgint 
cum dolore : aprotanu bittonica*?, puleiu, singulos fasciculos coquis ad terties ; 
das bibere, donec bideatur tibi bene purgasse. — Pessos* ad aemorroidas* : ske » 
scistes, crocu , ypocistidos , cylu ana Z viii, cum suco plantaginis?! facis ad mellis 
spissitudinem, incymatiza et pesso inpone. [tem pessos ad aemorroidas in pe 
rimentatum : de vitellis ovarum , melopepones, mastice, libanu, psimithiu, lytbasr- 
gyru* aua ii, cera ie, adapes® porcinos Z vi, [237] vitellum ovi assum e 
conficis οἱ uteris. — Pessos** malacticos : medulla cervina + ig, terebenthenss 
Z iii, ysopu ceroles £ iii, adapes anserinos? 7 ii, medulla taurim 1. 
smyrnes £ iii, oleu nardu librae ii, cera alba —7 v, teris et quae remissa sunt 
supermittis; resinam autem et murra hoc facit, et ad vissicae# inflammatione e 
dolores admiscis crocu -7 i, et uteris. Item alios libianos : medulla cervina ^ii ο 
adapes pullinos + ii, butyru — ii, ysopu cerotes ^ ii, oleu nardu aut Cypres 
+ vi. [tem pessos malacticos οἱ anodinos ad inflammationem ad omnes muliebrs$ 
Joca : opiu 7 i, crocu + i, adapes anserinos ^ ii, cera terrenica Z iii, ova Z 5. 


'" symplicus. — !* smyrnis. — ** foliato. — *! miscisntur. — * pissus. —* ^ mo 
— * mel Z iiii deest. — ?* capriue. — * salvatice. — " porporia. —* TT 
* silvestris. — %* Jentio. — % mani. — ?* sero. — ? et. — ?* profunda matri. — 
"^ emago. — * olco roseo. — 37 cimino. — ?* smirnis. — * admixcis. — '* butere. — 
" adipis anserinus. — ** aliut deest. — % cimino. — ** viro deest. —  mensiraalum. — 
* deficilis. — * vetonica. — ** quoquis. — * pissus. — * emorruidas. — *! plabgr* 


—" litargero. — ? adipis. — *' pissus. — ** adipis anserinus. — % vesici. 


346 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 5o. 


adtestante dolore pungendi. Tunc corporis totius frigidus torpor, defectio annm 
aliquando, cum orroribus febres!* aut singultus, et spesmus, et vocis anputatio. 
His" autem quae nullo inpulsu volumtario?? discutiuntur antecedit , ut Y ppocrates 
ait, mammarum tabidus marcor ut deposita inflammatione? resedere videantur 
sine ulla manifesta ratione!*, ut autem Diocles!! memorat etiam femorum fn- 
gidus torpor adque gravedo insidens clunum, cum perfectus inminit partus. Si 
post partu secundas non sequantur, si contineantur! aut remaneant perts 
secundas interdum invenitur os matricis conclusum, interdum etiam apertus, 
1238] interdum inflammatus, interdum sine inflammatione ipsas secundis, 
interdum absolutus in fondo matricis, interdum adpraebinsus invenitur. Omnis 
contemplando peruncta ? leviter mittis manu et subcadentes secundas extrahis. 
Quod si adpraehinsa?* sunt in matricis fundo, inmitümus similiter manu calids 
et peruncta, adpraehindimus secundas tendentes non rectu πο Ἡ rumpantur, sed 
neque volenter *! aut fortius, sed modo aliquo trahimus in obliquo? huc illucque 
commoveus manu et sic* fortiter paulatim educimus; obaudit enim sic e 
exsolvitur ipsa conjunctio. Si autem clausum?*5 os matricis fuerit, incymatinre 
oportit adpositos digitos** sinistrae manus, et superposita unguenta et calefsc- 
tiones temptas cum digitos aperire *, sublevare paulatim. Si autem non obaodit, 
conlocanda est in lecto mulier ct cataplasmabis de omiliseos9 subventrale οἱ 
adhibis® incymatismos. Si autem fortis sit mulier virtute, temptas in tempore 
hoc adbibere sternutamenta de castoreo et piper, aut dabis aliquod?! bibet, 
qui sanguinem solent educere. Et haec in prima aut secunda die facienda sun. 
Utere autem οἱ suffumigationem ex vapore molle facta, in qua quoquis aroma, 
cassia, yreos?,, scvnanthus, spica nardi, artemisia, puleiu, ruta, asaru”, cina- 
momn ct his similia, supposita ulla sellae parturiae, in qua sedere facis mulierem 
undique pannis circumvoluta, ita ut os? matricis vapor ipse apertum sparis 
femoribus inveniat?! et postea enicere? manum temptandum est, ut diximus. 
paulatim extrahire*. Sin menus nullo modo extrahi potest, non expedit inniare 
vel conturbare matricem. Post dies enim aliquantos, adaperiens se matris 
1238 v*] tabosus profluens et male olens dissolvitur. Ad multas quidem et cpu 
constringit. et stomacum | evertit, suffumigas autem que praevaleant? tales 
potridines extrahire, quod frequenter prohibemus, quale est cardamu et secos 


ficos?*. 
"^ febres deest. — !! amputacionis. — "* volumtarum. — " tabidus. .... inflamema- 
tiouc decst. — !* manifestinacione,. -— ^ Dioclidis. — '* conteniantur. — " hos matrice 
1 contemplandum. — ? puucta. — * adpreheusa. — * nec. — * violenter. — 


" umbilico. — ** sic deest, — 3) exclausum. — ?* adpositus digitus. — *? superiore — 
^ homenili sevo. -.— ? adipis. — * 4lico. — *! vrius. — %# assaro. — ? bos. — # be 
addit, + * encimare. — ?* cextraheris. —-. * prevaliant. — ?* siccus ficus. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 4o-/1. 349 


| mordicaionem , in solio unguis partes ipsas [241]; sequenti autem mense, 
caricias pro pane admiscis senapi, et post hec ceroto Cyprino ticta loca servabis. 
Transeta curatione. duobus diebus, sedeat in decoctione fenigreci et malvae 
silvaticae et puleiu et rutae et artemisia, et incymatizas matrice interius oleo 
Susino? aut amaracino 9. Pessos* autem uteris, qualis est enneafarmacus δὲ et 
libunius. Haec enim curatio multas educit materias. Üd autem alias medicamen- 
torum materias non videamur?* praetermittere, quae ad purgationem utiles? 
sunt pertransire non oportit, qualia sunt ireus** illirices? potus cum vino, et 
cvper* et acori* radix, cassia et scynantos?! οἱ nardus movent menstrua et 
enuhe radicis decoctio et murra ad fabae Grece magnitudinem cum sapa tritum 
et potum in cyato medio mellicrati** et diptamni decoctione, si** dentur duo 
cynili, et fenoculi semen et cyminu et sinonos οἱ petroselini et dauci, purgare 
*Olent prosteta, id est ad os matricis adposita sunt haec, smyrnis**, absen- 
tium, lupini decoctione trita aut. rutae sucus, bdellius** similiter aut sto- 
rat" aut silvestris olivae gummen 70, aristolocia longa circumpurgata in modum 
collurii? facta et adposita, elleborum nigrum aut scammonia et coloquintidae 
i nteriones per se ipsum et artemisia cataplasma inposita cum ruta et galvano. 
Suffumigationes vero capiti excitant dolores et ideo praetermittenda sunt. Pessos 
libianos : oleu?* nardo ^ vi, adapes porcinos + ii, adapes pollinos ^ ii, medulla 
renina ^ii, oleu amaracinu Z ii, sevu taurinu — ii, terebenthena + i, ysopu 
cerots 7 i, duplo resolvis vaso, conficis et uteris. Item enneafarmacum; recipit 
deu roseu, oleu cicinu , terebenthena, cera, mel, adapes anserinos, medulla 
a Y bobina, butyru, medulla cervina, aequalia pondera duplici resolvis vaso 
^t uteris, Facit enim et ad alias plurimas cansas eft] maxime qui syringia? in 


pectus habent. 


[ CuariTRE XLI, t. V, p. 2029.] 


250 v*] LXNXI.. Ad. matricis [178 v'] LNXVIIII. Ad suffucationem 
suffocationem !.. Uribasius *. matricis. 
La 
Ad matricis «uffocationem? dabis bi- Ad matricis passiones. juvat. potus 


agaricu* cum vino ὦ 1; item plan- agaricus Zi cum vino, plantaginis se- 
laginis semen et sucus cum vino datus men sucus cum vino, onixon et conci- 
Jubat similiter, et ungula concilii? data lion potus, acetus scilliticus si sorbeatur. 


Jubat«. et si acitus? scilliticus [351]. Odoramenta autem ad excedandas suf- 


: $usino. — * maracino. —--  pissus. — ** eneafarmicus. — ** vidiamus. — 7 hu- 
e. — " ynus. — " illirici. — ** cipere. 09 agure — € scinantus. — 9 et. — 

ti, — ** si deest, — % hismyrnis. — *' aut addit, — * bidillius. — * strorax. 

ne. men " colin 7^ aloe 12 ingia. -- ΟΜΑΡ. rxxxir : ! sufflucacionem 
—o* qu .— nuni. — üloe. — seringii. ͵ . 1. : . 
Ἑ nvasim. -— ^ suffucacionem. — ‘ aganco. — * cumcilii. — * similiter addit. — 


mac ul us. 


348 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 4o. 


catharsin® vocant , hutilissimum est flebotomum adhibere, ut collecta στον» 
tur materia et spiritum innatum levigantem®; ad propria officia naturse sue 
per conpetentes adjutoria matrix est rebocanda. Quod si non voluntarie mea 
trua prosequuntur, optimum ad haec medicamen est flebotomum adhibere 
Transactos 3utem dies decem, seu flebotomentur sive non, dabis catartücum ds 
coloquintidos iera?* £ ii, in mulsa cyatos?! sex; vel si febriant catarticum boc aem 
dubitabis dare. Post vero purgationem, iterum aliquos reparas dies; in reliquis vero 
diebus?*, mane deambulent longius seu vectentur? cum carpento aut cavalis, 
et post hec fricare jubebis femora et subventrale cum coxis; de surso deorsum 
ducendas sunt manus. Cessante vero frictione, vadat ad balneum et labei?*; abe 
vero accipiat humidos ct digestibiles, olera et dulcia omnia et pisces aspe 
tiles et aves quae duriores habent carnes; nam carnes alias? rare sunt adm- 
mendae aut omnino sunt prohibenda. Vinum autem mediocris?* et non satis vetu 
sit, sed anni ipsius sit et ipsum multum. Lactes autem potandae? sunt ei de 
melle opera pistoricia?* aut lacte facta [240 v^] expediunt. Prohibenda sunt Ίθρι- 
mina omnia, praeter ptysanas. Proxima autem facta sanguinis probocatiose, 
dabis ex maritimis piscibus ad edendum narcas, quas nos torpidines dicimus, 
galeas baititas, ecinus, peluredas, miacas, thetedas , sepias, polippos; isti esim 
inritant corpus οἱ jubaut oflicia ad aperiendo vias, per quas fluit sanguis; tunc 
etiam et fasciolis circumdas coxas ab inguinibus usque ad talos, constringens 
mediocriter in tribus aut quattuor dicbus; emitas inter oras aliquas ipsas allega- 
tiones, Adproximante autem diem purgationis, rémovis legaturas et dabis eis 
jejunis potionem hanc : murrae * obulum aut fabae magnitudinem in sape astin 
inulsa bibat, aut castoriu similiter in mulsa i, aut aqua in qua decozeris το 
et piper οἱ capita porri οἱ lelisfacus*?, id est salvia; hanc decoctionem post bal- 
ueum dabis cum sapa et absentium. Absentiten" vinum in tota curatione 
bibendum «dabis, et ubi decoxeris artemisia et absentium cum vino® simplici 
temperatum, calidum dabis bibere. Transacti*? autem dies purgationis, si nullo 
modo est prosecuta purgatio *, operc pretio iterato alio , prosequeris ordinem cu- 
rae. Auferis ergo de talos sanguinem et in diebus septe aut octo reparas corpus + 
deinde iterum dabis iera*? catharticum *5, et sic post haec reparato corpore dro- 
paces! inpoues per dies quattuor sub ** umbilico, lumbis et coxis. Uteris autem 
dropacem, qui recipit. pice. et. colofonia aequaliter, nitrum autem modicum + 
aspaltum vero et solfor et tapsia habundantius. Post autem. duo aut tres des 
aquam bibat et adhibis cataplasma senapismi** cum. pane aequales portiones 
habentem, et aequinoctii ?! oras tres post haec labet. Si autem nen sustinest 


21 


carlasin. — ** fleubotomo. -— ** devigati. - - "" gvra. — ?' ciatus. — ?* diebus des. 

- 9 vixtentur. —- ? lavit. — ? vero addit. - - * n οσα. — * putandi, — * P# 
toricia. — ** more. — * clisisfacus. — ‘! absentem. — | et vinum, — actes — 
ὃν curatio. --- gira. --- % rartaticum, —- *" tropaces. — '* in, — % utere. — P senapr 
semen, — * cquinocii. 


ds 
«am ei matricem ledit. Α cibis igitur 


ábstine" uno die aut duo; si autem non 
possunt, dabis alicam labatam cum 
Posca aut oriza!* aut. ova!* apala fri- 
fida; rbitiones frigidas utatur; jejuna 
vero bibat balaustia cum pusca aut 
Ypocstidos * aut acaciae sucus aut lyciu 
aut y; Samia aut ges asteros!? aut om- 
facii siccu", Omnium autem melior 
et uülior est? sesamus in posca infusus 
douec mollis fiat , et sic dabis ad eden- 
dum. Post? autem. eum bibat aqua, 
Ubi mala granata discocta?! est, aut ip- 
*àus mali granati** sicci pulvis spar- 
#au potioni. Adponuntur autem ori ma- 
trici quae prohibeant sanguinis fluxum, 
qualia sunt ypocistidos sucus aut acacia 
CU mannis trita in acito. Mirabiliter 
"iem subbenit spongia nova in pice 
liquids [242] infusa, incendis et cinus 
*X ea teris et adponis. Item ad proflu- 
um sanguinis : pice munda mittis in 
Caccabo rude et cum sc regelaverit, 
hittis ibidem spongia nova, et cum 
*Xarserit tollis ut refrigerit. Postea facis 
Pulverem et superaspargis in aluta et in 
tabula calida regelas et ponis unum 
*ub umbilicum, alium?? ad renes. Et 
$elius ceramici Italici et ex eo ipso pul- 
Vere in potione. misso et ori matricis 
adpositus. Deforis valde epethima? 
stipüica ex dactulis et mala Cydonia* 
Cataplasma adhibita, balaustiu , acacia, 
ypocitidos *, galla modicum, stiptiria"", 
“die Maxime autem hoc uteris medi- 
camen? : taurocolla?* perlucida infun- 
des in posca quamdiu solvatur, inde in 





ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 4a. 


351 - 
La 
copertura, si vetus de orga vinum ve- 


tustissimum? habentibus ustus, donec : 
carbones fiaut, post haec trita et in po- 
tionem supersparsa bibat et in pesso ad 
os matricisj adponatur. Abstinentiam 
sanguinisfextrinsecus maxime enim de 
taurocolla; taurocolla vocant enim ea 
quae perlucida est glutis; infunditur in 
pusca donec persolvatur et sic postea in 
lenteo inducis et superponis in totum 
subventrale et pectinem οἱ lumbos; 
juvat autem ad haec et constringunt 


emplastri. 


| "2 abstenit, — '* orega. — !* uva. — '* ypocistedo. — !? gissus teros. — '* umfacium 
ποσα. — aut utiliorem. — ** hec addit. — * decocta. —* male granate. — ? alium 
donst. . cpithema. — * Cidonia. — * ypocisttedus. — * stypteria. — ?* medica- 
CR — vero colla. 


350 ORIBASE, 
Ka 


sorbatur prestat similiter. Odoramenta* 
vero adhibenda sunt ad nares? excitan- 
dum, aspaltu, galvanu, castoriu ", 
pice !! liquida, cedriae , nixus lucernae, 
capilli usti, ruta, silfiu *, cepa, aleus. 
Ad inferiores vero partes suffumigatio- 
nes? sunt adhibendac lapis gagates' 
ungula!*, quae porliros!* invenitur, as- 
pbaltus'*, castorius, galvanus, silfius, 
cornus cervinus. Adponitur autem in 
os! matrici'? ruta cum mel lana sus- 
cepta et inposita. 


SYNOPSIS, IX, 41-43. 


la 
focatas, aspalto, galvano, castorio, ce 


drea, picula, lucerna lucinium stindi, 
capilli usti, ruta, silliu, cepa, alea. 
Suffumicata autem gagatus litus , oaa 
cocleas purpori, aspaltus, σα, 
galbanus, silfiu. Adponendum est αἱ 
anum ruta cum mel lana suscepta. 


| CHAPITRE Σω. t. V, p. 530.] 


1241 ν] LXXV. Ad praeflubium! 

matricis. 

Fluxus sanguinis fit mulieribus. In- 
terdum ipsa menstrua prolongantur 
per plurimos? dies, interdum ot cum 
inpeto fluunt; raro quidem contingit, 
sed fit gravidinis? mulieribus fluxus 
sanguinis et solit per se finire. Ex ipsa 
vero optunsione* saepius contingit ut 
solit fluxus sanguinis, unde et acutus* 
interdum periculus infertur. Curatio. 
luprimis utique constringendi sunt hu- 
meri οἱ femora? vel omnes extremae 
partes; potiones* vero dabis eis posca 
non frigida, sed lactenea et fumentabis 
cum posca et superponis locis multa 
lana vino et oleo infusa. Oleum* vero 
sit aut. roseus? aut. myrtites aut meli- 
nus, spungea!! autem in posca? infusa 
si inponatur sanguinis fluxu patientibus 
prestare. videtur, sed infrigdando vissi- 


* horamenta. .— * naris. — "^ 


" saffumicationes. — "' gagali. — '* singula. — 
prefluviom. — * plurimus. — * gravitas. — * obese 
* humore. — ? femore. — " 


— " matrice. -- Cuar. rxiv : ! 
ncm. — ^ agulis, -- 
" spnngias. -  pusdia. 


aspalto, galvano , castorio. — 


LXXX. Ad eas qui plas α Γαία 

purgant. 

Inprimis quidem legare cooremi 
partis; dabis autem bibere eis pases 
et fumentationem uteris de putes Λε’ 
cipiat autem alicam lavatam ant orm 
aut obum apalum frigidum. In poit 
nem autem medicamen est; ad di 
sionem sanguinis dabis bibere balssss 
cum [179] pusca aut ypocistidus ast 
acaciae sucus aut ges Sasmias aut 46 
asteros. Omnibus autem melior est 40 
Samia in pusca infusa, doncc fiat aille. 
et si comesta, et reu Ponticum faci 
cum pusca potus. Ádposita autem gf- 
nitalia mulierum repremunt sanguin? 
fluxum et ypocistidus sucus et agacs 
cum aceto οἱ mannis trita et adporil 
Jubat etiam mirabiliter et spongia 00% 
in liquida pice infusa, ita incisa, tnu 
ct adposita. Jubat etiam οἱ fellus id e* 


HW ule 13 -— 
pici. — silbo. 
16 porifirus. _ 0 aspaltus. LOU pe 


pocionis. — * olio. — !° rose. — 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 42. 353 


305 dhaetulos, — Ineymatismus?, Incymatizas! autem per clystere!* aut imi- 
Ireneita? sueus intubae aut strignu aut plantaginis aut poligonu" aut perdi- 
Sadcs!* aut. psilliu!* aut ypocistidos aut acacia; haec omnia eliam cum lana 
^n peso dactulo midio minus in longitudine? seissum?! usque ος” matricis. 


3. iem ex alio aaclore! ad proflabiam. 


Pruvium sanguinis mulierum regmatismus? est matricis per longitudinem 
Temporum mutos deducens humores?. Differentia* autem humoram sunt tres, 
At mbros* aut acosus* aut albus. Est? signum autem profluvii eo quod. fre- 
queer humeeta sint*loca dilferentibus" in colore humoribus, color vero aegro- 
Tani est pallidus et mareidus , nutrimento cessante", adtestante fastidio, et cum 
draliuntur? anelant!?^; spissum tumorem in pedibus subinflatis, sed intentius 
Aublilita consideratione a se differre!* passio cognoscitur 6, et si quidem nune 
sinedolore, nunc etiam cum dolore fluores inferre videantur, et nunc [145] sine 
mention , nune etiam ipsa conjuncta sine tumore aut cum tumore aut sordida 
"wai limpida ", Curatio. Quando autem sine ulcere!* aut dolore fertur, omnibus 
th medienminibus quibus ad sanguinis fluxu'* expediunt, ad si* forte quis- 
jeux potionibus mederi sibi voluerit, non sint nimium medicosas potiones?!; 
*hlis ergo. bibere loti arboris semen, de eujus lignum melinum tinguitur aut 
pois scobis** decoctione?! singulari aut Samiae terrae ovulos? duo admixtus 
Tnporima. tribus cyatis?*, et si tempus permiserit etiam cum vino austero aut 
wm wepraseripto? liquore?; leporis coagulum? similiter aut cervolini aut 
"lini? amt agmini aut vitulini datur, aut trita myrta, aut omfaciu siccu?!; Quando 
iem cum dolore fluit sanguis, salieis sucus iniciendus est aut ptysanae?? aut. 
3lae? aut orízae sucus, Quando autem cum ulceratione et inflammatione, eos. 
Apos uteris, quibus. doloribus conjanctis utendum diximus?! Ad si sordida?* 
Trist uleera quae feculentos? faciant?" ferre liquores?*, non aliter quam dysin- 
Vin? curamus, id est quae # ulcera curent"! aut οἱ limpida fuerint, similiter 
A dyitericis!* ad cieatricanda uleera adhibemus?", In declinatione autem re- 
"wpontibis * medicaminibus utimur, id est vectationes** diversas et deambula- 


M incimatismus. — "* incimatiza, — " clistirem. — " mitriucito. — 
E cim ^ 
iius — pari — * ille." Mnporem suits dedecus humoris addi 





353 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 4a. 
linteo * spisso aut laneo panno molli 


inducis, et inponis subventrali et. pec- 
tini* vel lumbis aut hiliis. Optimi 
autem sunt et emplastri * collectici 55. 
qualia sunt armonia aut cesios aut 
athena aut melena aut hindi. 


1*. De pessts'. 


Pessos? autem ad fluxum sanguinis gallae? intrinsecus teris et cernis; adds 
libanum* et cum aqua solvis et pessum adponis; aut mali granati cortices siccs 
aut virides; cum aqua teris et colas et uteris* pesaos?; aut poligonu* berba tib 


in pesso* uteris. Pessus est lana carminata vene, aut! pilae modum facta aat - 


digiti scema!! ad modum oris ipsius matricis aptum, et accepto!* medicamise 
inponitur. Ad sanguinis fluxu? pessum" : stiptiria!? scistes, gallae intriasecus, 
acaciae!* sucus, mannis ana Z iiii, ovarum assarum" vitella iii, sicca tes 
cum suco plantaginis; vitella vero ovarum postea miscis!*. Cum autem inpoon" 
pessum laneum, infundis et in oleo roseo intinguis et sic inponis. tem ρα 
ad profluvium sanguinis seu acosus sit seu robeus% sive niger, sanst [sis Y] 
probatum , et diuturnum sanat profluvium gallae intrinsicus pulver + i, calis 
pulvis ^ il, mannis & ii; miscis in uno et tollis ex pulvere cocliario une dia 
mortario teris cum lacte muliebri aut caprino et facis pessu "de lane mel d 
uteris. 


2. De incatismata ad sanguinis fluxa !. 


Lentiscu*, myrta, rosa ramnu folia omnia, simul aqua quod sufficit. em asi: 
copressi coma, corlices mali granati?, olivae folia, robi summitates aequale! 
partes coquis in aqua et insedere eas? facis. Item aliut : mali granati dolisrt 
dicis cortices partes tres, myrtae partes tres, copressi cortices* partes tres, gels 
pars una , aqua quod sufficit; coquis et uteris. Cataplasma ad (luxum sangsitb: 
farina hordei? in oxymelle coquis, cui addis galla aut mali granati* cortits' 
aut balaustia aut elicis!? glandes aut robi summitates!! teneras aut lentisei fn 


? Jentio, — ?'. pectene, — * impl. — 9? collutici. — De pessis. '  pissis. — * pisse. — 
^ eL addit. — * libano. — ? corticis. — * utere. — ? pissus. — * puliguno. — * ορ 
" bene ut. -— !! brema. — '* adacceptum. — ! sanguine flusum. — ! pissus. — " a 
terias, — '* 17 


agacie. — !* assa. -- - ^ mixcis. — '* est inponendus. — ** rubeos, — " ak 
citeos. .. Zi deest. — ?* pisso. — De incatismala. ! sanguinem fluxum. — ' μες. 
— ? male granate. — * equalis. — * insederi eas. — * cortici. — " ordie. — ' sek 
granate. — * corlis. — '^ ilicis. — " summitatis. 


N 


* A la suite du chapitre «t1 du texte grec, les manuscrits de Paris ont toute we est 
addition sur les remèdes à employer en cas de purgation ulérine excessive; nous les sp” 
rons par paragraphes en donnant a chacun d'eux un numéro d'ordre cn chiffres εώς. 


351 


üones*. vociferatione- 


ORIBASE. SYNOPSIS, IX, 42-43. 
", cocurbitas, dropaces, fricationes**, psylotra**, smig- 


mata *^. senapismum. vomitum ex rafanis, balneum et? varios cibos? 


, CHAPITRE LH, t. V, p. 533.1 


LXXVI. 


concipiunt. 


Ád cas qnae! non 


243 v* 
Àa 

Ad ea« mulieres? 
piunt dieta esse oportit non volumtate 
meseros, et balnea non frequenter nec? 
continuae: cibos! autein οἱ potos? suffi- 
ciant quae ad praesens* est bene di- 
gestos ?. Vita tamen non est negligenda ° 


quae non conci- 


corporis neque viro* neque feininae !*; 
hoc facien- vir utilior" fit ad generan- 
dum. Propter quod non expedit veretris 
ue modicum semea"? egerant"^, οἱ ne- 
que nimis" menstruorum sit habun- 
dantiam'* neque nimia exiguitas. Abs- 
tineant!* igitur de nevibus" aquas et 
quaecumque sunt dura et salmacida 
aut nitrosa!*; et «eces«os !? ventris. fre- 
quens prohibet?" conceptionem. Jubant 
autem omnia quae calefacinnt, et in 
requie spiritus. est. habendus. Vinus 
ergo pro aquae potioni? est bibendus. 
Olera vero sunt accipienda. orminus ? 
οἱ erisimus?! 1214] et eruca et si qua?! 
alia sunt. admisceuda?*. erunt, qualia 
sunt ruta, calaminthes?*. Omuino ma- 
gis" observa[uidum *, utamplius veniat 
purzatio et. habundans, ciborum ? mi- 
nuendo accepliones ^. Et quae san- 
guinem inritent addenda. «unt, qualia 


* deambulacinms. 


7 inunccionis addi. 


i179] LXXXI. Ad eas qui non 
concipiunt. 

Dieta igitur oportit mulieris, " 
quae volumtaresis neque taleporus, ei 
balnea neque frequenter neque ml 
tum. Cibus autem et potionis sufficieal 
qui ad praesens inveniuntur ea quee 
digestibilia sunt ; et non neglegere de- 
bere et non magis nimium aut per sia- 
gulas horas bibant ut non infundsor 
corpus viri, femine; hoc enim faces 
vir utilior erit ad plenum officium ge 
uerandi, propterea quia modicum se 
men emittunt neque salis extenaan 
menstrua oportit. Observet etiam ei sb 
aquis qui glaciem habent et ab ολ 
qui duras sunt aut salsas aut nigrem 
aquas, et si ventris sit solutio. Junt 
autem omnia quae calefaciunt et quem» 
spiritus factus. Vinum autem pro aqui 
pota laudatur et olera, orminum d 
erisimum semen et ruca, et inabu 
oleribus debent admisceri; ruta tes 
et calamentin ab omnibus magi cr 
todienda «unt. Oportet autem pre 
mantem addere catartico, ut αν 
abundantius. per cibum | nutriatar, e 
non sunt dandi qui sanguinem mini* 


trant sucus addere, sed et aliquid qud 


* psylutras. — * mt 


— ' fricionis. — 


mata. -— vero, — 9 variis cibus. — Cnr, cuve: qui. — * mulieris, — ? et. —" σα 

bus. -— * polus. — * presentem. — © degestus. — * neclezenda. — * vero. — " fesist. 

" becillius. — '* semini. - " girant. — '* nimie. — abundancia. — '* absicussi 

. " nivibus.- !' nigrosa. - " secessus. — ?* prohibit. — * pocione. — * hormiset- 

— % ex erisimus. % qua deest. — ?* admixcenda, -— ?* calamintis. — 7" mass — 
* observandum.  ** evhorum.  * acceptionis. 





ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 43. 


397 
et lumbis et subventrali Albae qus 
infrigdant, cataplasma inponere et de 
sucis ipsarum inliniendas sunt. Quando: 
autem manifesta fiunt in menstruis 
conpositio, tune necesse est ut conei- 
piant et jam ut se misceat viro, deficiente: 
purgationem. — Qui autem humidam. 
est ministranda, labores in superioribus 
partibus amplius sunt inponendi, et 


friccionis et vomicam amplius sunt fa- 


i ciendae. Sieeus autem et mediocres 


m7 q mala. granae!? flos et robi'?* 
Veris cymas et galla. Quod si de pin- 
qs lumores?*. probibitur conceptio , 
^etuplandus est humor, et si mordi- 
amies umor, purganda est mulier, 
Aint unicuique conpetit humori. Post 
hace ser laetis sub[245]lavare et ci- 
dev? dare conpetentes®, Si autem 
Veguatici et acosi 9 sunt humores, per 
derer et sudores !?! et vomitibus sunt. 
Wimendi. Sufficit autem et tymia- 
iiy! fumentare, Quoniam si inflam- 
"niio?* matricis prohibit conceptione? 
Irlibendi sunt cibi; post haec adhi- 

1% et anissum 1% 
"appii?* semen et rut et anetum, et 
Ammats quam. plurima et bibere dabis. 


cibus et dieta in omnes siccior sit, si 
bene habet et mari stipticis medicami- 
nibus conteneatur, qualia sunt lentisci 
decoctio et myrte et rosa, adhuc etiam 
et mali granati flores et rubo cymas et. 
galle, Si autem a pinguibus humoribus 
prohibetur conceptio, considerandus est 
tumor, et siquidem mordicans si fuerit. 
tumor, purganda est mulier secundum. 
proprietatem humoris, Proprietas est si 
melancolieus sit; post haec de sero 
lactis fovis et in his exquirenda est 
dieta utilissima, Si autem flegmaticus 
et aquosus est humor, labores et suda- 
tiones, emissiones et vomitibus mini- 
mare; sullicit autem suffamicationibus 
fovere, Quod si et pneumatosis in ma- 
Aricem exsistens prohibeat conceptio- 
nem, in primis quidem dieta minis- 
tranda est; post haec adhibenda est 
cyminum tamen et anissum et appii 
semen et rula et anetum et quae aro- 





356 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 43. 
i8 sibvenirelo. epeibimaM. pülyer- "fatis 
eion**; adhibis etiam fricationes?! sub. 
umbilico et lumbis. Adponis autem 
ad os matricis quod. calefaciat, qualia 
sunt murra et ruta et galvanu? 
[244 v] et eastorinm, interdum eum. 
mulsa, interdum cum acito?! temperata. 
Ponis autem. medicamen. in linteo? 
earpito suptile? aut lana molle, ut ne; 
que corpori mordicationem faciat et 
trahat? adsellationem.  Contemplan- 
dum?! autem est frigidiores? esse? 
matricis, si menstrua sunt oppressa?" 
et cibos? inutiles" subpingues?! et 
quaedam ei? stopida* sunt loca circa. 
»ubventrale et pectine** et circa lum- 
bos** et femora, sed et inferiores partes*? 
frigidiores** iuveniuntur etiam tactu**, 
sed neque luxuriis*! sunt"! editae? 
Frigidas*? igitur matrices? sic oportit 
cognoscere? et curare. — De calida ma- 
fric? Quod si nimis matrix fuerit 
calida, contemplandum est si omne" 
corpus ealidum est, et menstrua modica. 
et cum inpetu®, et veretrum?* femi- 
neum"? siceior est! a multo calore, 
Humidi'* expediunt. cibi!?, maxime 
quidem olera, lactucas et malbas?** et 
bletos?!* et cocurbitas!'*, eocumeres107 
et melones!^* et porcacla et quaecum- 
que sunt humida, Oportit autem et vis- 
sicae!** et lumbis et subventrale adpo- 





ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 43. 


rando autem manifesta fit mens- 
turgatio te, statim micenda ! est 
ientibus menstruis, — De hu- 
Mrice 3, Quibus autem humida. 
rix et non concipiunt, cibis 
siccioribus, labores! in e 
ipérioribus amplius est, frica- 

Let vomitum 5 plurimum expe- 
licei vero et mediocres lié cibi et 
|" Le di 
lhibenda, quale! est lentisci 
(P? et myrtae"? et rosae!!! et 
L mala. granae!? flos et το!" 
ymas et galla. Quod si de pin 





x 
et lumbis et subventrali adhibere quae 
infrigdant, cataplasma inponere et de 
sucis ipsarum inliniendas sunt, Quando 
autem manifesta fiunt in menstruis 
conpositio, tune necesse est ut conci- 
piant et jam ut se misceat viro, deficiente 
purgationem. — Qui autem humidam 
habent matricem concipiunt, dieta sicca. 
est ministranda, labores in superioribus. 
partibus amplius sunt inponendi, et 
friccionis et vomicam amplius sunt fa- 
ciendae. Siceus autem et mediocres 
cibus et dieta in omnes siccior sit, si 
bene habet et mari stipticis medicami- 
nibus conteneatur, qualia sunt lentisci 
decoctio et myrte et rosa, adhue etiam. 
et mali granati flores et rubo cymas et 
galle. Si autem a pinguibus humoribus 
prohibetur conceptio, considerandus est 
tumor, et siquidem mordicans si fuerit 
tumor, purganda est mulier secundum 
proprietatem humoris. Proprietas est si 
melancolicus sit; post haec de sero 
lactis fovis et in his exquirenda est 
dieta. utilissima. Si autem flegmaticus 
et aquosus est humor, labores et suda- 
iones, emissiones et vomitibus mini- 
mare; sufficit autem suffumicationibus 
fovere, Quod si et pneumatosis in ma- 
tricem exsistens. prohibeat conceptio- 
mem, in primis quidem dieta minis- 
tranda est; post haec adhibenda est 
cyminum tamen et anissum et apii 
semen et rula et anetum et quae aro- 





concepcionem. 
| m apperiendum, — »ibléiacióie, — 4 


360 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 45. 5 
P Relebata vero a commotione* Cum his enim in clamore eis aliq 
flebotomanda?* est, si non sit quod aspero sono, postea vero et sternula- 
proibeat; melius autem est de pede menta adhibes. Excitat autem ad com- 
tollere, Post dies antem septe, das ca- mutionem aecessionis llevotomas, si 
tartieum dia coloquentidos* iera? et non sit aliquid. quod prohibeat. Mein. 
postutimur de castorio potionem; sae- aulem est si de talo auferas sanguinem. 
pius enim per haec liberatae sunt. Das Transactos jani septem dies μην de: 
autem cum mulsa ubi artemisia cocta 

est et pessos? uteris malaeticos?? et in- 

catismata sima similiter. 


lien ex alio auctore de suffone! matricis, quod Greci pnigmor* matrici dieat, 
Matricis prefocatio? nomen sumpsit * conpositum, quod suffocationem eut 
laboranti cum abstinentiam? vocis adque sensu ^ oppresso. Haec causa a matriee! 
sumit* initium, et conpatiuntur® superpositae partes qui dominantur corpeñ. 
carotedas, cor et mininga, hoc est membranus qui cerebrum tegit!^, Adpmni- 
mante jam accessione, sensus pigere et tardus ad usum operis cottiani fit, defedio 
femorum, pallor in faciae, his accidentibus subito cadunt in passione. Est antem 
conprachinsio sensuum et absque voce effecta , et post modicum videtur rubor: 
aumentatur® quidem hieme et autumno? Fit autem haec passio ssepius © 
aborso adque crudi partus aut longa viduitas aut abstinentia menstruorum et es 
ventositate in matrice concepta, et puellas conpraehindit!* quae in. multo wu 
venerio se exercunt et eas quae sibi faciunt ut mon concipiat! et maxime meli- 
camentis adsumptis, similiter et frigdor. Emetatur!* autem haee passio wpi- 
lempsia" longa; pulsos enim inordinatos et modiei sudores frigidi apparent 
infandens loca, suspiratio autem inprimis vix sentitur, post haec ?* vero perfecia 
accessio frigidus est anelatio * spiritus. Curatio pnigomenis; mox ergo eum in pas 
sione inciderint, sta[252]tim extremas partes ligandae?! sunt in ipsa commotione* 
et fricare pes? fortiter, et post ligaturas et tibias et totas coxas, Odoraments vero 
naribus offeris, quod male oleant, qualia sunt lucernarum enexa, castoriu#, 


# movis. — # ad conmixcionem, — ** Bebo s 
issus, — '* mmalacicus, — Car. voor. suffucacionem, — * 
Bancomer 
-ᾱ angmentatur. — " autumnum. — ^ cos- 
17 epylemsia, — hannes 


* Celle addition nanque kl fuis duta le teste grec el duin là ust Les 





| ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 45. 361 


post bacc sternutamenta adhibis de castorio et strutio et piper. Relebata enim. 

* temmotione?, a cibis abstne?. Quibus autem accessio post cibum fit, 
mere cogis. Post septe autem dies, catarticum dia coloquintidos iera?* dabis . 
t post tres. dies. cocurbitulas inponis in lumbos et subventrale vel ilia?? et die- 
T5? damus, et post haec damus castorium bibere. Saepius enim per haec 
eratae sunt ; damus autem castorium interdum in apozima artemisiae, interdum. 
um mulsa eocleare? unum. Pessos? autem malacticos uteris et incatismala , 
quae superius tenentur adscripta, Haec est ad. suffocationem matricis, si recens. 
sit passio, adhibenda curatio; quod si inveterata fuerit passio, prius fleboto- 
antur? et purgantur catartico iera? aut pycra' hoe modo?! confecta : aloe 
e, maru, erocu*, cinnamomu #, masticecia**, spica nardi , xylobalsamu 4 ana. 
2 vi; pulvera reponis et eum [252 v'] opus fuerit ad bene purgandum et de 
iliito duas dabis dragmas in mulsa cyatos" sex; ut autem leviter purget, danda. 
wi per singulos dies £ i aut cocliarius unus?* in mulsa tribus cyatis. Hoc enim 
Mi slomaeum purgat et virtulem contenit% et passionem liberat. ltem alia pycra?* 
Gileni®, quam dietabit Cyrus Arciater?^, faciens ad multa, praecipue ad causas 
denisarum ^; dabis in mulsa cyatis?* tribus ex medicaminis seripulos sex; haec 
9" eonsaescant?? feminae** jugiter accipere, intra paucos dies grande adjuto- 
rium ventitint. Haec. potio? facit ad stomacum, ad epar, ad splen et ad matricis 

capitis patiuntur, qui accidit ex umoribus?! aut de ma- 

Mitis eausa, quae vocatur metromania?, vel ad cas qui suffocantur. Inprimis. 

Anioquam accipiant , bibant absentium aut aloe per dies tres, ut omnem bromum 

Aeponani et. sie postea dabis pycra quae recipit aloe epatite? optima Z xx, xylo- 

ωμή, cassia ος xviii, spica nardi # viiii, mastice 4- viii, erocu 4- viii, 

Aprici seripulos viiii ; conficis et uteris. Oportit antem pos[t] haue curationem. 

mon subito removere curationem, sed paulatim est removenda et post evaeua- 





362 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 45. 


tionem ventosas adhibis** eum multa flamma et trahis huc illuc violenter, ines 
dum et cum scarifatione *' inponis, et sale ipsa fricas loca et cerotum Cyprium. 
superponis, donec cicatricentur** loca, deinde ponis malagra in totum subye- 
trale dia spermatont, inprimis cum ceroto? mixtum , postea »ublato eeroto solum 
ipsum inpones?, donec aerisiolas? aut pustulas vel. exanthemata?? surgant'h 
His autem resanatis, emplastrum: ponis album ant melena aut diacylon?, dr 
paces inpones?* locis et senapismum, et dia euforbiu 7 acopu?* ex solfore d 
adarces et piper, deambulationes? matutinas, vectationes diversas, addila wc: 
feratione # [253] et nnctiones et. ολλ > 
aquarum calidarum usus. T tmi 
LXXXIL*. De matricis inclinationibus et inversionibns. ——— 
Uncatione! digitorum simili? 05? matricis affectum sive colli inversionesaque 
inclinationes sustineant*, et nune in obliqua, nunc in altiora. hac superiorz wl. 
posteriora aut refuga ad interiora sustollitur. Quae singula produntur inmisáme 
digitorum; tactu. enim probata sentiuntur in qua parte fuerit eversa, adietin- 
libus ceteris signis. Etenim in obliquo facta inclinatione, femoris tensio cun 
dolore vel torpore? sequitur et aliquando nutrimento cessante, tunc etiam frgido 
accessante? torpore? cum inpedimento gressus adque statione*. Hac si in aulerite 
parte hoc in superiore parte facta inclinatione ; urinae inpedimenta secuntur, lune. 
tensio pubetenus et quibusdam cupia negatur standi. Ad posteriora vero, bic est 
etiam sedendi difficultas accedit? et magis si inclinatio ad vestibulum pulici* 
fuerit facta, hoe. est ad initium longaonis #. Curatio. Adhibenda est his coraiom. 


iso irt ar t pe REND 
fumentationibus utimur [253 +] et incymatizamus nardum aut itiaum aut ele 





* Ge chapitre ne se mare ni dese s enr diss iE RR 





ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 45. 361 


pics Hquida, cedria, lana usta, capillos ustos et cetera his similia; et cocurbi- 
tulas pouis inguinibus cum multa flamma sine incisione. Jubat autem aliquit in 
prolongatis commotionibus? et ventositates per anum et os?^ matricis ut educat. 
adposita ruta tiia cum altero** tantum mel, cui addis modicum cyminum 
*t nitrum et unguis habundanter utrosque? canalium ora, et matrici adhibis 
boni odoris unguenta, qualia sunt amaracinus, malabarnus; potest? autem 
jubare senapis odoratus et in potione asparsus. Dehinc exclamans ei? fortiter, 
' post haee sternutamenta adhibis de castorio et strutio et piper. Relebata enim 
a commotione®, a cibis abstine?, Quibus autem accessio post cibum fit, 
vomere cngis. Post septe autem dies, catarticum dia cologuintidos iera?! dabis, 
* post tres dies cocurbitulas inponis in lumbos et subventrale vel ilia?* et die- 
mes? damus, el post haec damus castorium bibere. Saepius enim per haec 
Wberatae sunt ; damus autem castorium interdum in apozima artemisiae, interdum 
tum malsa cocleare? unum ?*, Pessos?! autem malacticos uteris et incatismata , 
que superius tenentur adscripta. Haec est ad suffocationem matricis, si recens. 
st passio, adhibenda curatio; quod si inveterata fuerit passio, prius feboto- 
muntur? et. purgantur catartico iera? aut! pycra!! hoe modo?! confecta : aloc 
& c, ammi, crocn*^, cinnamomu', masticecia?, spica nardi , xylobalsamu * ana 
is pulvera reponis οἱ cum [152 v'] opus fuerit ad bene purgandum et de 
lito duas dabis dragmas in mulsa cyatos" sex; ut autem leviter purget, danda 
19 per singulos dies Z i aut cocliarius unus?! in mulsa tribus cyatist*, Hoc enim 
i Motnacum purgat ct virtulem contenit ^ et passionem liberat, ltem alia pycra?* 
Valeni*, qnam dictabit Cyrus Arciater®, faciens ad multa, praecipue ad causas 
Veminarum^*; dabis in mulsa cyatis** tribus ex medicaminis scripulos sex; haec 
feminae? jugiter aceipere, intra paucos dies grande adjuto- 
Nes nation aen potio* lait ad stomacum, ad epar, ad splen et ad matricis 
lorem et qui rnaniam* capitis patiuntur, qui accidit ex umoribus* aut de ma- 
Mitis eausa, quae vocatur metromania**, vel ad cas qui sulfocantur, Inprimis 
Mloquam accipiant , bibant absentium® aut aloe per dies tres, ut omnem bromun 
Veponant et sic postea dabis pycra quae recipit aloe epatite* optima Z xx, xylo- 
ili, cassia 4 xviii , spica nardi # viii, mastice 4 viiii , eroeu 4 vi, 
Apri scripulos vi; conficis οἱ uteris. Oportit autem pos[i] hane curationem 
x bit removere curationem, sed paulatim est removenda et post evacua- 
* 
/" moimiticionibus. — ** ores, — ** alterum. — 
Tar — * comucionem. — # abstenit, — ?* 





ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 45-46. 363 


. Pessaria?* autem bene olentia adponimus orificio? píatricis?t, 
us quibus matrix sursum recurrit ad stomacum : murra 7i, amomu 
.eracu « ii, ibanu® — i, brathos **, bdelliu* ^ ii, rosa sicca ^ i, 
orace9 ^ ii, onicion — ii, balaustia 7 ii, spica nardi, scynanthos?? 
*rais, cum mel facis pessos et oleum nardum"? et uteris. Uteris 
a bsicon * aut certe hoc modo confecta : ibiscu?! librae ii, dactulos 
rae ii, fenugrecu emina, lini semen emina, camimela — vi, meli- 
inu Amineu?* & viii, lithargyru ** libra i, terebenthena libra i**, 
librae v, aqua librae ii, pane siccu deintus tritu pulvis librae v; in 
erbes suprascriptas, colas ct sucus cum pane mixtum infocas?* et 
vero die soluto lytarguiro ?? et psimithiu® libra i in aqua mittis, 
m et coquis amolintum" et sic supermittis cetera; sublato vero de 
nfusam supermittis, agitas cum spatula fortiter, et supermittis in 
alosanthu 9 ^ vi, ireos?* — iii, libanu Z vi, aristolocia - iii, tere- 
bra 1, conficis et uteris. 


[CHAPITRE XLvVI, L. V, p. 540.] 


iterum Uribasi! de fluxu [150 v*] LXXXILT. Ad fluxum sanguinis 


sanguis. 
& passione matricis? si 
imis est, tolius corporis 
er matricem, qualis est 
wscujusque corporis , eva- 
bandantiam* plenitudinis 
um robro* colore si fuerit, 
habundantiam*, si albus 
fit, flavus* vero ex chole- 
fit [343 v], interdum et 
tem sanguis mundus sicut 
U fertur fuerit, adtende 
aliqua excomestio!? sit in 
ο) exeat sanguis. Oportit 
ibis!* adjutoriis bumidae 


mulierum. 

La 

Sine aliqua passionem matricis [181] 
qui vocatur fluxus sanguinis mulierum 
solet fieri, propter totius corporis purga- 
tionem ; evacuatio fit per matrici. Talis 
enim est ipsa proprietas evacuationis, 
qualis est quod ex plenetudinem super- 
fluit. Nam si colore mutatur et quod 
fluit rubra est hicora, id est tabus 
quaedam sanguineam, alia vero appa- 
reat alba ex flezmatico fluens humorem, 
quod si ochra colore sit, ex rubeis ne- 
cesse est coleribus tavidus fluat humor, 
interdum autem acosus. Si autem san- 
guis mundus sicut in flevotomum appa- 


.— *! oreficium. —- ?. matrice. — ? libano. — * bratheus. — * bidellio. 
— T! scinantis. — ?* pissus. — ?* olio nardo, — * de absigona. — ! cvisco. 
micolaus. — * mclliloto. — * Amineo. — ?* litargiro. — ** terebenthena 
— " olio. — * infusas — * litargiro. — *' peimicio. — *' amolentum. 
— * alosanto. — ** yrius. — '5 tcrebenlinis. — Cuap. xtvi : !. Urivas. — 
matnc. — ' habundancia. — * rubro. .--* habundancia. —? fleumati. — 
rabais. — '* agosus. — '' fleubotomo. — '* ex commiscionc. — "^ co. -— 


desiccativis. 


366 ORIBASE. SYNOPSIS, IX, 48. 


4a 
crescente passione singultus? et cer- 


vicis dolor adque conligationes* buc- 
carum, quas Greci siagonas vocant, 
tunc medii capitis, quod bregma dicunt. 
et? oculerum magis radicum dolent, 
urinae inpedimentum et ventri egerendi 
dificulta« aut utrique. In pejus. vero 
incedente * passione, et tumor ventri 
accedit et cum febre mentis. aliena- 
tio * et inlisio? dentium et contracti?? 
nervorum. quod Greci spasmos vocant. 
Quod «i ex frigdore dolor sit matri- 
as. multos latere solit* dolores sunt, 
cum similia signa inflammationis in- 
terdum et cum inflammationem con- 
sistunt. Sunt. enim cum conpunctione 
dolores. et cum pulsu? ez intervallo 
fiunt. Haec ergo sunt signa tota pa- 
tiente® matrice [46 v"]. Quod si in 
perte aliqua inflammatio fnerit gene- 
rata, hoc modo cogno«cenda"! est. Si 
ergo subterior " pars ejus? fuerit. in 
tumore , circa lumbos magts consensus 
ft. oppressio, apeumatismeno* intes- 
tino et ventris negato** officio. Si autem 
vissicae !* fuerit adjuncta inflammatio", 
urinae difficultas accedit. Si vero in 
latus matricis inflammatio generatur, 
mguinae tenduntur οἱ coxarum diffi- 
cultas ** movendi fit cum gravitate et 
dolore. Nam «i fundus matricis inflam- 
mationem incurrit, ad umbilicum con- 
surgunt dolores οἱ tumor subjacit et 
urinae faciendi difficultas accedit. aut 
omnino negata strangoriam‘! patitur. 
Siautem in ore matricis fuerit?*. orfici? 


" singulus. — * conlegacionis. — * e. — ?* incidenti. — ?* aligenacio. — * il 
-- * contraccio. — '* solet. — * pulso. — '* pacienti. — " cognuscenda. — © oble 
— ‘ pras clausa. — * apeutismeno. — ‘ necato. — % visici. — * inflammi® 
* autem. — ' straggoriam. — * proycere papaver ο 


* lagus. — '* defecultas. — 
* onfucci. 


miliseus facis cataplasma addit. — 


ORIBASE, SYNOPSIS, ΙΧ. 48. 367 


uso fit et in angusto deducta ap- 
matrix, et adposito digito quamvis 
tactu temptemus δὲ, dolit, et pudicis 
inguinis** et pectinis* tensione 
mr. 

uratio ad flegmonem matricis, Uri- 
8. Mos inprimis embrocas uteris 5 
imo et oleo roseo, tertio die* in 
nata" infusa de oleo mundo et 
» ileis® et pectini® et subventrali 
[ue ligaturis** inponis. Transactos ** 
| dies tres flebotomabis de bracio; 
ibis autem eas alica cum mulsa et 
pane micas aut buccellas*" et ova 
θε Declinatione** autem facta, 
plasma uteris. Fit autem anodina 
plasma, id est et dolores mitigat et 
imm facit : coquis?' papaver in 
ka, proicis papaver et de omiliseos 
3 eataplasma?', cui mittis oleum et 
87, Si autem calor sit nimius οἱ in- 
amato erisipelatodes?, cataplasma 
Senda est et uteris de ovis et meli- 
rm. Melilotum ergo in sapa coquis? 
eris, ovarum vitella ?* mittis simul?* 
bus addis oleum roseum aut meli- 
m. Declinatione autem facta , removis 
fides cataplasmas, cerotos? uteris et 
athismata*. 


Item * ex alio auctore ad inflammationem matricis curatio. 


[347] Infammationem! matricis hoc modo curabis. Inprimis adhibita requiae 
irecas de vino et oleo roseo inponis, et alia die oleo puro de lana munda 


* timemus. — "* inguinum. — %# pectenis. — 7 Urivasii. — # huteris. — ® olio. 
. inponis addit. — *' pilemata. — ** yleis, — *' pectene. — * subventrale. — ** le- 
Wis, — ** transactus. — * bucellas. — ** ovas sorbilis. — * declinacionem. — ?* quo- 
à — 7 proicis..... cataplasma deest. — *? cataplasma addit. — ?' eresipelatoris. — 
Requis. — ” vetella. — ?* simel. — 7 cerotus. — ?* incatismata. — Cuap. ADDIT. : 


Ce chapitre n'est guere que la reproduction en d'autres termes du précédent; seule. 
V l'auteur n'est pas indiqué par les anciennes traductions. 


368 ORIBASE. SYNOPSIS, IX. 48. 

facta. plc fes ampenas lames et subueutrak asque? hgniura, procursis 
cabacwle! loco et sepado; et a che ahstmesmi" usque in die tere. Tara 
vere dae üchctemanda? est. = mh sit quod inpedist; et αἳ moque pest? aver 
Buzus. cum vero’ de bracio amferis sanguinem , cvenia diligenter ut ples voste- 
suas quam meterz videstur curre*. Tells antem sanguines usque ad una οπου; 
terte facta epaferiun*, et sc dalis ches abcee ista? in auules amt mcos pois 
ant eva serbdha 7 ; notre viro die méerdie. Dechastione antesn fhcte, uteris οὖν 
plumes a de quimta de? guress et Eu semen et feungrecu cum moules, ia qu 
papaver decoctus est, cui addis" eleum ct uteris. Haec et dolorem mitignt ei sen- 
ferbeshe plena. Si antem eriapeistodus uflamenatio cum nimio faerit colore. m 
barc cataplasma calefaciendo mélamemetiones * augent cum dolore , amebende αἱ 
et formés est cataplasma ex. mehdeto in saga coctem* et. fortiter trinm cum 
varia" evarem cocta et admin, cu addas cleum" reseum aut messe si 
«ποσα». Rem aha caisglnsme ant hec mods uteris - dactulos ie vino inim 
teris. cai addas alfte et elem rescum ant mclnum ; pest haec declinatione fact 
remevenda samt írtpda medicament: et trameeundum est ad coroies? ex din 
wmcabiumata wierin :247 v", lus im die. id est mane et sero. Quao cnim ae sf 
Éerint semel 9, ex aqua. ubi deconeris feammgrecum, linm * semon, evisci? race, 
artewansia cum ebeo duici amt vetere mixte” (umentas loca, amt sedere ilem 
facis Ni amem calor mimems faerit. alien sunt haec, sed tantum ex aquo à 
caen roscam ? mfanda ioca. 

De pessos? et imcvmatismas?. 

Pessus! wero et incvmatismes secandum suam speciem sunt adhibesds de 
butyru et vsopu* εἰ medulla cervima et adipe anserino' et oleo susino ei ct 
terreur, 0 quibus locis sustinent mediocrem* calorez, uteris; nam ubi amie! 
calec * est: de ovo"? et oleo roses et alipe ? pallino uteris: cibi vero sint modia. 


Modica : vero Jechuatiene facta et balneum et vinurs uteris, et omnes vn : 


mibibes ^ cibus ^. Malagma ια ipsis loci- utere. dis melilota?* et Maases? & 
vau? et SNerapionos et meleni ltem pessos? ad ermones ocrissus, orare 


' abaqee.— ' cobuwcolo. —  abstenist — ! Seubetomanda. — * post dest — ‘ne 
— * curren, — ' epab-rsvno. — * ihe cba. — '" socbilia — © di - ad --Ἡ 
damemacoms. — * cocta. — * vetella. — ^" obam. — * ceirotus. — '* simil. —" I 
— “man — " amt wetero mixto deest. — s, — * olio roseo. — Cuar. μη. 
pessos.  pueus. — ' incummatamum. — ' pass. — ‘ sus specie. — * buit, — ‘ ^ 
—  ahpi amermum — ' vel edit, — ' mánus. — '" cahsrem. — ‘! αλ. — " dt 
— ? ahp. — * mohca dest. — © ommis varius. — * adibis. —'7 cibis, — # deas 
hloto. — '* lotu et Muascu deest, euna co edit. — " iressin. — ? presses. 


ο. — m-— —— -— 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 4849. 369 
cürum vitellos?? sex, medulla cervina Z iii, crocu ZZ ii, ysopu? cerotes Z ii, 
tei Pontica®, terebentena**, adapes?* anserinos, oleu nardu? ana Z i, malaxas 
s ueris. In omnes pessos?? butyru® et medullas et adapes? recentes sunt 
alniscendae; veteres enim rancida sunt et accessiones mobent incendentes?! et 
worlicalionem facientes in inflammationibus. Omnes autem pessos resolvendi 
sunt io duplici vaso. Enneafarmacus?* autem pessus ad inflammationes incyma- 
intus et adpositus bene operatur; conficitur autem sic: cera terrenica, tereben- 
eus} ulapes? anserinos, seu? bovinu , medulla cervina, butyru?*, mel, oleu 
mes, oleu cicinu®, aequalia pondera resolvis in duplici vaso. Item ad inflam- 
Maine tetrafarmaeum eum oleu roseu?? resolvis et adponis. Item aliut : cera. 
Mérrenien Z xxiii, adapes anserinos # aut por[248]cinos recentes Z vi, tereben- 
Mea Zi, aqua ubi mala Cydonia*! cocta! sunt Zi, oleu roseu* quod sufficit; 
Hatem calefieri* opus est, mittis oleum irinum# pro roseo. Item aliut : 
Aipesit anserinos aut porcinos recentes + i, cerotum de oleo roseo factam aut 
d ιο susino factum 2 1117, ovarum coetarum vitellos Zi, crocu à i, murra. 
"idbelu, opiu obulos duo aut pro opiu mittis apozima papaveris. Ad inflamma- 
Jimi cum dolore : opiu ad magnitudinem lenticlae cum lacte muliebri resolutum 
αμεον fenigreci admiscis et uteris. Item aliut : fenigreci farina £ iiii, in sapa 
tira aut allia teris et terebentheda et adapes anserinos ana Z viii, oleu roseu i 
M£%e,simul teris cum fenigreci farina et adponis. tem ad inflammationes : cera. 
deni £ wi, medulla cervina Z iii, adapes anserinos Z iiii, crocu obülos quattuor, 
ps obulos dino, ovi assi? vitellum unum, olei susini aut tilini quod sufficit. Si 
Ami nimia sit inflammatio, ut erisipelas'? excitet, tumores faciat, strignu folia 
iles teris, cum lacte muliebri adpone. Item si de inflammatione volneraverit , 
ἂν cera alba et oleu rosen*? cerotum facis, ut habeat tertiam partem adapis anse- 
"in^; teris et superfundis ovi alborem quantum sulficiat, et uteris. Pessus ad 
“Mignon ornnes et maxime ad ignitas : diacylon* emplastrum in duplici vaso? cum 
Ales roseo resolvis , cui admiscis sucos* arnoglossae, teris et uteris, et si plantago 
3m foerit, intobi sucos admiscis. 

A [Cuaerrng xux, t. V, p. 543.] 

AAXVIIL. Ad apostima! in matrice”. LXXXVIL. Ad eos quibus apostima in 
r4 matricem fit. » 


Precedente? igitur inflammatione,  Quod si inflammatio matricis in pus 





πι 3 


70 


apostema fit in matrice juemad modum 
et in aliis membrorum partibus con- 
üngit. Cum autem inflammalio fuerit 
nata et solvi non potuerit, tunc ut pus 
faciat adbibenda est cataplasma con- 
.218 +" fecta de fenugrecu* et lini 
«emine* et horde‘ farinas, cui addis 
ficos ccctos? et femus columbinu* et 
nitru*. Incatismata vero uteris, quas 
ad flegmonas supra diximus calidiores, 
el frequentius insedere'* facis" et 
pessos? de terebenthena et myrra'* 
et ysopa!* et butyru* inponis, et cum 
se vulnus ruperit, scire debes per quas 
digerat" partes, aut per ore matricis 
aut per vissica, sepius autem per ano 
erumpit. Quod si per vissicam'# pus 
fertur, lactem bibat'* et cocumeris se- 
men in polione; incatismata vero οἱ 
cataplasma frequenter adhibis. Quod si 
per anum pus fertur, lenticla et mali 
granati** cortices? simul coctos® et 
tritos cataplasma inponis. Si enim pu: 
mundum? fuerit, incymatizas oleum 
roseum aut quam albissimum oleum 
aut thetrafarmacu * basilicon 5 aut bu- 
tyrum recentem. Si autem tabidus bu- 
mor et putidus? aut suptilissimus, 
quasi ex reumatico ulcere decurren: , 
aut romodis sit stiptica, erunt ene- 
mata* matrici adhibenda, qualia sunt 
myrtae?* decoctio et rosae et? dactulos 
et lenticlae; deinde cum fuerit humor 
ipse digestus vel effusus, si adhuc ma- 
nit inflammatio, ipsis adhuc medeberis?* 
adjutoriis, id est incatismata et cata- 


ORIBASE. SYNOPSIS, IX, ág. 


convertitur, juvanda est ei 
congregatio ex fenigreci et | 
et maxime ex hordie farina 
ficus coctus admiscens aliq 
columborum stercus, et freq 
catismata ei fieri oportet. δι 
superponendi sunt qui cal 
inritare possint. Sciendum 
eruptionem fieri vulneris αι 
dem per ore matricis, qua 
per vissicam, saepius autem 
tismeno erumpitus, 


* fenugreco. — * semen. — * ordie. — * ficus coctus. — * columbipum. - 

- " incide. — "! facias. — "* pissus. —  terrebentina. — "* mirta, — "5j 

'" buterum. — "' degerat. — !* vesica. — '* utatur addit. — ** male granate. 

Ucis. — ** coctus. — * nundum. — * tetrafarmacum. — * boselicon. — ** p 
* enigmata. — ** mirte, — * aut, — * mederis. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 49. 371 
Aa 


plesmatibus. Si autem in matricis ore 
(aerit apostima facta et putuerit?!, ferro 
aperiri? non festinemus incidere, sed 
perfecta? maturitate?! aperiendus est. 
Soluta vero inflammatione, tenuem 
redditam circa vulnus carnem oportit 
fumentari matrix et vulneri inponen- 
dum est de linteis?* mollibus limniscus 
eum oleo roseo. Super vulnus autem 
deforis in subventrale et lumbos lana 
«acida et munda oleo infusa super- 
ponis ?*. Tertia? vero die facis eam re- 
sedere in vdreleo calido aut in malva- 
rum decoctione,, deinde tergis et iterum 
inponis limniscos miti tactu. Super in- 
cisionem vero uteris [249] tetrafarma- 
cam solum aut cum mel non cocto; 
erit autem tetrafarmacus resolutns cum. . 
oleo roseo aut butyro? Cataplasma 
atem deforis* coperis pilemata** per 
singulos dies, donec sine inflammatione 
st vulnus et mundus inveniatur. 5i 
iotem difficile* purgatur, inicis vulneri 
per clystere** auriculario irei decoc- 
Sonem aut aristolociae aut mulsam. Ad 
cicatricem vero inducendam dia cat- 
mues emplastrum? uteris resolutum 
vino, infundis mutaria # et superponis. 
Si autem intrinsicus apostima in ma- 
trice fnerit, cyrorgia removenda est et 
adhibenda ex supradictis medicami- 
nibus curatio**. 


LXXVIIIL *. Ad! duritias et scyron in matrice factas. 


Εκ inflammatione vel aliis ex plurimis causis duritia vel scyron efficitur. Fit 


^ potuerit. — ? aperire. — ? perfecte. — ?* maturitatem. — ?* Jentiis. — ?* super- 
inponis. — * Lerciam. — * buterum. — ?* deforis deest. — '"* pilomata. — " deficile. 
—* distire. — " cmplastro. — " mortario. — 5 ad. — '* medicaminibus curatio deest. 
— Casar. Lx1vini : ! Curacio addit. 


* Ce chapitre additionnel n'existe que dans le manuscrit de Paris. 


372 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 4g: 


etiam interdum de subito, mulla praecedente? causa, quemadmodani in alic» 
membro et maxime in visceribus. Ex dmturnas aegritudines? fit scyron, ei ex 
multa inflammatione praecedente! non soluta, neque in apostima mutatus pus nos 
fecerit, necesse remaneat in lapide durus effectus ipse locus. Scleria* aute 
tica passione vel sese* inclinantibus dolorem movit? clunum^ adque inguinuuen. 
et sub umbilico pubetenus*, cum pondere quodam ad inferiora tendentem. Nææn 
si in ejus collo vel oscolo duritiam fuerit, ilia non inflantur nec sub umbilieo 
autem scyros! cacexia totius corporis superveniat necesse est et deinde insagmn- 
bilis ydropicia. Curatio duritise ® et seyron. Curabis autem duritias in matracect 
hoc modo [249 v]. Mox igitur in principio flebotomum?? adhibebis'*, si nihil aes 
ved polen poni; dé ar Arcs i Usi «να 
de ysopu^ et caricas el nitru et absenliu'* inponis, et ventosas cum scarifationsit 
adhibis, et post haec malagma dia spermaton'* aut poliarcion? superponis ss 
diw dafnidon uteris. Incatismata autem facis, ubi decoxeris caricas, artemis-smma. 
puleiu et ibiscu? ; pessos?? autem uteris de terebentena?, galvanu , murra , ire 
illirices®, ysopu* cerotes, uteris et dropaces? et aquarum naturalium calidam 
nitrosas, aspaltodes? et quaecumque resolvere duritias et recorporare® rale==mut 
adhibebis®; nobissime et elleborum album dabis. Item pessos? :cera Pontica, ος ev 
oleu irinu ^, glencinu? et pyrina ana ii, adapes ursinaes- & 
anserinas et butyru Ÿet ysopn?* cerotis, et medulla cervina et terebentina ana ——— i. 
Item ad duritias matricis pesos? : poliu Z iiii, smyrnes? 4 iiij, cum vino En. 
disio teris et irino oleo supermittis et uteris. Item malacticum ad scyrosin?: cens 


ili, erocu Z i, smyrnes*? Z i, galvanis Z i, oleu? susinu quod sufficit. Item. 
pessos® melasincrelicos #, id est? recorporativos et malacticos, et ventositzsmctes. 
matricis anputat : uva passa alba et exossata ^ + iji, rutae virides'* folia Z— ii. 
aqua maritima" + ig, cyminu* Z iiii, teris et miscis cum^ mel, i 

pessos?! et intinguis in oleo Cyprino et adponis. Uteris etiam et epethima® dis 
dafnidon vel alias quae diximus epethimas?". ltem pesos Titiani: cera = -ᾱ- 
colofonias 2 iiiig, sevu" taurinu 2 iiii, pice 2 E 


— id est deest. — 9 exulala, — % 
ridis.— " maritlema, —  cimino. — poti inunguis.— "' pissus. — * 
lema. — % epitemas, —% pissus. — % senvo. — ** taurino, — % terebenlina.. 








374 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 5o. 

tritus cum lacte muliebri, cui addis ponere autem oportet in pesso. 
cerotum de oleo" roseo aut susino, de 
cera terrenica factum!* et adapes!* 
anserinos*®, οἱ inlinis, et cum lana 
pessos?! factos?! inponis haec ; optimus? 
est et dolores * mitigat et ulcera sanat. 
Est autem utilissimus?* et doloribus 
expediens, qui* conficitur sic : papa- 
veris capita cum semine suo in sapa 
infundis diebus*" duo? vel?* tres. Post 
haec coquis?*, donec discocta sint for- 
titer, deinde accipis rosae flos aut folia 
trita et creta Z v, crocu optimu?! Z in, 
et capita papaveris [250 v"] discocta 
< v?'; teris simul omnia cum aqua, 
ubi papaver * decoctus est, et cum di- 
ligenter fuerit UWitum, addis cerotum 
hoc modo factum : cera terrenica £ ii, 
oleu roseu?* aut narcissinu* « n, re- 
solvis et supermittis* in mortario, ubi 
sunt cetera trita, et cum bene mis- 
cueris, reponis medicamen in buxide 
stagnea?", οἱ cum opus fuerit resolvis 
cum oleo? roseo et cum pesso?? in- 
ponis. Facit autem et ex ovis vitella*? 
cocta et crocu t! et oleu roseu € et ada- 
pes " anserinos et medulla cervina 
confectum  inedicamen. Haec. autem 
omnia et dolores mitigant et ulcera cu- 
rant et cicatrices?? inducunt vulnenbus. 
Quod si sordida** sunt ulcera, purgantur 
hoc modo", et nou salis utilis** est pur- 
gatis ulceribus adhibita, quia scarotica** 
est οἱ mordicationcm | facit, ideoque 
inutilis** est, quia matrici! quae mor- 


" olio. — !* faclas. — '* adipis. -- ?^ anserinus. --- ?! pissus. — À factus, — " ef 
uum, — ** doloris. — ὃν utilissimum. — ?* que. — * dies. — ? duos, — μμ” 
? quoquis. — ?' cceco optimo, — % et addit. — 9 papavir. — ?* olio roseo, — * # 
cissino. — ^ sipernuttis. - 7 staguina. — ?* olio. — ?* pisso. — ** vetella. — " crt 


" . - » . . . . ο . 4 
— * olium roseum. —- "^ adipis. - '* anserinu«, — 4 ricatricis, — ** sordila. — " μα 
-- " hutilis. — !? sarootica. .— ** inhulilis. --- " matricem. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 5o-5i. 375 
La 


em* faciunt non expediunt. 
ea ea? confectio quae Aegyptia'* 
propter iu probibemus**. Adhi- 
5 aotem ad ulcera purganda in 

«qui placando possint? ulcus 
', qualia sunt de mel et tereben- 
οἱ butyru* et oleo roseo mixta. 
tutem simul et crocum admis- 
ene autem (acit et ireus illi 
cum mel adposita, et decoclio 
aristolociae. Cum vero purgata 
ulcera in matrice, hoc medica- 
quenter usi sumus : hordei usti 
[ à, adapes*' anserinos*! librae 
ru* caprunu* librae iii, oleu** 
librae ii, spuma argenti lavata 
cerossa ** lavata Lbra i, mel di- 
| et uteris ; facit et ad usturas et 
tri ulcera. 


[ CHAPITRE Li, t. V, p. 545.] 


6] LEXXVIIII. Ad cancrena! 
in matrice. 

ne ulcere cancromata fuerit facta 
fice, signa sunt haec : invenitur 
matricis tumor durus resistens 
est inaequalis et octodes?, colore 
tot subrobro*; in aliis? etiam et 
dus est. Dolores? sunt nimii in 
bus et subventrale et pectine?, 
. etiam usque ad lumbos? et 
ervenit tangente manu. Si autem 
ere fuerit. generata cancrena, 
et duriba et dolores similiter 


[181 v] LXXXVIII. Ad matricis 
carcinomata. 


Insanabiles quidem sunt haec; miti- 
gare autem haec et mediocres dolores 
facere convenit per excatismata ex feno- 
greco et malvae decoctionem. Valde 
enim videtur mitigare dolores in ipsis 
accidentibus paroxismis. Malvas autem 
aliqui dicunt evisci folia discoctas in 
mulsa; teruntur cum micas panis, ad- 
mixtum modice oleo roseo cum ficus, 
meliloto et ruta, interdum duritias re- 
solvit. Post autem haec cerutum adhibes 


sdicaciosem. --- ea deest. — * Egipcia. — ® probibimus. — * adhibimus. — 
at, — * tberebentina. — * butero. — ** illireces. —- * adipis. — * anserinus. 
ve, — * capruno. — ** oli. — ** cerusia. — *' dispumato. — ** therebentina. 
', X833 VUL : cancrina. — * hos. — ? oclodis. — * ficolento. — * subrubro. — 
—? doloris. — * pecteui. — * lumbus. — '* hilia. 


276 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, δι. 


Λα 
concurrunt; comedent enim! se inae- 


qualiter exulcerata membra, et ideo ea 
quae manant contemplari? oportet. 
Sunt enim aut sordida? οἱ subalbida* 
aut munda, libida, feculenta, robra'* 
et cum sanguine apparentia. Exeunt? 
enim frequenter ex ipso ulcere liquidus 
humor aquosus!*, niger, robeus!*, sub- 
pallidus cum malo* odore et reumati- 
zant mulieri propria loca; interdum 
autem et sanguis purus fluere videtur, 
currentibus?! in eis venis, Et signa ον 
patientibus locis saepius manifesta 
fiunt, quoniam dolit matrix, condolit et 
caput et maxime bregma capitis et ocu- 
lorum [256 v^] radices et tenontas®, et 
extremae partes frigescunt? cum su- 
dore, febres concurrunt suptiles*; et 
subinde cum autem fuerit. inritata 
passio, etiam strangoria* sequitur et 
ventris constrictio. Haec enim passio 
insanabilis est, sicut Ippocrates* dixit ; 
nos tamen ad mitigandam causam ad- 
jutoria conpetentia non” negamus. Cu- 
ratio ad cancru?* in matrice?*. Oportit 
autem curare lebibus?* et mitigatibis?! 
medicaminibus; incatismata quidem 
saepius de fenogreco et malvarum 
decoctione, cataplasmata vero lenes?! 
mitigativas® in commotionibus®?, ibisci?* 
folia in mulsa decocta* et contrita. 
cui admiscis?" micas panis et modicum 
oleum?* roseum cum caricas, meli- 
lotu?? et ruta; interdum etiam haec dura 
emollit. Jubat autem et dia finicon hoc 


qui mitigare possit. Relevant - 
dolores et lactis mulierum inquimsti 
zatus et sucus plan[182]taginis calidm 
et spissus de croco et opio et ysspe a 
muliebri lacte confectus et dis penis 
lingus emplastrus et in his similia. 


" enim deest. — | contemplare. — ‘? sordits. — !* subalbita. — ! submunds — 
1 rubra, — " exiunt. — '* agosus. — '* rubius — * male. — *! correntibes, —" # 
nupt. — ^? frigiscunt. — ?* subtilis. — ?* stranguria. — * Ypocratis, — ? nos de 
— ?* caucro. — ?* matrici. — * libidus. — ?' medicativis. — * linis, — % οὐ. 
— ^! cummucionibus. — '* vvisci. — ?* discocta. — * admixcis. — ?* olium. — " st 


liloto. 


µε... 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 51. 


tum : dactulos coctos*? 
b vitella* ovarum et alfita 
m coriandro aut poligono; 
n doloribus adhibebist; 
cerotos * superponis* de 
iut 5 myrtino aut enantino 
im dactulos in sapa coctos 
ut de hordeo®? conbusto, 
4 ulcera diximus. Propriae 
re videntur ex ypostatmias' 
ntur in aereis'? vasis et 
ntur, et supermittis® cero- 
6051 roseo factum, donec 
emplastri fiat Deforis 
unt adhibenda adjutoria; 
item adbibitus mitigat loca 
i ulcerata sunt loca , lacte? 
ymatizas aut plantaginis? 

si autem sanguis fluit, 
ico incymatizas cum mo- 
fitigant et pessi* de croco 
liebri et opiu * et vsopu??. 
em melius jubat non so- 
, sed etiam ad veretri pas- 
ifices " autem sic : lythar- 
u*! Javatu*? > vi, libanu 
ü, ysopu — ii, adapes* 
xentes*? Zi, [257] bu- 
e ^ ü,ceraterrenica Z ii. 
lumbea '*; siccum autem 
ditur oleo roseo, lythar- 
is cum suco intubae ad 
mellis; cetera vero super- 
"is. [tem ad carcinomata? 


377 


»ctus. — ' vetella. — * adbibis. — ® cerotus. —  sipcrponis. — ** olio. 
. — " ordio. — '" ypostamis. — '^ acriaes. — '* supermittit. — *! olio. 
® plantagine. — ** pissi. — % lacti. — ** opio. — ' ysopo. — ** pas- 
oficis. — ** litargero. — ‘! Italico. — ** labato. — ** arenos. — * isopo. 
-'  porcinus. — "' recentis. — '* butero. — ** olio roseo. — 7 plumbia. 


79 


m. —- cancromat. 


378 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 51-52. 


Aa 
se comedentia uteris medicamen. om- 


uibus probatissimum, quem Arcigenis 
de vino Adriano usus est ad matricis 
vel in quolibet?! locum natum cancrum. 


[Cuarirnk Lu, t. V, p. 549.) 


i253! LXXXVII. Ad ragadas in matrice. NC. Ad eas quae ragades in mat 
habent. 


Hagadas' in matrice* ex violentia Yreus cum mel et terebentiss 
partus et infantis caput si fueritimmane — laxa et superpone, et incatismate ex 
fit scissura? in os matricis, quod Greci sucus de ptysanas in suco pingui 
ragadas* vocanl, et quidem mox in- de fici coctionem. Postea autem 
primis praesente dolore? latere vi- mollis facti fuerint , deffussurasips 
detur scissura, sicut dolores* post ponere expedit emplastrum dis ca 
partu? recentes" facere solent*, sed — resoluto oleo roseo. 
matrici!? paulatim sentitur tensa ulce- 
ratio; nam" etad tactum manus dolores!* 
venciuntur et vel quando se? viris con- 
miscuerint ! similiter, interdum ut san- 
guis fluat. In qua re removeri?? oportit 
cyrurgia!* et simplices"? adhibenda sunt 
medicamina, incatismata et pessos!* 
resoluto tetrafarinaco?, Quod. si jam 
callositatem induait, dia cartu uteris 
medicamen oleo?! roseo. resoluto; 
haec et callositatem anputat et. ulcus 
purgat. Quod si eum sufferre?! non 
possunt, uteris ireus® illirice?, cum 
mel et terebenthena?* malaxas. οἱ in- 
ponis. lacatismata vero uteris plysanae** 
sucu*% pingue aut οκ. decoctione * 
licorum. Callos? vero exemtos* ad 
iniducendam cicatricem expedit inponi 


dia catinias emplastrum resolutum oleo? 


js quibuslibit. — Gur. NAVI 5 ! rapatas, — * mairici. — ? scisura, — * ταν 


* presentem dolorem, —- * doloris. - ^ partum. — * recentis. — * solit, — * galr 
— !! wleeracionem. — "* doloris. : "si '" cummiscuerint. -- # removere. — 
rorgia. — " simplics. — " pissus. ο '* tetrafariacum, -— ?* olio, — * safer 
" yrius, — ? bellirici,  ** therebentina, ? (hesant, — ?* sucus, — " decor 


— * çallus, — " esemntus. * uio. 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 52. |. 979 


weo aut emplastrum. qui?! dicitur 
iricon * de lythargyro? factus. 


LXXXVIN *. Ad matricis ulcerationem! curatio. 


Ulceratio in matrice fit interdum ex reumatismo! corporis ex ipsa reuua se 
xmedens, interdum ex avorsu? aut ex embriulcias* aut ex corruptione aut po- 
ones* utendo acras. Quibus signa sunt haec ; dolores in locis ipsis patiuntur cum- 
unctione? inter aliquas venientes oras?; [255 v^] exit autem humor purulentus 
ut sordidus* aut tabidus? cum alia signa quae sunt. propria matricis, id est 
aptis? dolores et maxime bregma, et musculi! maxillarum, et oculorum 
edes? et articulorum et digitorum; quod si extrinsicus!* est ulcus, per diometra 
perspicitur; nam si intrinsecus, sequentibus signis agnoscis 5. Curatio. Adhibenda 
est ergo curatio ulceribus constitutis incatismata, inbroces!*, cataplasmata et 
peus  quae jam dicta sunt; propria autem sunt ulceribus in matrice generatis , 
quiia sunt crocus optimus tritus cum lacte muliebri et simul. addis de'* oleo 
reteo aut susino'!? factum cerotum?* cum cera terrenica et adapes?' anserinos*, 
mais et cum lana pessos ? factos inponis; hoc optimum est et dolores mitigat 
el ulcera sanat; est autem utilissimum? et ad dolores expediens. Conficitur sic : 
papeveris capita Pun. semine** suo. in sapa infundis diebus duo aut post haec 
coquis donec discoquantur* fortiter, deinde accipis rosae flos aut folia trita et 
αν tricoscino?. .» v, crocu optimu?? «ό iii, capita papaveris discocta 4 v, teris 
omnis simul cum sapa ubi [pa]paver?? discocta est, et ubi diligenter fuerit tritum, 
tid cerotum * hoc modo confectum : cera terrenica £ ii, oleum roseum aut 
Wreitnum Z ii, resolvis et supermittis?! in mortario ubi sunt cetera trita, et 
Cun bene fuerint mixta reponis in buxide?! stagnea Ÿ, et cum opus fuerit, resolvis 
cwm oleo? roseo et cum pesso?* inpones. Facit autem et ex ovis coctis vitella? 
nm croco et oleo roseo et adapes?? anserinos?* et medulla cervina confectum. 
Haec autem. omnia et dolores mitigat et ulcera curat et ad cicatricem perducit. 
Quodsi sordida *? fuerint ulcera , non satis opus est ad ulcera purganda /;Egyptia 
medicament adbibere propter iu vel alias scarotica medicamenta [256], quae 
Werdicationem faciunt quia inutiles!* sunt matrici®, sed oportit adhibere medi- 


que. — ? idrigon. — ? litargiro. — Cir. txxxvitt :!. ulceracionum. — * reuma- 


Umen, — : aborsum. —* hembriulcins. — * pocionis. — * conpunccionem. — ? horas. 


7! soeditns. — * thabidus. —- '* capita. — !! muscoli. — '* maxelarum. — "^ sed his. 
m" ^ extrinsecus. — '* agnuscis. — '* embrocis. — " pissus. — '* cum. — '* sosnio. — 
lieto ceroto. — ?' adhipis. — ** enserinus, — * pissus. — ?* hutilissimum. — * se- 
Wa. — 9 discoquatar. — “ tricoccino. — * croco obtiino. — * papaveris. — * ceroto- 
D^ sipermittis. — * boxide. — * stagnina. — * olio. — ? piso. — * vetella. — 
hga, —^* anserinus. — ?* sordita. --* Egvpcis. — "' incdicamiua. — * inhutilis. 
7 matri. 


* Ce chapitre manque dans le texte grec et dans le manuscrit de Laon. 


380 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 52-54. 


camen de mel et terebenthena ** et butyru* et oleu roseu'*, aequalia ponderis À 
duplici vaso resoluta. Aliqui autem et crocum admiscunt, bene aulem fadt. 
jeess** alleica emma mel μάνα spots cob DR E 
vero purgata fuerint ulcera, ad praedictos? pessos# vel medicamenta revers. 
Adhibis? antem ad ulcera matricis et hoc medicamen : hordei usti einu i, 
adapes?* anserinos** librae iiii, sevo caprunu** librae iii, oleu? myrüite libneii, 
lithargyru?* lavato** libra i, cerussa lavata libra i, mel dispumatu - ji, Vertba- 
thena* — iüi. Facit haec et ad usturas et ad veretri ulcera. 


[Cuarrrng zur, t. V, p. 546.] 


[253 v] LXXXILL Ad [yma! curatio* [ιδ] XCL. Ad fimo in matris. 
in matrice. n 

"Tw fena, qued ans ος Fit fimus in ipso ore matricis aut 

lem dicimus?, in ore* matricis aut ex uleus precidentem aut ex infümm- 
vulnere praecedente? aut ex inflamma- — tionem induratus. Curari autemoportel 
tionein scyron* versum. Curari? autem _per incatismata quae molliri ροή, 
oportit ex incatismata quae malaxant, quae fiunt ex ydreleo et fenigreci de 
quales* sunt ex aqua et fenigreci? de-  coctionem. Cataplasma autem simili 
coctione factas, et! cataplasmas?! simi- et pessus malacticus adbiberi oparet 
liter quae malaxint, sed et pessos ma- — Quod si diuturna sit passio, uteris epi 
lacticos adhibis. Si autem passio mismes et himiasin de aromabus em» 


prolongaverit, uteris vaporationes et — fecta; solvit enim fymon de ysopo yg. 
suffumigationes? ex aromatibus. Solvit et nitro et terebentina pessus. 
fymnata? pessus de ysopu'* et nitru'? E 

et terebenthena !* factus. 


[Cnvrrrag Liv, t. V, p. 546] 
LXXXV. Ad inpneumatosin! matricis, 
Inflatur? matrix ex frigore aut avorso 
aut ex dilficili partu?, matricis [254] os* 
clauso facto, aut ex sanguinis glevola in 
matrice? facta, quam Greci trombon* 
** therebenlina, — 


lirica, — ^ 





ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 54. 


amt, de? qua re dupliciter quam 
&* ft ventositas in matrice’: est 
udo in cubHe!* ipso concipitur, 
»medmodum et in intestinis!! contin- 
e potest, et maxime in cholo? ali- 
indo per poros ? invisihiles'* inflatio!* 
me singula membra insertat, et 
pierea passio videtur occulta". In 
nes autem ventositates inflatur sub- 
xralis pube!* tenus, non minus 
am in ydrope timpanite?*. Dolor se- 
itor durus cum punctionibus?*, per- 
mens usque ad diafragma et stoma- 
an* simul et tensionem faciens, non 
imus utrasque latera tendens, et in- 
pinum ventositatem ** significat esse in 
secwatione vel in ipso sinu? matricis, 
bile collectus cum mormur*' et sonu * 
"Margens, quemadmodum et in in- 
μαλλον feri solit. Quando autem pro- 
kagua fuerit passio, insanabilis fit, et 
Wunde in corpore ventositas est?*, do- 
lms nimioe © facit. 

Caratio ventositatis. [n initio igitur 
! tio abstinenda est et * embrocas de? 
des rutino, et si nihil est quod prohi- 
bent, Bebotomus adhibendus est. [nca- 
lime autem facis ex aqua, ubi de- 
WEri ruta, puleiu, artemisia et his 
lan. Quod οἱ adhuc manserit aegri- 
Wb, etiam diuturna facta est passio, 
Warüem dabis dia coloquentidos?! 
We, et primo pycra? dahis bibere. 
Jaris vero cataplasma de caricis, ysopu, 
lime, rota. Item alia dia spermaton *, 
PS semen, cyminu *, anissu *”, feno- 


381 
La 
quando etiam ex toto subventralem, 
non etiam minus ad ydropiciam tempa- 
nitem exsistens. Adjutoria autem ad 
haec oportet mox ab initio passionis, 
inveterata enim passiones baec insana- 
biles fit. In initio igitur, si nihil sit 
quod prohibeat, flevotomanda est aut 
catharticum dandus est dia coloquentedos 
hiera, ita cataplasmata de ficis et ysopo 
ygro ruta, et ventosas cum scarifationem 
et malagma poliarcion. Incatismata au- 
tem decoctione evisci et ficis; pessus 
vero adhibes confectus de terebentina, 
galbana, smyrnes, yreus et ysopo. 


τὰ. — * solvit. — * matricem. — '* cobili. — "' intesinis, — '* colo. — !? porus. 


"9 invigbilis. — '* inflacio. — '* propteria. — " oculta. — '* pubi. — ' tempanitem. 


. — ?! stomaci. — ?* vintositatum. — * ipsus in. — * murmore. 


‘ms — ** et. — ?" doloris nimius. — ** ex. — ** et. — # incatismata. — ?! dea 


— 9 gira. — * pigra. — 3) isopo, nitro. — ?* sparmaton. — * cimino. 


382 .—— ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 54. 


culi* semen ameos?*, ireos* farina. 
Ventosas autem ponis cam scarifatione ; 
incatismata vero uteris ubi coquis ruta, 
puleiu, artemisia, cassia. Pessos ma- 
lacticos*! vel incymatismos '* uteris in- 
catismata de caricis et ibisca" ubi 
coxeris. Malagmas vero uteris poliarciu* 
et dia spermaton '* et die dafnidon'* et 
dropaces*" et senapismas®, et aquas 
naturaliter calidas utatur [354 ν΄]. Quod 
si trombus® ος” matricis obtruserit. . 
ex quo ventositas fit inclausa, uteris 
incatismata  habundanter et inmisso 
digito resolvis glevam sanguinis. Si 
autem ex frigdore et aliqua corruptione 
et difficili partu os matricis fuerit. oh- 
clusum aut*! trumbum ® obtrusa, in ac- 
cessionibus vero adhibes calefactionibus, 
potionibus ** incymis 9, cataplasmatibus, 
ventosis cum scarifatione. In declinatione 
autem prolongatae passioni frictiones * 
universales? vel locales**, dropacismus, 
senapismus®. Cataplasma vero de ca- 
ricis et nitru ** οἱ absentiu*! epetismas't, 
quae supradicta sunt. Primo autem 
cerotos, postea vero incatismata, ubi 
coquitur pastinaca ?, daucus, puleius, 
artemisia, ysopus**, lauri. baca. [psa 
autem virtute et pessi** de ruta, mel et 
nitru**. Similis autem est et hoc: caricas 
pingues contusas, ut omnem semen- 
tem? ejus auferas — 1, cyminu tritu* 
= Wd. afronitru**. £ i. Propter autem 
multa ipsius mordicationem et acre- 
dinem*?, in lacte? ante intinguis eum οἱ 


39 Lu 


# fenaculo. — * ameus. — “ vrius. — ‘! pissus malacticus. — # i 
visco. — " puliarcio. —  »parmaton. — % dafniton. — " dropacis — '^ seas 
— "' trumbos. — ^ lios. — ' si deest. — * ob. — 9 trumbos. — " pocas 
9 jnicimus. — *'* fnccionis. — " universalis; — % localis. — ** senapismo. — * 
— * absencio. — *' epitemas. — © pastenaca. — *' isopus. — ** pisse, — * si 
* omnis mentem. — *' cimino lrito, — ** afronitro. — * agridinem. — ? sd 


43 


ORIBASE, SYNOPSIS, IX. 54. 383 
T 


sic" ueris. Hem ad duritias matricis 
cera libra i, butyru? libra i, oleu rutinu”t 
libra i oleu irinu?* libra i, oleu nardinu? 
libra i, mel libra i, nitru ^ lig. Item 
aliut malacticu ? et calasticus?* proba- 
s peseus?* : cera librai, oleu susinu *? 
libri, oleu roseu *' libra i, oleu Cy- 
pra libra i, adapes® anserinos** li- 
bra i, ireus** siccu** libra i, tereben- 
tma 7 vi, adapes*! leoninas — vi, 
adapes® ursinas 7 vi, medulla cervina 
+ ii. Facit ad inflammationes? et 
dolores?! et duritias diuturnas οἱ infla- 
tiones*, 
LXXXVI*. Ad tymos!in matrice? 

Sargunt tymi in matrice circa pinnacula ejus, in veretro matricis, interdum? 
& circa os* ipsius. Verruca? est enim aspera, quam Greci tymum® vocant. Oportit 
miem medio ferramento extendere conpraehinsum? tymum'5, incidere ferra- 
mento, quo!! polippus! inciditur. Cum vero amputaverjs, pulverem [256] uteris 
qui mnguinem reprimat", quale est * quem Greci* stalticon'* appellant, id est 
palace? pulver aut stipüria scisten'* cum aequali? pondere lapide defrigu?? οἱ 
rose flores?! et mali granati® cortices?! siccas; haec et repremunt et purgant et 
fh ciatricem ** ducunt ulcera. Interiores?? autem de cicida* cataplasma inponi- 
mus, fogientes ?. cirurgia ?*. 
[134] LXXXVILT. Ad mamillarum causas dibersas! et cancrum et omnes vulnera? 

vel in aliis locis factum?. 

Ad cancros* in mamillas* vel in aliis locis* qui se comedit Archigenes? 

"posuit? hoc modo: in Adriano? optimo: vino $$ xx ros marinu $5 xii, co- 


" se deest, — 7" butero. — ^ olio rutino. — ** olio irino. — '* olio nardino. — 
" Waletico. — 7* calasticos. — ^ pissus. — ^ olio sissino. — "' olio roseo. — ** olio 
Ciprino, - * adipis. — 3) auserinus. — "' yrins. — % sicco. — 37 terebentina. — 

Μαι 5 adipis. — '* inflammacionis. — "' doloris. — ** inflacionis. — Cnari- 
"E con : ! trmus. —* matricis. — ? thimi. — * matricis. — ? etiam addit. — * hos. 
-! Que — * thimum. — * conprehensum. — '" thimum. — !! quod. — + poliphus. 


" mpromant. — quali e. — '* Grecis. — '* talgou. — 7 galla. — '* scistes. — 
que — * defrigo. — * floris. — * malegranate. — * corticis, — * cicatrice. — 
' Marra. — * caecita. — "' fugientis. — * cirorgia. — Cauap. rxxxvimm :! deversas. 

+" akes. — : factum deest, — " caucrus. — * mamillus. — * vel in aliis locis deest. 


U Arcigesis. — * conponis. — * Atriano. 


"C qui sait jusqu'a la page 387 manque dans la traduction de Laon «t dans les ma. 
grecs. 


38^ ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 54. 
prese: pilas libra i, galla asiana nigra 7 vi, casa syringos 9 optime 7 vi; conten 
baec infundis in vino suprascripto diebus tribus, quarta die coquis cum san? 
copressina , agitas donec quinta aut sexta pars remenest?, tollis et preicis herkes; 
sucos autem itero  coquis, donec mellis habeat" pinguidinem*, tanc in wn 
vitreo'* reponis. Uteris autem medicamen purum ad cancrum; si awiem po 
guior se fecerit, vino infundis. Maxime autem si talis sit? passio, adbibendu 
est; laudatus medicamen ad hanc passionem est. Mitigat enim dolores lacte re 
lutus muliebre'* aut vino. Facit autem et ad caneros et in aliis omnibus hes 
et ad aures! et purulentas® et ad gyngives® infasas et ad dysinterices® du 
gyreos? : oleu* vetere librae iii, cera libra ic, colofonia libra ic. adapes® per 
cinos* libra iz, lythargyra? libra i, psimithiu* 7 vi, lini semen saces? ^, 
gyreos®, id est pollines tenuissimas? tridiceas® 7 vi, libanu > ui; confie e 
uteris. 

ltem emplastrum ad vulnera cancrosa mitigatorium? : lythargyru?* ibn i. 
adapes porcinos? libra i, vitella** ovarum assa?', id est cocta dece, oleu? cysts" 
octo; lythargyru'* teris cum modica aqua, superfundis" [357 ν] oleum e sx 
vitella 9 ovarum mittis et teris simul. Adapes autem cum resoluta cem ia 
duplici vaso et super in mortario ubi tritae sunt aliae species mittis. Usus sum 
ejus est resolutus cum oleo roseo, et cum mutaria lanea aut linea, quemst- 
modum expedire videtur, inponis. Dolore autem mitigato*, medicamini admi 
cendum est murra, ireus*5, aristolocia ana 4 iii; hoc est si% sine valen 
fuerit est adbibendum. 


Ad mamillarum inflammationes*!. 


Sesamus bene tritus cum butyro habundanter malaxas, inponis cateplas 
mediocriter tepida duobus diebus**. Inflammatione vero non solvente*”, tras 
eundum cst ad ea que fortiora sunt, quale est panem infu[su]m, quod interiw 
est; teris et cum herba?! perdiciadon, id est vitraginis folia, ita ut sit usa pen 
herbac οἱ duas?! panis et ceroti mollis pars una et media; teris panem cem 
herhas et cerotum supermittis, miscis et uteris, et hoc duobus diebus habest 
positum hoc, οἱ pos[tica 9 ruperit, perfectius percurat*. Item aliut die boss: 


9 wnmgu.. -- " spatule. — ' maniat. — iterato. — !* habitet. — ? et addit — 
ντι UT. ait deest. —- muohlebre deest, — !* ct ad cancros..... aures dett. — 
Uoperwbeutus — ‘ ginguas. T desintericus. — * dia geryus. — * olio. — * adips. 

* porcinns, -07 litargers — * paimicio. — ?* sucus, — ?* gireus. — ?! touts 

* (ntelas— P mitigeturium. — * litargero. — ?* adipis poreinus. — * veille. — 
" aa deed, - clie — % ciatus. — % litargero. — "' siperfandis. — '** vet. — 
^ adips " wütgtanto, — " vnius, — se. — " inflammacionis. — * betere. — 
* s viel daas aut tres bores et sic add t — * solventem. — " herbe, — * parti adit 

** vat quat μονές ^ coat, — ? anodinus, — % adipis pallinus, — ches. 








"ORIBASE, SYNOPSIS, IX, 55. 


[Cnarrrng tv, t V, p. δή.) 4 
[188] KGIL. 4d proruinam matricis, 
Repraemere igitur oportet prorui- 

mam matricis, priusquam aliquam 
lima mutatur ad provocandas scybalas. 
Similiter autem et οἱ vissica urina col. 
+ ecta est plena est, hoc catheristno ex- 
trahenda est. Ita. sematizanda est quae 
jte, patitur in lecto supina, conclusus ha- 
bens pedes et suffragines flexas et cocxas 
apertas habeat. Postea accipes floccum 
lanae mollem et scemate et pinguidinem 
secondum inpositionem loci ipsius et 
in suco ypoquistidus aut acacia in vino 
resolutis, id ponis matricis sine violentia, 
sursum ducis omnem quod ruinabat, 
donec tumor totus in matrice fiat in 
loco suo, et eooperis extrinsecus (181 v] 
'spengiam peetinerm expressa de puseu , 
in qua foit infusa et in Tento conloenta , 
et extensas simul et conpositas habens 
invicem coxas, alteris secundum alte- 
rum positas, Post autem haec, ventosas 
' adponis cum flamma multà per umbi- 
Vieo utrasque ilia. "Tertia autem die, su- 
^ ΜΙΑ dana, insederé eam facis in vino. 
in decoctionem robi aut myrte aut si- 
dliae. Post haec autem quod inposita fuit. 
dana tollis et alia hoc modo facta et in- 
fusa medicamini inponis, et cataplnsma 
extrinsecus inponis subventrali de dac- 
js. His et alfita aut lenticula et sidia. 
Tertia vero vice iterum haec facis donec 
experimentum manifestum cognoscere 
«possit, quod jam permanet ea quae pro- 
rninam facient. 


iérum post teria die [259 ν] hoc 








de extunduntur dies , et non requiescit in- 
lege specialiter natura. frigida — flammatio quamvis ante curationem a 


Anis autem si fuerit passio aut 











392 ORIBASE. SYNOPSIS, IX, 57-58. 


ana dragmas iiii, teris cum lacte vaccina aut capruna*,.et panis interioris mellen 
mittis, et teris fortiter ut mollis fiat‘; malaxas admixto oleo roseo et ponis cala 
plasma et superponis? deforis folia betae aut lactucae. Est* autem quando epi 
et crocu? cum lacte!* terentes!!, supermittimus? cerotum de oleo roseo factem et 
in linteo? inductum superponimus. 


ltem ad podagras ex alio anctore cerotum'*,— . 


Opiu'* Z i, gyreos!* ii, cera ὁ iii, oleu? quod sufficit, cum suco hmi 
seminis'* sucos'? teruntur et remissa superfunduntur [361 v"]. Item cerotum*: 
afronitru?! — 11, stipteria scistes® Z iii, linis seminis sucu?? i, cera alu 
2 iiii, oleu** ^ viii, adapes anserinos* — i, conficis et uteris. Item aliat probe- 
tum : afronitria + xx, stipteria scistes** = vi, cera ^ vi, oleu commune? ln i; 
teris stipteria 3 et afronitru* cum?* suco lini seminis, et supermittis resoluta ei 
uteris in ipsa accessione et in initio passionis; mitigat dolores? mirabiliter. lien 
aliut, quod usi sumus frequenter et ad multos?! probabimus ®, faciens in super- 
positionibus quemadmodum et in principio : sales 7 iig, cera alba libra i, des 
roseu* $5 i, ovarum albumen nove*, afronitria nove; frigis sale et tunds”, 
solvis cerotum?? et super sale, mittis afronitria vero aceto et supermittis, et am 
refrigeraveri*, mittis albumen ovarum et uteris. 


[CuaprrBE γης, t. V, p. 553.] 


(26: v°] XCVIII. Curatio articulis XCVII. Curatio in articulis sciredss 
induratis cum in tionem. inflanunationibus. 
"^ Violae albae! radices? cum acito? Ad porus autem in articulis [όν 
tritae et inpositae* solvunt duritias cum dictum quidem est in septimo libre, 
inflammatione * factas, et sanat caseus* dicendum et nunc est; radices vide 
vetustissimus et acressimus? in arti- albae cum acetus cyrumerias in at 
culis? poros factos?. Usi!? sumus cum  culisinflammacionis sanat ; careusquee 
porcinae carnes insalatae!! veteris?! de- — acerrimus articulos poros habentibesis 
coctione!? in mortario admixta et trita, — articulis usi sumus [183 v'], et porss 
ut se in uno'* bene colligat et inposita carnes salsas ubi coctas sunt in me 
magnifice!* jubatus est. Erumpit enim — tario, ubi teritur caseus cum ipse 


* capruno. — * et addit. — * siperponis. — " est deest. — * opio et croco. — ^ li- 
tem. — ‘! torpentis. — '* sipermittis. — * lencio. — !* ceroto. — 13 opium. — * fr 
reus. — '? olio. — '* sementis. — !? sucus. — ?* ceroto. — *! afronitro. — ** scit. — 
35 suco. — * olio. — * adipis anserinus. — % stiptiria scistis. — * comuni, — * hp 
tiria. — ** afronitro. — * cum deest, —*! passionis. — * multus. — *? probevisss.— 
?* olio roseo. — ?* novem. — ?* et addit. — ?? ceroto. — ΟΜΑΡ. xcvi : ! viole ale. — 
* radicis. — ? aceto. — * inpositi. — * inflammacionis. — * careus. — ? agree — 
* Ucolis. — " porus factus. — |" husi. — "' porcini carnis insalste. — " uteris, — ? de 
coccioni. — "' ano. — ' magnifici. | 








ORIBASE SYNOPSIS, IX, 61. Loss 
si iniantur scialicos!,. benc jubaots baec. sanguinem educendo; PE 


quae et sanguinem magis evacuando ju- 
vat, sunt quaedam ad haec potionis ex- 
perimentaie , ita ut perfecte de his libe- 
rentur passionibus. Simplex est autem. 
dia tesaron : camedreus libra i, genciana 
+ viii, rutae semen siceu £i, aristolocia 
rotunda « viii, trita cernes et das per. 
ut sit bene digestus, cum aqua frigida. 
sedem in anno vertente. Dia epta 

autem recipit haec + cypperien + à 
centaurie + iii, genciana — v, aristo- 
locia rotunda + i, agaricu + iii, petro- 
sileno + i, mel Attico librae v, dosis 
4 i cum aqua cyatus iji, ceterum vero 





396 ORIBASE. SYNOPSIS, IX, 62. 
shoes mults mbolvis*? vestimentis, 
demec persedet?. et mmraveris® εἷ- 
fectum 
Ad sacos potio. : 

Ὠνὰ radices antequam se suliebit* 
cvilxns cum palo reberce ^; tandis in 
pda hreca cum pudo hrare? et colas 
cama pane spesso ra camco hgneo‘® po- 
tomes σωμα et παν viaum bonum 


Bt cum ex»ent de solo feris *. in ** sa- 
bana coperu " eum et jarest* im ipsa 
quam patitur parte ora? media: hoc 
euum Ceu per tres jovias?, et cam Dei” 
adjutocu: * liberabitur ab ipsa passione. 
ένο ad soumis *epethima": brassicae?* ' 
cuins libra i. de vitzs sarmentae *? anus 
libra :. pice hquida 7 vi, pice sicca 7 vi, 
eiei* librae u. coquis sumul et in cervina 
pelle tuducis et superponis sciatico. 
ltem emplastrum. sciaticis optimum : 


7 ui, picula" hbra:i. conficis et uteris. 

leur epethuma ?* sciaticis : pace? h- 
quida, resina pytuina " sicca, axungia, 
suitur * aequalia pondera, confici. et 


uteris. 


" involves. -— * persudit. — ? mirabilis — %* scialices. — ?" sable —" 
roborio. —  liguio. — ' ligmio. — * equale. — *! et. — © cosiusa, — ^ liga 
tuso, — '* ipsa diae. — '* statum. — ' sanum dewst. — '* foras, — * et. — P" 
—. " epaciat. -- 7 hora. — ? jovos. — * Diet. — 7 adjutocimm. — * seid. — 
teu. — σος -— 7 saruwutis. — % olio. — * uitrum. — *' gelbasis. —" 
greco. -."' lesciva. . "" di cimeru. -- * lacia — ‘ pecola. — " epitems — 
- - * pets. -- " sulfor. 


ORIBASE, SYNOPSIS, ΙΧ. 61. 397 
em malagma satis bona: pice li- 


a emina, brassicae ustae** cinus 
lI, sulfur vivu® Zi, picula** et 
s coquis, donec amolintum* fiat; 
» ab igne et modicum refrigerarc 
aittis, et sic solfur** tritum paula- 
superspargis *; agitas frequenter ne 
rfundas et uteris. 

iw scaticis emplastrum; facit** 
»dagras in declinatione, facit et ad 
Hicos ** et ad recentes vulnera ferro 
sas et ad indignationes!** inguinum 
ad emnes apostimas et duritias et 
adas?* ; conficitur sic : Iythargyru!°? 
d. sales orectus Z x, femus ovium 
d, oleuttt 4 x1; litargyru!** et sales!*? 
is saptiliter 1% et coquis cum oleo ut 
apolintum et sic mittis femus, οἱ 
ms miscuerit, mittis in mortario 
tens donec infrigdet, et uteris. 
Scaticis emplastrum, qui in tribus 
is tine dolore facit et in tribus diebus 
r im ^ i, piper 7 ii, medulla boina 
Wa ^ij, axungia Zi, sevu taurinu 
i, enlofonia 7 i, aspaltu Z iiii, con- 
7 et uteris !*?, 


Επ comen OntBast IATROSOFISTAE 
naucrren VIIII. Deo GnarTIAs 195, 


[186] Ad** eos qui sanguinem per urinam faciunt; Criton in libro tertio. 


Süpteria scistes Z iii, tragaganta Z ii, gummen Z i, teres, cernes, das in sapa 
lus ji, quando quoque totum. Item ad Theodoto auctore ad hoc ipsum : stipteria 


" bassci usti. — * solfor vivo. — ^ pecola. — ** amolento. — %* solfor. — 
is. — ** et addit. — * et artriticus. — '* indignacionem. — !°! ceradas. — 
Borgiro. — '** olio. —!* litargero. — '** salis. — '** subtilissime. — !°’ sciaticis.... 


αν deest. — '"*. loco finit..... gratias habet : Explicit liber nonus. 


' Ce qui suit, jusqu'a la fin du livre, est une grande addition du manuscrit de Laon, 
[πο laissé de traces ni dans le texte grec ni dans les manuscrits de Paris. 





ORIBASE, SYNOPSIS, IX, cna. AppiT. 399 

liem alia unctio artreticis et podagricis et ad omnes facit dolores : rutae folia. 
virides. wi, lauri bacas virides # ii, cymino modice contuso # i, vermenne 
herbae cum radices et ramis suis; teris haec omnia, infundes in vino vetere. 
optimo dies duo, ita ut sint herbae coperte; tertia die addes oleum Savinum aut. 
Histeieum libre xv et tamdiu coquis ut totus consumatur vinus, colas, facis un- 


gmentem etuteris, — 
- Mem unguentum ad podagras et geniculorum dolores : samsucu , quiminum , 
dant bacas et rutae folia virides coquis cum olio et uteris. Samsuco # iy. 
Iuuri baea # i. quimino 4 i, rutae folia -- iii, infondis in vino et coquis ut supra 
um oleo libris v et uteris. 
. Ad podagms cerutus magnus : afronitra pilas n xx, stipteria scistes ^ vi, cera 
psi, oleo commune libra i, teris stipteria et afronitro cum suco lini seminis et 
mesolvis cera cum oleo et supermittis; facit in commutionem et in initio et in statu 
 parsgosirat. Item cerutam : stipteria scistes 7 iii, afronitru 2 iii, teris cum suco 
ini seminis, cera & iii, oleo 7 vi, conficis ut supra. 
hem ad potagras, quem usi sumus saepius [185] et probatum est a nobis 
facere. im soperpositionem, sient et in initio potest repremere et mitigare do- 
dores sale dii, cera libra i, oleo roseo $5 i, de obis octo albumen, afronitra 
et cerntam supra mittes et cum infrigdaverit super- 
mittis albumen ovarum et uteris. 
rem. crisma ad podagram : centauria croco magmatusa equali pondere teris 
emm aceto, inlenis ; mitigat fortiter. Item alia erisma ad podagras : libano — iii, 
| sencia 2 ii, smyrnis 7 iii, ammoniaei & i, ladano 7 i, aceto quod suffieit, inlenis. 
.— Rem alia t trogaganta + i, iu à, afronitra ^ i, cum aqua teris et superlenis in 
normales mere 
ieis ad inflammationis et dolore probata est cataplasma : fenu- 
- eli wemen cocliares ii, fabae cocliarem i», alfita cocliares ii, coquis in aqua et 
(o onis et mutas in die bis. Item alia dia fabatus podagricis et ad omnes dolores 
t flegmonis vel duritias : cera Z- v, oleo roseo ^? ii, oleo anetino «2 à, erigmon & ii, 
Stella ovarum n v, conficis. ltem alia pixidis ad podagricus : adipas anserinus & ii, 
Για ii, atminoniacu à ii, eolofonia 2 vi, cera + vii, croco 7 c, oleo x, 
laetis vacei nigre 2 x. terebentinis unciae vi, ovarum vitella n viii, conficis et 
teris. Tmplastrum podagricis dia nitru : cera libra una, nitru Z iii, fenogreco 
oleo vetus libra i, colofonia libra i, et cera resolvis in 
oleo, et supermittes caetera trita pulvera. 
.— Wem alium emplastrum podagricis : lixiva de sarmentis de vitibus nigris factum 
de brassicae cinus facta + y, fenigreci farina > ii, nitro rubeo iii, 
ii; ammoniaeu 2 ii, pice liquida - viiii, pice sicca Z vili, galvanis 
i, eonfiis et uteris, em podagriis zeera librae ii, resina fixa Z vi, nitro 
— A li olenm vetus S5 iy, spieus allei xxii; confieis castus luna septima et quando 
eosfieis , dicis Quo γεχαραξ σαφωήπεως. 





ORIBASE, SYNOPSIS, IX, cuar. avoir. AOL » 


7 ὃν alibi 4 vi, mittes dosis integra Z it in mulsa. Item antidotum podagricis : 
isu, piper, enicu semen, quimino 
dosis vero est ex ipsa confec- 


zs sintiber Z ii, quimino longo + à siliq. ii, epythimo z- 

dosis pulver factus siliq. n xxvii, admisces euforbium silig iii, ut sit pot 
xl, cum mel cocliarem unum et vino mocta una pars. De coronopodio 
podagricis probatissimum, quod usus est Galata in Oriente consistens, hoc habebat 
experimeniatum, sine dolorem mox facit patientem confestim accipiens in ipsa. 
isi inziber Z vi, qui- 

mino Z vi, ameus Z vi, coronopodio « vi, piper £ vi, euforbio [186 + sli i 
i una dosin admisces et invenitur 


ο ο οπωνωκι jejunus usque ad hora sexta. Item alium catharticum 
laricem, calicem unum bibat, omnem injuriam stomachi et pectoris deponit, et si 
sanguis dominatur abstergit; quod si laragatum bibere non potuerit , agarienm 
semenuces unam ant secundum vires cum aqua calida aut cum vino vetere optimo 
ast eum absentio bibes. Paylotrum album ad artreticus, podagricus οἱ stomathicus 
et ad omnes cansas vel vitia in longis passionibus: amilu, quimollia, pumice, san- 
darace. stipteria scistes, livanum, lithu Asiü, stafidasagrias , elleboro albo, ellevoro 
x 3 haec omnia trita facis pulvera et mittis in caccavum. 
carofillo + c, et de pulver supra- 

Meriptum mittes 2) x, arsenicu ^ i, in aqua ex aporima malve silvestris radicibus 
Lenetas aut visci radices coctas, et ex hoc in balneo inducis totum corpus, sic enim 
fit albus psilotrus. Item podagricis potio de coloquentida. Coloquentida aperis et 
iamples eam de vino Cfetico ab hora decima usque hora diei prima et inde expremes 
« deo bibere et sit jejunus usque ad sero. Item alium catharticum : ammuniaco 
solidum unum, aloe epatites siliq. vi, euforbio siliq. dosis una est in 

talda aqua facis wellas n x, Ad artreticis unguentum : euforbio + i, gitter zi, 
senape + i. oleo anetino aut communem quod sufficit. Pigra Galeni qui recipit. 
illoe Z viii, einnamomum , nardostacius, silobalsamo, masticem , asarum ana Z ii, 


vn 26 





. 402 ORIBASE, SYNOPSIS, IX, cma». ADbir. 


croco Z ie, et si cinnamomus non est, cassia mittes Z i. fera Galeni fortissima 
facit cefalargicis, stomaticis, epelempticis, colericis, melancolicis, flegmati 
quartanariis, stomaticis, emitritaicis, ydropicis, pleureticis, diaforeticis, elefznt 
podagricis, artriticis, sciaticis, dysintericis, cyliacis, apoplecticis, paralyüc 
qui mania patiuntur, ydropicis, hictericis, epaticis, spleniticis, ambriopi 
litargicis , nefreticis; facit ad oculorum passiones, id est cymosin, extenuat o 
visum, cerebrum medetur, auribus auditum praebet, fauces et arteria pur 
dentium dolorem conpescit, res mirabilis est mulieribus, vocem claram 
asmaticis. 





401 ORIBASE, EUPORISTES, I, 1. 


faciam tibi ad singulas passiones diversarum generum adjutoria, ut ad discer- 
nendas simplicium virtutes in peregre proficiscenti, quae facile inveniuntur in 
agris per varia loca, ubi docti minime inveniuntur medici qui impedire possiat; 
de qua re mili videtur nomen tantum medici et non artis requiras industriam, 
in qua olio faciente ad discendum minime sis inbutus. Unde petitioni tue prebens 
consensum, ex ablu Galieni quae ad Dioscoridum οἱ Appollonium vel ab aliis 
qui de virtutibus herbarum scripserunt, quae per agros inveniri possunt, quae 
ab ipsis scimus esse probatas, elevantes, veraciter per nostra tradimus in hanc 
Euparistum scripta direxi quod ti[bi] vel aliis in longo gradientibus peregrinatione 
prodesse poterant, Experimentatas igitur a nobis vel antiquis temptamur dicere 
de simplicibus medicaments, quas Greci apla vocant et eas in tres dividunt partes: 

una quidem est quae unicuique infirmitati adhiberi possunt ex simplicibus medi- 

camentis, et singulae diversas habent virtutes et particulares usus; secunda vero 

jars est unaquaequae habens ad sanitatem ex selectis materiis cura adlibita; tertia 

vero pars est quando singula cum singulis vel aliis admiscuntur considerata pas 

sione; tansactos ergo hos tres tropos in his quae facilius invenire possunt, addis 

cliam ut a me tibi quae ab incolomitate humanae naturae expediunt conservandam 

debere scribere. Incipiam ergo exordium a cunabulis infantum. 


[ CuaPrTRE 1, 4. V, p. 562.] 


Ad infantum nutrimenta. 


Nato igitur infante, mox ab initio est nutrix eligenda, quae lavori et cibis coe- 
petentibus ministrantes disponenda est, ut lac bonum babundantius ministrar 
peut Labor enin ait ascensio collis, aut deambulendo exerceat laborem & 
laucficium faciendum, telas texeat et maxime susales, et ad pila pilas piste d 
«Jas de puteo cum aqua plenas levat. Cibos autem utatur ptissne sucus, et de 
εσυ fanna et mel sucus accipiat, pisam manducet et pisces qui non sun 
de pelagv. «οἱ neque eos qui duras babent carnes. Vinum vero dulce bibant e 
qui boo sunt edem; caseum autem et tragunata vel ab omnibus holeribus absi- 
nant qyvter sodas ἑσοίαίας aedant; optima autem ad haec sunt et bonos is 
CN Y secus faciant et maum infantibus prestant. Accipiant eaim et dactuls: 
s.s cim sant ét purgant sanguinem et utilem preparant lactem οἱ bee 
voco Mnant. Pessona autem ad baec sunt menta et ocima; corrumpunt enim fe 

er acte Now nier tam ec oommatie viri omnino prohibenda est, quae et hoc 
esce vai ov SIS gesecat laciem, et maxime ab omnibus rebns plus boc noctt 

atas, (1 üvg nc AD or b sait — Ad lactem in mamillis augmentandun. 
VO sou dlc iociem OA S fa6c$ crudus aut coctus adsumptus cum pls 
Nu eut en eds acte et sufhcientein aneti coma viridis et redi 
tn Vu n i.c. ROB ον E sm: ton et cicer et animon berba extrabui! 
Seo no dev ΤΑ Fab aa ον UN uat — Optima lactis aut. pessima hoc modo 


^06 


solutus fuit, balneum utendum est et 
cybus minus accipiendus est. Pocio 
vero aquosa* sumenda est; nam si cyli 
degesti? sunt et venter solutus non fuit, 
et fit huic qui patitur gravis et piger 
corpus. Si aetiam* ipsa mens ad agen- 
dum pigrior somno oppressus esse 
perspicitur, sciendum est quia sanguinis 
indigesti humoris plenitudinem intra 
venas babundare, el enim in ventre? 
degesciv!° effecta est , et venas indegesio 
humore repleta sunt spiritus ventosi- 
tatem" tensae accenditur!! aliquociens 
et constipantur. Pro qua re multi!? egri- 
tudinis ex ipsa plenitudinem generen- 
tar, propter quod et copedis'* passio ex 
ipsa re soli" provenire, unde“ ut 
diximus donec ventris degeratur pleni- 
tudo, requies est indicenda cum somni 
habundancia Post vero venter. deges- 
serit, exercemdo coasumatur" que in 
venais facta fuerit plemitado. Hec enim 
beoe ab antiquis dictum est. quia pleni- 


Ux. wem labor «vt. 


US APITRE LI. 
AN NT uwecamt ο cR 
QUAS 4 MU STE: temet 


A x ον αν ME LUN Vue NITET 
Pre gr. τε. à: made 


DR — qu ol 
^ = P be AME... — , 
Bc x δν « tha). τον S -- 
At. ERA ἕ MX. "Tu mes 
bases As". aS D nt. 


ORIBASE, EUPORISTES, 1, 2-3. 


haec etiam nec dormiant, convenit ds 
dare potum calda aqua frequenter; hsec. 
enim ad mordicationes miligat et labe- 
rando intestine digestionem puryat ᾱ- 
borum et ventris egestionem procure 
tam; balneo uti necesse est; cibos vero 
aquosam. — Si cibi digeruntur et vauri 
sit duritia. Quod si cibi digerantur bone 
et ventris constrictio sit cum gravidie 
corporis et tardo membrorum meta pi- 
grior sit οἱ mens ipsius obruta sit a 
prisüna actione et somnus sit obpre- 
sus, scire oportet plenitudinem eme in 
venis indigestam , in ventre vere digs- 
tio facta est; nam indigestio in vonisest 
el cum ventositate replete tenduntur e 
tur; sed et alia quam plurima male ex 
ως ef&ciuntur plenitodine. Propter 
quaodo haec plenitudo accidit, qum 
Greci copedin vocant, donec digestio ia 
ventre ciborum fiat quiescere debst 
bomo, post autem haec exercere, et pest 
eiercita&onem — resolvitur — plenitudo. 

Hoc enim est apud antiquos p;ropositum 

dicentes qui copos copon liae, id est μ- 

bor iste ventris solv.t laborem, siind- 

zestus sit venter multum laborat 


t OV. p. 5660. 
VIII. 4d ces quibus cibus in centre 


corrtunpitzr. 


Quando autem cibus in ventre στ” 
r:mpètur, confestim si corrupti suat ib 
*t per ventrem. efionduntur quae cx- 


* capesuo, — ^ vepnisolslr. — 
^ wc --  atmee. — U cosssmisr. 
"ovsrsmpabtur. — * cvbi deal. — 


LR — 


ORIBASE, EUPORISTES, I, 3-4. 


it laborantem: sin vero per ven- 

! degesa* non fuerint, danda 

ies «que micius purgent, qua- 
wont deaspoli 


nt 
, quod nitrum 


aliam et com earicis cynicus 
|t i" milia. Quibus autem frequenter 
bus corrumpitur, oportit ante cy- 
am movere! vino‘dulee potatur, fu- 
di sant eybi , quia ® carbunculum 
myewmmt et eos qui facile corrum- 
panur;'elegendi sunt eucymi, id est 
«que bonus facinnt! sucus et ventrem. 
elsant. Interdum vero expedi 
epe que mediocriter purgant, quale 
est pygra medicamen, Contingit autem 
sis [163] que? haee necyleguni 
olleetus in eis malus humoris vel cor- 
ruptus ot eonprehendantur ab aegritu- 
dinem, que vexantur aut certe insana- 
bilis sit, id est podagras et artriticas 
out relreniticas passionis. Saepius enim 
95?* hoc acutam incurrunt passionem , 
de quà vix evadunt. 


ant ac- 


[Cmerrn iv, 


XXIII, Si ex labore quis infirmit. 


Si ergo ex aieo! labore;nimium et 
‘ele aut forte? eveniat egritudo vel 
litus, Muescire? oportit et perfrecare* 
Lr — * digesta. — '* diaspoli 

- tua 1 qui, — * faciant, — 
liec? aliquo, — " forti — 


407 
Lu 
rdpta sunt, nihil mali subsequitur. Non 


autem soluto ventre... inritari oportet 
ex his quae. mitius resolvant ventrem, 
qualis est diaspolites, nitrum aequalem 
cum aliis speciebus habentem, aut de 
saricis et enies pastillus confectus hoe 
modo : earicas xxx , nitro candido Lun, 
nico Lir; cum vino et mel coctum com- 
miscis omnia, et utraque macerabis ut 
exinde pastillos facias xxx et das; vomit. 
ventrem. et omnem cibum corruptum 
proiecit. — Ad eos quibus in ventre fre- 
quenter corrampitur cibus, His vero qui- 
bus in ventre frequenter corrumpitur 
cibus, oportet eos antequam cibos acci- 
piant vomere vino dulce potatus. Fugere 
autem oportet cibos qui carbunculum 
aut usturas et fumosos generant ruclos 
et eosomnes qui non facile eorrumpun- 
tur, adsumere autem eos qui bonos nu- 
triunt sucus et eos eligere qui ventrem. 
molliunt, et ex intervalla accipiantur. 
Expediunt enim et mediocriter dare 
quae resolvent ventrem, qualis est pigra. 
medicamem, ut his quibus cacoquimia 
congregatur et faciunt aegritudines dif- 
ficile sanabiles aut insanabiles genera- 
tar, quales sunt podagrica et artitrica et 
nefritiea, sepius autem et in acutam in- 
cidunt passionem. 


t. V, p. 567.] 


ΧΙ, Ad eos qui ez labore insuaeto 
degrotant. 


Si autem ex πο labore nimio 
absque mensura et extra naturam et 


consuetudinem copodis accessit passio , 


— ^ ehinicus, — "his. — ? conrumpitor. 


antem. — | 


noglegunt. — is addit 


? quiescere, — * perfricare. 





408 ORIBASE, EUPORISTES, 1, 4-5. 
side 
manibus labare*, mos in inicio post la- 
borem calidum lavacrum. Cybus vero 
accipiat dilicatus?, solvit enim copon, 

id est plenitudinem aut lassitatem enae- 
diam cybi, ut nihil aliut opus habeat, 
Pervidendum* est aetiam ut non 
aliquis ex itiaere longo fatigatus fiat co- 
podis passio: [47 e] inferit enim negle- 
gentibus febrem quam maxime. Suc- 
curre! enim ante ei oportit quam talem | tingil 
ineurret! aegritudinem per dieta subtili 

εἰ degestibile? et cucyma procurata 
succurrere enm multa requiae. 


XXV. Si ez! estu nimio quis? laborat*. 
Si quis in ardore nimio solis stivot 
tempore laborare confectus febriat aut 
egrotit*, ita ut angusciando deficiat et 
totum. corpus calore et siccitate consu- 
matur, his mela, cerasea et cocimela 
et persica et cocumeris* οἱ mellones 
dandi sunt ad edendum, necaon at? 


sed he* cum cacyma* sint, tamen 
possunt infrigidare!? οἱ humectare 
corpus. Post balneum autem aquam 
bibat inprimis et sic postea vinum me- 
diocriter aquosum?, et post bec vo- accipit. 


elexas inprimis et sic postea cum 
aceto et lequamen |), pedis porcinus ac- anserorum ventris et a 
cipiat discoctus, sed et pullinus?^ vel 
anserinus ventris et ascellas aut aliquis 








ORIBASE, EUPORISTES, I, 5-6. 109. 
m piscis frixus accipiat. luerint olera quae non possunt στα 
si voluerit olera, quae quima generare, id est cucurbitas, et 
ma',idestcocurbetas". post haec bibant vinum frigidum tem- 
bibat nimis frigidum et peratum. Et aceipiant cum vino et mel 
am; post hec vero cum — alicam aut cum vino frigido in aestu 
im aut vino puro frigido nimio sine cacoquimia [4 ] existentibus 
sanantur. Aliqui autem prohibent pti- 
sane sucus nimis frigidos potui dare, 
quod in his verum est qui occupationi- 
bus aliquibus sunt obligati haec adbi- 
bentur. Nam hii qui voluntariam aegant 
vitam et exercibantur, infrigdari rarius 
opus habent; non exercitantibus autem 
in media aestate caumantibus aqua de 
fonte frigida aut nivata si non noceat la- 
borantem et juvenis sit, si non est con- 
suetus paulatim augmentandum est, eis 
danda est. Nam insuetis juvenibus ma- 
litia procedentibus et tempore et aetate. 
tresente, nihilnociunt® jam declinante difficilis ad sanandum 
Was*,etquibuspaulatim et insanabiles consurgunt passiones in 
procedente tempore vel | articulis et in nervis et in visceribus. 





[Cnaprrnz vi, t. V, p. 568.] 
XIII. Ad corporis facta constipacione. 
corpus frigdore aut si stipticum utatur balneum ; cognoscitur au- 
Lex pallido colore et duritia cutis et quod non facile concalescit 
Vemittit sudores. Curabis igitur eos calefaciendo per exercitatio- 
iita ut eum volvere facias in astracum balneum. Oleum vero ca- 
| eum perunguendo infundis et neque nimis frigida sit aqua in pis- 
Inm ibidem remoretur, sed exinde cum exierit antequam vestiatar 
oleo vetere perunguatur; ébtimus autem et anetinus est oleus et 
ieaneto confectus; utilissimus etiam est quibus etiam condensatur 


Veseoeyma, — ?! cocurbitas. — !* cacymus. — !* peo, — ** tis, — 
Mrigdari. — ?* et deest. — ? state, — ? pola. — ? nuces. — 7 no- 
dit, — ** dificile. 


310 


ORIBASE, ELPORISTES, ]. 6-8. 


cutus. sed et h:s qui de copo ut supra dictum est laborant de diagiron agen 


perungustur. 


[Cmirrrag vu. t. V, p. 571.] 


XXVI. S: pest cibum! exercitatas faerit 
ent pest cibo laver.t ct exinde egrotit. 
Si csbo plenus exercitatus foerit et 

ex hoc leso subsequatur. id est capitis 
replecio vel epatis constipacio, quod 
unfra.zin Greci appellant. Quod si capitis 
ambulacionibus capud? post cvbo qui- 
dem paulatim, ante cybo vero leoiter 
Quod si epatis infraxin passus fuerit, 
optimum est oxymelle dare et antido- 
tum simplicem di trion pepereont et 
absenti sicci comas fascicolum* infusas 
in aqua calida cum modico mel potui 
dabis, sed et anesu* et amvgdalas? 
amaras in oxymelle ante balneum de- 
gesto? ventre dabis et trociscum con- 
fectum de amvdalon* «similiter dabis et 
dia calamenthes electuareus'* in hocsi- 
melle?! datus jubat!?, et ab omnibus 
cybis quod pvnguis" vel spissus et 
glutinosus humoris nutriunt, donec ex 
toto passio finiatur [48], utatur cybis 
qui subtiliare vel extenuare valeant 
constipata loca. 


(CHAPITRE vim, 


XXVII. De ociosis! qui non excrcitantar? 
et sani vivunt sinc querclla*. 


Multi. non exercilandum sani sunt* 


πΙΠΙ. Ad ees qui cibo accepto exerce 
ant post cibo accepto balneo liant, 
ast cum balneum utantur, multe ia 
nes et non parvae subsecuntur et egit 
accedunt. Mox ergo de presenti be 
nibué post cibum quidem mitius, aus 
cibes vero lenius sed velotiores et æs- 


est oximellis datus et simplex dis rim 
ppaeon; dabis etiam in potion & 
absentii comas infusas et aniso et aig 
dalas amaras cum ozimelle aate bil 
neum; ventris vero facta digestione d 
dia calamentis dandus est cum & 
melle. Cave igitur ejusfrequenteramm — 
in his qui sunt colerici, et omnino 8 | 
omnibus prohibendi sunt que eH 


nuant ministranda sunt. 


t. V. p. 572.] 


XV. De his qui non exercitantur et ben 
humoribus sani nutriuntur. 


Plurimi igitur sunt qui noo cies 


Cnar. vii : ' cibo. — * caput. — * augmentat. — " piperion. — * fascsles — 
* annessu. — " amigdalas. — * digesto. — * di amigdalon. — '* electuaries. — ' #7 
melle. — '* probibenda sunt igitur omnia que colera nutriunt addit. — " pingere 7 
Cuar. vini : !. his. — * estercitantur. — ? querilla. — * in addit. 


ORIBASE, EUPORISTES, I. 8-9. 


rontemplandi sunt enim hii 
natura raro sunt corpore et 
mendo* status corporis per- 
salutem. Oportit? igitur. eis 
'* consuetudinem, sed in ea 
€; illus vero quos frequenter 
consumit*, ea que egritudi- 
rant vitanda sunt, id est ea 
Mudinem cacocymie!* gene- 
benda sunt, id est qui humo- 
iter repleunt removendi sunt 
sunt ea que minus nutriunt 
ni non sint. Omnibus cnim 
talia paciuntur venter largus 


indus. 


[CHAPITRE 1x 


IT. De evacuato corpore". 


"uacionem corporis antiquo- 
asdam sufficere videtur esse 
m, ut per singulus? dies per 
À urinas ea? per cybo et potu 
t evacuati incolumis esse sen- 

observantibus autem dene- 
incolumis permanere, urinas 
ii* provocant appii, fenucolo*, 
idicis datas. Ventrem vero sol- 
terrebentynis? olyvae magni- 
d glutiendum, cui modicum 
oportit. Utilia autem sunt ad 
a ventrem olera, beta, malva, 
[48 b] sed et porcinae carnis 


— * digerendo. — ? oportet. — 


411 
. . Li 
quas passiones incurrunt, quia sunt 


natura raro corpore vel eventato aut di- 
gestorio. Oportet ergo eos ad alias qui- 
busdam commovere consuetudines in 
actionibus; hii vero qui frequenter 
aegrotare consueverint ne fiant sunt 
prohibendas aegritudines ea quae ex 
corporali accedunt plenitudine et ex 
malis congregatur humoribus; quae 
enim plenitudines velociter congre- 
gantur auferri convenit ciborum qua- 
litatem, et hii qui non multum presu- 
munt , modicus ministrandus est cibus, 
οἱ qui crevisse cognoscitur humor seu 
colericus sive flecmaticus aut melanco- 
licus augmentatus est, prohibendi sunt 
cibi qui tales humores generant. In his 
omnibus venter facilior est reddendus. 


, t. V, p. 5712. 


XVI. De his quibus expedit ut sanis 


venter semper secundus sit. 


Àb initio igitur antiquorum semper 
visum est pro sanitate ut venter secun- 
dus procuretur diebus cotidianis, et in- 
culpabilis urinarum emissio secundum 
ciborum aut potionum ministrationem 
reddantur. Quod si haec minime prose- 
quantur, tunc utere est necessarium ea 
quae haec expellant et procurent ven- 
tris et urine obsequia. Quod si urina mi- 
uus fuerit. ministrata, utantur apozima 
ubi scandex et apius et fenuculus et 
sparagus decoquantur; venter autem 
si constrictus est, terebintina danda est 
ad olive magnitudinem glutiendum dor- 


* consumet. — * per addit. — !° cococy- 


humores. — '* his. — ' qui. — Cuar. 11 : ! De evacuato corporc. deest. — 
— 5 quac addit. — * ut hi deest. — * fenuculus. — * paragi. — ? terben- 


ha ORIBASE, EUPORISTES, I, g.- 
jusse* potui detur. Sufficere possunthec, 

si aliquid non sit quod prohibeat. major 

necessitas ventris. Quod. si forciora is* 


colymbi?* radicis, hec omnia in aqua 
decocta procalida?* eum vino si potui 
detur purgat. hurinas, humoris et san 
guinem οἱ non parvo jubamen. est, 
quibus hec fuerit in usu. Ventrem igitur. 
movens! habundancius herba. mereu- 
rialis in aqua cocta et cum sale in cybo 
sumpla , et ipsa aqua ubi cocta est potui. 
data; sabuci?* autem folia. vel epolit® 
similiter accepta. et polipodii radices 
pulver Z ii super sardinas consparsus 
datur, aut in ptysanas?? coctus sic bi- 
batur, ventrem solvit. Aliqui aetiam 
aloe dormito euntes accipiunt, quantum 
cyceris? est magnitudo catapozas? iii, 
et sequenti. die purgatur venter abun- 
dancius, cynieu in jus galline datur, 
nam opme datur epythimus?* cum 
vino in pocione. Oportit autem. eum 
qui bibeturus est cenare consuetus 
ybus non ad sacietatem, οἱ cum mane 
biberit, requiescat in lecto; purgat enim. 
sine molestia leviter, Quod si amplius 
volueris purgare, mane jejuno dabis 
epythemus? cum oxymelle dragmas vi; j 
hoc autem accipiat primum ver in inio**,. 
antequam aestus capud? ponat et elfu-- 
sus humoris qui in hyeme creverunt vel 
augmentate sunt [48 c] non decurrunt ad. 
aliquod membrum? qui pati solit egri- 





ORIBASE, EUPORISTES, I, 9. 


ET 
edit et eapud jobat et mulie- 
enstrua non bene venientibus 
tonsuebat #, Cacocymus autem. 
x humorem agridinem exante- 
ute?" corporis nascuntur et 
tdicacionem urinam faciunt aut. 
κ. laetem eum oportit bibere 
4, sed et serum lactes coctum 
ελίτ, coquetur?*, superspar- 
est vinus aut mulsa et colatur; 





ns 
quod si movere amplius vult, jejunus 
epitimum bibat tmr in oximelle, Hoc 
autem faciat in primum ver antequam. 
ebulescat et effundatur collectus. ex 
hieme bumor superhabundans et eurrat 
per aliqua membrorum loca et pericu- 
losas generant passiones. Multi ergo ne- 
glegentes aut paralisin aut apoplexia de 
subito inciderunt in ipsas facti deferant , 
et alii pati videntur exantematas similia 
aut aspera, qualia sunt lepra aut impeti- 
gines, alii acoras in capite, aerisipilas et 
aerpitas. Ut ergo haec predicta. aliqua. 
neque aliud nihil malum fiat, purgare 
oportet antequam ebullescant collecti 
humores de hieme resolvantur et cur- 
rant per membra. 


XVIL. De sanguine auferendo. 
Expedit etiam in primo Ver sangui- 
nem detrahere in quibus sanguinis ha- 
bundat plenitudo, nam opus qui exer- 
citantur venam ipsius incidere, Multi 
enim sunt tales ubique qui sanguinem 
tollunt; quod si non inveniuntur, tibias 


ü sealpellari jubebis, sicut Pergamious 


Apollonius fieri suadit his qui opus ba- 
bent sanguinem detrahere, haec enim 
totum relevat corpus, nam et caput ju- 
vat, et mulieribus non habentibus 


4 mensirua movet, 


XVIII. Ad ezantimata, 

De cacoquimia igitur ex agridine 
humorum exantimata in cute corporis. 
generantur et mordicationem in ventre 
ant in veretro quando secessus faciunt 
ventris ant. urine patiuntur; his lactem 


ha 
Ab 
existat et humorum superfluetas δὲ exu- 


berit, quibus talia signa plenitudinis 
consurgere videntur, gravitas" mem- 
brorum et sthomachi" indelectabiles 
accepcio cum turbacione mentes** aut 
corporis pegricia?, cum oppressione 
somno multo plus quam solebat et sub. 
salicionem * membrorum et venarum 
extensione, et inordenatus?! corporis pa- 
titur errores** cum calore nimio. [Isti 
enim maxime per totum corpus inflam- 
macione esse significat, et si talia pa- 
ciendo quis vomere voluerit, tenues et 
laxativa preparanda est flegma. Hii 
ergo in cena rafanus comedant et cepas 
et porrus aut sardinas*? aut origanum 
modice δὲ aut aliquid talem in coudi- 
tura, ut est tymus aut senapes. Sor- 
beat vero tysanas*^ aut et fabe farine; 
sucus carüis** aetiam manducit aedi- 
nas? aut agninas aut porcynas aelexas*?. 
Post hec autem tragmata ®, id est poma, 
pera*?, pystacia, et amygdalas vel is*' 
similia in melle tincta, et sic manducet*?, 
et ἱρι9 b]sum mel ut comedat ortetur 
necesse est et sic poma accipiat. Bibat 
autem vinum dulcem non purum. 
Oportit aetiam ipsius noclis somnum ut 
tantum sit quantum cybus degeratur, ut 
non tamen perdigestus appariat*? ad 
vomendum. Mane autem cum a somno 
surrexerit bibat aqua calida** et ite- 
rum iterumque ** bibat ut inanitasis*? 
sthomacus*? facilius vomat, et postea 
cum cvomuerit, pusca faciem fumentit 
et labit 68 os. Hoc enim oculis et denti- 


ORIBASE, EUPORISTES, 1, 9. 


expedit ut bibant cum mel, nam d 
serus de lacte separatus coquitur e 
cum bullit superspargis vinum i 
mulsa et colatur, sic enim caseum sept- 
retur. Prius salem admixtum potum à- 
bis ut plus purget aut larget ventrem 
salis, qui autem eum bibere vult si 
sale, minus movit. Sit autem de sem 
mensura in eminas quinque. Expedit 
igitur eis et hoc modo datus catartiess. 
ut ex vetusta galla facta zima detur in 
potione, multos enim juvat et vomit: 
evacuat flegmata multa; sed non oportet 
baec inordinate fieri nec omnino es 
evacuare nec ulique propter necessit- 
tem pretermittenda est nt lesio auferre 


possit. 
XVIIII. De pletkore. 


Igitur si est, oportet plus quam cæ- 
petit vomere si a cibo et a vino replel 
sunt nimio, quia ex eo patiuntur ple 
nitudinem quam Greci plethoran ve 
cant. Signa autem plethorae sunt ha: 
gravitas corporis est, nihil delectantss, 
pigri corpore, id est subsallent me 
hra, venas plenas extensa sunt et iut 
dinati horrore et permiatos habent * 
lores; haec enim. maxime per totus 
corpus essc inflammationem signi 
cant. Hii ergo vclunt vomere, sub 
lior et largior est flezma preparasdti 
rafanos ergo manducent in cena εἰ gt 
ros ct cepas et sardinas et ongine 
modicum et aliquid de thimo et sisif* 
condito. Sorbeat autem ptisane frs. 


^" superíluitas. — Ÿ exhibuerit. — % gravidas. — * stomachi. — 5 mentis. —" í 
gritia. — ** subsalitione. — ‘! inordinalus. — 3! orrorcs. — ?! sardenos. — * πε. 
— 9 ptysanas, — ?* carnes. — ! editas. — % elixas. — ** tragimata. — * perge 
--*! his. — * manducit. — # appareat. — © tepida. — ** iterumque deest. — ser 
nitas — 5 stomachus, — ?* lavit. 


ORIBASE, EUPORISTES, I, 9-10. 


jutorram [48 c]; bibat autem 
aqua* et requiescat in lectulo 
ur?! pedis ejus levibus et mol- 
dbes. Si autem cum multam 
lem vomuerit, recussandum 
dis frecentur, nam qui diffe- 
munt super ea que dicta sunt 
st melones et cocumeris se- 
. mel, aut radicem siccam me- 
n mel dabis edendam; hec 
le eommovit?' vomitum; hec 
de evacuacionibus sufficiat 


415 
Li 
carnes vero accipiant aedinas aut agui- 


nas aut porcinas, manducent enim 
timnia elixa; post haec vero edat pistacias 
et amigdalas integras in mel intinctas 
et ipsum mel manducet; bibat etiam vi- 
num dulcem non purum et frigidum, 
et post cenam tantum expectet ut cibos 
conponat et ante... aqua tepida de subito 
bibat, donec repleatur aqua et sic vomat. 
Et post vomitum de pusca faciem lavet 
et os et oculos et dentes; baec enim cis 
post vomitum utilissimum est; nam 
putrescent eis dentes qui vomunt, si non 
haec post vomitum fecerint. Bibant au- 
tem post haec calda aqua et pauset; 
pedes vero ejus pausanti fricentur leni- 
ter. Si quis autem non facile, sed cum 
multa difficultate vomat, recurari me- 
lior est; urgente tamen necessitate , vo- 
mica provocanda est, ita ut supra pre- 
dictos cibos comedat melones, cocu- 
meres sementis cam mel aut radicem 
siccam cum melones tundis cum mel: 
haec enim facilius faciunt vomitum. 
Haec enim de evacuationibus ubi me- 
dicus non invenitur dixisse sufficiant. 


[Cnaprrne x, t. V, p. 578.] 


VIUT. De dicta tempora!. 


wum observacio est conside- 
uomodo quis debeat obser- 
hyeme igitur plus laborare 
manducare amplius, maxime 
Jjoreas currit ventes; quod si 
verit ventus, laborandum cst 
imiliter, sed minus cst aeden- 
sinus est bibendum, ct totum 


XX. Per singulis temporibus quales cibi 
expediant. 


Bonum est etiam et per singulis tem- 
poribus observare cibos in toto anno 
[5] completo. Hiemis igitur tempore 
edere multum, maxime quando earum 
qualitas Boraeae insistit; Noto autem 
flante labor similis sit, sed minus cibus 
et potus esse debet; et totum corpus in 
humidum tempore siccum reddere de- 


1 addit. — *” frigentur. — " commoveftt. — ΟΜΑΡ. x :' loco de dicta tempora, 


temporibus observatio. 


416 
"s siccum est reddendum. In hu- 
mido aere quemadmodum in frigido cali- 
dus preparandus est corpus per labores 
et cybus calidus et olera acres οἱ vini 
larga pociones usus. Intrante vero pri- 
mum ver, alii quidem per vomitum, alii 
antem per ventrem purgentur, alii ae- 
tiam evacuentur flegbothomo*; quemad. 
modum uniuscujusque fuerit. necessa- 
rium, est a medicis sapienter inque- 
rendum? et secundum. uniuscujusque* 
naturam vel egritudinem qualitates aut. 
consuetudo exegerit adhybere® oportit. 
Cybi vero vel labores subtrahendi sunt, 
pocionis* autem" addendi* sunt, propter 
quod tempus calidior ab hyeme fit. In 
estate vero requiesciendum* est ab ope- 
ribus et cybis. Escas igitur erunt frigida 
ministranda et pociones largioris sunt 
olferende et in omnibus ita se agere 
unusquisque debit ut infrigidetur!? et 
humectetur pocius quam  siccetur' 
aut calefiat [49 b]. Autumno vero in- 
grediente, quia omnino est inequales 
et inordinatus vel multas(arias? ingerit 
passionis, cum magnam igitur diligencia. 
dieta est ordinanda, ne ad degerendus 
eybus cum inordinate fuerint mynistrati 
natura culpabilis judicetur. Ventrem!? 
quippe et frigida flumina? aura et 
matutinum aerem frigidum et estus 
meridianus fugiendi sunt, Poma autem 
mont ad sacietatem aedenda ; pessimae 
enim sunt si ad sacietate edantur, quia 
el cacocyma sunt, id est malus nu- 
triunt humores et inflant; nam ab om- 
nibus pomis fici forcioris? et magis 


ORIBASE, EUPORISTES, I, 10. 
bet, sisliter et uebinelen à à i 


ter fiat. Dieta autem in primum vert 
labor et cibos subducendus est; pelo 
nes autem sunt addende propter qud 
calidior fit tempus ab hiemis temporc. 
In aestate antem. a Ἰμοή- 
bus expedit et cibos minuere et maume 
frigidos utere cibos et potiones habun- 
dantius adsumere et omnia adhibere 
quae infrigdare et bumectare. posui. 
In autumno auiem, quia ommino e&t 
inaequalis et inordinalus et divers 
inferit passiones, multa in eum debet 
peer 
in corpore neque in 
fidus ea, ia senili ipit idi 
sacietatem edantur 


* feotomo. — * inquirendum, — * que dieit, — * 


lem dest. — * ad puce 








418 ORIBASE, EUPORISTES, I, 11-13. 


sunt , qualia sunt saxifragan. Utilis autem est haec simplex confectio petis, que 
facit cum vino et mel, si ei addatur modicum piper et ruta; semper igiter, ut 
dictum est, oportet fugere senem cibos infraxim generentes. Quod si afique e 
cessitas fac uti que infraxin generant edant, moz dia calamentis antedetum aes- 
piant, si minus dia trion pipereon. Quod si nec hoc nec illod invenitur, de piper alle 
tenue pulver intinguis in eum obsonium et manducas et m potionibus superse 
gis. Expedit autem in tempore ipso cepas et alius manducare, et ventrem subis 
cere interdum, et tyriacam bibere dare. Interdum enim. senes frequenter em- 
gregant flecmaticas in stomacho superfluitates propter nataralem senectus 
inbecillitatem , ideo ue eis danda suntquae cibos extenuare possit, ut nulla ia cs 
fiat tarditas digereadi, nisi ea quae humectare valeaut senectutis eiccitatem eim- 
tur. De pomis enim omnino sunt prohibendi et fici acervi, quae aotem mean 

sunt edant; caricas vero in hieme man (5 v*] ducent; lactucas veroqui eas dge 
rant bene uti debent, suspectus sit tamen ne epati inferat passiones propter se 
rum et flecmaticum superfluitatem; apium et mel et vinum tenuem accipisst ut 

urinam per singulos dies educere possit. Venter vero his constrictus si sit, se 

cundus reddatur; oleum bibant antequam cibum accipiant aut certe per ilisere 

subducatur et mollis reddatur; fagere autem oportet senes agres clisteres ne i 

testina desiccentur. Mollant autem ventrem olera ante alios adsumpta ολο[ι, 

similiter οἱ oleus et ficus ante adsumptus et coccimella et his similia ante accepts 

hieme, aut damascinas infusas, siccas autem caricas et olivas sale conditas οἱ cse 

tas in mulsa bonum habentes mel et habondantius. Non enim sicat solest den 

aloesdetur aut pigra sine aliqua magna necessitate; utique enim οἱ per singuli 

aut alio die ventres non juvantur officia, nullum medicamen aliud adhibestur, 

nisi si nimis fuerit ventris strictio; sufficit dare herbam mercurialem et cnico m 

tisanas coctas et terebintina ad avellane magnitudinem dare; sepius autem d 

duo et tria ad avellane magnitudinem sunt dandae; cum autem deposuerint ves- 

trem, bene tunc pulmones et renes et viscera omuia purgat. Obtime antem faut 

de caricis pinguibus et cnico; auferis ambobus extrinsecus quae sunt eis cireem- 

posite et simul tundis; multum plus erunt carice quam cnicus et dabis eis de 

aut tres ad caricarum magnitudinem; mutare autem oportet hunc usum; et 

enim natura in consuetudinem facta conte[m]nere solent. Tempore autem mel 

tum juvenibus permanet, in senibus autem negleg , ut autem digeratur bene su 

calore quae superflua sunt in eis observet. 


[ CuAPITRE xii, t. V, p. 584.] 
XXII. De vini virtute. 


Oportet autem cognoscere curiosius de sanitate humana, et de [vini] virtute, el 
venerios actus similiter qualiter expediunt docere. Vinis igitur calescere facit qui 
un nohis calor est naturalis, per quem digestiones in nobis fiant et sanguis bosc: 


ORIBASE, EUPORISTES, I, 12213. 419 


aquo nairimur ministratur ubique utiliter; propter quod per aegritudinem exte- 
mwatus pinguiores reddit; facit enim et apertiorem acceplorum ciborum, et 
Begma extenuat; colera autem per urinas expurgat et animam suavem reddit, 
mentem: et sensum alacriores facit et virtutem prestat. si mensuratim bibatur. 
Quod si absque mensura presumant vinum ut incbrientur, ita ut alenientur et sto- 
machum graventur, leduntur mos. Fugere ergo oportet plus a mensura vini po- 
tionem, [quia nimius ministratus non jam resuscitat calorem, sed extinguit non 
solum calorem, verum etiam animae vigores subducit]. Per tempora enim 
multa leniter oportet habere propter urinarum purgationis habundantiam et ut 
sadoris motionem facial; utilissimum autem est eis ut vomere mulsa accepta, ut 
meque modica ab eo lesio fiat in convivio bibentibus et non cibo satientur bibens 
amt intermista brassica cocta manducet et emigdalas; per haec enim ebrietas re- 
levatur, sed et vomentibus nullo modo est nocivus. Obtimus autem est et absen- 
thias acceptus ante vini potionem, satis enim est utilissimus qui digerit crapulam, 
Si antem mordicationem patiuntur de vino, aqua frigida sorbeant et postera dic 
iterum absinthium bibant et deambolent, fricentur et balneo ntatur et minus ci- 
bum et inunctns recuperatur. 


[Cuarrenz xin, t, V, p. 386.] 
XXIII. De venerios actus, 

"Menus nociva est peetori οἱ pulmonibus et capiti et nervis; matat autem. 
cognitionem et mansueludinem, ut eliam melancolia amantibus et mania con- 
ponat, et ceroton animositatem minuant utique meretricibus. Qui autem Venus 
[utuntur], cavere oportet nimiam repletionem cibi et inanitatem post vomitus 
factam et. post ventris purgationem factam et quibus voluntariae solutus est ven- 
Ver. Caveat antem et indigestionem et post laborem ct si quis aliqua accidat 
aegritudo aut certe suspectus est ut accidat caveat; nam et in autumno veneri 
eomiscere oportel, non in aliis temporibus in quibus pestilentia dominatur. 
Tempas antem tilissimas commistionis est post cibum ante somnum; post 
somnum enim mox conponiter corpus, id est operatio ciborum in sanguinem. 
Ἠος etiam tempus et ad digerendum est utilissimus, propter quod mulier. 
mox addormiscens continet semen. Ex venerius igitur actus rarior et frigidior 
et siceidior et imbecillior fit corpus, quae conspissant scilicet et calida faciunt. 
et humeciant, et conroborata oportet bis se operibus sociari. Aliqui autem se- 
men multum calidum congregantes [6] sic urguntur ad actus venerios et ema- 
mates nimium ipsum, corpus inbecillum habent, stomachum resolutum et exte- 
muantor et desiccentur el cavos faciunt oculos; abstinentes igilur a Venus capite 
gravantur et indelectabiles fiunt; post haec igitur per somnum semen proiciunt. 
Oportet igitur quibus uimium semen habundat nibil adhiberi aliud quam quae 
tormmpunt eos et cibi et medicamenta; hii et post balneum unguant lumhos. 


27 








ORIBASE, EUPORISTES, I, 14-17. 421 


quae sunt aquas cum alica aut alfita dare colata aut satis frigida postquam bibat , 
et non in. potum multum trabat, Quidam autem adinvenerunt cum istas potas 
malas aqnas, ciceris decoctionem ante ot bibant et ipsum cicer comedant, aliqui 
atem el cancalidas ova ipsarum cum aliquo [isce coctas et feniculo, aliqui autem. 
et betas oteueurbitas ante manducant cum sale et vino temperato, 


[Cuariras xv, t. V, p. 384.] 
XXV. De aerum qualitate. 8 
"Aera autem sanitosus est et obtimus qui est mundissimus; morbosus autem est 
et pessimus nebulosus et perturpidus de paludibus aut staguis ascendens aut ex 
vallibus aliquibus concavis locis venenosus surgat. Pessimus est et quibusdam 
eloacorum purgantium civitatis et ex oleribus aliquibus et stercora. animalium. 
accidant foetores seu de hominibus. Similiter autem de fluminibus aut paludibus 
vel stagais proximis nebulosis exsistentibus et non resistentibus et. in cavis locis 
undique a montibus circumdatum et [non] habentibus respiramen pessimi sunt, 
et omnes ledunt aetates similiter. Jusant. autem secundum qualitatem caloris aut. 
frigidoris aut siccilatis aerum non similis babent in omnibus. Temperatis igitur 
eorporibus temperatus aer juvat , distemperatus vero ledit, quia contrariam habent 
a se invicem naturam. 
[Cnaprrng xvi , t. V, p. 590.] 
[δν] XVL De Balneis *. 
, Laudo quidem in aqua frigida lavantibus, non'existimo autem expedire eis qui. 
ibo repleti sunt, sed eis solum sub agrivia cibantes qui vivunt in labore et ea 
quac expediuat utuntur; sufficiat autem multis opus habentibus ut infrigdantar 
amplins. In piscina ingrediantur aestatis tempore juvenes exsistentes carne repletis 
Ante calefuctis frictioni. Sint autem alieni a conmixtione mulierum neque indi- 
ibo sint repleti neque a vomitu aut post ventris evacuationem vel 
sint neque a vigiliis fatigatus lavet; omnibus autem utilissimus est calidus 
i enim mitigantur et corpus solvunt, ciborum et plesinonas ma- 
laxant et pneumatisdes fundit.et somnum facit et bene nutrit carnes. Est autem. 
aptissimus omnibus et viris et mulieribus et pueris et senibus et ociosis, 


[Cnsrrene xvn, t. V, p. 590.] 


XVII. De ciborum virtute. 
Oportet autem super haec ciborum virtutes scire qui sanitate sua studet esse 
sollicitus; qui enim extennandi habent virtutem adaperit angustus pori transitus 
* Synopsis, liv. 1, eh. sav, 





9ο ORIBASE, EUPORISTES, 1, 17-53. 


et proieit quae infixa sunt et glutinosa subtiliat et extenuat pinguia; educit autem 
quae diw tardantes sunt in ventre quae manducantur aut aquosa aut colerica 
superfluitas. Et utique et magis augmentate melancolicum sanguinem conponit; 
sed oportet prohibere frequentem ejus usum et maxime-qui colerica sunt tempe- 
rantia , nisi forte ad eos soli qui flegma et crudos et glutinosos et pingues bu- 
mores collecti repleti sunt. Pinguior quidem dieta nutrit enim habundanter et 
tamen ventri et epati digestionem continens sit et eucimos, bonum sanguinem 
generat, splen autem et epar constipat. Hoc autem faciunt quae sint. pacicoma, 
id est qui pingues nutriunt humores solus ut est lenticla; quaedam autem et gln- 
tinosa quemadmodum οἱ malvas..... esse et glutinosus sient sunt ostracoderma, 
Cautius ergo est quae extenuat dieta et ad custodiam sanitatis ab ea quae inpin- 
‘guant magis; quae autem non salis nutriunt virtutem non inponunt neque forti- 
'tudinem in corpore. Unde oportet ea quae multum nutrimentum prestant adbi- 
bere sed inmediocriter. Quando causa in hac die aliquis sentit. maxime utique 
absque periculo adsumitur illi qui exercitantur conpetenter et dormiant in quo 
volunt tempore. Omnes autem qui non possunt propter exercitationem dorinire 
fugiant pacicimos cibos; pigri autem neque ad istos cibos accidunt; maximum 
enim malum in sanitatis custodiam, quia omnino pigritia conponitur, quemad- 
modum mediocris motio magis bonum est. Inter autem spissos et tenues cibos. 
optimus omnibus est mediocritas cibi; generat sanguinem seeundum constitu- 
tionem; conpetentes ergo talis cibus corporibus nostris ministrandus est; lesibilis 
enim est; cacocimus cibus autem semper oportet afugere. Custodienda est aulem 
varietas optimum, contrario verentibus copulentur et digestione moderentur, 
quod'ea quae male digeruntur quae adsumuntur conpetenter ledunt. 


Exeracrr Unryasu LIBER. PRIMUS. 


[Cuarrrng ar, t. V, p. 596.] 

XLI. Qui a lactis! dentes nocent. CX, Ad dentes ne a lacte ledantar, 
à L 
" Lactes dentes? ledunt, sifrequenter — Lactes* ledant* dentes, si | 
in usu sit et gingibas? herodit*; haec ter in usu fuerit ct gingivas 
enim infundendo dentes et gingibus? et comestas, Oportet ergo* co 
potriscire* facit , etiam ut se? comedant. … lacte-de vino temperato! cum calda. 
Oportet* ergo quando edenda est vinum — lavare, Melius autem fit, si et 


Cuir. au Ab: ! lacte, — * dentis, — * gingivas — 
* putriscere, — ? si, — * oportit. 

Cur, cx: Li: * lacte, — ledit. — * loco infusas. ...... oportet, habet, similiter. 
— infusus et molles reddit et nigros facit dentes et gingivas infusas et comestos. Ὁ 
tet ergo addit. —* comesto. — " temperatum, — * hos. 





ORIBASE, EUPORISTES, 1, 52. 49.3 
la La 
cum* calda'* temperatum os lavare; mittas" in vino et sic lavit. Pulvis! 


melins etiam si et mel modicum illi qui* facit ad ranula! sub lingua" ei ad 
addas. ulcera in orc, et” dentes et gingivas 
reumatizantes : pumice assu? £ viiiP, 





omnia aequale cum mel miscis?* et 
uteris. 


CXI *.. Ad eos qui nimium a sudore* fatigantur. 


Repremuntur? sudores supersparsi* corpori ges Samia, lythargirus*, gypsus!, 
Falla, vcistes*, myrta, oleus enantinus^, olens roseus, oleus melinus!, oleus? len- 
Uiscinus, oleus myrtiter* inbuncti'. Item inlite" mannis et amilus* cum vino et 
obi* albumen. — Item ad cardiacus*. Cardiacus? autem jubat' cataplasma in 
fromaco* robi' folia" cum ceruto ' modico aut pane aut myrte folia aut planta- 
giae cum pane aut ceruto modico* aut mala Cydonia? aut dactylos* et enemata * 

Juhent % adhibita, de“ ptysene** sucus inlinitur*, Alligentur' autem et*t extreme 
Pertes; jubat** et cerutus? humidus cum senape tritus. 


CXII. Prognostico* egrotis. 


Ad omnes egrotentes trociscos facis de camimilla^ herba trita et siccas; 
q*ando autem opus babes, teris cum oleo trociscum , perunguis caput et totum 
Corpus et involvis pannis et das bibere calda aqua*; ita spectas modicum; re- 
VCrtens enim si invenis eum sudantem, sanum fieri speras*; sin vero*, morietur. 
\ndragni sucus das! ei bibere. 


Mapr.ici:° aqua addit. — '^ calida. 


A- at ar. ici: mittis, — ' lavet. —: pulvera. — * quae. —* arauulam. — * linguam. 
77 " amd addit. — ? asso. — ? nitro ustu «vii, sale usta. «viii, ficos siccos ustos = viii 
ela ce. — * commiscis. — Cua». cxi : * sodore. — * reprement. — ^ supersparsis. — 

CU pori. — * lito argiro. — ' gipso. — * scistis. — " ynantinus. —' milinus. — ' oleus 
deese. — * mirtitis. — ' inuncti, — " inlita. — " amilum. — * ovi. — ? cardiadiacos. —- 

Cærcdliacos. —" juvat. — * stomacho. — * rubi. — * aut vitium palmites teneras aut folia 
"mt plantginis cum pane addit. — " ciroto. — * aut pane..... modico deest. —? Cido- 
"Am. —.—'dactilus, — * menta, — "* juvant. — '* et. — ** ptisanc. — * inlinitur deest. 

— ** Mligentur. — # et deest, — "^ juvat. — " cerotus. — ^ sinape. — Cuar. cau : 
"o progosticum. — * gamimella. — * quam. — * spera. — * minus. — * da. 
© Les deux chapitres qui suivent sont donnés par Laon et Leipzig; l'origine nous eu 
est àmnconnuc. 





ORIBASE, EUPORISTES, 1, 52. 493 


cum? calda!* temperatum os lavare; mittas? in vino et sic laviti. Pulvis! 

melius etiam si et mel modicum illi | qui* facit ad ranula! sub lingua" ει ad 

addas. ulcera in orc, et" dentes οἱ gingivas 
reumatizantes : pumice assu? £ viii?, 
omnia aequale cum mel miscis? et 
uteris. 


CXI *.. Ad cos qui nimium a sudore* fatigantur. 


Repremuntur* sudores supersparsi? corpori? ges Samia, lythargirus*, gypsus', 
galla, scistes®, myrta, oleus enantinus^, oleus roseus, oleus melinus', oleus? len. 
tiscinus, oleus myrtiter* inhuncti'. Item inlite" mannis et amilus" cum vino et 
obi* albumen. — Item ad cardiacus*. Cardiacus? autem jubat* cataplasma in 
(romaco' robi' folia" cum ceruto ' modico aut pane aut myrte folia aut planta- 
gine cum pane aut ceruto modico* aut mala Cydonia? aut dactylos* et enemata * 
jubent ^ adhibita, de** ptysene* sucus inlinitur**. Alligentur'! autem et extreme 
partes; jubat ^ et cerutus^ humidus cum senape Ÿ tritus. 


CXII. Prognostico* egrotis. 


Ad omnes egrotentes trociscos facis de camimilla" herba trita et siccas; 
quando autem opus habes, teris cum oleo trociscum, perunguis caput et lotum 
cerpas οἱ involvis pannis et das bibere calda aqua*; ita spectas modicum; re- 
vertens enim si invenis eum sudantem, sanum fieri speras?; sin vero*, morietur. 


Andragni sucus das" ei bibere. 


Cuar. xti : * aqua addit. — '^ calida. 


Csar. xtir :* mittis. — ' lavet. —? pulvera. — . quae. — ' aranulam. — * linguam. 


—* ad addit. — * asso. — ? nitro ustu «vii, sale usta. vini, ficos siccos ustos «viii 
eddit. — * commiscis. — Cuar. cxi : * sodore. — ? repremeut. — * supersparsis. — 


4 —* lito argiro. — ' gipso.-— * scisüs. — * ynautinus.—‘ milinus. — ! oleus 


deest, — * mirttis, — ' inuncti. — " inlita. — ^ amilum. — * ovi. — ? cardiadiacos. —- 
* cardiacos. — ' juvat. — " stomacho. — ' rubi. — * aut vitium palmites teneras aut folia 
ant plantaginis cum pane addit. — " ciroto. — * aut pane. .... modico deest, — ? Cido- 
sia. — * dactilus. — " menta, — 5^ juvant. — * et. — “ ptisane, — ** inlinitur deest. 
— " adligentur. — ** et deest, — "^ juvat. —  cerotus. — ^ sinape. — Caar. cin : 


' prognosticum. — * gamimella. — * quam. — * spera. — * minus. — * da. 


* Les deux chapitres qui suivent sont donvés par Laon et Leipzig; l'origine nous en 
til inconnuc. 


425 ORIBASE, EUPORISTES, 1I, Ρπέλπασιε. 





LIVRE Il 
DES EUPORISTES. 


Le livre 11 des Euporistes consiste presque entiérement'en une losge 
liste alphabétique des médicaments simples , qui a été reproduite perle 
textes latins et qui n'est guére qu'un abrégé d'une partie du livre IV 
de la Collection médicale. Seulement, les traducteurs ont rangé les ον 
dans l'ordre de l'alphabet latin, et ce changement a amené certaines 
interversions dans leur suite. Aussi croyons-nous bon de donner ici b 
tableau des lettres grecques avec leur correspondance aux lettres hstiae 
de notre texte : 


A À H H N N T 

B B 6 Tu ο ο o Ἑ 

r G I I H P X G 

A D K CaQ P RÀ Ÿ Ps (wen) 
E E A L Σ 8 Q Ο (ἐν 
Z 6 M M T T μπε) 


[Ῥκέκνευιε, t. V, p. 598.] 
I. [18 v*] De apla Galieni incipit liber secundus feliciter*. 
Quecumque* enim scire oportet? medicum vel exercere ad salutem secoads! 
valetudinis? sive contrariae* generalia curationum adjutoria in primo libro ede 
dimus; secundi? ordinis tempus exigit ut de simplicium diversarum ges 
herbarum seu* pimentorum in hoc secundo? libro uniwstujusqne virtute" 
naturales!! bel? gradus!? earum aut quibus possint subbenire!* passionibos bre 


viter debeam explicare. 
Di; APLA. GALIENI ixciPIT. ÜTERE FELIX. 


l'ivambule, 1. loco de apla. . . . . feliciter, habet : Incipit apla liber secandus prolage. 


— * quicumque. — * oportit. — * secundum. — * valitadinis, — * contraria. — ' ** 
cundo, — * seo. — * secundum. — !* virtutis. — " naturalis. — ?* vel, — ? guis 
— " supervenire. — '" explanare. 


* |ci le manuscrit porte en interligne οἱ en écriture cursive ccs mots : qued Groci eph 
vocant. 


ORIBASE, EUPORISTES, Il, 1. 425 


II. Apla Urivasi de herbarum virtutem *. 


s de virtutis! herbarum que sunt simplicia in uso?*, quem? Greci apla 
anino scire oportit* medicum ad custodiendas* sanitatis, ut dictum est 
s. Tempus autem nos ortatur* ut virtutis" exponamus universarum 
1 berbarum , quem* Greci apla vocant et cuporista medicamenta, que? 
inviniencia dicere possumus!^, que singulis passionibus possint sub- 
ut et de ciborum, sic et de apla id est simplicia medicamenta dispo- 
re, ut unicuique virtutem substanciam et operacionem scribamus, que 
gris! inveniuntur hutilis?? ad sanandum, que! unicuique passionis 
* adjutoria subvenire possent !°. 


ἵνοιριτ TEXTUS FELICITEA I. 


[A, t. V, p. 598.] 


! Agnus seu licus circa flu- 
jus folia et flores et simea? 
icrat sunt virtute, et in ipsa 
suptiliandi * humorum quali- 
t facultatem. Cujus virgultae 
ranguntur et folia ejus sunt 
e, sed molliora sunt. Flores 
sementes similes? piperi. 
item agnus, quod dum calida 
castitatem conservat* men- 
ligus!! autem vocatur, quia 
jus ligant? et non se fecile? 
. Haec! libidines repremit 
in civo!* adsumpta, sed et 
itatem corpori prestat!#, sed 
| Strata. Ad epar aut!* spleni 


I. (6 v*] Incipit apla. Agnus. Folia 
ejus et flores et semen calida quidem 
sunt οἱ sicca virtute, et ipsa substantia 
subtiliandi habet facultatem; etenim 
utentibus eam in gustus videtur agrior 
et stiptica, sed et folia ct flores et se- 
mentes haec in se habent. Quae si man- 
ducentur calefaciunt nimis et capitis 
dolorem excitant. Si autem frictefuerint 
et sic comedantur cum tragimata, minus 
caput ledunt et non inflant ventrem, si- 
cut illa que non friguntur. Repremit 
igitur actus venerios, maxime si non 
fricantur et sic edantur et si folia ejus 
et flores in lecto subtus sternuntur. 
Hoc ipsum prestant et si non solum 


Wie. — * usu. — * quod. — * oportet. — * custodiam. — * hortatur. — 


- quod. — * quod. — '* posumus. — !! agros. 


— utiles. — ? quia. — 


— " singularia. — '* possunt. — Agnus. ! incipit textus feliciter deest. — 
vi styrpis sunt addit. — ? semen. — * sic. — * subtiliando. — * qualitatis. 
19 sumilis. — * dictus. — * conservit. — !'* menbrorum. — !! licus. — * le. . 
facilis. — '* erumpunt. — '* et, — | cibum. —  puta. — "* prestat. — 


ad préambule est fourni par Ab et par Li; nous donnons en note les variantes 
mier manuscrit commence ici le livre 11 et lui donne pour titre : Proemium 
* de virinte herbarum. 


OBIBASE. ECPORISTES, LL 1.. 


Hl. 4grosteos -liitur cramen. cujus 


ralix mediocriter rat sieca et frigida et 


" cerumana. —- ^ 


semen. — Ágroswes. | 


et ruta. Quae tamen et sicco een φὲ 
dum aequah sunt virtute , eum ven e 
ler et siccior est, et nen diuina 
sunt qualtzbe et virtuie, quia aga 
sen ct feha stiptica suat smeliscitr, 


ruta autem seccidior et amarur d. 


agnior est et nullo mado aequalis ages 
est. Haec ad epar et ad splen sciremim 


Ds nt. Les 


axis quam ruta niet Selbst op . 
boc scire quis agnus cabida et son dd. : 


virtwte et noa mediocriter, sed tib 


grodis. Extenistorise autem virale : 


bandantius. Ejus autem virtus secs 


- 6 cam 


&er discenda est ad curationes medieëts. . 


Quomodo autem ctiam ne menie 
deducat , qualiter indurata digerat lets 
et quomodo acopus aut calidiora e e 
conliciuntur unguenta. 


ll. 4Agrosts , quam nos grames dti 


mus, manducabiles babent si melli si 


agrostius. 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


giutinat* plagas recentes et 
s*, felia quoque ejus in mo- 
plesme inposita. Non quidem 
kem et homida* est*, sed 


pericu! digerit! εἰ pingues? 
humores*; purgat etiam in 
) constipationis, propter quod 
08* curat, qui ex constipatione 
xis epatis consistunt. Jubat 
epilemticos? et regmata?, sed 
qui ex ispisso!* et pingue! 
moso humores? fiunt cum 
tus? aut cum oleo frictus, et 
κ ee corpus perfricatum't. 
lem eos et! qui ex frigdore 
9. Ad serpentium" vero mor- 
er? plaga inpositus aequalis 
' [31 v] et potus cum?! vino 


x8 ..... catarticus. 


427 

La 
et dulcis est ct aquosa in gustu et 
substiptica modice. Nam ipsa herba 
perfecta est aquosa, ex quo manifeste 
intellegitur mediocriter esse ejus radi- 
cem frigidem et siccam, propter hoc 
quod glutianatoria est in recenti vulnere. 
Ipsa autem herba cataplasma infrigdat 
qui non tamen fortiter, radix autem ejus 
mordicans et leptomeris est modice. So- 
let autem haec et lapides in visica con- 
minuere si radices coquantur et biban- 
tur. Semen autem ejus est inbecillis et 
tamen diuriticus est et reuma ventris 
desiccat vel stomachi. Virtus enim ejus 
desiccativa vel lyptomeris id est exte- 
nuans partem et substipticae. 


Mif. De agarico. Gustu quidem in- 
primis dulcis est agaricus, amarus autem 
post modicum esse videatur et acer et 
modice substipticus. Est autem spon- 
giosus et mollis, ex quo manifestum 
est quos positum fit medicamen ex 
substantia aeris et terrena sub calore 
subtili; minus autem aquoso participatur 
humori. Hic ergo diaforitica est virtute 
et pingues et spissos humores purgat , 
etiam in visceribus constipationes ge- 
neratas in epate infraxin facta. Propte- 
raea et hictericos sanat qui ex consli- 
patione epatis hicterici fiunt. Juvat 
autem epilempticos per ipsam quam in 
se habet; virtutem et rigorem in perio- 
ticis febribus , qui ex glutinosis et spissis 
humoribus fiunt sanat , ita ut in mulsa 
potetur. Juvat etiam eos qui ex frigdore 


, et edit. — * cruentas. — * umeda, — * cest deest. — Ayaricu. ! agarecus. 


"t. — * pinguis. — * extenuat. — * umoris. — * hictcricus. — 


' epilemtiqus. 


ata. — * tipus. — '* spisso. — !! pingui. — !* umores. —  putus. — * per- 
- 9 οἱ deest. — '* ledunt. — " serpencium. — !* extrinsecus addit. — !° in. 
9 vulnere. — * pocio. — ** temperato. 


"- 


430 ORIBASE, EUPORISTES, H, ». 


pen Aganthes! leuces’. Aganthes leuces, — XL. Agantis leucis. Aganti 
id est spina alba; radix ejus desiceat dix desiccat mediocriter et sl 
mediocriter. et stiptica est, probler? propter quod et ciliaeos et | 
quod et cyliacos! et stomaticos?jubatet juvat et sanguinis eductione 
sanguine* jactantibus reprimit? data, et tumores cataplasma subj 
et in tumoribus cataplasma superposita tergit et dolores dentium 1 
repremit tumores, et dentium? dolores. decoctione in ore conteneat, 1 
jubat, si quis apozima ejus in ore tem ejus leptomeris et calid 
teneat?. Semen autem ejusextenuat et. tute et putrefactis membris ji 
calefacit!*, menstroa movit. Radix autem. " 

ejus decocta jubat uvam. 


XI. Acorum,id est veneria, Acorum, ΧΙ. Agaro. Agari radix ej 
id est afrodisia, quam! Romani? vene — bet et siccam virtutem animi 
riam vocant. Radix ejus calida st et  tomeris; movit ergo urinam 
sicca virfute®, nimis et extenuandi ha- juvat sciron labentem. 
bet* birtutem et ideo* urinas et splenis 
sciron jubat proiciens et suptilians? 
pingues* velut cornu? duros! humo- 
res! extenuat et educit relaxando; sucus 
autem ipsius desiceat omnino [22 v*] 
posita est autem... , . & | 
«CXII, [tem actes! et cameactes®. | 
Actes? dicitur sabucus*, cameactes* autem vocatur ebulus*, desiceaüil 
sunt. virtute* et glutinaturia et mediocriter diaforetica. Ydropicis? enim 
sabuci!? aut ebuli? quialos? duos? aut tres auU* satis ant certe nno d 
virtus desit potui data, aquam? deducit. Folia igitur earum si terantss 
mantur et extrinsecus inlinantur tumores", desiecat et insedentes?* ] 
*ebibit? et repellit tumores?!, Facis autem de sabuco?* purgatorium? 
ad omnes humores deponendos?*; sabuci radices?* fodies?! et eorum 
| 





giecativa, — * virtutem, — * aedropicis, —  samboci. — !! aebili, — 4 
M duo. — " ut, — 1" cyatum, — 1 aqua, — " tumoris. — νο 
ris, — *! abebit, — 2 tumoris, — * sambuco. — 9 purgaturig, — * depes 
7? radicis, — ** effodis. 


* Cet article manque dans le texte grec. 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


pres. Aegyros , id est pupulus, 
Wmib et pene! proxima est 
umectat’ antem mediocriter. 
et leptumeres*, resina au- 
idboc calidior est birtute*. 


mess. Acacia desiccat enim 
rigdat habundanter! si labata? 
lotà? vero* mediocriter; nam 
dam* acredinem" in lavatura 
sod οἱ ὃ de acacia inunguatur 
5 [12] corporis sani*, mox 
w et tensior!* invenitur et 
asivilitatem !! numquam in- 
(rem autem non!? valde ni- 
ait. Manifestum est autem ? 
a est et terrestris! natura, 
habens aliquantum aquosa 
& sic est! enim tertio" 
undo vero gradu '* est fri- 
9. non lavata?! autem tertio 


eslif, id est cnidin!. Folia 
sn? diaforetica? sunt et lep- 
de birtutis* est absque* ca- 
nimis. Curat igitur fimata 
5? et de thoracc* et pulmo- 
& humores! pingues" et 
! Habit? autem in si'* ali- 
raliter inflationem'* ad ve- 
tos !* excitandos '* et maxime 


m sape potui datur simen, 


429 


VIII. Agirobs populus arbor. Aegi- 
robs calefacit fortiter et sicut vinus sit 
agridini, humectat autem mediocriter. 
Est autem leptomeris ; resina autem ex 
eo calidior est virtute. 


VIII. De agacia. Desiccat quidem 
nimis, infrigdat autem habuudanter la- 
vata , non lavata autem mediocriter qui- 
dem deponit agridinem. Si enim inun- 
guatur aliqua pars corporis sana, mox 
locus ipse siccat et tensior apparet et 
caloris senisibilitatem numquam inferit, 
frigdorem autem nimium non babet. 
Manifeste ergo frigd est et terrestris 
medicamina admixta agram* habens 
substantiam. Sicca est enim tertio gradu, 
secundo vero gradu frigida lavata, etenim 
non lavata tercio gradu est. 


X. Agalfis folia et semen diaforidia 
sunt habundanter in virtute, sine cale- 
factione nimia sanat fimata et ex torace 
et de pulmone educit humores pingues 
et glutinosos. Habet autem in se aliquam 
ventositatem ad luxoriam promoven- 
dam et excitandam in libidinem et 
maxime quando cum sapa bibatur 
semen. 


| poene. — * agridine. — * umectat. — * liptomens. — * virtute. — Aca- 
later. — * lavata. — ? luta. — * autem. — * lavata. — * quae jam. — 
.— * nam se. — * ani. — !* εἰ baec jurentior. — ?! sensibilitatem. — 
ο. — ! ergo. — !* terristis. — !? substancia. — !5 sic est deest, — ? tercio. 
,— * grado. — * labata. — *' labata. — * grado. — Acalif. ! cinidon. 
— * deaforitica. — * virtutis, — * pulmonis. — * calefaccioni. — ? paro- 
toreei. — * pulmonis. — '* umoris. — !' pingui. — 1? gluttinosus, --- 


- M se, — " aliquid. — '* inflacionem. — 


& — semen. 


U venerius. — ' modus. — 


430 ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


L 
^X Aganthes! leuces*. Aganthes leuces, Xl. Agantis lencis. Agantis leuc n 
id est spina alba; radix ejus desiecat dix desiccat mediocriter et stiptica et 
mediocriter et stiptica est, probter? propter qued et ciliacos et stumali 
qued et cyliacos* et stomaticos* jubatet — juvat et sanguinis eductiones reprom 
sangume* jactantibas reprimit? data, εἰ tumores cataplasma subponta ah 
ct in tumonbus cataplasma superposita tergit et dolores dentium tollit si e 
reprennt tumores, et dentium? dolores decoctione in ore conteaeat. Semen m 
jubat. si quis apozima ejus in ore tem ejus leptomeris et calidus est wi 
teneat*. Semen autem ejus extenuat et tute et putrefactis menbris juvat poim 
calefacit , menstrua movit. Radix autem 
«jus decocta jubat uvam. 


Ml. dcerem. id. est rearrie. Acorum, XIl. Agare. Agari radix calidam le- 
ιὰ ext ατομα. quam! Romani? vene- bet et siccam virtutem nimium et e. 
ram vocaut Radis ejus calida est et tomeris; movit ergo urinam et sie 
wa virtute?, nimis et eatenuandi ha-.— juvat sciron habentem. 
bet* burtutem εἰ ideo* urinas et splenis 
«trou jubet proxiens et suptilians? 
peus velut cornu? duros'* humo- 
Ὑν ονομα et edocit relaxando ; sucus 
autem pans deuecat omnino i32 v*] 
pw ex autem... 











Nils. [tem actes! εἰ cameactes?. 


Votes "ie tur sabucus*, vameactes * autem vocatur cbulus*, desiccaübae! esit 
"unl virtue eld clutiuatur:a et mediocriter diaforetica. Ydropicis* enim, si ses 
but " aut ebur: ! quiaios!? duos? aut tres aut!* satis aut certe uno cuiem" 5 
virus dei petu: Jat. aquam * deducit. Folia igitur earum si terantur acp 
"anta eC evtitaseeus tulinautur tumores", desiccat et insedentes?? bases? 
εδιδιι et reiciit tuaeres ?!', Facis autem de sabuco?* purgatorium? simplicis 
(d unes hunivres idlepenendos?*; «abuci radices® fodies?! et eerum radi 


lunch s cess gants — * leues — ? propter. — * chacus. — ! etes 


σα | repreuut. — * dencium. — ' conteveat. — !* calibcit — ent 


Abo quam ess -- ^ Romer — C virtutem. — * habit, — * visi 7 
nude. subuiat. og — "coma — '* durus, — !! bumors. — ## 
airs cd eft detis. actis. — * sambucus, — * camesctis. — * ebolss. "à 
sit Cdlls 4, * νεα, — ? 2exlropacis. — ! sambocz — '' aebol; — " qualia. — 
duo. * ut. ' aun. — " aqua. — ^ tumons, — * imsedents, — " ο 
NT # ab but. tumors — © wumbuco. — ? pergaturio. — depssesda — 


γην. * ados, 


Cet αι lich "nate cns |. texte gre 


ORIBASE, EUPORISTES, 1l, 1. 431 


uae derasa?**, et quod est inter prima cortice et lignum? tundis ‘* 
| Sacum autem ipsum in patella mittis et ad solem ponis ut siccetur, 
peeperit?! colligere?*, facis cataputias? in modum bacae launi?', et 
serit trita in aqua calida ternas jejuno bibere dabis. Quod si febri- 
astrigtionem ?* ventris patiatur?", unam?* cataputiam ** in calda aqua 


ves calefacit mediocriter, de- 
y vebementer. Áptus igitur 
»'& hoc medicamen super 
edicamentis, sinus! autem 
utinat?. Sanat etiam ea quae 
cicatricantur bulnera et 
[ue circa anum et veretrum 
Jobat etiam eos? qui in 
inflammationes? patiuntur* 
ta, et glutinat plagas hoc 
ita. Jubat autem similiter 
m ore vel nares? [23] aut* 
mflammationes adhibita !° 
rimit et digerit , et paula- 
pargatur et sine molestia 


s* de salibus. Ales hoc est 
ler habent omnes virtutem 
rictus? sibe maritimus* ex 
litatibus purgatibis et stip- 
wn utrique desiccant humo- 
pore omnes, sterea* autem 
est que sunt fortia in cor- 
æuntur bel desiccantur ab 


ipticse sunt, probter quod 
nes? inputribiles!? servant. 


XIII. Aloes calefacit quidem medio- 
criter, desiccat autem nimis et apta est 
stomacho super omnia et resona vul- 
nera et maxime circa anum et vere- 
trum. Juvat etiam et inflammationes 
ibidem factas aqua resolutus et glutinat 
plagas hoc ipso modo inpositus. Juvat 
autem similiter adhibitus et ad oris vul- 
neribus et ad oculis inflammationes et 
omnia totum et digerit simul et proicit 
paulatim , ulcera purgat sine molestia. 


XIIII. Ales, quas latine salis dicunt, 
similem habent virtutem orictus et oc- 
tis maris εἰ ex duobus qualitatibus 
constant esse proicientibus, quamGreci 
repticin vocant et stipticam esse. Utrique 
autem desiccant manifeste et proicient 
que in corpore humores sunt. Omnia 
conroburant et ca quae fortiora sunt in 
corpore quae sterea vocant conducuntur 
ex eo quod stiptici sunt; propter hoc 


L— % radice. — ** ligno. — * in pila addi*. — ?! si ceperit. — ?* collegerc. 
das. — * bace laori. — ?* fefrecitat. — % constric. ionem. — ?" paciatur. 
+ 9 catapucia. — * potu. — *' dabis. — Aloes. ! senus. — ? glutinat. — 
sims. — * inflamacionis. — * paciuntur. — ? navis. — * atit. — * oculos. 
a. — " dezerit. — '* sanatur. — Ales. ! alis. — * salis. — ? omnem, — 


wecius. — * maritima. — * 


umoris. — 


* esteria. — ? carnis, — '* inpotri- 


434 
Δα 


XXI. Andragm. Porcacla!, quam 
Greci andragnin? appellant?, frigida est 
nimis et humida abundanter, modicum 
quiddam habens* austerum , probter 
quod et reprimit* reuma et maxime a 
cholerica [21] et calida, et postmo- 
dum trasmutat * et digerit? in sua qua- 
litate et nimis infrigdat. Haec ergo* 
febricitantibus jubat plus quam aliae 
que infrigdare valent materiae, in sto- 
macho posita vel in precordiis et ad 
stuporem dentiüm propria est sanitas; 
sucus autem ejus similiter prestat, ut 
non solum extrinsicus* adpowitus: sed 
et potus infrigdat. Haec autem si co- 
medatur contingit similiter omnia. Et: 
propter quod in se habet? stipticam vir- 
tutem !, dysintericis hutilissimus est 
cibus et fluxum sanguinis mulierum, 
vel emoptoicis satis hutilissimus est ci- 
bus vel herbae ipsius sucum? 


XXII. Animones'. Animones omnes? 
acres? et projectibae* et adaperitive 
sunt birtute*. Unde radix ejus masticata 
flegma per os producit, et sucus ejus 
in naribus missus similiter purgat et in 
oculis cicatrices? extenuat et bulnera 
»ordida superinposita purgat et lepras* 
abstergit, menstrua provocat adposita 
et lacte? multiplicat. 


ORIDASE, EUPORISTES, IL, 2. 


bureo aut cosseo rasa et 
sex emptoicos curat, ut 
neat qui utitur; boc € 
dium est. 


XXIL Andragnis, qu 
Porcacla frigida est quic 
mida autem habunda 
aliquid austerum haben: 
repremit reuma et max 
calidam contransmutat 
secundum qualitatem s 
frigdando. Propter quod 
Us juvat plus ab omnib 
inposita vel in totis yp 
etiam stuporem dentn 
mastigata et sucus ejus s 
solum exstrinsecus adpx 
tata infrigdat. Hoc au 
herbe contigit si tota e 
autem quod stiptice dis 


ficat cibus et mulierum 


et ad sanguinem reici. 
ergo multum operativu: 


XXIII. Animonis. ΛΙ 
agras et projectorias s 
hendi virtute sunt. Und 
fuerit mastigata per ore 
et si in nares ejus sucu 
liter purgat et in oculis 
nuat et sordida ulcera { 
tollit, menstrua educit . 
tem adducit. 


Andragni. ' purcacla. — * andragnem. — ? apellant. — * habit. — 
* transmutat, — ? degerit. — * et causos addit. — * extrinsecus, — Ἡ 
tutim. — "* sucus. — Animones. ! animonis. -- * omnis. — ? agris. — 


5 virtutim. — * seducit, — 7 


cicatricis. — * lebras. — * lactim. 





534 ORIBASE, 
Ba 


XXL 4mregm  Percacin', «uam 
Greci andragmn ? appellant ?, Gras est 
nimis et humida abundanter, modicum 
quxidam hebens* austerum. prebter 
quod et reprimit? reumm et maxume 2 
cholerica 21 et cable, et pesime- 
dnm trasmutat ‘ et dagerit" in sus que- 
litate et nrmus imfrigdat. Haec ergo° 


que infrigdare valent materiae, im sip-.— i 


macho Ρωσία vel in precordus et ad 
:tuporem dentiam proprin est sanitas ; 
-acms autem ejus sumibéer prestat, ut 
non solam extrinsicus" sdptuites sed 
et potus infriglet Haec autem = co- 


medatur conüngit similiter omaia. Kt, 
propter quod in se habet? stipticam vir- & 


tutem !. dysintericis hethsames est 
ribus et flusum sanguinis muberum, 
vel emoptoicis «atis hutilisgimos est εἰ- 
bus vel herbae ipsius sucum", 


XXII. Aaunones'. Anumones omnes? 
acres? εἰ projectibae* et adaperitive 
sant birtute *. Unde radix ejus masticata 
flegma per os producit, et sucus ejus 
in naribus missus similiter purgat et in 
“ulis cicatrices? extenuat. et bulnera 
»ordida superinposita purgat et lepras* 
abstersit, menstrua provocat adposita 
et lacte? multiplicat. 

Andragni. ! purcacla. — 


* andregnes. — 


* transmotat. — ? degerit. — * et causos addit. — * extrinsecus. — 
tutim. — ‘? sucus, — Animones. ' animonis. -— * omnis. — 


5 virtutim. — 


EU PORISTES, 11. 1. 


bareo ant cases raus et cometa li 
sex eunpisbres curat, ut ab acite se- 
ment quà uilur; hec experium reae 
dium est. 


XXN. Andragmm, qui et porch. 
Porcacin frigida est quidem simis, be- 
ada antem habundenter medicum 
abquid susterum habens. propor quai 
repremit reuma et maxime coleg d 
calhdam coutrenseutet eum ct diens 
candum quabtstem sam simis à- 
frigdande. Propter quod causes fhres- 
ts juvat plus ab omnibus in semnc 


XXIII. Animonis. Animonis cms 
agras et projectorias sunt et adeger- 
hendi virtute sunt. Unde radix qu s 
fuerit mastigata per ore flegma elect. 
et si in nares ejus sucus mittitur sisi 
liter purgat et in oculis cicatrices exte 
nuat et sordida ulcera purgat et Ίσα 
tollit, menstrua educit adposita et lc- 
tem adducit. 


? apellant. — * habit. — * repremi. — 
V habit, — vx 


* agris. — * propi — 


* slucit. — ^ cicatricis. — * lebras. — ? lactim. 





436 
etim et in quibes non perfecte ebdu- 
raa pausant; anasforas ? im capte 
consistentes digerit. et alias non. ad- 
trahit *, propter quod nullo alio meds- 
exmine solvitur?*, et aposime ejus ad 
epsti inflammeañonem® pot data 
multum jubet. 


ORIBASE, EUPORISTES, IE, 1. 


et imsurpunt in capite digerent οἱ din 
men permitiumt exsurgere, quad anii 


AXV. Amssus'. Amissus calefacit οἱ demiceat mimis; baec utique οἱ urnes 
moyit et diaforetica? est, Ha mt bentositates! circa ventrem! et stomaro! min 


cnmponat* et amputet!. 


XXVI. Aristolecia. Aristolocia louga 
extrahit! et carnes? nutrit et in fumen- 
taGone adbilsta? matrici* hotilissima 
est; ubt autem pingues bamores? sunt 
et fortiter opus hebit ut extenuentur, op- 
time facit. Rstunda* vero? aristolocia et 
si ex constippatione* [35] pinguium 
humorum aut ex? spissa et indigesta"* 
ventositate'! dolores fuerint generati 
megis plus rutunda sanat et suculos? 
infixos# aut spinas extrahit? et pu- 
trida'* curat et sordida ulcera purgat et 
dentes" et gingifas'* clarificat. Jubat 
autem et astomaticos'* et singultum* 
tollit et epilempticis?! ex acris? bumo- 
ribus et podagricis vel artriticis cum 
aqua potui data. Rigmata autem et 
«pasmata plus quam alia medicamenta 
pota ?? utilior est. 


XXVIl.Arnoglossu! . Arnoglossa, quam? 
Romani plantaginem? vocant, sufficienter 


XXVIL Aristolotia. Aristeletia longe 
quidem extraet, carnes replet, ad πιο. : 
tricis fomentationes hotilter facit, = 
quibus et pinguii humores ciroteron sit 
et oportet extenuare. Rotundae οσα 
husus ad comstipsta loca depingniet d 
curat magis rotunda , sudores educit αἱ 
puiridiaes sanat et sordida ulcera pur 
gat et dentes et gingivas iniuminat. A 


.juvat autem et asmasticos et epilem- 


ticos et exagros humores podagricss 
cum aqua potata et rigmata et spasnals 
super omnia medicamenta utilior es. 


XXVIII. Arnogloson, qui et plantsss. 
Arnoglosus habundanter infngdat e 


*! durata. — * anaforas. — ?* adtraet. — * solvetur. — * infinmamaciope, — Anm. 


! anisus. 
— ? amputat. — Aristolocia. ! extrait. 


,, Pinguis umoris. — * rotunda. — ? vero deest. — * consti 
* indigesli. — !! ventositatem. — ‘* fuerit. — !? sorculos. — 
— "* putrita. — " dentis. — '* gingivas. — !* asmatecus. — 

puta. — Arnoglosso. 


agris. — ? 


ticis. —— " 


— ! diaforitica. — * ventositatem. — * ventre. — * stomacho, — * coupon 
edbibidam. 


— ? carnis, — ? — * ποσα, — 
e. — * ex dest. — 
" infrixes. — ' estis 
0 singulto. —* ερ» 
! arnoglossa. — * quod. — * plantage. 


ORIBASE, EUPORISTES, Il, 1. 


et desiccat et* stiptica est, 
uod et ulcera pessima et reu- 
t putrida jubet, et propterea* 
x4? curat et emorroidas* re- 
quidquid * exardescere!^ po- 
rdat, et glutinat!! sinus insa- 

esi. autem et recentium 
i simul et veterum!*, Desiccat 
que aliqua mordicatione que 
stopida!* sunt, nam et si- 
s et radix simili " sunt virtute, 
quod sicciores sunt et minus 
sed quam!* quidem simen 
extenuat et radix ejus inpin- 
lius. Folia autem ejus siccata 
ria** est et minus frigida est 
Ejus utique radices ad den- 
ores utuntur masticatae aut 
e earum? gargarizatae; ad 
tem et renum infraxin? et 
et folia et adhuc magis plus 
$ potui datus. 


l. Aron. Aron in Syria! nas- 
vro* dicitur vocabulo? ; prohi- 
sbit birtutem, non tamen ni- 
"ut dracontea ; desiccat autem 
ter* [35 v*] et calefacit. Ra- 
m ejus extenuant pingues hu- 
‘ediocnter si edantur, ita? ut 
s* per ore expuant* spissos!? 
! hutilius. 


ή. Arsenicam!. Arsenicum, id 


t — *' ngmala. — * proptcria. — ? desintericus. --- 


437 


siccat et repremit, propter quod et ad 
ulcera maligna reumaticas et putridas 
juvat, de qua rem et ad dinsindericos et 
emorruidas repremit et usta infrigidat 
et glutinat vulnus; est autem et in re- 
centibus et veteribus sanitosus. Desiccat 
enim absque mordicatione οἱ nullo 
modo infundit vulnera. Semen autem 
ejus et radix similis sunt virtute , preter 
quia sicciores sunt et minus sunt fri- 
gida. Nam semen habet in se subtilia- 
toriam virtutem; radices autem inpin- 
guandi habent virtutem. Folia autem 
herba ipsius desiccativam et extenuato- 
riam habet partem et minus frigidam 
habet virtutem. De qua rem radices ejus 
ad dentium dolorem utimur mitigandas 
et ad os lavandum coquimus. Ad autem 
epar et renum infraxis que sunt ex ipsa 
omnia, sed et folia, plus magis autem 
semen ejus. 


XXVIIII Aron. Aron projectoriam 
habet virtutem, non fortiter quemad- 
modum dracontea , siccat autem et cale- 
facit. Radices autem ejus extenuant pin- 
gues non mediocriter humores , unde et 
de torace ad expediendum sunt hutilis- 
simi. 


XXX. Arsenicon, qui et auripimentus. 


* emuruitas. — * quic- 


* exardiscere. — |) gluitinat. — ‘* insanavilis deest. — !? aliorum addit, - - 


a — '* istopida. — '* semen. — ! similis. — !* propter, —  quod. --- 
lura. — * virtutis. — ? eorum. — % ivfraxim. — * ejus addit. — semen. 

Suria. — ?* Siro. — ? vocabulum. — * proiciendi. — * habundancius. — 
amoris. — ? ita decst. — * turaci. -— * spuant. —- "^ spissus. — !! humoris. 
zm. ' arsinicum. 


488 
Aa 
est auripimentum?, caustica et virtute? 
ustus vel non ustus. Utuntur antem 
haec in psylotris!, et si diu super? cute* 
fuerit, in ipsa cute inficitur?. 


XXX. Artemisia!. Artemisia calefa- 
ciunt et desiccant ; nimis sunt autem οἱ 
extenuatoriae? mediocri’, ut haec in 
renibus lapides* generatos* jubent 
mediocriter et in fumentationibus ma- 
tricem. 


XXXI. 4saru. Asarus qui a! Roma- 
nis? baccar* appellatur*. Ejus radices 
similes * sunt acoru *, cujus virtute? jam 
diximus et ideo* ex ipso poteris ejus 
virtutem * cognoscere !?. 


XXXII. 4ipalthus exin! diseimilibus? 
partibus est compositus , ex acridine® et 
stipticae* virtutes*. Acridinis* quidem 
partem eo quod calefacit austerae aut 
stipticae, pro eo quia infrigdant et de- 
siccant utrique, et propterea ad putrida? 


et reumatica * utilis? est. 


XXXIII. Asparagus ! miacathinus * 
projectoriam? bel purgaturiam * habit 
birtutem neque enim nimis calefacit 
neque nimis* infrigdat. Haec ergo et 
epati οἱ renibus constippatis* adaperit 
et proicit inde humores?, et maxime 
radices* ejus aut simeu* cjus. Nam et 


et ustos. Utuntur autem eum hone 
in psilotrum et ustulat pilos et si tri 
caverit in ipsum cutem infigitur. 


ciunt et desiccant babundenter; sent 
autem et leptemeria mediocriter, i 
etiam in renum lapides babestes juni 
mediocriter et in fomentationibe «i 
matricis causa bene facit. 


XXX. Asaro. Asari radix senhter 
facit, sicut et agorus, superexiesm a 
tem magis sicut et de eo prediximu d 
oc oportet scire; 


XXXIII. Aspaltus. Aspaltos ex due 
partibus est conpositus, de agis e 
stipticis qualitatibus, et quod acer αἱ 
calefacit et quod austeris est infright- 
Desiccant autem. utrique, ez quareal 
putridines et reuma utilis est. 


XXXIIII. Asparages miaquntus po 
jectoria est virtute et neque calet 


nimis neque infrigdat. Hic et rea:bw d 
epati et fractibus est et maxime rales 
ipsius et semen qui etiam dentium à 
lores sanat; quod siccus est virtuteabr 
que calore hoc prestat. 


* auropimento. — ? virtutem. — * ipsilutris. —* sidios per. — * cote. — ? luc 
» nficitur, habet odia quifietur. — Artemisiae. ' artimisine. — * eztenuaturiae. — ' 8€ 
diocriter. — * lapidis. — * generantur. — Asarus. ! quem. — * Romani. — * ος 
— * apellant. — * similis. — * acoro. — " virtutem. — * idio. —* virtutem. —P ef 


nuscere. — Alpalthus. ' exinde. — ? similibus. — * agredine, — * stipücen. 


—"7 


lutis. — ^ agridinis. — ^ haputrida. — * reomatica. — * hutilis. —— Asparequ. ! αρ 


ragus. — ? miacantinus. — * projecturia. — * purgaluria. — ? 
umoris. — * radicis. — * semen. 


patas. — ? 


nimis deest, — * cest 








ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 441 


XL. Aprotanus *. Haec herba! neque proprietates ejus scribere oportet a 
ntos? et tales viros? disposita neque particulares* officia illi, utique nihil incon- 
lerata derelinquerunt*, sed manifesta scribserunt* et a novis? sunt inbenta 
«uequaque de his in confectionum libris medicaminum qualitates, nunc de 
iporistis* uniuscujusque virtutes omnium herbarum? considerationem dicen- 
um. Est ergo quomodo calidus aut siccus est in birtute aprotanus, tertio quidem 
edu! ponitur. Contemplandus est etiam et in gustu!*, quia? amarus est nimis; 
cus autem ejus glyodes'* est et subcalidus; extenuat autem habundantius et 
lefacit et desiccat non fortiter. Cujus [27] si tundas'* comam et flores ejus et 
perspergas ulceri'* mundo?', mordicationem !* facit et inritat. Quod si infundas 
oleo et fumentare volueris caput!? aut bentrem, manifeste?! calefacit, sed hii 
H periodus? conprehenduntur rigoribus?! et de hoc confrecentur antequam *? 
cesio fiat minus patiuntur rigore?*, sed nec ipsam sentiunt accessionem 
terdum et quia lumbricos* occidit merito et amarus est. Nam si simul cum 
ito? melo?* Cithonio? cataplasma ex eo fiat aut cum pane?? admixtus?! sit, 
flemmationes? oculorum δὲ sanat et digerit?* fymata?* cum hordei ?? farina tri- 
æ et coctum inposita. Ustus?* vero aprotanus?* calida et sicca virtute est et 
us quam cocurbita ** sicca et usta et de radices aneti usti. Haec enim bulneribus 
amidis simul et sine inflammatione existentibus jubant. Aprotani autem cinus 
erdicstionem facit in omni*! vulnere et propterea ** tineae*? capiti * adhibitus 
mm oleo suptili aut cicino vel rafanino** aut Sicionio betere** et maxime 
aláno jubat et in facie pilos** cadentes? restituet! cum supradictis oleis adhi- 
itus et melius adhuc si cum Sicinio** oleo infusus*? inponatur. 


Επιχ CAPITULA QUE SUNT PER 4, INCIPIT PERS p. 


XLI. Actis et camiactis. Actis dicitur sambucus et camiactis dicitur evolus. De- 
Westoria sunt virtute et glutinoria et mediocriter et diaforitica. 


Fixe DE A, INCIPIT DE B. 


_Aprotemas. ! erba. — * ad tantus. — ? talis viro. — * particolaris. — 5 dereliquerunt. 
—" scripserunt. — ? nobis. — * operis. —* erbarum. — '* consideracionim. — !! grado 
M. — ! gusto. — |) quam. — "' gliodis. — '* tundis. — '* ulcere. — mundo deest. 
ns mordicacione. — '* capud. . — * manifesti. — ** perperiodus. — * reccoribus. — 
, liquam. — * haccessio. — ** rigoris. — ** lumbricus. — *' coctum. — ** mele. — 
' eadionio. — ? panim. — ? mixtum. — "sed. — 35 inflammacionis. — * oculum. 
* degerit. — * flegmata. — "" ordiae. — ?* igitur. — ?* ebrotanus. — * cocurveta. 
πα emsem. — ‘ propteria. — " in. — " capite. — ' adhibetur. — ** vel rafanino 
Met, — 7 Siccionium. — '* et vel ravine addit. — '* pilus. — ** catentis. — *! restituit. 
* "^ geionium. — " infusus. — ^ capitula que sunt per deest. — ** per deest. 


δι chapitre Aprolanus manque dans les manuscrits de Leipzig el de Laon. 


A^ 


MBA dolores laterum et regmata®, 
et in renibus lapides? frangit et uri- 
aam provocat potatus i. 


V. Bleius*. Blitus manducabilis est, 
et olera ejus humida sunt et. frigida* 
temperantia ; in secundo enim sunt po- 
sitae? gradum, 


VL. Bulbos, id est lampadiones!. 
Bulbos* inflaut et luxuriam? excitant, 
et siccus virtule est, 


VIL, Batyras. Butyrus! digestibilis? 
est birtute?, habens in se modicam 
diaforeticam* virtutem, ut et parotidas 
et in inguinas et oris inflammationes* 
bel omnibus locis saepius ipse solus 
sanavit in pueriles* aetates? bel* mulie- 
rum. Sed et natis? infantibus hunelis '* 
frequentius, sed et dentes nascentes"! 
nihilominus extenuat. gingifas!*, Et. si 
glutatur? recens, jubat nimis de, 
pulmone"! exputantibus #, cum his que 
geruntur, facilius proiciunt et influm- 
mationes pulmonum jobat. 


VII. Bubthalmas?, Bubthalmus herva. 
acrior? est ab anthemidos? [28 91] et 
propterea? diaforeticotera est, eo quod 
duritiasé sanat admixta cerolo?. 


ΥΠ, Brathi*, id est herba Savina*. 
Bratheos? calefacit et desiccat nimis, et 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


lum ergo est adhuc. aorellos, üci 
mollatur et utilior est plus quam o- 


XLV. Bletus. Bletus olera humidi 
set EE 





ORIBASE, EUPORISTES, IL, |. 445 
La 
t balde* per leptomeria?*, tres qualitates, in gustu simulat caparis 


menstrua plus quam aliae propter quod agrior est et aromatico- 
st et per urinam? sangui- terra est. Haec ergo participat qualitatis 
' superfluum! *, et bibum!! quas dixi agridiuis ex calida tempe- 
s corrumpit et mortuum?!?  rantia consistente in amaritudine, stip- 
mi? etiam et pro cenno- tice et frigide virtutis in aequalitate 
plum $ eum in confectio- corporis. Si quantum enim in agridine 
nt. amplius habet copressu , tantum diafori- 
ücatoria est. Glutinare ergo non potest 
plagas propter virtutem caloris et sic- 
citatis ipsius. Tantum enim omnibus 
participatur ut etiam ignita est. In au- 
tem putridines juvat similiter, et ma- 
xime si malicesa sunt et diuturniora; 
ferent enim sine molestia aut Jam ni- 
gridinis habentes et valde sordida cum 
mel purgat, antracas exsolvit ex prolep- 
tomeriam, menstruae deducit habun- 
danter et per urinam sanguinem educit 
et vivum pecus corumpit et mortuum 
extrahit. Ponitur autem in tertio gradu 
calida et sicca ejus virtus et. maxime 
leptomeris. Haec utique in unguentis 
miscetur et maxime gleucino et in an- 
tidotis mittitur. Aliqui autem pro cin- 
namom eam duplicem mittunt. 


FiNiIT DE 5. 


Bromos! abena? dicitur; est enim inter ligumina? bromos? que et 
nentis; similem hordei* habit birtutem*, si ex eo cataplasma fiat ; 
i et digerit? mediocriter et sine mordicationem?. Est autem et frigi- 
> et stiptica est; juba* enim diarrias ventres. 


ΝΕ PER! p suxT!5, INCIPIT PER !S c. 


^h ia. — * aliis, —- ? speciis. — * hurinam. — * exlrael. — '* su- 


! virum. — '* mortuit. — "? aliquid. — '* cinnamomum. — |" dublum. 
xabus. — Bromos. ! bromus. — * avina. — ? legumena. — * bromus. — 
irtatis. — ? degerit. — * mordicacione. — * jubat. — '* ventris. — !! loco 
ee, habet finit. — '* sunt deest. — per deest. — '* Dco gracias amen addit. 


ORIBASE, EUPORISTES, Η, 3- 


sant et dolores laterum et regmala?, 
et in renibus lapides? frangit et uci- 
mam provocat potatus 9. 


V. Bletus!. Blitus manducabilis est, 
et oleta ejus humida: sunt et frigida* 
temperantia; in secundo enim sunt po- 
sitae? gradumé, 


Vl. Balbos, id est lampadiones!. 
Bulbos* inflant et luxuriam? excitant, 
et siccus virtute est. 


VIL. Batyrus. Butyrus* digestibilis* 
est birtute?, habens in se modicam 
diaforeticam* virtutem, ut et parotidas. 
et in inguinas et oris inflammationes* 
bel omnibus locis saepius ipse solus 
sanavit in pueriles aetatés? bel* mulie- 
rum. Sed et natis* infantibus hunctis'* 
frequentius, sed et dentes nascentes! 
nihilominus extenuat gingifas, Et si 
glutiatur? recens, jubat nimis de, 
pulmone !* exputantibus V, , eum. 
geruntur, faeilius. proi 
mationes pulmonum ^ jubat. 








VIII. Bubthalmus'. Bubthalmus herva 
acrior? est ab anthemidos? [28 v*] et 
propterea! diaforeticotera est, eo* quod 
duritias* sanat admixta ceroto?. 








ΥΗΠ. Brathi!, id est herba Savina?. 
Bratheos* calefacit et deaiccat nimis, et 


3 brateus addit, —* bratci. 


tum ergo est adhuc 
mollatur et ulilior est pl 
thicus. - 


XLV. Bletus, Bletus.| 
sent nimis et frigida. 
| 

| 

| 

XLVL Balbus. Bulbuy 
inflationem fatiunt et ver 
citat et desiccativus est. 
| 

XLVIIL Butirns. Butin 
babet virtutem et habent 
foreticum , t et paraotid 
et in ore inflamationes ve 
sepius hoc solo sanantur 
mulieribus adhibitus, sed 
dentes nascentes si inlinii 
sine dolore dentes mittun 
a melle extenuat. Nam sig 
nifice de pulmonibus ext 


flammationes habuerint. 


XLVIIHI —Babtelmum 
agrior est autem antissi 
propterea diaforitica est, 
ritias sanat admixta cerot 


L. Proteus, qui erba & 
est calefactoria et desicoat 





* qropleris. — * diforeüco vlere. — * duricam, — 7 dram Mal 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 445 


est balde* per leptomeria?, 
m menstrua plus quam aliae* 
lncit et per urinam* sangui- 
iit* superfluum *, et bibum !! 
ius corrumpit et mortuum? 
diqui'* etiam et pro cenno- 
duplum '* eum in confectio- 
tunt. 


La 
tres qualitates , in gustu simulat caparis 


propter quod agrior est et aromatico- 
terra est. Haec ergo participat qualitatis 
quas dixi agridiuis ex calida tempe- 
rantia consistente in amaritudine, stip- 
tice et frigide virtutis in aequalitate 
corporis. Si quantum enim in agridine 
amplius habet copressu , tantum diafori- 
ticatoria est. Glutinare ergo non potest 
plagas propter virtutem caloris et sic- 
citatis ipsius. Tantum enim omnibus 
participatur ut etiam ignita est. In au- 
tem putridines juvat similiter, et ma- 
xime si malicesa sunt et diuturniora; 
ferent enim sine molestia aut jam ni- 
gridinis habentes et valde sordida cum 
mel purgat , antracas exsolvit ex prolep- 
tomeriam, menstruae deducit habun- 
danter et per urinam sanguinem educit 
et vivum pecus corumpit et mortuum 
extrahit. Ponitur autem in tertio gradu 
calida et sicca ejus virtus et maxime 
leptomeris. Haec utique in unguentis 
miscetur et maxime gleucino et in an- 
tidotis mittitur. Aliqui autem pro cin- 
namom eam duplicem mittunt. 


FiNiT DE 8. 


v] Bremos! abena? dicitur; est enim inter ligumina? bromos que et 
eamentis ; similem hordei* habit birtutem*, si ex eo cataplasma fiat ; 
iim et digerit? mediocriter et sine mordicationem ?. Est autem et frigi- 
atis et stiptica est; juba* enim diarrias ventres". 


Y QUE PER !' p SUNT!?, INCIPIT PER"? c. 


— * liptomeria. —* alis. — ? speciis. — ' hurinam. — * extraet. — ° su- 
-" virum. — "! mortuit. — |) aliquid. — '* cinnamomum. — | dublum. 
ecionibus. — Bromos. ! bromus. — * avina. — ? legumena. — * bromus. — 


* virtutis. — ? degerit. — * mordicacione. — * jubat. — !* ventris. — !! loco 
: per, habet finit. — !*. sunt deest, — !* per deest. — '* Deo gracias amen addit. 


448 
Aa . 9 
generandi* facultatem, ita ut nec semen 


habeat. 


ΙΠΙ. Capnios!. Capnivs acras? simul 
et amaras participat qualitates?, non a- 
mittens* omnino stipticam quantitatem , 
pro qua re urinam* cbolericam* pro- 
ducit multa et epatis infraxin et atonias? 
sanat. Malaxat autem * bentrem? sicca 
trita et in mulsa data. 


V. Capparis. Capparis radices! corti- 
cem proicere enim potest et purgare et 
extenuare et digercre* acredine? sua, 
simul autem educere* et constricta* et 
infulta relaxare*. Propterea? splen? sci- 
ron? plus ab alias species! poterit exte- 
nuare medicaminum. Jubat autem si 
exirinsicus! inponatur cataplasma ex- 
pedientibus'? mixta rebus; intrinsecus 
autem cocta in aceto? aut'* oxymelle 
sicca trita ei! admixta. Evacuant enim 
ambo viscosos!* et pingues humores!t 
si? accipiantur, non solum per bentrem 
sed et per urinam, Saepius autem et 
sanguinolentum per bentre? deponunt 
ex? quibus splen? jubatur?!, Jubat 
etiam? acceptus et qui sciaticum pati- 
tur? dolorem. Sed et cataminia, id est 
menstrua, movit οἱ apoflegmatizatas. 
Persus? autem pulver?* malitiosis ?* 
ulceribus? optimum medicamen ‘! est, 
et dolores dentium jubat, interdum 


ORIBASE, EUPORISTES, IT, a. 


cantur semen. 


ΗΗ. Capneus. Capneus agriau siml 
et amaram participat quantitalem , uade 
et urina colerica provocat multa et ia 
epate infraxis et infectam ejus senst. 
Mollata etiam ventrem durum triti se 
luta cum mulsa et potata. 


V. Caparis. Capparis radices ee 
dices ex lactantibus conponitur vite 
übus. Proicere igitur potest et pargare 
et extenuare et eventare agridioem & 
simul adducere et constringere stiplite 
virtutis, et propterea splen scirodis saptt 
omnia medicamina adjuvat exstrissecm 
posita cataplasma et max. ...a inire 
secus, in polione accepta autem in aces 
aut in oximelle, sicca trita admixta oü- 
melle aut aceto. Evacuat enim utrq 
glutinosos et pingues humores si 4€ 
cepta, non per urinas solum , sed et ptt 
ventrem purgat, sepius autem sanguine 
excernunt. De qua rem et splenitxs 
juvant et coxe dolores similiter ampt- 
tant, sed et menstrua purgant et ae 
flegmaticat. Spasmus autem pulrer vi 
neribus bonus est medicamen et # 
dolores dentium juvant, interdum qu 
dem in aceto eo cocta , interdum aute 
vino, sepius autem sic masticata,. name 


* gerandi. — Capnios. ! capnius. — ?* agra. — * qualitatis. — * autem eddi. — 
* orinam. -—* colericam. — * adionias.—® et addit. —° ventrem.— Capparu. ' rabia 
— ? degerere. — ? agridenis. — * conducere. —* stricta sunt. — * et addit. —" pr 
teria. — * splenis. — * scirosin. — !° speciis. — !! sic strinsecus. —- |) expetientibus — 
5 acetum. — " in addit, — '* et. — '* viscosus. — ! aut. — '* pinguis humor. — 
' sic. — ?* urinas. — ! ventrem. — ?* et. — ?? splenem. — 3 jubatur deer. — 
? bibatur addit. — * prinditur. — * spersus. — * pulvir. — ?* maliosis. — * gken- 
mus, — ?' medicamen. 


ORIBASE, EUPORISTES, 11, 1. 


Aa 
trices nigras claras et suo colore reddit 


et vpopia?" digerit. Magnifica autem 
est in bis passionibus?* coctas in vino 
et calsplanmata et magis biridem? 
quam siccam; fortius enim desiccativa 
&t* et incendit loca ipsa. Ascaredas 
sutem et lumbricos*! sucus ** ejus per 
dyserem ο injectus** et potui datus 
ectdit οἱ proicit. Haec etiam * herba 
ad serpentium. morsus vel benenum* 
attplum"? sicut. cauteres'*, et que- 
camque sunt acra et calida medica- 
ments facile de profundo inposita ad 
se" ipsa venenum ? trabit 9. Jubat au- 
um et astomaticos* οἱ ictericos** : 
praitit enim et purgat epatis infraxin. 
Est eutem et in bis omnibus 5 plus ope- 
. fe, que in montibus fuerit col- 


και, 


H Calama! fragmita*. — Calamus? 
1 ltgnitu* radix proicientem participat 
. δα, et non modice minus acri- 
- dant, Folia autem* ejus birides? me- 
dacriter inf[rjigdandi participat. Haec 

Ka* est virtute*, cortex autem '* 
- Γ leptomeris!! est nimis et dia- 
* Ronan! facit, birtutem autem habens 


"Ruteturiam sic et desiccativam et ni- 
| Wim calefaciens. 





F Hl. Canabeos'. Canapi semen sine 
? lidione ? est et desiccatibus [29 v?] in 


notum ?, ut si satis manducetur desiccat 


wu. 
πως αν 


ris. — passionis. — ?* viridem. — 
"^e 9 clistere. — '^ est addit. — ** etiam deest, — ** 
. — * caleda. — % se. -- ** omnium. — ? extrait. — * asimalicus. — 
# plus in omnibus. — "' collicta. — Calamu fragmita. ! calamo. — 


447 
uu La 
dum hanc igitur rationem in auribus 


vermes generatos si mittatur occidit; et 
supermissus hoc modo etiam si gravida 
mulier bihat aut. in os matricis apponat 
corrumpit et avortire facit. Lactativa 
enim est propter amaritudinem solam. 
Juvat igitur asnlaticos hictericos, sicut 
et alia que amara sunt proiciunt et pur- 
gant in epate facta infraxis. In omnibus 
haec que dicta sunt operativa plus est 
que montana est; tertia enim gradu 
posita est calida. 


Π. Calamos fracmitu. Calamus frac- 
mitu radix projectoriam participat vir- 
tutem non parvam ct modice agridinis. 
Folia autem viridis mediocriter infrigdat, 
participat etiam οἱ stipticam virtutem 
habet. Cortex autem ejus usta leptomeris 
est habundanter et diaforitica sit virtute, 
habens aliquam proicientem virtutem 
ut exsiccet et calefaciat nimis. 


IE. Canapi semen. Canapi semen non 
inflat et desiccativus est, tantum ut 
qui eum amplius manducaverit desic- 


— *'! jJumbricus. — “ suco. 
# cau- 


© est. 


veninum. — ‘ acceptus. — 


"^ fecmito. — ? calamo. — * fragmetus. — * agredinis. —* aut, — ? viridis. — * stip- 
Wen, — * virtutan. — '* aut. — !! liptomeris, — '* diaforisin. — Canabeos.! canabeus. 
^7"— Ἡ iaflammacione. — ? est addit. 


A38 
XY | 
-enerandi* facultatem, ita ut nec semen 


habeat. 


Il. Capnios!.. Capnios acras? simul 
ct amaras participat qualitates", non a- 
mittens * omnino *tipiicam quantitatem, 
pr^ qua re urinam ^ cbelericam* pro- 
Auct multa et epatis infraun et atonias” 
«nat. Malavat autem" bcstrem*?* sicca 
tnta et :n nuls data. 


V Corpars. Capparis radices? corti- 
cem Ρον τὸ enim petet et purzare et 
eatenmarr ct dicenure À acredine? «ua. 
gruraaufens. eiae cv * et. onstncta! et 
ta maire T. Propterea? splen? soi- 

C quus AP ange fpecie ' poterit. exte- 
DAT Camas 


ni... Jubat autem «οἱ 


CR le. 


Poil catapia«ma δι- 


pr «ο δν nat. Ἱεδανι intrinsecus 
Patre Qui so ACCG / iut * owvvmelle 


adm:va Lbaacuant enim 


Σο, ὃν vc "es ωσάν humemes! 
. M C08 Sen per leutrem 
. UON SEP sadtemet 
el τε ο de ir: dqemmnent 
\ ss aeistU Jauhst 
. ST OI IL put- 
^ ^O ^ * a" 
. ' (US T ασ δν 
^ ὁ e.c! 
. : ο. 
i i ‘ 
ο n° ? dt - 
- - "a 
. ec «τν. 
». - 
1 - — 
B. , 


ORIBASE, EUPORISTES, Il. 1. 


cantur semen. 


ΠΠ. Capneus. Capneus agriam simi 
ct amaram participat quantilatem , unde 
el urina colerica provocat multa et ia 
epate infraxis et infectum ejus sana, 
Mollata etiam ventrem durum trita se 
luta cum mul«a et potata. 


V. Caparis. Capparis radices cor 
dices ex lactantibus conponitur vite 
übus. Proicere igitur potest et purgare 
et extenuare et eventare agridinem & 
simul adducere et constringere süplie 
virtutis, et propterea *plen scirodis super 
omnia medicamina adjuvat exstrinsecss 
posita cataplasma et max... .a mis 
secus, in potione accepta autem in ae 
aut in oxim-lle . «icca trita admis ov- 
melle aut aceto. Evacuat enim utque 
Autinoses et pin:zues. bumores sk at 
C7 [43 . n^n per urinas «olum. sed ei pet 
νο τε purzat.sepius autem anzuisea 
saceruurt De. qua rem et splenis 
car tetcas dolere« similiter ampr 
ULP σος ci menstzua purzant et ape 
Air. : Npa-Omus autem pulwer vil 
erhus bonc. est mediranien 4 à 

πα set Ur Juvant, intendum qu 
utm Du noie 6o cata. juterdum auteii 


(D er antem «c masticati name 


ολα. a")  — ^ Autem addit. — 
ATP — 5anpanu. rado 
!o an ἂν emt — € 04 cdd — [ερ 
a peücoubes. — 
"aut — ^" jungun humors. — 
— — *pbenem — © qmbanr dest — 

7 τρίτα — 7 mahee — "o der 


Nr οσο Me Un —. c 


-—— — 4 - _ 


ORIBASE, EUPORISTES, Il, 1. 


ut potui datus in mulsa cocliarium!* 
man’ et extrinsicus!? cum oleo Sy- 
Gaio aut vetere oleo et inpositus et 
lius. Que autem amplius calefac- 
nem opus habent, frictionem !? per- 
wi jubantur. Jubat etiam si super 
ebones' impositus subfumigentur!* 
com trajectorio #, ita ut ad se trahat" 
limum per ore pulmonibus. Prodeest 
e cerebri!*. infusioni'* et frigidam * 
Sem passionem?! incurrentibus οἱ 
mime lythargica?! et cataforicas om- 
2 passiones** cum febribus si sit, 
€ imnelius est?* si non cum praedictis? 


451 
I Loa 
Juvat. Sed exstrinsecus corpus si per- 


unguatur cum oleo Sicionio aut vetere 
oleo, qui autem nimis calidiora opus 
habent et frictiones commisto oleo cas- 
toreus ut necesse est. Juvat etiam et si 
aliquis supra carbones castoreum in- 
ponat et fumum ipsum ore aperto ad 
se trahat, maxime qui de pulmone et 
cerebro humidum et frigidum habentes 
patiuntur litargia aut et cataforetica. 
Que accidunt omnes passiones cum fe- 
bribus melius est si non cum predictis 
oleis adhibeatur, sed cum roseo oleo aut 
capiti inponatur et cervicibus. 


this? adhibeatur, sed cum roseo? ma. * 


60 islinatur vel inponatur capiti et 
clio? eum lanis. 


ΧΙ. Cedrus'. Cedrus?* calefacit. et 
desicrat balde?; ex eo vero* oleum 
fictum? fortiter* leptomeris? est. Mol- 
les* igtur carnes? habentibus paratus 
€t detergere, dura autem corpora in 
Malt? tempore et maxime mortua 
Opora desiccat et non! permittit 
puiriscere. Non est enim. mirandum? 
qi pedueulos ! et lendinis!* οἱ 
Mertdas et in auribus vermes!* occi- 
dere solet! [31]. Pecus de uterus mor- 
lum" extrahit ! et bibum '* occidit 
€ educit, [ilitus® vero veretrum?! 
fürlem facit mulierem hoc?! uten- 
Ww. Et si in dentibus cavis mit- 


XI. Cedrus. Cedrus calefacit et de- 
siccat nimis; oleum autem nimis est 
leptomeris. Molles autem habentibus 
carnes paratus est absque dolorc facere, 
duras autem habentes carnes in longo 
tempore et maxime qui nigra sunt cor- 
pora et desiccat et inputribilia servat. 
Mirabilius quidem est et si peduculos 
et lindines et ascaridas et in auribus 
vermes océidit. Solet etiam oppositus 
oris matricis pecus occidere, mortuum 
autem extrahere non solum appositus, 
sed et si inlinitus sit veretrus et ex hoc 
inconceptabilis sit medicamen sic uten- 
tibus. Et si in foramine dentes mittatur, 


L] 4 e. . . "1 . . . 
Minnsecus. — '* cocliario. — uno. — !* extrinsecus. — !? confriccionim. — '* car- 


denis, — 5 suffumicinior. — '* contracturio. — '* traat. — '* 


cerebrum. — '* infusione. 


=" fgedam. — * passionim. — ?* litargia. — % omnis. — ** passionis. — * est deest. 
—" entradictis. —*? oliis. — 3 rosio. — ** collum. — Cedrus. '^* cedros. — ? valde. 


v * viro, — * factum deest..— * forte. — ? liptomeris. — * mollis. — * carnis. — 

Weltam, — !! non deest. — !* mirandus, — !* petoclus. — "* Jentenis, — '* vermis. 
Ti solit, — 17 adpositus addit. — '* extrait. — '* vivum. — ? inlitus; — 2 viritenm. 
— ος. 


20. 


49U 
Aa 0. | 
ui dise aiiquid stipticum babit. Extenuat 
enim) et dizerit i e»rpore. superflui- 
tais! el viruten; inponit* visceribus. 
Hotissnus! autem: ad cas quibus 
me:zstmii Lon probeniunt? ος! pleni- 
tudpo Pinzulenmam!! superfluitate ! 


protuitita-. 


V iUII 
et nucis], bExbet? quidem aliquid? stip- 


Cara. d cet nicis; Caria, id 


uet kimutemt ia corticibus nucum* 
vuvtaum Expexuntel enim et* sucus 
037m της ut de moris sucns! 
acte mcs cub: ὃς coctum cum mel ad 
ορ αλλα ranlicanan est. Cortex! 
à '-2 LUS tue s «cca et usta lepto- 


to P$ et sevativa et sine mordi- 


"M. 
κατ ο nr ficaren, Muces? autem, 
quis Grec. Lztwunoacf 30 ν΄ vocant, 
UOS intem osa.aius appeilamus!*, fri- 


Donhocotfisv06g est Alta autem similia 
MIUÉPguatu. 28 no€ibus. 


. Cast nus calidus est 
rs" ο ΣΥ ΡΟ ΓΑ 
fins IL DX pousotahln]em spasmes! 
ide 1 207 dus (Dow Fi ducurrunt; 
sit. cu:n pane peni 

veut + TuS CRM gmieh pe 
LS Tin Lt. sinus est Qu.- 
bus oc est c 87 fiunt «paxmi* 
Ulum autec eos qui ex 
uretrtrin 


ντ 4. DU 


ORIBASE, EUPORISTES, IT, 1. 


parte et αργα est et modica est; aliq 
in se habet stipticum , extenuat simul 
digerit que in corpore superflus ip» 
niuntur et ruborem inpoait visceribe 
Uulissimus autem est quibus mess 
constricta sunt, quando ex plenitsán 
pinguium humorum suflicienter σα 
cuari prohibetur. 


VIIII. Caria dentron. Nucara an. 
dentron habet enim in foliis avt can 
stipticum. Juvant autem multum e 
nuces quas portant corticis viridistunsas 
et expressas, el succus ejus similiter u 
de muris coquentis cum mel ad ori 
vitia utimur medicamen. Inter un 
corlius sicca sunt el ustas lepemerz 
fiunt et desiccativus est sine mordica- 
tione medicamen. Leptocarion, id esi 
avellanas , frigidior et austerior est, sd 
et alteras similiter sunt mere 
nuces, 


X. Castorcus. Castoreus caleísct 4 
desiccat et est leptomeris totus, beet 
nimiam extenuandi habet parten. D | 
ergo qui ex plenitudiue spasme FF 


tiuntur aut tremores nervorum V 


m-— —ÀAÀ. 


lissimus est, quibus autem de inl 
tale aut siccitate contingil contin? 
est. Nam eis qui ex plenitudine corr? 
spasmes patiuntur etiam in pont 
mulsa datus £ i aut cocliarion dt 


t. wi 2. moa] — " utüissemum. — * proveniunt, — "^ a —"# 
£wat c ses τη cote — 9. pesbibeta. — Caria. ! id est nucis decst, —! BP 
ι ARES vsum —? uœum. —* et deest. — ? corum, —' ii 

n ^ exu στ Uo dec ejas nucis ha^rt nocis ipsa. —M» μασ, 7 
*omDODAGAK _ tana. — ! utxarion, — ‘7 avellanas; —"* apellamus. — 06 
to muacene ος I tano deest, — *. status est addit, — * αρα 


εν σος l0. LE — 
: 


ΑΕΕ 1ΙΠΟΊΟΓ ΤΠ... — 


. spasme. 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


atus in mulsa cocliarium!* 
trinsicus'! cum oleo Sy- 
tere oleo et inpositus et 
autem amplius calefac- 
habent, frictionem  per- 
ar. Jubat etiam si super 
apositus subfumigentur!* 
10%, ita ut ad se trahat" 
re pulmonibus. Prodeest 
infusioni!* et. frigidam? 
»nem?*! incurrentibus οἱ 
rgica® et cataforicas om- 
es% eum febribus si sit, 
5 si non cum praedictis?! 


atur, sed cum roseo** ma- ' 


vel inponatur capiti et 
mis. —— 


ια. Cedrus? calefacit. et 
e?; ex eo vero* oleum 
er* leptomeris? est. Mol- 
rnes? habentibus paratus 
, dura autem corpora in 
ore et maxime mortua 
xat et non! permittit 
»n est enim mirandum? 
ios et lendinis!t 
in auribus vermes!* occi- 
Ρε]. Pecus de uterus mor- 
hit '* et bibum ! occidit 
litas** vero veretrum?! 
. mulierem hoc? uten- 
in dentibus cavis mit- 


et 


451 

La 
juvat. Sed exstrinsecus corpus si per- 
unguatur cum oleo Sicionio aut vetere 
oleo, qui autem nimis calidiora opus 
habent et frictiones commisto oleo cas- 
toreus ut necesse est. Juvat etiam et si 
aliquis supra carbones castoreum in- 
ponat et fumum ipsum ore aperto ad 
se trahat, maxime qui de pulmone et 
cerebro humidum et frigidum habentes 
patiuntur litargia aut et cataforetica. 
Que accidunt omnes passiones cum fe- 
bribus melius est si non cum predictis 
oleis adhibeatur, sed cum roseo oleo aut 
capiti inponatur et cervicibus. 


XI. Cedrns. Cedrus calefacit et de- 
siccat nimis; oleum autem nimis est 
leptomeris. Molles autem habentibus 
carnes paratus est absque dolore facere, 
duras autem habentes carnes in longo 
tempore et maxime qui nigra sunt cor- 
pora et desiccat et inputribilia servat. 
Mirabilius quidem est et si peduculos 
et lindines et ascaridas et in auribus 
vermes occidit. Solet etiam oppositus 
oris matricis pecus occidere, mortuum 
autem extrabere non solum appositus, 
sed et si inlinitus sit veretrus et ex hoc 
inconceptabilis sit medicamen sic uten- 
tibus. Et si in foramine dentes mittatur, 


,——* cocliario. — uno. — !* extrinsecus, — !? confriccionim. — '* car- 
fumicinior. — '* contracturio. —  traat, — !* cerebrum. — !* infusione. 
— *! passionim. — ?* litargia. — omnis. — ? 1s. — ?* est deest. 
lis. —*' oliis. — % rosio. — ** collum. — Cedras. '7* cedros. — ? valde. 
* factum deest..— * forte. — " hptomeris. — * mollis. — * carnis. — 
" non deest. — '* mirandus. — l petoclus. — '* lentenis. — '* vermis. 
" adpositus addit. — !* extrait. — '* vivum. — ?^ inlitus. — ?' viritrum. 


29. 





ORIBASE, EUPORISTES, Il, 1. 


t. Coniza est et major 
it et siccat. Decocta! 
periodes? rigores? li- 
5. Flors* autem ejus 
s cum vino et potus 
. biolenter* et pecus 


|, Coriannon?, qui et 
ram, Contrariis * virtu- 
'ompositus, multum* 
unara substantia* aut 
riam?, geodes* autem 
qquosa * huniida tepida 
em!*, Habit enim et! 

modice, ex! quibus 


VUE. 


À est stercora. Stercus 
1 et diaforitica? sunt 
snis ? igitur tumoribus 
on tamen spleneticis* 
menbris. Ego vero? in 


Kritae , id est hordeus.| X. 
VI.  Krino, id est lilius. 
Krocus. 

Kromnion, id est cepas. | 
wt brasica. | VIII. Kyamus, id est faba. | XIII. 


455 
La 
XX. (οπίτα. Cicuta dicitur coniza, 


et major est et minor. Calefacit enim et 
desiccat. Decocta autem in oleo, ad pe- 
riodes febres, boc est ad tipos cacotro- 
pus, boc est maliciosos rigores liberat, 
si fuerit perunctes. Flos autem ejus cum 
foliis tritus et cum vino potus menstrua 
violenter purgat et pecus extrahit. 


XXI. Coriandrum, que et corton et 
coriandrum dicitur, in virtutibus con- 
rarius est in se conpositu; multum 
quidem in se habet amaram substan- 
tiam aut aliquam tenuitatis participa- - 
tionem, geodis autem non est, modice 
autem est aquosa et tepida virtute. Ha- 
bet enim aliquantum modice de stiptica 
virtute de quibus juvare poterit. 


Kyminu. 

Kyparissu , copresus. 

Kyclaminus, terra ma- 
lus. 

Kytisus. 


XI. 
XI. 


I. Koprus *, id est stercus. Caprunus 
acris et diaforeticus est virtute; scyro- 
menis igitur tumoribus expediens, non 
tamen spleniticis, nisi in aliis membris. 
Ego in geneculis consistens tumores 


ία. — * periodis. — ? rigoribus bumidas. — * liberat. — * perhunctus. 
us. — * violenter. — * extrait. — Coriadru. ! coriandrum. — * corian- 
6. — * contrarias. — * muliain. — * amaram subetanciam. — ? liplo- 
s. — ? acosa. — !* virtutem. — !! aliquae addit. — !* et. — !? varie. 
yum. — ? agris. — * dealoriticis. — * virtutis. — * cirominis. — 


ergo. 


es articles suivants de C se retrouvent dans Laon et dans Leipzig sous la 

dans le premier de ces deux manuscrits, il en existe deux traductions 
lettres K et Q; elles different notamment entre elles et nous donnons 
endice à la fin de ce livre. La liste que nous mettons en tête, ainsi 
les qui suivent, est tiréc du manuscrit de Laon; quelques-unes se rc. 
sanuscrit de Leipzig. 


"as ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


tatur, dolorem tollit et dentem minu- dolores de presenti mitigat, — 
tat. autem dentem. 


XII. Cinovatus *, id est rubus caninus, cujus flosculum dabis eis qui splenis 
paciuntur dolorem, per urinas eum eiciet. Cortez autem cjus tunsa et in splene 
posita , sed ligato eum bominem in lecto sopino ne medicamen pre dolore teli 
febriavit splenem et per urinam tamquam splenem foras eicient. Hujus haec me. 


riatus fructus datur eis, qui in pulmone habent vulnera et neque cibum rei 
piunt; ex melle teris et dabis; sanum faciet die tertio. 


XII. Centauria. Centauriae majoris 
radices! acres? sunt et calidas? et stip- 
ticas cum terrena austeritate* est. Quod 
enim acra Fest, menstrua movit et pecus 


mortuum extrahit * et vibum? corrumpit: 


et educit; quod autem slipticam est, 
plagas glutinat et sanguinem expuen- 
tibus jubat. Dandus est autem eis? pin- 
sum Z ii, febrientibus cum aqua, sine 
fehribus cum vino; jubat autem et reg- 
mata? et spasmata et suspiriosos!* et 
beteres!! vel antiquos? tussis. 


ΧΠΙ. Centauria minor!. Centauria 
vero? minor fortiter desiccat sine mor- 
dicatione ct grandes factas? plagas* 
glutinat cataplasma inposita recentes* 
sisint, οἱ que antiquas sunt et difficile? 
cicantur* ulcera sanat et ad cicatricem 
ducit. Âque vero?*, in qua centauria mi- 
nor decocta est? si iniciatur sciaticis!!, 
educit! cholericos' et pingues hu- 
mores!i, et quando vehimenti!'* clys- 
teres!* utuntur? etiam. sanguinolen- 


XIII. Centauria majere. Center 
majoris radix agra est et calida, οἱ ὴ- 
tica cum terrestre est agridine. ἐρῖ- 
dine enim sua aeducit mensirm & 
pecus mortuum extrahit et virum ar- 
rumpit et extrahit. Quod autom stipite 
est, glutinat plagas & saaguisem «- 
puentibus juvat, datus autem i» p- 
tione Z ii febrientibus cum ages, qui 
sine febre sunt cum vino. Juvat sie 
et rigmata et spasmata οἱ dispoim σὲ 
veteres amputat tusses. 


XIII. Centauria minor fortiter desc- 
cat absque aliqua mordicatione; mag- 
nas igitur et grandes plagas gintimst 
cataplasmata, recentes igitur plegss et 
veteres et que non facile ciccatricstur 
vulnerain ciccatricem ducit. Cujusetium 
herbe decoctionem faciat aliquis, s38- 
ticis educit et colerica et pingua bumo- 
rem diversitates, et si quando ez sanis 
spissa decoctione iniciuntur sangaints® 
traxerit humorem magis juvantar; suc 


Centauria. ! radicis. — * acris. — * caledas, — * austeritatem. — * agrs. —* etel 


—? vivum. — 


centis. — * sentit. — 
ticus, — !* ducit. — 
— ? hutuntur. 


* ejus. — ? rigmata. — !° sus 
Centauria minor. ! minor deest. — * vero deest. — ; 
7 deficele. — * cicatricantur. — ? viro. — !° est dest, — " μα 
1 colericus. — '* pinguis humoris. — '* vehemente, —  dsit* 


josus. — !! veteris. — ! autiquit. — 
3. fsctas deest. — * et addi, -- * 


* Cet article manque dans les manuscrits de Paris et dans le texte grec. . 





Has 


magna volnera glutinat et malitiosa 
vulnera sanat; cicatricat vero!" de igne 
ulcera facta. In aceto autem folia ejus 
cocta spleneticos!? jubat. Flores bero!* 
ipsius fortia sunt, si* cum ceroto?! 
trita ab igne ustis inposita sanat. Sucus 
autem ejus est inrinos®, id est in nari- 
bus? si * fuerit missus, diuturna? reg- 
mata? aurium sanat et ulcera antiqua 
in auribus et? naribus. Quia enim 
acrus? est, cum oleo roseo mixtus? et 
adhibitus?* curat , lacrimus?! autem ejus 
peduclos ?* occidit et capillis? nudat?*. 


XVII. Colocynthes'. Colocinthas?, id 
est cocurbitas?, humectant et infrigdant 
nimium, unde de* rasuras ipsarum su- 
cus* ad aurium dolores* quae de ca- 
lida? inflammatione* fiunt mirifice* 
amputat! cum oleo roseo instillatus, 


vel si hoc modo '* omnem"? inflam- 


mationem" calidam!* infrigdat et curat. 


[32] XVIII. Comi, id est gummen!, 
desiccatibus? est et emplasticos? virtute* 
et aspera sanatibus*. 


ORIBASE, EUPORISTES, 1I, s. 


nosa et maliciosa vulnera ciestrit ui 
ex igne ulcera. Cum acelo autem cub 
folia spleniticos juvat. Flores autem du 
siceiores sunt ut cum cera miss di 
igne ustus sanat, Succus autem eju iR 
renibus est necessarius et diuterse e 
rium sanst reumata et ulcere «lies 
sanat in auribus et in naribus; et e 
agrus est cum oleo mixtus adlibendu 
est, Lacrimas autem ejus peduci e 
pillis nudat, denti cavo missus delen 
tollit et ipsum corrumpit. 


XVIII. Coloquintida cucurbita. Cr 
curbita humetat et infrigdat lebe 
danter, unde et rasura ipsius et sum 
ad aurium dolorem que ex inflamstem 
caloris fiunt sanat cum oleo roses sil 
lato. Hec autem cataplasma αδέω 9 
flamationes infrigdat, rasura auiem at 
curbitae febrientihus in stomacheisge- 
sita minuit febrem. 


XVIIII. Comi gummen dicitnr, det 
cativa et inplastica est virtute, scili é 
asperitatis prodest. 


Conia * !, Lexibata? cona? causticia est et calida* et leptomeris* substantia, d 


sine dolore incendit. 


* ν 9 » ο 
U autem. -— "* spleniticus. — " vero. — ?* se, — *! ciroto. — ** imnrenon. — ^ # 


ribus. — * se, — ?* dioturna. — ** recomata. — *? in addit. — 
—  adhibetus. — ?' lacrimis. — ?* pedoclus. — ? capillos. — 
5 cocurbelas, — * de deest, — * sucus det. — 


coloquenteda. — * coloquentida. — 


39 agrius. — * adu 
— ^ potat. — Colysi. 


* doloris. — ? caledas. — * inflamacionis. — * minfci. — '* amputant. — "yw 


‘2 mundum. — ?? in omne. — !* inflamacione. — ?* cleda. — Comi. ! 
siccativos. — * inplasticus. — * virtutem. — * sanativus. — Conia. ! 
* liptomeris. 


valam, — ? uno. — * caleda. — 


"> 
‘à 
— * substancia. — ? incidit. 


* L'article Conis manque dans le manuscrit de Leipzig, ct n'est distingné par aucun ipt 


graphique dans les manuscrits de Paris. 


ORIBASE, EUPORISTES, IT, 1. 


. Coniza est et major 
L et siccat. Decocta! 
periodes? rigores? li- 
.. Flors* autem ejus 
| eum vino et potus 
biolenter* et pecus 


, Coriannon?, qui οἱ 
Em , Contrariis * virtu- 
ompositus, multum* 
mara substantia® aut 
iam ?, geodes* autem 
[uosa * humida tepida 
m'*, Habit enim et! 
modice, ez? quibus 


455 
La 
XX. Coniza. Cicuta dicitur coniza, 

et major est et minor. Calefacit enim et 
desiccat. Decocta autem in oleo, ad pe- 
riodes febres, boc est ad tipos cacotro- 
pus, boc est maliciosos rigores liberat, 
si fuerit perunctes. Flos autem ejus cum 
foliis tritus et cum vino potus menstrua 
violenter purgat et pecus extrahit. 


XXI. Coriandrum, que et corton et 
coriandrum dicitur, in virtutibus con- 
trarius est in se conpositu; multum 
quidem in se habet amaram substan- 
tiam aut aliquam tenuitatis participa- 
tionem, geodis autem non est, modice 
autem est aquosa et tepida virtute. Ha- 
bet enim aliquantum modice de stiptica 
virtute de quibus juvare poterit. 


&dester-] V. — Kritae, idest hordeus.| X. Kyminu. 
VI. Kriuo, id est lilius. | ΧΙ. Kyparissu, copresus. 
VII. Krocus. ΧΙ. Kyclaminus, terra ma- 
VUI. Kromnion, id cet cepas. | lus. 


it brasica. | ΥΠ. Kyamus, id est faba. | XIII. 


esl stercora. Stercus 
! et diaforitica? sunt 
nis * igitur tumoribus 
in tamen spleneticis * 
nenbris. Ego vero? in 


Kytisus. 


l1. Koprus *, id est stercus. Caprunus 
acris et diaforeticus est virtute; scyro- 
menis igitur tumoribus expediens, non 
tamen spleniticis, nisi in aliis membris. 
Ego in geneculis consistens tumores 


.. —? periodis. — ? rigoribus humidas. — * liberat, — * perhunctus. 
58. — * violenter, — * extrait. — Coriadra. ! coriandrum. — ? corian- 


ο — * contrarias. — * multam. — * amaram subetanciam. — ? Πρίο- 
v — © acosa. — !* virtutem. — !! aliquae addit. — !* et. — ? varic. 
um. — * agris, — ? dcealoriticis. — * virtutis. — * cirominis. — 
τρο. 


s articles suivants de C se retrouvent dans Laon et dans Leipzig sous la 
dans le premier de ces deux manuscrits, il en existe deux traductions 
lettres K ct Q; elles different notamment entre elles et nous donnons 
dice à la fin de ce livre. La liste que nous mettons en téte, ainsi 
# qu saivent, est liréc du manuscrit de Laon; quelques-unes se re. 
anuscrit de Leipzig. 


196 


Aa 
genibus habentes tumores? dianiurnos? 
wsas sum hsec. cum pesca? facta cata- 
plasma cwm farine hordei? ssperpo- 
mere jussi 7, et murains sum quemode 
samatus est homo. et in shusU autem 
lecs hec modo jeheri'* posant. 
Acror* autem est", ta ut malieres ex 
boc et pueris non adhibestur curatio nec 
cos qui molhbus sust caraibus. Si an- 
tema usta fuerit . leptomeristera ! quidem 
est? et non jam acres? manifeste fit, 


name et sezvias?* et hus sentis. 
Nerces bebum * desccatma virtaie* 

sumi. em. labem auem abstracterism ? 
partem . manifestum cst; jubet autem et 
ad uen . grafomum? ci vesperum ictns. 
léregecos 9 autem si ques mime? * et 
ces im sole facias * jacere, multum de- 
»axantzur. Colamborsuem antem stercus ? 
ad caleicemimma 7 alquod meahrum 
T—Dpenilef :1 mat usi? susams cum 
cLoksmi uec ο «pape 3. ad rovo- 
mi does corronbusT. Pulb- 
Saut: LüDCUR εεττ sais abqui ad ec: 
ru Tirnm mass # comederunt et suf 
κας C! Oecum diutes hbermverumt. 
vo. à DL iccerust fegma" 
Sax 2€ mes Danlíérugt Oportet au- 
ce TC speroparpere t cyatis * 
us 14 ert. o: "T 2 pwecat aut oxi- 
Ye xo ὃς ἁ ια. ig. Aman i prCORV 


ace - 


πρ ο 4 Uu aA. — © ων 


ORIBASE, EUPORISTES. II, 1. 


diuturnos hoc usus suns, id dt na 
pusca facta cataplasme cum farine be 
dei superponere jussi et miraias sm 
quomedo sanatus est, et in aliis atem 
locis hoc modo juvare menifestem ot | 
lta tamen acris est ut mulierm €. | 
pueris nou adhibeatur eurcuristis ax 
eis qui molles habeat cornes. δὲ ain 
fuerit leptomerestera , quidem esietam 
acres et ideo ad alopicias bene icit à 
ad omnia quaecumque expellesi καὶ | 
medicaminibus; lepras enim et ngsi- 
gines ei scavias et his similia cut. 
Stercora antem bobum desiccaire αν» 
Late sunt , habent autem extrabesdi μα 
ximam partein; jobat enim et ad nimm 
et grafonum et vesparum ictus Yin 
picus autem si quis eos ex beclaní ent. 
ad solem faciat eos jacere multen dm 
siccat. Stercus autem columberen asi 
quenter usi sumus cum cardami undue 
pro senape, ut patienti membre εναν” 
rem cutis faeremus. Stercus smissm 
palloram utuntur medici ad oe, quai 
fene: malus comederunt et sufecam- 
ur, potum dantes et vomunt hii qui a€- 
ceperunt flegma spissa et liberati sumi 
Oportet autem tritum αραιά 
cyatis tribus aut quattuor in pose 
aut oxymelle; est enim a columbis 
stercore minus calidum. Corcolidos d 
est cerseon corcodili stercus prete 
toriam et desiccativa virtutem bekt 


"V uni. + iacvwe cw. — © columbe edd. — ? colafaciendam. — * kms — 
ME UT anus — © pell adiu — © fenge: malas, — © safe 
“ hveuss. - wspvrparpeee. — % cas — 7^ pasce. — " columbuns. ο) 


— ——— ————— —————— — 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


b 
hdissima? est birtute* nimium. et in- 
fhtones* tollit et urinas movit. 


IAM. Cyparissu'. Copressi? folia? 
d πας et pilas* ipsius teneras et 
molles! grandes * plagas? in duris cor- 
poribus est glutinatoria?. Ex quo? ma- 
Meum est desiccativam eum esse 
vitatem !* ; nibil apparit!! in se ut acri- 
énem? habeat!?, plurimam" autem 
αἱ amaritudinem!*, et amplius 
Mec stiptica 7 est quam amara. Prop- 
tret de profundo humectationum ' 
infesones?? et putredines?! bulnerum?! 
seque molestia simul et cum cautela? 
dgaseitar et alios* non permittit ac- 
edere hamores®. Sed et% interoce- 
ln? jabat, desiccando οἱ confortando 
ha que per humectatione?? laxatum 
epos, ut ipsa stiplica virlus in pro- 
ludo penetrat admixta ?* calore *. 


AUX. Cyperu'. [34 v] Cyperi? 
Wilieres? maxime sunt ejus radices; 
Ghfciunt enim et siccant* sine* 
Werdiesione*, unde infusa multum 
aera que difficile ? cicatricantur mira- 
llilerjubat. Habet aliquod? stipticum, 
€ propter hoc ulcera'* que in ore!! 
but vilissima est ct! detergendi ali- 
Qum virtutem? habet!!, per quam et 


461 


sima est virtutem nimium , et ideo infla- 
tiones tollit et hurinam movet. 


XI. Kyparisso, id est cupresso. Co- 
pressi folia et cymas et pelas ipsius te- 
neras et molles in magnas plagas et 
in duris corporibus est gluttinaturia , 
quia desiccativa sunt virtutem et nihil 
apparet in eis agridinem habere ; amari- 
tudinem vero plurimam habent et am- 
plius adhuc stipticus est quam amarus. 
Propterea de profundo humores infusus 
et putridines vulnerum absque moles- 
tia simul et cum cautella depascet et 
alios humores repraemendo non per- 
mittit supervenire. Sed et interocelicos 
jubat desiccando et confortando loca 
quae per humectationem laxata sunt 
corporis membra, ita ut ipsa stiptica 
ejus virtus in profundo penetrat ad mixto 
calorc. 


XXXVIT. Quiperu *. Quiperi enim 
utiliores maxime sunt ejus radices; ca- 
lefaciunt enim et desiccant sine mor- 
dicationem , unde infusa multum ulcera 
quae difficilius cicatricant et mirabiliter 
curat. Habet enim aliquid stipticum in 
se et propterea quae in ore ulcera sunt 
ad haec utilissima est , et comminuendi 
aliquam habet virtutem per quam lapi- 


' esledissima. — * virtutim. — * inflammacionim. — Cyparissu. ! cyparesso. — * co- 
P'tto, — ? folias. — ' pelas. — ? mollis. — * grandis. — " placas. — * gluttinaturia. 


πο, 12 
η, 


να... 
s 


— "* virtutim. — "' aperit. — 


-— 8 
Mordicacionim. — ? deficile. 
' Sent wlccra 


agridenis. — | habiat. — "* plurimum. — 
— * amaritudinim, — "' stipticam adhuc. — '* propteria. — '* humectacio- - 
* infusionis. — * putridinis. — ?* vulnerum. — ** cautilla. — * alius. — 
τό et deest, — ?? interocelicus. — ** humictacione. — ** admixto, — 
— Cypera. ! cypero. — * cipiro. — ? hutilioris. — * desiccant. — * semin. 
i — * habit enim. — * aliquid. — '? ulcera deest. — 
addi. — '* ad. — ? virtutim. — ! habit. 


Cet article se trouve dans les manuscrits de Laon et de Leipzig sous la lettre Q. 


558 
Ae 

erisipelatodes '* et erisipelata!? fleg- 
monodes!* curat et in stomacho! cau- 
son babentibus utilissima est aatis ca- 
taplasma. 


. AXIHL Crembi!, id est brassica. 
Brassicca? desiccativa est birtnte*; non 
quidem in ea* manifesta est acredo!, 
nam et plages glutinat et malitiosa bal- 
nera* sanat et inflammationes? jam in- 
duratas et* que difficile* solbuntur? 
et erisipelas!! similiter? induratas!? et 
herpitas'* sanat; habit autem aliquid 
proicientem in se virtutem, per quam? 
et lepras'* curat. Sem[en] autem ejus 
potus lumbricos!? occidit, et efilas!* et 
lentigines 9 jubat. Caules? autem ejus 
wsti fortiter?! desiccant ejus. cineres? 
wt jam? in se shiquid causticam be- 
bent** birtutem ; mixtus® ergo* cinus!! 
bressicce? cum adipe** porcini® ve- 
were?! quartam partem ad laterum per- 
cuxura aut ex alüs causis dolentem 
dhafonetcus fortis efficitur?! hoc medi- 
camen 


XXV. Crrthet, id est hordeas?. Hora 
em dexccat οἱ :ofnicdat mediocriter, 
habe? antem alquid quod proicere 
pest meum. Afta! antem multum 
sb bander! piu: deniccatiba? est. 


NAN Cet, od ex Dl. Crinu 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


sipilata Segmondes curat et in sims 
causon habentibus utilissima est satis 
cataplasma. 


ΠΠ. Kemiri, id est braesien, dub 
cativa est virtutem; non quidem ina 
acrido manifesta est, plages enim ght- 
tinat et malitiosa volnera 60ο.) d i 
flammationes jum indurates vel ia de 
ritiem versas quae difficile solbunbrtt 
aerisipilos induratas et herpites sui 
liter sanat; babet autem aliquam po 
cientem in se virtutem, per qum e 
lepras curet. Semen autem ejus potins 
lumbrieus occidit et efilas οἱ leatigam 
tolli. Caules autem ejus bu dm 
cinus fortiler desiccent et eliam em» 
ticam aliquam in se habeet viriiem, 
unde arungia mixtus bressice eme 
quarta pars ad laterum dolores qui dt : 
febre sunt aut ex percamo aut ας d 
causis dolentibus diaforisis fact — 


V. Kritae, id est hordeum. Es 
desiccat et infrigidat mediocriter, dd 
aut proicere possit. Alfitaautem multis 
ab hordeo plus desiccatibus est. 


VL Krinon, id est lilius. Lis bore 


ve ον ος ces φάσεις est. Oleus? leptomeres sunt, id est extenoande lt, 


de en. 3 M 

gr 7 ui — " qaastiatis, — ' ciseris —" etiam. —* habit. —* sib 
ων ο * ww — " ive — —* porcine. — * vetus, — " d 

S . Cea coc — C odium, — * habit — * αδεια. — * ordio — ‘ #8 

ee Ove ον —? giras. 





ORIBASE, EUPORISTES, 1I, 1. 


à 

XXXV. Cona!, carpos*. Conum pi- 
mm appella, carpos* autem nuclum*. 
[5] Nudeu* pineus? ergo viridis* ha- 
bet' aliquam cum humectatione!* ama- 
ritudinem et acridinem !!, et propterea!? 
qui inpici? sunt. eos opus habent ac- 
Gpere, et maxime qui in thorace!* et 
pumone? habent buinera'*, ut facilius 
per ore pus? reddendo spuant, utilis- 
simus !* est. 

Εικ Ρεν!) ο INCIPIT PER? D. 


e 
463 
La 
XL. Quonu, carpus. Conu carpus nu- 
cleus pini si adhuc viridis est , habet ali- 
quam cum humectationem amaritudi- 
nem et acridinem , et propterea hii qui 
inpsici sunt eos ad edendum opus ha- 
bent , et maximae qui in thorace et pul- 
monem habent vulnus, ut facilius per 
ore pus reddatur et facile possint utilis- 


simus est. 
ΕΙΝΙΤ DE Q, INCIPIT DE RF. 


[D, t. V, p. 609.) 


Πο Drs, robor. XIH.  Eloinos. XVIIII. Ecidnes , serpentes. 
VUL — Eviscus. XIIII. Erebentus, cicer. XX. Facus, lenticla. 
VIII. Elces, olivas. XV.  Erpillion. XXI.  Facus,lenticla quiin 
L Eleus, oleus. XVI.  Eria, lana. aquis stagnis natat. 
XL Ellevorus. XVII. Eupatarion. XXII. Finicus, dactulus. 
ML  Elczinae. XVIII. Euforbium. XXIII. Ficus. 


Expliciunt capitula, incipit de virtutibus earum. 


L Daucus, qui et stafilinus, quod 
Latini! pastinaca? vocant; calida* est 
virtute et leptomeris?, id est extenua- 
teria. Radix autem ejus inflat et vene- 
flos actos * excitat; semen autem ejus, 
id ex pastinace domestice? habit ali- 
quam partem* ad conmovendam? libi- 
dnemw. silbatice!! autem pasuuace? 
«men? omnino absque iuflatione!! 
est et propterea? diureticus'* est et 
Menatrus educit. 


I. Daucus est tafilonus, id est pasti- 
naca , calida est virtutem et extenuatoria. 
Radix autem ad haec quae dicta sunt 
inflandi possedit aliquam partem et 
venerius excitat aclus; semen autem 
domestice pastenace habet aliquid in 
se commovendi luxuriam ; silvestris au- 
tem semen manifeste sine inflamatio- 
nem est, propter quod hurinam movit. 


: Conan. ! conum. — * carpus, — ? apellat. — * carpus. — * noclum. — * nocli. — 
" P'ums, — * viredis. —* habit. — '* omictacionim. — !! agridinem. — '? propteria. — 

i. — !* torace. — '* pulmonim. — !* vulnera. — !? oribus. — "* hutilissimus. 
— 9 


per deest. — * per deest. — Daucus. ! latine. — ?. pastenace. — ? semen cant, — 
ec —: hptomeris. -— * venerius actus. — ? pastiuaci domesticr. — * partim. — 
Con movendum. — !* lipidinem. — ?! salvatice. — !* pastenaci. — !* semen, — "* in- 


eenamaciooc. — Mw propteria. — '* diuriticus. 


* a. 9 9 
Cette table n'existe que dans le manuscrit de Leipzig. 


160 ORIBASE, EUPORISTES, IL, 1. 


"XM lli. Cremwm;ea!'. cepas. Crom- — VIII. Kromnion,, id est cepas nimium 

mio. *. id ect cepas*. nimrum sunt ca suntcalidas ; extenuaturiam babent sub- 

lidas: leptomeris? autem est substantia. stantiam , unde semorroidas aperit et 

unde et aemorroxlas* adaperit? adpo- — adposita, cum aceto vero trita et ad sole 

&ta. et cum aceto inlita in sole alfos* — inlita altos purgat; contrita autem et ad- 

parzat et coctrita alopicis cito*. posita cum alcionio alopiciis, capilles 
cito provocat. 


XXVIII. Camus , faka'. Ciamus, id ΤΠΠ. Ayamus, id est fave. Fabame- 
est ava. med. peoximata est tempe- dis est inter calidum et frigidum tem- 
ractz»e!; partcipat actes aliquid in — perantiam; participat autem cum sk 
paniute pecxetuanam biututemé et quantum projectoriae virtutem et süp- 
stpccicm. et ex ὃς minsecus? super- tice, de qua re extrinsecus superpesis 
posta «2e moesta desccat Podagricist sine molestia desiccat. Podagricis ipiur 
Ta" σα ay cocta et sc admista et artricis cum aqua cocta et sdmisis 
ipe revcectes? asen2os! ast por- cum adipe gallinarum recentem at a 
times ". | agtezm chum et ulce- serinum mitigat dolores ; ad nerrorem 
rata? cz - ci το» -ὁ πα” οὐκ autem coníractionibus et olceratesen 
et «ρε τωνίτα Car RE. 10 zotems ex cum oxymelle fabae farina cocum d 
perceuse: am .cHamacone facts cmm — superpositam cataplasma sanat, 8 a& 
abat wu caurüsa Et ad testi- tem ex percussum inflammatio feci, 
Cur ο comam cas ecGmom?*? estca- cam alüita mixta facis cataplasme. Het 
ανασα: ict 207 ἕως deca mea ο ad testicolus et ad mammillas egt- 
mel ene zmeircint σος n ntcz- σας facit; amant haec loca ula α 
στις οι es Av Te nu... de late pua meediocnitatem ejus infrigdan quat 
Sms st c.l. 14e :cér2.9 am 2! :2Ëammata. et maximae 
Tus si. mt C2 acc". tartex — Ze face mamellas fuerunt coasolsl 
Lis 4MLC IDILAacTUCwllaU;uc Lem: inflammutas etenim lactes ardt 
UIS oc IUT ατα σι κ ana Labae.  icnlcuitur de nta cataplasma, qe c 


NA Just mela «alU. 1imiun et puer efibeus cataplsst 

tzs fica? jan23. donec permaoeant. 
NAN em et emenicas — X ναξις. Cymini semen cakes 
"N.LL iPod Le — IDE. — * cvepas — ρου». 
κ αν Ca is 0 AMA) ἀπ. — iE. — * autres parvema cay ills addi — Gest 
-LI4 . v. =. -2.0T42U 4. — ^ “EN a 0 — 3 virtatem. — ) exstriasecs — 
A TI . pla — , σον GA — ' AINT — | perimus — 3 ia kie 

. στα — ID un — Co svt — ^ anmnam.— ' perceseo. — 

T - P 

2h." "ut, 4-4 — = ‘448, —— c CI. — 7 lafrgdare. — 3 qui — s 


Ε.Ε. - ο σε L-- 7 Un — C LCL. — UU caiaplasssa!a. — 9 gan 
ον "τν LE" HT — SLR 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


! est birtute* nimium, et in- 
tollit et urinas movit. 


Cyparissu'. Copressi? folia? 
et pilas* ipsius teneras et 
randes* plagas? in duris cor- 
st glutinatoria*. Ex quo* ma- 
est desiccativam eum esse 
*; nibil apparit!! in se ut acri- 
habeat!?, plurimam"* autem 
amaritudinem'*, et amplius 
ptica" est quam amara. Prop- 
5 profundo humectationum !? 
5% et putredines?! bulnerum?t 
olestia simul et cum cautela? 
r et alios* non permittit ac- 
umores**, Sed et* interoce- 
iat , desiccando et confortando 
per humectatione?? laxatum 
t ipsa stiptica virlus in pro- 
ietrat admixta ?* calore 59. 


Cyperu'. [34 v*]. Cyperi? 
maxime sunt ejus radices; 
t enim et siccant* sine* 
me‘, unde infusa multum 
> difficile? cicatricantur mira- 
at. Habet? aliquod? stipticum, 
r hoc ulcera? que in ore" 
isima est et!? detergendi ali- 
utem? habet M, per quam et 


461 


Lo 
sima est virtutem nimium , et ideo infla- 
tiones tollit et hurinam movet. 


XI. Kyparisso, id est cupresso. Co- 
pressi folia et cymas et pelas ipsius te- 
neras et molles in magnas plagas et 
in duris corporibus est gluttinaturia, 
quia desiccativa sunt virtutem et nibil 
apparet in eis agridinem habere ; amari- 
tudinem vero plurimam habent et am- 
plius adhuc stipticus est quam amarus. 
Propterea de profundo humores infusus 
et putridines vulnerum absque moles- 
tia simul et cum cautella depascet et 
alios humores repraemendo non per- 
mittit supervenire. Sed et interocelicos 
jubat desiccando et confortando loca 
quae per humectationem laxata sunt 
corporis membra, ita ut ipsa stiptica 
ejus virtus in profundo penetrat ad mixto 
calorc. 


XXXVII. Quaipera *. Quiperi enim 
utiliores maxime sunt ejus radices; ca- 
lefaciunt enim et desiccant sine mor- 
dicationem , unde infusa multum ulcera 
quae difficilius cicatricant et mirabiliter 
curat. Habet enim aliquid stipticum in 
se et propterea quae in ore ulcera sunt 
ad haec utilissima est , et comminuendi 
aliquam habet virtutem per quam lapi- 


Hma. — * virtutim. — * inflammacionim. — Cyparissa. ! cyparesso. — * co- 
' folias. — * pelas. — * mollis. — * grandis. — ? placas. — * gluttinaturia. 
-  virtutim. — "' aperit. — '* agridenis. — "* habiat. — '* plurimum. — 
- ^ amaritudinim. — "' stipticam adhuc. — '* propteria. — '* humectacio- 
infesionis. — * putridinis. — * vulnerum. — ^ cautilla. — ** alius. — 
— 5€ et deest. — * interocelicus. — * humictacione. — * admixto. — 
— Cypers. ' cypero. — ! cipiro. — ? hutilioris. — * desiccant. — * semin. 
cacionim. — ? deficile. — * habit enim. — * aliquid. — '* ulcera deest. — 
era addit. —'* ad. — © virtutim. — '* habit. 


ticle se trouve dans les manuscrits de Laon et de Leipzig sous la lettre Q. 


362 
lapides? im cene habentibus jubat 


et uriaam οἳ menstrua mont. 


XXXIIL  Crciasunzs', terre malus?. 
' Ceclarninum! qui et* terre malus proseit 
et incidendo extenuat et diaforisin facit 
et adaper:t? et estrahit'. Sucus autem 
ejus aemorroidas aperit et relazata pro- 
vocat biolenter^. et ad difbenltatem* 
ventris €/u« «ucus in crocidi. id est in 
flocum lan: «usceptus et ano adpositos 
stercora deducit. Vehimens? autem est 
ejus virtus, ita ut si ex ipso suco sub- 
bentrales? totusfuerit inlitus, bentremt 
relaxat et educit, et pecus mnlierum in 
utero * corrumpit? in pesso* adpositus. 
Radix autem ejus suco vehemens't 
aliquid. et ipsa est. et!" enim menstrua 
movit pota‘! et adposita et ictericos © 
potata * jubat. non «olum viscera pur- 
gando intrinsicus?!, sel et de toto cor- 
pore cholera? purzat per sudorem. 
Oportet ? autem esse?* in potione 5 pin- 
sum . iv cim «pa aut mulsa. Proicit 
autem e* purzat cutem?! et felida«** et 
alopicias, «t. omnes% ezanthemata? 
curat. Jubat antem eos qui duritias* 
splenis habent. pota"! et cataplasma de 
biride *? aut sicca superimposita. 


XNNXIHI. Citicsu!. Citisu? folia dia- 
forctica sunt virtnte? admixtum* ei aquo- 


sum tepore 5 


ORIBASE. EUPORISTES. ll. 1. 


la 
des in renibus generatis comma α 
hurina et menstrua movit. 


XII. Kyclamimans, id est terrae mies; 
proicit et consumendo extesma e 
eventat vel digerit et aperit et extra 
laxat et educit violenter, et ad difci 
tatem ventris sucus ejus in flocco ha 
susceptus et ano adpositus siercn 
educit. Sic enim vehemens es qu 
virtus , ita ut si ex ejus suco subreotrls 
inlitus fuerit, ventrem relaxat οἱ son, 
et pecus in utero mulierum conrumpí 
in pesso adpositus et extrahit. De radice 
autem ejus sucus inbecillior est, vehe 
mentior autem est aliquantum de ips 
herba, nam et menstrua movit potsta di 
adposita; hictericis vero potui data jai 
nor» solum viscera purgandum isina- 
secus, sed et de toto corpore coke 
purgat per sudorem. Oportet auiesn eut 
ia potionem pinsom cum MA 
aut. mulsa. Proicit autem et purgat de 
cotem efiledas οἱ alopicias et omne 
exhanthema curat. Jubat autem e 058 
qui duritiam splenis habent pota d 
cataplasmata, de viride aut sicca sopt 
inpositam. 


XIII. Kytisus. Cytisi folia diaforebca 
sunt, admixto ei acosum teporem. 
ΕΙνιτ DE κ. INCIPIT DE L ET V FT 


5 lapidis.— !* renis. — Cyclaminas. ! ciclaminus.— * terre malus deest.— ? cdssiss. 


—* qui et deest. — * adaparit.— * extrait.— ? 


violenter.— * defecultati.—* vesemestrt 


— "9 subventralis. — !! ventrem. — ! uterum. — conrumpit. —M pes. —" s 
cus est inbecilior. — '* autem addit. — '* ct ders!, — puta, — '? bictericos. —" pt 


tata. — ?! intrinsecus. — ?* colera. — 


3 oportit. — 9 est, —— ?5 


. im, — 9 œùs 


— " eflidas.— ** omnis. — ?? exantemata, — ?* duriciam. — ?! puta, — ! virede.— 
Citissu. ' citiso. — ? ritiso. — ? virtutem. — * admixtom. — * agosam. —* (ebore 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


^ XXXV. Cona!, carpos?. Conum pi- 
vam appellat, carpos* autem nuclum*. 
35] Nucleu* pineus? ergo viridis* ha- 
»et* aliquam cum humectatione !° ama- 
itedinem et acridinem !!, et propterea? 
pai inpyici'? sunt eos opus habent ac- 
pere, et maxime qui in thorace'* et 
xslmone ! habent hulnera!*, ut facilius 
er ore pus! reddendo spuant, utilis- 
amus! est. 
Fur pen! c INCIPIT PER D. 


e 
463 
La 
XL. Quonu, carpus. Conu carpus nu- 
cleus pini si adhuc viridis est, habet ali- 
quam cum humectationem amaritudi- 
nem et acridinem , et propterea hii qui 
inpsici sunt eos ad edendum opus ha- 
bent , et maximae qui in thorace et pul- 
monem habent vulnus, ut facilius per 
ore pus reddatur et facile possint utilis- 


simus est. 
FINIT DE Q, INCIPIT DE RF. 


[D, t. V, p. 609.] 


απ  Dnos, robor. XIII.  Eloinos. XVIIII. Ecidnes , serpentes. 
VIL — Eviscus. ΧΙ. Erebentus, cicer. XX. . Facus, lenticla. 
VIII.  Elcas, olivas. XV.  Erpillion. XXI.  Facus, lenticla quiin 
κ. Eleus , oleus. XVI Erie, lana. aquis stagnis natat. 
KL. EHevorus. XVII. Eupatarion. XXII.  Finicus, dactulus. 
KE. X Elcxinae. XVIII. Euforbium. XXIII. Ficus. 


Expliciunt capitula, incipit de virtutibus earum. 


L Daucus, qui οἱ stafilinus, quod 
Letini* pastinaca? vocant; calida* est 
virtute. et leptomeris?, id est extenua- 
terre. Radix autem ejus inflat οἱ vene- 
rios acios* excitat; semen autem ejus, 
id est pastinace domestice? habit ali- 
Weam partem? ad conmovendam? libi- 
dinem * ; silbatice' autem pastinace! 
Wmen!? omnino absque iuflatione! 
et et propterea! diureticus!* est et 
menstrua educit. 


I. Daucus est tafilonus, id est pasti- 
naca, calida est virtutem et extenuatoria. 
Radix autem ad haec quae dicta sunt 
inflandi possedit aliquam partem et 
venerius excitat actus: semen autem 
domestice pastenace habet aliquid in 
se commovendi luxuriam ; silvestris au- 
tem semen manifeste sine inflamatio- 
nem est, propter quod hurinam movit. 


Coms. ‘ conum. — * carpus, — * apellat. — * carpus. — * noclum. — * nocli. — 


: — 9 viredis. — * habit. — '* omictacionim. — 


! αρτιάίπεσι. — !* propteria. — 


5 inpiici. — '' torace. — '* pulmonim. — '* vulnera. — !? oribus. — "^ hutilissimus. 
— V per deest. — :* per deest. — Daucus. ! latine. — * pastenace. — ? semen cant. — 
' esleda. — * liptomeris. — * venerius actus. — ? pasupaci domestice. — * partim. — 
! esumovendum. — '* lipidinem. — ο) salvatice. — !* pastenaci. — !! semen, — "* in- 


lememacione. — '* propteria. — '* diuriticus. 


* Cette table n'existe que dans le manuscrit de Leipzig. 


e 


46*5 


"iL Dafnes'. id est lauras?, Dafnes?, 
id est laurus arbor, cujus folia et bacas 
siccant* et calefaciunt nimis et magis 
bacas ipsius. Sucus autem de ejus ra- 
dicibus minus est acres', sed magis 
amarus est et ali40am partem stipticam 
in se bhabet*, propter quod lapides mi- 
nuit et epar? jubat. *iccatus quidem 
bibitur * cum vino obolos tres. 


ΠΠ. Dermata, palea. Dermata palea 
corius veteris dicitur. cattimata! autem 
vocant calciariuin imitur beterem?. Cal- 
ciarium" u«tum' ulceram post iaflam- 
mationem? jam * mitigata? sanat, simi- 
liter vcl ea que sine inflammatione sunt. 
Desiccatibu«* euim ejus cinus* ct merito 
ab igue usta ulcera et ca!* que!! vo- 
cantur paratrimata", id est inter coxas 
que se de itinere? excorticaturas fa- 
ciunt ex ferburas'*, «anat. 


ΠΠ. Defriges*.. 135 ν] Defriges? 
mixlà e«t qualitas? ejus! «tiptice® et 
acre virtutis, propter quod ad mali 
tiosa® hulnera? optimus et medicament. 
Et non est unius zeneris defriges?, sed 
mixtus ey quattuor metallicis speciebus!* 
fit. Conficitur autem hoc modo : cal- 
cantu ^, calciteo-7*, calcu cecaumenu !, 
εἰ misensit equali? pondere pinsatas 
οἱ inzulatim tritas cum aceto, et cum 
sc" siccaberint'*, miscis? simul. pul- 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


IT. Dafinis, id est laurus arbor, fois 
et bacas desiccant et calefaciunt nimis 
et magis bacas cortices. Sucus autem n- 
dicibus corticis minus est acer, est tamm 
amarus et magis adhuc et stipticus ot, 
propter quod et lapides rumpit ir vis 
cica et epaticis jubat. Siccus enm ia 
potionem datur cum vino pinso trie- 
bolon. 


III. Dermata palea cattemata deal 
ciario vetere rupto, quod de usu pedum 
remanserit dicit. Haec husta vetere ak 
cera jam post inflammationem transach 
mirabiliter sanat vel ea ulcera que 
sine inflammationem sunt similiter facit 
Desiccatibus enim est ejus cibuset me 
rito ab ignem ulcera husta vel es que 
vocanturparatrimmata , quod intercoss 
vel nates fiunt corticaturas vel effersurs 
de sudore vel itinere, sanat. 


II. Defrigis. Defrigis misa el 
qualitas ejus de stipticas et acras virtits 
confectus, propter quod ad malitia 
vuluera magnificus est medicamen. Bt 
non est unus species defriges, sed misti 
babet metallicas quattuor species. Cosl- 
citur autem hoc modo : calcanum, ela 
cecaumenum, calciteos οἱ miseus # 
quali pinsa singulatim tritas miscuntef, 
et sic postea cum aceto teruntur, et cu& 
siccaverit iterum teris cum vino, doo 


Dafnes. 75 dafnis. — ? desiccant, — * agris. —* habit. — * aepare. — ? bibetar.— 
* obolus. - — Dermatu. ! catimata. —* veteris. — ? calciamenta. — * usta. — ! ial 
inacione. — * eliam. — ? medicata. — * desiccaturis. — * cenus. — '* postea, —" qu 


— '* paratrigmata. —  tineris. — * et fissuras. — Defriges. ! ^? defagis. — ? qu- 
letas. — * ditfrigis addit. — * stiptici. — ‘ difrigis si confricitur addit, — ? vk 
nera, — ? accio addit. — * dellrigis. — !' expecibus. — '' calcanto. — '* caladiss. — 


' cicaumino. 


— ? misce. 


' misiose, — !* equale. — !* pensatas. — "" se deest, — 1 siccavent. 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


in uno mortario totas quatuor 
es, et teris cum vino donec gluti- 
? sit pinguedine? mellis, quam 
i glyodes?? appellant, et collizis * 
sertario et in ulla?* noba? mittis 
perculum?* superponis et?? creta 
e eucumlinas?? et in forno?! ar- 
e mittis, et assas donec intra ulla 
opes ?? fiant : tollis de forno?* οἱ ite- 
cum vino teris, et facis magdalia?; 
xum secunda vice ut supra in ulla* 
as uris in furno, et sic postea tritas 
vera uteris 7. 


+ Diptamnas?. Diptamnus? lepto- 
is? est; substantia* vero secundum 
iu! est aut per omnia similis ei?. 
autem vocatur pseudodiptamnus^*, 
κος est* in omnibus' dip- 
aol, 


L Dracontea. Dracontea acrior est 
et amarior et calidior et leptome- 
καὶ, Habet? autem in se et stipti- 
aliquam quantitatem parvam cum 
liae? et amaritudinem. Plus enim 
atibat est radix ejus ad purganda 
ra. Extenuat autem pingues et glu- 
met et? biscosos* humores?, et ad 
es” buinera!! optimum medi- 
m est; purgat et mundat fortiter 
era? que ? purgari! opus habent, 
€ alfos!* cum aceto trita et inlita 


465 


gluttinosa sit, ut sit ad pinguidinem 
mellis, et collegis de mortario et in ulla 
nova mittes et coperculo superponis, 
et in forno et iterum teris cum vino et 
facis mandalia et iterum secunda vi- 
cem remittes in ulla et uris ut supra ct 
in forno, ct sic postea uteris pulvera. 


V. Dyptamnus. Dyptamnus enim lep- 
tomeres est, substantia vero sicut puleius 
est per omnia similis. Qui autem pseudo- 
diptamnus, inbecillior diptamno in om- 
nibus. 


VI. Dracontea. Dracontea acrior est 
de aro et amarior et calidior et ex- 
tenuat amplius. Habet etiam in se ali- 
quam stplicam qualitatem parvam 
cum acridinem vel amaritudinem. Ra- 
dix autem ejus operativa plus est; pur- 
gat cnim vel viscera. Extenuat au- 
tem pingues et gluttinosos humores 
et ad vulnera malitiosa optimum me- 
dicamen est; purgat enimet mundat 
fortiter vulnera, sed et alfus cum 
aceto trita et inlita tollit. Folia autem 


peris, — ?' gluttinosas. —9 pinguidinem. — gliotis. — ^ apellant. p coli- 
9 ella. — * iam copercolum. — de addit — circumiena — , armo. 
ardeatem. — * carbonis. — * furno. — ** mandalia. — ?* olla. — ?? huteris — 
mes, ! deptamus. — deptamnus de. — ? liptomeris. — * substancia. — * pu- 
‘et — ? est et, — * pseododyptamnus. — * inbecilliore, — !° est addit. — 
σαι. — Dracontea. ! liptomcristera. — * habit. — ? agridenem. — * operativa. 


3 


éaguis. — * gluttinosus. — 
vulnera. — '" vulnera, —" qui. 


τι 


vcl. — 
" purgare. - 


viscosns. — * humoris. — !° a inaliciosa. 
'5. alfus. 


30 


né 

ed . 

v wem tnm et calidas? habent 
νε ον mosse: quod ad alfo«* et sca- 
um 00 ecce! eC dp petizcines? sanat. 


ner 


4 


ας ovo na! eallosa"! equaliter 
autre 7 of liae a7t tres partes scisse 
caii-svatem τν et 


LA ALLER ES Le gun .. ? 


B upum co dee (€ ‘ com aceto sin- 


DUoum oo ctus c6 * sve in parte 
C»p octo oc orig. sremt wem ca- 


SD AUS LS Pr LIN , 


Sam  Ὁπτ ACC ALQteT per- 


af: oo onc. WP PAT LT AM 


à πας σα van Rice leu nee 


eue com 5 σον nie - 
QE rer. Sen oce ig 
Da ans 2 Ce e cz cema 
te Iw oC BID NES c6 πο στι! 
Ulo C. ο” -. . ‘am a TIUMSDLSIÜÓG 


. sale. 7 d on cd d'ail 


μον νο O9» CCE Coca] 

joe αν ο σος απο d συ 
TOUT NL mn οί Wu vec 
1 ο UM 0€ 1 LEE LES 

. € 3.7 μον UO nC ID M 

- SU. τ. FOIS Sie Date CIN 

TI DE fo. & (MIELE CD 


Haud μι à. PF. desiccat et: ." Za 
- VIE. DErebenthis*, Eiclonit.- 
Utt arida haec lactes et! sementes: 


anuat multum; probocat* autem. et 


2 0t ντι, -ὂ 


ral das. 
Liginis, — "" seringla. - - 


. . 5 doloris -. '* 


+ denciutn. 


propter. — 


ORIBASE, EUPORISTES, If, 1. 


utrique projectoriam sim 
toram habent virtutes, pr 
alfos et scavias et lepras ε 
sanat. Ad syringia callos e 
dens in duas aut in tres 
et inmense auferunt callo 
dentium dolorem cum ace 
coctae et in ore in ipsa | 
neatur auferent dolorem ci 
desiccandum. 


Xll. Elcrene, id est vit 
2 Ÿ perdiciadon . Romani v 
ali vitrazinem vocant, virt 
tzram cum humectation 
ἔχπι. Propterea sanat omn 
1ec2s iniUo et in augmen 
—«p» rl «atum ct maxim 
&:1. —im et inchoantibus 
ucuisma inposita sanat. $ 
"ze UIT Chao roseo mixtu 
Lecco SUR: cum inflamr 
neéuirem bene facit. 

3-  Elnmo:,semen lin 
'TUusm ££. repracmit en 
ισα irn2-z; udlmodum etr 
$ “ursecus cataplasma 
(amp et ntrigdat loca. 


1.1. Enventhus, id est 


incen oct omen generant π 
et menstrua. 


ερ ants 


bU — ^ καί. — ! lebri 


callus, — '* rouge — C prenant. --- ν gall 
singulas. — 


"oe ter — 3 desiccand 


! elixene. — ?. perdiciadum, — 5 paretarniam. — * rem — * virtuti 
jecturiam, — ! frigeda, — * propteria. — * inflazziace:is. — | inicio. — 
tum. — ‘+ «tatum, -— !! caleda. — '* figitillis: — ^! de —  rosio. — ! 
Eümos. ! * vlinus. —— ? seo. —- * sicline, — ' * repremit. — 
* melius. — ? extrinsecus. — ^ infrigedat, --- Ελα κο. ^ eribentos. — 
— * lactis. - -* ct decst. -- * ementi - * provant 


3 virum. — 


ORIBASE, EUPORISTES, Il, 1. 169 


Est autem genus qui boca- 
 er& *, latine dicitur cicer 
, hic ab omni cicer plus 
est. Cujus decoctionem " ex 
xdes* rumpit in renibus et 
X niger est". Alia bero'* 
eris qui vocantur orobici 
ispaticis'* sunt; calidi enim 
diocriter humidi". Partici- 
iantum et amaritudinis, prop- 
t splene !* et epar et renes?! 
scavias et inpeligines?! sa- 
iarotidas?* et testiculos?* in- 
aforisin, et mala bulnera* 


mel inposita. 
ipillion!. Erpillion*, quem 


er erraticum? bocant'*, cali- 
ua est birtute* ut menstrua 
nobat?. 


ira lana'. Erias Greci? la- 
K. Lanam? igitur cum sucos 
st Jana sucida, inposita rup- 
ubat in inbroces? adhibita*; 
ontnritis autem, etmunda lana 
iem!* habet! acram" et ca- 
mul et extenuatoria!* est 5, ita 
V earnes" in bulneribus 15 de- 
citer”, Ustulatur autem que- 
m et aliae plurimae? ; in olla 
te et cooperculum ?! superpo- 
mina? plurima habentem ita 


genus ciceris, quem Greci dicunt cri, 
laüne dicitur cicer arriitinus; hic ab 
omni cicer plus diuriticus est. Cujus 
decoctio si potetur, [11] lapides in re- 
nibus rumpat et maxime qui niger est. 
Alia vero genera ciceris qui vocantur 
orobiei virtute sunt epispatica; calidi 
enim sunt et mediam participant ali- 
quam partem amaritudines, propter 
quod et splen et renes et epar purgant 
et scavias et inpetigines sanat ct paro- 
tedas et testiculos induratos digerit, et 
mala vulnera sanat cum mel inposita. 


XV. Erpillion. Erpillum, quem Ro- 
mani cicer erraticum vocant, calidam 
in tanta est virtutem, ut et menstruam 
et urinas movat. 


XVI. Era Greci, Latini lana dicunt. 
Lana igitur cum suco suo inposita 
ruptis et contritis locis jubat in em- 
broces adposita; lavata vero et mundam 
lanam si uratur virtutem habet acram 
et calidam et extenuaturiam, ita ut in- 
fusas carnes in vulneribus desiccit vc- 
lociter. Uritur autem quemadmodum 
et aliae plurimae species, in ulla rudi 
inp'eta et coperculum superpositum 
plurimam habentem foramina, ita uri- 
tur in furno. 


gp.— * Greci. — * criae hoc est. — '* harietinus. — !! decoccione. — '* la- 
' ságire. — '* vero. — '* oroboei. — !* epaticis. — " humide. — '* partice- 

. — ** renis. — * inpetigenis. — * sanat. — % parotitas. — ** testi- 
aus. — * vulnera. — Epillion. ! epillion deest. — * erpilion. — ? erratico. 
M. — * caledus. — * virtüte. — ? movat. — Era ! eria lana. deest. — 
idit. — * lana. — * sucus suus. — * cum addit. —* et contrius addit. — 7? in- 
5 edhibeda — * lavata. — !* virtutem. — !! habit. — '* agra. — '* caleda. 


maturia. — '* et addit. — '* infossas. — " carnis. — vulneribus. — '* ve- 
9 sli plurime. — * copercolum. — * foramine. — ?* utitur. 


22... 


472 


ORIBASE, EUPORISTES, lí, 1. 


[T, t. V, p. 606.] 


I. Geimi, fermentum *. VIII. Glyciriza. XV. 
II. Galla, lactes. VIII. Glycir, id est pohonis. | XVI. Isos, viscum. 
Ifl. Ge, terra X. Goagilidos, rapa. AVIL le, viole. 
ΠΠ. Gigarta, ubae semen. ΧΙ. Gipsas. XVIIL Los, calceus m. 
V. Glycon , sapa. ΧΙΙ. Galvanu. XVIII. Ippuris, cds anl 


VI. Gleucon, mustus. 
Vll. Gliconus, polerus. 


^ Gala', Greci lactem* dicuut. Est 
enim eucymotata? et contra acres* et 
mordicantes* reumatismos* aptissima? 
et ad nutriendum magnifica et maxime 
quando continetur? in ea calida virtus, 
id est mox mulgitur de presenti? acci- 
piatur. Et magis mulierum" lactes!! 
que fuerint mediae aetates? et bene 
bel:* bonis cibis'* uutritae!*; post haec 
w«rofinus" aut'* caprinus aut aequi- 
nus © aut bacciuus?* aut asininus?* aut 
fetinus®. Serus? autem eorum purga- 
toriam * habet ** birtntem* et educit? 
rer bentrem humores? et per clyste- 
rem ** iniciuntur?*, ut proiciantur?! et 
clabeutur?? quae mordicationem? in 
utesun:s faciunt ex acridinem * et ul- 
verrais decis  jcoras?  babentibus?* 
deiaiut*. Dysiaterici«* et omnem in*! 
benirem *! reumae consistentem prius 
ta cum imis lapidibus, et sic data 
tà ut amos ex ea consumatur sopti- 


gau . 


XIII. Hidiosma, menta. 
. | xum. Hirigerontos, senicion. 


line. 
XX. Iteus, sales. 
. υ 
II. Gala, id est lactes. Lactis boss 


est sucus faciens in corpore ad agndian 
et ad mordicationes reumatices espe 


diens est et ad nutriendum mapulla 


et maximae dum contenetur in ea mi» 
ralis calor et mox ut mulgetur potata B 
magis mulierum inprimis lactes que 
fuerint medi ctstes et bene et bois ᾱ- 
bis nutritse; post haec scrofius aut ax 
prunus aut equinus aut asipizas aX 
fetinus. Omnes vero lactes si παρκ 
jubant et plus nutriunt et facile ee 
rumpuntur. Serus vero eorom pergi- 
riam babet virtutem et edncit per ve 
trem humores. Nam lactus per clysteres 
injectus proicit et elavat de istetss 


— — —— ας — —  —A — — - 


humores mordicantes et ulcersa - — 


vando sanat et dysintericis subvenit & 
omnes in ventrem reumaticas acridss 
consistentes purgat accepta. Coque 
enim lactes cum ignitis lapidibus, est 
datur ita ut omnes ex ea consum 


-' wcts. — ' eucimuls, —* agris. — * mordicantis. — * reste 


Was. " altum. — ' coatenitur. — * presente. — !* mulierem. — ! bct — 
(oso ]omeisaus — ‘vel. — " boni iscilius, — ** notrite. — '' scrorim. 

vun — ^! eviaz« — 9 vaccinus. — ?! aseninus. — ?* petinus. — * geltroi.— 
V*osecxsnagQu. — UL alat. — % , "irtutim. — *' ducit. — % terra autem omnis dt 


—" mordiesciosis - 


m tue ^ iBa»iur. — ^ pwojeciantur. —? cleventur. 
tous - C actors — 7 aiteram adhibetur edit. — ? 33 συταςφ. — 3 adbibestbes 
desi (oAcmteneus. — ‘lin deest. — '! agridenis addit. — % οσα. 


ον σον μες ex o jecmaer de G dans les manuscrit de Paris; nous l'art 
lave a La jar qul sva, e daas ces derniers textes. 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


quis etiam © cum lamminas*é 
dtas decoquat**, meliore efli- 
irtute*. Omnes? autem? 
d oculorum reumata acres" 

et ad yposíagmata 5 et ad 
etenim si extrinsicus? adpo- 
a oleo** roseo*? et ovi bitel- 
mnium * facit et inflamma- 
mitigat9; muliebre enim‘ 
ens mox mulgitur**. Inicitur ®? 
ice ulcerata *, et ad omnes? 
iones?! qui paragorizare opus 


hibenda est ?. 


pasa}, terra omnis, Greci ter- 
it. Desiccativam habet? birtu- 
Ἰ et quando pura?.. . . . con- 
ubstantia sine mordicatione 
sonsentit * etiam his si* labata 
[ue ab operaris colitur? terra 
aut molles?. Omnis terra hu- 
uratione est omuibus quod !! 
opus habemus, unde ea que! 
i bel 5 Egypto est, si utantur ^ 
$!5 et splenicos '*, jubat ali- 
us fuisse, Aegyptia terra ad 
M loca ipsa que dura bel tu- 
nt, Et secundum ipsud mo- 
quas inflammationes'* et ex 
tumores factos?! jubat inlita 
μα facto aliquos? iscio ex ae- 
* sanguine fluentes dum 


473 


tenuitas, et si quis cum lamminas ferri 
ignitas decoquat, meliorem fiunt virtu- 
tem. Omnes igitur lactes ad oculorum 
acre reumam habentibus expedientes 
sunt et ad yposfragmata et ad ypopia, 
et si deforis ovi vetellum cum oleo 
inflammationem oculorum 
inposita et somnum facit et dolorem 
mitigat. Létes igitur muliebris si sit 
recens mox mulgitur et iniciatur per 
naturam ulcerate matrici jubat, et ad 
omnes etiam inflammationes ubi opus 
est paragorizare adhibenda est. 


roseo in 


III. Ge pasa, terra omnis; ge Greci 
terram dicunt: Terram autem omnis 
desiccativam habet virtutem quando 
pura adhibitur, nam de furno hustam 
absque mixsura alia substantia est et 
sine mordicationem desiccat ; consentit 
etiam ei et si lavata fuerit. Ea vero 
quae ab operariis conficitur terra lypara 
aut molles omnes igitur terra utilis cst 
in curationem omnis quod desiccare 
opus habemus. De Alexandria aut Αο- 
gypto terra ad ydropicus si adhibeatur 
et ad spleniticos jubat, absque aliquo 
uso fuisse Aegyptia terra ad lenandum 
loca ipsa quae tument et dura erant 
jubati sunt et secundum ipsum modum 
diuturnas inflammationes aut ex ustio- 
nem tumores factus jubat inlita loto de 


ias. — '  eiciam. — '* lanis. — "^ ferire. — ** dequoquat. — ** efficetur. — 
, — "! omnis. — ** enim. — ^ lactis. — ** agris. — * ipsusfagmata. — 
— V extrinsecus. — "* olio. — ** rosio.— ** vetellum. — *' sunum. — *' in- 
is. —  mitegat. — * sit addit. — * lactis. — ** molgitur. — *' autem addit. 
cem. — ** ulceratam. — * omnis. — "' inflammacionis. — ?* adbibere. — 
geppes. — * habit. — * quelques mots effacés; Ab porte : aut igni de furno 
— * conmiscionis. — * consenti. — * sit. —? collictis. — * lepara. — * mollis. 
, — ! qui. — !! qui. — ? vel in. — !* sed otantus. — !* idropicus. — '* ex- 
— "V hlinendum. — '* vel umeda. — '? inflamacionis. — * exorciouis. — 
factus. — ** luto. — ?? alicus. — ** emoruitas. 


574 
A 


evacuarentur de presenti fuisse libera- 
tum, alios** vero dolores diuturnos * 
babentes? per aliqua loca** infultus, 
loto hoc?* inlito perfectius?* fuisse sa- 
natus. Lymnia?' autem terra aliut ex 
alio humores speciae resolutum uülis- 
simum?! fit ad bulnerum glutinatione® 
et diuturnorum* bulnerum, et qui biz* 
cicatricantur et?* mala sunt et vix se- 
nantur? Facit optime terra autem 
quae ges Samva?* vocatur?, et magis 
quae Samia aster dicitur" utilius 
faciunt ad eos qui sanguinem expuunt 
bel bomuunt * sic dati, quemadmodum 
et Lemnia'* sírages". Jubant etiam 
fluxum sanguinis et*' matricae si den- 
tur * et ad dysintericas * uicerationes *, 
praeter si absque putredine" sunt. 
Samia*! autem terra mitigat? inflam- 
mationes* maxime in mamillis? gene- 
ratas mulierum et in testiculis* viro- 
rum et omnibus adenosis" locis. Oportet 
autem solbere eam cum aqua et sic 
postea admiscere oleum * roseum, tan- 
tum quantum non permitat? medi 
camen s.ccare ; maguili. us enim est hoc 
melo confectus Ubi. mediocnter jn- 
írigdare bolumus ** ad miugapndo dolo- 
res ut. ὃς bide?...... Cia autem 
erra vd est alba *t..... propterea ali- 
quae muiere« * ad lacem inluminan- 
dam” cam inducunt. 


* *" -pvarnes — ^ 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


das fluente sanguinem de terra linite de 
diuturnas habentes per aliqua dum i 
fultus esset loca hoc loto inhte per 
aliut ex alio specierum humorem ree. 
luta utilissima fit ad vulnerum gli 
nationem vel diuturnis vulneribus sut 
qui vis cicatricantur et mala sent ei aea 
facile sanantur. Facit magnifice terr 
quae ges Samia vocatur et magis que 
Samia aster dicitur utiltter faciuntades 
qui sanguinem expuunt aut vomunt sk 
dati, quemadmodum et Limnie sfrages. 
Jubant etiam fluxum sanguinis mube- 
rum similiter datus et ad ulcera inie- 
ünarum vel dysintericis datos, jelei 
praeterea si absque putridinem. Somit 
autem terra miticet inflammetisan 
maxime in mamillis generatas sehe 
rum et in testicolis virorum et omsibe 
adenas babentes loca. Oportet ssisn 
solvere eam cum aqua et sic postes al- 
miscere oleum roseum, tantum quantsa 
non permittat siccare medicamen; st 
guificus enim est hoc modo confectas. 
Ubi autem mediocriter infrigdari ® 
lumus ad mitigandos dolores, αἱ cef 
noscatur Samae terrae virtutem, Cy a 
tem terra propterea ea aliquas muliere 
ad faciem inluminandam se ínliaosl, 
quia clagiorem reddere faciem videtur. 


" nabenus — 7 jeta — ? hoc. — * perfeccims. — 


4. — 
lavo. + * ας ess. — ?" gliettaackxam. — * dooturoorum. — * vez — 
"gs 35. — δε τικ. — ^7 Sans — % wecautmr. — " πεις. — ' diantsr.— 
‘ prihas "UO íxamri — CU lamcas. — ο ἔτι —- " sanguinem. — " &.— 
"ws is essences - 7 abere eem. — * putndinem. — *# Sami. — 
Amat 007 re gums τν --- ^7 sms -- αντε — 77 idvenons —P clus. 
Uo:wenmetus 0 U ave eu — " 0s oanious wand «δεεες M poric : videster rest 


(S. οσο LT... ÀÆ 


‘ces a&c — " abow. aber — "^ inlumunamda, | 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


μι. Gigerta, sumen ube. Gigarta di- 
titur semen ubse; desiccat quidem 
habundanter!., Sapa? autem rigida? 
mediocriter et stipticat nimium est, 
propterea * omnibus passionibus ben- 
ris flexum multum jubat. 


475 
La 
III. Gigarta. Gigarte dicuntur se- 

mentes uvae, haec enim desiccat ba- 


bundanter. 


V. Glighon*, «αρα. Sapa mediocriter frigda est et stiptica nimis, propterea 
»mnibus passionibus ad fluxum ventris jubat. 


IT. Gleucon!. Gleucon?, id est mus- 
lus, frigidus? et stipticus* est? mani- 
feste*, eresipelas? curat que‘ non sunt 


multum fortia 9. 


V. Glyconos'. Glycon? puleium di- 
ewnt?, Calefacit quidem, sed extenuat 
multum; ex thorace* ergo* et pulmo- 
Bibus humores* pingues? et viscosus' 
per ore spuere* facit et mulierum 
menstrua extrahit", 


VL Glyciriza!, Glycirizae? sucus as 
peras? effectas* arterias? leniores* red- 
dere solet?, non in arteria* solum? que 
gergarila!* dicitur, sed εἰ scabiosam !! 
bissicam '* sanat. Est ergo omnis 
lemperantia ejus tepida!* et ideo? hu- 
midae!* temperantiae adjacet", quia 
sitim !* anputat !?. 


VII. Glycu! id est Peonia. Glycis?, 


Gigerte. ! abundanter. — * suba. — 3 frigeda. — * enim addit. — * 
Gleucon. ! -4 greucon. — ? frigedus. — * stiptica. — * virtutim addit. — 


, $ 


. —* qui —* forcia. — Glyconos. ' 


* tgracem. — * enim. — * humoribus. — 


Vl. Gleacon, mustus. Mustus frigidus 
et stipticus est manifeste, curat autem 
aerisipilas quae non sunt fortia. 


VII. Glyconus Greci puleium dicunt 
Calefacit quidem, sed magis extenuat et 
ex toracem et pulmones pingues et vis- 
cosus humores facile per ore spuere 
facit et menstrua mulierum educit. 


VIII. Gliciriza. Glicirizae arterias 
asperas et effectas leniores reddere solet , 
et non solum in arteria tracca quam 
Romani gargalam dicunt, sed etiam sca- 
viosam vissicam sanat. Est ergo omnes 
temperantia ejus tepidam et ideo hu- 
midae temperantiae adjacit, quia sitem 
amputat. 


ΥΠΠ. Glycis, id est quae et Pionia. 


propteria. — 
* manifesti. — 
gliconus. — * vocant. — 


gligonus. — * 


' Pinguis. — * facilc addit. — * hos pulverc. 


— P extrait, — Clyciriza, ! glizariaa. — * glizarizae. — 23 asperus. — * aefectas. — 
* arterias deest. — * lenioris. — ? solit. — * artiria. — * tracia addi'. — ?* . 

! seavias. — '* amvissicam. — ‘? est deest. — * tebida. — !* ideo deast. — 1 bu- 
widi. — !? adjacit. — '* sitem. — '* amputat. — Glycis. ! gleucis. — ? glecis. 


* Cet article est confondu avec le précédent dans les manuscrits de: Paris et dans le teste 


Rec. 


476 
qui et Peonia?, Radix ejus mensrua' 
mobit* multum, cum amigdalas vero in 
mulsa pota* purgat aepar constipatum 


ORIBASE, EUPORISTES, LI. 1. 


Radisejusmonsirua mori malien cm 
amigdalas vero im. malen potete pa - 
epar constipatum etremes, el quia ip- 


et renes?, et quia stipticam? est? reu- Όσα est reumam ventris consiringi cum 
mam * bentris retenit cum bino! aus- vino austere cocta et petata. ktiequn 
tero cocta et pota. Tota!? autem hace hanc herba desiccativa est Éertiter, ia 


in" herba! desiccatibe birtute?* est 
fortiter, ita ut adpensa" pueris ad cel- 
lum radix ejus epilempticos?! sanat. 
Est'* enim virtus ejus leptomeris® et 
desiccativa, calida autem nom mani 
festa? 


[39 v°] VIL Geagilidus', id est rapa. 
Gongilidos?*, id est rapa; semen ejus 
libidinem ? excitat infamati mo- 
bendo*; radix vero ejus id est rapa* 
inflant et‘ semen generant?. 


ΥΠ. Gypsas! desiccatibus? est et 
emplasticos? virtute. Ustus vero* em- 
plastricin* non similiter* habet", sed 
et* est leptomeristera® et. desiccativa 
cíhcitur et reprimit", maxime quando 
cum posca teritur. 


οἱ adpesss pueris radix ejus epilemp 
meres et desiccatiba , calida autem ses 
manifesta. 


X. Gongilides, id est rape. Pages se 
men lividinem movit, infamestenes 
facit. Radix vero ejus inflent et some 
in hominibus generant. 


ΧΙ. Gypeus. Gypsus desiccatibes od 
et emplasticus est. virtute. Hustes v 
leptomeres, id est extenuaturiam labi 
partem et desiccativa est et repraemit. 
maximae quando [cum] pusca teritur. 


[X, t. V, p. 610o.] 


X. Guibunum'!, Galbanum? malactica 
est et dialoretica? birtute *, desiceat au- 
tem* uimis, calefacit enim fortiter. 


XII. Galbanum. Galbana mali 
est et diaforetica est, virtutem desc 
enim his et calefacit fortiter. 

FixrT DE 6G , INCIPIT DE η. 


? Ponts. — * menstrua. — ! morit. — * pala. — ? renis, —* —* he — 
^ reuma. — ' vino. — '* potata. — '* tota deest, —" in deest, — * erba. — —9 de 
cativa virtute, — ' ' dpinsa. -- 33 — 99 est deest, — 9 liptomeris.— "ge 


.. 
uifestaut. — . Goageldus, ' gvouilides. — * gonnilidus. — ? libine. — 
geoerat. — Gypsus. 


* rube. — * infantem, — ' 


* movesds — 


— * desiccativus, — ! 60” 


phustices — * vero deest, — ? inplatrain. — * simul. — " babit —* et deest, —" Wt 
tomeriptera, — " repremit. — Galbanum. ' galvanum. — ? galvanum. — ? αμ 


— | virtute. — ‘ rom. 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


477 


[Z, t. V, p. 612.] 


ymi!, fermenta. Gymi?, id est 
m, leptomeris? est et medio- 
lefacit; propterca* igitur sine 
ione* et sine molestia jubat, 
de profundo et digerit. 

DE G, INCIPIT PER Η. 


[H, t. V. 


kosmon!, menta. Hydiosmon, id 
, ealida? est birtute? vehemen- 
ana* quidem humidior est, ad 

bero* excitandam mediocris 
ι5 autem in se aliquam hama- 
i, per quam lumbricos? occidit 
est etiam et stipticam propter 
» posca® potata!! reicentes!? 
aanguinum!* reprimunt!*. Et 
s^ est substantia" plus quam 
iae! species. 


"gerontos!, senecion. Hirige- 
ui et senicion? latine dicitur, 
birtute* sunt. frigida*. Cum 
sos? eataplasma cum vino 
ifecta et inposita inflamma- 
stium* tollit οἱ in ano factas 
iones! similiter; cum manne!! 
] mixta '? plagas sanat ; ad ner- 
incisiones!*, et si cum accto 
isma similiter? operatur, nam 
data suffocationem !* facit. 


. La 
I. Geimi, fermentum. Fermentum ex- 


tenuaturius est et mediocriter calefacit, 
propter quod mordicationem et molestia 
jubat et extrahit de profundo hümores 
et digerit vel eventat. 


p. 613.] 


XIII. Hidiosmum, id est menta. Menta 
calida est virtutem vehementer. Horto- 
lana quidem humidior est et a lividinem 
excitandam mediocres. Habet autem 
in se aliquam amaritudinem , per quem 
lumbricus occidit potata; est autem et 
stipticam, propter quod cum pusca po- 
tata recentem sputum sanguinis re- 
praemit. Substantia vero ejus lepto- 
meres est plus ab aliis quibuslevit spe- 
ciebus. 

ΧΠΠ. Hirigerontus herba Romani 
senecionem vocant. Folia ejus virtutes 
sunt frigida quae cum flores suos cata- 
plasma cum vino facta dulce et in- 
posita inflationes testiculorum tollit et 
in ano factos inflammationes similiter 
facit; cum mane vero mixta plagas sa- 
nat; ad nervorum autem incisiones sic 
cum aceto cataplasma fiat similiter ope- 
ratur, ipsa vero potui data suffucatione 
facit. 


i — Í gemi. — * liptomeris. — * propteria. — * mordicacionim. — 
— Hydiosmon. ' bidiosmon. — * caleda. — ? virtutim. — ‘ ortolana. — 
* habit. — ? amaritudinem. — * lumbricus. — * putata. — !* pusca. — 


- P recentis. — !! sputum. — !* san 


inis. — ! repremit. — !* liptomeris. 


lancia. — '* alii aliqui. — Hirigerontos. ' hiregerontus. — * hiregerontus. 
ione. — * virtutem. — * frigela. — * floris. — ? sucus. — * inflammacio- 
estium deest. — ἵὃ inflammacionis. — !! cumune. — "'* mixta deest. — 
a — "' incessionis. — !* similis. — '* suffucacionem. 


478 ORIBASE. EUPORISTES, II, :. 


^m Hirmes'. Horam cabda et —— XV. Hirigium. Hiringius abl οἱ 
natura «4° propterea? menstrua educit virtutem naturalier, et propterea men 
et urinas probocat*, et strofos* et ben- truam deducit et hurinas morit et si 
watmest volt epaticis. et a serpen- fus et ventositates solvit. epaticis et à 
tibus" percussis et benenum* acceptos? — serpentibus percussis vel venenum act 
jube! cum vise pates data — i; quod  pientibus jubet data cum vino Zi. 
nitus 12 ent habet. Frsrr Dg n, rscierT DE 1. 


ΠΠ Haews* . Haenra? siccat et? calefacit et activa est, ita ut proxima sit iress' 
acndhne!: non est aotem sicut ille* leptomeris?, in tertio gradu* ponitur? caler 
meus e in quarts pradn* siccitas ejus ponitur. 


V. Hemarca; . Hamaracu: calefacit non tamen? fortiter et siecet non ssh, 
Dam cahila roo gradu est. sicca * secundo gradu*. Apiu* perus? dicitur! fola 
eyms «& extrexae Οπως! ausierse sumi: fructus autem ipsius abet'* aliquam" 
dajceireem * squesam ^. ex quacausa temperantiam" ostendit eos!* habere iae- 
qualem. Habet? etumm im se et terrenum aliquid et frigidum? et propterea" 
randecantibe: apta sunt stcenache * et sine siti? est. Cataplasma antem exe 
imp«wcta desccat et mediocriter infridat *, unde et ego? glutinari?? ex ess nli 
péage. ου» ae znedicamane * smperinposito 9. Acrades? autem id est inmatin 
pera peus stspüca sunt a matura et siccioca . propteres ? plagas** majores? glutine 


c reza cepcamt". 


VL doom . Aspéencs? | paomeris? est quidem. uon tamen calida‘ virtsie; 
Bae rto ἐν ame! Trance et splen sohvet*. 


acca' VA Ass" sparum..... semen calida sunt virtute et est leptone- 
rs κλαίω Lteatibee autem e in gustu videtur acrior esse et stiptica, sed & 
νο 3€ 7 vus ος errertre sn se abere noscuntur. Hic autem. nascitur circa fe 


cw lup — oe dee — 7 peopt.na. — . provocat — 5 straffes. — 
taime — — ture cm. — ' verinum. — * acceptus. * quod.. . habet deut 
Yos cu. een — " vies bera adf — Co et de- nt — * byrius. — * acridene. — 
d'u Lee — " ἅτατοι — ) pretür. — * grato. — Hamarcus. ' hamarnsew. 

0 5 ane —— pente — ^o sva — ! gn — * apio. — 08. — * dias ejes. — 
Pons co 5j 33.a —— auo dakxinem. — ^ agosa: — !‘ temperanca. — 
Saber ait — C τα νο — 5 fareben — C proptena. — "5 stomscs. — 
Mo. r-rgaut — 5 mU pilam. — 9 medicamen. — * ταρετροµ. 
— " οὔτε. — 7 pexeeca. — » des. — 7 majori. — ^ repr-mit. — Αα. 


C! Νερο — Έπος — * cabeda — ? lapidis — * solvil. 


* Cet are er lee ον os τας manquer res does manascrits de Laon et de Laipng. 
EH ven SH σετ τν: dans V. 





480 


Aa 
stantia* e«t, et propterea* et per se et 
cum! alfita? cataplasma inposita calidas 


inflammationes* mitigat *. 


Ilf. los', calca*. los calcu. quam 
squama * eris appellamus*, acram in se 
habet* qualitatem? diaforitica et pur- 
gativa, quae non mollibus solum sed et 
duris carnibus facit. Quod si aliquis eam 
misceat cum modico ciruto, multum 
purgativa* absque mordicatione*? fit ex 
utrisque ‘?. . 


ΠΠ. Ipparis'. coda caballi. ippuris?, 
id est cuda? caballina*, stiptica* abet* 
cum amaritudinem? qualitatem? et 
propterea? desiccativam fortiter simul 
et sine mordicatione'*, Plagas etiam 
magnas si! cataplasma ex ea inponatur 
glutinat ?, nervos? incisos!* et intero- 
celicos ! jubat. Sed et" ad eos qui san- 
cuinem bomunt", et'* ad κατα san- 
guinis mulierum et maxime? robrum* 
san."uinem fundunt?', adhuc etiam. ad 
dysinterions* et ad omnem reumam ? 
ventris fort'ssimus. est‘! adjutorium 
herba ipa poti* cim a qua aut* vin, 
Sucus autem «jus sanzuinis fluxum de 
naribus. qjubat, sd et ventis. fluxum 
constringit cum vio abstero?* potus, 
kd ext «tipici "^, febr'entibus vero cum 
aqua danda e«t. 


ORIBASE. EUPORISTES, IT, 1. 


a 
substantia sunt, et propieres ei perse 


et cum alfita cetaplasme imposita calides 


XVIII. los, calcus, acram in se habet 
qualitatem et eventatoriam, quae nes 
mollibus solvit corporibus, sed et duris 
facit. Si quis eam miscest cum medio 
ceruto, multum enim purgativa abeque 
mordicationem fit ad utrosque. 


XVIII. Ipparis, id est canda colat 
lina, stipticam habet virtutem/cum ame 
ritodines qualitatem et propter be 
desiccatiba est fortiter sine mordiee 
tionem. Ad plagas autem magnas ce 
plasma ex ea inposita gluttinat nerbu 
incisos et interocelicos bene facit, sel 
et qui sanguinem vomunt et ad fuses 
sanguinis mulierum et maximae ad es 
qui robrum sanguinem fundunt, et ai 
dysintericus et ad diarriam, id estf 
xum ventris, vel omnem reumam vent 
fortissimus est adjutorius. Sucus aute 
ejus ad fluxum «sanguinis de naribw 
et ventris flusum constringit cum vine 
austero potus id est stiptico; febriee- 
tibus cum aqua damus. 


* substancia. — * propteria. — * cum diest. —^ afvta. — * inflammacionis. — se 
dicat. — joe caca. ^ ius. — *. c3leo. — ? quam. — * apellamus. — * agram. —* habit 
— * autem. — ! que non. .... purgativa deest. — * mordicacione. — !* utraque. — 
Ipyars. ! ipporis. — * i: poris. — ? cota. — ‘ cavallina. — * stipticam. — * habit vir 
tutem, — ^ aritudinem. — ' qualetatim. — * propter. — * mordicacione. — " s 
— ! gluttinat. — 7! nervus. — "* incisus — ^? idrocelicns. — '5 et addit, —" voment 


—" ect dert. — Ὁ qu^ sud. 


ruhram. — *: 


ct addit. — ** dcsenterions. — ? reum. 


— " et addit, — " xliutwis, — puta — " cum addit. — ** vino, — ** austero. — 


? st'ipticum 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 481 


ερ]. Îsates® domestica?, quam tentures* utuntur’, et vocant eam [41 v°] 
ru, Goti..... [Greci vero*] tibam. Habit nimium virtutem? nondum 
8; est autem amara simul et stipticam*; baec ergo grandia? bulnera !° 
ima corpora glutinat!! et in musculos" capitis factas", et! sanguinis 
ibat miraviliter!* cataplasma superposita, ct!* inflammatos" tumores'* 
iter desiccat et digerit! et reprimit? et ad omnes?! malitiosa?? bulnera?? 
v resistit!* et sanat *. 


ws. Îteas salix! arbor dicitur, 
a utuntur medici? ad bulnera?, 
senta ut glutinentur*. Est au- 
et flores? ejus sine mordica- 
lesiceativa, birtute? modice 
[nterdum?* et sucus ex ca fac- 


XX. Îteas, id ex salix arbor, cujus 
folia utuntur medici ad gluttinandam 
vulnera cruentam. Est autem ipsa et 
flores ejus sine mordicationem , desicca- 
tiva autem est virtutem et modice stip- 
tica. Interdum etiam et sucus ex ea 


iccativi * sunt similiter! ad 
dlissimus?, sed et cortex" 
xius similiter !* , .ccatione 5 
em si incendas et!* cenerem !? 
aceto acro!* inducas, tollit cal- 
lum inpositos*, quos?! Greci 
4 tylos® appellant?*, simul et 
nposita tollit et mundat loca. 
WE 1 INCIPIT PER? L. 


desiccatibus est et ad multa utilissimus, 
sed et cortex arboris ipsius similiter. 
Cortex autem ejus incensa cinerem ex 
ea cum aceto acro super callos pedum 
inducti tollit; callo de pedibus similiter 
et verrucas inpositus tollit et emundat 
verrucas. 
PINIT DE I INCIPIT DE K. 


sentis. — * isalis. — ? dummestica. — * tincturis, — * hutuntur. — * οἱ vo- 
vero deest. — ?. virtutim. — * stiptica.— * gravidia. — '* vulnera. — !! glut- 
* muscolumis. — '* facta. — '* sed. — !* mirabiliter. — '* ad — " inflatus. 
oris. — '* degerit. — * repremit. — *' omnis. — * maliciosa. — ? vulnera. 


biBter. — * resistat. — /leas. ! salex. — * modice. — ? vulnera. — * glutti- 
.* floris. — * mordicacione. — ? vero ut οἱ. — * actiam addil. — * fatus. — 
ive. — !! simul. — "* hutilissimus. — !? cortix. — '* simul preter. — "* desic- 
— "9 et deest. — "!. cinere. — '* agro. — | callus. — ** inpositus. — *' aivos. 
,— 5 tilus. — * apellant. —* de deest. — * per deest. 


tle Isates manque dans les manuscrits de Laon et de Leipzig. 


31 


i23 ORIBASE. EUPORISTES, II, 1. 
LUN, p.624. 
|. Lapauus. XI. Lots arbor. XXI. Micoous, paparer. 
;[. Leuce in. viola alla. XII. Licon. XXII. Meleas Perses. 
HE. Livacotus. XIII. Malacia, malba. XXITI. Mela, mela. 
HIT. Delivanodaros marino. VIII. Mandracera. XXIII. Molibdus plsnin. 
V. Litos aematites. XV. Maratru. fenuculo. XXV. Morus arbor. 
VI. Litirguirus. 1 XVI. Mastice. XXVI. Medalla. 
VII. L1::5 semen. XVII. Melanthion. gitter. XXVII. Mirsine. 
VIII. Litron, nitro. XVIII. Mel. XXVTIL Melanters. 
ΠΠ. Licen. . AVIIIL. Meliloto. XXVIII. Nardo siacims. 
X. Lotus. NX. Mespela. XXX. Nimfeas. 
A 


d Lappatius' diaforiticen habit me- 
liocriter virtutem?, oxvlapatius? autem 
mivtam?* simul et diaforica? est et par- 
ticipatur repraementis virtutem. Utri- 
usque* autem «emen habet? in se ma- 
mifestam stipticam virtutem *, ita. ut 
dvsinterico** et diarriam saniti®, et! 
oxvlapati'! «emen? 


maxime! «1! 


tuerit. 


ll... Lcuco ius", (tola alba. Leuco ios . 
id est viola alba teta? herba* projec- 
πια”. et extenuaturia^ est virtute", 
Adhuc. autem mezis 42 participantur 
his? flores " de cà et hoc" siccidior !3 
inagis, ità ut decoctio?. ejus provocct! 
menstrua, et post. partu 5 si non! de. 
cedant" secundas. educet!?. aut st. in 
utero pecus mortuum sit? expellit, sed 
ct vivos ?. corrumpit. οἱ educit, [stis 
ergo. decoctio?! in. matrice flegmonas* 


sandt, 4% ex ea fumentitur?*, et maxime 


Lappatius. ' lappadius. — * virtutim. — 


l. Lapatus mediocriter. habet e 
loreticam virtutem, oxylapatius autem 
mixta habet simul et diaforeticam vr 
tutem , participat repraemendi virtelem. 
Utrisque autem semen habent in s 
stipticam manifestam virtutem, its εἰ 
dissintericus et diarriam sanat, ei m 
xime si oxylapati semen fuerit. 


Il. Leuce tu, id est viola alba. Br 
tota herba projecturiam et extenosi»- 
riam est virtutem ; ad haec autem flee 
de ea magis participantur, ita ut de 
coctio eorum provocet menstrua, et pet 
partium si non sequantur seconds 
educit, et si in uterum mortuum petu: 
extrahit, sed et vivos conrumpit et educit. 
Istius. igitur decoctio in matrice inam 
mationes sanat si ex ca aqua in fume 
tum adhibeatur; maximae tamen hs 
adhibenda est qui fortes sunt. Semen 


3 


oxylappacius. — * mixtum, — * diafo- 


ticam, — * utrisque. — * habit. — * stiptica virtute. — * desentericus. — '* ο. — 
! et deest. — 15 maxima. — ! se. — '* oxylappatis. — !5 enim. — Leuco ins. 13 le 


cu ius. — ? totam. — * erba. — ° projecturiam. — 


* extenuaturiam. — ? habit. — 


* virtutein, — ? ergo addit. — '* floris. — |] hoc deest. — | siccior. — '* come. — 

14 provocit. — !5 parto. — !* sint. — 17 decidant. — ! aeducit,. — !? «ed, — * vies 
I pa 

-- " (ecoccio. — ?* fleomonas. — 9 «e. — ?* fumentetur. 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


rus* fortes?! sunt adhibita. Se- 
tem ejus si putui? detur?! Z ii 
pessario adponatur?, menstrua 


pecus occidit et mortuum ex- 


Libanotos!, Libanotos calefacit 
multum, desiccat autem medio- 
babet! aut? οἱ subistipticam' 
m qualitatem et magis qui al. 
*, Cortex autem ejus stipticam 
te possidet? virtutem, propter 
siccat fortiter; est autem ct pa- 
? minus acridinem?* participans. 


Libanotides'. Libanotides? tria 
sunt? simile* habentes? virtu- 
alacticam. Cujus sucus seu? de 
is sibe* de foliis ejus cum mel 

caligines!! oculorum que de 
: humore? fiunt ? curat. 


ἴδια ematites' in quantum frig- 
artieipat, in tantum et stiptica 
1m ergo eum usi sumus ad as- 
etas palphebras?. Quod si? simul 
mmatio in oculis facta fuerit, 
5 alborem in cute resolutum* 
mus? aut cum fenigreci* sucum. 
n sine inflammationem? ocu- 


speritas fuerit paphebrorum!*, 
ia resolutum cum spathomele!! 


483 
9 . La 
autem ejus, si potui detur £ ii vel in 
pessario adponatur, menstrua movit et 
pecus occidit et mortuum expellit. 


ΠΠ. Livanotus calefacit quidem mul- 
tum, desiccat autem mediocriter; habet 
enim et stipticam qualitatem et magis 
qui albus est. Cortex vero cjus stipticam 
in se possidet virtutem, propter quod 
desiccat nimis; est autem et pacimeris 
minus acridinem participans. . 


ΠΠ. Livanotidis, id est trea. genera 
sunt similes, habentes virtutem malac- 
ticam; has ergo species ros marinum 
vocant et semen cacreus dicitur. Quo- 
rum sucus seu decoctio radicum sive 
ex foliis ejus cum mel mixtum cali- 
gines oculorum qui de pingui humo- 
rem gencrantur curat. 


V. Lythus aematites in quotum frig- 
dorem participat, in tantum stipticam 
virtutem est. Ipsum ergo solum usi 
sumus ad asperas factas palphebras. 
Quod si simul cum asperitatem inflam- 
matio fuerit facta in oculis, cum albu- 
men obi in cute resolutum inungui- 
mus aut cum suco fenegreci. Si autem 
sine inflammationem asperitas fuerit, 
in aqua resolutum "cum  spatomile 


was. — * fortis. —*' potui. — ** datur. — ** inponatur. — Libanetos. ! libano. 
it. — ? autem. — * substipticam. — * abtus. — * possedit. — ? pacemeris. — 
em. — Libanotides. ! libanotitis. — * id est addit. — ? Romani ros marinum et 
1s egri dicitur addit. — * similis. — * habentis. — * virtutis, — ? seo. — * seo. 
lam. — '* caliginis. — !! pinguis. — !! humoris. — 12 sunt. — Lithus ematites. 
matitis. — * palpebras. — ? sc. — * et deest. — * ove. — * resoluto. — ? et 
 — * fenugreci. -— * inflammacionem. — '* palpebrorum. — !! spatumili. 


3i. 


25a 
.. 
ο ον ντ be: πατε) το Ὁ. (ood s 


‘ar: dntcUum-* medicamen σα CUT 
qoscm eme it zngut. haies 


UT 8t CS ss ^4 po- 
"aee ρα. ον πχ και rome 
τα τω Ca t ET λα ipsuin az- 


"mm iap.o-re «mirer cam aqua rn ες 
«ara icertzm da. qui sanrunmem 
sapou”t b bv. au. subatar et caane 7 
«decus? empor. it:* cat. Pulver amem 
es e «nptgien?* ins reprimit sa- 
[τετ αν False? carsestt, N- 
(ulum, bzer e° 12 cub uicera exca- 
frcat eus pee cnevmanizatue ? ot 
supra c. cute. cum aqua re«dutu« xt 


certe^: «om qai meds "3 inunetus. 


ORIBASE. ELPORISTES. II. 


1:'PERI DO sut mfundmm-. TE 
rotriem medicaminis safleri qui ce 
rater. Spessum rouneuimus et adhec 
T0 melius operatur. si posteus ex e» 
price isunzuinr palphebra rec. 
rect et «c inl-nitur. Ipsum autem les 
des «militer cum aqua in cote ecol- 
ne resclutum das ad eos bibere qui ον 
fninem expount, et multum eos lut, 
na et omnem hulcus supernis µ- 
zat Pulvera antem ex eo tritus subuliter 
tritus repraemit supercrescentes in val- 
nez. bus carnes. Secundum haec m oce- 
1 u'cera cicatricat et rexin sanat soie 
ip*e incvmatizatus ot supra dictum οἱ 
in cote cum aqua resolutus οἱ cum 
patomile inunctus. 


VI. Lapides, * qui in spungia iubeaiuntar'. projectariam birtute ? suut ut etiim 


in bisuca- lapides* rumpant et proiciant. 


VIT L*thargmros:. Quemadmodam 
ct omnia metallica terrestres et? lan:- 
dou ει t, $c] mediocriter. hi? facit. 
Secuiuium alteras qualitates*. virtute- 
Dedi erz » ος neque* cal-faciens ma- 
n.Jeste Cie que ontnadan-, 
riam? et stipt.cam virtutem participat! 
prepter quo]  matenam 
qui fort 7 

ei υρ- 


et projet - 


imrliocnter, 
im utimur? admiscents ! 


nt γω mordicinti 


teae c 


t.e — 3 | intundetur. — 7 
rer ts; Al: i 

τις. οι. Lc 
— ** ναἰπογα. — * 
Lupides. ^ inveni itur. — * 
gu:rus. — ^ t.rres criscer? — 
* manife. — ^ projecturiam. — 
' fortem. — "^ virtutim. — © stiptica. 


hi * 
"mri. -—-* 


:pinluj^rem itanguis levii r. — '* aut. — ‘* palpebra. — 


nicus. — ^* subtiliter. — ^! repremit. — **  supercresciti 
carnis. — ** incitmitizatus, — 9 et. — ?! certi; — 
virtutem. —  visica. — * lapidis. — Lvtharguiros. ! kr 
Σε addit — 
* partic qut. 


Vl. Lviharguiras. L\targuirus quem 
admodum et omnia metallica terrae» 
tre» et lapidosa sunt, sed hoc mede 
cniter. Secundum aiias qualitates meda 
est virtutem. et neque calefacit met 
‘exe neque inírigdat, nam et project 
ram et stipticam virtutem particp 
mediocriter, propter quod materiam ip 
«am utimur admiscentes qui sunt vif 
tutem mordicantes et. stipticar. 


virtutem. — ^*^ adhoc. — '* melior. — ! quelques sut 


% inlenis. — 
^ spatumill. — 


* qualitatis. — * infrigidaus neque addi. — 
* hotimur. — ?° admescentis — 


* (Cet article manque dar « lex maunerrite d-. Leipaig et de Laon. 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 


Linn! semen. Linu? semen ca- 
quidem mediocriter, humida- 
stem et siccitati* medius * est. 


. Litron, trus. Litron, qui et! 
lesiccat et diaforisin facit, et si 
corporis per ore accipiatur, mi- 
mtenuat pingues?! humures? et 
os* plus magis ab afíronitono'*, 
! necessitas? afronitru® exi- 
eque ad glutiendum, sed est ca- 
cus? et ideo! magis est ni- 
43] amputa?. ., . . fungos'* usus 
d!5 rusticus eum et probabit!* 
oz sanus factus esset". Nitro 
sto et non usto!* nos? ad tales?" 
usi* sumus 3. 


icen. Licen qui in petris cst 
riam! simul et mediocriter in- 
* et? stiptica est birtute* οἱ 
hil ergo est mirandum ut afleg- 
st. 


otos!. Lotos domesticos?, quem 
! nominant, stiptica est medio- 
irinte? ct desiccativa* media 
m calefactionem* οἱ infrigda- 


Lotus arbor. Lotos' arbor, quod 
! ros marinu? bocant*, stipticus 
est mediocriter. Est autem lep- 


485 


La 

VII. Lini semen. Lini semen calefacit 

mediocriter et humidae et sicce naturae 
remedius est 


VIII. Latron. Litron, qui est nitrus 
dicitur, desiccat et diaforisin facit , et si 
per orc fuerint acceptus , minuit et exte- 
nuat pingues humores et viscosus plus 
magis quam afronitus, non magnas ne- 
cessitates afronitro existentem ad glut- 
tiendum, sed est cacostomacus et ideo 
magis est nitrus amputaturius quia 
contra fungos aliquis rusticus usus est 
eum et mox sanus factus est. Nitrum 
vero husto et non hustum et nos ad 
tales usi sumus causas. 


VIIII. Licin. Licin qui in petris est 
projectoriam simul et mediocriter in- 
frigdatoriam et stipticam et siccam 
habet in se virtutem ; nihil ergo miran- 
dum est ut flegmantus sit. 


X. Lotus. Lotus domesticus, quod 
trifolius nominatur, stipticam est et me- 
diocriter virtutem ct desiccativa media 
secundum calefactionem οἱ infrigda- 
tionem. 


ΧΙ. Lotus, quem calegarii ros mari- 
uum vocant , arbusculus est; stipticus est 
quidem mediocriter, extenuaturius est 


mes. ! libano. — * lino. — ? humectationc. — * siccitatem. — * melius. — 
est. — * pinguis. — * humoris. — * glutinosus. — ? affonitr». — * magnas 
? , siecitatis — * asffronitro. — * existente. — !* cacustomacus. ! idio. — 
W quelques mots effaccs, que Ab remplace par : amputaturios quia contra. — 

— aliqnis. — '* exprobarit. — VP est, — !5 ustus, — nus. — * talis. — 

sas deest. — ** husi, — ? Jixi in caus:s addit, — Licen. ! projecturiam. — ? u:- 
— 3 et deest. — * virtutem. -- Lolos. ! lotus. — * domesticus, — ? virtutem. 


cestivam. — © calcfaccioncin. — 


igarii. — * marinum. -— ‘soul, 


iufrizdlacionem. — Lo'us. ! quidem addit. 


486 
Votnuris*- ut ο "jus 
aut* limatura* ejus? ligni ad fluxum 
sanguinis mulierum et ad dysintericos 
et ciliacos!* decocta aqua'aut in vino 
ubi usus exigit"? non solum ad lini- 
ciendum, sed et potui dala sanat. Nam 
et cadere capillos!? proibit'? si exinde. 
labentur?*. 


XIII. Licion '. Licion? desiccativa est 
birtute?; ex aliis! duobus? contrariis ge- 
neribus est composita, una quidem. 
pars leptomeris? et diaforetica virtute 
est fortiter et calida, alia autem terres= 
trem? frigidam modice habens et stip- 
licam virtutem, propter quod ad dia- 
forisin faciendam utendus est hoc me- 
dicamen ut proiciat* aut purget, Datur 
autem. cyliacis et dysintericis?! et'ad 
fuxum sanguinis mulierum. Utimur 
autem eum et ad ypopia# et ad? ani 
et? oris inflammationes!^ et ulcera et 
ad erpatas!* et putrida ulcera et mali- 
tiosis vulneribus et ad? aures? pu- 
rulentas? et ad i 3. et 
paronicia, id est (43 v*] in digitis? or. 
bicalos?* Indicus?* autem lycius* for. 
+ tior? est omnibus, 

Fir DES L, fNCIPIT PER M. 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


u 
et desiccatibus. Semen ejus aut limum 
ligni ipsius ad fluxum sanguinis mu. 
lierum et ad dysinterieus et ad cyliacu. 
decocti in aqua aut in vino non solum. 
ia potionem sanat, sed si iniciatur sb 
venit. Nam si ex ea caput lavit capillos 
cadere prohibit. 


XII... Lycius desiccativa est virtuem; 
ex aliis sibi contrarii duobus est cou 
posita, unam ejusdem pars extemity- 
riam etaliadigesturiam virtutem foriter. 
et calidam, alia autem terrestrem frige 
dam modice habet et stipticam virt. 
propter quod ad diaforisim faciem 
utendus est hoc medicamen ut proitial 
aut purgit. Datur autem ciliacis etdyis- 
tericis et ad. flaxum sanguinis mulie 
rum. Ütimur autem eum et ad yp 
et ad oris et ad ani inflammationts & 
ad ulcera et ad herpitas et ad pui 
vlcera et ad malitiosa vuluers ei al 
aures purulentas et ad paratrimmal tt 
ad paronicia, id est orbicolus, lulius 
vnim lycius fortior est omnibus. 

FINIT DE L., INCIPIT DE M, 


ΤΝ. t. V, p. 627.] 


11. Malba? silbatica?. diaforeticam* 


XI. Molocia, id est malva siles- 


* semen entem ejua vel listé ipsia Ἡ addit, — ? liptomeris est. 


2% purgit. — '* desentericis, — 


ippopia. — '* ad deest. — 


— " pulita. — ?* maliciosis. — M 
7 de dest — * perdes, — Melt, À ulii ad 


- αν. — * welvatica. — * diaforitica. 





ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


wieipat* virtutem, hortolauae* 
ecilliores’ sunt. Semen autem 
| tantum fortiores* sunt in 
et sicciores?. Anadendron au- 
ci id est quae in arboribus 
quam etibiscum !! appellant 13, 
im genus est, sed diaforetico- 
plus quam! istas. 


adragora'. Mandragora! in- 
idem fortiter, participat autem 


' caloris. Mela autem ejus hu- 
t, unde et somnum ministrat^; 
autem ejus cortix fortiter de- 
erioraautem inbeciliora* sunt. 


saron, feniculus'. Maratron, 
nicolus , calefacit quidem ma- 
desiccat autem mediocriter. 
* et lactes? generat* et uri- 
cat et mentrua? educit*. 


lasticis. Maslicis e! contrario 
aposita, Ejus virtus stiptica est 
ca et stomacho et bentri et? 
et epati inflammationes? ex- 
est calefaciendo* habundaet. 


anthion!, qtter?.. Melanthion, 
'r?, calefacit quidem et desic- 
ienter leptomeris*, que quia 
i* sanat calefaciendo in linteo’ 
pulber* et naribus adplicitum 


A487 

La 
tris. Malva diaforetice modice participa- 
tur, hortolane autem inbicilliores sunt. 
Semen autem eorum in tantum fortiores 
sunt in quantum sicciores. Ahadentron, 
id est arborosa malba, qua et iviscum 
appellamus, ipsum geuus est sed plus 
diaforcticoterus est. 


XIlHI.. Mandragora quidem iufrigdat 
lortiter, participat tamen aliquid et ca- 
loris. Mala autem ejus humida sunt, 
uude et somnum ministrant. Radices 
vero ejus cortex fortiter desiccat, nam 
interiora ojus inbecilliora sunt. 


XV. Maratru, id est fenicolus, cale- 
facit quidem manifeste, desiccat autem 
mediocriter, propterea et lactes generat 
in mamillis et hurinas provocat et 
menstrua educit. 


XVI. Mastces e contrario sibi est 
conposita. Ejus virtus est enim stipticam 
et malactica et stomaco et ventri οἱ in- 
testinis et epati inflammationibus expe- 
diens calefaciendo habundantius. 


XVII. Melanthium gitter dicitur; ca- 
lefaeit quidem et desiccat vehementer 
leptomerus, propter quod catharrus sa- 
uat calefaciendo in lenteo pulver lecatus 
et ad narespositus, ut frequenter ex co 


pater. — * ortolane. — ? inbecilioris. — * forcioris. — * desiccioris. —!° qui. 
mm. — !! vocamus, —  deaforiticatera. — ** ab. — Afandrayora. ! man- 
— ? mandragoram. — ? aliquid. — * humecta. — * ministranti. — * inbeci- 
Maratron. ! feniculus deest. — * id est. — ? manifesti. — " propteria. — 
* generant. — ? menstrua. — * aeducit. — Masticis. "ο deest. — ?. ventrem. 
wsecionis et. — * expeliens. — ? calefaciendum. — * virtutem. — Melauthion. 


3. —? gntter deest. — ? gyptc 
:* legatum. ---* pulver. 


LU liptomeris. _. 5 qui. — * ralarrus. — 


Les 
CI 

T pesar μμ μις o fc mir amu- 
unes * an.;r3to funairem - pemnmaes =: 
tri ^ I 
3aentz- © nutpn- 
nt. vues wletunin L20cw? wucm 


"it BLenmr s 


uoo ας el © 


s ras? 4 nous = iMac — t 
παν ασια UT cz RONDS Le 
ι πήγα 3 


ου ο Ὢ Ξ λες ο-- 


PTE Bel 

25 MEC VW: σας οἱ arc me 
azanLniueri Est un ing +7 Tux 
"zb st jàTefaW — cawlis antem 
funis ες της ος cUDCanpe at c6 preu- 
UT G7 i20. Eté ue" σάς ταν su 
ET 

s.. τω Weusrcam: nexa 
e$ ©U7TIO . LOT LOL 71 € adgubti 
ccm. wat' sn αμεσα ἐκ 
omnt SLISLATE 2 


NN σου οσο 


TUI τις rer‘ 


NU σι θεια παν - 


Sn τν ο 0 9X Lis ET 7 


Im σος 


DU Lost 


SCC ES 
T- D 4.1040 πώ Luce. 
cet 0.10707 ο ου καν 
ToU fl ο. € D. 


fia tb se à — e uem — ^7 


mul — AL saca 


ο... S — ato - C 


» t€ ” 


OR — One — — 
aic — ! verlXlgüam. — * se?! deest — 7 dier- 
MoIlusme.c-- Mein meum — ^ meqwlam. —? fngelt 
tr: κια. LOU... 


ORIESSE RLPOBRISTES. IE 1. 


»eirimr- et ος ααΔιαπαακιο-ς» ul 
nàmrum Éanceaties. et ar cumehier 
Je" LUE DEMR/MPCER οἳ Sk EXTERNES ος- 
-rur: sent adpomster semer ee 
cum. Learzs emum et cailes et veram 
ρωσ md et mmeastrua edat 
pneus ot c'eïtisoscs kemeres condi 
gari» durer. 


τι Mel caefsent et desiccai vehe 
-mwemrer. Lat meum wma et maxime πες 
-ᾱ en prapscaarzs Coctas vero amas ei 
acer: est amies prejectorms ende κ- 
is vzierum rumtusat 


XVIIL Melzotns mixta est virtulen: 
&sbet enmm ahzuam in se digeserum 
1wtatem et diaforitcus est et suma a 
ec ext calores sabstantiam ples que 


riam. 


XX. Messis Mespila multam fr 
σα IT ei comesta vix dizerusim d 
(ici eocnstznrunt. 


XX. M.-;aas papaver dicitur. Os 
- o5 sans est inda virtutem est; babe 
--m sux album. huuc utique à 
zl CopeDNarzunt et in mel isük 
Zi ss ais manducaat Flores i 


eli. 0-7 on πα — 7 gmewual — U Rares — M zluttinosas. — be 
—* ντα diier. — ' I 


jecturiam. —* pe 


* —  Melilo:mm. ? mellelutum. — 


— ' ra pabrr deest. — ? mpaver.— 


rs 


ORIBASE, EUPORISTES, 1I, 1. 


Flores* autem ejus plus'* fri- 
 sunt a sementes®, jta ut non 
eum" solum utatur! sine mo- 


quemadmodum ertense !#, 


Meleas' Persices*. Melae? Persi- 
Mia ejus* et cimas amaram pos- 
* qualitatem, propter? quod et 
icos* occidit trita et in umbilico 
ai, et totus diaforeticus? est!" me- 
en. Poma autem ejus humida 
Ufrigida®. 


Mela. Mela. calefaciunt. quidem 
à nimis , desiccant! autem babun- 
Σε propterea? urinam* movit et 
ma; cefalargis* est et inflationes * 


Molibdas'. Molibdos?, id 
us, humectationem? habet mul- 
bfrigidam. Si ergo aliquis plum- 
! [44 v^] mortarium cum tritorio 
e0.... 7 mittat in eo* omfacio* aut. 


απ. sueis'^ fiat, qualia sunt 
thiba?" et cotilidonos! et intiva 
ücae et psilliu'? et omfacu?!, οἱ”. 
Jum colligat? de plumbi materia , 
ignem aut ad” solem ardentem 
Faeit autem hoc medicamen ad 


Miam. — * possedunt. — ? 


La 
tem ejus plus frigidiores a sementibus 
sunt, ita ut nullus eos solvus utatur sine 


molestia quemadmodum horteuses, 


XXI, Meleas Persices. Melae Per- 
sices folia et cymas amaram possident 
qualitatem , propterea et lumbricus oc- 
cidit trite et. in umbilico inposita, et 
hoc totus diaforeticus est medicamen. 
Poma autem ejus humida sunt et fri- 


gida. 


XXIII. Melanos mala vocamus. Cale- 
faciunt quidem sed non nimis, desic- 
cant autem habundanter, propter quod 
hurinam movent et menstrua; cefala- 
lalges est et inflationes facit. 


XXII, Molibdus, id est plumbus, 
humectacionem in se habet nimiam et 
subfrigidam. Si ergo quis molarium 
plumbeo eum triturio suo facit et mittat. 
in eum oleum omfacinum aut oleum 
roveum aut aquam aut aliquam aliam 
humidam speciem , multum autem me- 
lior fit medicamen si de stipticis her- 
barum sucis fiat, qualia sunt semper- 
viva et cotilidonus et intiba et lactuca. 
et psillio et omfacio, et si vis nt multum. 
de plumbo collicat partem, ad ignem 
autad solem ardentem terit. Facit autem. 


hoc medicamen ad ulcera ani aut in. 





propteria. 
humeda. — "^ frigeda. — Mela. ' desiccat, —* asta ca Y jap 
gm * cblargici. — * inflammocionis. — Molibdaz, " iolipdas. —* mo- 


—* imnictcione.—* habit, —* subfigedum. — 
% olio. 


eum addit. — * umfacino. — 
ed, —" erbarum, — sucus. — 1 


aout clie 


» 





490 
anilulesra aut in* alils vitis ex? iue 
flammationes?' factas et ad inflamma- 
tiones? beret? et testiculis? cum 
ulceribus et pectoris bel? mamillis?* 
ét inguinis et omnibus articulis'* et 
bulneribus? seu ulceribus malignis , ita. 
ut et ad carcinomata?  miraviliter?* 


ORIBASE, EUPORISTES, 11, s. 


operatur? lammina #® facta plumbi et 


bene superposita?! super ganglya*! per- 
fectius?? invisibilis Rt. 


XIII. Mora? arbore. Mora matura de- 
ducunt? bentrem”, inmatura vero con- 
stringunt multum, ita ut et ad* dysinte- 
ricos? et cyliacos* expediant?, si siccata. 
et contusa civis si fuerit ministrata. 
Cortex? autem ex° radicibus ipsius ar- 
boris purgatoria" participatur! virtute? 
cum quedam amaritudinem, ut etiam 
latos! lumbricos!^ occidat data in po- 
tione! 


ΧΙΙ. Medalla. malactica! duris? et 
scirumenis? corporibus. Hutilior* pro- 
batur esse omnibus medulla? cervina, 
secunda. vero de bobes* jubenes?, de. 
auris autem et hircis* acrior * est et'* 
desiccativa sunt" ut possint!* dissol- 
bero? duritias scirodis!4, 


XV. Myrsinae'. Myrta contraria sibi 
«onstat esse substantia; dominatur au- 


?? jn deest, —?* ylüis— 


XXV. Morus arbor. Mora matura de 
sycomoro ventrem mollat, inmaturavers 
constringunt multum ita ut ad dysint- 
ricus et cyliacus expediant si siccentur 
et pulvera ex eis fiant et cibo mt 
poto fuerint ministrata. Cortes vero vr 
radicibus arboris ipsius purgatum 
participantur virtutem eum. quam. 
amaritudinem , ut etiam latus lumbrieui 
data in potionem occidit. - 


XXVL Miel. Medulla mulacicim 
habet virtutem et facit ad dariias & 
scyromenas in corpore consistent. 
Utilior enim omnibus esse prelwlur 
cervina , secunda vero bovina et maint 
de juvenibus , nam de tauris et jun 
acrior est et plus desiccativa , ut possent 


XXVII. Myria contrariam iu se bte 
bere constat substantiam ; dominatur a" 


"et inflommacionis, — ad deut, —* inlumnadets 
Miroir. 


im addit. — ^ medullis. —* bovis.—  jovenis. — * iris. — " agrior, — Met 


— ! sunt deest, 


— ! possent, — !* desolvere; — '* liscirodis. — γην, * 





ORIBASE, EUPORISTES. Il, i1. 


da 
tem in ca terrestris! frigdor, habet? au- 


tem et extenuatoriam* calefactionem, 
umde fortiter desiccat*. Sunt autem‘, 
folia et simen? et cimas ipsius vel [45] 
»ucos? non multum aliquid deferentes? 
ab stiptica substantia, faciunt ex ea tro- 
ciscos * terentes!! cum vino. Sunt au- 
tem et sicca folia viridibus sicciora. 
PLAIT DE! M, INCIPIT PER !S N. 


491 
La 
tem in ea frigida terrestris substantiam , 


habet enim et extenuatoriam in se sub- 
stantiam calefaciendo, de qua re fortiter 
desiccat. Sunt autem et folia et semen 
et cymas ipsius vel sucus ejus non mul- 
tum aliquid a sc differenter ab stiptica 
substantiam ; fiunt autem ον ea trocisci 
cum vino tritas. Nam et sicca folia viri- 
dibus sicciora. 


[N, t. V, p. 629.] 


1. ! Spica nardi calefacit mediocriter, 
desiccat autem sufficieuter. Conposita 
est igitur ex stipticam? sufficientem 
sabstantam et acridiuis ?, 
multo sub aliquam modicam amaritu- 
dinem habet* in se. Rationaviliter? ergo 
ad epar et stomacum expedit pota οἱ ex- 
trinsicus? adposita, sed et urinam * mo- 
bit? et mordicationes!° sanat stomachi!!! 
et bentris reuma desiccat et adhuc ca- 
pitis et thoracis!*, Melior autem est qui 
Indicus nardus appellatur. 


:alore non 


Π. Nelantheria! proxima igitur? est 
ad glutinandas plagas? majores , ita ut! 
si etiam in musculis? tenuntas* inci- 
dantur. Habet? etiam aliquam projec- 
toriam* et tractoriam * virtutem !. 


? teristris. — 
— 9 gucus. — ? deferentis. — !* trociscus. — 


XXVIII. ;Yardo stacios spica dicitur. 
Calefacit enim mediocriter, desiccat ha- 
bundanter. Conposita est igitur de stip- 
tica habundanter substantiam οἱ acridi- 
nem caloris, non multum sub quadam 
modicam amaritudinem habens in se. 
Rationabiliter ergo ad epar et ad stoma- 
cum potata jubat, sed et extrinsecus 
adposita facit. Nam et hurinas movit et 
mordicationem stomaci sanat et reu- 
mam ventris desiccat et adhuc capitis et 
thoracis similiter. Melior autem est nar- 
dus Indicus. 


XXVIIII *. Melantheria. Melantheria 
proxima igitur est virtutem ad glutti- 
nandas plagas majores, ita ut muscolus 
tenuntas incisos sanat. Habet etiam ali- 
quam projectoriam et stractutoriam in 
se virtutem. 


5 habit. — * extenuaturiam. — * desiccant. — * et addit. — ? semen. 


11 terrentis — !* de deest. — ? per deest. 


— Spica nardi. ' nardus stacius addit. — ? istiptica. — ? agridinis. — * habit. — * ra- 


denabditer. — * expeut. — 


— I stomaci. — '* toracis. — Nelantheria. ! nelanteria. — * virtute addit. — 
* muscolis. — * tenuntur, — ? habit. — * 


* major sit aut. — 
δη --ὁ nrtutim. 


7 extrinsecus. — * urinas. — * movit, — ?* mordicacionis. 


? placas. 


projecturiam. — * trac- 


* Le manuscrit de Laon écrit Melantheria οἱ place cet article en dernier lieu, sous la 


lettre N. 


19? 


"m Nrefess'. Nvmfeae? radix. aut 
«emen virtitem? baba* desiccativam* 
«n^ meordicabonem; reprimit? enm 
«t bezitri- rezma'.Nmen\ero ejus potus 
re: rani! sem. cis? fluxum vel si!! plus 
a ratone furdetur “: jubat etiam et dy- 
s:nteezz0« 7. (Pai autem albam babent 
-albecem forüor e«t virtute *; potatur? 
saut: cum v.no Lip stpuco. Partiei- 
pat a-tem aiquautom* provient 
vintzte. ta grae! <anet ‘‘infusa aqua, 
α) φωτα” autem cum pice? liquida. 
FAIT DEC 9. ΠΟΡΠ PER ο. 


ORIBASE. EUPORISTES, II, 1. 


La 
XXX. Nymfeac radix aut semen vr 


tutem babet desiccativam sine mont 
cationem; repremit enim et reumam 
ventris. Semen vero ejus potatus repre- 
mit seminis flaxum, si plus a ratione 
fundatur, jubat et dysintericus. Qui 1l- 
bam babet radicem fortior est virtutem; 
potatur autem cum vino nigro et stip 
tico. Participatur autem aliquantum pro 
jectoriae virtuti , ita ut alfos sanet infosa 
aqua. alopicias vero cum pice liquida 
curat. 
FINIT DE L ET DE M ET DE N; INCIMT 
DE O ET P ET Q ET R ET S ET T. 


*O.t V. p. 63e] 


1. Όσας. acetus. XX. Propolces. XL. Quouu. 
IL. Crvaccathos XXI. Piclea. | XLI. Rafanus. 
UL Opopanax. XXII. Ptereos. | XLIL Reu. 
IT. Cres Cvrmaces. XXIII. Pvretre. XLIII. Resina. 
V. Ongan tm. XXIHL Pvros. XLIIII. Rosa. 
VI. ολα. XXV. Ρα. XLV. Rypos. 
ΣΙ. Οσον. cinco et XXVI. Quopra* XLVI. Sandarace. 
reophiror. XXVII. Qoostus. ! — XLVII. Satyris. 
VT! na. XXVIIL Quoulidon. ΧΙ ΤΠ. Selenus. 

Mul νο τις XXVIII. Qrambi. XLVIIII. Seres. 

X Lire. XXX. Quintae. L. Seseleos. 

MI :S:tatin ΣΑΙ. Qrini. LI. Sesamus. 
MI Der. XX YII. Qurocus. LIL Sycis. 
Wu PorweEX5e AXAHL Quirommion. LIII. Syciu, grin. 

XM Peromv XXAXIHI. Quiamu:. LIIII. Silfo. 

\\ Pa. c3 Y XXXV. Quiminu. LV. Sponga. 
NM Mas cS X XXXVL. Qoopressu. LVL Spondiha. 
AM Carm ANXXVIL Quiperu. LVII. Stcar. 
Νους Poaxkx XXXVIILI Quiclaminus. Ι.Ν ΠΠ. Scandis. 
λος rw ANAVUIT. Quitisus. LVIIIL. Scilla. 

Mem nno ma. — ^ andre. — 7 virtutim. — * habit, — ^ desiccativa. — 5 mor- ' 
uM 0-270 m poems. — ! uma. — ? repremit. — '* semenis. — !! se, — M fus- 
aT "o dew. cmm — 7C ovIiutem. — !* putatur. — '* aliquando. — ‘7 proiciente. 

tue — Conan — * alzwcus — * ped. — © de deest. — ? per deest. 


aus art: 


sqyun ser Lei sus da lettre Q sont les mêmes que ceux qui ont ét 


piece us but sois da let ο 'outcios Ies deux redactious présentant de graudes difie- 
vom eos, moeurs donnons 2:6 ders. oov 65 ap eencace a la fii de ce livre. | 


ORIBASE, EUPORISTES, Il, 1. 493 
X. Scolimbo LXX. Scynuanthus. LXXVIIIL. Tiles. 
\E. Scordio. LXXI. 'Thapsia. LXXX. Titimallus. 
Il. Scorodos LXXII. Thermus. LXXXI. Titanus. 
II. Seyyrnes. LXXIII. Thiu. LXXXII. Tragaganta. 
UI. Seyrnion LXXIIII. Tblaspeos. LXXXIII. Trivolus. 
V. Séderetes. LXXV. Tridax. LXXXIIII. Tytrignu. 
1. Süveus. LXXVI. Thimbra. LXXXV. Ydropeperi. 
IJ. Styrax. LXXVIT. Thermentu. LXXXVI. Yosquiamu. 
IL Sycs. LXXVIII. ''heuthla. LXXXVII. Ysopo. 
Il. Scynos. 


0$. Oxos, id est acetus, mixta 
a est frigidae! et? calidae? 
* leptomeris*, optinetur* autem 
rigdore. Desiccatibus autem est 


quando fortiter acrus? est 


ιν] Oxyacanthu! carpus?. Osian- 
carpus comestus * aut potus hu- 
4 est ad omnem bentris* 


»pepanar. Opopanax! malaxat 
rit? et calefacit nimium et de- 


ibandanter. 


Jpos* Cyrinaicos?. Όρος» Cyri- 
omnibus est calidior* et supti- 
* et propterea? diaforeticotatus?. 
| sunt calidi* multum et pneu- 
*, hoc est Modicos!! et Sy- 


"genn!. Origani* omnes? am: 
un* et extenuatoriam * et cale- 


La 
I. Orus acetum dicitur. Est enim 


mixta substantiam frigidae et calidae 
utere extenuatoriam possidet partem, 
obtenetur autem calor a frigdore. Est 
etiam nimius desiccatibus quando for- 
titer acrum est acetum. 

II. Oxyaconthos carpus si aedatur 
aut bibatur utilissimus est ad omnem 
ventris fluxum. 


VI. Opopanaz malaxat, digerit et ca- 
lefacit nimium et desiccat habun- 
danter. 


III. Opius Cyriniaicus omnibus est 
calidior et extenuaturius, propterea dia- 
foricotatus. Nam alii sunt calida multum 
et pneumatodes, id est Medicus et Sy- 
riacus. 


ΠΠ. Origanus. Origani omnes am- 
putatoriam et desiccaturiam et extenua- 


! frigeda. — * et deest. — * calidi. — * utrique. — * liptomeris. — * obte- 
+ ? agrus. — Oxiacantha. ! oxiacantus. — * carpus deest. — ? oxicantus. — 
&es. — * ventrem. — Opopanaz. ' oppopanax. — ? et deest. — * degerit. — 


tasices. ! opus. — * Cyrinaico. — * opus. — * Cirinaicos. — * caledus. — 


Lurims. — " propteria. — * diaforiticus. — * calide. — '" permeomatodis. — 
:& — '* Siniacus. — Origanu. ! oricano. — * oriceni. — * omnis. — * ampu- 


— * extenvaturian. 


494 


Aa 
factoriam* οἱ desiccatoriam?^ nimiam 


virtute sunt; tragoriganus autem parti- 
cipat aliquid? οἱ stipticae virtutis. 


VI. Orobos!. Orobos? desiccat qui- 
dem habundantius?, calefacit. autem 
mediocriter et incidit et proicit et ada. 
perit *, amplius enim acceptus sanguine’ 
per urina* deducit. 


VII. Ostraca cyrion! et porfiron et 
ostrearun?. Ostraca cyricon * et porfiron* 
ustae* desiccativa sunt virtute, sed? et 
ostrearum? testas. ustas simili* sunt 
virtute. Ego autem usus sum ad reuma- 
ticas!? diuturnas!! et que difficile " con- 
carnantur bninera et cavas etsyringiosa" 
sunt et profunde in alto, adponens' 
extrinsicus ^ cum betus adipe porcinu!* 
et in ipso sinu mittens? huic'^ simili'* 
qui carnem nutriunt, quale? est sple- 
care? ustum. Sed et claros * facit dentes, 
si huic? cenus # simile? projectoriam* 
habentem virtute?? addas , et** substan- 
tiae? quidem. simili? est?! pumice 
assu ?*, bulneribus malitiosis superspar- 
gitur? diligenter ?* tritus?*, Ea. que in 
bulnera * carnes? crescunt reprimit 25. 
Cum sale autem ** haec omnia usta 
et mixta [46] facit smigma dentium*! 
hutilissimaum "4, ita ut infusiones gingi- 


ORIBASE, EUPORISTES, IT, :. 


L 
turiam et calefactoriam nimiam habe 
virtutem ; oragorigañus autem perticipat 
aliquantum stiptice virtutes. 


V. Orobus herbus desiccat quidem 
habundanter, calefacit mediocriter & 
incidit et proicit et aperit ; amplius enim 
acceptus sanguinem per hurinam de 


ducit. 


ΥΠ. Ostraca gyricon et portkirem. 
Cooleas cyricon et porfyron, unde per. 
pura tinguitur, hustae desiccativa sus 
virtutem , sed et ostrearum testas hostis 
simili sunt virtutem. Ego igitur eas nses 
sum ad reumaticas et diuturnas et quae 
difficile concarnantur vulnera et que 
cavas et syringodes sunt et nimis sus 
profundas in alto; adpones autem et- 
trinsecus cum vetus adipe poreino & 
in ipso sinu mittes huic similem qui 
carnem nutriunt, quale est speckre 
hustum. Sed et hic clarus facit dezies 
aut huic similem cinus projectorum 
habentem virtutem et substantiam &- 
peram, qualis est pumice. In ergo tale 
usu non est satis nimis teri necesse; eo 
ipso autem husto malitiosis vulneribos 
superaspargitur diligenter tritus et ea 
caro quae in vulneribus crescit supra 
mittitur. Haec omnia cum sale«i urantür 


* calefacturiam. ---  desiccaturiam. — * aliquid decst. — Orobos. ' orobus. — * orobus. 
— ? abundanter. — * adparit. — * sanguinem. — * suna. — Ostraca. ! ciricon. —" el 
poríirou et ostrearum deest. — ? ciricon. — * οἱ ustriarum ustria cacere addit. — ! e 
nusli. -- * virtutis. — ^ sed deest. — " ostriarum. — ? similis. — '* ct addit, — " dee 


turnas, -— !? deficcle. — !? siringiosas. — '* adponas. — ' extrinsecus, — !* porcino. — 
7 semmaca tersum. — ?* hic. — ?* similiter, — * qualis. — ?! especlari. — ? dero. 
—% uhic. — ?* cinus. — ?* similis. — ?* projectnriam. — ?* virtutem. — ?* et det — 
9 substanciam. — ?? simili decst. — ?! aspera. qualis est pro micisin ergo tale uso not 
salis leri necesse cst ipso autem usto addit. —* pumice assu deest. — 3 suporacpereelnr. 
— dilienter. — ?* et addit, — ?* vulnere. — ??. carnis. — ?* repremit. — ? sale dest 
— *' sapi addit. — ^ his niinium ad dencicium. — * huotilissima, 


ORIBASE, EUPORISTES, Il, i. 


desiccet 9, sed et putrida vulnera 


r DR o, INCIPIT PER p. 


[II, t. V, 


aliaras , alii! saccu* palearem?, 
μυ domnicu'* vocant. Folia ejus et 
iplica sunt virtute*, ila ut luen- 
ostringat* bentrem , diaforetica? 
in tantum participat birtutem , ut 
rissica lapides? confringat!? et ex 
i! et pulmones!?. exputamina" 
|n, 


Pentafilu'. Pentafilu* quinque 
citur; radix ejus calida quidem 
lanter? est , minus autem estacra* 


quod hutilissima est. 


Piper. Piper quod enim in initio! 
i£ Gores? piper longus dicitur, 
quod humidior est; quod autem 
rmaturus colligitur? piper albus 
* eum vero qui maturus colli- 
piper nigrus dicitur. Albus qui- 
per nigro acrior* est, ste* enim 
sentus est a? sole ct exiccatus*. 
* fortiter calefaciunt οἱ de- 


Petroselinum!. Petroselini? se- 


cer cum amaritudine est*, prop- 


495 
La 
sit smygma dentium uulissima, ita ut 


infusiones gingivarum desiccit et pu- 
trida ulcera curat. 


p. 031.] 


X. Paliuram, alii sacum palia, Romani 
cicer dominicum vocant, Folia ejus et 
radix stiptica sunt virtutem, ita ut 
fluentem constringant ventrem et dia- 
foriticam in tantum participant virtu- 
tem, ut et in vissicam lapides confrin- 
gant et ex thorace et pulmones sputa- 
mina cum humorem educit flegmatico. 


ΧΙ. Pentafillum, id est quinquefolia. 
Radix ejus calida est habundantius et 
minus est acra, propter quot utilissima 
est et ad ventris fluxum et dentium 
dolores. 


XIL Piper. Piperis arbores quae'in 
eis in initio emergunt flores, piperis 
longus dicitur, pro qua re humidus 
est; quod autem permaturus non fit et 
albus collegitur, piper albus vocatur; 
eum vero qui maturescit et nigrescit, 
piper niger appellatur. Albus quidem 
piper de nigro acrior est, nam niger pi- 
per velut assatus a sole et desiccatus 
acrorem minus habet, ambo enim fortiter 
calefaciunt et desiccant. 


XIII. Petroselini semen acrus et cum 
amaritudinem est, propterea et mens- 


scent. — % curat. — '* de deest. — '* per deest. — Palinrus. ‘ aliis. — * saccum. 


Mem. — * dominicum. — * virtutem. — * 


stringit. — ? diaforitica, — * puta. 


xdis. — !* confringit. — !! turace.— '* pulmonis. — !! sputamina. — !* adjnvit. 
silla. * pinta&lo. — * pintafilo. — * abundanter. — * agra. — Piper. ! inicium. 
eiscet. — * collegitur. — * collegitur. — * agridior. — * isti. — ? ad. — * exsic- 
-* ambo. — Petroselinum. ! petrosilino. —? petrosillino. —* cnim. —* et addit. 


196 
42 

terea? ct mons;7cua mob:t* et unaam 
prevecat habandanter” : est enim et a&- 
act. 3J ον σι) :nDammationes ? mi- 
mc: calef;.-md^ e desccasde? fer. 


V. Prreu:e: Vezanoa! "uta dicitur. 
msi ru wisst jecuter calefact* et 
Data pére cac: o nestca!. Est au- 
vem root se eum acra!, sed 
et 174725; zr et dicert! par- 
σα «6 pct D bamores : οὖν) 
4 per ram esscast Est autem et 

vm as ἐς extras. ideoque * ad 

Yale * are ems est et EImadmem 7 
cc ec permit et consumit se- 
Ten A Ses ντ ων *. 


VL Mu Pese. id est pun. siccs 
alelmnt. bis acte pux id est h- 
Dodhacqwwvmr citet eta'quantum kp- 
cerf i»tlos6 porcèrea! astmataons 
se pins NE. zm € ‘ cum 
: ce mates «t sw datus 
κ ο ποσα -ᾱ- ja Bat vr 


κ... 
Cte αν INT 


"a£ 2 ATMCCAI ". 


Hines iex) sl € DUM €€u- 


me OXDCLNEIS C mA ο] et pet- 
le» saga". ἵδτεσε- duce o£ 


2 CUIR  foegva 


. Mipefpeuwta cal- 


Ard Prec este απ δεν pa oc 


CN: - rx : — 

ποπ BRI 109 "Ul t. p 
αν ἆ οσον hj Ets — | 
. uud - 


Aou — | 


duc H — 


12° — 
] "vp cca — 


- 
LE E E Ἡ — 


"ier -- 


1.2 λλες —- * 


ο C sum 


Team — ᾖ 
"Hot um — ' ts — U ! 
ub | "κι ο — t 


tot ος = à 


ORIBASE, EUPORISTES. IF, |. 


La 
trus mont et hurinam provocat habus- 
danter et inflationes tollit calefaciende 
et desiccando nimis. 


XIII. Peganon id est ruta. Buta sil- 
vesirs nimis calefacit et extemusd οἱ 
diaforitica est εἰ desiccat plus quam 
a domestica antem aem 
solum acris, sed et amara est et esie 
nuat et digerit pingues et viscos be- 
mores, et per hurinam eos educit, etae 
inflat sed extenuat, ideoque ad iali- 
üones expediens est. nam et libidinn 
infrenat et reprimit et consumit sessea 
et dessccat omnino, 


XV. Pissa, pix sicca calefacit, lique 
tum leptomeres est, et propteres susp 
rium patienübus et post proiciestibs 
jubat. si unus cocliarius cum me c 
tum unum mixtum accipitur, sed et pro 
:ectvam aliquantum in se habel virte- 
tem et dizestoriam et diaforiticam. Proe- 
terea cerco hunguis scapros mood 
mivta cum caera, sed et inpetigiae 
purzat et digerit duros et indigestis bs- 
mxwvs superposita cataplasma. Forte 
Dm τη -maibas liquida pa. 


.: deest. — ‘* inlammacess. 
—' «lvtris. — * et extesu! 


abo —' 


meum — * secs ca fast — ^ agms addit. —* m 
Γι σον. — © Autunves — | humor». — 


1amnacr nu —  lisdiocm — ? repeemit. — " qu 


Tropi — 7 ssematicus. — 5 ump 
Spec 


— 3 deg: rt — dures. — 


mdi FU! 


ORIBASE. EUPORISTES, Il, 1. 


yties! βίο". pini cortez?. Pi- 
tur® arbor, folios* vero cor- 
peccio? ergo cortix* habun- 
habet!* in se stipticam virtu- 
a paratrimma si"! cataplasma 
a sanit magnifice ?, et bentrem 
st? potui data, et usturas!t ci- 
ducit. Piccis!! autem cortix 
a% tollitur similiter ct" ipsa 
y secundum virtute!*. In foliis 
1berum '* arborum virtus cst 
ria* plagarum. Si autem ex 
| sub testo et de fumo ipso 
39 collecto? reponatur?*, ex 
»90 si*5 tangantur * palphebrae 
ili non*? sunt aut cadent bel 
* angulorum?? et. comestos ?? 
! bel seabros οἱ lacrimantes?? 
εστι est. 


Platanos'. Platanos? aibor est 

et frigida est* substantia, et 
5 folia ejus virides* trita. οἱ 
i& inposita in geniculis? in- 
»nes* jubat. Cortex autem ejus 
peius cum sebn° ant adipe !° 
ra sanat. 


[41] Ponfoliz'. Ponfolix? si 

srit, pene omnibus prima est 
35 siccanda sunt bulnera*, unde 
wnata* ulcerum est hutilissima 
nia ulcera pessima. 


497 


XVl. Pycios flor. Picei cortex ha- 
bundanter in se habet stipticam virtu- 
tem , ita ut patrimmata pulver si aspar- 
gatur sanat, in potionem data ventrem 
constringit et iustum adducit ad cica- 
tricem. Pini autem cortex similiter et 
ipsa mediocres est in virtutem. In foliis 
autem amborum arborum virtus ad 
gluttinandum plagas una est. Si autem 
ex teda husta sub testo fumo collecto 
atramentum reponas et de hustura ipsa 
pulvere tangantur palphebras, quibus 
in palphebris pili non sunt vel comestus 
habent angulos oculorum et scabros 
habent ct lacrimant magnifice facit. 


XVII. Platanus arbor hunida et fri- 
gida est substantiam , et propterea folia 
ejus virides trita et cataplasma inposita 
genucula inflammata jubat. Cortex au- 
tem ejus aut pelas ipsius cum sevo aut 
adapes husta ulcera sanat. 


XVIII. Ponfoligos. Ponfolix si lavata 
fuerit, omnibus prima est ad ea quae 
siccanda sunt ulcera , unde ad carcino- 
mata ulcerum est utilissima sunt vel 
ad omnia ulcera pessima bene facit. 


! picins. — * filius. — ^ pini cortex deest. — * picius. — * picius addit. — 
= 7 piccio. — * cortex. — * abundancius. — '* habit. — '' patina siccata. -— 
ei — 1? constringit. — '* in addit. —'* piccius — !* unde teda deest. — ! in 
* virtutem. — '* amborum. — * gluttinaturiam. - *' placarum. — ?* adra- 
® collicto. — * reponit. —* si deest. — ** tanguntur. — * quae lipinon. — 
. — * anigolorum. — * cummixtum. — ?' angulus. — * lacrimantis. — Pla. 


letanos. — * platanos. — ^ humeda. — * est deest. —* 


ia. — * viridis. 


sois. — * inflammacionis. — * nva. — !° adipis. — Ponfoliz. ! ponfilex. — 


, —7? qu. — * vulnera. — ? 


calceron. 


32 








ORIBASE, EUPORISTES, II, 1 


we? delentibus* sanat, et in ty- 
res! quando rigores!! patiun- 
oleo? trita perfricentur!*, 
9 tollit et menbrorum'* stupo- 
#, et paraleticos jubat. 


Pyres!, triticus?*. Pyros?, id est* 
» extrinsicus* adhibitus? medio- 
lefacit , neque enim humectare* 
i7 ν΄] desiccare apparere solet?. 
autem in se! aliquid glutino- 
nffacticum?. Amylum? autem 
mm frigidiorestet desiccatibus!* 
ui! hoc modo conficitur : in- 
riticum" diebus tribus, ita ut 
ulos dies mane! sero? mutes%* 
nundam*, donec perinfundatur 
eee fuerit infusum sublata aqua 
manibus malazas et exprimis?$, 
99 ejus ad solem siccas et uteris. 
 auitem triticeo?* cataplasma dia- 
era? est virtute plus quam tri- 
»mentus autem de consparso 39 
| et factus acidonicus epispas- 
diaforetica 13 est virtute. 


Pytia*, coaqulus?. Pytia? dicitur 
st; omnes? ergo coaguli* acres? 
düforetici* et extenuantem ha- 


tutem * et desiccatibam !?. Lactem 


499 
La 
de frigore dolentibus sanat , et in typicas 


febres quando rigores patiuntur, si cum 
oleo trita perunguantur, rigorem tollit 
et membrorum stuporem in qualibet 
partem factum tollit, sed et paralyticis 
jubat. 


XXIII. Pyros triticum dicitur; in ca- 
taplasmis adhibitur, mediocriter calefacit 
neque enim humectare neque desiecare 
videtur. Habet autem in se aliquid glut- 
tinosum et infracticum. Amylum autem 
ex eo factum frigidior est et desiccatibus, 
et hoc modo medicinalis conficitur : in- 
fundis triticum diebus tribus et post 
haec muta mane saero aquam mundam 
donec infundatur et cum bene fuerit 
infusum sublata aqua tritieum manibus 
malaxas et expremis ex eo sucus et ad 
sole siccas et uteris. De pane autem tri- 
liceo cataplasma diaforiticora est virtu- 
tem plus quam tritieus. Fermentum au- 
tem de sparso sublatus et nimius acetus 
epispasticam et diaforiticam habet vir- 
tutem. 


XXV. Pytia coasolus dicitur. Pytia id 
est coagoli omnes acres sunt et dia- 
foritici sunt, et extenuatoriam habent 
virtutem et desiccativam. Lactem igitur 


1! bentre!? coagulatam? solbit; in ventrem coagulatum solbunt potati, 
loris. — * dolorem. — ? sanant. — !° intypias. — !! febris. — 3 rigoris. — 
— "^ quae frecentur. — |" ricorem. — '* memororum. — ? paraliticas. — 


— ? tritticus deest. — ? 


perus. — 


* dest, — * treticus. — * extrinsecus. 


etur. — humiclare. — * solvit. — '* habit. — '' ze, — !? inflacticam. — ' mam- 


— # desiccativos. — !! quo. — '* boc deest, — 17 tritecum, — * ct addit. — 


—9 mutis. — *! aqua munda. — 3 expremis. — *' sucum. — % triticum. — 
Sticoterra. — ?* spassu. — * pasteca. — * deaforitica. — * virtutem. — Pylia 
* coagules deest. — * picia. — * coacolus. — * omnis. — * quaculi. — 


- Le deaforitici. — * virtutc. — '* desiccativam. — "in deest. — !? ventrem. — 


atam. 


32. 


900 


ed et'* coagulatum'* bel congelatum . 
sanguinem in bentre vel in!* bissica 
similiter pota facit. Magis quidem? . 
pene omnibus leporis coagulus etiam si 
et suffumigetur!* facit. 

FiwiT DE P, INCIPIT PER κ”. 


ORIBASE, EUPORISTES, A1, a. 


sed et coagolatum vel congelatum ia 

ventrem aut in viscicam potati similiter 
solbunt. Magis quidem poene omaibes 
coagolis lepores ge ne 
migetur facit. 


Frwir DE P, INCIPIT DER Q. 


[P. t. V, P 634.] 


|l. Rafanus calefacit nimis et balde 
desiccat. Semen autem ejus plus est! ab 
so? operatibus?; diaforetica* in his * est 
virtus, ita ut ad ypopia* et omnes? li- 
vores tollat? si inponatur. 


ll. Reu!. Reu Ponticus seu? barba- 
ricu? mixtam * habet* temperanciam*; 
habet? enim in se aliquid* terrestrem 
frigdorem. Simul etiam est ei et* calor; 
participat autem et leptomerias'*. Spas- 
mata eryo et reumata!! et ortomnia!? 
jubat pota, et livores!* [48] et inpeti- 
gines? sanat cum aceto inlita"! et emop- 
toicos" οἱ cvliacos'!. οἱ dysintericos '* 
jubat. 

IH. Resine! omnes?. Resine'! omues? 
desiccant οἱ calefaciunt οἱ diaforeticae? 
sunt, aliac* quidem plus, aliae? autem 
miuus. Precedit autem merito omnes? 


: XLI. Rafanus calefacit nimis ^t valde 
desiccant. Semen autem ejus plus estab . 
ipso operatibus et diaforeticus est virts- 
tem , ita ut ad ypopiam et omnes tollat 
livores inposita. 


XLI. Reu Ponticum sive barbericus: 
maxima in se babet substantiam tempe-- 
randi; habet etiam aliquid ia se terre- 
num frigdorem , simul admixtus esteie 
calor ; participat vero leptomerias. Ses 
mata ergo et rigmata et ortosmnia jubst 
potata et livores et inpetigines sasst 
cum aceto inlita et aemoptoicus et cis- 
cus et a dysiutericus jubat. 


XLITI. 
calefaciunt et diaforetice sunt , aliae qui- 


Resinae omnes desiceant e 


dem plus, aliae autem minus. Merito 
igitur procedit praecidit omnes de sq 


" jn deest. — * coacolatum, -— 5 in deest, — " quidem deest. — '* fumigiter. — 
Rafanus. et. - - "aps. τς ? operativos, — * derforitica. — * ins. — ( ipopis. — 
cmuis — # lnoris — ? tollit. — Ra. ' Ponticus addit. — ? sco. — ? berbancc 


-- * misa, — * bahut. 


M" liptomertas. — " rigmata. — '! 
petigiuis στ !'* inlitas. -— ! ymato cus, - 
mna. - * omnis — ? 


omis 


— ! temperanca. — * 


* Le mauuverit Ab douane sus là lettre Q unc longue série de médicaments empruntés 
A vie 1] de la Synopsis; tons les articles commencent par Qnar, dans la traduction late: 


\ts! pre πλ ης, en 


ame ae da con. αν η 


ORIBASE, EUPORISTES, Il, :. 


init masticem ?? autem eam nomi- 
nant pro hoc quod modicum" stiptica !* 
est, ot ed?! stomachum et bentrem et 
wpatis defectus sanct! οἱ fleumonas 
jubati* et desiccat; sine" molestia ali- 
quantum etiam acredinem* habet!* et 
maxime :pro hoc et leptomeris? est. 
Aliorum vero* omuium terebentina. 
praecellit? diaforetica ? est magis plus 
dé mastice, ita nt proiciat e scavias sanat. 
et profundas plagas? et bulnera magis 
. ab aliis repleat et purgit*. 


HI. Rosa. Mosa aquoso! calore* 
mixia est, duo’ igitue im ea alterius 
qualitates* sunt, stipticae? et amarae *, 
Flores? autem rosae magis sunt rep- 
Nices*, manifeste* ergo et propter hoc 
et desiccativae!? sunt, 


V. Hipos! de statuis? Mipos?, id est 
sordes? quod de statuis tollitur, diafore- 
ticas® est et malacticus ut et indigesta 
fymata* digeret”. De palestra^ autem. 
Προς” qui tollitor optime sanat leg- 
monas mamillarum, etenim rovorem 
in eis? extinguit et quod. supercurrit 
reprimit?! et quod? jam intus?? con- 
tinetur digerit. . 


ο PER Ps. 


zi 
resina; masticis antem pro hoc nomina- 
tur, qui modicum stiptica est , pro qua re 
et stomachum et ventrem et epar defec- 
tum conroborat οἱ inflammationes eo- 
rum jubat absque molestia et aliquan- 


terebentina precellit, nam diaforetica est 
et plus quam mastices , ita ut proiciat et 
scavias sanat et profundas plagas et vul- 
nera magis ab aliis replet et purgat. 


ΧΙΙ. Hosa acoso calore mixta est, 
duo igitur in ea qualitates alternae sunt , 
stipticae et amare. Flores autem rosae 
magis plus sunt stiptice manifeste et 
propter hoc desiccativae sunt. 


XLV. Hipos de statuis quod tollitur 
diaforiticus est et malacticus , ita ut indi- 
gesta fimata digerat. De palestra autem. 
tripos qui tollitur mirabiliter sanat in- 
flammationes mamillarum, nam et ro- 
borem in eis extinguit et quod super- 
currit reprimit et quae jam intrinsecus 
contenetur digerit. 


Font DE Ri, INCIPIT DE 5. 


LE, t. V. p. 634.] 


1. Sandarices! caustica* cst virtute?, 


XLVI. Sandarices caustica est vir- 





DRAC UQUSS €t arseiucus *, id est au- 
came. ‘: πετάς” erg» diaforetica? 
Στ € c - Ou ex reptücme?, id est 
Te ut". 


= 455 S:vs2!. Satvoa? hu- 


mou cx* is temgerastu. lividi- 


147A ον 5l 5 Die rad: ejus. 


— Sex. Selemzs? appius diei 
το I2 wüBEA& 2 Cauda! est ut uninas* et 
æ:©s =" e! mfüatooem?* sto- 
TEGERE ^ allai στ mna c5 ipsa quam semen 
t τι 

LI. Ses, ντα). Sens dicitur in- 
fa^. s cca ες {ποσα est temperaulia 
SAC er. 


Yo Sexums o Sesiecs?, 1d est sile?; 
-zmmea* €;:: cai:ias! 11 Lumtum est ut 
bei st péomertst. : | et extenaans 
Szm:-ts : pro qu re epilempticos? et 


me .-0s" :ubat 


Ve Nana. Marius! emplasticos? 
Riz 80 maatc:s 20* niediocniüer 
a + Vo oam ejus et olei* ex 

at. Bd cocto hervie: peius 


a | at 
8 55 N:::.,11 ct cocumeres? 
ας: ποτε στι substantia est 
14 — à * 
2  — Le 


ORIBASE, EUPORISTES, II, :. 


a 
tutem , quemadmodum et arsenicus ; me- 
rilo ergo diaforiüica virtus ejus mis 
est stiptices. 


XLVIL Satyrios humida est οἱ calida 
distemperantiam , et ideo libidinem es- 


citat et maxime radix ejus. 


XLVIIL Selenus appius dicitur. Ap 
pius ia. tantum calida est virtutem et 
hurinam et menstruas movat et inlla- 
tones stomaci tollat et magis ipsa quam 
semen ejus. 


XLVIIIL Seres, intuba, sicca et fri 
gida est et temperantia mediocriter. 


L. Seseleus, siles. Semen ejus io tan- 
tum calidus est ut nimis sit leptome- 
res, id est extenuandi participationem 
babet; pro qua re et epylempticus & 
ortofnoicus jubat. 


LL Sesamus emplasticus est et me- 
diocriter calidus. Virtus autem ejus et 
oleus ex ipso factus vel decoctio herbes 
ipsius una est. 


LIL Syces cocumeres dicuntur. Ms 
turi leptomeresteras sunt substantia, id 


"o à.Tepum- nto. — * incritum. —  diaforitica. — * reptici, —* projee 
sai rcu. — 1 »atinon. —? humeda. — * ct addit, —* tempore. — 

& .2w. — 3 selinon. — ? caledus. — * burina. — * et deet.— 
"owc.A. — ! aqua. — ? sementis, — Seris. ! intvva deest — ' iataba. 
- seras. — ? siseleus. — * siles. — * semen. —* caledas — 


NS. æ o - 0^ ..mvws — * enilemticus — * ortopnoicus. — Sesamus. | sisamus. — 
SV. Ua & — * et deest. — * calcdus. — * olcus. — ? cervi. — * virtss 
NC sms - o πα de — ! matura. — * liptemeristerra. 


ORIBASE, EUPORISTES, ll, 1. 


fectoriam? et anputatoriam® ha- 
rtotem, unde et diuretici* sunt 
ficant menbra*, et magis si? sic- 
fuerit semen ejus et postea 
et eretus subtiliter, Contenit 
in se bumida et temperantia, 
quidem? semen ejus et radix 
'tiva sunt, quia non sunt humida. 
sed mediocriter siccativa'*, 


| oSicim agrin. Sicin agriu co- 
55^ silvae? sunt, οἱ de cocumeres* 
fit elacterium?*, non minus radi- 
mut foliis ejus hutilis* est ad sa- 


neus vel foliis inbecilliores? ela- 
suntié, Radix antem ejus riptici 
lici?* malaetici virtute! est; sic- 
lem in co est cortex virtute. 


L Silfa^ "Sims calidissimus? 
nisolum sucus ipsius, sed et folia 
Jus ejus et radix calefaciunt for- 
ista, et propter hoc indigesta. 
a et pota eum modico? mel urinas 
1M facientibus subbenit; sucus au- 
as cum lacte resolutus et in aure. 


virtutem, pro qua re et diuretici sunt et. 


clariores reddunt membra, et magis si 


fuerit siccatum semen ejus et postea 
tonsus et cretus eriblo, Contenuit autem 
jn se humida temperantia multa , semen 
autem ejus et radix siceativa sunt virtu- 
tem, sed mediocriter siccativa. 


LIII. Sycia agriu cocumeressilvestres. 
De cocumeres enim ipsius elaterius non 
minus autem radices et folia ipsius uti- 
lia sunt ad. sanitatem. Elaterius qui ex 
cocumeres ejus fit menstrua. educit et 


ita. conceptus pecus conrumpit adpositus. 


Optimus enim et ictericis est in naribus. 
cum lacte muliebri missus et cefalicas 
passiones sanat. Sucus autem de radi- 
cibus ejus factus et foliis inbicillior ela- 
terio est, Radix autem ejus projectoriam 
et diaforitica et malactica virtutem est: 
desiccativa autem cortex ejus est. 


ΜΗ. Silfu. Silfi ealidissimus est 
quidem sueus ejus et non solum sueus | 
sed folia et semen ejus substantia om- 
nino et propter hoc indigesta est, Cocta 
vero cum aqua et cum. mel modicum 
pota difficultatem  burinae adjuvat; 
opus autem ejus id est sueus emigra- 
nium curat, Extrinsecus autem adpositas 
plus activa est et maxime omnium opus 
ipsius tracturiam habet virtutem et pur- 
gativam propter praedictam ejus tem- 





504 
Aa 

labeus virtutem et purgativam !! prop- 
ter praedictam ejus temperantiam '*. 


X. Spunjia. Spongia! usta acram" 


et diaforeticam? est virtutem*, Facit 
cnim ad sanguinis fluxum ex bulneribus 
admixtus * asfalto? sicco , quod si non sit 
piciem?. Nova autem spongca* per se 
ipsa manifeste? desiccat. Si quis autem! 
super bulnera ea sola cum aqua aut 
posca' aut vinu?, glutinat? en, si- 
militer autem cruentis. medicamini- 
bus. 


XL Spondilin’. Spondilion semen 
acra? virtute? cst; facit autem ad ast- 
maticos*, et ad epilempticos* optimum 
medicamen est; jubat autem et igte- 
ricos*. Radix autem ejus similem habet? 
birtutem etad haec omnia facit; adhuc * 
etiam? ex syringia!® callositatem?! au- 
ferit. Oportet?! autem radere eas et sic 
inponere. 


XIL Siear. Stear dicitur adeps! 
porcina; propter hoe proxima est ad 
jubamen quia de oleo? malacticotera 
est [49 v] et digestivilior; propterea? 


ORIBASE, EUPORISTES; 11, 1. 


u 
perantiam , nam opus id est sucus qu 


LV. Spongia husta acra et diluvii 
est virtutem, Facit. enim ad sanguins 
fluxum de vulneribus admixtus de a 
palto pulver, quod si non sit pie ad. 
misces. Nova autem spongia per seips 
sola. manifeste desiccal. Si qui eim 
utatur eam super vulnera soh tum 
aqua ant pusca aut;vino, glattiai wi- 


jubat, et hictericis. Radix autem qu 
similem habet virtutem et al hat 
omnia facit; adhuc etiam syringi alle 
sitatem auferet. Oportet antem eam n- 
dere et sic mittere, 


ad inflammationes* in cataplasmis* ad i 


mixta expeditior est. Quibus autem. 
mordicationes* in ano sunt aut. intes- 
tino cholo?, inicimus caprinum* magis 
adipem?, quod. densat- facile, pingue- 
dine'? sua; quod si non sit ad propter, 


?* virtutem, — !! et addit, — 


—agm — 
— habite — * adhuc dee 


0 
facile busca 
sit ad propter, caprunum similiter olv 


ον temperancia. ο. baee 1 
* spungia.—! 9 





ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


ας σσ 
gorizat® mordicationes?? dysintericis! 
et tenesmo!* patientibus. Quibus? au- 
tem in profundo sunt. mordicationes 
ex tente?! factas humore, adipe'* anse- 
finum injecimus? ant certe? pullorum 
inicimus adapes®, Omnes? ergo adi- 
pes?! birtate?* sunt humida et calida, 
sed adeps porcina? mediocriter est 
ealida®; sevus? taurinus multo? cali- 
dior est et siccior?*; vitulinus bero wi- 
ams calidior a taurino est? ; edorum 
wero? et caprarum et hircorum post 
taurorum calidiores? et diaforetico- 
tera?! sunt; leonis autem omnibus qua- 


diropedibus? calidiorestetleptomeris?. - 


Netustus enim factus adeps? omnes?* 
a »e ipso plus fit calidior et lepto- 
meris? et diaforeticoteros #. 


XI. Scandiz!, Scandix? calefacit et 
desiccat fortiter et diurecus? est ; merito 


ergo et* viscerum? est purgatibust. 


XL Scilla?, Seilla* miticis? id est 
amputativa! nimis est virtute?, non 
tem fortiter est calida. Melius enim est 
(ama aut elixa eam* uteri^; resolvitur 
igitur fortis in ipsa quae est birtus. 


XV. Scolimbu'. Scolimbu cardu* 
redo esse? silbaticu*, Radix ejus calida. 


pari- "utin 


vd 
mitigat enim  mordicationes 
dysintericis vel termo patientibus. Qui- 
bus autem in profundo mordicationes 
ex tenui humore genératas, adipem an- 
serinum, enicimus aut certe pullorum 
adipem. Similiter omnes ergo adipes 
virtute sunt humida et calida, sed adeps 
porcina mediocriter est calida; debus 
vero taurinos multum callidior est; vi- 
tulious autem minus calidior taurino, 
aedorum vero et caprunum et hirco- 
rum post taurinum calidiores et diafore- 
ticori sunt; leonis autem adeps omnibus. 
quadrupedibus et calidior est et nimis. 
extenuaturius, Vetustus enim adeps fac- 
tus omnino a se ipso plus fit calidior 
et leptomeresterus et diaforeticoterus. 


LVIIL Seandiz calefacit et desicat 
fortiter et diaforeticus est; merito ergo 
viscerum est purgatibus, 


LVIIL Scylla ampotativa est virtu- 
tem, non autem nimis est calida. Melius 
enim est eam assam aut elixam uti; re- 
solvitur igitur fortis in ipsa quae est 
virtus. 3 


LX. Scolimbus cardus dicitur sil- 
vestris. Radix ejus nimis calida est et 





506 
Aa . . 
et sicca? nimium est; habundantius? 


educit urinas male olentes?, si quis eam 
in vino cocta vibat*; et ubicumque in 
cerpore malus odor* fuerit [50] sanat 
sub assellasi® vel in alio quolibet! 
menbro?. 


XVl. Scordion. Scordion dicitur 
ahum !. Ex diber«rum virtute? est com- 
pesitus?, etenim amarum in se habet* 
aipuauatum et stipticum ct acrum*, 
P. rent etiam simul et calefacit biscera, 
et τις nstrua et urinas movit, et spas 
mata et Ποπ) ία quae* cum infraxin 
ἔτι ):bat. et mazua cruenta bulnera 
pret ea alis viride cataplasma glu- 
Furgat ctiam et sordida* ulcera 
t... et ad cicatricem. perducit 
mais‘ b.iuera sccus!* pulver!! su- 


uns” 


MINES 
XV. Nowndon. Seoroi^n calefacit 
οσα $ocunc et mie" as! proicit. 


us, μου cor 
. σοι οὐ * [E D ι .. .. 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


sicca virtutem ; habundanter enim eda 
cit hurinas male olentes, et si quis ean 
in vino coctam bibat; et ubicumque 
odor malus fuerit aut in ascellis aut is 
alio quolibet loco per hurinas educende 


LXI. Scordion alium dicitur. Ex d 
versorum virtutem est conpositus, ete- 
nim amaram in se habet aliquantum 
stipticum et acrum. Purgat enim εἰ s- 
mul calefacit viscera, et menstrua & 
hurinas movit, et spasmata et rigmua 
quae cum infraxin fiunt jubat, etcruesü 
grandia vulnera cataplasma de viride 
alio inposita gluttinat. Purgat etam 
sordida vulnera ulcera et ad cicatricem 
perducit malitiosa vulnera siccus palver 
supersparsus. 


LXII. Scorodos. Scorodon calefacit 
et siccat vehementer et sanguisucaspree 
cit, et nihil aliud. aliquid amplius opos 
babcat. 


NIS Nr Nav a! murra? LXIII. Smyrnes. Smyrnes myrra dr 
] z. {: Metsccat: citur. Calefacit enim multum et dese 
ο πο πο Nes uz. Posi πμ ασλς ο cCat:sparsus enim super plagas in capit 
se 7 es annturaf factas zluttinat. Occidit enim et lur 
. or si" Qnmdexes ὃν bricus et pecus in utero et mortuus 
TM NON it et ndocit catrabit. Habet enim in se projectonas 
Dino prié o vertutem. 

* ος den. ' anzcaAn um — | adnti& — ? bibat. — * odoris. — !* ascils — 
ν omertes — Sac on ! oùcam. — * τιγιυ. — ? conposins. — 
"oae accum -- " cu — ^ glu arat. — * sordita — * malicioss. — Mus 
Mor oor sanponencue — "o ahut — Smvrna. ! smürna. — ! semi 
t0 no — * suh, — © jiscas — ? gluttinat. —"* jongeier. — 

- απ πιουν = tant — * powectunam 


ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 


Smyraion!. Smyrnion?, id est 
valde calidus* et siccus est et 
5 est et menstrua educit *, 


leritis. Sideretes!, qui et myr- 
at millefolia?, Romani vero 
rocant , diuturna‘ et quae* vix 
em beniunt bulnera sanat. 


Mybeos!. Stvbes* simen? et 
eam habent virtutem* et sic- 
tis, propter quod ejus [50 v°] 
em dysinterici‘ initiuntur? et 
s manantem? pus sanat in- 
; glutinatoria* est magnis! 
i cruentis. Hutiliter* autem in 
utinst!*, si cum vino coqua- 
austero vel stiptico; desiccat 
er omnia quae contra natura 
da. Folia autem ejus virides 19 


-taplasma inposita aemor- 


eprimit! et ex percussu?? 
isin* factam?! superpositam® 


Myraz!. Storax calefacit?, ma- 
rit, propter quod tussis? et ca- 
corizas et bracos* jubat et* 
»xtrabit? pota!. 


Syca! eira?. Syca? xeira*, id 
iccos®, calefaciunt mediocri- 
it aotem aliquid et leptome- 


907 


La 

ΙΧΙΠ. Smyrnion, osesatrum , valde 

calidus et siccus est et diureticus est et 
menstrua educit. 


LXV. Sideretes myriofilla, ferraria, 
sceparnion dicitur; diuturna et quae vix 
ad cicatricem veniunt vulnera sanat. 


LXVI. Stybeos semen et folia stiptica 
sunt virtutem et desiccativa satis, prop- 
terea de ejus decoctione dysinterici eni- 
ciuntur et de auribus pus manantem 
sanat stilata, et magis vulneribus 
cruentis glutinatoria est. Utilius autem 
in plagis gluttinat, si cum vino nigro aut 
austero aut stiptico quoquatur; desiccat 
enim fortiter omnia quae contra natura 
sunt humida. Folia autem ejus virides 
trita et cataplasma inposita in ano ae- 
morroidas repremit et ex percusso in 
oculis syncisin facta subposita jubat. 


LXVIL Styraz. Stora calefacit, ma- 
laxat et digerit, propterea tussis et ca- 
tarrus et corizan et broncus jubat et 
menstrua extrahit pota. 


LXVIII. Syca rixa, ficus siccas, calefa- 
ciunt mediocriter ; babentautem aliquam 
extenuandi partem , ex qua habundanter 


. ! smernion. — * sm:rnion. — ? olisandro. — * caledus. — * dioriticus. — 
wt. — Sideriis. ! sideritis. — * meriolilla. — ? sciparnion. — * diuturnam. 


= Gtybeos. ! stibis. — ? stibis. — 


? semen. — * virtutim absque mordicacio- 


&ivam addit. — * decoccioncm. — * desinterici. — ? iniciuntur. — * inanan- 
umensa. — '* gluttinaturia. — !! magis. — '* utilis. — '* plagas. —'* glut- 

ur. — !* viridis. — 17 emuruidas. — '* repremit. — ?* percusso. — 
— *! facta. — ** superposita. — Styrax. ' storax. — ? califacit. —? tussem. 


- «ica. — M zira. — , ficus. TT 


κ. — 5 brumgcus. — * et deest. — ? extrait. — * putata. — Syca xeira. ! sica. 
eL 


siccus. 


AM 


*uÀ 
πα ap ος cXDMULLADaD 241 suschumdi* 
Marin μα cx MUDUS j20emia- 


tC ποσα» οι ML -Dirvs i tamso- 
+ amexoc- nanmomor "aet? Pe 
ann ni * mi uber - appestamtar * 
talur cca? amt vre- 


mc amt oe 


um? sc 4X 1i nn Ἄσεπαις dncun- 


nr * 
RU mn as o Agna 


«nyM«anra  lauLim παιδι c os $er- 
AD απ σωστα gem rpurtim MUC 


ANUS Mo άσε TLC ss ος €"CII- 
UM" aur--m mm αν ανασα £+- 


rt't-UnaDmo nelnus ose πα λος ge 


A no hi JAscunb Devis μα, 
dite o unhcun. ©. 4^ & NE&L Dus 


(ai US τοι πως ^ s.nul-^ en Ίι-- 


με ^o ande PUMA uhi LDwIIDeTtuks ^ 2€ 
ο ον urine P + απ Ίσσα ‘3- 
rac Bim sac- 
inum ^o wes 
^^ Tuve Yi-- 


αιώνας xo 0x 
ums Ισ σος o0 
πο η νο. 


δν Hu XI 


VN ONT m ho ΟΡΜΟΣ. 
"µε DB NttIes wopbalisac c9 gen 
νε Ital ο σον QUO où OL ΛΑ cae 

tts, to. .777€47:]0 0 4- o 
ἔτι ο πο" tI tft uu "Se μια. pao Y cüct oct 
Σι. τί απ cC Ww "με τε s fanuacaus 

"hoc wt L à RS 


D ERA OL τι. - 


QE TL 
"". . πο vi DA ES 
68 vL. o Jun. (c9 7nd, 
μέν A μα 1. σα — 
SAMU JU) um. η στα 
Εν. εν i$ να ο à. ποπ. 


mmo a4 "a agr lt, 


nunmenlnaaem — C 1 
σεις — ‘21 — ο selvestra. — ^? apellaatr. — 
rue. — 7o cour. — Nour. scrus —! scines. — s 
" SHE — 

TIC — 


LRIBASE. ELPORISTES, 1H, |. 


La 
digestibules sunt ad duros tumores d 


mos diaforisin faciunt. Caprofici autem 
acra et diaforitica sunt virtutem, scd 


LXVIIIL Scynen, lentiscus, de aquo 
substantia modice calidus est et deter 
restrem frigdorem non multam lube, 
desaccat igitur satis, et secundum cale 
rem vel frigdorem suum differens me 
dcus. Smiliter autem et in omni parte 
xus babet stipicam partem. Ets a 
virmibas folis succus ejus expremaster 
sm est virtutem , unde in potionem 
Gaza sanat. aut anum foris prorem- 
pect*em ant os matricis exeuntem slik* 


LXX. ScamaatAus calefacit med» 
COLE ἐς Spücus ex non satis, el aoa 
NEA ITS à ieptomeriae naturaliler; d 
TONcerea ciureneus est et menstm 
ATI. 2 4lvat autem in epate et ventre dl 
Sema factas inflammatione 

Pivt DE 5. IXCIPIT DE T. 


caves — - dures — ? (umen 


7 iz ρε — ' habit —*! 9€— 
* desentenas, — ^? chuc — 
δν ποσο.  AcDantus — ! απλοί. — 


- σος — ! soma. -- — alas 


ORIBASE, EUPORISTES, IH, i. 


[est V, p. 613] 


pia! acrissima est fortiter et 
ia virtute? eum humectatione?. 
ergo de profundo violenter hu- 
“sic diaforisin? facit, id* quod 
line tempore operatur haec. 


trmos?, lupinus*, Thermos? lu- 

ritur. Comestus* ergo emplas- 
| medicamen, habet? autem. 

hose amaritudinem projecto- 

diaforeticam ^. Occidit autem. 


Wicos" sit cataplasma inpo- 


per ore! eum mel in electarii'* 
latus?* aut! cum posca!* po- 


à solum haec sed et decoctio'* 
: Nam et fumentatio ex ea adhibitus ex- 


LXXI. Tapsia. Tapsia acrissima "t 
nimis et calidissima virtutem eum hu- 
mectationem. Extrahit enim de profundo 
humores violenter et sic diaforisin facit , 
id quod extrahit de profundo enim tem- 
pore haec operatur. 


LXXII.. Thermus, lupinus. Comestus, 
igituremplasticus est medicamen, habet. 
enim naturalem in se amaritudinem. et. 
projectoria est et digesturia. Occidit ergo. 
Tumbricus si ex eo inponatur cataplasma. 
Et per ore in electario modum cum co- 
cliarium datus aut cum posca potatus, 
non solum baec sed οἱ decoctio ejus 
liberatur lumbricus educere consuerunt. 


trinsecus tollit alfus etacoras et exanthe- 
mata, scavias, gangrenas, ulcera pessima. 
desiceat sine mordicationem. Purgat au- 
tem et epar et splen data in potionem 
cum rula et piper, extrahit menstrua et - 
pecus de utero cum myrta et mel ma- 
trici ori adposita et sine mordicationem 


* digerit. Farina autem ex eo facta optimas 


digerit eum oxymelle coctas, sanat enim. 


^ et majores plagas, sed et vulnera non 


solum lividam , nam et cyradas et fymata 


dura enrat eum aceto cocta aut ja aceto 





— ct addit, — grandis, — ** sed. 


MIU 
°1 : 
AL MNT. οἲ τα της GE rrrabns 4 


lmnWa*" 1.71 UE ὃν ο μη mm em 
Del  αἲς al) AX DA aut i4 
ar Zucr-nz ert Vre sum cune 
-L oct 3 ame quae 
?- ru &rIC Lorem Des 
Άτα men: wet? 


Tun» Int 


à 


— Tum απ Όσα ct à 
σι πιω τι -nLDIcC rarcent οὓς 
πας A σι 2 cpü'mpes ! est^. uc 
MN at UMR “SSCIC Mewera? et 
Cam Jt enrue ες ognpetopme«e? πας 
πα Ww ια uerceencna ?omooa . gear- 
FE Ou Aut ^ mms ^ Ramos 


=. Came . Cnunepeveet emen 
vrtum* oc cie gemens! 
^U mr 
—1Tnmt ze33CciÓ e&b-£ ο 
Tecum mn 5! Bye πο. jt ππειας. 
-« jer MIIDI! clc lec Cxscorem! 


πι απς' 
fYecuncum Qque:joei o o 
"nmm € 


Ses ga nent cun- 


T-4 ^o LM CT. | 
AUTIUA «τσ» 


νο 
' Ho . tabs 


nhrTbus t "used Dc τος Doe 390- 


Q4 να im 


a2 LV ITS 20 pee 


am 2j t PONT ET Rh. 


Fal νε dt, 2 


Aus eue αν 4a ccümeat' samo 


à. 0. ὑπ LOL. τς osa σεξ Ee 


. LEE 
n. Ue σε] DUI 1, 43 * Ic. [η 


CRIBASE EUPORISTES, Il. 1. 


et mel sut in posca diaforisin fcit, aue 
sekum mn ea quae livida sunt. Es omn 
octo ipsius vel de farina cataplasm 


LXXHI Τα, salfar. Omnis erm 
szZur escticin est virtutem , id est ad se 
Sacentem: calidus est et extenuaturie 
-t etum ad plurima resistat venens e 
«xw as et lebras et inpetigines cons. 
Cmm resina erzo terebentina mites 
saifoc parrat. omnes tales passes 
sat. 


LXXIII. Thlaspess. Thiaspeos se- 
mn sera est virtutem et qui intrisseen 
ra«cwatar volnera. id est apostema ia 
pec'cem data rumpit et menstre 
σεις et pecus in utero eonrumpi et 
extrabit. et ab inferiore partem pe 
Lystorw m injecta scyaticus sanat, sm 
i: umentum educendo humorem. 


LXXV.. T^ lar lactuca humidi 4 
"72st non quidem novissima. proÿ- 
tva ad calidas inflammationes adb- 
: <a Cufat et ad gmodicas et idem 
arms ias fact, et sic comedator s 
- Nemen autem ejus pote 
mt seminis Îlrum, unde eis qu 


͵ "D 
uM: 


2m 


Lil — C crab. — 7osnDataà — immu nda. — % ja deest, — pesci. — 


- |t. c Le —— "on. 


ASIN, — C 


1l. 4m rn. — 


um”, aus”. —— 
nm -- L7 ncm. flt. 
αν. Σα πιπι αν — Am — 


au nuc — ! αἱ ος. — ? salfor. — ‘ οσα. 
livam cw — Cow aer. — À ττσίζα. — * inpetigints. — 9 most 
πο νε). — 3 LS — 


“cms — * pasmonis — φαν. 


- nubi Bici —  sututsm — ? intriosecus — ‘be 
oran — !' scacxus — " sangwirobeatmm. — ^ emdach— 
— ον θεα. — ? i2Üaemmacion;s. — ‘ ler — 


προσ)". — ' gorcnona. — * mans 


4a 
sommoium'! semen proiciunt datur vi- 
bere? 


Vi. Thimbra. Thimbra satureia! di- 
eitur, calefacit et desiccat satis et exte- 
muet manifeste*, propterea? et urinas* 
et menstrua movit et pecus extrabit* et 
viscera purgat si potui detur, et de tho- 
τος» et pulmones? per exputa? purgat. 


ORIBASE, EUPORISTES, IH, 1. 


511 


La 
per somnum semen proiciunt bibere da- 
tur. 


LXXVI. Thimbra, satureia, calefacit 
et desiccat nimis et extenuat manifeste, 
pro qua re et hurinas et menstrua movet 
et pecus extrahit et viscera purgat si 
potui datur juvat, et de thoracem vel 
pulmones purgat et per ore sputa ez- 
pellit. 


[T, t. V, p. 638.] 


VM. Termetu!. Termetu? cortex et 
folie et fructus habent aliquid in se 
stipticum , sed et calefaciunt satis , desic- 
ent quidem satis?, bumectant! autem 
mediocriter, et adhuc magis fructus 
ejus diureticus? est et splen jubat. 


VIL Teutlon'. [52] Teutlon? beta 
dicitur. Nitrodes? in se aliquas participat 
virtntes*, propter quod proicit et digerit 
et* per nares* purgat. Elixata? vero 
qued in se nitrosum habet? amittit*, fit 
amtem aflegmantus!®, virtus es!! modice 
dinferetica?. Fortissima autem fit ad 
pewiciendum et digerendum "^, est enim 
et elbeta!* est et nigra. Habet!* ali- 
quid stipticae!* virtutis et magis in ra 
dicibus. 


ΤΠΙ. Tiles'. Tiles? dicitur fenusgre- 
ess, calidus est nimium, siccus autem 
mediocriter et propterea? ignitas in- 


LXXVII. Termenta. Cortex et folia 
ejus et fructus habet aliquid in se stip- 
ticam et calefaciunt nimis et desic- 
cant, bumectant autem mediocriter, et 
adhuc magis fructus ejus et diureticus 
est et splen jubat. 


LXXVIII. Theuthla beta nitrodes in 
se aliquas participat virtutes, propter 
quod probicit et digerit et per nares 
purgat. Elaxata vero quod in se nitrosu 
habent amittent et fit aflegmantus et 
modice diaforetica est, sed fortissima fit 
ad proiciendum et digerendum est, et 
alba beta est et nigra. Habet autem ali- 
quam stiptice virtutis et magis in radi- 
cibus quae nigra est. 


LXXVIIII. Tiles fenugrecus calidus 
est nimium, sicci autem mediocriter et 
propterea ignitas inflammationes exa- 


Ἡ semaum. — '' bibere. — Thimbra. ! satoreia. — * manifesti. — * propteria. — 
* urines. — * extrait. — * thoraci. —? pulmonis. — * sputa. — Termelu. ! termentum. 
— B termentum. — * radix. —* humectam. — * deaforiticus. — Teutlon. 1 theuton. — 
* tenthon. — ? nitrodis. — * virtutis. — * et deest. — * paris, — ? aclexata. — * liabit. 
—? a&mittit. — '* aflegmatus. — '' virtus es deest. — !* deaforitica est. — " et dige- 
"adum cerst. — '* beta. — '* babit. — !* stiptici. — Tiles. ' tylus. — ? tilus. —* prop- 
brin, 





ORIBASE, EUPORISTES, ll, ». 


lragaganta. Tragaganta simi- 
#! gummi? virtutem? inplas- 
iquam et acridinem® stuporo- 
imiliter illo* desi 


Tribolos!. cerseos*, Tribolos? 
et stipticos est et desiccatibus 
?* aquoso* aquosior*. Utrique 
ates? inflammationes* οἱ ad ea 
vreurrunt expediunt, Cerseus 
plomeris? est, cujus semen de 
lapides!* espellit potus't. 

Strignon!, Stricnon*, id est 
μα vel eucallus?, qui comeditur* 
ar in ortis, omnes * sciunt et 
5 faciont ad ea que infrigdare 
‘opus habent; stifin^ stipticum 


DE T, rvcrerT pun? v. 


abent et frigidus* est nimis; 
utem latine? herya* dentaria. 


513 


La 

LXXXIÉ Tragaganta. Tragaganta 
similem habet gummi virtutem 'em- 
plasticen aliquam et acridinem stopo- 
rosam et similiter ut gummis desiccat. 


LXXXHL Tribolus cerseus. Tribolus 
infrigdat et stiptieus est et desicca- 
tibus; in acoro autem acosior est, Utrique. 
ad nascentes inflammationes, sed ab ea 
quae supercurrunt expediunt, cerseus 
autem leptomeres est, cujus semen de 


renibus lapides expellit potui dator. 


LXXXIHIL Yirigan, quem alii uva 
lupina, alii uba canina , alii coeulum vo- 
cant; qui ergo comeditur et nascitur in 
hortis omnibus notum est ; facit autem. 
ad ea quae infrigdare et constringere 


tanus calefacit sed non aequaliter, quo- 
modo piper viridis; adhuc ipsa herba. 
vel simul eum sementes cataplasma ex 
a facta et inposita ypopia tollit et duras 
tumores digerit. 


LXXXVL Yusquiamus utilis est ad. 
sanitatem, qui semen et flores albent vel 
frigidus est nimis; dicitur autem latine 
berba dentaria et sinfoniaca et insana. 








ORIBASE, EUPORISTES, II, 1. 515 


issu A di ic ege chin luna ssi fan cun Le pc ini Mn 
molli? ponatur albumen obi? solus, men, sive cum vetellum mixtus albu- 
sive cum vitello? mixtus albumen in- men infusas lanas vel intinctas adhi- 
fusas?? lanas bel intinctas adhibeas?* — beantur. Etenim infrigdat mediocriter 
Etenim infrigdat # mediocriter et sine — et sine mordicationem desiccat. 
mordicatione desiccat. Four DE O, INCIPIT DE P. 

ExpLicrr tret secuxous Onrnasm?, 


FiNIT APLA DE DIVERSARUM HERDARUM SEU ARBORUM 
PER UNAQUEQUE LITTERA. 


APPENDICE. 


XXVI. Quoprus. Stercus dicitur quoprus, id est stercus caprunum acres 
et diaforeticus est virtutem; scyron igitur habentibus, id est ut lapis duritiam et 
nd tumores expediens, non tamen ad splenis duritiam facit, nisi in aliis membris. 
Ego enim in genucola tamores habentem jam diuturnos usus sum haec cum 
pusca cataplasma , cum hordei farina, ut miratus sum quomodo sub celeritatem 
sanatus est; ita enim acres est ut mulieribus et pueris, viris molles habentibus 
armes aut eunucis non adhibeatur ex hoc curatio, nisi de busto stercore, quia 
lustus caprunus stercus leptomere stercus est, id est maxima pars in ipso exte- 
muaturíam fit acridine in se amissa, Propter quod alopicias bene facit et ad omnia 
quaecumque proici oportet medicaminibus, qualia sunt lepras, inpetigines et sca- 
vias et his similia. Bobum stercus desiccativa virtute sunt et habent in se abstrac- 
foriam partem manifeste, Jubat enim ad apium, grafonum et vesparum ictus 
inlita et ad ydropicos, si ex eo inlinantur et in sole eos jacere faciat, multum de- 
wiccantur. Stercus autem columborum ad calefaciendum aliquot membrum in 
multis frequenter usi sumus cum cardami semen pro senape, ad roborem in cor- 
pore faciendum. Pullinum vero stercus aliqui eis qui de fungus comestus suffo- 
tritum superspargere in ciatis tribus aut quattuor in posca aut oxymelle. Est autem. 
pollinus stercus a. columbino stercore minus calidus, Corcodili, id est cerseon 
tereus projectoriam οἱ desiccativam habet virtutem, sicut. ct ipsaron, id est 
sturnus, quando oriza manducant solam; nam crocodili stercus efiles et alfos et 
inpetigines curat. 


% Butilisiimus. — * sive. — * molle, — " ove, — ? vitulum. — " fusis, — * ad- 
bibi, — "* infrigedat, — % loco explicit... Oribasit, habet finit de a b e. 


33. 








ORIBASE, EUPORISTES, Il, s. 517 
sunt magnas plagas οἱ maxime in capite factas et in muscolis et quaecumque. 
sunt infusa et diuturna et vixad cicatricem venientia, " 


XXXIL. Qurocus. Crocus calefacit quidem ninis, desiceat antem mediocriter, 
propterea et ad digerendum habet aliquod. consensum et modicum in. «o babet 
stipticum, 


XXXHL Qurommion cepa dicitar. Nimium igitur sunt calidas, extenuandi 
partem habent substantiam, unde aemorroidas aperiunt si superponantur, et sic 
um aceto terentur et inlinantur a sole, alfos tollunt , et si teratur cum alcionio, 
in alopiciis cito capillos provocat. 


XXXIIIL. Quiamus , id est faba, media est inter calidum et frigidum constituta 
temperanciam participat, alioquin babens in se parvam projectoriam virtutem et 
stipticam, unde extrinsecus superposita sine molestia desiccati. Podagricis ergo 
cum aqua coeta et admixtus adipes recentes anserinos aut porcinos jubant; ad 
bervorum vero confractionibus et ulcerationes cum oxymelle fabe farina cocta et 
superposita cataplasma sanat. Nam ad testiculos et mamillas est optima cata- 
plasma; amat enim baec loca ipsa mediocriter frigidare si sint inflammata οἱ 
maxime quando de lactes coagolationes inflationem patiuntur; etenim ex hoc lactis 
faroc extinguitur testa , quemadmodum pueris ephibei cataplasmatus fave farina , 
donec adulectiam transeant, 


XXXV. Quiminus caledissima est virtutem nimium, et ideo inflationes tollit 
et burinas movit. 


ΧΧΧΥΙ. Quopressus, Quopressi folia et cymas et pellas vel gallas ipsius teneras 
#1 molles magnas plagas et in duris habet est glattinatoria eum esse, ex quo mani- 
festum est dessicativam virtutem et nihil in eam adparit esse acridinem. Amaritu- 
dinem autem in se plurimam habet et amplius adhuc stiptica est quam amaram , 
et propterea. de profundo humores infusos et putridines vulnerum absque mo- 
lestia simul et cum cautella depascit et alios non permittit humores accedere. De 
qua re et interocelicos curat desiccandum et conformandum loca, quae per hu- 
mectationem laxala sunt, ut ipsa stiptica ejus virtus in profundo penetrat admixto 
calore. 


XXXVIL Qaiclaminus terrae malus dicitur; proicit enim. et consumendu 
extenuat et diaforisin (acit et adaperit et laxat et provocat violenter, et sucus ejus 
ám lana. molli susceptus οἱ ano adpositus stercora educit, ita ut si ex ipsa suco 
subventrales fuerit inlitus , ventris constrictionem relaxat et educit, sed et pecus 
mulierum in utero habentibus conrumpit in pesso adpositus, De radicibus autem 





F3 3 OGRIBASE. ELPOBISTES. IL, s. 


eu sun cx metro Pom echemeus amem shquantum , est et ipsa radix; cle 
EH MODS DAC Jeu €t adpesta: lurtenics vero potmi data jubat et aos 
eum vice mr-mnür rnu-meecus. sed de $06» corpore colera purgat, curat per 
ER cen SUN jun m peüreme esse pemso € mi. Impune / ni cum sspi 
mr -un mme πετ emm oct purge exéem. ephiledas et alopicias et omae: 
NRA τες τάς acer € (us qun duritiam habent splenis et cataplaum 


XXXUIE fennmm. cum Fais epus daferitics sumt virtutem, admixtum ε 
acum Ένα 


ORIBASE, EUPORISTES, 11, 7. 


LIVRE LI 
DES EUPORISTES. 


Le véritable livre 111 des Euporistes d'Oribase fait presque entièrement 
défaut dans les anciennes traductions latines, ce que les manuscrits 
de Laon et de Leipzig appellent de ce nom n'étant autre chose que le 
livre IV du même traité. Remarquons d'ailleurs que les chapitres xim à 
xxu du texte grec ne sont que la reproduction d'un méme nombre de 
chapitres du VII* livre de la Synopsis (voy. t. V, p. 673-677); les seules 
parties originales sont donc les chapitres 1 à xit et Lau à Lxxtu, La pre- 
mière partie n'a laissé presque aucune trace, sauf le chapitre vri, Περὶ 
λειποθυμίαε (t. V. p. 661 οἱ suiv.), que le texte le plus ancien a inséré 
entre les chapitres xxxi et xxxiv. du livre VI de la Synopsis. Mais cette 
partie du texte fait justement partie d'une lacune considérable du manus- 
erit Aa, lacune qui ne se retrouve pas dans G , mais qui existe en partie 
dans Ab; de plus, le feuillet qui la contenait ne se retrouve pas dans le 
fragment de Berne (voy. la Préface du présent volume). Nous donnons 
donc ce chapitre d'après G jusqu'à l'endroit où finit la lacune de Aa; 
an peu plus bas Ab recommence, et nous donnons alors ses principales 
variantes. 

Pour la dernière partie de ce livre III. (chap, xu-Lxxu), nous la 
trouvons dans La et Li, mise en appendice à la fin de ce qui dans ces 
deux manuscrits, représente le livre IV du même traité. Nous ne don- 
nous que le texte de La, les variantes de Li n'ayant aucun intérèt. Re- 
marquons que cette ressemblance dans la disposition des deux textes 
lend à les faire regarder comme provenant d'un origina! commun, à 
plusieurs degrés de distance, il est vrai. 

[Cnarrrnz vui, t. V, p. 661] 
[105] De angustiis malfactionibus Galieni. 

Causa igitur malfactionis et angustiae una est, vitiae autem plurima sunt. Cura- 
"ionis vero singulatim uniuscujusque passioni propria sunt, tantum igitur de his 
une dicendum est quantum in ipsis commotionibus facile qui subvenire possit, 








deforis epithima? et deintus potiones dando conroborabis stomaeum, nam si 
mox in principio his hutendum c edideris antequam humores ex quibus leditur. 
08% ventris evacues grabiter ledis, quia? non expedit ut humores costringantur 
coufortatibis®! [136] medicaminibus, donec humores maligni intrinsicus? sunt. 
Si vero in ipso ventre congesta flegma multa? et frigida sit et ex" hoc pa- 
fiantur angustias, fumentabis oleo mullo, ubi decoctum est absentium , deinde 
dabis mulsam bibere ubi ysopum in ipsa mulsa decoctum est aut oxymelle?* cum 
pipere mixto? vel cetera? alia quae flegma possint?" incidere et deponere. Quod. 

nimio frigdore? angustiantur, hos curabis omnimodo calefaciens eos ex- 


Mili vero qui in aere'* congusto εἰ obfocato? loco aut in balneo** angustiantur, 


mox in presenti ‘aqua frigida in facie roras et liberum aerem"? a circumstantibus. 
pesstabis ot pectus perfricabis?!, et cum fuerit ad se regressus micas?! panis ex 
vino frigido dabis accipere et congruis aliis reficis? cibis. Quod si ex inflamma- 
cione? et malam febrem angustiantur, quibus etiam manns summae et pedes ** 
rigidi sunt ut glacies, perfricabis# manibus ealiis et conligabis manus et crura, 


portet ante commotionem "! febris omnia fiant. Illis viro qui ex 
wel aciditate sincopos®® [136 v'] patientes! periclitantur, mox in principio acces- 
sionis ante duas vel tres oras panem cum viuo** dabis aut alicas omnino modi- 








ORIBASE, EUPORISTES, III, 64-69. 523 


Communes sunt ad omnes venena medicamen hoc qui recepit galbano bono Z iii, 
smyrnes 4 iii, teris et das bibere cum dulce vino. Item ruta folia xx, noces duas, 
salis acinum unum, caricas duo, haec ante se accepit et postea accepit venenum 
nulo modo nocetur; facit autem et origanus cum gallina simul coctus et conditum 
jus bibat. 
[Cuaprrne κατ, t. V, p. 679.] 
CXVIII. Ad eos qui de fungis malis suffucantur. 


Apobelsamo cum lacte muliebri aut aqua qui a fungus strangulantur leumi- 
gantur, aut oxymelle cum nitro bibant et gallinarum domesticorum stercora, cum 
ogymelle dabis, et rafanos quam plurimum manducit, aut feces vini hustas et 
tritas cum aqua das bibere. 

[CuaprrnE Lxvi, t. V, p. 680.] 


CXVIIII. Ad lactem coagolatam in ventrem. 


Ad lactem coagolatum et caseata in ventrem acetum aut sapam aut coagolum 
ques plurime cum aqua fontiva potus dabis, aut sil et sulfor aequali pondera 


teris, in pusca dabis bibere. 
[CuapiTRE Lxvir, t. V, p. 680.] 
CXX. Ad sanguisugas potas. 


Ad sanguisugas acetum quam acerrimum potui dabis, aut oxamili id est acetum 
cum sale; utere autem et ea quae ventrem solvunt, simul exire solet cum ster- 
re et sanguisugas. Facit enim et sucus anagallide herbe potus; nos autem man- 
ducare dedimus et proicientes eas aliud de praedictis usi sumus. 


[Cuaprrhz Lxvirr, t. V, p. 680.] 
CXXI. Ad vesparum vel apinm pancturas. 


Ad vesperum et apium ictus malvae folia trita superpone, aut sesami folia, aut 
ipsuma sesamum teris et cataplasma inponis. 


[CuaPrrBE Lx, t. V, p. 681.] 


ΟΧΧΗ. Ad scolopendras. 


Ad seolopendras cum sale et acetum acrissimum calidum fumentas et cum 


celo cataplasma inpone. 





ORIBASE, EUPORISTES, III, 73. 525 


[ CuaPrrng Lxxiim, t. V, p. 683.] 


CXXVII. Ad serpentium morsus. 


Sic calamenthes ad serpentum percussiones cito succurrit et ex profundo trahit 
ad se omnem adjectum humorem, et cestrum herba contusa super plaga posita 
adjuvat omnium serpentium morsibus inlata venena lenteo inducta. In potionibus 
autem dabis rutae agrestes semen et polion et coagulo cervino et leporis et betae 
radices sucus; haec cum vino sunt danda. Sed et draconteae herbae radices , si 
aliquis perunguat manus suas et teneat serpentes, non eum ledunt. Haec omnia 
scribimus quae spermentata enim ad haec habemus, de serpentibus factum ty- 
riscem et cognoscat manifestius celere liberari quia serpentibus fuerint cum dili- 
gentia multa, quia plurimi ut vindant faciunt inutilem non exquisitis pimentis. 
Item antidotum qui facit ad serpentum morsus et scurpionis et ad canes rabido 
morsem, ad suspirium, ad colum, ad hominis morsu et simii, ad serpentis 
maersu et canis rabidi, antequam bibat lenis morsuram et das ei bibere 4 i, si 
fabrit in calda aquam et sine febre cum vino; recipit haec : piper £ xviii, apii 
semen < vi, anissu Z iii, opiu, castoriu ana £ ic, mel non dispumato 5 iic, con- 
Éces et uteris. Extrinsecus vero morsuris serpentium superponenda sunt quae ex- 
trahant venena; utilia sunt ad haec folia fici trita et superposita et forfores cum 
acrum cocta acetum ex pecula inposita bene facit. 


x5 OBIBASE ELPOBISTES, IV. 





LIVRE IV 
DES EL PORISTES. 


Le Ίντα IV des Experts euste seulement en parte dues les anciennes 
απιστία ames Les mamumcrüs de Lamm et de Γαμος ne peuiden- 
durs es ars amis Ceux de Pars moni pes fuk de ce heme 
armiurtur specmor. de se amb comümmdées dem chœur les μεσα 
apres. erue quame-cumpi&. quis ent mürrenlós am cos ἂν 
üvres VEI ec IX. de in Sonspass. 

Nous deanans dear. pour l'eestmbie de Evre. le texte de Las. e 
zecuueant ἵνα carnntes de echa de Leu. quà ext trop récent per 
mr gun amourüamce. et ls chaguves des mamnscrüs de Pub, e — 
sab "erdre x rec et em mquent roureuseancat les feadieis ot ls 
“hagtres & ‘= œabertsn 


EXPLICICNY CAPITULA. 
τοις LUE TXG TUUS SR&GIVASI AD ECNAPIUM XEPOTEM SUL 


Mi" caput -niuum uruium. Wncumr asewum st σπα + i. mel cal 5, vidh 
ναι TM αὺς vrs Ἡ VON 4€ ande pouüme DES c» aea m ceape wm 
«Umi. cod Acc Tin one t ώστε wrrestre samredas manas piens. 
st qusUculae runDI BD tme. Ut mas ται supearipés MESSE com nm 
put. 

Jen oi scolœuum nuuvrs. Pur mumin murzs m cacao rade et mox se το. 
wr! NUS uper Φνυσισα duvanr 4t "Sacs pufeertsr ef sparps m επί mp 
"nurt UT ας cim ww -cemusent «t Duns inus ca umbahco usque οἱ pe 


uem BL him Ar OS 
.JwdawmEuha. © V. p. in 
Congieum ** npe inc ταν «anm expedrant vel abin. ài est de samplicibes Bt 
* Les aix mue. rai cnmuamencret x ivre. manquent dans le sente grec et πο k 


ganuxcci Be LATE. 
oU toco [pe URIDMCe ν΄ ων» à à pu 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, i. 527 


ο ο. ομαμουυοω 
explicare ; quod initium capitis erit commemoratio, 


[Cuarrrng +, t. V, p. 685.] 
L. Ad capitis diversis. doloribus, 
d. si capitis ex nimio aeris calore advenerit, convenit sive sole oleo roseo et 
vetere infandere cotem capitis , et partius erunt unguenda posterioribus capitis 
id est in initio. Neque enim hoc sine causa praecipimus, quia. non initio 
spinalis haec passio accessit, non inventum oleum roseum de omfacino 
-oleo; si nec baec fuerit, camimillino pueris infantibus vel mulieribus et 


superaddis oleo. roseo, sucus sempervivae herbae, aut porcacle , 
lactuce, aut. psilliu, aut omfacion id est sucus ubae acerbae; admiscis inter- 


opus habuerint nimis ut calefaciatur, euforbium mittis in oleo rnodico et un- 
aput ole» nardino aut amaricino, et frontem .inlines de oleo ubi euforbius 
est, simul et nares et aurium porus , quidem autem et pedo plantes une 


distemperantias, per eas de quibus sanatur aerisipilas. Calefacere au- 
«quae frigida sunt. per ea quae. calefacere possunt; qualia sunt simplicia de 
+ unam quidem de euforbium habens uncia , tres vero uncias cera et oleo 

una. Quod si ex acris humoribus doloris capitis fiant, qui in sthomaco sunt. 
vaporibus suis caput inquietent transmittendo, hos magis per vomi- 
evaeuare oportet eos qui ledunt humores. Quod si qui patitur vomere non 
mutrire eum velocius oportet cibis lene digerentibus et aptos sthomaco et 
ipsud mediocrem qualitatem, et sic post haec absentium dabis bibere et cae- 
ministrans digesturias, ita ut hora tertia aut quarta panem offeras. 


pisum 
die lavet calido lavacro et aquam calidam. superfondentes sepius. De diuturna. 








ORIBASE, EUPORISTES, IV, 2. 


[Cnavirnx i, t. V, p. 691.] 
11. De cefalea diuturnam et quoe difficilis est ad solvendum. 


Cefalean Greci. vocant quae. commutiones incedunt ut neque somnum neque 

+ clamore susteneant; oportet ergo contemplare prius plenitgdo est qui baec facit, 
at infraxis, aut inflammatio aliqua ; cognoscitur enim sic; eas vero qui cum gravi- 
tatem dolores fiunt ex plenitudinem generantur; quae autem cum mordicationem , 
ex voporis agrium humorum et ex flammationem membranarum capitis fieri. 
Curatio, si cum gravitatem ex plenitudinem fit dolor et interiores membrana 
inflammatio tenit. Si igitur plenitudines causa humorum invenitur aut vaporis, 
i totius corporis plenitudo est, totus evacuandus est corpus flevotomo et cathar- 
ico; si autem. exbecillitati capitis accessiones fiunt, antespasin materiae ex toto 
corpore facis et sanas caput; anlespatin autem fit per clysterem et legaturis 
extremi. partibus et frictiones similiter; saepius vero per vomitu sunt evacuandi. 
Curabis autem loca causa quidem unguendi antispaticis, id est qui extrahant et 
mon repremant et fumentant; post autem haec quae evacuent et sic quae conro- 
borent; repraemit igitur omfacinus et roseus et oxyrolinus et de papaveris coc- 
ionem, eum oleo vel olivae folia cocta in olco, edera οἱ cimas mente, haec tepida 
super frigidum et crudum humoris plenitudinem existentem, frigidum autem 
adhibens super calidum et colericum. Differt autem calidus oleus et magis vetus. 
wt anithinus et Sycionius. Quot si pinguior est plenitudo, spondilion et herpillon 
quoquendus est in oleo, aut puleium, aut calaminthin, aut mentam, evacuat 


Immorem pinguem haec autem et virtutem inponunt locis ipsis, propter quo usque 
d integram sanitatem haec uteris. Et cum ex his jubare coeperit, purgas caput 
ger nares et palatum et sternutamenta adbibes et in balneis frigari oportet caput 
«eum sindone aspra, et spargis salem et nitrum et senapem sine oleo. 


A+. De cerebri inflammationem. 

Inflamimatns cerebrus saepius et inflammatur in tantum ut discendatur et 
"appareantur suturas vel comessuras testae, et est ista passio pessima, ita ut in 
lies tres aut sex moriatur; sic enim hos evaserint salvantur. Cerebrus ergo cum 
Lin tumwre ab inflammationem consurgunt tempora altiora et aurium auditus 
wbtundit, et venae eriguntur et pulsant febres interdum et rigor accedit; dolores 
mollestuntantur non leviores et nunc sustinens vociferans in dolore, et nune 
egit a lecto et iterum mox ad lectum festinat se proicere. Cum ceperint in- 
"umiscere cerebrus ab inflammationem, robor accedit nimius in vultu et oculi 


foris propelluntur, sicuti strangulatis proveniunt et intumiscit facies et totum 
put, interdum autem et collum et torax; quibus antem et dorsus intumiscit, ita 


* Co ébapitre οἱ le suivant manquent dans les manuscrits grces. 
πι. 








ORIBASE, EUPORISTES, 1V, 3-5. 531 
primis aut cathartico et sic localibus curis uteris adjutoris; fricabis loca de sin- 
done et digitus manum mediam partem frontis et maxime temporum muscolum 
ante accessionis horam, et post conmotionis tempore emigranicis adjutoriis cale- 
facientibus; si ex calore fit causa dolor, adhibis qui habent aliquid frigdoris adju- 
toria; sin vero ex frigdore sit dolor, calidis uteris medicaminibus. Utrisque autem. 
admiscenda sunt quae conroborat,, id est stipticum habentem virtutem. Optimam 
aotem est inunetio calefaciens, qui recipit euforbium à i, cera + iii, oleo libra 
uma aliquam de extenuantibus. Urguere autem oportet medium frontem qui patitur 
um tempores muscolum. Utilissimus est ad frigidam distemperantiam , saepius 
igitur inlitus ante. balneum semel inlitus dolores amputavit; jubat antem. pa- 
fentes, si enm oleo tritus euforbius, sit autem oleo libra una et euforbiu uncia 
media, 


[Cuarrrug iv, t. V, p. 694.] 


VI. Ad sisuecfalus. 
Stsiesta eum aqua ant mulsa bibere et cataplasmare. 


[Cnaprrmz v, t. V, p. 694.] 


VIL. Ad alopicias et offaseos. 

Alupicias offiaseos communes est et communem curationem opus habent; vo- 
cator autem ofiasis, propter quia scema similis est serpentis, alopicia autem qui 
wulpi similat colorem. Haec autem passio frequenter conprebenduntur ex pes- 
imis humoribus consistentibus in capite, et latine tinea vocatur, unde speciae 
malitiae ipsius calor cutis capitis ipsius ostendit. Alba enim existens de flegmate 
feri significat, subnigra autem ex melancolicum humore, sit pallida et subrubea 
vex melancolieo sanguine, pallida et subrubea ex colerico humorem generatur. 
"Unde inprimis malos humores evacuari oportet de aloe et coloquintida cataputia , 
quii recepit aloe epatite Z iii, coloquintida 2 iii, seamonia Z viii, absentii sucus. 
£ iii, eum suco brassicae facis cataputias et das secundum virtutem vel aetatem. 
ant eerte gera. Si autem melancolicus humor generat, elleboro nigro eis admiscis. 
Amit gera dabis; si autem colericus fuerit, scamonia purgas totam corpus et caput. 
adhibes purgationem, deinde localibus adjutoriis subvenis ea quae diaforetica vel 
leptomeres sunt substantiam. Si antem ea quae diaforitica sont et extrahere 
sanguinem possunt quemadmodum ptapsia, optimum utique est adjutorium, Ra- 
dere igitur oportet caput et facere consideranda. Si enim cum M 
»mipaerit, caput cito sanat Si autem post diu difficilius sanat, contemplare auí 
portet. post RMS cielceneà tom clique pie sible re 
pet foris ealefaciat cutem , manifestum est boc rubicundam colorem adparere, 
mper hustulare periculosus est coter , «aepius hoc ipsnd utendi a riohis sed trans- 


34. 








ORIBASE, EUPORISTES, IV, 7. 


ipilli et pili cadunt et iterum re- 
Mur, alterum. de quo cadant et 
^ascuntur, tertium a quo tenues 
stor? eapilli aut pili, de quo jam 
us dictum est, Nunc autem de 
κ psilotris? est dicendum; inpri- 
1 eo dicendum est*, ut cum ceci- 
capilli aut pili iterum renascun- 
lexiva, arsenicus*, sandaraces ", 
viva. Ea vero quae fortiora sunt 
t estinbecillioribus! misceantur*; 
um ceciderint! pili, non renas- 
ex his medicaminibus. Confec- 
silotrum? : calce?! viva. partes 
arsenieu pars una; haec mittis 
rario plumbeo?! et aqua super 
aut ptysanae sucus, teris dili- 
eum pistillo plumbeo?, donec 
lat, tepidom facis et inducis. Item. 
oriza aut faba sicca aut ptysanas '* 
aqua, quem sucum pro aqua 
addis arsenicu * ^ i, calce!* 











533 


εν πρ» 
dicunt grece pilotra, quae evellant et 
rumpunt pilos ut omnino non appa- 
reant. Sed baec quidem cautam unc- 
tionem habent. Saepius enim solum in- 
linuntur loca nuda remanent pilis et 
caetera ex his conficiuntur ut. nuda 
permaneant a pilis; alia vero restent , 
sed alia tenuioris pilos faciunt degros- 
sis exire vel renasci, qualia sunt lexiva 
saponariis utilis et arsenieus ct sanda- 
races et calcis viva ; fortiora scilicet haec. 
conrumpunt inbecillioribus mixta. in- 
becillitate. Pilos amtem tenuiores qui 
facit projectoriam habet virtutem; ho- 
rum autem mediocres sunt hordeis et 
fabae et herbis farinas , afronitrus et ni- 
trus ; fortiora autem ad grossos vel longos. 
et duros pilos vel capillos extenuandos 
hustum nitrum et ciramido et clyvanno , 
ossa ostrearum et pumice non hustis 
cericis et porphiras vel aliis hostreis vel 
cocliis hustis. Saepius enim et non 
husta alcionias et ellevori utrique et 
brioniae radices; volens hoc facere bene 
olentem admiscis cyperum et meliloto 
et rosa οἱ amomo et scynuanthus. Cinicu. 
silvestres semen teres oleo supra- 
scripta frica et cadent pili et mel non 
cocto dropacize qualem volueris locum. 
et non jam renascuntur et nudum valde 
facit locum calce viva partes duas, arse- 
nicum partem unam. Haec mitle in 
mortario plumbeo et aqua supermittis 
aut ptisanae sucus et cum plumbeo pis- 
tillo teris donec niger fiat, calefacis 





ls 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, 7-8 


[Caserrng vix, LV, p. 701.] 


tritae?* in vino isunçuis®. ltem jotu'* 
arberis folia cum stercus cameli in 
uno% incedis et cum oleo!* uteris, Ro- 
beos" autem facis capillos'*, lopinis/* 
si? corticem tollas et infundis cum ni- 
tro?! diebus octo et post haec in balneo? 
exinde caput labas. Nigros? vero facit 
capillos? uhi galla infusa est et cal- 
cantus? et sidia, ladanus cum myrtino 
oleo unctus. Canos? autem facit- 
{184 v'] oleus de silvatica oliva factus, 
cottidie? si inunguantur capilli. Magis 


VIII. Ut canus non nascantur, 


Tolle coloquintida agria et pertands 
eam et deintus purgas diligenter et it 
imples exm de oleo laurino et alis 
yosquiamo arsenico et mon teres, sl 
stet et sic die una, aut unguis inde 
semel in anno, Et pueris facit pales 
et spissos capillos, de noce vero seit 
husts et trita cum vino inlenis. lab 
vero arborem, quod ros vocant «al 
rii, folia ejus cum camili stercos bus 
tum et cum oleo inlitus rubeo Got 
capillos. Lupini cortices infusa in die 
diebus octo aut decem et post harc inl 
nita que sunt balneo fiat, si autemare- 
ris ipsius scoves decoctio. Nigrosanien 
capillos inlinita gelle decoctionen i 
fusa et calcanti et sidiae et ladanus cn 
myrta inunctio utilis sit. Oleum ass 
ex silvestris olivis eouidie inlis # 
magis myrüites in his infusus rim 


de derit o na di inepte 


Leipaig sous un méme numéro. 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 8-11. 539 
La 


m facil si myrta in ipso oleo?? in- facit augmentum. Adcrescere capillos 
atur. Crescere?! autem facit ca- absque pubertatem inlitum vitis lacrima 
s% si inlinantur ex vitis lacrima cum oleo ex evere sarmenta incensa, 
oleo mixta %, et si sarmenta vitium  sndantem humorem cum fabae farina 
es” urantur?, aqua?! quae exinde  cataplasmatus. 

srit?" fabae farina conmixtam*? 


Masmatur *!. 


[( CuAPITRES 1x ET x, t. V, p. 702.] 
X *. De forforicla in capite. 


»rforicla iu capite de pessimis exsurgunt humorum caloribus. Consideratio 
m est cui consumalur, ut cx his haec quae proiciunt et digerunt medicami- 
s purgetur corpus repletum quandam cacocymiam. Dein quo olentibus coa: 
re caput admiscenda sunt stiptica, qualia sunt his conpetentia forrores 
pos mesa infundis in aqua sextario uno, et post frecas manibus et colas; ex 
yacus coquis cum aceto media emina, donec vini pinguidinis fiat et ex boc 
m caput infandis et sic postea lavas in aqua, ubi beta fuerit decocta aut 
agrecus aut lupini; unguis autem caput olei yrini facis, hoc uteris quia uti- 
wem et operatibum medicamen. [tem aliud : terra Cymolia , sulfor vivo aequa- 
oadera teris cum aceto et in balneo inlinis et calida lavas aqua; boc autem 
qui oportet non solum in balnco, sed et absque boc, nam virtus ejus est ad 
' paseionem multum necessaria. Item aliud : lithargiro, ruta, oico, aceto 
is tetarton, teris, inlinis; videtur mibi hoc multum esse in experimento 
ο. 


| CuaPiTBE xi, t. V, p. 703.] 


XXXIII. Ad peduculos!. XI. De peduculis. 
acuntur ssepius in capite? et in Generantur saepius in capite pedu- 
m eopus? pedocli* de subito; his culi multitudo subito congregata in 
s* in cote* superfluus’ bumor profunda cute et ex superfluetate hu- 
Iirescens * velut in aqua*potrida'! morum et mediocriter calidorum sur- 
1s!! exuberant. Oportitigituradhi- gentium. Oportet igitur adhibere de- 


elio. — * criscere. — * capillus. — # capilli addit. — * ex deest. — mixto. — 
leritis. — '' urant. — % aqua deest. — * decorrit. — * cummixta. — " cataplas- 
P, — Cuar. 31: ! peduclus. — ? capiti. — * corpus. — * peducli. — * alcius. — 
8 — ? siper. — * conpuliiscens. — * vel utinamque. — '* putrida. — !' vermis. 


Les manuscrib de Laon οἱ d- Leipzig réunissent sous un méme numéro les. cha- 
(ix et x du texte grec. 


536 ORIBASE, EUPORISTES, IV, 21-12: 


Δα La 
bero siccae!* virtutis medicamenta PB,  siccativa medicamenta et evacuantes et 


quae evacuare ct extrahere! possint su- extrahentes consueta, qualia sunt ce- 
perfluos'* in 7185] cote!* constitutos" — dria; peduculos et sindenis occidit et de 
humores '*. Cedria ? lendines?? et pedu- — edere summen vel sucus similiter facit. 
clos" occidit et aederae ? lacrimus — Sed stafidagrias partes duas, sandaracis 
similiter. Ad haec conficis medicamen et nitrum partem unam, cam aceto el 
sic : stafidagnias® © ii, sandarace Zi, — oleo perunguet caput. Oxylapati radicis 
mitra?! Li, cum acito® et oleo* inun- cum oleo similiter facit aut. ellevorum 
ques U caput. Oxzvlapati * radices? cum — album οἱ stafidagria ct nitrum aequales 
etee? similiter operatur aut elleboru in balneo cum oleo uteris, aot aqui 
abu? et stafidagria t et nitru? aequalia — maritima aut salemoria agra cum aceto 
pondera, in halaeo?* cum oleo?* uteris fumentas. 

azt aqua marina vel salsa fortiter, si ?* 

cum az t2. lavatur. 


CuPrTRE x, t. V, p. 704.] 


KIL De acoras et cyrias. 


Tz. vem quac vanter aceras in capitis consistant cute, tenues igitor nimis 
pertusoras bakentes, per quas fluit humor, quod nos tavem existimamns ese, 
unit οἱ A7&$ no2inamus. Humor autem qui exinde fluit gluttinosus est niedi- 
ccu. SET οἱ οἱ passe et ea quae vocatur cyrion, sed foramina mapa 
Lame d» ongwonem. c.-vamtenentes mellis similem. Contemplatio ergo est ut et 

pec. Wes Ls ipsc humores et quae desuper fluunt prohibenda suit 
eeebo SRM ἐν &ilf ου θὰ fum corpus, sicut in alopiciis dicta sunt; pani 
(ono vii dem posnem ebaart in tali passionem saepius locales adjutoni 
woo. De d &CEDTGM (aezuact et dizerunt pinguis humores. Aliqua aute 
oam oii Ας re aus GMopinpt acoris, quando sine aliqua superfuit 


Moroni amy Dar! SUE! NOPOCA Virtatem. qualia suut merte et picci cortet el 
t. OA cip] mom Serie anlcmentantem acoras, ubi quidem repat 
sens xnBACOn obo ὄφετ στ quae contenentur. Miscenda sunt 

"o0. 4 sr: HMM Cc et rmeus et «cvminus id est lents 

s. & τα rorem Timer s sunt jo summa cute adj 

E runs nt &oiCHatem calens. qnalia sunt beta el 

. nr Re 0.7. D LT QLBt [Wn vi sunt virtütem., ut etiam evactat 
^ ο πο uos + Vi nneps ficos. conde acoras sunt generaus € 
. EPI σαι = «ωοκτβαως. — -C' cuti — © coU 

τς » ,» mn: -- jacins — U edere. — ? is 

Ac. ^"^asms — 7 RETOURS — ? oxapati — " radiis 


«ot as 3 peg — © halnio. — P oi. — 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 12-13. 537 


xlurissimas sunt dissolvunt eas, qualia sunt sales et calciteos et fex vini busta, 
sandaraces et calcis viva. Acetus autem utilissimus est in omni tempore ad acoras, 
extenuant enim cas et digerit et repraemit; oportet autem acrum acetum esse et 
mullum in se habere vini saporem. Cum hoc enim admiscis aliud ex alio de 
metallicis , ut sanentur acoras, sufficere autem convenit ad inbecilliores et maxime 
si cum dolore sunt. Cymolia ergo in his utilis est et critici et Samia aut pomfolix 
t spondiu et litbargyros. Nibil autem haec peragentibus diacarton pulver inlenis 
iufosum eum aceto acer; alterum tantum addis et cum aceto acerrimum, haec 
5i tübi visum fuerit esse lithargirum alterum tantum addis et cum aceto miscis, 
mon antem invento diacarton , tunc incendis carta, cinus illud cum aceto uteris; 
mon autem opus est illis fieri qui isclyrosarci sunt, id est durus habent carnes et 
non delicatas et molles. Quando autem inflammatas acoras cum dolore sunt, ma- 
nifeste parigoricis eis prius quo digerant et inalaxent absque aliqua. mordica-- 
tionem qualia edrica sunt, id est ad ani dolorem pertinentia, 


XIIL*.. Ad scavias in capite et sycodes et acoras generatas. 

In capite scaveas generatas ruta et stipliria teris cum mel et inlenis ablatos 
eapillos , aut sulfor vivo et stafidagria teris et cum pice liquida miscis et inlenis. 
Ad autem parvas et spissas robas ulcera in capite viles similia, ex quibus tabus 
fuit, radis caput, linum semen teris et cum mel cataplasma inpones; concilia. 
"hustulos et trita cum aqua cataplasma inpones. Fit autem et alius ulcus in capite , 
Apuas siceas vocant, et curabis eas si capita sardinarum incendis et bulbos coctos 
eum cinus suprascriptos cum aceto mixto uleris inlitum. 


[Cnarrrnz xui, t. V, 


[185 v] XXXVII. Passiones quae! in 
eeulis fiunt conturbationes* de fumo 
aut pulbere, 


p. 706.] 
ΧΙΙ. De oculorum causas, 


Si in oculis turvatio? de fumo aut 
pulvere fiat aut ustura aliqua passi fue- 
rint fumus enim vitandus* [186] est 
εξ caput coperiendus est linteo?, ut non 
ardore* solis sustineat", sed in umbra 
deambulandum est. Labanda est facies 
primo* a. pulvere cum tepida aqua? 
dulee?*, postea vero frigida lababis; in 


Cuir. im i! qui. 


— * eonturbacionis, — ? turbacio, — 
* ardorem, —? susteniat, — ^ primum. — * tepidam aquam. — 


* Ce chapitre manque dans le texte grec. 


De tarascin alors λος 
in oculis taraxis, id est conturbatio de 
fumo facta vel de cauma aut pulver aut. 
intentus visui. Incedit requies facilius si 
discedunt a fumo et eaput cepernat 
ut non discedunt et in umbra deam- 
bulent. Fumeniet autem oculos decoc- 
tionem coniu, inprimis quidem tepidam 
* vetandus. — * lentio, — 
ας dulci. 








ORIBASE. EUPORISTES, IV, 14-15. 


quae * dolorem commovere solent expe- 
ratur. Pedes enim leviter. sunt fri- 
candi'* mollibus manibus, interdum 
etiam extremae? partes'* ligandae'* 
sunt; mitigant enim liaec dolorem. Facit 
autem ad inflammationem oculorum 
violae folia superposita? et lacte?! mu- 
lieris * recens cum ovo et oleo? roseo 


deforis superposita ^. 


239 


La 
et pedes fricentur et constringantur li- 


gaturis extreme partis. Mitigatis enim 
doloribus, facit enim ad inflaanmationis 
oculorum herbae violae folia superpo- 
sita et lacte muliebri recentem cum ovo 
et olco rosco extrinsecus inposita in 
fronte. 


[Cnaprraz xv, t. V, p. 708.] 


ALII. [185 v"] Ad reuma oculorum. 


Reuma vero si! oculis nimium mo- 
lesta exteterit?, caput altius tenendum 
est et extremae partes inferiores? mu- 
miendae * sunt. Salsa autem οἱ acra? 
existente* reuma , obdulcanda ? estlacte * 
maliebri aut lacrimum ovi missus in 
oculis. Lippes* autem tollendi sunt le- 
viter et molli spongia *. Quod si major 
fuerit reuma cum dolores nimios!!, ca- 
taplasma uteris quae recipit roxa sicca 
4 iii, opiu? Z i, crocu? Z i, cum 
sapa teris et uteris. Item anacollimas in 
fronte inponis ad reuma oculorum, li- 
beoum cum tridici'* farina cum albu- 
men ovi mixta inponis. [tem ad reuina 
oculorum gummin", libanu '* οἱ farina 
tritici cum ovi albumen inponis. Item 
aliut : cocleas cum testis!* suis teris et 
in linteo!* inducis et fronti* inponis. 
Item aliut: fabae farina?! et mastice? 
cum ovi albumen fronti? inducis, acacia 


^ probibendus..... alia quac deest. — ! 


Reumam autem molestantem ana- 
collima talem facis in frontem: libanum 
tritum cum farina tritici et ovi alborem 
mixta et alborem habeat ad caput et 
requiescat; et lecaturis utatur in ex- 
tremis partibus. Samsam autem exis- 
tentem ct acram reumam cymatizas 
dulcem lactem et obi licorem teuuem. 
Leppes autem absterges leniter et mollis 
spongia. Magnas autem exsurgentes 
epyforas, id est inflammationis cum do- 
loris nimio, sic cataplasma inpone de 
opio Zi, rosa sicca 4 iiij, croco « i, 
supermittis mcelilodi decoctionem aut 
sapa. 


* pedis. — '* frecandi. — " extremi. - - 
— " legandi. — ** siperposita. — *! lactis. — * muliebris. — * olio. — 
: ! in addiL. — * steterit. — * extremi partis inferioris. - - 


* mosendi. — * agre. — * cxsisteotem. — * obdulgenda. — * lactem. — * lippis. — 


— * œestiz -| frontem. 


— ! doloris nimius. — | oppio. — !* croco. — "'' tritici. — " gumen εἰ. 
— !* libanum. — " codias. — '* testis deest. — '* lentio. 


" frontem. — ^' farinam. 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 16-19. 541 
N 


de terra facto reponis ; cum autem in- 
veteraverit , melior est, et quando dor- 
mitu " vadit , inunguis leviter * oculos δὲ: 
hoc pictoribus et aurificibus ct senio- 
ribus expedit. Aliut: in hieme fel cum 
mel Attico?" mixtum utere ; hoc et cali- 
ginem abstergit et suffusionem spargit, 
inveteratus melior?! fit. Oportet autem 
et sternutamenta movere et caput pur- 
gare et mel cottidie?? palatum tangere 
et fluentes flegmas ** spuere*!, 


[CuaPiTRE xvir, t. V, p. 709.] 


XVI. De ordeolum in oculo. 


Hordeolus autem in oculo nascentes in palphebris fumentandi sunt cera alba 
ad diaforisis faciendam; oportet autem remissa cera calefactum cum spatomile 
adponere. Digerit enim et galvanus cum modico nitro adpositus. Quidam autem 
de pane cataplasma inponunt et cum suporatum fuerit aperiunt. 


[CimapiTRE xvii *, t. V, p. 709.] 


XVII. De nictalopas. 


Nictolopas autem patientes epar hirci assum et quod ex ipso dum assatur humor 
ait inunguis, et ipsum epar das ad aedendum, et asini recentem fimus per len- 
teum colas et inunguis; unus autem est quando in die inculpabiliter vidit, noctem 
venientem pejus. ' 


[οπλριτλε xix, t. V, p. 710.] 


LXIIL [191] Ad percussum; de Eupo- XVIII. Ad percussum oculi. 
ristis? Uribasi?. 
Aa La 
Percusso* oculo, in principio pas- Quibus autem ex percussum oculi 


sionis adhuc manente inflammatione*, sanguinenti fiunt, in initio adhuc. in- 
columbi sanguis calidus aut torturis*  flammationem non exsistentem colum- 


5 meliorem. — * dormilo. — ?? liniter. — ?* oculus. — * mellaticum. — ?* melius. 
— * cotidie. — '* fluentis fleogma. — *' expuere.— Cuap. xix : ! di. — * Upofista. — 
? Urivasii. — ‘ si percusso. — * inflammacionem. — * turtoris. 


* Ce chapitre manque dans les textes de Paris. 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, ac. 


Aa . 
eundum naturam nati sunt. Fit enim 


de pice et gummen*? aut hoc modo 
confectum mastice !°, et cera et libanu!! 
et pice? in uno? masticata, colliges !* 
et! facis trociscos 5, οἱ cum opus fuerit 
spatomele" calefacis!* et tangis medi- 
cameu et cum se solverit? glutinas. Scd 
si jam antea? evellere consuevit?!, hoc 
modo faciet ; sanguinem caprunum mis- 
cis® cum mel et evellis cum bursella 
pilos adulteros?! et tangis ex hoc medi- 
camen loca ex quibus evulsi sunt pili et 
non renascuntur. [tem aliut: sangui- 
sugas?* ustas, cinus [192] earum cum 
aceto teris et tangis ex eo loca ubi pili 
adulteri sunt, ipsi cadent et alii non 
renascuntur. Áliut : ranas virides?! pun- 
ge» " εἰ sanguinem earum : miscis ? 
cum cedria?* et unde? evulsi sunt pili 
tange ?*. Item aliut : aranii ova trita su- 
perungue?! ct non renascuntur. Item 
aliut : stiptiria rotunda € ii^*, ovi? vi. 
tellum δὲ unum ?5, fel taurinum* Z iii; 
baec teris cum aqua 37 et facis colluria?! 
et evulsis?* pilis? supcringues*!. Ana- 
collima" ad pilos adulteros* : pice* Z i, 
asfalta ** ό i, solfur vivu * Z ii, colo- 
fonia 4 vi. ltem aliut: colofonia — ii, 
solfor, cera, aspaltu ana triobolon*'; 
solfor tritum superspargis. [tem aliut * : 
esicantu'* 4 iii, murra « iii, aloe et 
gummin'^ ana Z i, vinu*' quod suf- 
Écit. Colluriu*!* ad pilos adulteros? : 


543 
La 
Prius ergo quam evellantur, utilius est 


gluttinare eos ad ordinales pilos de 
pice et gumme. Optimum autem medi- , 
camen fit hoc modo confectum, mastice 
et cera et libanum et pice sicca in uno 
adunata masticatur, simul donec se 
adunandum permisceatur, et facis ex 
hoc trociscus et reponis et cum opus 
fuerit tolle calefactum, ut resolvat me- 
dicamen , et tangis pilos ut gluttinent. 


9 πο — '* mastici. — " libanum. — '* pici. - ? vinum. - " colligis. — '* ct 
deest. — '* trociscus. — ". spalumile. -— '* califacis. ——'* resolvit. — * ante — *' con- 
smeverat. — ?* mixces, —- ? qlns adulterus. — * sanguesngas. — ?* viridis. .— * pun- 

B5. — "7 mixcis. — * cilia. — 7* undc deest, — * langis, — ?' siprmnguac. — 
# partis dues addit. — "' ovarum. — "' vetellarum. — ? pars una addit. — ?* taurinu. 

2 


— 9 ana. — * collorium. — * evellis. - — ** pilus. — " οἱ superunguis, — "M gcollima. 
—- 9 plus adalterus. — *! pici. — * asfalto. — * solfor vivo. — " tribulon, — ** felig- 


tria « vun addit. — ?* calcanto. 
adulteru:. 


- 9 gumen. — 


" winu — "* rollorium. — "? pilus 


554 ORIBASE, EUPORISTES, IV, 20-33. 

castoriu., opiu *, yosquiami 55 sucu * " a 
ana Zi, evellis pilos" et inunguis loca. 

Item aliut collurium* : castoriu*, gum- 

min**, fel vitulinu* siccu** ana Li, 

cum aqua facis colluria*? et uteris. 


[CnmaPrrag xxi, t. V, p. 712.] 
LXVII. Si a nibe! oculi fuerint turbati. XX. Ad oculorum dolorem ez niv. 
Spatomile? figis in alio οἱ pones? ad  Spatomile mittentes in alio ut cele 
ignem ct sucus qui* ex eo exit inun- retur, sucum ejus inunguimus. Tni 
gues. [tem triticum super* lamminam* cum vero super lamina ferri ignita mae 
ardentem ferri inponis, sucus qui ex eo santes cum vino, inunguimus palphe- 
fluit inunguis. bras. 


[ CüaPiTRE xx, t. V, p. 712.] 


LXVIII. Ad oculos! sine pilis XXI. Ad eos qui in palphebris piles sm 
constilutos?, habent aut ceciderint. 


Stercus soricis et stercus caprarum Soricum stercus et de birco steress 
acqualia pondera ures, et calami Greci busta et calami Greci cinus deplen 
cines? duplum cum mel inunguis; hoc cum mel, inungues; hoc et mylfos jabe 
revocat pilos* Item aliut: soricum* et revocat pilos. 
capita usta* ^ ii, murra stactes — iii, 
stimeos? Copticu* 7 i, ysopu modicu*. 


[ CHAPITRE xxur, t. V, p. 712.] 


[188] XLVII. Ad ulcera oculorum , XXII. Ad ulcera oculorau. 


de Euporista Uribasi*. Croco infundis in lactem mulidn 

Crocum infundis in lacte muliebri et teres, admisces et gummen alber 
et teris, addis et? gummen? album mo- . mediocriter, ut conteneant crocum, o 
dice', ut se colligat crocus et facis col- ficis colluria et cum lactem zauliebrs 
lurium* et utere, cum lacte muliebri uteris. Item aliud ad cava ulcera: ste 
distillas in oculo. Item aliut: stiveos* teris quam tenuissime et gummen alit 


% castorio, opio. — * jusquiamo. — * suco. — ? pilus. — “ collorium. — “or 
torio. — ® gumen. — *! vitulini. — ** sicco. — * collorium. — Cuar. xxi: | pte — 


* spatumili, — * ponis. — * que. — * siper. — * lamina. — Cuar. xiu: ! culus. — 
* constitutus. — ? cinis, — * pedis. —- * suricum. — * husta. — ? stimius. — Cp 
ticum. — * ysopu modicu decst, — Cnar. xxi : !. Urivasii. — * et deest. — * ges 


— * modici. ^ colorio. — * st yvius. 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 23-24. 


mollissimum pulver? facias, 
mmin? aequali* pondere?? et 
1 facis colluria?, et uteris cum 
πα 


545 

La 
rum tantum addis et cum aqua pluviale 
Veris et facis collurium et cum lacte 
muliebri uteris. 


[Cuarrrns xxiv, t. V, p. 712.] 


3o] LVL. Ad leucomata?. 
3 cum oleo? vetere tritus dili- 
Linunetus sanat, aut ossa se- 
el consparsas et ustas tritum 
'unguis*, Extenuat aulem ne- 
sucus anemones? utrique. 


go Υ] Ad cicatrices! in oculis* 


ices® in oculis* generatas am- 
+ tymiamatos* et murra aequa- 
era teris cum aqua et facis 
irum et uteris. Item aliut : 
a non tritum glevam? mittis 
llan* in vino albo* et dimittis 
tres et sic inunguis. Item ad 
|: sales! ammoniacos!! Z i, 
scistes? Z i, calciteos!! Z i, 
? teris et facis ygrocollurium '* 
sin buxide et uteris, Item aliut 
mata" infantum : sales!* am- 
(P masticas?! et cum saliva in 
ls 

Ad pterigiu! in oculis natos?, 
dos? in'oculis generatos* ma- 
V inveterati si jam fuerint facti 


l^ 








κ. = 


XXIIL. Ad leucomate, id est albugines. 
Albugines cito sanat nitrus cum oleo 
tritus diligenter et inunctus, aut sep- 
piae ossa trita et cum mel consparsa et 
husta ex trita inungue. Aliqui autem et 
sucus animonis omnes inunguent. 


XXII. Ad amaurosin et ypocisin, 
id est cataractas. 

Amaurosin autem omnem et inchoan- 
tem ypocisin curantur vulturis fel partes 
duas, prasii sucus et mel Atticum par- 
tem unam aut maratri sucus, tauri fel 
recentem aequales sucus cum duplo 
mel, aut fel ursinum cum aqua duplo. 

XXV. Ad caliginem oculorum. 

Capnu herbae sucus caliginem ocu- 
lorum tollit, ad se trahens non modi- 
cas lacrimarum effusiones; libanotidos 
utique radix et ejus herbae sucus mel 
mixtam caliginem factam ex pinguidi- 
nem humorum curat. Facit autem et 
prasii sucus cum mel, lactuce vero sil- 
vatice sucus argema et nebula abstergit 
et ab husturas facit cum lacte mulieris 
inunctus. Mala granate dulciae grana- 


PARLES vlla Dun. avis! deu- 


356 
κ. 

wei bic? ire sit seabend:: parves? 
mu tocco.) st Tecomtes curantur 
servez iei". Pcpeh arbons laen- 
Ils CL mel ἁττὲ: 'iscactus curat. 
τες} ef im: sale^!unc- 
es zngclus?* Item 
1221: ea nultflm oU cuim Vb peecdioom * 


HAL σωμα - 
$5: 7 amat ‘= 


BUTLL. ILSCSCIl Muse ef i-unzuis, 
πι usu rias? rs et inun- 
ges "serait xyooccilurr:m 9 tollit pie- 
mir item dt ad usgecdus? et vpo- 
τον ot ambémpas® :ivtkus% magnitns 
-cc.dliwtuf = di. ssepe Liu, 
1σπος σα Louz.crocu . ii. mel 
Aic ea media Fact autem et 
δὲ icclxmitH esiuncmad ptenza? 
Gain: :ocaleanta?* Lodi. sales? am- 
moon © ju. cummin" Li, cum 
xceto (i. colluna * et inunzuis. Colla- 
riam? aiwt expenimentatum ** et pte- 
rina" toiil et cicatrices extenuat et 
stablomata: ten zia veroipsa dietollit *: 
ammeniuxu*. x, struthiu* Z iii, 
ius col:cu9 1 iii, acetum quod sufficit ; 
co. Ec:« cel'arninm'* et uteris. 


Γ ΠΠ. Le. 22 et! tinctura? 
5 ncs matum?. 
Tinzuitur autem alba cicatrix; mali 
matt dulces carnes? teris οἱ super- 


stiiias aqua modice et facis colluria? 
οἱ inungues* frequenter yosquiami* 


* dolor. — ^ parus. — 


* anis. — ? 


* mollis. — * medicaminibis. — 
! sis, — 7? orectu. — ?* ungeglus. — !* adcantum, — '* porcino. — ἴτ 
inghuis. —* xirocollonum. — * ungeglus. — * Ypopius. — ? amplo 


URIBASE. ELPORISTES. IV, 24. 


rum sucus expreris , mittis in rave 
et lenteum circumdas et legas et pons 
ad solem donec pinguidinem hibet 
mellis et aequalem ab ipsa mensum 
mitts mel et conmixtum in vaso testeo 
serva : inveteratos enim melior fit Cum 
autem dormitum ambulaverit, inlinis 
ocules ex hoc medicamen leviter; hoc 
autem utilissimus est pingentibus, auri- 
ficibus, lectoribus et scriptoribus. [lem 
abod : ienis fel cum mel Atticum mixtum 
utere ; boc enim caligine absterpit et ἵπ- 
choantes catharactas repremit, invete- 
ratus imtur melior fit. 


XXVI. Ad pterygia. 


Pterigia, id est hbungicalus, si mvete- 
ratur jam obduruerit per cyrorgia ce 
randus est; parvo vero existentem el 
adhuc mollem curari potest medie 
minibus. Egyron opus id est sucus cum 
duplo mel unctam et sipiae ossa husa 
et mixta sali orictus reliquat et sanat ia 


oculis pterygia. 


XXVII. Tinctura alba jinam,, id est 
macu/arum. 


Tinguitur igitur albugines hoc mode: 
mala granatac dulces carnes teres ad- 
dendo paulatim aqua et facis ut bent 
sit tritus et ος hoc inunguis; nam vw 
quiami sucus inunctus in xc dies ti 


" duplum. — !! sepü. — 


μας. — ^* litus; — ?*. scisto. — * amoniaco. — ** croco. — ** mellatico. — * cotels.— 
M --?! collorium. — * ptirigia. — * Galleni. — ?* cal — ss 
leucumata. Item. collorium. ptingia. alleni. calcanto. 


deest, — ?* amoniaco. — * gumen. — ?* colloria — ?* collorium. — * sperimentalus. 
— 3! pitirigia. — "* detollit. — ** amoniaco. — ** struccio. — ** collico. — '* colle 
rium. — Cnr. riri: ! iidem. — * tincturam. — ? leucumata. — * mala granale. — 


' dulce carnis. — * modici. — ^ collurium. — * inunguis. — ? jusquiamin. 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, 24-26. 


Aa 

sucus inunctus in dies xv. Hoc tinguit 
albas cicatrices, ita ut anno uno'* non 
videantur!! maculae !*. 


947 

La 
guit, ita ut nec vestigium appareat in 
uno anno. 


[Craprtas xxv, t. V, p. 714.] 


LXVIIII. [192] 4d palphebras quae 
malas sunt ut pulcra! fiant. 

Maxime infantibus? turpes? palphe- 
brest solent adparere* et delicatis* 
carnibus, ad quos talem uteris medica- 
men :stimeos? Z xvi, plumbu ustu Z viii, 
lepidos* calcu* £ i, crocu!° Z i, rosae 
lors? Zi, smyrnes? Z i, nardu In- 
dica? 4 i, piper albu'* Z i, libanu!s 
arrenos !* 7 i, dactulorum ossa n. xxx; 
ista omnia mittis in ulla? rude, et 
ures® fortiter, et teris in mortario 
[193 v]. cui addis opubalsamu'* co- 
elieria** duo et iterum teris et siccas 
et nteris pulver. 


XXVIII. Pulchros reddendos oculos. 


Pulchras fiunt palphebras et maxi- 
mae hoc fit pueris et molles habentibus 
carnes : stinieos «ὁ xvi, plumbum hus- 
tum < viii, lepidus calcu 4 i, croco 
Zi rosae flores, smyrnes, narduIndicu, 
piper albo, libano masculo ana Z i, 
dactulorum ossa xxx; omnia haec mittit: 
in ulla rude, ossa nimis teris in mor- 
tario, cui addes opobalsamo cocliaria 
dua et teris simul et sic cum pulver 
uteris. 


[ CuaPrrhg xxvi, t. V, p. 215.] 


LXX. Ad rezin oculi, id est si tonica 
eculi rupta fucrit aut ferro incisa aut 
quodlibet! alio modo rupta. 


Lythu? aematitu? resolvis cum lacte 
muliebri in cote* oculare et* sepius in 
dieinunguis. [tem aliut*: agni folia teris 
«um aqua et alfita inponis cataplasma 
aut? mala Cydonia* cocta in vino teris? 
et inponis cataplasma. 


XXVITIT. Ad rexis oculorum, id est 
ad rupturas. 


Lytus acmatites fricatus in cute 
cum lacte muliebri et ex hoc saepius 
in die unguis. Item aliud : agnu folia 
teris cum aqua et alfita cataplasma 
inponis; malum Cidonium coctum in 
vino puro teris et cataplasma inponis. 


5 ennum unum. — " videatur. — '* macocola. — Cuar. xxv: ! pulcres. — * in fau- 
cibus. — * turpis. — ‘ palpebri. —* apparere. — * delegatis. — ? istimius. — * libidus. 
— 9 calco. — !* croco. — !! flos. — !? hismirnis. — '* nardo Indico. — '* albo. — 
% Kbanus. — '' arrenus. — | olla. — '* uris. — '* opobalsimo. — * cocliari. — 
Cua». xxvi: ! quodiibit. —? lytu. — ? imatitu. -- * cute. — ? et deest. — * alium. — 
5 amtem. — " Cedunia. — * uteris, 


sut GRIBASE EUPORISTES, IV, 27-30. 


 CaiTTRE XXVII, t. V, p.515. 


VU osa πα σωστα ες sam ΤΕΙ 4d palphebras pingues ct s 
PURE JUNE ^ bh: αΓεζρωςιε βάσης, sanguneas ct meligranis similia lale 


fama o7 PTE abes. 


La 
Tem asdedciet* et CR spato- Reversas palphebras frecas spstomde 
mes ΕΦΕΤ" mu an $a fe calde aut folia fici et cum mel inlenis 
"ειν ‘ec pra net numenes* amt vim» — amt vimo austero cum mel mixto saper. 
mes: mc ngm € me wmxtum isunguis. 
qumrnes in πίπς ?: $e cxpcummma, 
mr pum © rmczm ? DEL - men- 
ruxur ai race? et sus pel- 
Tüeü]rzme-^ RUE 


m 


Carrez xxvi. € V. p. 716] 

LXX. de roro. € cst XXXI *.. 44. prorobthalauss, id οἱ αἱ 

camen ^ pus scurias in oculi. 

Wars mu nues" ec pnr]! eco —— Mala eransta dulcia et acdoma 
TATDMS B XuR7nlcmur DAS εξ ἵ-- sucus coquis ad pinguidinem mells 
ULT. ^ AIN. I: MUJCU CS Le [xnszujias et inlenis. Scorticatas autem 
ILCNEM cer ce currane ενα. pelphebras sanat fici opus inlitus & 

sales hancnitn tritus vetere. 


asie eu "otV.op i6 
et teo unes ες ut XXII. 4 i Varas pelphebras habentcs 
Dre t fre C et dice moreates. 


ρε τα coo ἐκ οσα geccMu Maia vituh et «οσα aequali poe 
PT DIC Det} Dowe σαν ‘7 mata cum oleo roseo cataplasmt 
Gi i .: sagem FINE aci ScpeTeani.auttennbentina partes sep- 


4 


000 t notes — Res — !ocvoasi — * palpebras. — ! spatumik. 


— ;i-.^ n να c LB. — "air — ! rk-lDurn. —  austerum. — :! inanges— 
e aun -- alae δισ. — σε. — ‘ racomats. — U pilpebras — 
MEL -Cundmab — ! acnkwwur --! «uium. — * Cuci. — * aptat. — 
"ossa sun" moa. lar cats palpebeas — !. quac deest —? vete. 
"noD oet. ‘ose. 
to. urine. o une. cro» lecEGp 504 moaz ea en seul chapitre lcs avi etur 
« QM 
T* ruo o cos mrntce Lan 09 masser. sh Pans 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 3o-33. 


aa 
terebenthina 4 vii, lythargyru «ό i, cum 
cera et‘ oleo? solvis, in linteo* inducis 


et ponis. 


949 
La 
tem, lythargirum: partem unam cum 


cera et oleo resolvis et in lentco inducis 
et superpones. 


[(CiaprrRE xxxi, t. V, p. 716.] 


LXXIIIL Si aliquis in oculis! cadit 


ut tollatur. 


Aqua aut lacte incymatizas? et labas, 
aut mel et oleum? inunguis ut lacrima 
currente * adtendat, et palphebra aperta? 
in vino aut aqua adtendat. Quae* autem 
ineserint ? sordes* in oculis, resina rc- 
cente? tangenda est et sic pilos!? ma- 
aime humanos! tollendi sunt! Si 
&utem aliquid infixum est, cum bur- 
sella? est tollendus. Quod! si in pal- 
phebra! fuerit iofixus', ubi" cum 
bursella!* fuerit sublatus, lacte!* mu- 
kebri est oculus mox* iprigandus. 


XXXIIT. St aliquid in oculi cadat. 


Aquam aut lactem incymatizas la- 
vando, aut mel aut oleum inunguis la- 
crimas movendum, adtendat in vino 
aut in aqua. Quae autem infixa sunt 
resina recentem tangis ct tollis aut ca- 
pillus sit ct maxime bocminus aut 
porcinus pilos. Quae autem infixa sunt 
cum vulsella levas et cum lacte mulieris 
lavas. 


[Οπλριτης xxxn, t. V, p. 717] 
XXXIIIL Ad peduculos in palpebris generatos. 


Si autem peduculi in palphebris ex superciliis fuerint generati, curabis cum 
mel et vino, inuncta sandarace οἱ stafidagria. 


[CirapiTRE xxxii, t. V, p. 717.] 


[193] LXXVI. Ad acgilopas, de Eupo- 
rista! Urivasi?, 

Aegilopas curabis?, quibus non in 
profundo corruptus est ossus , camillae 
folia* masticata aut acgylopuslu erbac 
sucus ; cum farina tritici facta cataplasma 
inpone, plantaginis folia masticata super- 


* Seper pone..... 


XXXV. Ad aegylopas. 


Aegylopas curabis quibus non in pro- 
fundo ossi corruptio est anthimidos 
folia, id est camimille et masticata su- 
perposita facit, aut egylope herbae quae 
in frumentis fit, sucus ejus cum farina 


cera et deest. — ? olio. — * lenteo. — Cuap. xxxi: ! oculo. — 


* incimatizas. — * olco. — * currentem. — * palpebras apertas. — * qui. — ? inesserit. 
— * sordis. — * recentem. - - '* pilus. — !! humanus. — '* tollendus est. — '* bur- 
sellam. — !* quod deest. — '* palpcebras. — '* fixum. — "" vinum. — ‘* bursellam. 
— * jactem. — * mox deest. — Cnr. x1xi1: ! Eoporista. — * C'rivasii. — * curabas. — 
* eamemoli. — * {olism. 


550 
pone et cum apertum fuerit, nocem* 
masticatam? inpone quafhdiu ad sanita- 
tem perducat, aut propolixet tereventa* 
simul mixta et in linteo? inducta aut 
etiptiria !* scistes!!, quam plurime tere- 
bentena! admixta. Item ad? aegiopas : 
calcantum't Z ii, tereventina « i 
mixta superpone; cum autem volueris 
ad cicatricem ducere, calcantum pau- 
latim subducis. Item aliat: stiptiria 
rotunda 4 iii, iu < iii, colligis ea 
cum visco querqueno!* et uteris. Item 
aliut ad pterigia!*; ad una inunctione? 
facta ab ipso vase! tollitur, sit exit ut 
cum vertevella!*tollatur,l ythu*! magnitu 
thermu*! Z iii, miltu Senopico?t Z ii, 
crocu® Z ii, mel Atticu* quod suffi- 
cit, Item aliut : calcu* cecaumenu?? 
tritu** cum fel porcinu® inlitus tollit 
pterigia®, id est secus oculorum sirin- 
gia? [tem aliut semel inlitus a radi- 
cibus eum tollit, et digitis orbicalum** 
factum sanat supersparsus ; facit autem 
et ad bliopias? et ad leucomata* in- 
unctus; recipit** haec; lapidem magni- 
tem < iiii, sinopide* Z ii, mel cyatos? 
tres. 


LXXVII. Ad calagia oculorum 
ct orgiolos??, 


Calagia digeruntur?*, caproficos coc- 
tos cataplasma inponis aut fici folia 
aut [193 v°] sagapenus" cum aceto 
tritus οἱ inpositus. Ad calagia et or- 


* noce. — ? masticata. — * terebenta. — * lentio. — !* stipiri 
11 terebentina. — ?* ad deest. — '* adcantum. — !* 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, 33. 


tritici cataplasme sanat. Plantagini 
vero folia masticata et superposita bese 
facit; post autem se eruperit, necum 
majorem nucleus masticatus et super 
positus , donec cicatricem ducat et sand 
ipsum ponat, aut propoleus et terebee- 
tina cum alice in lenteo inductum, ast 
stiptiria scistes quae sufficienter resiss 
terebentinae admixta templum modo 
adposita sunt, 
XXXVI. Ad calagis. 


Calagia autem eventant et digerust 
caprofici cocti et cataplasmati aot $c 
folia aut sagapinum superpositam rese- 
lutum cum aceto. 


.— ! scuta. — 
querqueno deest, — !* piteria. — 


!? inunccioni. — !* base. — '* converte vella. — * litu. — ?! termu. —* milto Sinepite 
- -? croco. —?* mellatico. — ^ item aliut ad pitcrigia addit. — ** calco. — *" ciceumise. 
-— *! tritum. — ?? porcinum. — ^ pilerigia. — * serengia. — * urbicalum. — " d 
obliopias. — ** leucumata. — * recepit. — 3) sinopidi. — * ciatus, — . * ofgiolss — 


? (egeruntur v 


coctas, - * sagapinus. 


. ^ caligia . 


ORIBASE, EUPORISTES, ΙΥ, 33-34. 


lila t? galvanu* malaxas , admiscis ni- 
rum quantum sufficere** potest et 
mperpouis. Item'* ad ordiolum" am- 
noniacum * acito'* teris et inlinis. Item 
id ordiolum* inunctio alcioni*! uteris, 
"um aqua colligis et facis colluria** et 
"-m aqua resolvis et linis, et sit donec 
e constringat. ° 


991 
La 


[CaaprtRe xxxiv, t. V, p. 718.] 


LXXVIII. Ad aurium passiones!. 


Ad surdos*. Humor aliquis in aurium 
poros? constipatus tardo! auditu et 
mrdos* facit Oportet* ergo labate’ 
mettidie cum auriculario* clystere? de 
posea *, quae fit!! de albo aceto aequali 13 
mensura facia et tepefacta, accepto ni- 
ri? pulver, et post haec iterum lavare 
aqua calida et sic mittere? medicamen, 
quale est nitru!*, ellebori" radix tritus 
cum aceto et mel et in aure! mitlis et 
permittis esae? in auribus usque dies 
quinque , aut cardamomu * amplius, et 
aitrum modicum. Item ficorum carnes!! 
sine seminibus , facis colluria ® ad men- 
sura fenestrae auris? οἱ uteris; tollis 
atem eum die tertia ; haec enim trahit * 
serdes** multum et confestim relevat. 
Lem ad surdos?* et aurium tinnitum : 


dleboru albu? 4 i, castoriu?*, afro- 


XXXVII *.. Ad aurium passiones. 


De surdis. 


Humor quidam in aurium poris 
constipatus difficiliore facit auditum, 
ita ut quidam nec audiant. Oportet ergo 
bis cottidie lavare cum auriculario clys- 
tere eis qui minus audiunt de aceto 
albo cum utili mensura calefacto cum 
nitro trito; et post haec iterum lavare 
aqua calida et sic cymatizare, quod ad 
dysicoias scripta sunt, qualia elleboro 
nigri radices tritas in aures mittes, οἱ 
dimittis medicamen usque diés quinque 
intra aures esse, aut cardomu quod ha- 
bundat ct nitro quod sufficiat et con- 
fesum leviantur. 


* gediolo. — '* galvano. — '5 suscipere. — '* aliut addit. — "' ortiolum. — ^ amo- 
mecs. — ‘ aceto. — % orgiolum. — *' alcione. — % colliria. — Cuar. xixiv: 


personis, — * surdus. — ? porus. — * tardu. — * surdus. — * oportit. — ? lavare. 


— * ariculario. — * clistire. — !° 


— ! git. — '* equale. — nitro. — | οἱ 


lesst. — '* mittis. — '* nitro. — " vellepore. — !* auri. — '? medicamine addit. — 


* eesdamonum. — *! 


carnis, — ?* colloria. — * aures. — * trait. — ** sordis. — 


* Les manuscrits de Paris ct ceux de Leipzig ct de Laon s'accordent pour réunir les 
*hapstres zxxiv à au du texte grec sous un seul numéro. 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 3637. 


porta? Inhindere, $ed e adeps? anse- 
finus in aure missus satis jubat. Si quis 
autem in uno pede? stit ab ea? parte 
qua patitur auris, et caput reclinem in 
eadem teneat!! partem, et cum ipso pede 
vno saltus faciat in quem stat", facile" 
ipsa aqua quae? in aure faerat ingressa 
foras excutitur; etiam si et sugatur ab 
alio et hoc bene facit'*. 


553 
sed et νο ο τση 
Si autem aliquis in uno pede qui ex ea 
parte est qui patitur et capite in parte 
inelinat et sie eum illo uno pede saliat , 
multum jubat, etsi aliquisipsam aurem 
in qua aqua intravit sucat, alter libera- 
bitur. 


{οπλίτη xxxvir, t. V, p. 720.] 


Ad flegmonem aurium. 

Quod si inflammatio in aure! fuerit. 
facta ,oleus? nardus iniciendus? est cum 
"modico emplastro basilico* resoluto, 
qui* et tetrafarmacus dicitur. Quod si 
mümia fuerit inflammatio orta cum 
ingenti dolore, necesse est his medica- 
mi[ni]bus uti, quibus stupor cum do- 
lores? mitigationem facere possit, quale 
est lactes? muliebri vel lacrimum ovi* 
mixtum? eum opio! et!? castorio ini- 
eiatur. Quod si nimii?? fuerint dolores", 
aequalia pondera mittis, si autem me- 
diocres®, duplum mittis castorium et 
eum saa colligismedicamen , et quando 
opus faerit, eum sapa resolvis et ad- 
miseis cetera et uteris. Cum omne!* au- 
tem diligentia inicis medicamen in 
ures!!,ita ut non tangas cum aliqua re 


? edis, — 


De aurium inflammationes. 

Inflammationes aurium oleum nar- 
dinum cum modicum basilicon resoluto 
et in aure misso jubat. Quod si nimii 
dolores surgunt, necesse est his uti 
qui stuporem faciunt sensui : muliebri 
ergo lactem admiscentes et obi lacri- 
mum opium miseis , autem et castorinm. 
ad nimios multum dolores aequales, ad 
autem leviores doplum, liquida autem 
sit sapa in quo solvantur; praeparare 
autem utile est ex multorum admix- 
tionem medicamen. Oportet aütem nullo 
modo tangere aurium poros quando 
dolores insistunt; fovis autem cum 
spatomile legatam babens in summo 
lanam mollem et sic cum eo medicamen. 
im aurem fluere facis tepidum, inli- 
tom spatomilem super initium aures 
poro tenis, ut sic in profundo curat; 
hoc frequenter οἱ sine intermissionem 
facis, et quod eurrit estrinsecus in 
quantum possibile est non tangat. Sed 


1 loco stit ab ea habet ad alia, — # teniat, — 


qui. — !* sucatur, — 1 faciat. — Cia. xxxvi : À auris. 


* basilicon. — * que, — 


fuerat. — * doloris, — 


— # aut. — # nimiae. — 1% doloris, 








ORIBASE, EUPORISTES, IV, 37-39. 


beioniae radix et dracontea et ireus* et 
cassia et ceotauria minor** adaperiunt 
et expurgant porus et extenuant hu- 
mores", qui" in auri infulti deti- 
nentur *.— Si modica fucrit inflammatio. 
Quodsi leves * fuerint flegmones, uteris 
exyrodinum* tepidum et glautiu*!; in 
cute oculare* resolutum cum acito® 


9929 


[CnaPirRE xxxvii, t. V, p. 722.] 


[194] Quod si tantum extraemae par- 
tes! aurium fuerint? in tumore? cum 
rubore*, quod Greci flegmonem vocant et 
nos inflammationem adpellamus*, qui* 
fit ex desuper venientem humorem aut 
aliqua? percussione*generatum,l enticla 
eocta in aqua et trita superponis? cum 
mel aut adipe anserino? et butyro!! et 
murra? admixta et sic superponis. 


Quao autem extrinsecus aurium ap- 
parent inflammationes vel tumores aut 
ex percussura facta, si lenticla cocta in 
aqua teris cum mel aut cum adipem an- 
serinum et butyro et murra mixta su- 


perponis. 


[CuaPrTRE xxxix, t. V, p. 723.] 


Ad aures! vulnerosas. 


Quod si aures? fuerint vulneratae? et 
pas ex eas cucurrerit*, curabis glauciu! 
eum aceto* resolutum. Quod si cum 
reuma ulceratio aunum fuerit. facta, 
trociscum ? uteris quale* est qui? voca- 
ter Ándrouius et Poliidos!?, utique si 
mimius non fuerit dolor curabis. Nihil 
amtem his [195] jubantibus, fortiora 
wteris medicamenta, quale!! est ferri 


Ad aurium ulcerationis. 


Vulneratas aures vel ulceratas et pus 
ex eas fluentes curantur glaucio cum 
aceto. Quando autem cum reuma fit 
passio, ex trociscis id est Andronio aut 
Poliido cum aceto uteris, quod si pus 
currit absque dolore, non nimis hos 
ipsos uteris. Nihil autem jubantibus, 
quae fortiora sunt adhibimus, ferri 
squama subtiliter tritum et in aceto 


^ irms. — '' minoris. — "' humoris. — "' que. — ** detenuntur, — "* levis. — 
® oxirodinum. — *' glaucio. — '* cuti oculari. — ** acetum. — Cap. xxxvitt : ? partis. 
— ?* faerit. — * tumori simul et. — * robore. — * apellamus. — * que. — ? ex addit. 
— * percussionem. — * siperponis. — !* mixto addit. — !! butero. — !* myrra. — 
Cauv. xxxex : ! auris. — * auris. — ? vulnerosas. — * cocurrerit. — * glacio. — * acc- 
tum. —" trociscus. —. ' qualis. — ? que. — ' Poliidus. -- '! quali. 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 4o. 


! sanguinis" non faciat, 
|! eum aceto miscis et incy- 
et si his missis adhuc fluit 
bi? cymas?^ aut folia οἱ galla. 
mn ipsum cum 


sonitus vel tinnitus subito 
Jum cum oleo roseo?! mix- 
re? infundis aut cyminum 
mellis spissitudinem factum. 
is adhibitis tinnitus perman- 
m, jacere facis hominem in 
imanris, etde nitro ® pulvere 
m quae sonitum?! habet*? 
L'acetum aerum?* tepidum. 
#5, Qui aulem ex negritu- 
litum aut tionitum aurium 
übsenti decoctione?* fumen- 
haec oxyrodino infundis aut. 
je sucus cum oleo? roseo aut 
is cum lacte? muliebri aut. 
agrestis [195 v'] sucos! cum 
0 permixtos? ; incymalizas # 
* eum aceto vel irino aut 
109 aut. huic mixto castorio 
ls de castorio et miconiu 
deris eum aceto aut. lacte? 
acistrociscos eL uteris. Quod. 
L sonus est et inflammatio, 
oleum"! coicis si habunde 
(quo ex amaris? nocibus ex- 


557 


incymatizas, a mala. granata in MP 
cocta sucus ejus simul miscis οἱ incy- 
malizas. Ad aurium tinnitum, Quibus 
enim de subito sonus aurium fit, aceto 
cum oleo roseo incymatizas, aut cy- 
minum et oleo ad mellis spissitudinem 
factum, aut de cocumeris silvestres ra- 
dicibus sucus incymatize. Si autem 
perseverans sonus diu permanserit, in- 
clinas patientem. in lecto et nitrum 
tritum pulver in ipsa aurem mittis et 
acitum acrum tepidum supermittis, Si 
autem ex ea aegritudinem sonus aurium. 
faerit generatus, absenti decoctionem 
famentas et oxyrodinum micis in au- 
rem, aut ex rafani folia sucus cum oleo 
roseo, ant. porri. sucus eum lacte mu- 
liebri aut cum oleo roseo, aut cocu- 
Si in aurem aliquid faerit ingressum. 
Quot si in aurem lythargirus aut faba 
aut fenus aut aliquid bis similia in aure. 
fuerit ingressum , involves spatomilem. 
summum lanam et legas, et sic in tere- 
bentina intinctam in aurem mittis et 
leviter quod in aurem est. adgluttinatum. 
"wahis. Non aute obaudientem om- 
nino, sternutamenta movis in naribus 
adhibitum pulver, hoc frequenter facis. 
donec exeat; donec autem intus est in. 
aurem si inflammatio aut spasmi acce- 
dant et si animal fuerit cui ingrediatur 
jn aure, scamonia resolvis acelo aut 


absenti sucus aut peucidanum aut 





338 ORIBASE, EUPORISTES, IV, 40-41. 


—À. qubas quidam vel casto- sulfor et nitrum cum suco nf 
wm vei maro muescunt. mittis. 
3 m aure? chni icederit?. 
uns α΄ = are abquit* ince- 
wt. wmm «mmi lvtharpirus* aut 


πανκ. eus m spatomele*? lana et 
mEneuS m wrebemüma, et in aure* 
"ner mufzs et cam adesenrit mitius 
mms ‘und = nen ebendiat, sternu- 
=" Jrbes adlubes et tunc ore 
we res“ aperias ex ipsa commotione® 
es at cent: nam facta jam sta- 
=”. mbar qued dadem intravit et 
= ‘reseenter fceadem est donec 
——- jm n° rates permaneat?!, 
cs Romane qemmi superveniunt et 
m pence sent Qued si aliquod? 
m— = ame” furt ingressus, 
ame vis acete et meymatizas * 
mt mc? aberat: similiter aut peuce- 
mma Ὁ mat sudfur et ποσα ? cum suco? 


tm πα νου. 
- Currrag xt, t. V, p. 725.] 
lei rmm x m amre fant. Ad, vermes si in aures fuerint x 
Terms vero imtrimscus?) factis et In aurem autem poros vel in 


erm om ra eur mürantes acitum® loca aurium vermes innatos, 
suerem "nsüilas. sut capparis?sucos?, autem capparis sucus aut cal 
wt παπι «ces ?, aut elleborum — sucus ant elleboro albo cum vin 


"ium -:mm ne tnim mcymatizas!, — incymalizatus. 

* cuCminr. — * mmer& — ? aun. — ! inceciderit. — 5* agn, — * ab 
^ eue — " ἄσεσατα — ** hi requieverit. — ** spatumeli. — ** avri. - 
n — * xeremmta. — © sans — % commucioni. — ** stacioni. — ? s. 

«rmaniit. — ^ alruni. — 7 aan. — ? incimatizas. — 7 sucus, — ? Ρὲ 

nue — C cwm — Caar. ati: ! vermis. — ? vermis. — ?. intrinsecus. — 

"omvum. o Bem. — ^ capere. — * sucus. — * calamentis. — '* sucus. 


"uit 6b. 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, 42.44. 559 


[ CuaPrTRE χω, t. V, p. 726.) 


es! in auribus ex.stentes?. 


plurimae? sordes* in auri- 
* collectae*, nitri assi pulver 
ittis et supermittis* acetum 
ludis et sic nocte? perma- 
| alia vero die labas aqua et 


Ad surdores vero factos in auribus. 


Nitrum assum pulver mittis et cum 
lana claudes et totam noctem sic esse 
permittis; posttridie enim lavas cum 
aqua et oleo calido. 


[ΟΠΑΡΙΤΑΕ χα, t. V, p. 736.] 


ld aures! humidas. 


* vero humidas , ita ut ex eas 
mor decurrat, miscos? in 
olutum incendis οἱ teris*; 
re* per fistula? ipsum? pul- 
in aurem? sufflas, aut galla 
et trita similiter uteris aut!? 
sta et cum oleo!! extincta? 


Ad aures humidas. 


Miseos assas in lenteo legata et teres 
et sufflas, aut gallas teres assas simi- 
liter et uteres , aut stiptiria assos et te- 
res, oleum subfundes et insuflfas. 


[| CuaPrTRE xLIv, t. V, p. 726.] 


ses! εἰ in aurcs crevcrint. 


auribus? ulceratis caro su- 
3 et. fecerit inpedimentum, 
medicamen quod celeriter 
auferre : (eces* vini siccas 
viva et gutta prima resoluti 
Tassitudinem? cum lana in 


ligata adponis. 


Si autem supercreverint caro in na- 
ribus, aufert hoc citius: fecescum calce 
viva et lexiva de saponariis trita, 
clyodes modicum cum lana et spato- 
mile adpones. 


1: ! surdis. — * exsistentis. — ? plurimi. — * sordis. — * fuerit. — * col- 


ari. — * sipermittis. — * nocli. — '* permaniat. — Cm». xin : ! auris; — 
' miseus. — * lentio. — ? et addit. — * pulver. — ? fistola. — * ipsa. — 
et. — "' styptiria. — | olio. — !? stincta. — Cua. xtiv : ! carnis, — 


* sapercreverent, — * fecis, — * calci. — * primi, — ? grassitudini. — 


ORIBASE, EUPORISTES, IV. 45. 


[Cuaprrus xxv, t. V. p. 727:] 


LXXVIIIL. Ad parotidas. 
P Parotedas! non ut* in aliis locis in 
flammationem patientibus quae? repri- 
mant! utimur medicamenta®, sed e* 
contrario quae? extrahire? valeant? mo- 
Jestantem humorem festinanter adhi- 
bemus, ut ex profundo adtrahire!? in 
cute valeamus, servientes! naturae ut 
per apostima digerendo! sanemus et 
febrem quae! per parotedas frequenter 
est anputata ?*, [n requie! aegrotus om- 
nino habendus est et miligatibis et di- 
gestibilibus? medicaminibus congre- 
gatis humoribus sunt inponenda; id est 
panis mundus in aqua infusus et cum. 
oleo!" roseo tritus cataplasma inposita. 
mitigat dolores? et pus trahit? fre- 
quenter mutata , et farina tenuis tridicea 
cum?! oleo?! et aqua? inposita similiter 
operatur. Quod si fabae aut hervi*^ fa- 
rina in mulsa et oleo** roseo coquas et 
inponas, mirabiliter facit. Pus vero 
facto? scarpello? aperies et postmodum. 
diaforeticis** festinanter? uteris medi- 
- camen. Quod si duritiam fecerit, malac- 
tica addimus medicamenta his qui ex- 
traunt? medicaminibus. lllas vero 
parotidas quae non cum humorum pon- 
dere, sed parvo motu? accedunt, sed 
nec humorum supercurrit® plenitudo 
et neque dolores? sunt violenti et ne- 
que ut pus faciant?! apparint? signa fa- 


q 
?. degerendus, — ^ qui 


?* olio. 


?' modo. — * sipercurrit, — 


XXXV Ad parois ο 

Non sicut in aliis membris ανα. 
mationes habentes utimur in parli 
quae raepremunt,, et contrarioanlen sd 
parotidas adhibenda est curalio, sel et 
quae adirahant quod Greci el ve 
cant. Festinanter igitur quae moleüni 
humores ex profundo trahere ad colen 
et cooperare consentiendo nature, ut 
apostema fiat el erumpat foras, uifèbres 
anpotetur quae molesta erat nt re 
quiescat permiltenteg, mitigantes ln 
lum et digerentes humores εἰ in fa 
versas evacuare festinantur. Duran 
autem si videtur esse, admiscimus mi- 
lactica lotices. Mediocres autem par 


cataplasma et medicamenta diabreici 
qualia sunt sive Mnaseu aut diacylon t 


re ee à scalpelum, — 
re ficiunt, — * apa. 





505 ORIBASE, EUPORISTES, IV, 46. 
pm et maxime Galeni?, ant certe!* 
omnibus probatum dia!! anemones?! em- 
plastrum , aut de cocleis!? medicamen. 
propriae ad haec confectum : murra 
+ ἓν libana + i^, cocleas integras cum. 
carnibus suis qui in petris sunt minutas 
numero duocentas; quibus tritis addis. 
murra et tus masculum οἱ ovarum al- 
bumen duas, et facto medicamen deraso 
capite?? linteo?! inducto superponis die- 
bus nove continuis? permanstirum. Et 
si malis diu infectis permansit humo- 
ribus, tertio eodem modo inponis. Post 
haec localibus subvenies curis naribus 
specialiter adhibendum. Polipis vero 
inaerentibus de mali granatià sucosi 
confices?? sic : accipies? aequaliter ex 
acidis et dulcibus sucos mala granatae 
maturis et recentibus, contusas exprimis 
sucos et in vas stagneum mittis οἱ 3 pri- 
mo modicum? ad ignem * coctum ut vi- 
deatur conpetens humidus aut liquidus. 
[197] eflici; deficiente vero per aliam 
coctionem humorem , mittis in mortario 
et teris fortiter et facis colluria® pertu- — durior fuerit, acidas, et si gravamen fit 
suris narium: conpetentes?* et ubi opus — collirius adhibitur aut semper nee 
cst adhibe. Haec ergo conpositio 
et dolorem auferit ét polippos® intra 
paucos dies tollit. Quod si humidior et 
iufusior esse? videtur® polippus, aus- 
teras mala granatas?! amplius mittis. 
Si autem durior fuerit, de acidis mali 
gronatis? aucos? amplius addis; gra- 
vante vero collyrio?! et omnino urens 
removendus est et in quo tempore eum. 
non uteris colluria?*, sucos ipsos? inun- 


ia. — ** conpetealis— 9 adbibis ien, 
gud. — din granalis, — * sucus, — * peine colloria, — * som πο 











ORIBASE, EUPORISTES, IV, 47-48. 565 


lenda aliquam, nou enim similiter pulsant in passionem meninge, sicut non 
patientibus, Sj igitur passio augmentatur frequenter et. nibil sit quod prohibeat , 
levotnmus est adhibeudus, ut obtundantur violentia frequens effusio sanguinis 
bnsentientem natura ex consuetis locis. Quot si aliquid sit quod prohibeat et 
paedam plenitudo effusionis sit multa, cum spongia temperandam est reprae- 
lhibentur, et post baec cataplasmabis de rebus stipticis nares et faciem de. sam- 
aco et aceto mixto, aut. de oba et libano mannes. Inlita autem ea loca quae 
irca patiuntur et in naribus adhibes sucum porri, aut cepis eum ovo aut libanum. 
tam cum vino et naribus inmittis, aut leporis pilos habens aliquid Limnias, 
μα calciteos assum, aut stiptiria scistis, aut miseos assum singulatim admixta. 
luaudo autem ad invicem omuia sunt adhibenda, οἱ membranam obarum assa 
Lsardinarum capita husta εἰ cinus earum cerebro inpositus, id est in bregma et 
Upertura nulle et inlenis capillos sublevatus de vertice valens: yosquiamu Z ii, 
asturio Z lii, gummen i, uteris sanguissugas hustas et cinus ejus cum aceto 
Wiset inlenis. —« 


ο xcvim, t V, p. 73s.] 


[208 w°] In ovii Dour, ivcirir 
TEXTUS να FÉLICITER vin. 


1. Ad cataru'.. 
lCatarus sollicité visitandus est , prae- 
ia^ cui origo! de capite est et prin- 
pium de naribus dirivatio. Si ergo in 
iribus permanserit, fluit humor liqui- 
as eL acer, saepius autem et cholerieus, 
tavitas fit in superciliis? et frontem. 
Hd temporibus constrictio, nares vero 
motipaatur ila ut per ore suspirent, 
iwoeatur eoriza*, Fit autem in faucibus 


Cuir, sav à! catarro, — * visedendum, — * 


= gorisa. 


XLL Ad catarra, " 
la 
De capite. fluentem  catarrum ne- 


lectus multas causas malas faeit, lo- 
flammatas enim gargareona et anthiadas 
de his mediocriter et tussis accedunt. 
diuturnas passiones non parva; aliqui 
etiam ex hoc sanguinem spwunt., multi 
ex catarro et pus jactant et ptisici fiunt. 
et voce turbantur. Oportet ergo curare. 
Ὁ qui ealarro paliuntur; mox 
minus sunt accipiendi cibos οἱ potio 
minus est ministranda et. olei yrini fe- 
cias inunguere bregma et infundere et 
decoctionem rutae et oleum laurinum ; 
conponit enim haec et inpinguat quod. 
liquidum fluit, Jubat autem et invol- 
vatur caput et cooperiatur el supinus 
preptereia.— * origo.— * suparcylies, 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 49. 


sunt eliam potiones vini et 
lis, in quo ruta viridis* decocta est. 
esit aut piperis 


sollicitius visitandi sunt un- 
lis et ceteris supradictis confectis 


rer qi ex altitudinem 


La 
Gitter teris et pulveri in lenteo raro 
legas et frecas manibus et naribus ut 
odorem adpones et ad se ut dueat odo- 
rem jubes. Taurino sevo involvis et in 
tinus coperis et cum se assaverit teres. 
et jubes odorem ad se ducere naribus , 
aut smyrnam in vino odorato resolvis et 
inlene nares pinguissime. 





568 ORIBASE, EUPORISTES, IV, ág. 


Aa 
adpositis proxime carvonibus. Interea 


cum saepius constrictionis molestiam 
praevaleant, ut flegma" difficilius!? 
egeratur, his elegmata de origano, 
tymo et ruta viride in mulsa potui 
dabo aut cum mel dispumato confecta 
dabo electaria, et pinguium ficorum 
decoctione cum supra[20g v*]scribtis 
dabo speciebus. Quod si idemtidem 
humorum multus fluxus sputorum in- 
quietando vigilias procuraverit, tunc ad 
eorum coagulatione vel digestione su- 
cus ptysanae'* dabo aut lente cum mel 
cocta, dabo omnes pultes cum piper, 
dabo et salsamenta , dabo et in nocte anti- 
dotia de pipere et murra et storace et gal- 
vano et opio confecta et cum mel Attico 
temperata. Dabo etiam et catapotia hoc 
modo confecta per triduo et mox tollunt 
tussem : yosquiami semen albu 4 vi, 
murra troclite Z vi, opiu £ i, storace 
Z 1, cum aqua facis catapotia et das! 
tres dormitu eunti. Item alias ad cata- 
rum : galvanu 4 i, stiptiria scistes Z 1, 
opiu 4 ii, cum aqua facis catapotia et 
das in nócte eunti dormitu tres!* aut 
duas aut una catapotia secundum vir- 
tute vel aetate. Item catapotia qui fa- 
ciunt ad tussem et somnum facit ; jubat 
autem et aemoptoicos!? et aempyicos!* 
et ptysicos!*, vocatur panacia Galenu : 
storace Isaurica « viii, murra « ji, 
opiu Thibeu® . iii, cum sapa facis 
catapotia et das in noctu eunti dormitu, 
ut supra. Ego autem ad longu et diu 
perseverante cataru usus sum adjuto- 
rium hoc modo; jubeo caput ungueri 
oleo nardo optimo cum murra stacte et 


" fleuma. — !* defccilius. — ! flegma. — !* thesani. — !# in nocte addit. — " i 
alas..... dormitu tres deest. — " immopthoycus. — !* inpiaebus. — !* tes 


336 


purgaivue 3 cum aceto? ttum sup- 
ulisume'/* et -getum :n acetü 2cer- 
rmu *, ionec melli- zrvudo tiat 7, et 
im mre ? qutus. 3i autem de percussu!? 
mires? "ernt mineratse?. panem © 
juum ie ‘ntrnsecus® mailem μην, 
tes 1m mei «t uperpenis* aut 
eur un 'ers cum 00 τσ S et -α- 
rerines * iut cociearim cares? teris, 
mimixza* murra ? meiiam partem 9 et 
superpunis. «^i et ieque hyari? es- 
medium aequas :suiunie medicamen 
anl. re sei murare. 


[Uaastran XL. 
La ranu μα]. 


Futur com iur? cx alique οσα. 
nur. πάς. ibanu*. ges Sumia 
beue uit. au medum cereu cactum? 
ην νο cto npestum..ta it aullu 
Tn*uu' Πτι iut Duveatur medi- 


“pers tut wilur :vam gut ubanum 


“LU DEC [dq LIST —— npusuuu 


ju Πε Πώς dures 


Usu o4 7 cures T ;nennavernt. 


evum? ae pa dazu? openntur 


αν αν ὃν Qi ours 


Mon d seti. 


emis Qe ues ?F AT TL oco Dum onmiai- 
mne ^ pers Luttes cecindur 
(o «σε amquc tud. 


ORIBASE. ELPORISTES. IV. 39-40. 


teris cum met et ponis, ant smyraum 
ter:s cum vimo vetus et mlems, aut de 
cociems carmes teris et cum samyraum 
miscis medietatem et srperponis; oper- 
tet zitem haec neque frequenter auferri 
quae superpasita sumi. 


t. V.p. 723 


Hl. [Factus anres. 

Ail tractasamtesm aures suryrnes , mes- 
ui». ijbamr. wm slenem act Same 
bene ahinatarm . certum facis pinguem 
et :npanis, ααΏα make tarbantes locum, 
aut wulfur vivum aut h banum cum pet 
liquida -ᾱ 'euteo imhreta et superposiz 
lu aurem αι παξαπα. Oeram aetem 
netindveranc κ’ aures. aude vasa hoe 
us ecu certi onüurnmuaecus mples; cm 
iem &ceavert. dbae «πας 50 
“un 2simithou crnenilj. ioeec resedit 
» couregat se Tnon bi smaoroelas dt 
urbus enr C6 sanguis de aane 
lis. ouo mn 2 mous heu. porn secs 
"um acet mncwmatzas; dersde awim 
"nsurmp- snrunem. ruban et cla 


Suv À ας αρα Juan. ta uto on geni ποιο, sun sx bis ds 
"ACH M S cs m, (Unum - ο untileun. — À κατα, —— 7 acerca. — 
TERM ur — |! weg. — 7 cups — 7 cunees — 7 nee — 
^ νου. "oap  rpeuis — eue, — C ολες — 7o carus — 9 ga — 
*— νετ. Omer cato c 05 esan. — ! nemaamentuum. — (1:72 ον 
Piu Due LCA, — AU. — neun — neutre. —" LS 
* «uns. & «rate - arr — κατα, — nml. — ^ cene& -  ÆT 

* wma. ωρα "AL 0 


| 
| 
| 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, Κο. 


aS sanguinis? mon faciat, 
porri sucos!! cum aceto miscis et incy- 
matizas®, et si his missis adhuc fluit 
sanguis, robi? eymas* aut folia et galla. 
in acito coquis?^; sucum ipsum cum 
suco porri? incymatizas?. 

Aurium sonitus vel tinnitus subito 
factus, acetum cum oleo roseo?! mix- 
tum in aure? infündis aut cyminum 
tritum ad mellis spissitudinem factum 
Quod si his adhibitis tinnitus perman- 
serit aurium, jacere facis hominem in 
aliam partem auris , οἱ denitro? pulvere 
farlo aurem quae sonitum?! habet** 
replis® et acetom. aerum?* tepidum. 
sopermiltis*?, Qui aulem ex negritu- 
dine? sonitum aut tianitum aurium 
habent, absenti decoctione# fumen- 
tabis , post baee oxyrodino infundis aut 
rafani foliae sucus cum oleo? roseo aut 
porri sueus cum lacte? muliebri aut. 
cocumeris agrestis [195 v^] sucos* cum 
oleo roseo permixtos # ; incymatizas à 
castorium'? cum aceto vel irino aut 
laurino oleo** aut. huic mixto castorio 
smt conficis de castorio et miconiut” 
aequale, teris cum aceto aut. lacte? 
muliebri, facistrociscos eL uteris, Quod. 
si simul et sonus est et ioflammatio, 


Jawrinum oleum?! coicis si habunde ii 


est? aut in quo ex amaris?! nocibus ex- 


!* trumbam. — * 
—"q el — τὸ purgari. 
— " intro, — * oon addit 


sanguinem, — " sucus. 


557 
fosymalinu, ail rule i jac 
cocta sucus ejus simul miscis et incy- 
malizas. Ad aurium tinnitum. Quibus 
enim de subito sonus aurium fit, aceto 

cum oleo roseo incymatizas, aut cy- 
minum et oleo ad mellis spissitadinem. 
factum, ant de cocumeris silvestres ra- 
dicibus sucus incymatize. Si autem. 
perseverans sonus diu permanserit, in- 
clinas patientem in lecto et nitrum 
tritum pulver in ipsa aurem mittis οἱ 
acitum acrum tepidum supermittis, Si 
autem ex ea aegritudinem sonus aurium. 
fuerit generatus, absenti decoctionem 
fumentas οἱ oxyrodinum micis in au- 
rem, aut ex rafani folia sucus eum oleo 
roseo, aut porri sucus eum lacte mu- 
liebri aut cum oleo roseo, aut cocu- 
meris agrestis foliis suens incymatizas. 
Si in aurem aliquid fuerit ingressum. 
Quot si in aurem lythargirus aut. faba 
aut fenus aut aliquid his similia in aure. 
fuerit ingressum, involves spatomilem 
summum lanam ct legas, et sic in tere- 
bentina intinctum in aurem mittis et 
eviter quod in aurem est adgluttinatum 
trahis, Non. aul obaudientem om- 
mino, sternntamenta movis in naribus 
adhibitam pulver, hoc frequenter facis 
donec exeat; donec autem intus est in 





ix ORIBASE. EUPORISTES, IV. 4o-A1. 
mur vudne mais wi caste- sae ct mirum cum sero rami 


LR *"- nsum, nmemr. muss. 
3 mam" aupmr πσπωγι” 
“nc - n aure? ant ee 
mci πα am cuharprus 5 ant 
τας Ce αἵππα Ne SNNIZ cT ELVE DE 
ever Ίσα on save" haee et 
NIIIIS qm EPS. © I ame 


Ars τετ. V. τσ. στὸ. 


a. APUmS 0: on EST WM. 4 vermes 5i in aures fnerint generali 

— A Π rv ‘ns ος I- aerem autem poros vel in caetera 

-ec o mme cU fum ua 10cm vermes jnnatos, mitie 

ή σας. ας. sif ους SUIS.  gc^20m Carqaris sucus aut calaments 

“un rss cum" me sieeeimm s<ss act elleboro albo cum vino mulie 
DA cnm ών ποσα ITCOVIBMLIR -. CECvmat:ratus. 

-c:cu sut — πι. — | meexrt — © sen — 7 x — 

σα mes -Ἡ ας cequmeemzo — 7 spatumeli. — ** αστ. — a 

- * lupi — as — " emma — '! siacioni. — " s dent. — 

alla - 7 mr. — ^ cx-at€zas. — : sucus. — ^ peucdem. 

cun $COL vera — * versus. — ? intrinsecus. — * poo 

κ - unm nam nu — " calme. — C secus. — "wr 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, 42-44. 


959 


[ CiraPrTRE xL, t. V, p. 716.] 


Ad sordes! in auribus ex.stcutes?. 


Quod si plurimae? sordes* in auri- 
bus fuerint? collectae*, nitri assi pulver 
in sure? mittis et supermittis* acetum 
et lana includis et sic nocte* perma- 
neat!*; tota alia vero die labas aqua et 
oleo calido. 


Ad. surdores vero factos in auribus. 
- La 
Nitrum assum pulver mittis et cum 


lana claudes et totam noctem sic esse 
permittis; posttridie enim lavas cum 
aqua et olco calido. 


[Cnarrrng xz, t. V, p. 726.] 


Ad aures! humidas. 


Ad aures? vero humidas, ita ut ex cas 
aliquis humor decurrat, miscos? in 
linteo* involutum incendis οἱ teris*; 
facto pulvere* per fistula? ipsum? pul- 
ver [196] in aurem? sufflas, aut galla 
agiana usta et trita similiter uteris aut!? 
stiptiria" usta et cum oleo? extincta? 


insufilas. 


Ad aures humidas. 


Miseos assas in lenteo legata et teres 
et sufflas, aut gallas teres assas simi- 
liter et uteres , aut stiptiria assos et te- 
res, oleum subfundes et insufllas. 


[| CuaPrTRE xLiv, t. V, p. 726.] 


Ad carnes! si in aurcs crevcrint. 


Quod si auribus? ulceratis caro su- 
percreverit? et fecerit inpedimentum, 
hoe uteris medicamen quod celeriter 
eam possit auferre : feces* vini siccas 
eum calce? viva οἱ gutta prima‘ resoluti 
ad mellis crassitudinem? cum lana in 


spstomile ligata adponis. 


Cua». xum: ! surdis. — ? existentis. — ? plurimi. — 


Si autem supercreverint caro in na- 
ribus, aufert hoc citius: fecescum calce 
viva et lexiva de saponariis trita, 
clyodes modicum cum lana et spato- 
mile adpones. 


* sordis. — * fuerit, — * col- 


lgeti. — ? auri. — * sipermittis. — * nocti. — '* permaniat. — Cnap. σης ! auris. — 
* auris, — * miseus. — * lentio. — * et addit. — * pulver. — ? fistola. — * ipsa. — 
* auri. — '* εἰ. — ΙΙ styptiria. — '* olio. — "^ stincta. — Cuar. xtv: | carnis, — 
* eribes. — * supercreverent. — Ὁ fecis. — * calci. — * primi, — ? grassitudimi. — 


* spatumeli. 


zb 


6FEIESSE EUPORISTES, IV. £3. 


Cx. rzTLE χιτ. t. V. p. 527. 


SITE 4a pGCUMAMÓS. 


Zur nmm oin! n aus dec χη- 
Lac : en DELtrLIT* CUAEC repn- 


2 om : 
uuo τὰ” το Σιάμ Sequenier 
ο RUDIZL - OL “Dur U ReEDDS 08D- 
X— Liezzre rx εξ maires ee dr 
απ στον  -RÉCOCAILGGDLS  CRfTC- 
Z3: 2m σα SL mmpOmenáia: MK est 


EBSDIS Lic e pus talc? fre 
rie στ τσι ‘le ESC t» 988 
LIC T. ami .rmeezi «πω πετ 
ee. ον. ς ibat εν der. fa- 


* 


- 
Loicrü TAM 


AXXVIII. Ad parotidas. 

Non sicut in alis membris infimm- 
matienes habentes utimur in parotidn 
quae raepremunt , et contrario autem ad 
paretdas adhibenda est curatio, sed es 
quae adirahant quod Greci elircis το- 
cant. Festinanter igitur quae molesiaat 
Lumorts ex profundo trahere ad cotem 
et cooperarc consentiendo nature, st 
apostema fiat e! erumpat foras , ut febres 
anpotetur quae molesta erat ut re- 
quiescat permittentes, mitigantes tan- 
tum et digerentes hamores et ia pos 
versas evacuare festmantur. Duritam 
autem si videtur esse, admiscimus me- 
lactuca lotices. Mediocres antem paro 


tedas quibus neque plenitudo est quod - 


supercurrat neque dolores sun! violesli 
neque poris apparitio caerte, facile s 
namur fumentationibus de salibus e 
catap asma et medicamenta diaforetia, 
zai. sunt sive Mnaseu aut diacvlon et 
eorum quae sunt malactica ceruta de 
buturo et vsopo confecta, cvrices buste 
ct porfiras cocleae et hostreae; hi tales 
Juris et diuturnas parotidas super- 
Pea jJubant. Fiunt enim sine putre 
faction: m ct sine mordicationem med- 


- DI Lea EL p.c- 

uo. ET I rec Lf. wed cemen non solum in his cenus ipsarum, 
ZEE T LT peLÍiaas ed multo magis si vetus adipem porc 

. 2 ze cum absque sale admisceaiur; sin 

. 020b jCofi&tnoi:conpgni i molesta enim digerit hoc omnes diu- 
rés. ὃν — fe —" qu. — * repremant. — ? medicamen. —" se. 

- c7 — Ἰωμα — C'o actrabere. — !! servienüs, — '* que. — 

270 - too =. ieu: δε — ^! requiem ergo. — |" degestibilibas — 

se 7 eo — 5 nu a tum cet— © oho. — ? aquis.— * berb:. 

ο l.l -lascni'mm. — Ἡ deafoniicis. — 3 [Bstinanter. — er 


1 T Ot. - " ldons.—* faciunt. —95 aparint. 


ORIBASE, EUPORISTES, 1V, 45-46. 


Aa 
eile? sanamus fumentando?" de sale- 


mors” et cataplasmas? et medica- 
menta" diaforeticat! inponimus , quale 
est Mnaseus aut [19 6 v*] diacylon? et 
mollissimo ceroto ex butyro * et ysopo 
facto. Cirices* ustae et pur[purjae" et 
estreae in scirosin parotidis hutilis- 
sima sunt medicamina et maxime si 
diuternae sunt parotidse®. Fit autem 
sine molestia" vel? aliqua mordica- 
tione? medicamen ** et non solum 1ρ- 
ses Cineres earum, sed et multo** magis 
si adipem porcinum veterem sine sale 
vel ezalatum** admisceas" ; sine aliqua 
enum molestia digerit" omnes longis 
sumas inflammationes", utique vel si ex 
roumatica fuerint pessione* exortae. 
Jubet autem ad si jam sciron factam 
esricae coctae*' in aqua maritima aut 
salen similiter" et lupini farina cocta 
eum mel et modicum calcis vivae ad- 
mixte et inposita. Nam et si terrae ma- 
juma * viridem tritum inposueris, spargit 
duritias parotedum **. 


561 

La 
turnas inflammationes, utique reuma- 
ticas exsistentes sanat. Jubat autem eos 
cyromenas parotedas caricas coctas in 
aqua maritima aut salemoria , similiter 
et lupinorum farina cocta cum mel, et 
modicum calce viva admiscentes cata- 
plasma inponis. 


[CuaPirRE xLvi, t. V, p. 718.] 


LXXX. Ad ozinas e[t] polipos? narium. 


Communis* est curatio orzenis? et 
polipis* adhibenda, ea quae desiccent 
caput malis et acribus* humoribus oc- 
ewpatum et conroborent loca. Deraso 
igtur caput, inpone* emplastrum dia 
itheon? aut varbara* de vitumine et pice 


XXXVIIL Ad narium passiones. 


Communes curatio ozyne et polipo- 
rum est; desiccare prius et conroborare 
caput oportet et superponenda sunt 
ergo et diamones implasum aut de co 
cliis qui hoc modo conficitur: smyrnes, 
libanu ana 7 i, cocleas minutas et albas 


9 et facilis. — ? fumentandum. -- "* salmoria. — ?* catsplasma. — * medicamen. — 
*" deaforitica. — ‘ quali. — *' diaquilon. — '* butero. — "** facti. — "' caericis. —. 
2 — " ostriae, — '* hutilissimas. — '* parotidi. — *' molestiam. — ** vel deest. 
— # mordicacionem. — '' medicamentum. — multum. — "' exsalatum. — ‘’ admis- 
ces. — " degenit. — ** inflammacionis. — *'^ passionis. — *! cocti. — ** similer. — 


9 salvam. — * parotidum. — Cusr. xtvi : 


* pulippis. — * agribus. — * inponi. — ? 


VI. 


! pulipus. — * cummunis. — * ozinis. — 


ythioe. —— * varbara deest. 


30 





ORIBASE, EUPORISTES, 1V, 46-47. 


πι HET 
secundum loca ipsa quae perforata sunt. 
et ad nares? per palatum vadunt pinnis 
aut lana insoluto® spatomeli! adhibest; 
sed et diafriges! medicamen consumit 
polippos! adhibitus multis temporibus. 
Quod si baec # mordicare videtur, ro- 
sae tritae pulvis adhibitus mirabiliter 
jubat. Ad delicatas et molles? vel te- 
mera natura consistentibus certum est 
quod talia medicamenta frequentius 
sunt ntenda; labare autem. debet? ex 
«ο ipso liquore. 


ki 
M 
poribus, Si autem alicui spissus est ni- 
mis et haec mordicationem facit, rosae. 
iritae pulver adhibis, mirabiliter jubat. 
Qui molles et humidas habent carnes 
manifeste, quia frequenter oportet talia 
omnia adhibere; lavavit autem ex ipsos 
liquidos humores necesse est. 


[Ciarirne κιν. t. V, p. 73o.] 


Uleera vero naribus facta curantur! 
Arociscis? Andronio aut Poleido? reso- 
Jatos! cum vino, interdum enim dulci, 
interdum vero austero, saepius antem 
cum acito*, Si enim acredo* humoris 
efiluit aut currit! de naribus, insanabilis 
est ulcus et maxime si cum odore* 
foerit pessimoet potredine?, Haec ozinas 
appellantur?*, id est putidas". Curabis 
autem eas calamenlis sucu* incymati- 
Tati ant herbae ipsius siccae? pulver 
per fistula? insufflata fortiter. Crustas* 
vero quae "^ interius fiunt ut proiciantur, 
stermntamenta. adhibes", ellebori * alvi. 
palver per nares! ad se trahendo quam. 
plurime®, et cum  projecerit crustas?* 
langis. loca fecias! cum mel et inun- 
gues? poros calciteos? aut caleantu?* 


Quod si in poris narium ulceratio 
faerit faeta , curantur Andronio trocisco 
aut Poliidure solutus cum vino , quando 
quidem eum dulce , quando autem cum 
austro, saepius autem et cum aceto. 
Si qua ergo acer solus humor super- 
currit in naridum porus, difficilior ad 
sanandum uleus exsistit sine odo- 
rem malo sit. Si autem cum acridinem 
et putridinem sit, quando supercurrit , 
ozyne fiunt, Curantur autem haec ca- 
lamentis sucus frequenter adhibitur aut. 
ex ipsa calamenthin sicea pulver cum 
fistula insufllas , aut pulver cum mel in 
naribus adhibe. Si et sternutamenta mo- 
ves ut crustas ex ulceribus cadant, elle- 
borum album pulver ut sternutit facis 





b OEIES5E ECPOBISTES. IV. 67. 
uu 


la 
un mc. 5 mnen üüntumwe e cum — past benc undis de facis cum md. a 
απ. τοᾶτας mms. aux alles Se sales parus de calciees et cms 


ton odeurs c α΄ πάπας ou el Se enden vetusta sent uen, 
po y hnammenm haee πμαζσπσασαι et actes sacre eus 


creer te ms. quels 
ec un c—mr «ή LL 5. cle 
ον... ne ve Loo lan” 
—. mm mi es © cn 
ναι s rer emen αά αλα, 
ours. απ mnt me — : 0m 
ürc ns ass mec cuum € € 


Xl*. Ac fusum ampiuaa ac θα τλας. 


της 4 CT Ηστ. «Arncums müuennsta vemas naribos. movitur Bem: 
ARTS Tmeacen gmniecnüumamüir. je ect íeampere vocant simpliciter sasgegm. 
- vu [umm < tacite ie jyamems ev «un vortus. sin minus solvitur de 
i:  z-ncedu dan umamünss eût (re κ accedat fluxus san-ninis, sarpias. 
cm e fr sanenms € cmentbegut cca est adsumends materia que 
ma. * antem numu sc cbr sanpemos et smrosbetor et frgdes fat et 
s bolt 4unrA-co nu cun» ist. verre fe«baare ut ad'ubetur infirmam 
mm. fnecmm- €um πυππιὰ παπα » incomobes sd'etorss. interdum et prob 


ar: 'wunnmtn. - ^ mumarrun adum. — ^" a2 narm mah okutis. si maris some. — 
δι... "once — C ασ — 7 asma — Ὁ cakanto. — 9^ agat. — 
"oam * cw. — " cmw"imPune — " mural — * Ευ — ® csko -- 
Ones 0. . 5 ares «σον — Uo ones — © Etagero — * sim. — 
oso. e€c.o— Coon amme. — *" arms — © qued derst. — * mirtile — 
*ocnewesegew oc. — © nameus warm 


S .. mA unu Τσ, v eus n dar» ie p-ec su dass les trsdu-tion: latines d^ 


Chit AN 0 TR 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, 47-48. 565 


benda aliquam, non enim similiter pulsant in passionem. meninge, sicut non 
patientibus, Si igitur passio augmentatur frequenter et. nihil sit quod prohibeat , 
flevotomus est adhibendus, nt obtundantur violentia frequens effusio sanguinis 
consentientem natura ex consuetis locis. Quot si aliquid. sit quod prohibeat et 
quaedam plenitudo effusionis sit multa, cum spongia temperandam est reprae- 
mere sanguinem. Inprimis igitur cum aqua frigida, postea autem et aceto admixto 
adhibentur, et post baec cataplasinabis de rebus stipticis nares et faciem de. sam- 
suco et aceto mixto, aut de oba et libano mannes. [alita autem a loca quae 
circa patiuntur et in naribus adhibes sucum porri, aut cepis cum ovo aut libanum 
tritom cum vino οἱ naribus inmittis, aut leporis pilos habens aliquid Limnias, 
aul. caleiteos assum, aut stiptiria scistis, aut miseos assum singulatim admixta. 
Quando autem ad invicem omnia sunt adhibenda, et membranam obarum assa 
et sardinarum capita busta et cinus earum cerebro inpositus, id est in bregma et 
copertura vlle et inlenis capillos soblevatus de vertice valens : yosquiamu Z ii. 
casturio 4 iii, gummen Zi, uteris sanguissugas bustas et cinus ejus cum acelo 
deris οἱ inlenis.— 


[Cuarrrng uv, t. V, p. 734] 


[208 v'] Ix nomise Dominr, sciri. 
TEXTUS LIRE PELICITER VENT, 


L Ad eataru". 


D Cutucus solfiché risitends test peto- 
terea? cui origo* de eapite est et prin- 
cipium de naribus dirivatio. Si ergo in 
maribus permanserit, fluit humor liqui- 
dus et acer, saepius autem et cholericus, 
gravitas fit in superciliis? et frontem. 
el temporibus constriclio, nares vero 
«eonstipantur ita ut per ore suspirent, 
et vocatur coriza*, Fit autem in faucibus 
et mobit frequenter sternutamenta cum 
Aussicula et asperitate faucium et vocatur 
broncos. Tertium vero genus, qui pul- 
mones vel loca videtur infundere , eam. 
Greci catastasmon appellant , gravitatem. 
facit pectoris cum tusse molesta vel 
aliis plurimis signis quod longum est 


ΧΙΙ. Ad colarra. 
la 
De capite fluentem. calarrum ne- 


glectus multas causas malas facit, In- 
flammatas enim gargareona et anthiadas. 
de his mediocriter et tussis accedunt. 
diuturnas passiones non parva; aliqui 
etiam ex hoc sanguinem spuunt , multi 
€x calarro et pus jactant et ptisici fiunt 
et voce turbantur. Oportet ergo curaro 
omnes qui catarro paliunturs mox 
minus sunt accipiendi cibos et potio 
minus est ministranda et olei yrini.fe- 
cias inunguere bregma et infundere et 
decoctionem rutae et oleum laurinum; 
conponit enim haec et inpinguat quod. 
liquidum fluit. Jubat autem et invol- 
vatur caput et cooperiatur et supinus 


Cor. suvi i! eatareo, — * visedendum, — * preptereia.— * origo— * supereylies 
gor. 





580 
dun Greci aemodian vocant ; remedium 
est porcacla herba masticata aut sucus 
ejus in ore tentus, et oleus* si in ore. 
teneatur anputat? aemodiam dentium, 
quam nos rustice?? spavescere dicimus 
dentes. 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, 63-65. 


[Cnarrrne zxiv, t. V, p. 743.] 


Ad dentientes? infantes. 


lafantibus quando dentes? nascuntur, 
si coeperint? gingivas* eorum dolere et 
parentes inquietare, laclem catulae* 
gingivas perungue* aut leporis cere- 
brum, et si in cibo detur jubat. Quod 
si duriter dentiuntur, cyperu? cum su- 
sino® et butyro" inline? gingivas, 


Ad custodiam dentibus ne doleant. 

Tytimalli radices coquis! in vino ut 
ad medietatem? revertatur, bis in mense. 
si ex eo laverit”, non dolit dentes, Op- 
timum autem est ut non doleant dentes. 
hoc medicamen, sed et roborem -den- 
libus praestat eum. decorem : leporis 
caput ustum teris et dentes fricas*. 
ltem* sales et mol teris simul, donec 
ceroti babeat? crassitudinem® et ligas in 
mundo linteo*, et ustum teris , cui addis 
modicum irei'? pulvis et uteris. 


* oleos. — 
——* gengis 
lini, — Car, 
* aliut addit. 


* amputat, — 
—* catuli. — 


Ad infantes quibus nascuntur data. 

Infantes quibus dentes maseuntur d 
dolent, lactem catulae inlenis gings 
aut leporis cerebrum inlenis; fact iam. 
et mandacit. Si autem eum difficultate. 
dentes nascuntur, eyperuim susinum ét 
butyrum inlenis ubi nasci habent, 


[Cuaerrne xxv, t. V, p. 743] 


LIL, Ad dentes dentefrieium ne doom. 

Titimalli radicem coquis in vino ut 
ad medietatem revertatur, bis in mens 
ex hoc layas os et dentes οἱ numqu» 
doles. Optimum autem ad consemn- 
dum ut non doleant et confirmentur et 
honesti fiant qui subter continentur 
smygmata : caput leporis bustum terisét 
ex pulver ipso fricas dentes, aut lon 
cum mel teris donec ceruti babeat qu- 
litatem, in lenteo mundo legas et lu- 
tulas, et sic admiscis yreus modicum & 
uteris, 





568 ORIBASE, EUPORISTES, IV, 49. 


nabe-et Saumemt3 . Gabe et m nocte anti- 
aU Le pere et 15z-Ta e storace et gal- 
ποσο (X ec Ceréccza €f cam weed Attico 
Enr az «δα sam (X οκαροξα hoc 
mer “ant zer © et sam tellunt - 
apeem — "nRIDLGEE: seen αμα © vi. 
mur» TRI — ou. — 1, Werace 
— .. CJ4m ApLa 299 cacapatus et das? 
TT ἄππεος CuamES Aem ais ad cata- 
πα ων 20. TOÛTR xs 21. 
WI ll CL ADIP Lc CMGpota et 
_— RARE PL! SVTLA tres“ aut 
Dux AL Lil IpugwCa ecumkum wir- 
na s Auc LE oENNWCR qui fe 
Sci. 3 Lt c4 «mal ixct: jubat 
MONT oci ἀκσὼ Ὅσ αν τς aempuxcos;! 
δν "Soo οσο mac Galena: 
UURT GMPLTOUS © 32. Ta = DLE. 
vie UnMu?9 2 .. ncm spa fac 
SALA Nd A LER B τος afi dermuti. 
a NUE lv oil πας werw et diu 
οποία σα ας TES «lm aduto- 
taci BN ΣΑΝ IDD capat ucgcen 


MUR LUN) οσο DOLI σσ £üete et 
beoe Cowweas — Sega. — ^ thesani --- in nocte addit. — " es 
PO Au a TS dex — 7 DCEXwX Aw. — ^! inpisebes. — 19 tessecus. — 








ORIBASE, EUPORISTES, IV, 53. 


571 


[Craerrng ut, t. V, p. 735.] 


Ad! sicodes in faciae natos oncor*. 
Galeni 


P Sicodes veros Ί faciae faerint natae, 
Galeni curatio est : lythargyru?, míscos* 
crudu* aequalia pondera teris et cata- 
plasma inponis aut glute pisciaa, id est 
tectonicae sola inunguis. Item aliut for- 
fus : clateriu*, sales orectus, aequalia 
pondera cataplasmabis,, tangendo spatu- 
mele* humido medicamen saperponis. 
Uterisautem lino semen tritu cum aqua, 
humectato* enim ulcere". Ex quibus 
vero aqua munda defluit!*, utere tro- 
<iscos Andronios !!, — De exanthemata '* 
jm faac. Si autem. exanthemata? in 
faciae nata fuerint, lammina ferri ca- 
Áefacta?* supermittis ligna paliuri'*, et 
sucus quod inde fluit? inunguis!, aut. 
myrta!* teris cum vino et inungues?t, 
aut calcantu aceto solutum inungues. — 
Ad leuticlas in faciae vel quidquid his 
similia surgunt Galeni. [198 v°] Vitis 
silvaticae votri?! efilas et spilus et quae- 
cumque his similia sunt in cotis summi- 
103" facta sanat. Amygdala vero amara. 
iles. purgat. οἱ radices arboris ipsius 
foclae οἱ inposita tollit. 
Cosius ad efiles facit cum ydromelle 
inlita; brassica inposita? cataplasma 
urat. efiles, lentigines* et alia his si- 


XLVL Ad cos quibus in barba ficodes 
consurgunt, κ 
Litargirum, miscos crudu aequale 
teres et inlenis, aut gluttit hictonica 
sola inlenis. Aliud nimis validum : ela- 
terium, salesorictus miscis et calaplasma 
inponis cum spatomile liquidum medi- 
camen. Post autem medicamen, super- 
poni opus est lini semen tritam cum 
aqua; liquidum autem exsistentem ul- 
cus, a quo aqua munda currit, uteris 
Andronium trociscum, Exanthemata 
autem in facie, ferro calefacta super- 
ponis lignum paliuri et quod ex illo de- 
fluit tollis et lenis, aut myrta teris cum 
vino et inlenis. ia 
XLVIL. 4d epilas et spilus et lentigines. 
Ampelo ephiles, id est maculas et 
spilus quaecumque talia sunt in cute 
summa curat. Amigdala amara maculas 
purgat οἱ radicés arbores ipsius cocte 
οἱ cataplasma inposita. Costus ad ma- 
culas facit eum ydromelle. Brassica ma 
culas et lentigines et quaecumque rugis 
his similia sunt mediocres purgat. Os- 
sus sepiae hustus ad maculas et lenti- 
gines facit. 


milia. Osirea usta ad efilas et lentigines 
facit. 

mar. vu : À ad deest, — * nalus uncos. — * litargero. — * misius. — * croco. 
— * dlaterin. —? . — * humectat. — * ulcera, — #* defuit, —  trociseus 
"Andrenius, — "* exantimata, — ? exantimata. — "^ fuerit.— " cilifacta. — "ροή, 
— "fuit, — '* autem addit. — " murta. —  inunguis. — ? butri. — " sumitatis, 


- * extaplama inposita... 


inunguis. 
brassica inposita decrt, — " lentiginus. 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 55-57. 


973 


[CuaPrraE Lv, t. V, p. 733.] 


LXXXI. Si sub ascellas malus fuerit 
odor. 


Si sub ascellis! malus odor fuerit, 
inungues? cum stipteria? et vino vono, 
et si cardi radix in vino cocta bibatur *, 
miricae* prestat. Item aliut : stipteria* 
humida aut rotunda 4 iii, smyrnes 
Z4 iij, cum vino teris et uteris. Item 
aliot : süpteria? scistes Z i, murra 
M, acacia 4 iili, masticis 4 i, teris 
cum aqua et tergis locum et superlinis. 


L. Ad subascellas male olentes et sudantes 


subascellas. 

*. . *. . s. . . La 
Stiptiria scistis Z i, smyrnis 4 ii, 
acacia Z li, mastice Z i, teris cum 
aqua et levas in Attico vaso; cum opus 
fuerit detergis locum et uteris. Nam si 
smyrna cum stiptiria et vino odorato 

teris et inlenis, sanat. 


[CuapiTRE Lvi, t. V, p. 735.] 


[199] LXXXIII. Ut os benc oleat. 


Ireos! infundis in vino vctere odo- 
rato, et ex hoc si frequenter os labetur? 
et teneatur? in ore* diu, bonum prestat 
edorem. Quod si nimis male* olit, de 
viso cum murra* tritum aut infusum 
labet? os οἱ si enantium* contritum; 
mesticent autem ireus* aut anissu°. 


LI. Ad oris bonum odorem faciendum. 


Tollit malum oris odorem vinus cum 
smyrnes solutus et cx co vino os lavatur 
frequenter, et vinantius tritus et masti- 
catus; masticant autem alii yreos aut 
anisum similiter. 


|i CHAPITRE LV, t. V, p. 738.] 


LXXXIIII. Ad labia scissa aut erepta. 


, Gella asiana teris , cui addis tereben- 
tena!, ysopu? et mel et inungues?; sit 
wire profundiores satis fuerint factae, 
ipaegues sevo* capruno aut bobino οἱ 
ressma aut adipe anserino*. Quando au- 
tem de vento aut frigdore finditur la- 
bias aut facies crepaverit, cera Zi, 


LIT. Ad labras exscissas aut fissa. 


Galla asiana trita pulver superpone, 
terebentina aut ysopo &ut mel inlene; 
quot si profundae fuerint fissuras , inle- 
nis capruno sevo curato aut bovino cu- 
rato aut adipe anserino. Item cerutum 
ad labra, quando a vento aut frigdore 
scinduntur aut fenduntur : cera Zi, 


Cua». cv :! ascellas. — * inunguis. — ? styptiria. — * bibetur. — * mirifice. — * stip- 
fiie. — ? süptiria. — Cuar. tvi : ! yrius. — ? labatur. — ? teniatur. — * hori. — 
*. meli. — * murram. — ? lavit. — * inantom. — * yrius. — '^ aniso. — Cnar. Leu : 


* Verrebentioa. — * vsopo. — * 


inunguis. — 


L] 


se. — * sco. — * anserinum. 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 58-59. 


PRE qui sanos. sudit haberc 
denies [199 V]. Inflammatione! autem 
supervenientem, valde calidis et eva- 
€uantibus ntimur medicaminibus , qua- 
Via sent piper, feces vini usta, pyreru'* 
et euforviu; inponenda sunt haec ca- 
vernac. Interdum etiam narcotica in- 
ponenda sunt medicamenta, praeterea 
illis qui ex nimio dolore insomniac- 
Jatem "* patiuntur, 


575 

La 
Z iii, stiptiria scistis Z ii, smyrnes ος i. 
pulver uteris, 


LIL, Ad dentes comestos vel foratos. 


De supercurrentem humorem aerum 
in dentibus efficitur; manifeste igitur et 
his hoc expedit qui eos desiceit a caco- 
cymo humorem. Plurimum enim exis- 
tentem. talem humorem, inprimis ca- 
pitis provideuda est curatio, deinde cor- 
poris totius; minuata igitur eacocymia 
ergo stipticis quae repraemant. utimur 
supercurrentem humorem;  sacpius 
enim ante inflammationem hoc si adhi- 
beatur, sanus fit patiens, Inflammatio- 
nem remota, quae sine mordicalionem 
calefacinnt et evacuant utimur; dolores. 
autem neque remotus ab eis, ea quae ni- 
miscalefaciunt adhibeamus, qualia sunt. 
piper et exta vini et piretrum et eufor- 
bium; inponere autem ex bis aliquod 
oportet in cavatura dentis, Et aliquotiens 
et. narcoticis eis qui insomnietate per 
nimios patiuntur dolores uteris. 


[Cnarrrng ux, t. V, p. 740.] 


Qualis. est galla asiana trita, lycium - 


ant terebentenae resinae collecta incisi 
dent, Prius quidem purgas et sic mittis 
din caberna dens aut cacri opio mis- 
um inponis ant pyretrum? eum murra. 
vaut opn. Cyrinaicu? et piper aequalia 
pondera com galvano. 
Ad molares dentes, 

Dentesvero molares comestos', gilter* 
frigis et teris, eum acito acro* inponis 

2 inflammarionem. — '* 


meras. — ^ Crisis, — * eummistus. — ? gi 


Galla trita eum lycio aut. cum lere- 
bentina supermittis, facis quod possit 
in cavatura tenere, et ante purgas fora- 
men aul cacrios, cum opio miscis et 
ponis in foramen dentis, aut pyretrum 
cum smyrnis aut opu Cyrinaicu et piper. 
aequale cum galvano. Ad comestos vero 
molares dentes. Gitler frigis et teris cum 
aceto acrum, cataplasma inponis in fo- 
ramine et si non adhue comestos est 
nimis, elleboro nigro ad herbo magni- 
— Cnr. tit i! mito, — * pr 
— * aceto agro. x 








580 
tam Greci aemodien vocant; remedium. 
est porcacla herba masticata aut sucus 
ejus in ore tentus, et oleus* si in orc 
teneatur anpulat? aemodiam dentium, 
quam nos rustice'? spavescere dicimus 
dentes, 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, 63-65. 


[Cnaerrng xxiv, t. V, p. 743.] 


Ad dentientes? infantes. 

Infantibus quando dentes? nascuntur, 
si coeperint? gingivas' vorum dolere et 
parentes inquietare, laetem catulao* 
gingivas perungue? aut leporis cere- 
brum, et si in cibo detur jubat. Quod. 
si duriter dentiuntur, cyperu? cum su- 
sino* et butyro" inline? gingivas, 


Ad infantes quibus nascuntur dentes, 
Infantes quibus dentes nascuntur et 
dolent, lactem catulae inlenis gingives 


Aut leporis cerebrum inlenis; facit etiam 


et mandacit. Si autem cum difficulate 
dentes nascuntur, eyperuim susinum ét 
butyram inlenis ubi nasci habent 


, [Cnaerrnt rav, t. V, p. 743] 


Ad custodiam dentibus ne doleant. 

Tytimalli radices coquis! in vino ut 
ad medietatem? revertatur, bis in mense 
si ex eo laverit", non dolit dentes#, Op- 
limum autem est nt non doleant dentes 
hoc medicamen, sed et roborem -den- 
libus praestat eum. decorem : leporis 
caput ustum teris et dentes fiicas?. 
Item sales et mol teris simul, donec 
ceroti habeat? crassitudinem? et ligas in 
mundo linteo, et ustum teris , cui addis 
modicum irei pulvis et uteris. 


* oleos, — * amputat. — 
—* gengivas. — ? catuli. — 


Li petii — Gnar, si 5 À denis. — * dent αρα 


Min 


LIL. Ad dentes dentgfriciam ne lea 

Titimalli radicem. eoquis in vin 
ad medietatem rovertatur, bis iu mese 
ex hoc lavas os et dentes ct numquant 
doles. Optimum autem ad conserat- 
dum ut non doleant et confirmentur 
honesti fant qui subter contact 
smygmata : caput leporis bustum teris 
ex pulver ipso fricas dentes, aul sem 
cum mel teris donec ceruti habeat qoe 
Jitatem, in lenteo mundo legas et bus 
tulas, et sic admiscis yreus modicum t 
uteris. E 


quos 
* aliut eddit, — © abiat, — " graeiludinem. ου 








ORIBASE, EUPORISTES, IV, 62-63. 


579 


υπ vxir, t. V, p. 742] 


Ad deutes caninos ant molares! sine 
M dolore tollas?. 

Dentes caninos vel molares sine do- 
lore tollis?, s trittici suptilissima farina. 
2 ii subigis cum lacte tytimalli et ponis. 
super dentem et desuper aedere folium , 
et stet sic una ora; sponte cadit aut 
certe minutatim. scinditur*, ltem aliut. 
ad dentem molarem dolentem®, ut 
sponte a se cadat* : pyretru”, stafidagrias. 
ana Z i, cedria* Z iii, solfor 4 iii, 
piper grana xii; haec simul teris, in 
sole* mittis in buxide lignea'*, et cum 
epus fuerit, caraxas dentem et uteris. 





ΝΤ. Ad molares dentium dolorem. 

eT La 

Ad molares dentes tritici farina 4 ii 
conmiscis cum suco titimalle, super- 
pones super dentem et subponis aedaere 
folia, et permittis una hora stare et tollis; 
sponte enim conrumpituraut minutatur. 
Mem aliud molares dentium dolorem , 
ut sponte a se ipso cadat : pyretru, stafi- 
dagrias ana Z i, cedria £ iii, sulfor 
vivo Z iii, piper grana xii; baec simul 
Veris in sole et mittes in buxidae lignes, 
et cum opus fuerit caraxas dentem et 
superpones et adlevatur, 


[Ciaprrag xin, t. V, p. 742.) 


Ad dentes deficientes. 
Qnod si dentes! inbecilli effecti defi- 
iunt vel molares?, mel et cera aequali 
pondere in sole calido aqua resolvis, 
partem admiseis et dabis. 


Adstupore dentium. Stuporem? den- 


Cnar, xxi :* mollaris, — * tollas deest, — 


Ad becillos dentes vel molares. 


Mel et cera aequali pondere in sole ca- 
lido cum aqua resolvis et picem mediam 
partem admisees et das ad masticandum. 
Si antem. minutetur se medicamen et 
siccus sit vel durus, modicum admiscis 
oleum; bene autem facit et masticis Cia 
masticata. Quibus autem terunt se den- 
tes, ut velut molescant, indurandi sunt. 
de süpticis medicaminibus et confor- 
tandi. Quod si dentes spavivant, sanat. 
andragnes masticata ant sucus ejus in 


ore tentus. 


* loco sine dolore tollis, habet golis sine. 


— * windetar. — ! loco item... dolentem, habet de tale ot ad. denti molari dolore. 


—* adi —* —' diria. — 
^ molleris. — * olium, — 


EE 


! deuil — 
* stupores. 


— " liguia. — Char. tum à 
* menutant, —* ei, — 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 66-67. 


981 


[(CuarrTRE Lxvi, L V. p. 744.] 


Item aliut : clari vel albi fiunt dentes, 
si ostreac! οἱ cyrices! οἱ purpurae? 
ustse cines*, non satus triti pumicis 5 
clibanu, ostreae* testas similiter cum 
sale usta. Facit autem et ad dentes hoc 
pulver mirabiliter οἱ infusas? gingivas* 
desiccat, saepiae? ossa non usta set sic 
trita. Similiter claros reddit dentes ct 
cornus cervinus et caprunus , usta claros 
faciunt dentes et gingivas desiccant. Ad 
dentium dolore mittis in posca!? rosa 
sicca , dactulos ! et galla asiana οἱ 
coquis'? ad tertias et das ut in orc 
teneat '*. 


La 
Item ad clarificandum dentes ostrea- 


rum ossa et cyricon et porfyron husta, 
cinus earum non satis trite , pumice aut 
libanum οἱ ostreae similiter cum sale 
husti faciunt. Facit autem et hoc pulver 
et est multum operatibus et humidas 
vel infusas gingivas desicat , ossa sepiac 
non husta trita similiter dentes inlu- 
minat. Pulver ad dentes nigros inlumi- 
nandos, et putridos dentes et gingivas 
reumaticas condensat et desiccant: mar- 
more cocto + ii, ossa sepiae — i, folio 
Z liii, smyrnes 4 iii, teris diligenter 
et uteris. Item ad gingivas reumatizantes 
cxcomestas ct laxos dentes habentibus 
et ad cancros in ore facit : calciteos Z xii, 
catmias zc viii; calciteos in carbones 
assas; cum autem incipit robore, tollis 
et miscis cum catmia, addis acetum et 
teris diligenter et cum siccaverit facis 
pulver et uteris. [tem ad dentes smygma 
quae inluminat et bene nitidos reddit 
ct infusas gingivas extervat et comestas 
replet: cornu cervino husto libra una 
— ii, costo ii, mastice — ii, liva- 
num - ii, scinuantu Z iii, folia 7 ii, 
smyrnes —ii,rosa sica 7 il, cyperum 


[ CuaPiTBE Lxvi1, t. V, p. 744.] 


LXXXVI. Ad gengiburum inflamma- 


tiones! 


Gingivis dolentibus cum inflamma- 
tione optimum cst oleum lentiscinum 


LVIIL Ad gingivas inflammatas. 


Ad gingivarum inflammationem cum 
dolore exsistentem optimus est oleus 


Cua. Lavi : ! ostriac. — * ciricis. — ? purpore. — ' cinis. — * pomici. — * ostriac. 


— 5 adfusas. — ' gengivas. — ? sippiac. --- 


! inflammacionis. 


5 teniat. — Cnar. 1ivit : 


ιό 


['usca. -. 


" dactulus. -- "^ 


quoquis. — 


382 
em ;oratum calidam in ore tenere; 
«rH amem 30: v'| recens et in? du- 
> ascerdate et digerit sine mordica 
teme *. {κ τί astem et ad dentium do- 
lere?. κ »imisceauríÜ acetos i quo 
οσα est voscuiam; radix. Reumatizan- 
tiens vero gts et se* comedentibus 
Cum tima; ^t dobore . fumentabes cum 
square." uma crewnboluto et dib- 
renter Lrato et m oleo ferventi'* tinetns!t 
alpematzr p-zgws.domec aequetur et 
she m rro &amt. per haec carnes? 
reparantzr et autrruntur. Post haec 
ae Ίδετις paler dentifricium , quem 
crafers se. galla asiana trita 7 i, cui 
abËs marrs lee magnitudinem, teris 
εεττ». 


ORIBASE. EUPORISTES, IV, 6768. 


scyninus id est lentiscinus in caia 
aqua calefactum et in ore tentum. Si 
antem oleus novellus et duplici vaso ce 
et digerit sine mordicationem ; borum 
maximus usus est ad inflammationes; 
facit autem et ad dentium dolores supr 
propriae acetus in quo coctus yosciami 
radix. 


LVILIL Ad reumatizantes gimgives. 


In autem reumatizantes et excomisia 
gingivarum cum tumore et dolore ex pe- 
tridinem optime facit fumentatio haec: 
in spstomile lana in capite ejus cir- 
cumvoluta legas et in fervente oleo in- 
tinguis et adponis gingivis. donec foras 
sequeret albido cirea in guiro fiat; sic 
enim caro quae comesta erat nutritur. 
Post autem haec uteris pulver de galla. 
sicut sit oxybafum cum  smyrnes ad 
fabae magnitudinem teris et pulver 


uteris. 


Cuartrae εστι. t. V. p. 735. 


topo mi gg ἐν σπιν” cal- 


Liu: cG€ mec ανά σα αν pendera 
min pet t0 mcam stptira scisten 
Cownew sait Sans bene facit hu- 
Uc4 CU CUm iIpBO «^ adhibita, 
ὃν νὰ 


y me see or nr Bae ‘aeit. [tem ad 
ju sn nudtiza stes ot se cmedentes 


. 
- -. 


og? wn es 85 xv true. adbi- 


^. RCE ss. 2f n! "mem Can- 
SOIDt nu δν et on bene 


ο να ση Ίος ND: 


[] | " LS X^ 
AL ο ο τς — "7 aCrPháobi0omn. - 
n ie 
is B J - Unreal, — 
' .« mama 


Ad gingivarum autem adpones cak 
canthu et smyrnes aequale cum mel 
et cum modicum scistes. Excomestis au- 
tem gingivis opüme facit stiptiria hu 
mida cum duplo sale mixta et adposita, 
scistes stipüria et myrta trita cum mel 
inlents. 


' lolore deest. — ‘ 2sdmiscaier. — 
! inünctus. — '* carm. — 
' rquali. — * ες. — 


fervente. — 
' eyMecante 


ORIBASE, EUPORISTES, 1V, 68-69. 


As 
calciteos super carvones? assas, donec 


incipiat robea fieri ; lebas et miscis cum 
caimia, addis acetum* et uteris. Item 
ad reumatizantes? gingivas et ad dentes 
se comedentes et ad" infusa gingiva- 
rum ulcera et dentes nigros!!. Facit 
autem et ad cancros oris et ad dysinte- 
ricos " enectio? si inintestiniscancrus !* 
se!5 fecerit, eniciendus est cum suco ''* 
herbse plantaginis, ad oris autem can- 
cros cum mel uteris. Conficitur " autem 
sic : cartae ustae 4 iiii, sandarace Z vi, 
auripimentu < xii, calce viva Z x, rosa 
exungulatam !* recentem librae iii, facis 
trociscos et siccas in umbra; quod si 
rosa viridis non sit, mittis siccam ad ip- 
sam mensuram", sed modicum aqua 
eam infundis. 


983 
La 


[CHAPITRE Lxix , 1. V, p. 546.] 


[202] LXXXVII. 4d ortis vitia. 


Inflammationes! in ore factas, con- 
templandum est si plethoricus est his 
qui? patitur aut cacocymus aut utrum- 
que. Quod si plethoricus est, fleboto- 
mandus est, sin vero cacocynius?, per 
ventre purgandus est. Quod si utrumque 
esse cognoberis, prius flebotomandus! 
est et sic catartico purgandus est, nec- 
non et clysterem* uteris et a cibis abs- 
tünebis. Sin vero nihil tale in eo essc? 
cognoveris, mox ab initio localibus ad- 
jutoriis inminebis , in initio? vero quae" 
reprimant? stipticis uteris!? medicami- 
nibus et frigidis, quale est dia moron, 


LX. 4d oris diversas passiones. 


In ore si inflammatio et totum 
corpus videtur esse plethoricus, hoc est 
plenus sanguinem, aut cacocymus, id 
est repletum diversis humoribus, si ple- 
thoricus est flevotomandus est, si caco- 
cymus catharticum secundum humo- 
rum qualitatem adhibes, sed et per 
clysterem ventrem. subducis et absti- 
nentia ciborum indicis. Quod nihil 
horum fuerit aliquid tale, localibus curis 
adhibemus (medicamenta. In initio qui- 
dem quae repraemunt ad stipticis et fri- 
gidis speciebus, qualia sunt dia moron, 
qui accepit omfacos aut rose flores aut 


' carbonis. — * aceto. - - * reumatizatis. — '* ad deest. — ! dentis uigrus. — "* de- 
satericus. — '* enecsi. — '* cancro. — ! si, — '* socu. — " conficis. — '* cxangulata. 
— "* sicca ad ipsa mensura. — Cuar. cxix : ! inflammacionis. — © que. — ? aut utrum- 
que..... cacocymus deest..— * fleubotomandus.— * clistirem.— * csse decst.- - ? inicio. 


* l^ 


repremant. -—- 


— * qui. — 


uteris decst. 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 69. 


2 Ad uleera oris. 

Quod si ulcera in ore fuerint gene- 
rata, quae enim infusa sunt desiccatibis 
est defrigus! per se ipsum et cum mel 
aut vinum? Defriges? qui* dicitur non 
est unum genus, sed qualtuor metal- 
licas recepit? species, id est calcanta*, 
alciteos, calcu cecaumienu? et miseos* 
aequalia porlera, singulatim tritas cum 
acito* et miscis simul et! iterum teris 
eum vino, donec fiat gluttinosus, hoc est 
pinguis ut mel; tollis"! et mittis in olla 
rüde et cooperis de coperculo testeo'* 
et linies! in gyro de creta et in forno 
mitis, assas donec carbones fiant, et 
tollis foras et mittis in mortario et ite- 
rum teris cum vino, et alia iterum vice 
im wlla^ mitis ut supradictum est; 
incendis, tollis iterum et teris cum vino 
et facis magdalia et quando opus fuerit. 


vteris ad plurima. Optimus!* autem ad 
haee est et Musa!* trociscus et ros su- 
καν et omfacini sucos'*, Simplicia'" 
enim ad oris vitia, id est ulcera, sulfi- 
&junt dieta. 


[203] LXXXVIIL. 4d optas. 
Sunt etiam oris vitia, quas Greci 
«ptas appellant. Fiunt ergo ulcera in 
veris summitate! οἱ maxime infantibus. 
Quibus si alba* fuerint ulcera flegmate 


Ad ulcera oris : ! defricus. 


* à mel addit, — * defrigis. — * 


LXI. Ad ulcera in ore jacta. 
La 


Si autem ulcera in ore aut ex in- 
flammationem aut sine hoc facta fue- 
rint, si non sunt infusa quae fortiter 
desiccant medicamenta sunt adhibenda , 
qualis est dia defrigus et per se siccus. 
et cum mel adhibitus. Cujus confectio 
haec est: confectio difrigus; diifrigis qui 
dicitur medicamen non est propria spe- 
cies, sed mixta; sed ex qualtnor spe- 
ciebus fit metallicis, calcanthus, calci- 
teus, calcu cecaumenu et myseos aequali 
pondere singulatim tritas cum aceto, 
siccata pensas et miscis in uno et ite- 
rum teris cum vino donec gluttinetur, 
hoc est pingues fiat ut mellis et sic in 
ulla nova mittis et de cuperculo claudis 
et de creta lenis, et in furno mittis et 
assas donec carbones fiant, et tolles foras 
et iterum teris cum vino et facis mag- 
dalia, et iterum secunda vice similiter 
assas et sic teris pulver ubi necesse 
fuerit Optimus autem est et Musa 
iro[ciscus] omfacinus. Simplicia enim 
ad horis ulcera haec sunt sufficientes, 
qualia sunt dia moron et robi et his si- 
milia quae liquida sunt, Pulvera autem 
ad baec antheras sic per se siccus aut 
mixtus cum mel sicut defriges. 


LXIL Ad aptas. 

Quae autem in summitatem oris ul- 
cera generantur, quas Greci aptas vo- 
cant, fit autem haec maxime infantibus. 
Sanantur autem ex his quae mediocriter 


alligare cepit. 


—— * adeanto. — * cicaumino. — * misius. — * aceto, — " et deest, — "' et tollis tunc. 


— " de terra facto, — "linis. — " olla. — " obiemus. 


* mula. - 


I sucus. — 


% voces dett, — "^ simplici, — Cuar. tum c! sunmitati. — * alis 





386 
generantur. à autem robent!, cholericus 
hemer metx: qax] s magrae faermt. 
ez meaneoccho iint ἵνππωσεν. Pa hus 
mnis newocrter stiptea sent adls- 
bob: afut cat. Ound s jam ως φας” 
putrur cbe αἶντας". natriendes es 
back cum mn pane. et medulla 
vie µας corilma dae? eportet Ad- 
wunePmi «unt mtem c» cde etam 
maa Cabra ' »t εὔπεππα quse stiptica" 
*unt puma *. pera2. αλα”. mespdia 
4 norm uetaezs xz5evre chm. xa? 
cubes Sans sur. roactet ut. ὃς amem 
nihac parvis” 1fus “uit t acepere? 
chum ua proc. arts aremda est 
ac £xenevar 9 ampnmoucbas* et ων. 
meris (quii smperures purtes me 
want ας pivemia ec ad 3aimewma: pa- 
ντι in ολα mA RUN perüum- 
dre. ume παπι ce vues et 
de pu mm cie comcumpuname s. 
ume ? 4 cürcnue? juer ape, x 
me? “or ec? σι nhum? be 
rem AQU τὸ o uv 5 χα 
τν μα — 0r DioÜnLi (ut. GT o4 
Jun? eus te ang? demere diat. 
To gel ge o Jenuagcuemda sunt 
nnl s 
σι D* MUmnrunes 
-pc-- neuin- 


meh sunm c — 89—.nnume* 


"an o AN dp] 


Jum ἀλλ ως gm | 


ORIBASE. EUPORISTES. IV, 69. 


a 
represent, quam plurmme tamen ἆπι- 
ternas εἴδεσίας conputriscentes cancrem 
facunnt. Infantes ergo = jam cbes e» 
medent lenticia dalus cum medico p . 
mem ct medulla τας amt cevum 
dabes ; epertet autem admiscere cius e 
mala Colonia ct aha quae sunt stiplira, 
pera. serbe et mespilla: interdum et he- 
tmcas dales mistas cuiua. Lemis suis 
raamtibes. a rebra fnerumt in uicen, 
üra sat et figa, deinde quae de 
rant sae merdicatisncen Si antem sab- 
rabez sant ulcera colera imgeresdes 


ait cdcteos cum vino süplico tes 
S antem sordida sant ulcera, cum ne 
αμαξω tr£ry€ct. haee enim foctia semi 
££ = Lis eceratvam: medoocna soiem 
sic ἐς xum Laciant al inchosnies 
ApCcrs smimcl1mP cum vino aot vme e 
ne! sc ss umrster [αντί Ad infante 
πο mit σα sicca aut flos eges 


TL 


1* T2. 


να ο fret ος Το. 
runs πανε PL *  LHUTAR 
ο €] su cr. ος κ 
pres πι σος Bun DS UNSS Mu 
"en ars. AL UALUITSUL pm. —" nimr — — ime. — ' vimm — ' sivpon. 
Ισ μα m τν», ασ, — ^ ©. — ^ -—üm. — nos. — '! accepere. 
FEN ur. unamacinnnmm — 7 + Le es. — ? que. —" o 
Lin Ww. tinirun iue — παμπ — © muse — T febescdet 
° DS Le MU a am. — C dave. — e "Tm. — 7 adv. — > substebl. 
Melle. ETT NCA NE — αμ. - * xucwuca-weue. — ‘ cerends 
Us. sr ^ (m n έτη. 3 met . 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, 69-70. 


dicaminibus sed magis ea quae plus 
infrigdare** valeant adhibes'*. Si au- 
tem nigra fuerint ulcera, quod diafo- 
risin** faciant" fortiter uteris, Nam 
infantibus quae leviora sunt adhibes, 
qualia sunt flors** rosae. Puerulis*? 
wero* in initio passionis adhibenda 
eunt omfacius cum vino aut vinum et’ 
mel et ros Syriacus** similiter et cetera*? 
quae ad haec sunt scripta. Majoribus 
emtem et perfectis bominibus fortiora 
sunt adhibenda medicamina**, qualia 
sunt miseos"' cum vinó stiptico, simili- 
ter et calciteos*! et calcantu 59 cum oleo 
et calciteos similiter. Quod si sordida? 
faerint ulcera, miseos*! aut calciteos *? 
cum vno et mel uteris. 


587 
La 


[CuaPrrnE Lxx, t. V, p. 750.] 


Ad urac passiones. 


Inflammatio si uvae fuerit! orta, quae 
reprimant? uteris adjutoria. Stipticas? 
. ergo ad haec virtutes oportet adhibere. 
δὲ autem parva sit humorum dirivatio, 
mediocriter stiptica sunt adhibenda, si 
tem cum nimio fluunt pondere, nimis 
süptica adhibenda sunt gargarismata. 
Mediocres autem gargarismata sunt ex 
&ctulis facta, interdum in aqua sola, 
iaterdum * cum modicum mel mixtum* 
€ rosa et de vitibus teneri* palmites et 
mbi?, lentisci* et lenticla et cyperu*? ét 
Jpocisidos '* Fortiora autem sunt myrtae 


9 plus deest. — 


LXIIIL Ad uvae passiones. 


Quod si gargalio fuerit inflammatus, 
quae repremunt adjutoria uteris. Stip- 
tica ergo eas virtute oportet esse, me- 
diocrem quidem exsistentem  super- 
fluentem humorem, mediocres stipticas 
species adhibes; nimiam aut super- 
currentem humorem, stipticis uteris. 
Mediocriter autem sunt. gargarismata, 
de dactulis est cocta interdum quidem 
in aqua sola, interdum et modicum mel 
admixto, et rosa et vitis palmitis teneras 
et robi cymas et lentisci et termentum 
et cyperum et ypocistidos. Fortiora au- 


* infrigidare. — * adhib. — '* deaforisvn.— " faciunt. — '* si autem 


Sulelbsda fuerint et flegmatica, que purgent et repremant adhibis addit. — '* flos. — 


viro. — ?* umfacius. — "* vinum et deest. — ?* Siriacus. — * citera. 


— 96 medicamena. — 9: miseus. — ** calcitius. — ** calcanto. — ** sordita. — *' miseus. 


— Cnar. ισα: 
* tenere. — 


! fuerint, — 
* Jenticla addit. — 


' stypticas. — * interea. 


* cipero. -- '* vpoci- 


* repremant. — 
* lentischi. — 


592 ORIBASE, EUPORISTES, IV, 51-73. 


serit ossum ledit. Quod si major id tu- 
mor est, commodius totus** exciditur, 
sicut ex utraque parte?* dens liberetur. 
Pure?! exempto, si levis plaga* est, satis 
est ore calida aqua continere? et ex- 
trinsicus fobere eodem vapore. Si ma- 
jor est?*, lenticulae?* cremore uti his- 
demque medicamentis, quibus cetera?* 
oris? curentur. Alia quoque?* ulcera 
in gingivis plerumqueoriuntur?*, quibus 
eadem quae in reliquo ore* succurrunt , 
maxime tamen mandere ligustrum *! 
oportit sucumque ejus ore continere**, 
Fit euam interdum ut ex gingivae ulcere 
sive parvulis* fuit sive non fuit, ut 
diutius pus feratur de gingivis, quod 
[105 v*] aut dente corrupto aut fracto 
vel aliter vitiato osso et maxime in- 
terfissum ** evenire# consuebit. Id ubi 
incedit®, locus aperiendus est et dens 
eximendus® est, testa ossi si qua 
abscessit recidenda est, si quit?! bi- 
tios est radendum est, postque quid 
fieri debeat? supra in aliorum ulce- 
rum curatione conpraehinsum* est. Si 
quidem δὲ a** dentibus gingivae" rece- 
dunt**, cadem antherae** succurrunt, 
eadem prestare non acre? acitum in 
ore retentum potest *, 


[CnaPrTRE αχ. t. V, p. 752.] 


212 r"] VI. Ad senances'. | . LXVI. Ad 
synacu. 


Synancici? igitur strangulantur; scien- Quando autem ab sinances sf 
dum est periculum esse, si inflam- cantur aliqui, cognoscere debet sl ptr 


9 tutus. — ?* parti. — * puri. — ?* placa. — ? contencre. — ?' majorem. — 


" contenere. — " sivi. — '** parvolis. — ** intefessum. — ‘ el venire, — " scii 
—" eximenda. — '* si quid deest. ---- aliis cesit. — *' si quid deest, — * taie 7 
^ dibiat. — " conprehensum sum. — quid. — ** ad. —. " gengive. — * rni 
- "* antheris. — * agro. — *' poste. — Cuar. cxi : ! sinancis, — ? synest# 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, 7071. 


densa et totum locum reddit? con- 
strictum quae vulnerantur. 


ον ο 


[204 κ] XC. Ad paritmia et ranas 
sub lingua, 


Paritmias Greci, quas nos tonsillas? 


garizandum dabis bis ant ter in diet, 
Gandit enim! linibus se" medicami- 
nibus foberi?, magis [204 Y] quam 
quae aspera sunt id est diaforetica '*. 
Nam ex acris? medicaminibus inritati * 
inflammatio in duritiam berti? ton- 
sillas*?, et interdum insanabiles fiunt. 

aotem et inflammatae* parit- 


589 
Lo 


79 


LXV. Ad tussillarum inflammationes. 


Quae autem circa guilam sunt tu- 
sellia, si fuerint inflammatas et indo- 
Inerint, faciunt antiadas. Expremere 
oportet et medicamen aliquo qui jubare 
potest inliniri digitis, maxime tamen 
adenas inflammatas hoc modo curatio 
adhibita paremias, quas nos tonsillas 
dicimus, jubat; molles enim exsistentem 
et tumdiu vel syrangodes facile wusci- 
piunt reumam et pendentes fiunt et 
inflantur, Quando autem conpetenti 
tempore inflammatio jam digerit , ut et. 
aliqui. humor gluttinosas replet loca, 
adenes se admiseens quae ad horis 
vitia dieta sunt medicamenta, nitrum 
aut salem aat aliquot alio tale qui eva- 
inflammatas neque medicamen ad haec 
tale utimur neque premebis propter 
mollitiem carnis. 

Jubat autem paritmias, id est tun- 
sillas inflammatas seu indurgtas, glyci- 
risa simul et dragaganta in «αρα cocti 


. etexipsa sapa gargarizent bis aut ter 


io jam digeritur et humor 
is et spissus repleverit? loca, id 


in die : gaudent enim loca ex hoc miti- 


gata, quam ex his quae exasperant qualia. 
sunt diaforetiea. Exacerbate enim in- 





3v 3BIBASE. ECPORISTES. IV. 7-72. 


a la 
CE Li prt. C net a Tumor sb MR 
une eX cnmmeuus xum ester. 


arit es tem αν 7 fene liberetur. 
Mu? —cnmm. & scs ptaca* ext, enti» 
x w^ COS agii cCnuimere? o£ €m- 
rnuscu dore emm umpere. 5 me- 
ar c^. nc 5 cemere un he- 
eme zuucmEEnES. miae cu 
rs” cmveamc. iia moque ccm 
u χει Ἡ perumgne τπτ”. ques 
cnürm Duae χι “CUS 7% SECTE. 
zurtme tari manere ipustram 
Ur "tam 36079 χε ^X aa aleere 
sw paris fue coe som fet, ut 
«παπα pus feraen- 5e gun. quod 
203 wV' au dns cxrapáo amt [rario 
il ahter vime --υ et maexmme wm- 
wríssum - evenire" consnebat. id al» 
mcedit ^, Less aperendus est et dem 
exmemloas? est". testa oi s qua 
sbseessit" reclemda est. si qui * be- 
ues * et r»lendum est, pestque quid 
h-r debeat? supra ia alioram ulce- 
in Para ewnpraelaasam ^ est ὃν 
Ελλ o ac dentibes nnavae” rece- 
iuut* eadem actberaes? succarrunt. 
^rlem rrestare non acre? acitum in 
‘re rotentum petest*. 


Cape στα. t. V, p. 752.j 


casr VE 4d smances'. LXV]. Ad synacis. 


*wnancici! izitur stranzulantur, scien- Quando autem ab sinances sufo- 
nm est periculum essc, -i inflam- cantur aliqui, coguoscere debet si pen- 


" (ulus. — ? parti. —- " puri — * placa. — ? contenere. — ?* majorem. — ? ke 
ticle. — ?* cir. — 7 ores; — * . — * uriuntur. — * oris. — "' ligestum. — 
" est nere. — CU sivi. — C panvolis. — ** intefessum. — '* el venire. — " inedit. 
— " eximenda. - - si quid dest. — " aliis ccsit. — "' si quid deest. — * tuicion — 
" dibizt. — "' conprehensum sum. — ? quid. — ** ad. —. "' gengive. — * recidaat. 

' antheris. — * agro. — *' poste. — Οπὰρ. txxir : ! sinancis. — ‘ symsncis 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, 72. 


intrinsicus sit, ita wt foris 
D πο. et adhue magis 
sque partes tonsillarum * ac- 
inflammatio et gargalio [212 v] 
ioflammatur. r.Oportitautem quam 
imae* llebotomo? sanguinis facere 
jMionem* totius? corporis. Quod si 
5t qui lebotomum!* adhibeat", 
indae sunt tibiae? ut exinde ba- 
ims fluat sanguis; uti oportit et 
1% elysterem?. Ciborum vero!? ab- 
ja est procuran[da] , et post baec. 
ndandus est collus!* medicamine 
xtraendi'* humores habeat? virtu- 
it constricta medicamen? trahens?! 
foris. Si omnes tumores? adpa- 
8, spes? est ut. salvus fiat homo, 
rismus vero? est adhibendus?* 
Vae? sucus tenuis cum mel et ca- 
(m? decoctione?! et ysopi? et ori- 

et marrubii?, Digerunt? enim. 
tumorem qui? in ipsis locis con- 
is tenetur, Facit autem bene ad 
em? femus canis album siccum 
à pulverem 3 redactus et cum mel 
iratos; interioribus locis tumen- 
fortiorem ab hoc medicamen ad 
ces? non invenies. Oportit autem 
| psum" oss comedere; sic 
albos et optimus? ad synances fit 
is et nullum odorem vel insua- 
aporem prestat et synances de 
€ periculo! liberat. 





pariat. — * 
MEC oos. "fau. 
rem. — " virum. — is 


trasque. — * tunsellarum. — * celerius, — ? fleubotomo, — 






593 


culum habet passio, Nam si mus 
secus major inflammatio sit, ita ut ex- 
iriusecus nullus appareat tumor, ‘et 
adhue magis periculus est si utrasque 
partes tunsellas tumentes si gargalio 
simul patitur. Expedit ergo si ista signa. 
adpareañt qua citius mox evacuare pér 
flevotomum totum corpus. Quod si non 
sit qui llevotomare possit, diereses das. 
in tibias; subvenit enim qua plurime 
decurrens; uleris autem et clysterem 
acrum et a cibo abstenens ipsum qui 
patitur hominem; et post haec» cir- 
*umdas collum medicamen. elctices 
virtutem, hoe est qui extrahat humo- 
rem. Constipata vero loca vel constricta. 
materia ad se tracta ut etiam intumiscat. 
extrinsecus loca, spes est quod evadat. 
qui patitur. Das etiam ad gargarizandum 
ysopo et horigano et prasio; digeruntur 
enim in ipsis suffucatis ex Leech 
pinguium humorem 

Facit autem | mirabiliter ad acce 
stercus de cane albus desiccatus et tritus 
eum mel et inlitus, generaliter hoc me- 
dicamen ad synanées inventus est, 
Oportet autem canem ipsum ossa come- 
dere, et ex hoc albus fit stereus et ma- 
gnus ad haec est, si luna plena colle: 
gatur et nulla apparet insua; et maxime 
ad haec valentissimus est cocleas cir- 
cumdatas serpentes collo pnixi assa utis 
ipsam serpentem , si haec adpendas opo- 
cisdo_ sûnt quemque lino adpendas ad 
“eva 
sdhibiat, — 4 ihybie, — 


ani: — ?* marubiae, — ? degerunt, —% que. — # lenentor,— ^! sebancis;— 


lest, — 


vn 


vere. — ?* senaceis. — ** conim ipsu, — # 
lo modo. — * hodorem. — "^ sinancis, — ** 


porisulum. 


ORIBASE, EUPORISTES, 1V, 74. 


^ 
quod Greci dia care yocant. Similiter 
et de musto austeris uvis? et dicitur 
ombacomellis #, sed et de mala granata 
vel!* omnibus stiplicis sucis eo modo 
conficis pingue vero? suco constiluto?!, 
mel de praesenti? addis et coquis ut 
supradictum est. Si autem sucus satis* 
liquidus est, ante est decoquendus su- 
us nt pinguescat eL? sic mel additur. 
Qui autem medicamentorum qualitates 
non sufferunt, si mediocrem? incurrant. 
infam[zo]mationem tonsillis? amt 
uvae? aut alia aliqua parte oris?, sulfi- 
iunt quae confectiones quas diximus * 
et ros marinus. Ad antem majores? in- 
flammationes mali granatae austerac 
sucus ant malae Cydoniae? sucus, et 
utrisque? sceundum supradictam men- 
suram% miscis? mel, et fit mediocris; 
oplünum autem et fortissimum est me- 
dicamen $i contundas integras mala 
granatas οἱ coquas in musto ad tertiás. 
Oportit autem hoc medicamen non so- 
lum ad repremendum habere, sed et ad 
digerendum, et? ut. fortior aliquit ad 
hacc -videatur?, media jam facta coc- 
σπα”, addis puleiu? aut ysopu aut 
origanu aut tymu? aut. calamintbin ?*; 


595 


Hoc ipsum autem modum et de Hs 
mocum corticibus facis ad oris medi- 
camen et de sapa et mela granata et 
alia quae austera sunt, ea vero quae 
habent pinguem. sueum, mel minus 
mitis; si autem acosius fuerit, ante de- 
quoquis. De peris autem aut. melis su- 
cum ad hoc et caeterorum pumorum 
aequale cum mel facis. Stipticorum 
autem nimium exsistentibus, qualia sunt. 
cornolia, interdum quidem dupliciter, 
interdum autem tripliciter mittendus 
est. Qui autem non ferunt medica- 
minis qualitatem, si autem mediocres 
fuerit inflammatio in tunsillis aut in 
uba aut in alio aliquo loco, praedicti 
suci etros marinum quod Romei dicunt, 
Greci antem libanatida vocant, Ad au- 
tem majores inflammationes mala gra- 
malae austaëre sucus oportet aut mali 
Cydonia aut utrumque, secundum prae- 
dictam rationem admiscis mel et fit 
mediocres; oplimus autem et fortis- 
simus fit, si totas condis mala granata 
et coquis in sapa. Oportet autem non 
solum ad repraemendum fit medicamen, 
sed et diaforeticus est et fortis esse vi- 
dotar, si in praedictis coquuntur addas. 
puleium et ysopum aut origanum aut 
thimum aut calaminthin. Colatum enim 
habebis utilem medicamen, - 


fam coclionem. — "' puleium. — ?' origanum aut tymum. — ^ calamentis. — * viro 





598 
Aa 


Z xxi, tragaganta £ xxxviii, singula- 
tim? quae sicca sunt tundis et cernis; 
resina autem in murtario?! illis et teris 
et superaddis?? pulvera et sic colligis 
[206 v°] medicamen et facis trociscos* 
fabae? magnitudinem; das una aut 
duas sub lingua, ut teneat? et quod. 
resolvitur paulatim gluttiat. Oportit au- 
tem medicamen istum? celere facere , 
quia cito siccatur. Item ad fauces? ct 
raucitate? ; sucum | glycirizae? cum 
vino? dulce? resolvis , das gargarizare. 
Sucus orizae?! coctus gargazet?, cica- 
das?* assas comedat. Item ad fauces?* 
exasperatas storace? modici solis 
cum aqua et das bibere? —— 


Fivir Linen ΡΕΜΙΟΙΤΕΝ vr. 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, 77-78. 


BE eee 
tundes singulatim et cernis, resins ià 
pila mittes, tundis et superspargis pal. 
vera οἱ mixta colligis, et fingis colliria 
ad fabae magnitudinem Ægypine « 
siccas in umbra, et eum opus fuerit ds 
unam aut duas sub lingua tenere, a 
quae resolvuntur liquores gluttire fis. 
Oportet autem hoe medicamen ut cius 
contandatur, qui dum contanditur cia. 
siccatur. 


[Cuarrene 1xxynr, t, V, p. 798.] 


[113 1]. ΝΗΙ. Ad tusse*. 


Fit tussis ex* humorum babundantia, 
qui descendit? a capite sicut in cataro* 
contingere solit, aut si in tracia arteria 
fuerit collectus, Dominatur* etiam tussis 
et pleuretis^ vol peripleumonicis, Fit 
etiam? tussis, si exasperata fuerit gyla* 
et fauces vel ita de? arteria'?, et si in 
ea aliquit! incedat? manducando aut 
bibend. Nam οἱ distemperantiae ® 
frigidae !* pulmonem ? vel adductio 
[213 v] iotrinseeus aeris frigidi tussim'* 

liter et distemperantia vis- 


LXXL. Ad tussem. 

Tussis est vitium humoris qui di- 
cendit de capite per palatum in trachin 
arteria, quam nos asperam aleria aj- 
pellamur et rustici. gargallum voconl, 
et movit tussem sicut in. pleuriticis au. 
in peripneumonicis. Fit autem e 5 
fauces fuerint esasperatas, οἱ arterü 
trachia tussis. vitium. aut in ea aliqui 
cibi aut. potus. fuerit. ingressus moi 





^ pulmonum, — "* tusse, — ?* disperancia, 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 75-77. 


cues: MGE Mq! quà 'edois mt 
olivae folia decoctae sunt, ita ut pau- 
lulum eis mel adiciatur. Acetum. quo- 
que? scilliticum? in ore tentum satis 
adbersus? haec ulcera proficit. 


[Cnwerrng 1xxvr, t. V, p. 756.] 


XCIIL. [206 r^] Si in tracia arteria ulcus 
fictus fuerit 

Si in tracia arteria ulcus factus fuerit. 
interius tonicae arteriae, extrinsicus! 
adhibes* medicamen qui desiccet?, in- 
trinsicus* vero* jacenti* supino dus, 
wt in ore ejus liquidum* medicamen, 
quas ad oris vitia dare jussimus*, datum 
teneat?^, ut exinde paulatim in arteria 
decurrat, Haec adhibis donec? sa- 
netur. 


LXVIII. Ad eos qui in aspera arieria. 

quae dicitur gargala, ulcus habuerit. 

Qui in asperia arteria ulcus habuerit 
intrinsecus tonicis gargale, curantur si 
extrinsecus aliquod. desiccatibum adhi- 
beatur medicamen et supinus jaceat in 
lecto, dantes aliquot ad ulcera oris pro- 
ficere potest et in ore teneat dum su- 
pinus jacit, ut exinde fluens in gargala 
discendat et sanentar ulcera. 


[Cunrrrnx txxvai, t. V, p. 757] 


XCIIIL. Ad vocis! raucitatem, 

Sucos* brassicae? cum mel coquis et 
dabis electarium*, Item? aliut, facit ad 
raucitatem et ad tussem : lini* semen? 
contusum et frixum, uva passa pingue" 
sine seminibus, nocli?? piniu! fric, 
avellanas® purgatas, aequalia pondera 
teris, mittis mel non coctum quod suf- 
feit et das cocliarium^ unum. Item 
arteriaca!, quam sub lingua teneat ad 
is: glycirizae! Z viii, 


% quoquis. — % scelliticum. — ? adversum, — Ci 


* que desiccit. 


LXX. Ad vocem abscisam. 

Sucum brassicae cum mel coquis et 
das ut electuariumt. Item aliud, qui et 
ad tussem facit: lini semen contritum 
et cretum, et uvam passam pinguem 
sine semine, nucleu pineum frixum, 
aut abellanas purgatas aequali pondere 
Veris, et mel non coctum admiscis et 
das exinde coclearium unum ad vocem 
sub lingua tenendam. Arteriam cum ad 
vocem raucam: glycirize Z viii, smyrnes 
Z sai, terebentinis Z xxxvi, traga- 


Εκανα + À extren- 
itrensecus. — * viro. V wi 
teniat, — " arteriam, — 1) decorrat. — 


voces, — ? sucus, — * brasece. — * electuarium. 


Ting, — * negli — 1 pi- 


larium. — " srliriacam, — "^ abscionem, 


1 verebenlinis. 








ORIBASE, EUPORISTES, IV, 78. 


su 
cerum tussiunt# nibil excrcantes 1°, 


ο de capite reuma descendit? in 
arteria et tussim? movit; haec uti 
oportit, quibus et reuma.reprimatur?* 
μα &ondensetur liquidus humor, quale. 
est diacodion? medicamen. Quod si 


A 
qui ex distemperantia tusseut et nihil 
proiciunt, et si proiciunt absque vio- 
lentia, ut non repraemant si continent 
spiritum, sed etiam stare faciunt. tus- 
sem, cum spiritum intra se diutius re- 
tenuerit: nam et calefacta quae infrig- 
data sunt loca anputant tussem. Signa 
autem taliter tussientibus, est respiratio 
subito nimia inritante, scilitet frigdorem 
extenso; nam et mitius respirat in domo 
manentes calida, aut parvum aut acer 
nullo modo tassint, In gargalia vero 
exsistente tussem , cognoscitur quia ma- 
nifeste de capite discendit reuma in 
arteriae, ad pulmones perveniunt, non 
satis expuunt tenuem est, Oportet au— 


i tem cognoscere quod expuit ab his 


quae spissum et gluttinosum expuunt. 
Sanus autem eos qui ex tenui reuma- 
tus fat, diacodion dabis aut aliquod 
anodinon antidotom. Qui autem. ex 
pinguis et gluttinosus humores tusses 
generantur, quae extenuant et incidunt 
centaurine majoris radices. Difficilius 
anelantibus et ad inveteratas tusses 
expedius est gilter; catarrus sanat cali- 
dum in lenteo legatum et naribus ad- 
positum hodoratur. Storax vero tusse et 
éatarrus et corizas et brancus curat; 
decoctio ysopi et yreus vel pineae ju- 
bant frequenter data. Electarium vero 
facis : pineam pinguem tollis maxime 








ORIBASE, EUPORISTES, IV, 78. 601 
et pinea" aut certe** cum fici** de- 
coctione facis aporima** et das bibere. 
Item alia: ruta, ysopu, puleiu'!, ca- 
ricas, coquis in mulsa et das bibere. 
Bem aliut : ysopu, puleiu!**, elilis- 
facos !**, prasiu!**, coquis!** cum mulsa 
et das bibere. Item electarium 7 ad 
tussim magni iatrosofistae!'* ysopu — ii, 
glycirua Z ii, sinfitu 7 ii, aquae £ iii, - 
coquis ad tertias!® et addis!!* mel £ i, 
et iterum coquis ut ad mellis spis- . 
sitodinem revertatur, postea!!! addis 
gummin!? i, nucli piniu'® frixu 
^ ii, dabis cocliario uno aut duo. Item 
ad tussim, quibus soluta flegma aut pus 
est : lenticla frixa 7 1, avellanas pur- 
gatas et frixas 7 1, sinfitu sub prunas !* 
eoctu!! 7 ii, mel quod sufficit. Item 
catapotia ad tusse : storace!!* ^ i, opiu 
£i, murra 4 iiii, galvanu'!? Z iii, 
coaficis el uteris. [tem catapotia"* ad 
* tussim et somnum'!!*; datur autem ae- 
moptoicis ?*, empyicis!!!, ptysicis, vo- 
estur panacia : slorace!? 1, opiu 
liii, murra Z iiij, cum sapa conficis. 
ltem storace !9, murra , opiu ana Z iiii, 
confcis. Item catapotia!* ad tusse et 
qui sanguinem !5 vomunt : stiptiria 
scistes!** Zi, opiu 4 i, cum aqua facis 
catapotia. Item alias: stiptiria scistes 
«. vi, opiu ii, galvanes Z vi, storace 
vi ?, cum aqua facis catapotia!*. 


9? piui. — ** certi. — * confeci. — ''* apocima. — "*! puleiu deest. — '** puleio. —- 
το sililisfacis. — '** brasiu. — ''* quoquis. — '*? dabis —.'? aliut electuarium. — ο atro- 
suffeste. — 1e tercios, — !!* adis. — !! positia, — ο gumip. — '* piniu«. — !'* suppra- 
nas. — ''* cocta. — 1 sthoraci. — !!? galvano. — !'* catabodia. — ''* et sommum deest. 
— "* emoptoycis. — !!! empiaccis. — '** sthoraci. — '** sthoraci. — | catapodia. — 
"$ eanguini. — '** scistis. — ' galvanes..... vi deest. — '*. catapudias. 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 81.83. 603 


LXXV. Ad lateris dolorem. 


8 febre sunt, bedellius et costus in potionem datus sanat ; brassicae caules 
cinus earum mixtos cum adipe vetere porcino et adpositus ubi dolet, 
lorem; diaforeticus cst fortiter hoc medicamen. 


[Cuaprreg rxxxit, t. V, p. 760.] 


| XII. Ad dolores! dintarnos* — LXXVI. Ad dolores diuturnas in thorace 
thorace? sine! febribus. consistentem sine febre. | 


grecus* cum dactulis simul Simul coquis fenumgrecum cum 
*, et cum se conspissaverint?, — pingues dactylos, et cum cocti fuerint 
»primis et cum suco* miscis colas et cum suces ipsos mitles mel 
»rum tantum. [terum coquis abundantius et coquis ad carbones, ut 
inguescat* ad mellis!? grassi- sit mediocriter pingues ct uteris mul- 
M et accipis cocliaria vina? tum ante cibum. 

15 jejunus οἱ post oras quat- 

v accipies cibum. 


[Cuaprrng Lxxxim, & V, p. 760.] 


LXXVII. Ad passiones manullarun. 


amatas mamillas, mamillas sanantur mirabiliter si patos de palestra, et 
r esse videtur oleo Cyprino aut roseo et adpones; quod lac coagolata in 
; infammationem fecerit, utilissimum est nimis obum integrum utimur 
»ixto roseo. Non solum autem haec ad mamillas inflammatas, sed in aliis 
. locis lesus in palestra sanitas est inflammatis locis et mamillarum; 
mgnita ejus extinguitur molestia et quae superfluunt repremit humores 
in loco resident corrupti digerit. Fabae etiam farinae ad mamillas et 
s optima est cataplasma; aufert enim ab his locis indignationem et me- 
‘iafrigdat inflammationes, et maxime quando coagolatur lactis in mamillis. 
ero aconis sapo trimma mamillas puellarum prohibit crescere aut ad 
are, et puerorum testiculos porci incisos de sanguinem ipsius inlitas ma- 
on crescunt. Ád sparguris mamillas adhibes lenticla cocta in aqua mari- 
taplasma inponis, menta cum alfita aut croco cum lacte tritus οἱ inlitus, 
abae per se et cum alfita cataplasma inposita aut mala Cydonia cocta οἱ 


ax : ! doloris. — * diuturnas. — ? torace. — * sene. — * fenusgrecos. —- 
ας. — ? spissaverent. — * sucus. — " pinguiscat. --- " melli. — " gressitudi- 
* cocliaria duo. - " ternas. — | accipis. 


605 


ORIBASE, ELPORISTES,. IV, 83-88. 


"LEE me ir.ta «4 inpossta. [tem «i de lacte turgiscunt mamilla« aut quolibet modo 
.nÉlamrmantur. colusmborum stercus cum mel tritus et superaddita modice cera 
emassa et emplastrodes fat. inductum in lenteo superponis et moz subvenit. 
kem ut son coarolctur lactes: noo dimittit in mamillis lactem coagolare , si ceram 
albam sui Íasoch: ad πο; magnitudisem numero decem per singulos dies trans 


CHAPITRE LA, t. V, p. 76i. 


. 
» 
225 9 


SONAMM. Add ckolam 

Qué = i (ολο vel in alus. intes- 
ιο aecrs; 5 seordkans insedent? 
Lum.c h- >distur de‘ cabdis cbes et 
ποσο παω: in. οἱ serum s jeçunabe- 
eec sir aeo nt* a obe *, delorem 
nette 22 untur. Miucantur enim 
rec. à ItExWTGUS vutantur rebas. 
σος era en opes civutere! emcvre!!, 
DBQYCIERSS ID Ἐκ νὰ aui saco ptvsanae, et 
cie Επ ντος - €t qu. drfbede? coe- 
Louer ^ aimant“: fogemdi" 
znim sur rr oil mamt et caleíacrami 
cim. Court en Io zs ba: passone * aut 
ο ο E.D lem ολο Nihil 

ecliLkcinC.o:]lMÁL exunen- 
e; D. 23oecib «wubve- 
vem mie deberes 


Mic. Le DAGA $.-i gua 


i... - 115.7 


jee nA. NA Ja nen solum 


lect ht! «άν ἐξ τας Ὅες 


Εις δν 


-—- on A res Gore !' sunt 


ανν + 2-92: gos cart hu- 


thm ο στ c0 .47:2m ο ντ σος τά [α- 


LXXVIII. Ad colo cerato. 

In coli intestino sive in aliis inte 
tinis acer et mordicans insidens humor, 
leduntur igitur subcalidos cibos vel me- 
dicamentis et a cibo abstinentes ian- 
tantur dolores constituendi sunt ergo 
melius temperats utantur. Oportet 
ergo inprimis. clysteres adhibere & 
mul«a aut sucum ptysaue et cibos eu- 
cvmus et qui non facile coarumpuntar 
accipiant ; fugienda sunt quae extenuant 
et calefaciunt Oportet autem aut ev 
cuare bumores aut temperare. Neutrum 
enim boc poterit fieri, fugiendum est et 
uarcoticum medicamen in tales par 
sienes constitutus, quia non solum qui 
«tupcrem «ensni faciunt relevant dole 
rem. sed inpinguant quae extenoan 
habebantur humores et infngdare. cx 
hda maznifice jubat Pingues autem 
exsistentes et gluttinosus bumores de 
inres causam nullo modo debent adbi- 
here narcoti medicamentum , id est qu 
op;"m recipiunt. Relevati quidem vide- 
tur boc dato obstupefactum sensum e 


. e — *asnm. — ? insiderit, — * di. — # abstenet- 
- € - see IX. €. — ' e. — 1 clIistire. —* invcere. —ü ale 
= M --- Sn 37 0 * asuinet. -— fiœends. — " be« me 

Le -- - - - pes —" marnilic:. 
o.c xD τε Ca da fexte prec, nexislent dans 20:58 


ORIBASE, EUPORISTES, IV, 889i. 607 


sequalia cum mel pulvera colligis et ponis cataplasma. Item eataplasma optima : 
farina ciceris nigri et semen brassicae! et fenugrecu cum mel et oleu!? Cyprinu?*; 
coquis cataplasma et ardeat! ; addis modicum vinum, coquis et inpouis, Est autem. 
etalia cataplasma mirabilis ad colum experimentata ; recipit haec : fenigreci farina. 
partes duas, bacae? lauri farina pars una, masticecia? pars una, terebentena 
pars una, vinum et mel ad coquendum quod suilicit. Item epithima?* colicis 
posita super? ilia et pectine οἱ ad ventositates et ad flegmones?* et ad duritias 
ypocondriarum : samsucu? + iii, cyminu + iii, ireos? Z ii, fenugrecu Z iii, 
pollines tritici? iii, lini simen + iii, cera libra is, tundis et cernis axungia. 
libra is?', cum cera solvis et superfundis in mortario et uteris, 


[Cuarrrus xcr*, t. V, p. 764.] 


[226 ν] XLL 4d lumbricos! et ascaredas 
11 ad latos vermes? 


ο πώ. occidit. absen- 
Vins, santonicus, aprotanus, calamin- 
thes*, cardamomus, brassicae* semen, 
menta, lupinus tritus et cum mel datus. 
lectarius*, ant sic tritus cum posca? 
potus, Gitter vero non solum potus, sed 
εἰ cataplasma ex ipso* facta et inposita. 
ventri? extrinsecus occidit Idmbricos 9, 
persiei folia ad ventre posita bene fa- 

ascarodas! antem occidit enectio!* 
xlamenthis? sucos!! aut ecdria!*; nam 
et de axongia vetere facto balano intra 
amo mitis et exeunt, Latas? vero, 
quae similes! cocurbitae sementes'* 
mnt, arboris mori radicis?? corticem 
να) aut ptereas® herba?, quam Ro- 
mani felicem?! vocant, Z iii jn mulsa 
data occidit et exmelcontae? albae ra- 


LXXIX. Ad lumbricos. 

ta 

Lumbricus igitur rotundus sufficiens 
ad occidendum absentius, abrotanus, 
calamentes, cardamomus, brassicae se- 
men, de lupini pulver; ex bis in potio- 
nem aut cum mel in electario aut posca 
potus. Gitter autem non solum comestus 
sed et cataplasmatus venter extrinsecus, 
persici folia ad ventrem posita. Ascaredas. 
autem enectionem de calamentis sucus. 
adhibes aut cedria. Latos autem lum- 
brieus occidit mori radices, cortices ple- 
reos, quam nos felicem dicimus, radices 
4 iiii in mulsa accepti, et cameleontos 
albu radix oxybafa uno cum vino austero 
datus; occidit autem eos et costus. Item 
exalioauctore emplastrum ad lumbricus 
rotundus et latus et ascaredas et ad ser- 
pentes in ventre: lupinus, lauri bagas, 


?' arduat, 








ORIBASE, EUPORISTES, IV, 88-1. 607 
aequalia cum. mel pulvera colligis et ponis cataplasma. Item cataplasma opima : 
farina ciceris nigri etsemen brassicae" et fenugrecu cum mel et oleu!? Cyprinn?s; 
coquis cataplasma et ardeat! ; addis modicum vinum, eoqui et inpanis, Est* autem 
etalia cataplasma mirabilis ad colum experimentata recipit haec : fenigreci farina 
partes duas, bacae? lauri farina pars una, masticecia# pars una, terebentena** 
pars una, vinum et mel ad coquendum quod suilicit. ltem epithima* colicis 


posita super? ilia et pectine οἱ ad. ventositates et ad flegmones* et ad duritias 


[aaa 7 4 iii, cymi 





lliaes trittici* ^ ii 


lini simen 











Pli, ireos? ziii, fenngrecu — iii, 
cera libra is, tundis οἱ cernis axungia 


Ίνα is®, cum cera solvis et superfundis in mortario et uteris. 


[Cnarrruz xcr*, t. V, p. 764.) 


[26 v] XLL Ad lumbricos! et ascaredas 


et ad latos vermes? 


^^ Roluodos lombricos? occidit. absen- 
lus, santonieus, aprolanus, calamin- 
1hes!, cardamomus, brassicae? semen, 
menta, lupinus tritus et cum mel datus. 
slectarins*, ant sic tritus cum posca? 
potus. Gitter vero non solum potus, sed 
εξ cataplasma ex ipso* facta et inposita. 
ventri* extrinsecus occidit ldmbricos'*, 
persiei folia ad ventre posita bene fa- 
«it; ascaredas!! autem occidit enectio!* 
exlamenthis? sucos! aut cedria!*; nam. 
t.e axsngia vetere facto. balano intra 
amo mitis et exeunt", Lalas" vero, 
quae similes! cocurbitae sementes! 
data? aut plereas? herba?, quam Ro- 
= mani felicem? vocant, Z iii in mulsa 
- data occidit et cameleontae?? albae ra- 


LXXIX. Ad lumbricos. 


ta 
Lumbricus igitur rotundus suflicieus 
ad occidendum absentius, abrotanus, 
calamentes, cardamomus, brassicae se- 
men, de lupini pulver; ex his in potio- 
nem aut cum mel in electario aut posea 
potus. Gitter autem non solum comestus 
sed et cataplasmatus venter extrinsecus, 
persici folia ad ventrem posita, Ascaredas. 
autem enectionem de calamentis sucus. 
adhibes aut cedria. Latos autem lum- 
bricus occidit mori radices, cortices pte- 
reos, quam nos felicem dicimus, radices 
Z iiii in mulsa accepti, et cameleontos 
albu radix oxybafa uno cum vino austero 
datus; occidit autem eos et costus. Item 
exalioanctore emplastrum ad lumbricus 
rotundus et latns et ascaredas et ad ser- 
pentes in ventre : lupinus, lauri bagas, 





Du Les diapitres cxxsix el sc du teste grec manquent dans les traductions latines. 


-— 





ORIBASE, EUPORISTES. IV. 93-96. 609 


[ CuaPrrng xcii, t. V, p. 705.] 
LXXXI. Ad ani passiones. 


Coquis galla robea et teris et cataplasma in ani inflammationes inpones et ad 
foras exeuntem intestinum , si fortior opus fuerit fieri adjutorium in vino , si autem 
leniorem cum aqua coquis. Sucus autem scynu id est lentisci facit apositus et ad 
ani et ad matrices proruina. Item aliud : pini cortex aut cyparissi pelas siccas ii, 
molibdenis 4 ii, ante labas vino stiptico, trita supersparges. 


[ CuaPrTRE xciv, t. V, p. 765.] 
LXXXII. Ad ignitas inflammationes cum dolore ani. 


Ovi assi vitellum teris cum vino albo et cum oleo rosco cerutum supermittes 
et superlenis. 


[CHAPITRE xcv, t. V, p. 765.]. - 


ltem panem mundum tritum et coctum in aqua et rodino oleo, superponis 
cum ovi vitellum assum. Item aliud : rosa sicca Z iii, ovos in igne coctus vitellus 
duo, vino albo teris et roseo ceruto supermittes et uteris. Ad ani proritu : creta 
Cymolia teris, supermittes cerutum cum oleo myrtite et uteris. 


[Cuapirre xcvi *, t. V, p. 765.] 
Ad ragadas in ano vel in verctro. 


In ano aut veretro scissuras membris factas, quas Greci ragadas vocant, lentei 
busti cinus et amilu aequales partes teris et cum olivae foliis sucus miscis οἱ 
inlenis. 


LXXXIII. Ad emorruidas. 


Emorroidas multum cffundentes sanguinem repremit aloes supersparsam aut 
ferri squama aut plumbi husti pulver ex aceto aut vervenum decoctionem factus. 
Quae repremit autem amorragias myrta comeditur oleo amaricino aut irinon 
inlitus. Repremit autem confestim acacia rovea 4 iiii, tragagantes £ ii, singu- 
latim teris et miscis, cum aqua inducis lenteo et inponis. Item aliud, tollit enim 
emorroidas mirabiliter : coniu sicco Z ii, yosquiami sucus Z iili, stiptiria scistes, 


* Manquent plus bas dans le manuscrit de Laon les chapitres xcvit, xcvitt, xcix, c, Gi, cit 
du texte grec, ainsi que la première partie de ciii. Toutefois, dans lc cours du livre IX de 
la Synopsis, ce manuscrit donne le chapitre c, qui se retrouve aussi dans les manuscrits de 
Parts. Nous donnons donc ce chapitre avec une longue addition de La. 


vi. E 3g 


610 


ORIBASE, EUPORISTES, ΤΝ. 96-100. 


calcantn ana 2 ii, sinopide Z i, psimithiu Zi, ceruto roseo superando. S 
antem interius fuerint emorroidas, ex medicamen interius lenis, Facit autem & 
hoc mirabiliter : sandaracis, orsenicu, scistes ana 4 viii, superlenis praeparat; 
ponitur donec moriatur et cadit in ore desiccatus et ab ipso vase dissolvitur. Inbsir 
antem in circuitos resolvitur autem statim, recien ciel 


eto iud iol ai nd ii 


(on) LV, p.765.) 


[119 v*] Ad ictericos?. 
M Siquidem.-&i tx dotecinatiope fix 
brium ictericus a die septimo fiat? fa- 
cile eis subvenitur per balnea aquarum. 
dulcium facta et frictiones? cum oleis * 
diaforeticis® confectis vel bis* quibus 
rarum corpus elficitar, qualis est cami- 
mellus?, lilincius® et amaraeinus?. 
antem de infraxin epatis fiunt icterici'?, 
adhibenda sunt ea quae ad epate con- 
stipata. viseera adhibentur et sic eola- 
gogo" uteris medicamen qualis est 
coptarin et sic passionem facilem anpu- 
tavis?* et cito curabis. Jubat autem eos 
qui ex inflammalionem epatis facti 
fnerint icterici? quaecumque 15 ad in- 
flammationem ^ epatis sunt scripta. 
Quibus etiam datus semen? atriplicis!* 
ictericos?? de inflammalione epatis fac- 
tos? jubat. Ad ceteros?! vero ictericos** 
expedit -dare calamenthin?!, cyclamini 
radix trita viridis in mulsa, Siccae* 
autem pulyis Z i in oxymelle* purgat 
© viscera et cholerico? lmmore?! per 
sudores? digerit?, Oportit aulem ?* 
[220] si viridis est Z iii cum sapa 


Ad hicterieus. ^ 
Hectericus est qui infraxin vissieeld- 
lis, quam Greci colidocon vocant, aj: 
ingressus colerici humores et fertar al 
intestina et exinde Super totum sur 
gitur corpus, et maxime im albumem 


Qui | oculorum manifestius apparet hectrici 
passio. Totum enim corpus eolor {n- 
gitur colerico et urina similis est clore 


et ventris fit recentis et quae excemnt 
alba sunt stercora et dura. Sel wc 
subsceuntor et fastidium multum ls- 
bent-et deficiunt et in cutem mali- 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 100. 


L——— 
oportit jubare. Item aliut : cicer? nigra 
5 i. poletricu? faseieulum unum , inter. 
pollicem et digitum sequentem. quod 
fuerit conprachinsum%, hoc est fasci- 
tulus?, sparagi radices?* fasciculum 
oum, aqua A v aut vi, coquis ad ter- 
tias, colas et das bibere febrientibus 
prim, sine! febribus autem cum vino 
das, Per nares?! vero ictricos purgat 
marrubii# sucus et elaterius cum lacte 
ám naribus missus; et sucus eyclamini 
radices® expressus et cum mel in nari- 
bus missus? purgat ictéricos!* fortiter. 
Quod si oculos** tantum tincxerit , dabis 
án balneo acitum" acrum ; de cocleario 
amt de manu ? sua. plena acito ad se 
trahire jubes**, ut* nares?! suas replere 
ο effluit enim per nares** multum 
cholericus*? qui ** ocnlos P occupaverat. 
Aut certe? gitterinacito ? acro*? infusus 
ante una die et alia die tritum cum 
ipso acito** infandis naribus. Fit autem 
et eum oleo vetere ad caput purgandum 
similiter infusus et tritus et in naribus 
injecins sed ad ctericos# cum acito** 
melins jubat; nam cum oleo iterum 
æpielempticos®? melius** jubat. Item ad 
Setericos *" rafanus cum foliis suis tritus 
'et sueus expressus el datus in balneo?* 
eyatu onus aut duo jejuno bibere , ante- 
quam in solio descendat", bidebis? 
effandere cholericum?? humorem per 
Totum corpus. Item aliut probatissimum : 


ott 


adhibenda sunt ea quae ad epis i 
fraxin sunt ordinata et sie eathartieum 
dabis qui colera deponat, et maxime 
diagridius cum aloe aut qui dieitur 
coptariu. Rufus vero ad hecterieus lioc 
modo dabat cathartieum : scammonia 
cum aloe et colgquenteda. et camellea 
permixta dabat. et sic citius ampotabat 
facilius passionem, Juvat antem eos qui 
ex inflammationem epatis hecterici , ea 
quae ad inflammationem epatis sunt 
scripta erunt adhibenda; quibus etiam 
datus semen atreplicis hectericus ex 
inflammationem epatis factus sanat. Ad 
caeteros vero hectericus dandae sunt 
potiones herba calamentis, ciclamini 
radix virides trita Z iii in mulsa et 
cum sapas sicca vero pulver Z i in 
oxymelle Z i; purgat enim viscera, sed 
et totum corpus omnem humorem co- 


-lericum per sudorem degerit. Ipsos 


vero sudores oportet juvare, ut pannus 
involvatur aegrotus. Item ad hectericus 
rafanus eum radices et foliis tritus et 
sucus ex ipso expressus et in potionem 
datus eyatum unum aut duo in balneo 
jéjuno, antequam in solio discendat et 
vides pér totum corpus colericum hu- 
morem emanare, Item alium ad hicte- 
ricus probatissimum : afronitru Z ij, 
cum vino ameno infundis cocliaria duo 
et tota nocte sub divo permaneat et 
jejunus bibat per dies tres aut quattuor. 
Ttem ad hieteriens eicer nigrum nasu- 








ORIBASE, EUPORISTES, IV, 104-100. 613 


[ CuaPrTRE civ, t. V, p. 767.] 


LXXXV. Ad testicolus ct scruto passiones. 


Ad scrutum et testium dolores, butyro et resina terebentina aequali pondere 
eniszta uteris, aut lini semen farina cum aqua coctum, cui admiscis smyrnam 
decimam partem et resina similiter cataplasma inponis. 


LXXXVI. Ad tumente veretrum. 


Vitis folia xxx, libanotu £ i, psimithiu Z v, teres el cataplasma inponis. Uteris 
vero et fumentationem aquam maritima frigida, ct mitigatur si veretrorsum ad 
ventrem suspendis. 


LXXXVIII. Ad ulccra st cx sudore in testicolis sit. 


Quod si de sudore ulcera in scroto fiunt, galla trita aut stiptiria superspar- 
gitur. 

LXXXVIII. 

Si in veretro nascuntur thimi et oxocadium, elaterium superpone aut peri 
semen teres, superpones tritas, aut sardinarum capita trita superpone, aut hirci 
fel superponis. 

LXXXVIIII. Ad ragadas , id est fissura in verctro. 


Ad ragadas in veretro jubat resina frixa cum oleo roseo trita, donec mellis cras- 
situdo sit, admixto ovi vitellum coctu. Item edere folia sicce ct hustae trita cum 
oleo in mortario trito plumbeo et ex hoc inlita sit scissuras. 


[CHAPITRE Cv, t. V, p. 761. 


XC. Ad testiculorum inflammationes. 


Uba passa cxossatas cum cyminum teres et inponis, aut hordei farina coquis 
im mulsa et superpones, aut folia vitis teneri teris, cum alfita vetus superpones, 
amt cyminum cum butyro οἱ resina aequalia pondera remissa inponis. Ad testicu- 
Jorum vero roborem terra Cymolia cum aqua ante inlenis οἱ dimittes siccare ante 
fumentatos aqua calida , aut resina sicca trita et smvrnio parvo teris et cataplasma. 
Sá autem corticati fuerit testicoli, cinus de sarmentis cum nitro ct aqua admixti 
extenuant cataplasma. 


[ CuaPrTRE cvi, t. V, p. 767.] 
XCI. Ad priapismum. 


Priapismus est augmentatio veretri permanens in longitudinem ct latitudinem 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 107. 6015 
λα 


Zi, mentae © vi, silfiu £ üi, yos- 
quiamu?* sperma Z ii, pyretru?? Z ni, 
solfor vivu 2 i, gummin* Z 1, stafida- 
gria « i, panacis? radicis Z 1, ireos?? 
Z ii, smyrnes?* Z iii, opopanacos *? 
Z ii, terebenthenis Z xl, cyperu* 
Zi, cera munda £ x, scalabutas £ f. 
Conficis sic; in aceto infusas quae sicca 
sunt teris ad omni diligentia ut sit tc- 
nuissimuim et remittes** quae'* remit- 
tenda sunt οἱ conmixta: bene levas οἱ 
reponis, ct cum opus fuerit emplastrum 
super dextrum pollicarem**. digitum 
pedis" ponis *. [tem aliut ** : galvanes '? 
4 av, silfiu Z ni, pyretru?! £ iii, 
ormini* farina «« x, myocodon? © vi, 
salyriu** © vi, sanguisugas* de fluvio 
£ vi, gummin** Z v, terebentenis? 
£ i, panacis radices « i, scalabutas 
bibas** Z iii, oleu roscu 5’ quod sufficit. 
Scalabotas** infundis in aceto et stet 
donec se gelit*!; conficis et? ut supra 
uteris. Îtem aliut : vulpis summitatem 
veretri ipsius in tempore quando con- 
miscüntur, cosis*! cum pille cervina οἱ 
Igas ad ilia quam utilissimum [234 ν΄]. 
Item entaticon ** : erncac** semen 7 i, ) 
cardamomu 4 i, senape 7 i*', panacos 

radices ^ i, piper albu** ὁ i, cum 

aqua (acis trociseos dragmeos * et das 

cum yino puro. Item entaticum?! ad 

veretri paralisin : erucae?? semen 4 i, 

senape < viü, piper grana xx, carda- 


momi semen Z 1i, cum sueus erucae ? 


* jmsquiamos. — * peretro. — ? gumen. — ?' panccis. — “ yrous. — '* ysmirnis. 
— "* epopanicus. — "' terebentinis. — *! eyperio. — ‘* his addit. — ‘ remittis. — 
* qui. — “ pulcarem. — " pedem. — '"' inponis. — '? alia. — ” nj, — * pe- 
setze. — * ordi. — ^ nuocodon. —  sattirio. — ‘* sanguisuca. — "' gumen. — 
# terchentine. — ‘* vivas. — ^? olio roseo. — ** scolabutas vivas, — *' si gilit. — ** ei 
deest. — © cos. --‘ hilia. — ‘ intaticon. — % eruci. — ‘ cardamomu..,. — i deest. 
--" radicis. —'' albo. -— ^ (rociscus dragmeus. — "' intaticum. — "^ "raci. — " cruci. 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 109-111. 


[Cnarrrng cix, t. V, p. 768.] 
XCHIT. Ad eos quibus semen fluit aut. per somnum. 

Lactuce semen potus prohibet semen; unde et hic quibus in somnis contingit 
datur; hoc et cannabus silvestris semen datur, et frequenter potus desiccat gene 
randi facultatem, Plumbi lammina lumbis superposita seminis lapsum retenit, 
Nünfae vero radix et semen prohihit semen vel fluxum seminis , vel his quibus per 
somnum molestat éxuberans plus quam oportet cum vino nitro et austero pota. 
anpotat et aneti semen. 


[Cuxerrux. ex, t V, p. 769] 


[233 v] LVIIL. Ad submejulos!, 
Vissica caprae? aut ovium usta in 
poses” potum dabis, silebundus* se co- 
locit*, Facit autem et aquilae* cerebrus 
ad maguitudinem ciceris cum adipe an- 
serino? aequali* mensura, et gummen* 


alterum tantum facta catapotia?! glu- 


πω, aut? mixta cum alfita comedant 
lepiris!? testiculos cum vino odorato!t, 
bibat antequam dormitu?* vadat et libe- 
rabitur. Calaminthes!? et murrac!? et 
menta dabis bibere eunti'* dormitu '*. 
Veretrum autem Cymolia® cum sucos 


perdiciados? herbae inlines?2, 


XCV. Ad eos qui hurinam non continent. 

Vissica capre aut ovis hustam bibat 
in pasca, ad vesperum yero setibundus | 
se eolicit. Facit autem et aquilae cere- 
brus ad magnitudinem ciceris cum 
adipe anserino aequali mensura. con 
tritus, totum glottiat aut cummixta al- 
fitae et-comesta. ltem leporis testonem 
miseis eum vino odorato, das bibere 
antequam. dormito vadat et liberator. 
Herba. calamenthi et smyrne et menta 
das bibere antequam dormito vadat, 
lenis vero veretro Cymolia eum suco 
vetragenes. 


[Cnarrrne cui, t. V, p: 769!] 
. XCVL. Ad matrices passiones, il est snffacationes. 

Ad suffucationem matricis jubat potus agarieu 4 i, in alio cum vino plantaginis 
semen aut sucus cum vino onix id est ungula de coclea pota; aceto scillitico sorbat. 
Odorationes autem vel suffumicationem excitant, asfaltus, castoreus, galvanus, 
pice liquida cedria, lucerna, stuppa aut licinius stinctus, capillos hustus, ruta. 
silvestris, silfua. Suffumicatio autem fit ad baec gagates lapis onix, qua est in pur- 


mar. ex + somiolus. — * carie. — * puses, — * sitibundus. — 
* aquele. — * adipem anserinum. — * equalc. — * gumen, — " catapueia. 


?* Jeporis, — |" testicolus. — | hodoralo. — ' dormito. — '* calamentis. 
? eunte. — " dormit, — * Cimolia, — " sucus pyrdiciadus, — * à 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 111-12. 


pora, aspaltatus, castorius, silfiu, cornus cervinus. Adponunlur antem al ver 
trum rbta cum mel trita etin lana suscepta. 


[Carre extr, t. V, p. 770.] 


^^ Cunt! quibus menstrua non pro- 
beniunt*. Provocare nobis volentibus. 
menstrua ante dies tres aut qualuor. 
fieubotomanda est de uno talo et post 
una die de alio talo fleubotomabis. Cibi 
tenues? sunt ministrandi el* nunc et 
ante quinque dies et sex ante curatio- 
nem ministrandi sunt. Post flebotonmuni* 
vero dabis castorium cum puleiu aut 
calamentfie*; purgat enim mirabiliter. 
Provocat etiam menstrua bene et puleius 
et calaminthes? coctas in mulsa, sed et 
siccas pulvere? facto cu* mulsa potatus!®. 
Calamenthes® vero data? fortiter ope- 
ratur. fstarum'* namque potionum! 
tempus est utilis post balneum, detersis 
sabanis. Datae magnificencior autem οἱ 
forcior est ad purgandum diptamnus , 
et herba Sabina® similiter data buti- 
liter datur et pycra®® in tempore hoc 
aloe hàbens Z v, aliarum vero specie- 
rum ana dragmas senas"; purgat et 
ampeloprason!* quando frigidi et spissi 
humores? continentur®. Lupini vero. 
decoccio cum murra et mel adpositus; 
thymiama?! vero hutilis est capparis ra- 
dicis eorficem et cassiam?, Quando 
autem plenitudo est simnl et spissitudo 
 pinguium? humorum superiluitas, con- 
tauriae majoris radices? et centauriae- 


XCVIL. Ad oiirua preso, 

_Educere qui volunt menstrus, aute 
aut in tibiis das diereses aut de anb 
talus. venas incidis, ita ut post uma li 
de alio tollas talo; et iterom post harc 
tenuis dabis cibis munc ante quinque 


uar. cxi : ! curacione. — * preveniunt, — ? tenuis. —* et deest, — 


* calamenti. — ? calamentis. — * pulvere deest, 


uentis. — "* dato. — ?* starum, — '* 


deest, — 


nas.—" anpiloprasen.- " humoris.— " contenentur. — 


^ pinguim. — * redicis 





ναών adpesiMi incitant 
trua?* fenoculus οἱ gitter?*. Quando 
aulem spissitudo nimia vel pinguedo 
humorum abstinent? menstrua , petro- 
selinus?*, porrus , selenus,, alius ,ismyr- 
njon?, storax?' in potione? dati vel 
adposii deducunt, rafanus in cibo 
sumptus?*, adiantus , amomus. Incatis- 
mala aulem deducunt menstrua aqua, 
in qua eocuntur? sabici?* folia, arte- 
misia, us, laurus, coniza. ltem 
estaplasma ad secundas el menstrua 
deducendas; artimisio** multum in ypo- 
condria posita; fortius autem educit* 
ut etiam infantes?" foras proiciat lolii?* 
farina cum porri?* sucos*? temperala*t 
#4 inposita, cyclamini** sucus cum la- 
terio? et irei pulvis, medulla cervina, 
galvanum , ammoniacum* et oleum'* 

pondera Ÿ ; teris οἱ uteris opo- 
panacos? ovilo* uno, facis collirium ^ 
el supponis?" sine periculo; experimen- 
alum * est, edicit ® autem mensuum * 
aut? quattuor ecbulia. Herba Savima. 
vivos. occidit infantes'* el mortuos ex- 


de artemisia adhibita in ypocondria. 
Fortius autem. educit ita ut οἱ pecus. 
educat loli farina cum porri sueus 
mixta et inposita, et eielaminis sucus. 
cum elaterio et lolii farina, medulla cer- 
vina, galvanu, ammoniacum et oleum 
aequali pondere, teris et uteris opopa- 
nacos obolo uno; collurium faeis etsup- 
ponis; hoc sine. periculo est οἱ experi- 
mentatus. Educit antem mensum. tres 
aut. quattuor haec. bolia. herba Savina 
et vivum peens eonrumpitur et mortuos. 
extrahit, et eentauria majores radices et 
sucus idem. operatur. εἰ calamenthis 
sucme polus et, adposites, ενα, οἱ 








ORIBASE, EUPORISTES, IV, 113-114. 621 


incatismata ct ythimata super ventrali inponenda quae sunt stiptica incatismata, 
sit ex decoctione plantaginis, poligino, sidia, rosa, rubu et his similia. 


[CHAPITRE Cx1v, t. V, p. 724.] 


ΧΟΥΠΠ. Ad matricis inflammationis οἱ dolores. 


Incatismata ex decoctionem facta jubant ubi decoquuntur artemisie utroque, 
laurus, ireus, cassia, centauriae majoris radices, violae flores siccae maxime in 
diutornis , malva, mcelilota, lilii flores, ficos siccos cum fenugrecu aut sputus ana 
cum fenogreco et lini semine. Suffumicationes autem expediunt agnu semen, 
cassia , bdellion , ladanon , smyrna; adponuntur etiam ivisci radices cocti in mulsa 
et malaxati cum adipe porcino, fenigreci sucus cum adipe porcino et butyro 
recentem 4 i, radicem assam cum oleo roseo et flores ejus cum ceruto οἱ 
medulla, axungia, ysopo cum butyro et meligranato. 


C. Ad ulcera mutricis et mordicationes. 


Ad ulcera matricis expediunt amorgis circumlita cocta cum ceruto aut lycium 
similiter cum suco acaciac. Mordicationes autem quas Greci odarismo vocant, 
quod nos proritu οἱ mordicationem , porcacle sucus incymatizatus jubat, lini sergen 
coctus sucus in mulsa ct fenusgrecus similiter sucus, tragacanta autem cum aqua 


adhibita. 


CI. Ad pramptus in matricis. 


Ad matricis pervenam repremit acaciae sucus aut robri sucus aut lentisci aut 
mali granato , robri sucus inlitus, violae vero folia cataplasma , inposita aristologia 
in pesso cum aliquibus stiplicis sucos, sed οἱ decoctio ex cis facta incatismata οἱ 
fumentationes; gallae aut. sidie, id est mali granati aut lentisci decoctionibus 


uteris. 


[345] Ad conceptionem, de Euporistu 


Uribas:". 


Ad concephonem jubantur partina- 
cae? semen potus ct radix ejus? co- 
mesla*, adposita autem jubat cum 
medulla ante commixtione leporis coa- 
gulum*, butyro*, vulpis stercus cum 
oleo? rosco pissus adpositus οἱ sublinis, 
et conmisceris artemisia trita adponis et 
concipit. Adapes* auserinos? et resina 


Ad conceptionem. ' Urivasi. — * partenacas. — 
adipis. — 


eolum. — * cum buterum. — ^ olio, — " 


CII. Ad conceptionem. 


: La 

Jubant autem ad concipiendum pas- 
tinace semen potus ct radix data ad 
manducandum ontentur conceptio ct 
adposita cum medulla ante conmis- 
üonem leporis coagolum cum butyro, 
vulpis femus cum oleo roseo in pésso et 
adpositus, et subliniti autem si conmis- 


ceantur artemisia trita. Adponis οἱ con- 


3 1 $ 


ejus deest. — ‘ cummixta. — 


* anserinus. 


coa- 





ORIBASE. EUPORISTES, IV, 115-119. 


\a 
Johannem, Maria Salvatorem ; aut mas- 


culus aut femina, exi foras, sol te vocat. 


623 


[ Cuaerrng cxvi, t. V, p. 717.) 


ltem ipsins Euporista! ut? non 
conciptant *. 


Ut mulier non concipiat, ptereos, id 
est* felicis. radicem facit. cum sapa 
pota? οἱ femina felix similiter* facit, 
sieut et? masculus*, salicis flores? et 
folia , brassicae'* (lores!! cum vino post 
conceptum!?, Adpone autem ut non 
concipiat ante conmixtionem menta 
trita et virga viri inlita non permittit 
concipere. Brassicae? flores?* tritos !5 
in pesso'* post conceptione adpositos? 
concipere non permittit, coagulare, 
Pelecini 10 seminis 19 antc conmixtione?! 


levabis.. 


CIIH. Ut mulier non concipiat. 


Felices radices si das cum vino bi- 
here , nonconcipit, et femina felix simi- 
liter facit. Flores salices et folia brassice 
flores cum vino post conceptionem ad- 
posite. Adponuntur autem ut non con- 
cipiant ante conmixtionem menta trita, 
et si veretrum de suco ejus inlenis. 
Brassice floris tritus in pesso post con- 
mixtionem adponat non permittit con- 
densan. Pelecinus semen autem con- 
mixtionem si se sublavit. 


[CHAPITRE οσα, t. V, p. 778.] 


CV. Ad ventris rugas εἰ manullarum. 


Cocleas maritimas dinturnas hustas teris cum ovi albumen aut lacte asinino 
et inungues. [tem aliud : speclarc tundes et cernes cum aceto ct in balneo eunti 
ialenis antc lena per dies xx et curas. Ut autem venter οἱ ypocondria non rugas 
faciet, Cvmolia οἱ mannes acquali pensum cum albumen ovi inlenis cum ceruto 


Cyprino. 
[Crarrrng cxvint, t. V, p. 778.] 


CVI. Ad cozaram inflationis. 


Panes intefioncs et melanteria consparges , superpone οἱ conponitur. 


[Οπλριτπε cxix, t. V, p. 779.] 


CVII. Ad umbilico promencentes. 


Galla austeris cum aqua et cataplasma superpones. Itcm aliud ad umbilico 


Cuar. εστι: ! Eoporisla.. - | aut. — 
* similiter deest. — ^ 
αρίο. — " bresici. — "* floris. —- "^ tritus. 
— "* splenici. — '* semen. — *! conmixcioni. 


' concipiat, — Ὁ petcriosides. — ^ puta. - 
masculum.— " floris.— '" brasio. - "' floris. — | con- 
. " pissu. " adpositus.. - '* coacularc. 


ex. — à 





ORIBASE, EUPORISTES, IV, 120-122. 625 


sic in tena mittunt et cibi deponunt artriticus totum ibidem residentes, magnifice 
jubandi sunt evacuantes omnem morbum facientem egritudines materiam , quam 
pessima dieta iterum eas replevcrat, fabe farina cocta cataplasma in aqua cui 
addis cocte adapes porcinas bene facit ad inflammationes; viole enim albe radice 
cum aceto induratos articulos et inflammatos resanat diuturnos et porus habentes. 
In decoctione carnis porcine infundes caseum vetustum ct in mortario teres et 
conmixtum bene super articulos inpositus poros solvit οἱ digerit; et currentem 
reumam absque incisionem sine molestia desiccat ipsa loca per singulos dies et 
porus , platani folia virides trita et cataplasma inposita in genua inflammatioues 
tollit. 


[ CuaPrTRhE cxxi, t. V, p. 782.] 


Podagricis et artreticis anodina, sunt autem sine dolore reddenti epythimas, 
quae in accessionibus utenda sunt, opio miconus, crocu ana £ iiii, teris cum lacte 
vaccino aut caprino et interiore panis admiscis, teris fortiter ut aequales et molles 
permistus sit; admixto oleo roseo uteris cataplasma, et extrinsecus custodie causa 
bete aut lactucae folia superponis; est autem quando opium et crocum lacte 
tritum cerutom cum oleo inductum superponis. Ad sciae dolorum. Ad sciaticus 
amtem lopini farina cataplasma inponis cum aceto aut oxymelle aut pusca 
coquentes; calamenthes autem trita et cataplasma inposita quam fortissimum 
adjutorium ; capparis radicem adposita coxe dolore jubat extrinsecus adposita cum 
his qui ad haec expedire possunt admixta. [ntrinsecus autem iniciendi sunt garus 
aet ex insalatis piscibus selaru ct de sardenis factus garus. Thalpeus vero semen 
per clysterem ministratum jubat , sanguineum evacuans humorem ; similiter autem 
et centauria tenues decocta facit. 


[| CuaPrrRE cxxir, t. V, p. 783.] 


CVIIII. De quibus medico suggeruntur sollicite tractanda sunt. 


Haec omnia in tantum quae diximus sanari possunt secundum medicinae 
rationem non ignoro; oportet igitur et de caeteris sollicitudinem prebere et quae 
significantur medico quae contingunt et antequam fiant magnas ct insanabiles 
passiones future praevideat, quod ante de longius manifestantur. Sonitus igitur 
aurium et inter se diversis motibus perturbantibus et spasmi per aliqua membra 
facti et levius inferiori subinde tremat et sine voce fiat et sit obliviosus ct odorem 
perdat et somnia profundia contra consuctudinem sint profundi aut leves sint et 
fantastici , et ab inquibus subinde se oppremi querelletur ct hactos venerios plus 
a consuetudinem frequentius conpellatur, ita ut non semel aut bis sed majore 
motus contingat, his hoc patientibus apoplexia aliqua fieri necesse est significat 
et epylempsia aut apoplexia aut melancolia aut mania. Oportet ergo scire medico 
ut cum rogatus fuerit, quam celerrime succurrat; forsitan enim necesse est 


γι. Áo 


Nus ORIBASE. EUPORISTES, IV. (a2. 


dem qunm. prie anti mah a pecia preces igna m 
cepi mm ia cmm cum capits delerem. Haec omaia ergo scire opertet me- 
dumm. αἱ quer apart adiubere cathartice et cibes conpetentes vol quae aliter 
jum s. hbasre amie spentanei et somnia profunda ant fantsstics el 
api ema commande cà sudares pest sommiusn et sis contra cousuete- 
dum cimran iumduem cum Éehruda; eme haec sce oportet medicum; 
iut quur ad herr comeceunst et quae carca therace contingunt si nen segge- 
sœur zonduce a£ harc spa periculee vemunt emopécéce pessiones empsics. 
πε ans mr raa-e weíretua est et interdum passo presequitar et megs s 
hauc semndeme can Sed medic est discere ad inveniendam costodiam quee 
«parus manm negar in doloribus quando in articols funt pedum neglegenter 
babes si semel cemevert et naglertama faerit revertitur iterum wüique ke- 
que meleste majorem malum messes mennolilis efficitur. In initium autem 
unius eu cursencm adiubere ut amis remedium consequatur faciles, ke- 
quam comm. factas indigestionrs et. dnrrins suspectas , inpeumatusis indicada 
sunt enum :eduro ct non sunt tacendo. Fosse eamm ex ipea indigestionem gene 
imu appellat paamencm., id est ypecenmdrieca quac fit cam timorem et t 
umm xsusanbünm accrdemée. meluacelhas vocabur; multa autem et abs per 
engem aucun maham anttcedunt; propter quod oportet nulle medo seu 
sure asque rama quer Cconiagunt contra consuetudinem tacere *. 


.4 cmagaI-A αι σα TITI de trailer grec maeqerat dass les tredactioes latines. 


TABLE ALPHABÉTIQUE 


DES MATIÈRES 


CONTENUES 


DANS LES SIX VOLUMES DES OEUVRES D'ORIBASE. 


—— — uiltpP Qd 


(Les chiffres romains indiquent les volumes, et les chiffres arabes les pages.) 


“mn 


A 


Anare ( vin), en Cilicie, I, 345. Agcës (Des). Distinction des abcés inté- 
Ascks (Des). Manière dont les abcès se rieurs et extérieurs; signes exterieurs 
forment dans l'inflammation ; époque auxquels on reconnait ces derniers, 


où ils paraissent; leurs causes; deux III, 566, 567. 

sortes d'abcès, les uns de putréfac- Traitement chirurgical des abcés; 
tion, les autres de maturation; aspect régles à observer quand on pratique 
extérieur des deux espèces, III, 547, l'incision, 11, 574,575. 








548. Cas où il existe un sinus dans 

——— Place des abcés en général; les abcés; manière de l'ouvrir; né 
double direction des abcés, à l'exte- cessité d'atteindre toujours la chair 
neur et à l'intérieur; leur forme; saine, IIl, 525, 576. 





III, 545-550. 
—— Fièvre qui accompagne la pro- pation; maniere d'y procéder, III. 
duction des abcés; temps qu'ils du- 576, 577. 
rent ; influence de la saison, de l'âge Traitement médical des abcés; 
et du tempérament des malades sur temps que l'appareil doit rester en 
leur durée, III, 550, 551. place; cas où l'abcès présente des 
Nature des abcès: distinction de sinus, IIl, 468-470. 
deux espèces d'abces, avec et sanstu- Autres remèdes à employer contre 


Cas où il faut pratiquer l'exur- 











nique ; causes des abcès ; phénomènes les abcès; médicaments employés de 
qui accompagnent leur production, preference par Galien, III, 555-557; 
Ill, 564-566. V. 343, 344; MI, 167. 168. 


Λο. 


ἡ νὰ 


tar ce. Lapuse ns ces: ses 
mu accmnomcuenr s prise. 

— ΣΠ. 

— — YT-unememr tes abes a Üambrranur 


mi c0 À gurtouertment dams 


--- - 
κ. WI 2:2 2.5 


—— T-uwment “Άπαντα ὃν abe; 
n AOC τα CLE cüevoni. m front. 
Mir NIX JuUmmet. NLY uev. 2 
Zlarme C. sa: 

Vi cu a us. à Camel a 

TCannus Hs «ur. MII membres. à 


pue "TI Ses. wi sphiaeter. 
HI- Tc. DI πε». 1 partes mx 
cues LT. 272-274. Voc cs mots 
— — (rm ni 13 ACCES s peut sans 
Tixan:, Susmmet qz: ene, ΠΠ. 








Sea. 9. 123.3175: M. i. 
Via acmpapes :-famematee 
A crnrur» mávses. ur erm; 


eur ciue; austère c [omwertmre 

+ it pero. mes gucis recoe 

sc «p*inc Li care Je tt ma 

(r3: 9 wX. VTXATOWE et 
τν l4 c3 

bl. Vita ds le. Cas ce ta 

B se et» 


.- 
Teeth 0$ ὃν 


MIS. 


ri τε 


No τν Telegmecte ii03 Pe 
εν ie o .217* 

Lis 407 , Miss: ελ: 

, set eco Tewe te pac- 

ο ως 

Malo es -ᾱ-- Eu Ce9 andes: 


ΑΡ VE. 


"EL - ).1 ZX" Amel 

N- se. NX. 7...220. 

Mtt - H + vul) όν .. Wn 

ic ο... tt -c [. ιο 
CSS i 


ORIBASE 


Assucors ( Des . Leurs propriétés com- 
parces à celles des péches , 1. 6ο. δι. 

AÁsascors Er ÁmmicorISS. Se corrom- 
pemt fcdement, I. 338; V. 175; 
VI, 19. 

Άμα ντα (De Γ). Definition de ce 
terme : abruption de [ου du bras; ses 
suites, [V. 146, 1i7. 

Asavrer Provenance de la meilleure 
absmthe ; manires dont on la falsi&e, 
V. 70. 
ment. I. 337; V. sa; VI, 21. 

Qualtes du suc d'absinthe, Il, 

620: V. 605; VI, $40. 

(Vin ἆ . Mode de préparation; 
ses quaktes, I. $04. £05 et 135. 
Ansrrvksca Def”. Ses effets; excellente 
contre la plethore et les douleurs qui 

en proviennent. I. $39. 

Acacia. De T. Propriétés de la plante. 
du soc et du fruit; composition de c 
medicament. II. 608; V. 599. 600: 
VI. i30. | " 

——— Cruiser du bon acacia. V, 69. 

——— Trechique a |... Ses usages; s 








cmpostnn. V. 191, 871, 871. 
Δεισνε Dei . Ses qualites. I, 158. 
Acces Hnison de T'. Cas où l'accès 

est compl: cas où il est incomplet: 

ze de l'eau dans les deux cas, |. 

317. 113. 420 et suiv. 

Vou. ugs. D-« . Aspect de ces affections; 
rn» ccssite d'evacuer les humeurs; me 
i.caments detersifs et astringents, V. 
133-137. VI. 2335. 2 i6. Vov. Farts 
— Comment on peut les distinguer 
da fus; principaux remèdes, V. 
701-709; VI. 536, 537. 

- — M:diciments composes contre les 
achorvs. IV, 534; V, 119 ct 862. 


TABLE DES MATIÈRES. . 629 


Accipænts (Des). Soin avec lequel le 
médecin doit examiner les accidents 
qui arrivent au cours de la maladie 
et pronostics qu'il peut en tirer, IV, 
100, 101. 

——— qui dans une maladie sont un 
signe de guérison; secours que le 
médecin doit y trouver; exemples 
(voy. Frèvas), IV, 83, 84. 

—— qui sont d'un mauvais signe dans 
une maladie; exemples, IV, 99-101. 

AccoucHEwENT (De l'). Époque à la- 
quelle il a lieu; suites de douleurs 
trop violentes pendant l'accouche- 
ment, III, 61, 62. 

Signes précurseurs de l'accou- 

chement, VI, 345, 346. 

Soins à prendre aprés l'accouche- 

ment; application de laine sur les 

parties; position du corps; état du 
lit; régime; temps que les soins 

doivent durer, VI, 49. 50. 

Flux de ventre qui suit l'accou- 

chement; ses causes; remèdes à em- 

ployer, VI, 388. 

Remédes pour faciliter l'accou- 

chement laborieus, V, 777. VI, 622. 

Formules magiquesayantle méme 
effet, Vl, 622, 623. 

AccmoissEMENT (De |). Définition de 
cette fonction naturelle; son action, 
IIl, 35. 

AckraBULE (Del), 11, 614. 

Acuk (De l'). Effets du sommeil pen- 
dant cette période, I, 442. 

Aconrr (De fl). Distinction de deux es- 
péces d'aconit; action de chacune 
d'elles, II, 610. 

AcoPES (Des médicaments). Leur οπι- 
ploi; cas oà ils remplacent les em- 


brocations; différentes espèces d'a- 




















copes; maladies dans lesquelles ils 

^ conviennent, II, 450, 451. 

AcoRE (Du faux). Qualités de cette 
plante; son action, ses différents 
noms, II, 609, 610; V, 600; VI, 
43o. 

Différents noms de cette plante, 
VI, 430. 

AcrocHORDONS (Des). Leur nature, 
leur forme, leur place; opération à 
faire, IV, 21. 

Ressemblances et différences 

entre les acrochordons et les carci- 

nomes, IV, 17, 18. 





——- Remédes contre les acrochor- 
dons, IV, 621, 622; V, 389; VI, 
184 , 185. 

ΛΟΒΟΝΜΙΟΚ (De l'). Arrachement de l'a- 
cromion; sa place; accidents qui 
peuvent lui arriver; opération à pra- 
tiquer; elle réussit surtout chez les 
sujets jcunes; expérience person- 
nelle de Galien, traitement qu'il sui- 
vit, IV, 213-216. 

AcRoN D'AGRIGENTE. Moyen qu'il ima- 
gina pour purifier l'air pendant les 
épidémies, V, 300: VI, 111. 

AcriuM (Huitres d'), I, 148. 

ADAMANTIUS (Extrait d'), V, 85. 

Remédes d'Adamantius contre 

l'alopécie, V, 109 et 855. 

Remèdes contre les descentes 

dans le scrotum, V, 111, 112. 

Remèdes contre les mélicerides, 

V, 112 et 857. 

Remédes contre les gangrènes, 

V, 114 et suiv., et 858-860. 

Liniment contre les brülures, V, 
335; VI, 133. 

ApaRcÉ (De l). Ses proprietes; ma- 
nière de l'employer, Il, 738. 




















TABLE DES MATIERES. 


ture et les qualités de l'air, 11, 313 et 
suiv. 

Ain (De !'). L'air des montagnes re- 
gardé par certains auteurs de l'anti- 
quité comme bon dans plusieurs ma- 
ladies, lI, 856, 857. 

Changements journaliers de l'air; 

comparaison de ces saisons journa- 

liéres aux saisons de l’année: leur 
action sur le malade et sur l'homme 

bien portant, If, 289, 290. 

Changements mensuels de l'air 

( voy. Lune), Il, 187. 

Théone de la dilatation du corps 
per l'air; application de ce principe 
à la voix, 1, 456, 457. 

A:ssgLLE. Fistule de l'aisselle; traite- 
ment de cette fistule, III, 621. 
—— De l'odeur des aisselles: embro- 

cauons , V, 337; VI, 593. 

—— Remède contre la mauvaise odeur 
des aisselles, V, 441; VI, 249. 

AranasTRITE (De la pierre dite). Ma- 
niére de l'employer, Il, 710. 

ALSULA (Sources d'), en Italie, d'un 
bon usage contre l'éléphantiasis, IV. 
75. 

ALcanna. Aqueux et chaud, Il, 492. 

—— Propnétés et action de ses 
feuilles, 11, 655. 

Accronicm (De l'). Propriétés de ses 
différentes espèces, I1, 738. 

Acæp (Cresson d'). Dessèche, Il, 514. 

—— Expulse par le nez, Il, 554. 

Bon contre les engorgements du 

poumon, II, 569. 

Caustique, II, 575. 

Favorise la perspiration , 1I, 585. 




















——-— Provoque les règles, lI, 598. 
——— Graine de cresson d'Alep, medi- 
cament rubéfiant, 1] 47 1;V. 5 1, 827. 


631 


ÁLEXANDRIE ( Maniére de purifier l'eau 
à), I, 337. 

(Port d'); pélorides et cames 

qu'on y trouve, 1, 138, 154. 

(Peignes d'), I, 139. 

(Laurier ' d'), II, 502, 564, 











617. 

AUGUE MARINE (De 1]. Ses propriétés, 
II, 699; V, 640; VI, 471. 

ALiCA , espèce de froment. Manière de 
l'employer; ses qualités et ses dé- 
fauts; pain d'alica, I, 16, 17. 





Sa nature; son utilité, I, 237; 
II, 702,703; V, 135; VI, 27. 

——— Différentes espèces d'alica, I, 
619, 620. 





Lavée en gelée, convient aux ma- 
lades , avec de l'eau simple ou miel- 
lée, 1 , 302. 
(Boisson d'). Manière de la pré- 
parer; assaisonnements qu'il faut y 
ajouter, 1, 302, 503. 
( Bouillie d'). Manière de l'appré- 
ter, soit avec du lait, soit avec de 
l'eau, I, 293. 
Manière de la préparer et de la 
cuire; son usage, I, 258, 259. 
(Cataplasme d') Son utilité; 
mode de préparation, II, 353. 
ALIMENTATION (De |). De quoi doit se 
composer le déjeuner dans le regime 
salubre; nécessité de changer d'ali- 














mentation avec la saison; boisson 
qui convient au déjeuner, III, 173, 
174. 

Composition du diner; herbes 





potagères, poissons, viandes, vin, 
fruits, HI, 195-177. 





De l'alimentation pendant l'au- 
tomne et pendant le printemps, llI, 
180, 181. 


632 


ALrwzsrATIOS. Dangers d'une alimen- 
taüoa trop variée, I, 611, 613. 

Άιπεεστς (Des;. Des personnes chez 
qui les aliments se corrompent dans 
l'estomac: maniere dy remédier; 
utilité des vomissements, V, 227; 
VI. 68. 

—— — Préparation des). et particuliè- 
rement de la bouillie au pain, V, 
189. 199; VI, 4o, 41; 1. 256 et 
suiv. 269 et suiv. 274 et suiv. 338 
et suiv. 

— — Maniére d'accommoder les ali- 
ments pour les gens faibles, I, 383. 
381. 

( Nettovage des); différentes ma- 

mères ἂν proceder, I, 174. 375. 

Ne doivent pas étre trop variés, 
I. 193. 

—— ‘Des solides et liquides; pro- 
priétés nutritives de chaque espèce, 
I, 171i. 175 

bouillis; manière de les faire 


cuire et de les manger. I, 277. 














rôus ; maniere de les faire cuire, 
1,277. 373. 
secondaires; aliments fades et 





αυτ manière de les appréter, 
]. 2-0. 
Duvision des aliments en classes 
duo: l'antiquité. [, 582, 583. 


avant des qualites moyennes ; 








temperaments auxquels ils convien- 
173.37 


—— (Juil est important de connaitre 


nent, [. 


les qualites des aliments; — atté- 
nuants; — formant des sucs épais; 
elfets d'un trop loug usage des uns 
ou des autres, V. 590-592; Vl. A21, 
427. 





atteuuants; caractères extérieurs 


ORIBASE. 


auxquels on peut les reconnaitre, |, 
188, 189. 

ALIwENTS incrassants; leurs qualités εἰ 
leurs défauts ; indication de quelques 
ups d'entre eux, I, 189, 190. 

——— qui ne sont ni incrassants ni at- ‘ 
ténuants, I, 192. 

atténuants, I, 193-198; V, 156- 
158; VI, 2-5. 

—— Énumération des plantes, |. 
193, 194; des céréales, ibid. 194; 
des animaux, ibid. 194-198; des 
fruits, ibid. 198. 

——- produisant des humeurs épaisses; 
énumération, 1, 199-201; V, 158, 
159; VI, 5, 6. 

— — tenant le milieu entre les incra» 
sants et les atténuants; énumération 
I, 201, 2013; V. 159, 160; VI, 6, 
j. 

—— produisant des humeurs vis- 
queuses, I, 202; V, 202; VI, 7. 
— — produisant des humeurs crues. 

l. 203; V, 160; VI, 8. 

——— produisant des humeurs froides, 
I. 203, 204; V, 160; VI, 8. 

——— produisant de la pituite, [, 204; 
V. 161; VI, 8, ο. 

produisant des humeurs atrabi- 

laires, I, 204. 205; V, 161; Vl, 9. 

produisant des humeurs bilieuses, 

I, 205, 206; V, 161; VI, 9, το. 

produisant des humeurs excré- 

I, 206; V. 161, 161; 














mentielles, 
VI, 10. 
depourvus d'humeurs excrémen- 
tielles, I, 207; V, 162: VI, 10. 
donnant beaucoup de nournture 








au corps, I, 207-209; V, 162. 163; 
VI, 10, 12. 





qui donnent peu de nourriture. 


TABLE DES MATIÈRES. 


l, 309-213; V. 163, 164; VI, 12, 
13. 

Acrwanrs contenant de bonnes hu- 
meurs, 1, 312-213: V, 164-166; VI, 
13-16. 

—— contenant de mauvaises humeurs, 
I, 217-221; V, 166-168; VI, 16- 
38. 





faciles à digérer, I, 221-223; V, 
168, 169; VI, 18, 19. 

—— diíBciles à digérer, 1, 223-226; 
V, 169, 130; VI, 19, 20. 

favorables à l'onifice de l'estomac, 
lI, 326,227; V, 170, 13 5 VI, 21. 

—— qui nuisent à l'orifice de l'esto- 
mac, I, 338, 339; V, 171; VI, 11. 

—— qui nuisent à la tête, I, 229, 230; 
V, 191, 133; VI, 23. 

exempts de flatuosités, I, 330, 

331; V, 172; VI, 23. 

flatulents, I, 331, 332; V, 172, 
173; VI, 24. 

—— détergents, I, 232. 

—— détergents, incisifs et désobs- 
truants, I, 232-235; V, 193, 174; 
VI, 24, 25. 

——— obstruants, I, 335 et suiv.; V, 
174, 175; VI, 26, 27. 

——— passant lentement, I, 233 ct 
suiv.; V, 175; VI, 27. 

se corrompant difficilement, 1, 

238, 239; V, 175, 136; VI, 18. 

se corrompant facilement, 1, 

238, 239; V, 176; VI, 18. 

reláchant le ventre, I, 240 οἱ 

suiv.; V, 196-178; VI, 28-32. 

humides et aqueux; passent faci- 
lement : raisons de ce fait, 1, 244; 
V, 138; VI, 31. 

——— resserrant le ventre, [, 245 et 
suiv.; V. 179. 180; VI, 32-34. 























633 


ALrMENTS flatulents; préparent au coit 
(voy. Lecumes secs), I, 540. 

échauffants , I, 349, 250; V, 180, 

181; VI, 34, 35. 

refroidissants , I, 350 et suiv.; V, 

182, 182; VI, 35, 36. 

desséchants, I, 252 et suiv.; V, 
182, 183; VI, 36, 37. 

— — humectants, I, 254, 355; V, 
183; V1, 37. 

——— propres à préparer au coit, {, 
544-546. 

AcLanToïine (De la membrane). Sa for- 
mation et son rôle dans la formation 
du fetus, III, 75. 

ALoës (De 1'). Lavé et non lavé; pro- 
priétés de chaque espèce; maladies 
pour lesquelles il ne convient pas; 
malades auxquels il faut l'adminis- 











trer; manière de l'employer en cas 
de maladies du système digestif; 
substances auxquelles on peut le 
mêler; pilules d'aloés, II , 264-268. 

—— Du bon et du mauvais aloés, V, 
69. 

—— Ses propriétés comme médica- 
ment, I, 117, ll, 610, 6115 V, 
600; VI, 431. 

—— — Âmer et astringent, II, 490. 
——— Emploi de l'aloès comme purga- 
tif; contre l'excès de bile; manitre 

de l'administrer, II, 115, 116; IV, 
999, 596 et 644; V, 26 et 818. 

Purgatif à l'aloès; recette, V. 
793. 

Lavement à l'aloés et aux figues 
employé contre les affections du rec- 
tum, II, 236. 

Moment où il faut incorporer l'a- 

loës aux emplátres, V, 94. 

ALOPÉCIE (De l'). Ses causes; purgation 














634 


au médicament sacré; énumération 
des principaux remèdes à employer, 
V, 430-432 ; VI, 341-343. 

Αιυρέοικ | De l'). Médicaments compo- 
ses, IV. 543; Vl, 342, 343. 

—— Origine de ce nom; traitement de 
cette maladie, V, 694-697; VI, 531, 
333. 

Elle est difficile à guérir quand 
elle est étendue ou déjà ancienne; 
traitement à employer; scarification, 
IV. *»7. 208. 

—— Wedicament composé contre l'a- 
ipecse . V, 109 et 555. 

—— Autre medicament, inventé par 
Minmantius, V. 109. 110 et 855. 

tuosss Des . Leurs qualités, I, 138. 

tres - Duphas des. ll. 107, 627. 

—— Εκδ... ll. 503. 

—— Daurenque . l1. 564. 

ares Dei. l. 23: et suiv. 

— us emus, |. 16. 

— m 'emgume em beweson em en 
panilie namer* fm ‘arcréter: re- 

a4 gw-veufere. subs- 


21-23. 





peat condim 
zÉmW-- Qt eo an neter. :. 

LLL ds op posant fans tu vin de 
ofer ΗΛ Qr. 

Pao vec du vir age ch9werre le 

verte] ng V or NE. δι, 

Bouilhie d'aiphiinr us 7C00pricte- 

flaxajlenies . 1. $5... 

Dessecbe. ronsunx His iens 

abies. |. “λε 


[νε κα γα ν οτι 52 Ε DER. l. *3-. 














Ustortaeme d'atpt ve. ses pe 
Lune de ie ράγες ὅτι. 
[e ^; . we caue meiea- 
=. s.aerpeose. V. Sas: V. 39^ 
er. VI 18ο. 100 





ORIBASE. 


Άιριστε (De l'). Qualités des diverses 
parties de cette plante, Il, 697. 

AvrénarTion (De l'). Elle est un des éK- 
ments de la fonction naturelle, for. 
mation; distinction de l'altération- 
formation et de l'alteratioo-assimila- 
tion, III 437, 38. 

ALuN. Nature de l'alun; ses différentes 
espéces, II, 531, 53a. 

— — Sa composition , Il, 749, V, 83. 

— — Moment où cette substance deit 
être mise à cuire, V, go. 

AtrzUs (De l'). Sens de cette expre- 
sion dans Vitruve , I, 869. 

Avvsscm (De 1'). Ses propriétés; soa 
action dans certains cas particuliers, 
Il, 611. 

AwaicuiEs (Des parties). Manière de 
les restaurer par des frictioas et des 
affusions d'eau chaude; méde- 
ments divers, V, 240, 341; VI, 46. 
77- 

Awaicars (Gens). Manière de restaurer 
les gens amaigris ; par le régime con- 
traire de celui qui amaigrit (vor. 
Cnarns! , V, 239, 210; VI, 76. 

Auaxpes (Des). Leurs proprictés, 1, 66, 
69. 





Leur action sur la poitrine et 
les poumons, I, 234; V, 171; V. 
15. 





Remplacent le lait dans les bouil- 

lies, 1. 391. 

améres et douces; leurs propnetés 
respectives, II, 612, 613; V. 601; 
VI, 432, 433. 

Auacaoss De |). Nature et effets de 
cette maladie; traitement général: 
medicaments composés, V, 124, 
355: VI, 258, 199: V. 713; VI. 
345. | 





TABLE DES MATIÈRES. 


AusLYopik (De 1’). Nature de cette af- 
fection, V, 254; VI, 258. 

chez les vieillards; remédes et 
traitement; substances recommau- 
dées , V, 709: VI, 540, 541. 

——— Collyre contre l'amblyopie, V, 
136 et 876. 

AusaE (Trochisque à l'). Ses usages; 
recette, V, 131 et 871. 

AusaosiE (Del). Ses qualités; son em- 
ploi, II, 611; VI, 479. 

Àu (De 1’). Cas où l'âme est influencée 

* par la mauvaise constitution. du 
corps; exemples tirés des philo- 
sophes, Ill, 214. 

—— Des forces de l'âme; nécessité 
pour les médecins de les connaitre ; 
centres de force : tête, cœur et foie: 
distinction des maladies d'après ce; 
trois siéges, IlI, 315, 216. 

——— Distinction du souflle vital et du 
souffle de l'âme; l'âme réside dans le 
cerveau ; analyse du souflle de l'âme ; 
maapiére dont il exerce son action, 
Ill, 316. 21;. 

Aanpon. Ses qualités, 1, 352; V, 182; 
VI, 36. 

Son usage et ses propriétés, I, 

17, 18. 

Utile contre la diarrhée pendant la 
Bévre ; manières de l'employer, 1, 290. 

—— Préparation de l'amidon, l, 294 
et suiv. 

——— Note sur l'amidon des anciens et 
sur son usage, |, 561. 

AmsnzN (Vin dit), I, 639. 

Aum (Del). Sa graine; ses qualités, 
Hl, 61:1; V, 601: VI, 432. 

AumuonrAQcE (De la gomme). Comment 
8l faut la dissoudre pour préparer les 


emplátres, V, 93. 











635 


Amw10s (De l'). Formation de l'amnios; 
son rôle dans la formation du fœtus, 
lil, 15. 76. 

AMOLLISSANTS (Médicaments), V, 60, 
61. 

AMOME (De l'). Ses propriétés, Η, 613; 
V, 601: VI, 433. . 

Quel est celui qu'on doit préférer ; 





comment on le falsifie; manière de 
reconnaitre la falsification, V, 69, 70. 





Du faux amome; ses qualités, 41, 
686. 

AMOUILLE. Coagulée, passe lentement, 
I, 1911 V. 155; VI, 27. 

Amour (De 1’). Effets de l'amour sur la 
constitution de l'homme quand il est 
poussé à l'excès, III, 46, 47. 

Amoureux (Des). Mauvais regime que 
leur imposent certains médecins; re- 
gime à leur faire suivre; symptómes 
de l'amour, V, 413, 414; VI, 315. 

AMPUTATION (De 1'). Quand faut-il la 
pratiquer; parties qu'on peut opérer; 
dangers qu'elle présente ; manière d'y 
procéder; Héliodore comprime le 
membre à la partie supérieure; em- 
ploi de la scie; traitement consécutif, 
IV, 247-249. 

ÀMYGDALEs. De 
amygdales; méthode pour réduire le 


l'inflammation des 


gouflement des parties; il faut un 
traitement plus énergique quand toute 
la gorge est enflammée, V, 551. 
792; VI, 589. 

Recettes de gargarismes et de dif- 





férents remèdes locaux, VI, 589- 
991. 

Médicament aux müres; recettes 
diverses, IV, 547, 548. 

Remèdes contre les tumeurs des 


amygdales, 1V, 548. 








636 


AutGDALES. Abcés des amygdales: opé- 
ration à faire, III, 590. 

AusrAs (De la palissade d"). En quoi 
ce bandage diffère de l'œil double; 
s'applique à la fois à l'œil et au nez, 
V. 291, 295. 

ΑΝΜΥΤΗΛΟΣ (Emplâtre d'). Ses usages, 
sa confection, V, 119 et 863. 

ÁNATROCHASME. Espèce particulière de 
course; ses effets, I, 513, 513. 

AmcHiALUS (Sources d') en Thrace; 
d'un bon usage contre l'éléphantia- 
sis, IV, 74. 

Asonox (Pastilles d'), II, 440; V, 791. 

AxDRONIUS (Trochisque d'), V, 128, 
139 et 870. 

Anpaoseuox (De T). Ses qualités, II, 
613, 614. 

Άκε (Chair de l') domestique et sau- 
vage; ses qualités bonnes et mau- 
vaises , 1, 93, 94. 

——— Usage de la chair d'âne dans l'an- 
tiquité, I, 586. 

AxEMONE (De 1’). Propriétés de ses dif- 
ferentes espèces, II, 614; V, 602; 
VI, 434. 

— — Médicament à l'anémone ou re- 
mède de Vénus; emploi et recettes, 
V, 106, 107. 

AsETH (De l'). Ses proprietés échauf- 
fantes; son action suivant qu'on l'em- 
ploie brülé ou bouilli dans l'huile, 
II, 614, 615; V, 602; VI, 435. 

Reméde composé à l'aneth, dit 
hypocondriaque , V, 118 et 862. 

—— Civstère à l'aneth; recette, V, 
812. 

ANÉvRISME (De l'). Mauière dont il se 
forme; signes diagnostiques; diffe- 





rences entre l'anévrisme οἱ l'edéme, 
IV, 51, 51. 


ORIBASE. 


Ankvnisug (De l'). Galien et Antylus 
en distinguent deux espèces; πρ. 
prochement de leurs opinions rés 
proques et discussion à ce sujet, IV, 

. 660, 661. 

Distinction de deux espèces de 

névrisme d'après la place, IV, 52, 

53. 





qu'il faut refuser d'opérer à cae 

du danger; manière d'opérer ceu 
‘des extrémités, de la tête, sumat 
leur nature, IV, 53-56. 

Anerne (De ΓΕ]. Elle est dangerene 
quand elle amène la suffocation; tra- 
tement par l'évacuation sanguine es 
la scanification ; médicaments à em- 
ployer à l'intérieur et à l'extériesr, 
V, 752, 753; VI, 592, 593. 

——— Indication des principeus méd- 
caments composés contre langue, 
IV, 553, 554. 

Remède composé contre les ar 
gines; recette, V, 144 et 883. 

ANIMAUX. Chair des animaux carm 
siers; ses qualités, [, 94, 181. 

Chair des animaux; qualités des 

diverses parties de leur core. |. 

183, 184. 

Influence du sexe, de l'âge et de 

la castration, sur {a chair des an- 

maux, [, 183. 

Chair des animaux cbátres; 6 

qualités, I, 92, 93. 

Qualités et propriétés de chaque 

espèce de chair, I, 90, 91. 

Chair des animaux jeunes et ἑρθ 

ses qualités respectives, 1, 106. 

Chair des animaux domestiqu 

et sauvages, I, 104. 

de boucherie; conditions quii 


doivent remplir, 1, 179. 





























TABLE DES 
AmAUx bons à saler, 1, 267. 


Chair des animaux; ses qualités 
varient suivant la saison et le mode 
d'alimentation , I, 94, 95. 

AmrMAUX. Chair des animaux marins; 
ses qualités; ses usages; énumération 
de quelques espèces, I, 123. 

ayant des propriétés atténuantes, 
I, 194-198; V, 156-158; VI, 3-5. 

Amo (Poisson de |), I, 127. 

Ams (Graine d'). Ses propriétés, IT, 
615; V, 603; VI, 436. 

Vin à lanis; mode de prépara- 
tion, 1,434. 

Λαπκλυς (Des). Leur usage dans les 
machines, IV, 353. 

Δππέε. De la division de l'année en sai- 
sons chez les Grecs, I, 575, 576. 
Anopms (Des). Raisons pour lesquelles 
on les emploie; leurs différentes 

espèces, IV, 599 et 646, 647. 

—— Recettes des principaux médica- 
ments anodins connus des anciens, 
IV, 599, 600. 

ÁNOMALIA. Sens de ce mot d'après Ga- 
lien, I, 660. 

Ánsgs suPERPOSsÉES (Du lacs à). Manière 
de le faire; employé pour maintenir 


le malade dans une bonne posi- 











tion au cours de l'opération, IV,. 


367. 

Figure, IV, 691, n° 17. 

——— (Du lacs à deux). Quelques-uns 
l'appellent improprement étrangleur ; 
manière de le faire; son emploi, IV, 
269. 

Figure, IV, 691, n° 16. 

Λητπέαιε (De 1). Ses propriétés, If, 








698. 
Asrmaax (Des). Origine des anthrax, 
IV, 615. 


MATIÈRES. 637 


Anrnrax. De la nature desanthrax; leurs 
effets sur les parties avoisinantes; 
douleurs qui les accompagnent; cas 
où ils sont contagieux, IV, 617,647, 
648 4^ 

Traitement des anthrax; régime, 

cérats, emplâtres; cataplasmes; mo- 

ment où il faut considérer cette affec- 
tion comme une simple ulcération, 

IV, 617, 618, 648, 649. 

Remédes composés contre les an- 
thrax ; remèdes locaux pour ceux des 
différentes parties du corps, IV, 618, 
619. 

—— (De l'). Ses causes; différentes 
phases de la maladie; aspect de l'ul- 
cere, IV, 519, 520; V, 343, 344; 
VI, 143, 144. 

Médicaments à employer contre 

l'anthrax, V, 344; Vl, 144, 145. 

(Collyre contre les) des pau. 
piéres; recette, V, 138 et 878. 

AxruvLLIOS (De 1). Ses differentes es- 
pèces; ses qualités, If, 615; V, 602, 
603. 

AxriCYRE (Ellébore d'}, II, 102. 

Ses qualités excellentes, If, 165, 
166. 

——— (Sésamoide d'). Purgatif, II, 
107. 

Απτιοοτες. Définition de ce mot par 
Galien, 1, 639, 640. 

Généralement employés contre 

tous les breuvages empoisonnés , V, 

679; VI, 523. 

Composés, IV, 629. 

ÁNTIMOINE. Quel est le meilleur, V, 82. 

Ses propriétés, II, 720. 

ANTYLLUS (Extraits d'), I, 300 et suiv. 
436 et suiv. 444 et suiv. 503 et suiv. 
520 et suiv. ; II, 44 οἱ suiv. 11,55 et 





























TABLE DES MATIERES. 


AroPLEXIE (De |). Emploi d'onctions 
par tout le corps; embrocations à la 
tête; boissons; lavements, saignée, 
V, 408, 409; VI, 211. 

AprosckranxisuE. (De |’). Comment se 
produit cette fracture de la tête, IV, 
177: 

Arostkuzs. liemédes composes contre 
les apostèmes et contre les affections 
semblables, V, 117 et 861. 

AroruEBAPIE (De 1). Sa définition; 
double but qu'on se propose en l'em- 
ployant (voy. Exercice et FRICTION), 
[. 482, 483. 

Explication de ce terme d'apres un 

pessage de Galien, 1, 655, 656. 

De l'emploi de l'apothérapie pen- 
dant les exercices; Oribase loue cette 
méthode; pourquoi ; nécessité de com- 
biner le repos et l'action pendant les 
exercices (vov. RETENTION DU SsOUF- 
FLE), 1, 486, 487. 

Aprgrir. Le manque d'appétit est sou- 
vent guéri par le coit, I, 542. 

Αρνύτιτε (Des) contre nature des fem- 
mes enceintes; moment où ils se ma- 
nifestent, IV, 632 et 651. 652. 

Άνσιαε (Gremil d). Échauffe au troi- 
sième degré, II, 508. 

—— dessechant, II, 521. 

AQUILOoN. Vents que ce nom wnait à 
désigner, |, 660. 

Anasie(Bdellium dj. Diuretique, 1, 564. 

AnaBtE (De l'onoporde d'}. Ses pro- 
prietes, I, 513, 575, 609. 

Αλέσιε (De la pierre d'). Ses propriétés, 
Il, 516, 563, 710. 

AnaBiQUE / Parfum sec dit |), V, 155 et 
893. 

Aaacos et AnaAcuos. Distinction du sens 
de ces deux mots, 1, 39. 








639 


ARAIGNÉE (De 1’). Remèdes contre ses 
piqûres, IV, 636, 627. 

VENIMEUSES ( Des). Remèdes con- 
tre leurs morsures, IV, 625, 626. 

ÁnBousiER (De l'). Ses qualités, IL, 650. 

ARCHEGATHION. Médicament indiqué par 
cet auteur contre l'éléphantiasis, VI, 
201. 

ARCHIGÈNE (Extraits d') , 11, 146 et suiv. 
302 et suiv. 270; III, 646-649 ; IV, 
193 et suiv. 197 et suiv. 244 et suiv. 
917 et suiv.; V, 459; VI, 262. 

Opinion d'Archigéne sur l'usage 

des affusions d'huile, II, 337. 

Remède d'Archigéne contre les 
érosions maligues des mamelles, IV, 
639, 63o. 

AncHiuEoE. Ínventeur de la machine 
appelée trispaste , IV, 407. 

ARCIGÈNE (Collyre d') pour les. yeux; 
recette, V, 139 et 879. 

AncrIUM (De l'). Ses différentes espèces ; 
leurs propriétés, 11, 617. 

Ancrurs (Lever d'). Marque le com- 
mencement de l'automne dans le pa- 
rallèle de l'Hellespont, II, 297. 

ARÉTHUSE ( Fontaine). Ses propriétés, I, 
632. 

à Chalcis ; ses propriétés merveil- 
leuses, I. 335. 

ARGALOU (De l). Propriétés de cette 
plante, HI, 671, 672; V. 631; VI, 
495. 

Αποένοκε (De l'}. Proprietés de cette 
plante, V, 439. 

ARISTION, fils de Pasicrate. Critique 
les modifications apportées par son 
père à la construction du trispaste, 
IV, 412-415. 

Modifications qu'il apporte dans 


la construction du glossocome de 

















Tu! 


*——mmewsr var cueur IV aàca- 
1: . 

fL Qnam i; “NT = Brxs- 
l1 ix παω. mp de 
σπα ασ, 7 id . 


ui MUOK οσα Le 20. viuines he sa ra 

“Le τις σος D πιω πάν de JS 

“De + "u^ ως L.3.5.917: 
Wu . sc. 

n s I ΗΕ πάρα Pai. 


*.,, 4 «nv. 


—— "mee posce err Ab er 
um Άντον fe es oops. FIL. 


or. 2158: V. 


τοι n 1 - 3 - - τι. 
—— ce- aNRNe Cp mairie, ]. 534. 
D. Teccóo05 c ses 


12$. 9. 225: VI. 


Ub AV ce 


Du mes 


*. 
nus Clem io. I 
— "um |. 9 πιω. Eres 


rum Dur JL DE 
- 


ons EL venei 


pm où σι LU Jde n. 


ev 7 mu. es LS 
- $53 v. 5. iR 
ect S og . Ne Do 
νο οσο -- toes te 
. "vn ECS CE "nu 
frs = στα] .. 
- 
M €" T UC Cdait- 
T7 cod ον ασ ocu 
^ - - nuMStn0 MN 
+ TrrgmocH à 2°. 
. 
Tre) oue Ut 
* e* 1 à 


CRIBASE 


Ansaxic (DeT ). Ses proprietés, V. 604; 
VI. 433. 438. 

Azsyis Το, I, 352. 

Ses qualites quand il est nov- 
veau, I, 342. 

Asresss Des. Leur point de départ; 
leurs ramifications , III, 525-530. 
—— — Tuniques qui composent les coa- 
dusts artenels: leur nombre et leur 

nature. Ill, 327, 328. 

— — Cas où d faut inciser les artères: 
arteres qu d faut inciser; manière de 
psatrgaer incision, Π. 5:i553; V. 
i9. 913, A4. 

—— Cheux des artères qu'il fut in- 
cer a la tète: manière de pratiquer 
fa sagnee des artères; precautions à 
prendre. I. 55. 56. 

— — Incas de l'artère entre le pouce 
et? .nisegteur: témoignage de Gahen 
Il. 33. 51. 

AsruaxomoarrE (De T. Son usage dam 
iantxquuee et de nos jours; dangrn 
τα” presente. I. 7643. 765. 

ασ σετ [Wi 2 Nes proprietes et 060 
as. Έντα. do. 

t xin Des. Plaies des artict- 
acc: en quoi edes diffèrent des 


σελ ο des panties charnues; medica- 





ms 2 seæplover, V. 353: VE ir. 


——— Fe ictement des articulations: 
ume convenabies, V. 365: Vl. 

——— AZutons Üuvionnaires des arti- 
C.oatoene: penepaua remedes re 
Llanes. [V.6o8; V, 352, 258: 
Vi. ‘31. 

sir Nco:re de T . N arucur: 
Ze ο nituties; mouvement 


Ue produit. IV, 315-420. 


TABLE DES MATIÈRES. 


Anrisax (Machine de |). Son action, la 
réduction de la luxation de l'humé- 
rus étant prise pour exemple IV, 420 
et suiv. 

—— Figure, IV, 696, 697. 

AzxrowELI (De l'). Préparation de ce 
mets, II, 863, 864. 

AscaLon (Vin d'), I, 433, 649. 

AscaxiEx (Ellébore du lac), Il, 103. 

AscaAR1DES ( Des) (voy. VEns, LavEuENTS, 
Βσιικ ps οἑνκε), II, 216, 245. 

Ascires (Des). Leurs qualités; ma- 
nière de les appréter; localités où 
on les trouve, 1, 151, 152. 

AscLÉPIADE DE ΒΙΤΗΥΝΙΕ (Extrait d'), 
IV, 243 et sui. 

—— Cas de luxation observé par lui, 
à la suite d'une sciatique, IV, 244. 

Remède composé d'Asclepiade 
contre plusieurs affections des yeux, 
V, 149 et 880. 

AscLkPiADES (Les) de Gnide, If, 102. 

Αποιέρις (Savon d'). Recette, V, 141, 
143 et 881. 

Λερκκος (De l'). Ses propriétés, I], 
619; V, 604; VI, 138, 439. 

— Ses différentes espèces, I, 83. 

Aspnonèzs (Racine d'). Ses propriétés 
alimentaires; tige verte d'asphodèle, 
remède contre la jaunisse, I, 233; 
V, 133; VI, 25; Il, 6:19; V, 604; 
VI. 439. 

— — Manière de la préparer; son usage 
ea temps de famine, 1, 85, 86, 
364. 

AsSaISONNEMENTS (Différentes espèces 
d'). I, 375, 276. 

—— Leur usage; danger qu'il y a àles 
prodiguer, [. 269. 

—— (Mélange d'). Ses qualités et ses 
défauts, 1, 256. 





vi. 


641 


AssrMILATION (De V). Comment elle s'o- 
pére; par les organes, III, 28. 

Ses différentes phases dans la 
bouche, dans l'estomac et dans le 
foie; action de chacun de ces organes 
sur les aliments, III, 32, 33. 

Assos (Pierre d'). Comment on la choi- 
sit, V, 80. 

Médicament destructif, II, 597. 

Favorise la perspiration, II, 588. 

Propriétés de son efflorescence 

comparées à celles de la pierre elle- 














méme; opinion d'Oribase sur sa for- 

mation, Il, 709, 710. 

Ses efflorescences dessèchent sans 

irriter, II, 519. 

Médicament subtil, II, 531. 

Aster (De |’). Ses proprietés, II, 619. 

AsTER AMELLE. Répercussif, II, 490. 

ASTHMATIQUES ( Des). Qualités que doi- 
vent posséder les remèdes à employer ; 
régime, V, 451. 473; VI, 277, 278. 

——— Recettes diverses, IV, 550, 551; 
V, 472: VI, 277-279. 602. 

AsTuME (De l'). Il peut être guéri par 
l'intervention de la fievre quarte, IV, 
85. 











Fumigations à employer contre 
l'asthme; mani?re de les donner, Il, 
A27. 

Le vin de goudron employé comme 
remède contre l'asthme, I, 404. 

ASTRAGALUS POTERIUM (De 1). Ses pro- 
priétés, II, 668. 

ATRÉNÉE (Extraits d'), 1, 10 et suiv. 
337 et suiv.; II, 291 et suiv. 901 et 
suiv.; III, 62, 63, 28, 79,80 et suiv. 
97 et suiv., 107 et suiv., 161 et suiv.. 
182 et suiv. 

( Extrait du xxx” livre d'), I, 14. 

29, 26. 








1i 


642 


ArBEsES Agourr» T Il, 103. 

Aruzaowg De Γ.. Caracteres qui le dis- 
tinauent du stéatome et du melicéris; 
maniere ἐν zaperer. [V. 9. το. 

——— Mainiem ie ure [opération de 
“theme m οπές ^t MIS paupueres, 
V..4. .. 

\oazeres. 'ouuons de» moens sur la 
ο» tes πως -. :.. 191. 

le a nur-mre ms [[, 379. 





CP wc o ndum wo lat is lat 
Mesa” GI 3 lu. curceleten 
—-n«triuam ju 


LI ο 72 7 à 
Was OC DL HU Jrmuer an chou 


mœurs 7 το. σέ. VÍ. 23. σι. 
— cA om CUmk e latmos- 
rre »uIADI S Hjre* 21 SALE Sr 


ne mala Z 23.232. 
XTUYMIL Le es ri: différence 


num Gas et 2 pEL se des yeux: 
ruftme-t ^ mb/2amerts. V. 430. 
13: M. 257. 

amas Επιρί 10. Ms nuages; re- 


usc VL uA aT ot t.a. 750. 
sis De. ie. eme: leur eme 
- go ges Hgppenee à re su- 
#:: 152. 4 rat danzereui de 


e pucttenpi 73 eli:s doivent res- 
ss sg io. IN. 117-129. 


M.-: c d... 199. 170. 


D. d 
M cameutS . V, 66. 
nn :7.plitres . Leur ac- 


7 7 AR 


pp CCo de 
io cIÍ.on.de s quirre 


e. 
10.9 


:0. 
Q2 nfi et: tomne 
cet: n9 72 1j faut 
| Mo ντ Dens 
εν σσ ο 004. 


So. io: c [pendant Pag- 


ORIBASE. 


tomne; coit, alimentabon, V. 379. 

55e; VI, £16. $1=. 

ACBRIETIE DELTOIDE ( De T '. Quainés de 
la graine de cette plante, Π. 684. 
Accurzwr (De T. Cas où l'on peut lais- 
ser dormir le malade pendant l'aug- 

ment, I. 445. 

Λετέκ : De Γ]. Propriete de ses racines; 
leur composition , II, 633. 

Acsosx (De Γ]. Ses proprietés; amère 
et nuit a l'orifce de l'estomac; que- 
btés de sa cendre. Il, 604. 

Acroeraz Ou Pars δε mEsacs. Sa pré 
paration. I, 197. 

Urarcus :Estomac d). Propriétés 
m1 σα hu attribue, I. 108, 10g. 
—— Char ἆ . Ses qualites, 1, 106- 

το”. 

Άστενς De la fracture en). Ses dem 
especes; opération à pratiquer daas 
chaque cas. IV. 165, 166. 

Avavz-anas De ΓΙ. Os qui servent à e 
former : cubitus et radius ; leur forme; 
be: place respective. ΠΠ, 12-414. 

—— Μπες: qu'on remarque à l'avant 
:-=: muscies de la partie intérieure 
-* muscles de la partie extérieure du 
m=mb: ieur nombre, leur place; 
;eur rote. III. 457-159. 

M ERGON POCR LES ALIMENTS (De Τ.. 
Comment i| faut v remedier {voir 
Lavewesrs:. I, 345, 346. 

Άτοινς De ['). Ses usages; maniere de 
la preparer: ses qualités, I, 29. 30. 

echauffante, 1, 249; V. 180: 
V]. 54. 

—— .Bouillie d' ). Son utilité, I, 188. 

——— Maniére de la préparer; “ 

; ges. V, 188, 189; VI, 39. 

—— Qualité du cataplasme d'avoine. 
II, 621: VI. 415. 








TABLE DES MATIÈRES. 


AYORTEMENT. Signes qui présagent un 
avortement; état des seins, écoule- 
ments sanguins mensuels, rougeur 
du teint, Πόντος, III, 58-60. 

amené par l'usage du vin à l'ellé- 

bore, I. 405. 

causé par les suppositoires, II, 

235. 








Bains. (Des). Emploi des bains au mi- 
lieu du jour; espèce de bain qui con- 
vient à chaque âge; emploi des onc- 
tions, III, 174, 175. 

Emploi et utilité des bains dans 
la première enfance; dangers qu'ils 
peuvent faire courir par la suite, III. 
194-156. 

—— Théorie du bain pour les adoles- 
cents, III, 145, 146. 

—— Distinction de quatre parties dans 
le bain complet : air chaud, eau 
chaude, eau froide, essuyage; effet de 
chacune de ces parties sur le corps, 

——— Utilité de la première partie du 
bain, ll, 321-343. 

—— Utilité de la seconde partie du 
bain, II, 373. 

—— Utilité de la troisième partie du 
bain, II, 373. 

—— Cas où l'usage des bains amène 
des horripilations (voy. ce mot), II, 
341. 

——— De la friction détersive dans le 
bain; ne doit être employée qu'en 
cas de malpropreté ou de déman- 
geeison; comment il en faut amortir 
l'effet, LI, 373, 374. 


—— Il faut dans le bain prévenir la 





643 


Axes (Des). Leur rôle dans les ma- 
chines; axes saillants et axes cachés, 
IV, 342. 

Άχοκοε (Ρε 1'). Ses qualités; différences 
entre elle et la graisse proprement 
dite, Il, 731, 732. 

Azur DE cuivre (Del). Ses proprictés, 
Il, 715. 


fatigue excessive; disposition du lo- 
cal; température de l'eau, II, 374- 
376. 

Bains (Des). Précautions qu'il faut 
prendre pour les malades après l'ad- 
ministration du bain; il faut amener 
des sueurs abondantes, ou leur faire 
des onctions, II, 376-378. 

ll ne faut pas se baigner après 

avoir mangé ou aprés avoir bu des 

liqueurs fortes; il ne faut aussi ni 
manger ni boire immédiatement 

après le bain, II, 378. 

Personnes auxquelles les bains ne 
conviennent pas, II, 378, 379. 

—— Cas dans lesquels les bains con- 
viennent, II, 379, 380. 

Comment on prépare des hains 
propres à faciliter la respiration ; bains 
ramollissants contre les squirres avec 
ou sans inflammation, contre l'en- 
durcissement, II, 381-383; V, 45, 
46, 833, 834. 

—— (Emploi du), combiné avec l'u- 
sage du vin, I, 410. 

—— Du coit avant le bain, I, 547. 

Méthode pour réchauffer l'air in- 

térieur du bain; emploi de la vapeur 

d'eau, II, 386. 














Λι. 


Bye. i ‘wseaux: :2 des bains su 
cas Gabez e Viatzuse. ll. 556. 

——— Wu om: T wf [es La nedansTan- 
eii72* 5. à cmmence l'em- 

t0 bul à zuñ'e parties: te- 


rol RI ce «αν. À]. 873-574. 





Deer) sus es Finouaius du bam 
^od igo.re de cet usage. 


δει ^ 


Es 2$ το pendant les- 
Tus B- o7 ἀπ ο ος sent des diffe- 
zs. Il. $729. 560. 
——— iioc οὐ cape des différents 

fà. nil δωσω, Il. 50-853. 
le NLIS artücr is: four usage: 





-—— lU tests 27 





guest DL. faut ν méier pocr leur 

Let 20 propriéos chaudes, Il, 

286 ss V. 35. 36. 833. 834. 

ἵνα »a.-- lea. donce: leurs pro- 
postes Difetnr avec ja temperature ; 
eia 72:2 proisisent à la longue. 
D. fu. οσο. 

—— Nr: dixolover les eaux mi- 
Dco. I her: jlche Jeaui mi- 





= ^. 7t “ = 
f. ul. QNO Oi Ni os. 


ASÍ. 
SS 
—— τί ασ noOturels: ieur action: 


2$ Gerente espèces 
+ o5 mnífrafb. leur usage, 


CNRS, OV, 5658, N3A, 8232. 
Bas αντ Εξ d. we differentes 
D^ OMM. i.. DUR ER 
bac. Liz. Mn tACC€UDeCACO; Convient 
Si SJ". V. à. 33. 
—— i. τν it pas ow geceunr tfop 
SAT. dan Cinaius Cas d] est 


O8 iMi Εν S21, 995. 
— Moauvus deis preduits sur dle 
τον pat Ress Nr prolongé: id faut 
eviter ὃν habits ies enfants. IL, 


4 À * .. oth 


ORIBASE. 


Βειν γκοιρ. De l'usage du bain froid; 
nécessite de s'y habituer progressive- 
ment, II, 39o, 391. 

—— Âge, tempérament et caractère 
que doit avoir la personne qui s'y 
soumet ; frictions préparatoires ; com- 
ment il faut entrer dans le bain, Il, 
391. 

Ne convient qu'à ceux qui mènent 
une vie réguliére; il ne faut pas le 
prendre apres des fatigues, V, (4, 
&33. 

——- Temperature que l'eau doit avoir; 
il faut se faire frotter d'huile en sor- 
tant et manger abondamment, Il, 
391, 393. 

—— Effets du bain froid sur le corps 
et l'appétit; on peut redoubler le bain 
mais non le tripler; temps que doit 
durer le bain, II, 392, 393. 

—— — Ses avantages ; effets qu'il produit 
sur le corps et sur la digestion, II, 
395. 

——— Usage de ce bain chez les Bar- 
bares, ll, 396, 397. 

Moment de l'année auquel il faut 

commencer à s'y habituer; Agathinus 

prefere le printemps, d'autres mede 








cins l'été, II, 297. 

Précautions qu'il faut prendre 
avant d'y entrer; il faut commencer 
par des exercices; il ne faut pas les 





pousser à l'excés, II, 397, 398. 
ll faut employer la friction à sec 
avant d'v entrer, au moyen du mas 





sage fait avec des gants de linge; la 
friction doit être faite à sec, II, 398. 
399. 

——— 1 faut que la friction préparatoire 
soit faite par le baigneur lui-méme, 
Il, 399, 400. | 


TABLE DES 


Baix rnoip. Température que l'eau doit 
avoir; l'eau de mer est préférable, 
II, 400, 401. 

Temps que le bain doit durer; 





mouvements qu'il faut y faire; sui- 
vant Agathinus, on peut entrer dans 


le bain , méme après le repas, Il, 401, 
4o2. 


Bazce. Emploi de la balle dans le jeu 
de paume; emploi de la petite balle; 
distinction de trois espèces de petites 


balles; effets de l'usage de chaque es- 


pèce; manière de sen servir; em- 
ploi de la grande balle ; emploi de la 
très-grosse balle; emploi de la balle 
creuse ou «ας; ses inconvénients, T, 
5238-531. 

Barres (Les trois espèces de) d'Antyl- 
lus, I, 664. 

Banpaces (Des). Leur but est de main- 
tenir le membre immobile dans la 
position donnée; points d'appui à 
donner au bandage suivantles parties; 
IV, 370-272. 

—— Leurs différentes espèces; ban- 
dages roulés; cas où on les emploie, 
larges ou etroits, parties du corps 
auxquelles ils servent, IV, 381, 382. 

composés; leurs différeuts'noms 

et leurs différentes espèces, IV, 25»- 

284. 

cousus; leur emploi, IV, 282. 

Manière de réunir les handayes 

avec l'aiguille; direction des points et 

des sutures, IV, 277-279. 














fendus; parties du corps pour 
lesquelles ils servent, 1V, 282. 





Lésions qui ne peuvent supporter 
l'application d'un bandage; cas ob- 
servé par Galien; comment il put y 
remédier, IV, 276, 257. 


MATIÈRES. 645 


BaxpacEs (Des). ll y a trois manières 
d'appliquer les bandages; bandages 
particuliers, IV, 280, 281. 





Maniere d'appliquer les bandages 
aux genoux, aux aines, à la rotule, 
au jarret, IV, 375, 276. 





Quand on y fait un nœud, il faut 
éviter de le placer sur la plaie; place 
du nœud, IV, 279, 280. 

DaNDAGE siMPLE (Du) pour retenir un 
membre; sert pendant la réduction, 
IV, 323. 

Baxpes (Des). De leur emploi dans les 
maladies, lI, 420 οἱ suiv. 

Manière d'appliquer les bandes ; 





point d'où il faut les faire partir; in- 
fluence de leur direction sur le mou- 
vement du sang et des humeurs, IV. 
110-112. 





Manière de les employer concur- 
remment avec les compresses, IV, 
120-122. 





Soins qu'il faut prendre quand on 
applique les bandes; i|! ne faut pas 
comprimer; temps que les bandes 
doivent rester en place suivant Hippo- 
crate et suivant Galien , IV, 105-107. 
Mesure de la compression des 





bandes, suivant qu'elles sont posées 
le jour méme de l'accident ou les 
jours suivants; comment cette com- 
pression doit s'exercer, IV, 1122114. 





Largeur et longueur de la bande; 
Galien la proportionne à l'étendue de 
la fracture; précepte d'Hippocrate , 
commenté par Galien, IV, 107-109. 





Qualités du linge qui sertà former 
les bandes, 1V, 115, 115. 

Ban jDu). Ses qualités nutriuves, T, 
112. 


—— de riviere, de haute mer, de ui- 


646 


vier; qualités de chaque espèce, I, 
133, 133. 

Bar du Tibre; estimé des anciens et 
pourquoi, I, 591. 

Ban et du HrBou ΜΛΑΙΝ (Du). Leurs qua- 
lités, I, 131. 

BanBanE (Emplátre). Sens de ce terme, 
ΠΠ, 706, 707. 

——— Ses effets; recettes, V, 99, 100, 
851, 852. 

BARBIER (Emplátre dit du). Ses usages; 
sa composition, V, 120 et 864. 

BaBBUukE (De la). Ses qualités, I, 132. 

Base , partie d'une machine , IV, 338. 

BasiLic (Du). Sa composition; son em- 
ploi, II, 703. 

Ses propriétés, I, 82. 

— — Cataplasme au basilic ; utile contre 
les morsures de scorpion, Il, 365. 
Bassin (Du). Os qui forment le bassin; 

: Galien les appelle os sans nom; leur 
nombre et leur place, III, 416. 

Bassus ( Cygne de), nom d'un medica- 
ment composé, V, 133, 873, 8714. 

BároxwET (Du), partie des machines; 
son usage, IV, 345. 

BarrrrunEs (Des) de métaux; leurs 
qualités en général et qualités de 
celles de chaque métal, II, 716. 

BAUMIER (Du). Qualités du suc et de 
l'écorce de cet arbre, Il, 621; V, 605; 
VI, 442. 

BoeLLiu (Du). Propriétés tant du bdel- 
lium de Scythie que du bdellium 
d'Arabie; emploi du bdellium sec et 
frais, II, 622,623; V, 606; VI, 443, 
A44. 

——— Signes qui prouvent sa bonté, V, 
70, 71. 

Manière de le préparer pour les 

emplâtres, V, 94. 








ORIBASE. 


BéGAIEMENT ( Du). Causes du bégaiemenx 
suivant Galien, ΠΠ, 341, 242. 

Exemple de bégaiement; guéri sou 
amenée dans un cas par un mele, 
usage des forces, ΠΠ, 243. 

BELIER (Viande de). Ses défauts _ L 
270. 

Berce (De la). Qualités de sa graine ϱ 
de sa racine, 1l, 691; V, 536 ; νι 
904. 

Bznzz (Dela). Ses propriétés, 1, 80; py 
686. 

BERxicLESs ( Proprietes des), I, 145. 

Berre. Ses proprietés, I, 238; V, 121; 
VI, 22. 

——- Différentes espèces de bettes, II, 
692; V, 638; VI, 511. 

Ses propriétes détersives ; soa uti- 

lité, 1, 75. 76. 

(Suc de). Ses propriétés, 1, 133; 

V, 173; VI, 19. 

——— Son action sur le foie, I, 333. 

Cataplasme de bette; utile dass 

les affections de la tète, IE, 367. 

(Clystère à la). Recette, V, 841. 

(Lavement de). Son utilité, ll. 

208, 209; V, 32, 823. 

(Feuilles de). Utiles dans certains 
cas; on les mêle à la bouillie de les- 
tilles, I, 289. 

——— (Bouillie de). Ses qualités; 3 
préparation, I. 263, 265. 

Beurre (Du). Manitre dont il se forme; 
laits qu'on emploie pour sa fabric 
tion; ses propriétés, I, 160;1l, 723; 

V. 606; VI, 444. 

Dipasts. — Voy. Lac£pÉwowigvses (Saut 
des). 

Bing (De la). Ses qualités; sa nature: 

11, 491, 636. 
Bit (De la). Qualités générales de celle 























TABLE DES MATIÈRES. 


humeur; couleurs diverses de la bile; 
usage de ce signe pour reconnaitre 


647 


de chacune des parties de cetteplante, 
Π, 613. 


ses propriétés; qualités spéciales de — Borssows. Maniére d'en user après le re- 


la bile des quedrupèdes et des oi- 
seaux; manière d'employer la bile 
comme médicament, II, 725-727. 

Βικ, Écbauffe plus ou moins, suivant 
l'animal qui la fournit, II, 504, 505. 

Du réservoir de la bile que Galien 

appelle vessie biliaire ; veines et nerfs 

qui viennent s'y insérer; canal dit 

cholédoque, ΤΠ, 364 , 365. 

Maladies de la bile; traitement, 

VI, 138, 129. 

Maladies de la bile aggravées par 
l'usage du vin sucré, I, 343. 

—— Vomissement de la bile; manière 
de larréter; vomissements de bile 
noire, V, 319; VI, 112. 

— Distinction de la bile suivant’ sa 
couleur, I, 653. 

Beruvwig (Épeautre-froment de), I, 9. 

——— (Vin aminéen de), I, 349. 

——- (Mauvais vin de), I, 22:1; V, 168; 
VI, 18. 

Brrugss. Le bitume noir est falsifié, V, 


70. 














Comment il faut faire cuire lc bi- 
tame pour préparer les emplátres, V, 
91. 

Buasc (Reméde) contre les pustules; 
recette, V, 99 et 851. 

BLés (Magasins à). Note sur leur amé- 
negement dans l'antiquité, 1, 555. 
Bukrz (De la). Ses qualités, II, 623; 

V, 606; VI, 444. 

Burrz (De la). Ses propriétés, 1, 76. 77. 

Bœvur (Chair de). Ses qualités, I, 91. 

— Époque où l'on doit en user, I. 15. 

Βουσες (Des). Leurs qualités, 1, 128. 

Boss puanr ( Du). Ses propriétés; action 

















pas; influence des diverses boissons 
sur l'intérieur du corps, I, 429, 
43o. 

Méthodes pour refroidir les bois- 
sons usitées chez les anciens, [,625- 
618. 

que l'on peut boire immédiate- 
ment apres leur préparation; boissons 
qu'il faut laisser se clarifier, I, 367, 
368. 

qui provoquent les règles; in- 
grédients qui servent à les composer, 
II, 597-599. 

utiles aux gens faibles, I, 284. 
Maladies et moments où l'on: doit 
donner les différentes boissons, 1, 
415-417. 


qui conviennent aux malades; les 





boissons macérées conviennentcontre 
le flux de ventre; boissons aux fruits, 
V, 191, 192; VI, 41, 42. 

Boissoxs ALIMENTAIRES, obtenues par 
trituration , macération ou décoction ; 
propriétés comparatives de chaque 
espèce, I, 286. 

Manière de les obtenir; ingré- 
dients qu'on mêle au pain, V, 185, 
186; VI, 38, 39. 

Boissoxs AsTRINGENTES. Utiles dans les 
fièvres; manière de les préparer, I, 
427. 

Bouc {Viande de). Ses défauts, 1, 92, 
270. 

(Urine de). Est dit-on un fébrici- 
tant; employé comme tel par les peu- 
ples d'Afrique, IV, 85. 

Boucacr ! De la). Son action, JE, 615. 

Boccue. Moyens de donner une bonne 








648 


odeur à la bouche; substances à mà- 
cher, V, 735, 738; VI, 573. 
Boucug. Inflammation dela bouche ;trai- 
tement; purgation et évacuations en 
cas de pléthore; remèdes extérieurs, 
une fois l'inflammation müre , on em- 
ploie les résolutifs, V, 746, 747; VE, 
583, 584. 
Ulcéres de la bouche; leur nature 
diverse; médicaments qui convien- 
nent à chaque espèce d'ulcère ; cas où 
il faut craindre l'apparition d'un spha- 
cèle; remèdes à employer dans ce 
cas V, 747, 748; VI, 585. 
Ulcérations putrides de la bouche; 
recettes de remèdes composés à em- 
ployer; remède aux figues contre la 
sécheresse de la bouche, V, 756; VI, 
596, 597. 
Médicaments contre les affections 
de la bouche. — Voy. STOMATIQUES. 
(Des affections de la), V. 746 et 
suiv. ; VI, 583 et suiv. 
Médicament coloré contre toutes 
les affections de la bouche, IV, 548, 
949. 
Liniment à leur usage, IV, 548. 
Boun.L1Es (Des). Leurs propriétés, 1, 
182. 
(De la préparation des), V. 183 
et suiv.; VI, 37 οἱ suiv. 























Nécessité de faire, dans certains 





cas, macérer les aliments, V, 184; 
VI, 38. 
faites ayec des graines impropres 





à la panification; leurs mauvaises 
qualités, I, 296. 

Bouicuis (Mets). Leurs qualités, 1, 
269. 

Bouu.Lox. Influence d'une ébullition 
prolongée sur le bouillon, 1, 268. 


ORIBASE. 


Bourenzaux (Des). Leurs qualités, 1, 
132. 

Bourturz (De la). Manibre de restaurer 
les gens pris de boulimie, V. 315. 
316; VI, 120. Του. Farw case. 

BounnacHE BÂTARDE (De la). Son terx* 
pérament, Il, 623. 

Bouvier (Du lacs du) ou lacs à sa £* 
dales; on le fait avec le lacs crise * 
employé pour la réduction de la m = 1- 
léole, à la máchoire inférieure, | 9 - 
297, 258. 

Figure, IV, 691, n° 4. 

Bovrox r'on (Du). Ses propriétés, [ IE - 
611. 

Bouroxs (Des). Servent, dans quelque 39 
machines, à mettre les axes en mo-s3" 
vement , IV, 343. 

Dnaxcug-unsrxE (De la). Propriétés da 
différentes parties de cette plante, L 1 — 
609; V, 600. 

Bass (Du). Luxations du bras; nombum—e- 
des luxations du bras observées pm 
Galien; Hippocrate n'en connaissaum 2€ 
qu'une, celle de l'épaule: manie mc 
de les réduire; expériences de C zm æ- 
lien, IV, 222-224. 

Artères du bras, IIl, 527. 

Veines du bras et de l'épaule ; 

leur origine, leurs ramifications — et 

leur trajet, III, 510-514. 

Nerfs du bras issus de la moez dle 

épiniere, III, 501, 502. 

Os du bras; sa taille, forme € 

usage de ses extrémités, Ill, 4 ει, 

412. 

(Saignée du). Manière d'y pre 
céder; dangers à éviter; précautions 
à prendre, II, 28-30; V. 16, 1; 

812. 
—— Veine qu'il faut choisir de pré 























TABLE DES MATIÉRES. 


rence, suivant la complexion du su- 
jet. LE, 39-41. 

Bagsais (Viande de). A quelle époque de 
l'année il faut la manger; comment 
il faut la cuire, I, 270. 

BarLLANTE. Savon rendant la peau bril- 
lante; recette, V, 143 et 882. 

Barvpisi (Huitres de), I, 147. 

Baoncuxs (Des). Explication de ce mot, 
Hl, 323. 

BaÜzawrs (Remédes), IV, 619, 620. 

Baôzunes (Des). Remèdes usuels contre 
les brûlures: cas où elles donnent 
naissance à des phiyctènes; liniments 
divers, notamment d'Adamantius, 
V, 333-335; VI, 136, 137. 

——- Remèdes composés contre les 
brülures, IV, 619. 

Baux (Emplâtre). Sens de cette expres- 
sion, III, 707. 

Βαυτὰπε ( Dela). Propriétés des feuilles 
οἱ des fleurs de cette plante, 1I, 634. 

—— Médicament composé à la bruyère, 
V, 133 et 874. 

Bosoxs (Des). Différentes espèces de 
bubons; bubons ordinaires; leurs 
causes, leurs suites, II], 607. 

—— pestilentiels et contagieux; pays 
où on les rencontre; auteurs qui en 
ont parlé ; leur origine; maladies qui 
les occasionnent, III, 607, 608. 


Casangr (Du). Propriétés de ses ra- 
eines, II, 618; V, 604; VI, 438. 
—— Employé comme purgatif avec 

F'aloès, II, 264. 
Cäses pouBL& (Du lacs appelé). Ma- 
nière de le faire, IV, 262, 263. 




















649 


Dusows qui suivent la fièvre; syinptómes 
qu'il faut en tirer, Ill, 606,607; V, 
338; VI, 173. 

Remèdes, IV, 610. 

Buccrss (Des). Qualités de chacune des 
parties de leur corps; manière de les 
préparer; qualités de l'eau dans la- 
quelle on les a fait cuire, I, 141, 
141. 

Se corrompent difficilement, I, 

239; V, 176; VI, 28. 

Emploi des buccins sous forme 

d'emplátre; substances qu'on leur 

associe; maladies pour lesquelles ils 

sont utiles, II, 739, 740. 

(Médicament aux). Son usage; 
recette, V, 109 et 855. 

BucLosse (De la). Ses quatre espèces; 
leurs noms et leurs propriétés; ma- 
nière d'employer chacune d'elles, II, 
605, 606. 

(Racine de). Amère et astrin- 
gente, II, 490. 

BucraxE (De la). Propriétés tant de la 
racine que de l'écorce de cette plante, 
II, 670. 

Duissox ARDENT (Du fruit du). Ses pro- 
priétés, I1, 670; V, 630; VI, 493. 
DurHTHALME (Du). Ses qualités, 1, 

623; V, 606; VI, 444. 


CABLE DOUBLE (Du lacs appelé). Ma- 


nière de le faire au moment méme 
où on l'emploie, IV, 264, 265. 
Manière de faire le cáble double 
avec le cáble simple, IV, 263, 264. 
Figure, IV, 691, n° 11. 





650 

CÂBLE siuPLE (Du lacs appelé). Ma- 
nière de le faire; son action, IV, 
262. 

Canix (Salaisons de), I, 267, 616. 

CapurE (Médicament composé à la). 
Recette, V, 96 et 849. 

CaLAMINTHE (De la). Ses propriétés; 
son action, II, 640; V, 615, 616; 
VI, 446, 447. 

— — Médicament composé à la cala- 
minthe , V, 150 et 888; VI, 795. 

—— Clystére à la calaminthe; recette, 
V, 842. 

CarpanmM (Du). Sens de ce mot; des- 
cription et figures de monuments; 
son rôle dans le bain antique, Il, 
868-871. 

Causes (Des). Leurs différentes espèces; 
manières de les manger; leurs quali- 


tés; localités où se trouvent les meil- 


leures, I, 152-154. 

Leurs propriétés; leurs qualités 

suivant les lieux qu'elles habitent, I, 

133, 138. 

(Petites ). Se corrompent diffi- 
cilement, I, 339; V, 176; VI, 28. 

CAMOMILLE (De la). Ses propriétés; 
son action sur le corps; son emploi 








surtout sous forme d'huile, II, 700- 
702; V, 602, 603; VI, 434, 435. 
Ses effets; son emploi, VI, 491. 





——— (Vin à la). Mode de préparation, 
I, 433. 

CANCANUM (Du). Composition et pro- 
prictés de cette plante, II, 642. 

CANCER AU SEIN. (Du). Traitement et 
remèdes composés, VI, 833, 834. 

CANICULE. Époque où cette constella- 
tion se lève; sert à fixer le commen- 
cement des saisons, Il, 297, 298. 
-— Moment de son lever suivant les 


ORIBASE. 


différents auteurs anciens, II, 854. 

Cawmrrig. (De la). Recettes d'onguents 
contre la canitie, V, 701: VI, 5H. 

Canne ce (De la). Ses qualités; pre 
priétés de la petite cannelle, II, 648, 
649. 

Quelle est l'espèce quil fut 

choisir, V, 71, 72. 

(De la fausse). Ses qualités et son 

action sur le corps, lI, 643, 644; V. 

617; VI, 449. 450. 

Feuille de la fausse canadie; 
apparence extérieure de la cannelle 
d'une qualité inférieure, II, 660; V. 
74, 79. 

CaxxELLIER. (Du faux). Qualités dese 
feuilles, II, 699. 

CaPILLAIRE (Du). Son action, Il, 607; 
V, 599; VI, 428. 

CAPPADOCE (Pierres de). Leurs propre 
tés; leur origine, II, 711. 

Orge nue de Cappadoce, I. 4 

Cirn (De la). Ses propriétés; maniire 
de la prendre, 1, 333; V, 173; Vl. 
24. 














salée; ses propriétés, I, 333. 

CipnEs (Des). Leurs propriétés; — 5* 
lées; mode de préparation et uss*. 
l, 70, 71. 

Cárnign (Du). Propriétés de l'écot 
de la racine, du fruit, des feuilles ct 
de la tige de cette plante; propriétés 
du câprier des pays chauds, lI, 493, 
642,643; V, 616, 6111 Vl, 448. 
419. 

Écorce de racine de cáprier; dé 
tersive et incisive, II, 492. 

CarucHoN (Du). Ses qualités, li 
616. 

CannoxATE de cuivre terreux (Du). 9e 








propriétés, II, 713. 


TABLE DES MATIÈRES. 


Cancmouzs (Des). Leur cause; diffé- 
remies espèces de carcinomes; ils 
sent incurables, mais on peut arré- 
ter leurs progrès; médicaments 
utiles et régime du malade, V, 345, 
340; VI, 145, 146. 

—— Différences entre les carcinomes 
et l'acrochordon ; description des car- 
einomes par Xénophon, IV, 17, 18. 

— Parties du corps qu'ils affectent ; 
manière de les traiter, IV, 18, 19. 

Canpanmows (Du). Propriétés caustiques 
de ce médicament, Il, 643; V, 617; 
VI, $49. 

——- Quel est le meilleur, V, 71. 

CanpiaLe:E (De la). Médicaments re- 
cemmandés ; cataplasmes, lavements, 
V, 665. 

—— Remède composé contre la car- 
dielgie, V, 118 et 862. 

CanptaQug (De la maladie). Régime; 
précautions à prendre; médicaments 
composés , IV, 555. 

—— Remèdes composés à cet effet, 
VI, 138. 

Canpoumz (De la racine de). Ses quali- 
dés, Π, 687; V, 637; VI, 505, 
506. 

Canormæz (De l'artère). Son origine; 
sen trajet, III, 527. 

Canorrzs (Des) ou dauci. Leurs pro- 
priétés; propriétés de la carotte sau- 
vage, 1, 87, 88; II, 626; V, 609; 
VI, 463. 

Canooszs (Des). Leurs propriétés, I, 


39. 

—— Lentes à digérer, I, 238; V, 175; 
VI, 95. 

Canoussan (Du). Qualités de cet arbre 
οἳ de ses fruits, II, 647. 

Canrs (Du). Os qui servent à le for- 


651 


mer; leur forme, leur disposition, 
Ill, 414. 

Canpx. Des luxations du carpe; distinc- 
tion de quatre espèces de luxations 
du carpe; opération; position à don- 
ner au membre, IV, 392, 393. 

——- Emploi du banc d'Hippocrate, 
IV, 447-449. 

CanpEsIum (Du). Ses qualités et son 
emploi ; précautions qu'il faut pren- 
dre; lieux oà l'on se procure ce mé- 
dicament, II, 645. 

CanTHAGE (Fourreaus en cuir de), ll, 
175. 

CanTHAME (Du). Qualités vénéneuses 
de sa racine, II, 700. 

Ses propriétés émollientes; di- 
verses manières de le préparer, Il, 
259, 260. 

——— Médicament purgatif; son action, 
II, 548. 

Manière dont les médecins de Ca- 

rie l'emploient comme purgatif, lI, 

122, 1323; V, 27, 819. 

laineux; ses propriétes , LE, 619. 

CanTILAGE (Du). Nature de cette subs- 
tance, III, 320, 321. 

Canvi (Du). Ses propriétés, I, 87; II. 
643. 

CanrE (Vases de), I, 370. 

Ολλτοκέυν (Du). Ses qualités; son ac- 
tion, II, 735, 7236; V. 618; VI, 450, 
A1. 

Utile dans les maladies de la poi- 

trine et des poumons, ll, 568. 

Reméde délassant au castoréum; 

ses usages, V, 136 et 868. 

Emploi du castoreum comme 
sternutatoire, 1, 452. 

CasTRATION (De la). Ses effets phy- 
siques tant sur les animaux máles 




















13 


ο om 13. 12. 
us Wanere :s le dissi- 


cie αἱ d --- = 
ο." iH - 

-—innüses 071: σος: subs- 
1:5. 147; V. 


1ο 
ααι-- μα" να ES. à 
Zi ce $4... 
κτλ ms Do fuient posse- 
ter Les non-)S αμ σι. em reli 
πλάτη ammo ο. mire Ti Sort à ba 


dis “su ἀπ fe es Dlaides doit 
3e-moer. caniztasmes pour Les 


names n 3latz:. de [hypo- 
"um. fl ent, de larme et 
$e 4 τας: Canpaenes pou: je: 
ets pese # is rate. Îl. 535 
2:19. V a3 

—— Vers de 1e: exannner Île 
zCicIe Ρέα. αλ de da mala- 
Le. pecr v azplsp:er element cor- 
iezabis : catapáa«am^ pour amener la 
Ti-«penua.peot disuiper les hu- 
ZA. ies. inflammation: 
MicTenle4. peur de maiadies de 

les affections. du 


. ^w 
"5o 


contre 


—— "is. c Go rit 4 αἱ δν 
EU eme, (ala- 
etave6 san peepa- 

ο cla . εν mplei de 
QnlIt]af9mu Cire o Pindammaten 


See teer de su I, 33-538. 


— Le τν iege. eQqeces coa- 


«- ssrroigcnueles Fa re, Voas 
T 

— es ras jure leoni reine de te- 

ne choc c à miel; manere de 


ft TAS ζω 7. ταν c!4 at des em- 
a 


τ it", HT Va: 


— Εν οσον ἰς cat primes, Il, δι1- 


3’ ^ u PITE! Ca | de cumin 


Je &nngec, de petit 


ORIBASE 


miltet , d'écorce de Grenade, de le» 
tilles. d'alphiton sans sel , de raisins 
secs, de farine de fèves et de raisins 
secs. de pain et d'eau miellee, Il, 
3i1o-Jias. 

Carapraswz dit omelysis, à la farine de 
hn et a l'huile; manière d'en modifier 
les propriétes; cataplasmes contre ls 
tumefaction des hypocondres; cats- 
plasmes contre l'inflammation de 
foie et des intestins, II, 339, 340. 

Énumération des principsux c 

taplasmes; leur action; mode d'ap- 

plication, IE, 455. 456. 

De quelques cataplasmes, V, is- 

44 et ^33. 

à lellebore sur le pubis; emplog 

par quelques anciens comme purge 

uf, II. 143. 

Recettes et recommandations dr 
verses, V. 845 et suiv. 

UataractE ‘De la). Differences recoo- 
nues par les médecins moderne 
‘ntre la cataracte et le glaucome: 
traitement de la cataracte ct media- 
ments recommandes, V, 452-454; 














VI, 257. 225. 

CaTARRHE : Du :. Ἡ provient d'un affu 
d'humeurs; danger qu'il y a à le mal 
soizner; traitement, medicament e 
renme, V, 531, 732; VM. 365. 
3606. 

Remedes contre le catarrhe. IV, 





219. 
CAUCHEMAR : Du. 

Oribase ; symptômes precurseurs; i 

annonce généralement l'approche 
traitement, 


Sa nature surnl 


d'une maladie. grave; 
évacuations, purgaton, V, 402, 403: 
Vl, σοῦ, 206. 


Cai sriQUEs : Médicaments), V. 66. 


TABLE DES 


uzs (Médicaments). Remède 

que au nitre; ses usages, V. 

+ 843. 

savios (De la). Différentes ma- 

» de la pratiquer, II, 409. 

ts. Froides en été et chaudes en 

; explication de ce fait, I, 332. 

{Vin du), I, 639. 

pliestion de ce nom, I, 349. 

Du). Qualités des deux espèces 

dre; résine de cèdre, ses pro- 

s; baies de cèdre, I, 228; Il, 
646; V, 1531, 618; VI, 22, 

i53. 

uile de cédre; lavements à 

> de cèdre contre les vers intes- 

', Il, 245. 

; cèdre était-il connu des an- 
Contradictions entre les au- 
conclusion à ce sujet; résine 

tre; autres substances qu'on ti- 

» cet arbre, II, 814-817. 

Du). Action de cette plante et 

graine; distinction du céleri de 

gne et du céleri de cheval, II, 

V, 635; VI, 501. 

) propriétés; son usage, I, 80. 

a de céleri; ses propriétés pur- 

set diurétiques; cas où il faut 

ner; mode de préparation et 

inistration, I, 390, 391. 

' (Remède dit). Ses usages; re- 
V. 133, 134 et 874. 

t (Du flux). Diagnostic de ses 
ntes espèces; comment on 
'econnaitre l'existence du té- 
, des maladies bilieuses, de la 
terie, de la lienterie, des ma- 
da foie, V, 486-488; VI, 296- 


flux céliaque en général; re- 


MATIÈRES. 653 


mèdes qui conviennent dans tous les 
cas, IV, 567, 568; V, 490-493; VI, 
298, 299 et 301. 

C&L1AQUE (Du flux). Arrêté par la bois- 
son aux coings, I, 383. 

ειδε (Extrait de), V, 804, 805; VI, 
1923 et suiv. 

Cexpres (Des). Leur composition en 
général; action de l'eau sur la 
cendre; chaque bois transmet ses 
qualités à sa cendre, II, 692, 693. 

Cexraurée (De la grande). Qualités de 
ses racines et de son suc, II, 646: 
V, 618, 619; VI, 652. 

cre et astringente, II, 491. 

—— Clystère à la centaurée; recette, 
V, 841. 

—— De ia petite centaurée; proprié- 
tés des rameaux, des feuilles et des 
fruits de cette plante; leur emploi, 
II, 646; V, 619; VI, 652. 

——— Usage de ce purgatif, IV, 597 et 
646. 

.——- de Dalmatie; propriétés de sa 
racine, II, 656. 

CÉPHALALGIES provenant de maux d'es- 
tomac; le vin aqueux convient; pour- 
quoi, I, 34o, 341. 

Οἐρηλιές (De la). Ce qu'on appelle 
ainsi; causes diverses de cette mala- 
die; manière de les reconnaitre, d'a- 
prés la nature des douleurs éprou- 
vées; traitement à suivre en consé- 
quence, V, 691-693; VI, 539. 

CénaT (Du). Emploi du cérat recom- 
mandé par Hippocrate pour les frac- 
tures les moins dangereuses; quali- 
tés qu'il doit avoir en pareil cas, IV, 





119-117. 
au goudron; emploi de ce médi- 
cameut contre les fractures, IV, 138. 





6321 

πετ 201 τος cugmeLent. V. τε”. 
se ‘+, ες 

"122.7 Essss- dz . Sono utlbte: 


wm --u εως cry: eme da cer- 
"noc :- à barzstte: maniere de 

b €0:.--: Docent σα i faut esm- 
ics cet guerres. |. 321. 911. 





(I'M I: εδρα: OD Usage 
lacs Da-wnT e. |. 692. 

Craie Gamre de .Tameur squir- 
οτι» à 7) σσ θὰ: UÜribemeot sum: 
Cw caE--í« empi-s: ZJuerison. 
dl. &&-. $6*. 

Civrarrs Co qc: les Grecs enten- 
:1-7.: 727 expression correspondant 
a ce mot. ]. 323. 5-à. 

Bonn-* et mauva:ses qualnes des 
cereal. [. 4. 5. 

—— — Caracteres auxquels oa reconnait 
trs cereales propres à être emanaga- 
CPS, I. P Q- 

avant des propnetes atienuantes . 


1. :93: V. 155. 








— —— Maa:sre prouver ja qualit de« 
sn rar και, en par ja cocuon. 

| « d- 

M +116 À E i : ] 
A:izés 4$ CEtaiés: Opinion 





αν δα σε sujet, I. 557. 
Vand de. Nes qualite, [. 


ἵν a cre ode cr: son emploi. 





la. 9”. 


CERFEOGI εν Da. Qualités de <a 
as ὃς Π. δδ”. 
tps Buchent le ventre. I. 313; 
Vois M. 20. 
Dv; . Quañtes des fruits dr 
* arbre: leur action sur Îles intes- 
nsiremses aizree. D. 646, 647. 
CERCSE [Do ia. Ses qualites; action du 


Us-isseE 


(ru sur clie; sert à fabriquer le fard 


ORIBASE. 


mineral . i1. 232, 733; V, 640; VI, 
514. 

Crarse Moment où elle doit ètre mise 
sar le feu pour faire un emplitre, V. 


sa première apparence; suture sagii- 
tale. dure-mère, sinus latéraux et si 
nus longitudinaux ; description de ces 
differentes parties, III. 273, 274. 

— — Superposition de la pie-mère, de 
ta dure-mère et du crâne; bens qui 
unissent celui-ci à 1s dure-mem- 
brane. III. 275-277. 

——— Sa substance ressemble à celle 
des nerfs; distinction de diverses 
parties dans le cerveau ; fonctions 4 
rapports de chacune de ces parties, 
III. 377. 278. 

— — Excretions du cerveau; manie 
dont elles sont évacuées suivant Gr 
lien, Ilf, 383, 283. 

Description des canaux d'a 

tion qui se rendent aux narines {sur 

vant Galen; de l'os ethmoide, Ill. 

1*3. 291. 

Description des canaux qui voa 

du cerveau au palais et de l'appareil 

du gnüt en général, III, 284-286. 

Enumération et description des 

nerfs qui partent du cerveau, Ill. 

192-496. 

Rôle du cerveau dans la vie; cor- 

respond avec les organes des sens; 














ses fonctions en general, Ilf, 117. 
21h. 

Maniere de reconnaitre le tempe 
rament du cerveau par les yeu. 
la couleur des cheveux aux differents 
âges; cerveau bien tempéré. chaud. 
froid, sec, humide, chaud et sec. 





TABLE DES MATIÈRES. 


chaud et humide, froid et sec, froid 
et bumide, V, 347-250; VI, 81-83. 

Cmavzau (Du) Signes de la bonne 
conformation du cerveau; ils sont 
au nombre de cinq, IT, 204. 

—— Diminution du volume du cer- 
veau ; ses causes; ses suites, III, 289, 
290. 

De l'inflammation du cerveau; 
signes de cette inflammation; déhis- 
cence des sutures; emploi de la sai- 
gnée, de cataplasmes et d'embroca- 
tions, V, 416; VI, 217. 

——— Temps que la maladie dure géné- 
ralement; symptômes; l'inflamma- 
Uon existe aussi quelquefois dans les 
tuniques du cerveau; traitement, 
VI, 213-220, 529, 530. 

—— [inflammation de la membrane du 
cerveau ; dangers qu'elle fait courir; 
tumeur et autres symptómes; elle 
suit souvent une opération; remèdes 
généraux et remédes locaux à em- 
ployer, IV, 173-176. 

—— inflammation du cerveau chez les 
enfants ou siriasis: ses signes; re- 
mèdes à employer, V, 207; Vl, 55, 
56. 

——— Érésipèle du cerveau; symp- 
tômes ; traitement ; saignée; médica- 
ments refroidissants: alimentation 
moyenne, V, 416, 417; VI, 220, 
22, 530. 

Cœvaurs. Ses propriétés, I, 229; V, 
131; VI, 11. 

—— Son usage dans l'alimentation; 
ses qualités; manière de l'appréter, 
l, 100, 101, 267. 

d'une digestion lente, I, 237; V, 
335; VI, 27. 

Casrauu (Du). Ses propriétés, II, 647. 








655 


Cuaïixes (Des). Leur utilité dans les 
machines, IV, 341. 

ΟΗ ΛΙ des animaux jeunes ; passe faci- 
lement, I, 242; V, 177; VI, 3o. 
CHairs (Contusions des). Formation 
d'une ecchymose et épanchement 
sous-cutané; but du traitement à 
suivre; emploi de divers remèdes 
suivant les parties, V, 347, 348; VI, 

146, 147. 

——- De la diminution des chairs ; mé- 
thode pour amener l'amaigrissement 
en changeant le tempérament; ré- 
gime atténuant et desséchant; onc- 
tions, eaux minérales, frictions, ex- 
position au soleil, bains à la soude, 
V, 237-239; VI, 74, 75. 

Cuaise. Du mouvement passif sur une 
chaise; manière de le régler suivant 
les cas; son emploi dans les fièvres, 
I, 519, 520. 

CuaLazzs (Des). Cataplasme aux figues 
recommandé, V, 418; VI, 55o, 
951. 

CuaLEUn. Cas où une fatigue excessive 
amène une chaleur immodérée du 
corps; régime refroidissant à suivre; 
traitenrent différent suivant l'âge et 
les occupations, V, 568-570; VI, 
408, 4og. 

CHAMBRE DU MALADE (De la). Il faut ap- 
porter un grand soin à son choix; 
chambre du rez-de-chaussée et des 
étages supérieurs, grande et petite, 
basse et élevée; exposition de la 
chambre du malade; chambre blan- 
chie à la chaux, en pierres ου en 
briques, dont les parois sont peintes, 
II, 307, 308. 

CuauEAU. Usage de la chair de cha- 
meau dans l'antiquité, I, 585. 


656 


Cuawpiexoxs (Des). Leurs différentes 
espèces ; propriétés 
d'elles, I, 89. 

Leurs propriétés vénéneuses, II, 

666. 

Leurs effets divers; remedes à 

employer, IV, 628, 629. 

Empoisonnement par les cham- 

pignons; recettes de lavements à 


de chacune 











employer, II, 216. 





Etouffements amenés par les 
champignons; remedes recomman- 
dés, V, 679; VI, 523. 

Remédes pour ceux qui sont 
étouffés par des champignons, V, 
147, 148 et 886. 

Cuaxcres (Médicament contre les), V, 
1 10 et 856. 

Autre médicament contre les 
chancres et les ulcères analogues, 
V, 110 et 856. 

CnmawT FAUX (Du) Ses différentes 
causes, III, 243, 244. 

CHANVRE (De la graine de). Ses pro- 
priétés, I, 43; II, 642; V, 616; VI, 
447. 448. 

échauffante, I, 249; V, 181; VI, 











34. 

CuaPELIERE (De la). Ses propriétés, II, 
674. 

CHar À BRAS (Mouvement passif dans 
un). Cas où il faut l'employer dans 
les fievres; manière de le régler, 1, 
920. 

Cuarpox (Du). Qualités de la graine, 
des racines et de la tige de cette 
plante, II, 653. 

CHARDON À FOULON (Du). Qualités de sa 
racine, II, 627. 

CHARDON BATARD (Du). Ses propriétés, 
Jl, 609. 


ORIBASE. . 


CuamwrEnES (Des). Leur rôle dans 
quelques machines, pour réunir de 
parties habituellement pliées, IV, 
341, 343. 

Cuanox (Gouffres de), Il, 294. 
CnàrarewEs. Bonnes à ajouter à h 
bouillie de millet, I, 287, 288. 
triturées dans les bouillies, dle 

resserrent le ventre, I, 191. 

Cnavp. Sensation produite par la pr 
sence du chaud, suivant le degré de 
chaleur que le corps possede; acta 
des substances tempérées sur le me 
ment et à la longue; action des sebe 
tances plus chaudes, lI, 498, iq. 

Distinction de quatre degrés de 
chaud dans les médicaments sim- 
ples, II, 497, 498. 

Cuauns (Des tempéraments). Méthode 
pour les corriger; régime: esercices 
particuliers , évacuations, bains, die- 
rétiques , suderifiques , V, 259, 160; 
VI, 88, 89. 

Cas où la chaleur et l'humdi 
sont combinées; traitement recom- 
mande, V, 266, 267; VI, 93. 

Ciavx (De la). Galien la compare à h 
cendre; ses proprietés médicales. 
II, 693. 

vive; traitement qu'on lui fat 

subir; action de la chaux dam 

chaque état, II, 721; V, 639; Vl. 














512. 

CHÉLIDOINE (De la). Propriétés des dif 
férentes espèces de chélidoine, Π. 
702. 

Cueuixées (Des). Les anciens congai 
saient-ils les cheminées? Discussion 
et textes à ce sujet, II, 883, 884. 

Cnévosis (De la). Sens de ce mot; trai 
tement de cette maladie : ssigné, 


TABLE DES MATIERES. 


purgation, collyres , fomentations, V, 
&46, 447; VI, 352, 253. 

Cuüxz (Du). Propriétés médicamen- 
teuses des différentes parties de cet 
arbre, V, 610; VI, 466. 

Casavis (De la racine de). Ses proprié- 
is, II. 686. 

Casverv (Du cuir). Traitement chirur. 
gical des abces du cuir chevelu, III, 
$40, 571. 

Cuzvgox. Quelles sont les substances 
qui altèrent les cheveux; épilatoires; 
danger que présente leur usage; mé- 
dicaments atténuants, recettes, V, 
697-700; VI, 532, 533. 

—— Recettes pour rendre les cheveux 
beaux, couleur d'or, noirs, V, 701. 
pos: VI, 534, 535. 

—— Remèdes composés pour les che- 
veux, V, 140 et 880. 

—— Remédes qui amincissent les che- 
veux, V, 433, 434; VI, 243. 

—— De la chute des cheveux; ils tom- 
beat quand la peau est raréfiée; but 
du traitement; quelquefois les che- 
veux tombent pendant une maladie; 
recettes diverses, V, 697-699; VI, 
&33s, 433; VI, 241-243. 

— Médicament composé de Galien, 
IV, 544; V. 433; VI, 242, 243. 
Cugvituxs (Des). Servent à mettre les 

axes en mouvement, IV, 342. 

——- Remèdes qui expulsent les che- 
willes de la chair, V, 350, 351; VI, 
249. 150. 

Cuèvas (Viande de). Son usage, I, 15. 

—— À quelle époque on peut la man- 
geri comment il faut la cuire, I, 


e— De la corne de chevre; son em- 
. glsi. II, 795. 


657 


CHèvre. Delafientede chévre; employée 
comme rubéfiant; manière de s'en 
servir, II, 416. 417; V, 50. 

CukvnzrEviLLE (Du). Qualités de son 
fruit et de ses feuilles, II, 673. 

Caiconée (De la). Distinction de diffe- 
rentes espèces de chicorée; leurs 
propriétés respectives, II, 683; V, 
635; VI, 502. 

Cuigx. (Chair de). Ses qualités, I, 94. 
181. 

Usage de la cbair de chien dans 

, l'antiquité, I, 586. 

Cnrexs ENRAGEs. Remèdes contre la 
morsure des chiens enragés ; influen- 
ce du temps astronomique sur l'effi- 
cacité de ces remedes, V, 682, 683; 
VI, 524. — Voy. Racz. 

Autres remedes contre les mor- 
sures de chiens enragés, V, 681; VI, 
924. 

CuniexpenT (Du). Qualités de ses ra- 
cines; propriétés du chiendent du 
Parnasse, II, 605; V, 599; VI, 426, 
427. 

Son usage contre la pierre; pro- 

priétés de sa graine, VI, 427. 

Racine de chiendent; Acre et as- 
tringente, lI, 490 

Cuios (Collyre de), V, 136 et 876. 

Mastix de Chios; échauffe au se- 

cond degré, II, 507. 

desséchant, 1I, 531. 

favorise la perspiration, II, 584. 

Peignes de Chios, I, 139. 

——- De la terre de Chios; ses pro- 
priétés, II, 704; V, 608; VI, 474. 
Intermédiaire entre les échauf- 
fants οἱ les refroidissants, II, 501; V, 

53. 
































detersive, II , 563. 
Â2 


(E 
Cam Unde — Ve ox 
HM 

— Tu miles πα ud. 

mure = — Ἡ 5 

Cams Comm ie es ar me les 
m me is smpaumcum des 
sume. IL l0 

Cama Üm.Cemgaer en enim duuo- 
as. Li 

— $m dium. I8. q- 

—— — de παν. es «€ παπα 
m-—  --— a emm. M. 
24. 

—— Pret μας "zum de panique. 
= im 2 225- U επ UR. 9. 

— Munere sm = parer par de 
-— € A fm 
cree maruie- sum amas à em- 
cumulum. V. étre 
— Έναν m nane « de lem 
mon nm e x mmlibus- 
mv T11 AI μποτ am- 
Trew CDDP INT SUD OR Ἱσπκεν- 
T- cuam ARD à σι '. Mr. »Ér 
—— © Gua Ip αι χαπια "e- 
rre M: Al ÆRDMNE- "raum 


re Oavepess 7 NP oj 
Came-mce Cu Sense ας -méçes- 
leu 1: cole I eumpONEEN. sam RÉ. 
A o---- 
AO Zu Ce ere: um ge. 
lo. 


—— jus m a dw ime Aus hbrá- 
ee In m σπα X £2 chew 
xar I ds σσ V σι. as: 


=. sa: V. 


Cou. Dewnshent « anis à la we, 
Lars: V. sta: τε 9. 
les prima le annens, I, 569. 
re. 

— nnse de guigesur Le es; = 
-— qui ft y ταδε 
πας im zm Le eut: secum 
eme hupmelha sm emphü oct 
etie L 275. 279. 

— anse de Ἶα fie eue quad 
en vont qui seliche io ventre, 1, 
mr: V. 276, VÀ, 29. 

— Lol des fam. muse hb 
venmre. I. 247: V. 279: Vl. 34. 
— — Campluume de chen; mani5re de 
ie pupaser. en cuglue uum sm 
me-üstcamam he guafemenb 
dm shumbes et hm érsyie. Ἐ, 

366. 

—— eru. exellent ets le gr, 
L 279. 

—— lim. sm σας, md mc 
eme. ex ua paryulf ; manie à 
preparer ce remede. Il. 361. 

—— — mann: emplevwe comme perpe 
τε Π. 13e. 

Cavrem Cendres de . WMédicameni o 
wueent. II. 357. 

Crarurxs Liniments qui readew k 
peus d'une couleur uemforme sr 
me ocainre., IN. 624. 

— Mhemmensts contre ls c 
tes. V. 118. 117 et 860. 

—— sues; maniere de les fare ἆν- 
parsire. V. 359: VI, 133, 156 
Cacarassasrs Medicaments}, Y. 65. 
6. 

Cari De i. Ses propriétés. B. 
635. 

Cruz De in terre de). Ses proprii 





TABLE DES 


tés; action du lavage sur clle; in- 
fluence des liquides qu'on y mele, 
ll, 704. 

CrxapnE (Du). Ses propriétes, Il, 715. 

Ciyrius (Médicament anodin de), V, 
149 et 887. 

Cuncoxcisiox (De la). Elle peut être 
nécessitée par l'état de gangrene du 
prépuce; quelquefois il n'y a pas 
hémorragie; quelquefois elle se pro- 
duit assez abondante, IV, 469, 470. 

CracuLarm (Du bandage), dit d'Hippo- 
crate. Son action; son emploi, IV, 
394. 

Cine (De la). Ses qualités; son emploi 
en medecine comme récipient pour 
les autres médicaments, II, 648; V, 
619; VI. 453. 

—— Caractères de la meilleure cire, 
V, 72. 

Maniere de faire cuire la circ 

pour les cmplátres, V, 91. 

Proportions à observer entre 

l'huile et la cire dans les differents 

médicaments, V, 83, 84. 

Emploi de la cire pour la cuisson 
de la chair d'animaux ladres, 1. 
272. 

Crnsitu R&TOILE (Du). Son emploi 
comme purgatif; maladies contre les- 
quelles il est utile, II, 116,117. 

Cisrs ou Lapaxcu (Du). Influence du 
climat sur ses qualités; qualités du 
ladanum proprement dit, II, 649. 
650. 

Cisrang (Du). Qualités de ses racines, 
II, 665; V, 628; VI, 489. 

Cisrus (Du). Ses propriétés οἱ proprié- 
tés de l'hypociste , II, 649. 

Cirnox (Partie extérieure du). Ses pro- 
priétés, 1, 227; V. 170,171; VI, 21. 











MATIERES. 659 


Cirnox. Divisions intérieures de ce fruit ; 
propriétés respectives du zeste, de 
la partie acide et de la chair, I, 73, 
73. 

CraAvicuLEs (Des). Leur forme; leurs 
attaches, III, 411. 

Muscles des clavicules; leur place 

et leurs fonctions, III, 462. 





Fracture de la clavicule; suites de 





cette fracture; bandes à employer; 
position du malade suivant les cas, 
IV, 143-145. 

CL&waTITE (De la). Son usage comme 
purgauf, IL, 117. 

CrL&ow (Collyre de). Ses usages; sa 
composition, V, 137 οἱ 875. 

Collyre astringent de Cléon, V. 
139 ct 879. 

Cuiuars (Des). Causes déterminantes 
des climats; position géograpbique 
οἱ configuration du sol; exemples; 
orientation ; influence des eaux et des 
vents, du voisinage de la mer; climats 
tempérés, II, 293, 194. 

des pays de plaines; influence des 
coteaux sur les climats; — chauds 
et froids; division de ia terre en 
zones de climats; JI, 310-313. 

CrixoPopE (Du). Ses qualités, IT, 
650. 

CLrrontum en Árcadie, eau merveil- 
leuse qu'on y trouve, I, 335. 

CLironus (Eau du), I, 632. 

CLysr&nzs. De l'administration des clys- 
teres; témoignages anciens à ce su- 
jet. 1I, 837, 838. 

Recettes de clystères répétés, V, 
843. 

Cnicus rerox (Du). Propriétés de sa 
racine et de sa graine, Il, 609; V, 
600; VI, 430. 











41. 


wie) 

LALTT 5" 
-zur Ἡ au. 

ποπ OLI te. ὃν rames. [. 
1 

—— Some m ^m gen m amer [. 





τον iP σαι. σαν praome- 
o. G8 17 

μαι 2n. due m ur dans m 
ew IL : * 

— — m unie: a 3ature jr30r7: bc 
ret rate πι oos me: Janus in 
am mises unes I. 24. 

—— Simon m πας: ss JR: 
Jvurmpunn t-il & τας gum τα ἃ 
irme IL 3l. 

James Di cwmur. σαιτ qz 





Br uuu : σισσπισπασα 


M δις poc s. 0 ΜΕΣ IR 


πάπες st Avec ον Dumas. dl Ax 
ila 


Qm mu se Ὕπατη à n Bae du 
πας B πε £wmieemc τα τα amm - 





mos. 1 ποσρε NL cBur ας vases 
Ju oss o aeocdleub ος LO. 


me Dp CPIRID.I xe Cu CUfUlDes; 
—Lj cine ie ses Dar 


σα... 
», . * 
à cd 


"re 


—— Mat uie COUT cw em- 


RUE LL osmID τας 2 Desmraü- 
Sendo δεν CULTENL ος ᾱ “Ce 


ee 2 ΠΠ Γη, gr € raErTS du 


τον - . 5 
macto t OL tre D. NS NA. 


[es camuuteus pé SET: NiTiees 
fT. 


Lnd 

.. M 

ο 45 77 54. 
LJ 


_ 


CSN CHS NM UT lu. CS quais 
ν 
EI σσ 2x. 
— - ὧν olt weg o vua 2j": LE 


SN ee 
Ce . Nuniosvuns id cuuss: 
v4: jules © 4. 


ο ον 


ORIBASE. 


*a enne ow omucs: - — Comes Leurs proprietés, 1. 116. 
—— — \humère de les apprèter. I. 271. 


— — Quahws de im gelée de coings; 
mure de la préparer. 1. 63. 64. 
parcum: sem action: ; som usage dans 
les &vres . I. £27. 

— — AMiacuctusn de unel et son utilité, 
L 331.3533. 

—— — Vin aux coings; mamsère de le pré- 
parer- ses propriétés , 1. 399. 400. 

—— mies a la bourhe de lentilles. 


emngs. V. 130, 853, 889. 

Cuir Du . Question de savosr si le coit 
ex σα a est pas frvorable ; sentiments 
de Gaiem et d'Épicure à ce sujet; 
conditios dans lesquelles il faut s'y 
ἄντες: moment qud fset chorsr, I, 

—— — Ses efliets surcant le moment a- 
«mel σα 5v kvre; personmes qu'il ré- 
chante et personnes qu'il affaibht; 
æ:=ueues τα] peut amener compa- 
res à “vus σι ectraine la continence 

ταις ce moc  [. 537. 538. 

Cars ou z peut ètre utile; cas où 

Lamece 1 refroidissement; remèdes 

ça act aiors appliquer | voir Exi- 

CAE PSEPAIAIUIRE'; nourriture à 

rcvmire,. [. 333-515. 

H -foebi je corps; effets res- 
pec $ da ceit naturel et de la pede- 
-xstze var ce mot'; influence de 
‘a posten sur ke coit; moment où 
i «x = pius fangant : effets du coi 
*itcs CU€ps et sur l'esprit | voir ces 
mocs : ses effets contre l'epilepsie {ro 
ce mx . I. 94ο. 541; Ill, 109-113 

——— L remehe 4 lepuisement, ac 





TABLE DES MATIÉRES. 661 


manque d'appétit, aux pollutions Couène (De la). Ses causes et ses effets 
(voir ces mots), I, 542. physiques, III, 211, 212. 

Coïr (Du). Ages, tempéraments et sai-  CorrQos. Causes de la colique; effets 
sons favorables et défavorables au — de la diète; emploi de lavements et 
coit, 1, 542, 543. de narcotiques, V, 761, 762; VI, 

—— Régime propre au coit, 1,543 et — 604, 605. 
suiv. —— "Traitement de la colique par les 

— Temps propre au coit, [, 546-548.  incisifs, notammeut par l'ail; lave- 

— Circonstances qu'il fant éviter — ments à la graisse d'oie; médicament 
quand on veut se livrer au coit, [, aux excréments de loup; précautions 
548, 549. à prendre, V, 762-764 ; VI, 605, 606. 

— Particularités observées par Ru- ——- La course est utile contre les co- 
fus chez certaines personnes pendant — liques causées par des champignons 
le eoit (voir Mruer et Conwrue), T, vénéneux, I, 512. 

550, 551. —— Remèdes composés contre les co- 

—— Usage du coit pendant la gros-  liques et les ventosités; 
sesse; règles à ce sujet, III, 102. divers, V, 145, 146, 884, 885; VI, 

—— Régime que doivent suivre ceux 606, 607. 
qui κ} livrent d'une manière habi- —— Recette de clystère contre la co- 
tuelle, IIl, 112, 113. lique, V, 843. 

——— Méthode pour réparer l'amollis- Conte. D'où vient la meilleure; ses 
sement causé par le coit, III, 151. différentes espèces, V, 72. 

—— Danger qu'il ya à employer trop Corziquarrox (De la). Ce qu'elle in- 
souvent le coit; gens auxquels il con. dique; moyens de guérison; régime 
vient; parties du corps auxquelles il — froid, V, 311, 3125 VI, 116,117. 
peut nuire, III, 381, 182. Corrvromzs (Des). Leurs propriétés ; 

—— Avantages qu'on retire du coit; ^ moment de la maladie où il faut les 
matures aptes au coi; alimentation — employer, I, 413, 414. 
qui le facilite; V, g-11, 87, 808.  CouLvnes (Des). Sens de ce mot dans 

—— employé contre l'épilepsie, T, — lesautenrs anciens, II, 889. 

667, 668. —— Distinction entre les collyres pro- 

— Bons et mauvais effets du coit;  prement dits et les collyres entiers; 
quand doit-on s'y livrer? Mauvais les premiers s'appliquent aux yeux; 
effets du coit sur les gens d'un tem- les autres aux organes, III, 432. 
pérament trop chaud; manière de —— Des collyres dits humides; leurs 
les pallier; onctious réfrigérantes; usages; recettes; propriété de ces 
lame de plomb sur les reins, V, 86-  collyres, II, 437, 438. 

88; VI, 420. —— Emploi des collyres dans les ma- 
à prendre dans le coit; ladies de l'utérus et dans le traite- 

quelle estia plus favorable à la con- — ment des fistules et des ulcères puru- 

ception, V, 538; VI, 358, . lents; recettes, I1, 432-434. 





$e3 


έως: : ag ponr je» veui: manere de les 
preparer: 4 ut we fare ae prin- 
"eme n. 221-825. 

—— Wan.-e :αρρίντυετ les cotivres 
peur vs veni. di. 136. à3-. 

——— Soceces le cocwres: leurs usa- 
pel cel cwrcowOe. V. i135 et 


3 
Cacaves vu Feüksrton de ce terme: 
mer » Dexeqwer au soured. au 


Tout. MIA pemrmette:. au nei voir 
ce» mec 


umo . 9:7. 

Cam ἵνα. lexrpozæe de coioo; af- 
was Act d est ce e$t: sigDes 
qu we "uec cecoesartre; lavements 
a "ngpewer Dl. ri: . 

-—— Wiectugs ὃς caia ; position. que 
v» Inraees dnceet preoire dans le 


ac 31 aM 





ac wr vts. f € οσο cvs de ur. 


Στρ Mos IilDDMWTateé pour 
© ειν TU. Pan suoi 
NEM 1 v4 ο πάς κ. 
-—-ousms NV di. i7 


N orn € ICTU uS i4. ll. 107. 


S prx: ce 


κκ... —-——— 2 M ec, M. 
15. 
— M. we cf 3 4c RO 
ο DC ARTE ES D 
Bet TEES 31-7. 15 
. 
à ph οι». 
. δν Ὁ RE ie + 
, re su eof] es 
__ 4 - over tas. Il 
ο. 


ORIBASE. 


Cotooursrk ( De la). Clystere à La colo- 
quinte; recette, V, 841. 

——— Médicament sacré à la colo- 
quinte; recette, V, 793. 

Coucuies (Des). Leurs qualités; ma- 
nière de les appréter, I, 143. 

Cowsar επ (Du). Son utilité; ses 
effets; manière de le rendre utile, I, 
325, 526. 

Cowsir zx agus (Du). Époque de soa 
invention; ses usages; ses avan- 
tages et ses inconvénients, I, 534, 
535. 

chez les Grecs et chez les Ro 
mains, I. 666. 

CowprExios | De la. mauvaise). On ap- 
pelle ainsi le commencement des 
maladies hydropiques; évacuations 
sanguines souvent répétées ; régune; 
traitement par les eaux naturelles; 
emplâtres et boissons, V, 503, 504; 
V1, 315, 316. 

Cournessts 'Des*. Leur forme; leur 
emplor en cas de fracture; cas où 
eile« remplacent les bandes; cas où 





elles emploient  concurremment 
avev elles. IV, 118-121. 

Coscertios ο la^. Circonstances qui 
dnnent être reunies pour que la con- 
ce, tion ait lieu, IIl. 53, 54. 


Moment où elle a le plus σέυε- 





raie:neat lieu; signes qui l'indiquent; 

exclusioa de la matrice; comment on 

peut distinguer cette occlusion natu- 

relie de l'occlusion accidentelle, lil. 

31-36. 

Cas ou la conception s'opère sans 
que la femme en ait conscience; 
es«n d'explication, lll, 65, 69. 

—— Moment où elle a lieu par rap 
port aux regles, III, 69. 70. 





TABLE DES 


Conczrtion (De la) supplémentaire; 
cas où elle a lieu, III, 7ο. 

——— Signes de la conception; époque 
des régles et des rapports sexuels; 
mouvements de la matrice, cardial- 
gie; régime à suivre et précautions à 


prendre immédiatement aprés la con- . 


ception; alimentation; exercices et 

bains, III, 98-100. 

Origine du mot conception sui- 

vant Soranus, V, 345. 

Régime à suivre au moment de 

la conception; moment où elle doit 

avoir lieu, avant ou après les règles, 

VI, 47. 

peut étre empéchée par des hu- 
meurs mauvaises qu'il faut purger, 

, ou par l'excès de froid; régime dans 
ce dernier cas, signes qui prouvent 
l'excès de froid dans la matrice, V, 
533-535; VI, 354-356. 

——— Cas où la conception est empé- 
chés par l'excès de chaleur de la ma- 
trice; signes qui l'indiquent; alimen- 
tation; médicaments à employer à 
l'extérieur; moment oà le coit doit 
avoirlieu, V, 535,536; V1, 356,357. 

Cas où la conception est empé- 

chée par l'excès d'humidité; régime 

sec, frictions, médicaments astriu- 

gents, V, 536; VI, 357. 

Ele peut être empéchée par des 
humeurs épaisses ou pituiteuses, par 
la présence de gaz dans la matrice; 
régime qui convient dans chaque 
cas, V, 536, 537; VI, 357. 

—— Méthode pour rendre certaine la 
conception, pour obtenir un enfant 
mále ou femelle; recettes pour con- 
server le fœtus, V, 756, 777; VI. 
62), 622. 

















MATIÈRES. 663 


Concæprion (De la). Manières de l'em- 
pècher; onctions, injections, bois- 
sons, V, 777, 779; VI, 623. 

Concomusres (Des). Leurs propriétés, I, 
47, 48. 

——— Leur composition; action de la 
dessiccation sur leurs qualités ; qualités 
du suc de concombre sauvage; qua- 
lités de leur racine, II, 685, 686; V, 
635; VI, 502, 503. 

On méle les concombres à la 

bouillie de lentilles, 1, 289. 

(Graines de). On peut les mettre 
crues dans une bouillie au lieu 
d'huile, I, 391. 

CoxcomBre SAUVAGE (Du). Employé 
comme purgatif; maladies pour les- 
quelles il convient, lI, 113, 114; IV, 
597 et 646; V, 25, 26, 818. 

Racine de concombre sauvage; 
son usage comme purgatif, II, 119. 

CoxpiLouEs (Des). Remèdes, VI, 186. 

CoxenE (Du). Ses qualités, I, 135. 

Cowsoupz (De la). Sa composition; ses 
qualités; distinction de deux espèces 
de consoude, II, 690, 691. 

Qualités de ces deux espèces, Il, 
496. 

CoxsrELLATIONS. Du lever et du cou- 
cher des constellations; sert à fixer 
le commencement des saisons, II, 














296 et suiv. 

CowriwENcE (De la). Ses effets sur les 
gens qui s'abstiennent du coit après 
l'avoir pratiqué ; personnes auxquelles 
elle peut nuire; remèdes quil faut 
employer (voir EXERCICE PREPARA- 
TOIRE), [, 538, 539. 

employée comme remède contre 
l'epilepsie, I, 667, 668. ' 

Coxtracrure {De la). Définition de ce 





661 


terme: parues du corps qui y sont 
sujettes; cas où l'opération est dan- 
perease oa impossble, IV. 23, 23. 
CcwrzacrcaE De la). Signes exterieurs 
σα: bat recoanaitre qu'elle a un nerf 
pour ebeet; sgnes qui font recon- 


zie quelle a son siése dans la. 


sena , IV. 23. 

— — VMamabre d'opérer quand la cos- 
tTECtzr* a som sege dams la peau ; elle 
£R-e suivant la forme des parties 
X&mes; traitement consécutif à 
«use; ew plot de souttières en plomb 
nz de contre-appais ; nécessite de are 
- speracon à plusieurs fois. IV. 23-25. 

Css Des’. Remedes divers 
sete ‘es contusons, V, 350; VI, 
"i$. 113. 

sa crème: ace souvent chez les 
ire. tratement à suivre au cas 
»L 2 see ἕστπιεος une collecbon pa- 
rennes [V τὸ. 108. 

C.-w.3.twm [ie is. Nes effets na 


Ilem venus" cen τὸ barres et 





rene COR BÍ 25. A LK) Le peat 


YT - - ο IO QUE CR 

hi - \ - if2i M 

- up we at "-— "EN NES . 
su Ἐν πως + εξ LA. 
SR NUS OL Otis \V εσς 

« «= Ts L FRE db 
ο Y M ο TL 
v "* ος t D y-— 
- 9 


ORIBASE. 


Coq (Du). Reláche le ventre, I, 341; 
V, 156; VI, 19. 

—— Purgatif au bouillon de vieux coq, 
V, 152 et 890. 

CoqvELOURDE {De la}. Qualités de cette 
plante; ses usages, II, 659. 

CoouiLLAGES. Manière de les conserver 
dans le sel, I, 593. 

Bouillon de coquillages, relâche 
le ventre, I. 241; V. 177; VI. 39. 
3o. 

Conascs : Du). Ses qualités, I, 133. 

Coss (Du). Ses qualités, I, 134. 

CoaszmLr. partie des machines, IV, 
343. 

Cogpos owsiLica (Du). Parties qui le 
composent ; son rôle, III, 74. 

Cosisxpaz (De la). Sa composition; ses 
quaines, IV, 651; V, 620; VI, 455. 

amère, subtile et terreuse, Il, 
191. 

Coarvrug ; Homme de). Sa maladie; 
particularites qu'il éprouvait pendast 


ie coit; régime prescrit; guérison, |, 








332. 

Cure DE CERF. Medicament compost à 
ia corne de cerf: sa composition, ses 
usazes. V, 133, ^7 j, 8725. 

Coavocirnes Du’. Qualités du fruit, 
des ieuilies et des jeunes pousses de 
cet arbre, l1. 651. 

Cor vocCILLES | De la boisson aux). Me 
::erv de la preparer; elle ales mémes 
pornetés que celle de coings, |. 
£a. 

σε Do. Structure du corps; impor 
nce de ce sume pour reconnaitre 
ia cacfacmation interieure; exemples 
à appui. Hl. 23-25. 

Mecdiuaments pour rechauffer le 

UI. V. 219: VI, 63. 





TABLE DES MATIERES. 


Conrs (Du). Effets favorables du coit 
sur le corps, 1, 541. 

Qualités primordiales des corps; 
sont chauds ou froids, secs ou humi- 
des; ont ces qualités originairement 
ou par acquis; distinction des quali- 
tés possédées par un corps en acte ou 
en puissance, II, 473-475. 

Coaxcos. Definition de ce mot; ma- 
nière de s'exercer suivant l'âge de la 
personne; effets de cet exercice, T, 
331, 532, 665. 

Con1za (Du). Du coryza chez l'enfant; 
traitement, V, 203-204; VI, 53. 
Remèdes contre le coryza, IV, 
549; V, 732, 733; VI, 567-569. 

Cos (Climat tempéré de), II, 394. 

(Médecin de). Employait avec 
succes l'ellebore contre les affections 
carcinomateuses , II, 139. 

Cosrus (Du). Sa composition; ses qua- 
lités, Il, 651; V, 621; VI, 457. 

Pays divers qui le produisent ; son 
aspect; ses qualités; falsifications, V, 
72, 13. 

Côré (Douleurs de). Remèdes divers, 
V, 475, 760; VI, 282, 283, 603. 
Côrss (Des). Fractures des côtes; trai- 
tement; cas où elles sout dauge- 

reuses, IV, 145, 116. 

De l'excision des côtes; inaniére 

de délimiter la partie à enlever; em- 

ploi du trépan et des scalpels; cas oà 
la côte à enlever est cartilagineuse; 
soins à prendre pour cicatriser la 

















plaie aprés l'excision, III, 582- 
585. 

CorrasE (Jeu du). Sa description, I, 
643, 644. 

Οστιιένον (Du). Ses qualités, II, 651; 
V, 621; VI, 457. 458. 








665 


CoryLépox (Du). Refroidissant, réper- 
cussif, détersif, II, 492. 

Cou (Du). Muscles communs au cou et 
à la téte (voir ce mot), III, 437- 
Ahi. 


Muscles qui sont propres au cou; 





leur double paire; leur disposition; 
leurs fonctions, III, 448-450. 
Nerfs qui viennent s'implanter 





sur les muscles qui font mouvoir le 

cou, III, 497. 

Traitement chirurgical des abcès 
du cou, III, 573. 

Coucazn (Du). Maladies dans lesquelles 
il faut faire coucher le patient; la 
position à prendre dans le lit doit 
changer avec la maladie, I, 436 
438. 

Du coucher du malade; il faut 
éviter de coucher par terre, ce qui est 
dangereux de tout point; forme et 
dispositions du lit; couverture du 
lit, ne doit étre ni trop brillante ni à 
figures; le lit doit étre propre, Il, 
Jog, 910. 

Coupe (Du). Muscles qui servent à 
mouvoir l'articulation du bras; place 
et importance de chacun d'eux ; route 
quils suivent et point d'insertion, 
III, 454-456. 

Subluxation du coude; manière 

de la traiter; subluxation compléte et 

incomplète; position de l'humérus 





dans chaque luxation; maniére de 
les réduire, IV, 225-237. 
Distinction de quatre espèces de 





luxations du coude, suivant leur di- 
rection; réduction par la machine, 
par traction en bas, par traction en 
haut, par double traction, IV, 374- 


377. 


maus 4 xc wm üt à mmcune If. 


- 
« - 
—- +! 


— nent ip veüncinm Jr τὰ cmm- 
DO vecem JU B marveDSOSE fu 
£u UOS 1c 

—— κος ce onu ας c0 nm» 
DS OU c oIimmenür cx enm 
aum »-wenr-cueum 736 42 M 

—— "eter © vesnThm ο MER” 
πακετο DI cun Jar a CUIR B6 
 w*ren. J*üum ài nommer si 3- 
mem “YEN mue B CLXELm & C" dew 


2 SL m πι nes ου get 


—— imum in DC irChpgeweam. 
wewlwm D: Damit mc à SUN. 
am arumies 75 εισει 

—— Jose” πας ur wm cmm. 
eme m M um ἵ 1.542 


vi Jens on je ην mme 


TT CC CUPS DE 
M Non 
uc xcu 08 vm 
.. - +, QUIS dt πω: 
Te nt e. σον nome o7 πι 
M 1 


es punis d 


- 
AWO 07 πο δν UC 1 . dti. 
"co. 2 VERT a αλ» 
M. o7 . , "= "FUI eun 
d'a: t0 o νε Ἡ La 
o. acl] oct " saute 4 
3* + 7C 
ντ LO mà 5) "— σας ὁ 
= M =? 
&R wur RS Ἅγιος δαν Cum — d 


i ORIBASE. 
.Aummuum δι πα en Cixecss .Des . Leurs propriétés, 1, 


1%. 

—— Maure de ies preparer; 
φας». 1. 11-16. 

——— Mansbre de les accommoder, I. 
302 

On méie quelquefes les courges 

iz» bresibe de lentilles, I, 389. 
ὡς larum. avec du persssn salé, |. 
RA 

——— Wemure de poessoa et de cour. 
es. V. 154: VI. 35. 

—— Lits cecirmres des courge. 
LUCE qa on les mange en presmier 
sa tx second beo, I, 343; V. 177; 
FL. x 

——— De m smarcaere de conserver ls 
actes, 1. 2-2. 

Cons [wem . Exercice violent; di 
onro uc em ese et en hiver; ses ellos 
πες n ce3tmbon: cas où elle ext 
ice var Ras et Gouessrzs, Scu- 
TOUT ‘RCE 1.211.212. 

Lrfese:ss θες de courses. 


leurs 











ere: ἅ τε ce «n Line drae; 


UNE RL NE 8^ M TOURS voir 


NS Dress εκ ci δα vetetmenls; 
wm idees 1. oit. ^15 

bats 0.9 ferme cente leurs 
dures Qo #2: 

LUTTE LE 2 
AU «ο. 4%. - 

LATE LE acc Dr: . Paruedes 
Πω Lu au is. IN, 52. 

DA 2% Nix. sappique as 
ue £12 ms. EN, 318. 317. 


Lass Lel- στα: τος, 2:353. Vi rc: 





crabes -: eaa deact: 


. -3$ 


"ve κ... . 


TABLE DES MATIERES. 


Caacuars (Des). Leurs couleurs; il faut 
aussi considérer la manière dont ils 
sont rendus et examiner leur aspect, 
V. 333, 274: VI, 99. 

Cniss (Du). Plaie du cràne; cas où une 
grande partie du crâne a été dénu- 
dée; traitement à employer ; nécessité 
de ruginer l'os; manière d'y procéder, 
IV, 153, 154. 

— Fractures du crâne; il faut com- 
emencer par débrider la plaic; ma- 
niére de faire cette. opération, IV, 
154, 155. 

——— fractures du cràne; excision de 
l'os; instruments cyclisques inventés 
du temps de Galien; maniere de pra- 
tiquer l'excision, IV, 181, 182. 

—— Cas où la fracture se produit sur 
une suture; danger qu'il y a à opérer 
sur la suture méme, IV, 182, 183. 

—— Traitement par la déligation; ses 
avantages et ses suites, IV, 183, 184. 

——— Nécessité de varier l'opération 
suivant l'état du malade; il faut y 
procéder lentement et attendre quel- 
ques jours pour la compléter, IV, 184, 
185. 

—— Cas où, dans le pansement, on 
doit employer la déligation, quand 
les plaies se compliquent d'une tu- 
méfaction spongieuse ; manière d'ap- 
pliquer le bandage, IV, 185-185. 

—— De la carie du cráne; ses di- 
verses espèces; signes de la caric; ses 

* causes ; emploi de la sonde pour re- 
connaitre l'état du crâne, IV, 187- 
190. 

—— fi faut refuser de traiter certains 
cas qui entraînent certainement la 
mort; pronostics qu'on peut tirer de 
l'état de la plaie, IV, 190, 191. 


667 

CnÂnxe (Du). Traitement par la rugine 
ou par les médicaments desséchants ; 
trépanation ; excision de l'os malade, 
IV, 191-193. 

De l'épanchement sanguin à l'in- 

térieur du cráne; maniére de le re- 

connaitre et de le guérir; cas où l'é- 





panchement a lieu sous la membrane 
du cerveau; signes extérieurs de 
cette affection; ses suites, IV, 193. 
194. 

Maladies du cráne; signes et pro- 
nostics dont il faut tenir compte; as- 
pect de la plaie; signes favorables et 
signes dangereux ; aspect de l'os, de 
la chair, etat des yeux, des organes 
de l'odorat et de l'ouie, de la face; 
écoulement d'urine, selles, IV, 197- 





200. 

CRAssE (De la). Propriétés de la crasse 
des statues et dela crasse des pales. 
tres; composition et qualités de cette 
dernière, lI, 682; V, 634; VI, 501. 

Qualites de la crasse d'homme, 

de celle de brebis, H, 730. 

des baignoires; ses propriétés, 
II, 625. 

Craruis. Propriétés attribuées au fleuve 
Crathis, I, 631. 
CnEssoN D'ALgP (Duj. Propriétés de sa 
graine, II, 643; V, 617; VI, 449. 
CRESSON ALENOIS (Du). Ses propriétés, 
II, 656. 

Cnzssox sacvacE (Du). Son tempéra- 
ment, II, 625. 

Crère. Herbes médicinales de l'ile de 
Crète, I, 641. 

(Bryone de). Amere et astrin- 











gente, II. 490. 
diurétique, II, 563. 
favorise la perspiration, II, 588. 











TABLE DES 


Cuorvat (Du). Carbonate de cuivre; ca- 
ractères du meilleur, V, 79. 

—— — De la battiture de cuivre; ses pro- 
priétés comparées à celles de la bat- 
titure des autres métaux, lI, 716. 

——— purgatif; manière de l'employer; 
enaladies dans lesquelles elle con- 
vient, II, 124. 

Corvaz saÜLÉ (Du). Ses qualités, II, 
311. 

——- Manière de le préparer, V, 83. 

Corvas (Deutoxyde de). Qualités du 
meilleur, V, 79. 

—— Deutoxyde de cuivre natif; astrin- 
gent et Acre, II, 496. 

—— Des fleurs de cuivre; qualités de 
es médicament, II, 722. 

—— Du cuivrepyriteux; ses propriétés 
maltiples; emploi de ce médicament 
brûlé et non brûlé, Il, 721, 722. 

—— Sulfate de cuivre déliquescent 
de Chypre; apparence du meilleur, 
V, 81. 

Sulfate de cuivre d'Égypte; com- 
ment il faut le choisir, V, 82, 83. 

Cuerzs ( Thons de), I, 157. 

Canaux (Lavement au). Utile en cas de 
rétention d'urine; manière de le pré 
parer, II, 343, 244. 

——- De la graine de cumin; ses pro- 
priétés, II, 654; V, 623; VI, 460, 
&61. 





D 


Darse (Centaurée de). Desséchante, 
IX, 911. 

—— Graine de centaurée de Dalmatie; 
échsuffe au premier degré, II, 506. 

Damas (Prunes de), I, 69. 

Dassg. Usage de la danse; distinction 


MATIÈRES. 669 


Οσνιν (Du) cornu; ses propriétés, Il, 
697. 

Οσρα Luxaine. Recette du parfum ainsi 
nommée, V, 155. 

Crczapss (Miel des), I, 170,172-173. 

CycLAME (Du). Ses propriétés; qualités 
de sa racine; distinction de deux es- 
péces de cyclame, II, 653, 654; V, 
624; VI, 462. 

Crpxvs (Eau du). Son action contre la 
goutte, I, 335, 632. 

Crexe (Remède dit le). Ses usages, re- 
cette, V, 134 et 874. 

Crnaxque (De la racine de). Ses pro- 
priétés, IT, 649. 

Cynanque DROIT (Du). Toxique; ses 
propriétés, II, 616. 

CrNiQUE (Du spasme). Sens de cette ex- 
pression chez les anciens, IV, 672. 





Remédes particuliers pour cette 
espèce de paralysie, IV, 584 et 639. 

CrPnks (Du). Propriétés des feuilles, 
des jeunes pousses et des boules de 
cet arbre; son action, Il, 654; V, 
623; VI, 461. ; 

Crnkus (Concombre de), lI, 102. 

(Gouet de), I, 84, 264. 

—— (Résine de). Échauffe, II, 509. 

—— (Du suc de). Ses propriétés, II, 
670; V, 830; VI, 493. 

Médicament subtil, II, 53o. 

attractif, II, 581. 











de la danse et de la chironomie, I, 
663, 664. 

Daxuss (Pays voisins du). Leur climat, 
II, 393. 

DapuwÉ à feuilles d'olivier (Du). Ses 
propriétés, II, 700. 


LEG 


κατα. La LADO. σ.σ en cas 
u^ zac 1. τὰ 

— — Henrot cwEpose con:re es dar- 
πο M aine 

TIU ie Lem IdÉeremes especes 
‘ie Amnacm2. berrr : leurs qual- 
ro Roanne onuwbiwes.]. 525. 66. 

—— — passes € sucres: absruantes, D. 
NN. ELA 

——— Fc, de danses νετιες: es qua- 
Lim: cGnbeneclzme à cede de dates 
rolex Ol 2°. 

sr. erhacffautes. 1. 249: V. 
QSIQM Pa 

—— gen. rz propnetes. D. 226: 
Us: Vs: 





——— ie. τεστ de ventre. D. 
2.2: 5. i79: M. 33. 


Crac diee Je lattes: maniere de 





x zvpEv- Sat | malade, Il. 
23. ον. 

—— Mecxanmnez-t az1 datzes , de Gaben: 
rue : ses els. V. 07. 95. 550. 
Turrss Da. Ses propnretes; qualites 

+ sms distri du dat 
ον its ia cacum. dd. 
ss cu Notis. M. απ 


SO Ne pex]. 
—— vi ὅσα: =: bte ee méme 


w 1 σπα ας eus acuean. ΠΠ. 


se. ice N 6, 
c. Qe. Fire ce. machines. 
^ 
τε ὃν ὃν muntess[l.81à; 
.ν 


Nu OS De NO etats: cas 
CE στο ασ αν peur 
ZEN T + cens: 


- MM PUS ‘a voix a la 


2040997 


ο ο ο στο 


_ 


' LAE! Los. 


ORIBASE 


D&cawari0s (De La meilleure me 
thode dé). Soins matériels quil faut 
prendre avant de commencer; choi 
des morceaux pour la declamation; 
genres de poesie qui conviennent le 
mieux; maniere de déclamer ei de 
conduire la vois ; temps que doit du- 
rer Texercice, I, 451, 452. 

Excellence de ia deciamatios, I. 

453. 

Défauts qu'il faut éviter dans la 

déclamation; nécessité de mettre en 

mouvement une grande quantie 
d'air: par conséquent, négliger le: 
notes aiguës et les notes graves. |. 

45i. 455. 

De la deéclamation considere 
comme exercice; notes les plus avan- 
tageuses à ce point de vue; précan- 
tions à prendre, V. 7-9. 805. 806. 

Decii (Du) dans lacces; eflets dn 
sommeil pendant cette période, I .44:. 
 DiruitLaxczs ( Des). Différentes espèces 
de deíaillances; signes de la défail- 
tance amenee par l'abondance de 











humeurs crues: traitement, V, 3o3- 
200: Vl. 112. 113. 
Signes qui prouvent qu'elles pro- 


viennent de la ténuité des humeur: 





cas où la maladie est incurable; re 
gime et nourriture, V. 306, 307; Vl. 
114. 

Énumeration des causes ordinaire 
307. 308: V. 





de defaillance, V, 
111. 

De la défaillance amenee par h 
vacuité; traitement; régime et boit 
«ons, V, 322, VI, 125. 146. 

De la défaillance causée par la 
plenitude; alimentation et. boisson, 
V. 529: VI, 126. 








TABLE DES MATIERES. 


Duraizcances (Des). Les défaillances 
peuvent étre amenées par différentes 
causes; traitement applicable à chaque 
cas, V, 661; VI, 519. 

—— Défaillances causées par un flux 
de ventre ou par une déplétion im- 
modérée; frictions; ligatures, V. 
661; VE, 520. 

——- provenant de plénitude; traite- 
ment : abstinence presque complète, 
V, 661; VI, 520. 

-——— causées par une hémorragie ou 
par des sueurs excessives; remèdes 
à employer; aération, V, 661, 662; 
VI, 520. 

—— produites par une affection hysté- 
rique; fomentations locales; emploi 
d'odeurs, V, 661, 662; VI, 520. 

— produites par la faiblesse de l'o- 
rifice de l'estomac; emploi de to- 
piques et de réfrigérants; frictions, 
V, 663; VI, 520. 

-- par suite d'un afflux d'humeurs 
viciées ou de pituite à lorifice de 
l'estomac; vomissements, supposi- 
toires, évacuations, V, 663.665; 
VI, 520, 521. 

—— produites par une chaleur exces- 
sive; traitement réfrigérant, V, 665; 
VI, 521. 

— causées par un refroidissement 
violent; emploi de réchauffants, V, 
665; VI, 521. 

— par suite d'une fiévre maligne ou 
d'une inflammation; friction; sup- 
preseion du sommeil et de l'alimen- 
tation, V, 665; VI, 521. 

— amenées par un exces de séche- 
resse; nourriture à petites doses, V, 
665, 666; VI, 521, 522. 


suivant une évacuation purulente 





671 


soudaine; manière de ranimer le 
malade, V, 666; VI, 592. 
D&rAiLLANCES (Des) amenées par une 
obstruction ; emploi des diurétiques, 
de médicaments incisifs, V, 666; 
VI, 522. 
causées par une affection morale; 





maniere de ramener la connais- 

sance; vomissements, V, 666; VI, 522. 

occasionnées par une douleur 

violente; fomentations et frictions, 

V. 666; VI, 522. 

Reméèdes contre la défaillance 

ο en général, IV, 560. 

Emploi de respiratoires contre 

la défaillance, 11, 428. 

lentes et rapides; emploi du miel 
au verjus avec mélange de vin et de 
pain, I, 386, 387. 

DécturiTiON (Des organes de la). Para- 
lysie de ces organes; traitement à 
suivre, IV, 584, 639, 640. 

DéLassaxts (Remedes) composés, V, 
126 et suiv., 868. 

D&Los (Lac de), I, 332. 

DEuaxGearsoxs (Des). Remèdes contre 
les démangeaisons non accompagnées 
d'exanthémes, IV, 623, 633, 649. 

—— chez l'enfant; traitement, V, 204 ; 
VI, 53. 

—— Cas où il est utile de provoquer 
les démangeaisons; cas où il faut les 
réprimer; démangeaisons qui res- 
semblent à la psore; médicaments à 
employer, V, 336, 335; VI, 139. 

Dewi-LuxE (De la). Son usage dans les 
machines, IV, 344. 

ΓΚΝΟΟΛΙΤΕ. Sa recette contre les bu- 
bons, III, 607. 

Dévosraënx (Collyre de). Ses usages; 
recette, V, 139. 

















TABLE DES MATIERES. 


Dénrvarion (De la). Explication de 
cette expression; exemples de déri- 
vation, II, 191, 192. 

Origine de la dérivation chez les 
anciens; différence entre la dériva- 
tion et la révulsion suivant Galien ct 
suivant lcs modernes; emploi de la 
dérivation et de la révulsion par lui 
et par ceux-ci, II, 815-829. 

Dascawres (Des). Descentes des intes- 
tins dans le scrotum; elles peuvent 
amener l'iléus; principaux remèdes 
composés à employer, IV. 602- 
6ο. 

Désrms intenses du coit; dans les mala- 
dies, ils prouvent l'approche d'une 
crise, I, 549. 

——— réels et imaginaires; de l'âme et 
du corps, 1, 549. 550. 

Dassécuaxr (Savon) pour la tête; rc- 
cette, V, 142 et 881. 

Dassent (Du). Emploi du dessert en 
Grece; mot qui servait a le désigner, 
Ii, 809. 

Ὀέουχι (Du bandage). Maniere de {ο 
faire; convient pour la fracture de la 
mächoire inférieure, IV, 305. 

DzguroxipE de plomb (Du). Voy. C£- 
RUSE. 

de cuivre. Ses. propriétés mixtes, 
ll, 714. Voy. Cuivre. 

Dsap£rE (Du). Différents noms de cette 
maladie; ses signes; cause probable 
suivant Galien, V, 520; VI, 335. 

Traitement du diabete suivant 











Rufus; bains de vapeur; vomisse- 
ments, cataplasmes, boissons et sai- 
gnées, V, 530, 521; VI, 336. 

——— Emploi du diacode contre le dia- 
béte; eau froide qu'il y faut méler; 
autres remédes; embrocations sur le 


VI. 


673 


ventre et frictions sur la peau, I, 
38o, 381. 

Dracone. Maniere de le préparer; choix 
des tétes de pavot; proportion entre 
l'eau et les pavots; soins à prendre 
pendant la cuisson; il faut y mélan- 
ger du miel; cau à employer, I, 371. 
343. 

Emploi du diacode; personnes et 

maladies auxquelles il. convient, I, 

333. 

Maniére de préparer le diacode 

avec du vin doux; cas où le vin peut 

remplacer le miel; vins quil faut 
choisir; autres ingrédients qu'il faut 

y mêler; cas où le miel est préférable 

au vin; nécessité de proportionner 

la dose à l'âge , à la saison et à la ma- 

ladie, I, 373-375. 

ou boisson aux tétes de pavot; cas 











daus lesquels Philagrius l'ordonnait; 
maniere de l'administrer dans les 
fievres ardentes, I, 376 et suiv. 





employé comme reméde hé- 
roique; moment de la maladie oü 
l'on peut l'administrer, I, 378. 

Substances diverses qu'on y me- 





lange quand on l'administre à l'acmé 
de la maladie; emploi du vin comme 
liquide à la place del'eau,I, 378, 379. 
Convient aussi en cas d'affections 





organiquesnon fébriles ; énumération 
de ces maladies, I, 279. 380. 





employé contre les affections de 
la poitrine ; substances diverses qu'il 
faut lui allier selon que la maladie 
est chronique ou accidentelle; mo- 
ment de la journée où il faut le don. 
ner, 1, 381, 383. 

Maladies pour lesquelles il con- 
vient spécialement, [, 388. 


43 





674 

DiapasuEs Des}. Énumeration des 
principaux dispasmes. ll. 456. 

[narnraGuarIQUES ( Artercs), lll, 526. 

DIAPHRAAGME Du‘. Nature de cet or- 
;ane, à la fois muscle et nerf; ouver- 
tures qui existent dans le diaphragme, 
Ill. 555. 5590. 

Nerf particulier du diaphragme, 

seu de la moelle epiniere, III. 500. 





"vi, 

[NaARRHEE Causee en ete par l'usage 
de- eaux de lac. [. 525. 

[ποτινε Du . Qualites tant du dictame 
de Crete que du faux dictame. II. 
627: V. 609; VI. 165. 

Du faux dictame: remarque à ce 

sujet. ll. τούς V. 609; VI. 465. 

Malicament au dictame : recette. 
V. 101-103 et 833. 

lnetcHes Extraits de, 1, 250 et sun. 
«δι ct sun. 2*2 et suiv.; V. 331. 








—— Maniere dont il purgeait par let 
vs. Il. 115. 

Iucsecr. Melermen:ss . V. 60. 
"STI 4 ta. 


M pex Ik<cripuon 


Li LT. che D Limme: dis 
[ei o CT. fus qu. peuvent 
"0 5 DOLES CSA aes Al 


τν aturs ct d:spo- 


SIN nL.oosi clc προ des 

oc d M 
——.c.l9c4aRiiuno:sule 
ES STD Let cs Com- 


DLUÉ coûte ΑΕ σας ct o. 
CS Yi ou S. 
fé τις 5 ment. 
UR Mu aaa CN. où. 
επ ge ο Tai on τοις 
* 
ecco 0207 6X Nm 
SOS. CUIR CTI INRS TUNNELS 


ss Σω ον atarl 


VT 


ORIBASE. 


le repas, de lézers purgatifs; suites 
qu'entraine la mauvaise digestion de- 
venue babitude, V, 566, 567; VI. 
496. 407. 

Dicesriox. Théorie de la digestion chez 
les anciens, note explicative, I, 571, 
371. 

"Ώνοειες (Extraits de). 1, 274 et suir. 
336, 337; Ἡ, 200 et suiv. 259, 
260; III, 168 et suiv. 610; V, 228 
et suiv.; VI, 69. 

—— Cité. III, 363. 

Son opinion sur la configuration 

du fœtus, III, 78. 

Maniere dont ce medecin admi- 

nistrait. l'ellebore, II, 143. 

Vin de Diocles pour conserver k 
ante , 1, 406. 

Dio». Collyre de). Ses usages; sa com 
position, V, 135. 

Diosconine : Extraits de), I, 360, 397; 
V, 315. 130; V1, 121, 236, 237. 

Opinion de Dioscoride sur la me 
nire de préparer la piquette. [, 359. 
260. 

—— Opiniou de Dioscoride sur Fbr- 














drome! et sur Ja façon de le prepa 
rer. I, 575. 





Eecherches de Dioscoride sur les 
termes extérieures des mélicaments 
simpies: renvoi à ses ouvrages, Il, 
(79. 

Opinmen de Dioscoride sur la for- 


ma*:on Ja lait, If, 7393. 








Temoizuaze de Dioscoride sur les 
buten* pestilentiels de Libve, Ill. 
δα”. bos. 


Quvraze de Dioscoride sur les Er 





prises; ses défauts, V. 559; Vl. 
40 : 


Medicament composé de Drosco- 





TABLE DES MATIÈRES. 


ride pour les gens échauflés, V, 146, 
885, 886. 

DiosPoLis (Médicament composé de), 
V, 793. 795. 

D1osPotirEs (Préparations diverses du 
médicament dit), V, 149. 150, 
888. 

DiPLog. Sens probable de ce mot IV, 
664, 665. 

DisPurATIONES. Leur usage dans le 
traitement de la manie, I, 651. 

Drungriques (Des). Cas où leur usage 
peut être nuisible; manières diverses 
de les administrer; indication de 
quelques diuretiques , IT, 189. 

Leur usage; énumération, Il, 
563-566 ; V, 63. 

Dorers (Des). Os qui les forment, III, 
4:15. 416. 

Accidents qui arrivent aux doigts; 

doigts plus nombreux qu'à l'ordi- 

naire; place de ces doigts surnumé- 
raires; cas où on peut les enlever; ex- 

cision à pratiquer, IV, 249, 250. 

Gangréne et pourriture des doigts; 

couleur de la partie malade dans 

chaque cas; moyens de traitement; 
cas où il faut pratiquer l'amputation 

et la cautérisation , IV, 250, 251. 

serrés par des anneaux; differentes 
manieres d'enlever l'anneau; cas où 
il faut le couper, IV, 251, 252. 

Douoire (Du bandage en). Son emploi; 
sa forme, IV, 326, 327. 

Donane (De la). Ses qualités, I, 128, 
135. 

DonapiLLe NOIRE (De la). Qualités tant 
de la plante elle-même que de sa ra- 
cine, II, 628. 

Donkk (De la) et des poissons sem- 
blables; leurs qualités, I, 130. 














675 


DonELLE (De la). Propriétés de sa ra- 
cine, II, 703. 

Donvcxiuw (Du). Ses qualités sopori- 
feres , II, 627, 628. 

Ῥουδιε (Cáble). Figure IV, 691, n° 13. 

DousLE-LAxGUE (Du). Propriétés de sa 
racine et de son suc, II, 697. 

Doucuzs (Des). Elles étaient connues 
des anciens; témoignages à ce sujet, 
II. 877. 878. 

Douceur (De la). Le médecin doit en 
clercher exactement la cause; em- 
ploi des évacuations et de la saignée 
comme diagnostic; cas où il faut em- 
ployer les narcotiques et les ano- 
dins; différences entre ces deux es- 
pèces de médicaments, V, 670-673. 

Différentes espéces de douleurs; 
conclusions qu'il faut en tirer sur la 
maladie qui les cause; de la direction 
prise par la douleur suivant la partie 
qui en est le siége, V, 308, 309; VI. 
114, 119. 

——— Méthode pour guérir la douleur, 
V, 30g-311; VI, 115, 116. 

Emploi du mouvement passif 

pour apaiser les douleurs, I, 520. 

Médicament composé contre la 
douleur, V, 791. 

Dna4coN (Du lacs appelé). Manière de 
le faire; utile pour la réduction de 
la malléole par l'extension, IV, 359. 

Figure, IV, 691, n* 5. 

DaocvEs (De la diversité des). Les 
unes changent la nature du corps 
de l'animal et sont pernicicuses; les 
autres influent sur le corps et sont 
influencées par lui; d'autres réchauf. 
fent le corps sans lui nuire; enfin 
d'autres s'assimilent au corps, Il, 
475, 476. 














43. 


71 ORIBASE. 


οτί) η: 
vont Ἐν ὑπσενπν . V. δι. 
! 4. e 4 NN ARm et = 


. : "4. 


" &K 
| d 
[ 


eo «τσ JT. κα ke 


lumens JE am «πιο de 


ἱ άσε: me παρ ο (1? 


D.eTe-e s CEDE A ης v= de- 


ag * E 


900 loe Bit lod 06$xcteE: 
TE à 7 

DR TRE JS € reyime alie- 
' 0. ο. | | 

—— heme ages contre la 
SERT 07 0. 

TELE :& a. Dstinction 
sue mc de dyssenterie; signes 
+ suce deiles, IT. 225. 


de 


—— «αν ments qui conviennent quand 
; » 4. 2Sammation. II, 225, 116. 

— Lavemruts qui conviennent quand 
* à pas cnllammation , HH. »26. 


.- 
— 0. Ὁ ^ 


Le PRpeC de dyssenterie; 
Dio or Waocedie enda reconnait; la- 
9e sn. ver: precautions à 


. ow . 3 s. CH emploie des me- 


'* 1 UN ut SUM. 
χο εν Wu peur que l'eau 
. AM "=. [. Aon. 

Movit cer de reconnaitre ses 
Mme eu anuvkses qualites par la 
cu νους oes tiiments, [, 307, 308. 
——— qv ore peeition des eaux; son in- 


Kuenuce «or icurs qualites, I, 308. 
ie] 


dicaments tres- actifs, 1I, 226-228. 
DvsseNTERIE accompagnée d'excretions 
sanguines; lavements, II, 230, 231. 
— — (Cas où la dyssenterie est accom- 
paguee d'une sensation d'âcreté: le- 
vements, II, 233. 

Cas où la dyssenterie amène des 

selles purulentes; lavements, Il. 

121. 233. 

amenee par l'usage des eaux de lac 

en ete, Ἱ, 325. 

Maiadies que la dyssenterie peut 
rænr. IV. 93, 94. 

—— — Cas ou la dyssenterie est incu- 
rab». V. 190, 491. 

Frwepeaus remèdes contre la 

dyssezizre. IV, 568591; V, 4go- 

493; VE. 298, 190-201. 

Reméde au chou contre la dy 

sentence. |, 379. 

Alphiton mélangé avec du lait et 
du pavot. remede contre la dyssen- 
terie, I, 382, 2N3. 

— — Cly-tére contre la dyssentene, V, 
8413. 

Traitement compare de la dy- 























senterie chez les anciens et chez les 
modernes, II, 534, 535. 


Eau qui se corrompt facilement; ses 
qualités, I, 309, 310. 





Manières de refroidir l'eau. |, 
311, 312. 

Doit, dans les maladies, être me- 
langée avec une petite quantité de 





vin et d'oxymel, 1, 314, 315. 
Moment où le malade doitla boire: 
opinion d'Hippocrate à ce sujet: ras 





TABLE DES MATIÈRES. 


où 1| donne de l'eau et ses raisons, 
1, 315, 316. 

Eau. Qualités élémentaires de l'eau; in- 
fluence de la température sur son 
action, I. 316. 

Nature de l'eau; peu digestible, 
n'étanche pas la soif, ne nourrit pas 
suivant Hippocrate; celui-ci ne la con- 
seille pas aux malades, 1, 313, 
314. 

——— Administration. de l'eau à l'exté- 
reur à un individu de tempérament 
moyen; énumération et explication 
des différents faits qui se produisent, 
I, 316-318. 

——— qui coule sur une pente; ses qua- 
lités; son action, 1, 325. 

Influence du sol sur sa qualité, 

1, 331. 

chaude en hiver et froide en 

été; est la meilleure; explication 

théorique de cette proposition, |, 

331-333. 

Doit étre pure, ne pas conte- 

air de sédiment, ne pas affecter le 

goût; «ο rafraichir et s'echauffer vite; 














son action sur la digestion; éntime- 
ration des eaux merveilleuses de di- 
vers pays, 1, 333. 


pon potable; maniere de l'ame- 





liorer; méthode quand il faut abreu- 

ver une armée, I, 335, 336. 

Maniere de rendre l'eau peu ac 
tive, par l'ébullition, L, 336. 

——— De l'amélioration de l'eau, 1, 
386, 337. 

——- Manière de lui enlever sa mau- 
vaise odeur, I, 337. 

——- Purification de l'eau, 1. 335 οἱ 
suiv. 

—— en boisson; maniere de l'adminis- 











677 


trer suivant le moment de l'acces, 
l'ge et la maladie, 1, 418-420. 
Eau. Emploi de l'eau quand l'accès est 
wrégulier, I, 120. 
Maniére de donner à leau la 
température convenable; précautions 
à prendre, T, 425, 436. 


Signes qui permettent de recon. 





naitre la meilleure eau, par les seus, 
par ses effets, V, 192, 193; VI, 
43. 

Influence de l'orientation de la 
source sur les qualités de l'eau, V, 
193; VI, 43, 44. 

Ce que vaut la méthode d'appré- 
cier l'eau par son poids, V, 193. 
194; VI, 44. 


Qualités de l'eau de pluie; eau 








qui se corrompt facilement; eau de 
glace et de neige; eaux vaseuses; 
comment on peut les corriger par 
le vin ou par divers aliments, V, 194, 
199; VI, 14, 15. 


ll est important de connaitre les 





qualités des différentes eaux; ma- 
nière de reconnaitre la mejfleure 
eau; position ct orientation "de la 
source; eaux de pluie, etc.; influence 
"des saisons, VI, 420, 121. 

Passe lentement, T, 238; V, 175; 
VI, 27. 





——— refroidissante, [, 251; V, 182; 
VE, 35. 

Influence d'une ébullition pro- 

longce sur l'eau, T, 269. 

Vieille eau de pluie; maniere de 
l'obtenir suivant Columelle, f, 640, 
641. 

-—— Usage de l'eau froide dans le 








traitement de certaines maladies, |. 


646. 


678 


ORIBASE. 


Eaux BLANCHÁTRES. Maniere de les pu- Eau ΕΠΟΙΟΕ. De l'usage de l'eau froide 


rifier, 1, 336, 337. 

Eau cHAUDE. Convient à tous les ma- 
lades, I, 414. 

Cas oà le malade est abattu, I, 

420, 431. 

Cas où le malade est desséché par 

la fièvre, I, 421. 

dans l'anorexie, I, 421. 

dans les défaillances causées par 

la faim, I, 421,422. 

Son emploi; varie suivant les cir- 

constances; maniere de la prendre 

pour étancher la soif, pour provo- 

quer des vomissements à l'augment 

et à l'acmé, I, 422-425. 

administrée après la friction pen- 
dant la fièvre, I, 499. 

EAUX CORROMPUES. Affections qu'en- 
gendre leur usage, I, 310. 

Eaux pures, I, 308. 

Eaux rILTREES. Leurs qualités, I, 338. 

Eau FROIDE. Manière de l'administrer 
aux malades; cas où il ne faut pas la 




















donner; cas où on peut la donner, I, 
318 et suiv. 

Manière de l'administrer ; obser- 
vations qu'il faut faire au préalable; 





cas où elle aggrave le mal; cas où 
elle procure du soulagement, I, 321, 
322. 

Cas où l'on peut la donner dans 
les fievres ardentes; manière de la 





prendre suivant les cas, I, 414, 415. 
Moment où il faut l'administrer; 





il faut attendre pour donner des ali- 
ments apres la boisson, I, 416,417. 





Son emploi au commencement, à 
l'augment , à l'acmé, T, 422. 





Son emploi; circonstances exté- 
rieures qui doivent le modifier , I, 4 25. 


pendant la nuit; suites de cette ha- 
bitude; à jeun, aprés des fatigues 
excessives, apres le bain, apres la 
fièvre, I, 430, 431. 

Eaux DE Lac. Leurs mauvaises qualités; 
leur action en été et en hiver; affec- 
tions qu'elles peuvent produire, I, 
325. 

Eau DE MER (Del'). Employée comme 
purgatif bénin; dans quelle propor- 
tion il faut la méler a l'eau douce, 
II, 361, 839, 840. 

——— Bains d'eau de mer; leurs pro- 
priétés médicales; maladies pour les 
quelles ils sont utiles; leur effet sur 
le corps; température que l'eau doit 
avoir; préceptes divers pour régkr 
leur emploi, II, 466-468. 

Eaux DE MONTAGNES. Ses qualités di- 
verses, suivant que les montagne 
sont terreuses ou rocheuses, I, 330. 

Eaux DE NEIGE OU DE GLACE. Leurs mar 
vaises qualités, 1, 310, 328. 

Opinion d'Hippocrate et d'autres 
médecins de l'antiquité au sujet de 
leur usage, I, 623-625. 

Eaux DE PLUIE. Leurs qualités et leurs 
défauts; indication d'apres Hippo- 
crate de la meilleure eau de pluie. 





I, 309, 310. 





Leurs excellentes qualités; leur 
action sur la digestion et sur lesuri- 
nes, sur les organes en généal.l. 
326. 

EAUX DE PRINTEMPS ET D'HIVER, D'ÉTÉ 
ET D'AUTOMXE. Leurs qualites respec 
tives; leur action réciproque sur le 
intestins et les reins; action des vents 
sur les eaux, I, 326, 327. 

Eaux DE source. Leurs qualités difle 


TABLE DES 


reules suivant leur orientation: leur 
action sur le corps, 1, 328. 

Eaux mauvaises. Influence de l'ebulli- 
tion sur leurs qualités, I, 310. 311. 

Eau uEDIOCRE. Signes qui servent à la 
faire reconnaitre, I, 306, 307. 

Eau wiELLEE. Contraire aux organes at- 
teints de squirre, d'ædème ou d'in- 
flammation, 1, 236; V, 175; VI, 27. 

Cas où elle resserre le ventre; 
cas où elle le relàáche, I, 244; V, 
1385; VI, 31. 

——— utile pour les malades, I, 302. 

employée pour les malades de 

preférence à l'eau sample, I, 314. 

utile contre les affectious du sys- 

téme nerveux, I, 416. 














Lavement à l'eau miellée; cas où 
il convient, 1, 210; V, 33, 824. 
Faux MINERALES (Des). Ou ne peut 

connaitre leurs propriétés que par 
l'expérience; eaux minérales froides 
et chaudes, 1. 386, 387. 
Maniére de les employer pour les 
bains; bains partiels et bains com- 
plets; temps que doit durer le bain ; 
précautions à prendre, lI, 387-359. 
Lieux où on les trouve géueralc- 








ment; moment de l'annéc ou il faut 
aller les prendre, II, 389, 390. 

EAUX STAGNANTES OÙ DE PUITS. Leurs 
qualites et leurs defauts; leur action 
sur la digestion et sur les urines; ne- 
cessite de les agiter, I, 324, 325, 029. 

EAUX SULFUREUSES OU SATURÉES D'ACIDE 
CARBONIQUE, l, 629. 

EAUX THERMALES (Des). Antiquité de 
leur usage prouvée par diverses lé- 
gendes et par plusieurs témoignages; 
maniere dont les anciens les em. 


ployaient, II, 875-877. 


MATIÈRES. 679 


ÉCAILLES DES POURPRES ET DES HUÎTRES , 
VI, 494, 49». 

Eccuyuoses (Des). Ecchymoses chro 
niques; remèdes.à employer, V, 439; 
VI, 248. 

Écuaurrés (Des gens). Traitement qu'ils 
doivent suivre, V, 234; VI, 72. 
Écurvos (De Fl). Qualités du fruit de 
cette plante; son action, IF, 635; V, 

612. 

EcpLETUnISER. Exercice spécial; expli- 
cation de ce terme, I, 475. 

ÉCROUELLES (Des). Leur formation; 
squirres des glandes; il ne faut con- 
server que les glandes ayant une cer- 
tainc utilité; il faut enlever les au- 
tres, IV, 46. 

Manicre de faire l'excision des 





glandes attaquées d'écrouelles, IV, 
46, 17. 


Remedes divers contre les écroucl- 





les; cataplasmes, onguents, etc., IV, 
47. 

EFFLORESCENCES ( Des) chez les enfants; 
leur cause eu général; leur utilité; 
mauiere de les guérir; emploi des 
bains; chansement dans le régime 
de l'enfant et dans celui de la nour- 
rice, lll, 155, 189. 


Moment où il faut soigner les el- 





llorescences; bains à donner; régime 
que la nourrice doit suivre; medica- 
ments laxatifs ou resserrants sunant 
les cas, V, 202,203; VI, 52, 53. 

Comment elles se forment; me- 





thode de traitement; médicaments 
recommandés; médicaments compo- 
ws, IV, 616; V, 335, 336; VI, 135. 
t9. 
EPFLORESCENCES MÉTALLIQUES. Leurs 
propriétés desséchantes, VI, 497. 


USD 
EfFrLORECENCES WETALLIQUE». Medica- 
cent ais ciBorescences, V, 785. 
Eci.sE Der . Se: qualites, Il, 607; 

M. Su. 3 Vl. 125. 
Evravtier Île 1. Qualites de ses 
“en.:res et de ses fruits. IT, 654. 


Fret dei 8e proprietes. |. 





i4 

Ber le ventre. 1. 3435; V. 
σοι Mi. si. 

δε] Nstnte ce : . 
DIf sac τε σαν. Él. 314-316. 

—— Le «rar de iEn pe est recom- 
"aime cote da phthiue par plu- 
vrLo pravczens. D. 57, 898. 

- — Σο ας À FEnpte: temoi- 
TeRDU prisme Ag Cup. [IL -oN. 





Nimes aux- 


. — «zm rear ume de i E zvpte, Il. 
t bL 


—— Mars dive roa du Wil 
Au” (ts Of CET DoATANS: Guaiites de 
pese (Rr à cé 

—— Voisin Ve FAX de ce$ marais 

PS YN 


Vite fun. d. vappernte coi 


mr + 9 
ati. + 


pO. 0. lat LS semer 
ε ο 
si -7 Lt. © E pe. 
— Ἡν " -- cha, 7 hs επ 
LU 
va 1 b OT po 
' i flet. &*op€-- 


ORIBASE. 


Εστρτε (Eau d'). Son action, I, 335. 
(Fève d'). Astringeute, II, 587. 
—— — (Huitres d'), 1, 147. 

(Giand d'). Médicament vomitif, 
196. 

Suc du gland d'Égypte , échanfe, 
303. 





IL, 


Detergent et incisif, II, 491. 

Favorise la perspiration, II, 589. 

Tourteau de gland d' Égypte; ses 

qualites; propriétés de l'écorce, Il. 

021. . 

: Mastie d"). Desséchant, II, 521. 

—— — Medicament renforcant, Il, 533. 

Favorrse la perspiration , lH, 584. 

—— iTellimes d'), I, 152. 

Terre d'). Ses preprietés, s 
nature, son usage, V, 607; VI, 473. 

ÉcPrENS. Remarque sur la pronos- 
ciation des Égyptiens, IV, 25. 

Escas. Différents sens de ce mot, I, 
658, 659. 

Ειεε Miel di. I, 150. 

Euevexts (Des! selon Hippocrate; que 


tons le« corps sont une combinaison 

















elements simples; Galien identifie 
tes qualite des corps chaud, froid, 
«ος et hümide/ et les elements eux 
mêmes, Ill. i. 2. 

—— — Hipnocrate designe sous le nom 
deicments Îles parties constitutives 
Jes corps onranrmues des animaux; 
correlation qu'il etablit entre ces eke- 
enc ct des. elements proprement 
Std. 2.3. 

Ésrrmaxtiasis Ded. Son onnne: as 
jet des gnai»des; remedes à em- 
rover: chair de serpent; theriaque; 
cas de Znercon por le vin aur ve 
pov chair de herisson. IV. 5952: 
ὃν V^. sao: Vl. 197. 10$ 


TABLE DES MATIERES. 


Écépnanriasis. Différents noms donnés 
à cette maladie par les anciens au- 
teurs; médecins qui en ont parlé; 
symptômes qu'elle présente; est-ce 
une maladie superficiclle ou profonde, 
IV, 63, 64. 

——— Traitement de l'éléphantiasis dans 
tous ses détails; avant tout, emploi 
de la saignée; maniere de la prati- 
quer; sa raison d'étre, IV, 65. 

—— Emploi du purgatif à la colo- 
quinte; manière de le préparer; pur- 
gations réiterées; autres purgatifs, 
IV, 65-67. 

Entre la première purgation et 
les purgations suivantes, emploi d'un 
régime léger, purgation par le lait, 
IV, 67, 68. 

——- Emploi des médicaments ápres; 
administration de l'ellebore, IV, 68. 

Emploi de cataplasmes et de 








ventouses pour opérer la révulsion, 
IV, 68, 69. 
Traitement de 
d'après Philumène; cercle de re- 
médes auquel on a recours plusieurs 
fois dans l'année, IV, 69, 70. 
Medicaments particuliers contre 





l'élephantiasis 





l'éléphantiasis; décoction de chou au 
vinsigre d'Égypte: antidote aux vi- 
pères; raclure d'ivoire, corne de 
cerf, tefle, acide scillitique, cau 
miellée aux mille-pieds; miel à la 


scille, cumin, suc de Cyrene, IV, 


70-72: 

—— Régime à l'usage de ceux qui 
souffrent de l'éléphantiasis; prome- 
nades, exercices, onctions; affusions, 
bains et étuves; onguents, IV, 52- 
79. 


—— Aliments et vins que doit em- 


681 


ployer Ίο malade pendant la cure, 
IV, 75-78. 

Er£pPnaxriasis. Nombre des repas, durée 
du sommeil; bain, IV, 78. 





Énumération des onguents à em- 
ployer, IV, 79, 80. 


Indication. de quelques autres 





médicaments; cataplasmes, graisses, 
IV, Ro-8a. 

Dangers du coit pour ceux qui 
sont atteints d'éléphantiasis, IV, 83. 
Contrées où elle est la plus fre- 








quente, Vl, 198. 

Ses effets sur le corps, VI, 198. 
Traitement de l'éléphantiasis ; 
emploi de la saignée, des purgations, 
de médicaments âcres, d'onctions οἱ 
d'épilatoires, VI, 198, 199. 
Recettes de médicaments pour 
onctions, VI, 199. 

Régime alimentaire à suivre, VE, 














200. 
Emploi de bains d'eaux mine- 





rales; sueurs annuelles, ouclions sur 
la face; autres onguents pour les ul- 
ceres du corps, VI, 200, 1901. 

Signes de la guérison; emploi de 





la thériaque; que l'éléphantiasis est 
une maladie contagieuse, VI, 201. 
Emploi de la purgation contre 
cette maladie; cas observé par Ga- 
lien, II, 75. 

Puryatifs recommandés contre le 
léphantiasis, V, 152, 153, go. 891. 
La natation convient en cas d'e- 











léphantiasis, I, 523. 

EtLEBonE (De lU). Indication des licux 
où croissent ses meilleures espèces, 
il, 103. 

Aliments à donner à ceux qui 

doivent prendre l'ellebore; ordre 





682 ORIBASE. 


dans lequel il faut les donner, II, ΕΙμΕΒΟΒΕ. Ingrédients et ustensilesqui 


147-150. 

ELLésone. Régime qu'il faut faire suivre 
au malade avant de lui administrer 
l'ellébore; il faut l'habituer aux vomis- 
sements; comment on peut lui faire 
prendre cette habitude, II, 146, 147, 
153-155. 

Différentes espèces d'ellébore; 

leurs qualités respectives; leur as- 

pect extérieur, leur couleur; leur ac- 

tion sur le corps, II, 155-157. 

Qualités requises pour que l'el- 

lébore soit efficace; manière de le 

préparer; méthode de dosage, II, 

197-199. 











Aversion des aliénés pour ce mé- 
dicament; moyens indiqués par Ar- 
chigène pour le leur faire prendre; 
maniere de le doser, II, 159-161. 

Comment on peut l'administrer 





par ruse aux malades qui ont de la : 


répugnance pour lui, II, 161-163. 
Quel est le meilleur ellébore 





suivant Hérodote; sigues extérieurs 
qu'il doit présenter; écorce, forme, 
cassure, odeur, goüt, II, 165, 166. 





Propriétés purgatives de l'ellé- 
bore; ses usages, II, 167, 168. 





Accidents qu'entraine l'ellébore οἱ 
maniére d'y remédier, II, 168-180. 





Précautions qu'il faut prendre 
quand il a été administré; manière 
de coucher les malades; matières 
vomies; symplómes qui se présen- 
tent; comment on peut aider la pur- 


ation, II, 168-170. 





Cas où la purgation n'a lieu que 
difficilement; accidents qui se pré- 
senlent; vomissement trop prompt 
ou trop lent, H, 170, 171. 




















faut tenir préts en cas d'accident; 

en cas de vomissement trop prompt; 

manière de le retenir, lI, 111. 111. 

Cas où le vomissement tarde trop 

longtemps; manières de lexcter; 

lits qu'il faut employer; mouvemeni 

qu'on peut leur donner, Il, 177 

174. 

Cas où le retard mis à vomir 

amène des étouflements; manière 

diverses d'y remédier, II, 175. 

Cas où l'ellébore produit la de 
faillance; manières d'y remédier, Il, 
179-177. 

——— Cas où son emploi entraine le 
hoquet; manières diverses de Far- 
réter, 1, 177, 178. 

Crampes survenues après l'admt 

nistration de l'ellébore; remèdes à 

employer; cas observé par Antyllus, 

11, 178, 179. 

Purgation excessive produite par 

son emploi; remèdes qui l'arrétent, 








II, 159, 180. 
Sueurs excessives amenées par 





son emploi; remèdes; ce quil faut 
faire en cas d'abattement et de ls 
situde, II, 180. 

Cas où son emploi entrame µ 





suffocation ; remèdes à employer; a 
observé par Hérodote, 1I, 181, 192. 
Progres faits au temps de (όσα. 
par les médecins grecs dans la me 
nière de l'employer, IT, 183. 

Pris en boisson; dangers quil 
entraine, I, 182, 183. 

Origine fabuleuse de la purgation 
par l'ellébore ; histoire de Mélampu 
et des filles de Protus; témoignage 
à ce sujet, II. 796, 797. 


TABLE DES 


Eccésone.Emploi dece purgatif par Hip- 
pocrate et «on école; témoignage de 
Strabon sur la manicre d'administrer 
l'ellébore à Anticyre; emploi de l'el- 
lébore par Galien; aprés Oribase, 
l'usage de l'ellébore est abandonne; 
témoignages à ce sujet; règles don- 
nées par les anciens pour atténuer 
le danger qu'entrainait l'usage de l'cl- 
lébore, 1I, 800-806. 

——— (Décoction d'). Manière de la 
préparer et de l'administrer méme à 
ceux qui ont de la répugnance; dose 
qu'il faut donner à chaque personne, 
II, 163-165. 

Purgation par l'ellébore; maniere 

de préparer le malade, 1I, 11, 78. 

(Vin à 1”). Mode de preparation; 

son action, ἶ, 405. 

Distinctiou de deux espèces d'el- 
lebore, II, 632, 633; V, 611; VI, 
467, 468. 

EcLésons BLANC (De |). Pourquoi il 
semble d'un emploi redoutable ; ma- 


ladies contre lesquelles il convient; 











ancienneté de son usage; opinion 
d Hippocrate à ce sujet, Il, 136-139. 
Règles qu'il faut suivre en l'ad- 
ministrant aux malades; cas où il 





faut le donner immédiatement; cas 
où il ne faut le donner qu'à un cer- 
tain moment de la maladie; maniere 
de l'administrer pendant les acces, 
IH. 139-141. 

Nécessité d'y preparer le malade 
par un régime; il faut l'habituer à 
vomir facilement, II, 141,142. 
Maniére de ladministrer; faut- 
il le mélanger avec d'autres médica- 








ments; anciennes manieres de le don 
per, Il, [| 42-1 49. 


MATIÈRES. 683 


ELLÉBORE BLANC. Lieux d'où on le tirait ; 
témoignages de divers auteurs à ce 
sujet, II, 809, 810. 

( Trochisque à l'). Ses usages; sa 





composition, V, 129 et 870. 
ELLÉBORR Nom (Del). Son usage 
comme purgatif; tradition à ce sujet 
(voir MELaupus); manière de l'ad- 
ministrer, [L, 108, 109; V, 34,817. 





Maladies dans lesquelles il faut 
employer ce purgatif, IV, 596, 644. 
645. 

Provenance du meilleur; son ap- 





parence, V, 71. 

EMBROCATIONS (Des). Leur usage; cas 
où il faut les préférer aux cataplas- 
mes; manicres de faire les embroca- 
tions; médicaments qu'il convient 
d'employer, I1, 332, 333. 

Eusocr (De l') en forme de coin; son 
utilité dans les machines, IV, 314. 

ÉwEni (De [)). Ses propriétés, IL, 710. 

Ewpasues (Des). En quoi ils diffèrent 
des cataplasmes et des diapasmes; 
leur emploi; recettes diverses; ma- 
nière de préparer la peau à leur ap- 
plication, II, 454, 455. 

EwuPÉDOCLE. Son opinion sur la configu- 
ration du fœtus aux différentes épo- 
ques de la vie embryonnaire, 11, 


ΕΝΡΙΥΦΕΝΕ (De ΕΤ]. Description de cette 
maladie; parties du corps où elle se 
forme; dangers qu'elle présente quand 
clle attaque les muscles, IV, 47, 48. 





Traitement qu'il faut appliquer à 
l'emphyseme; remèdes particuliers, 
IV, 48-515; V, 396-398 ; VI, 195-197. 

ΕΜΡΙΕΣΝΕ (De V). Définition de cette 
fracture; opération à pratiquer οἱ 
précautions à prendre, IV, 164, 165. 


6A 

fwSCAlEE + «σφι Σωα sur f bvpocondre 
te ioa Íearei recettes les plus 
opes. 1-70. 270. 

*wx i5. Tes [he la euin des 

ἀπ. τὸν Duo fait entrer dans 


le 


Me niave. V. 


"7 el sun. 
* ws v voip Recette dun', Il. 
Ca rs de cetie ma- 
pur. TI sv pur de pus: ne 


neux- cou 54 d'frentrs phases de 


4 Ta... V. at t-a nu i V. 277, 
—— Test c celicaments com- 
es 09 δὲ. 11. EE LES 


. n. 21q. 
Le 7. Dour epeees : 


7M Leg T$. Lo fes 


* € Q9 ο be- 

pes om miss: es derniers sont in- 

sind. muse de «m:mner les 
gremiem Vos: Ni 261. 

D- SN ον NO pr'frete: τα com- 

Ju Lit "sl faute se: ar el de la 


ane docs | 737.5232: V.625: 


* 
— % it - - ecl cs, \ 
ue CARS UC ην 
eus NO σα V o: 
——- J uet net "tol meii - 
à P pora Laure dle ου 
νο "a ! e ^ pere "wl P WngnsIs- 
Dr "arr le le- 
- m - 
se see vs 7e Nu. octon. ll. 
- "^ 
cs ττ. D: Le: .rnretes. |. 
“1 


Barawr wOrc-M [D Ce Fremer 


$t qu "aut pv apres da 
maissapce; rewectron du cordon om- 


ORIBASE. 


bilical, emploi du sel pour durcir la 
peau. emmaillottement; lavage et 
nettoyage du corps; premiere nour- 
riture qu'il faut lui donner; moment 
où il peut commencer à teter sa 
mere, IH, 117-120. 

Exravr De 17. Nature et tempérament 
de l'enfant de sept à quatorze ans; 
du régime qui lui convient, et énu- 
meration des principales parties de 
ce régime, lll, 152, 143. 

Beézime qu'il doit suivre qua 

il a depasse Γὰσε de quatorze ans; 

precepte d'Hippocrate; explication 

de ce precepte; nécessité d'user des 
exercices et de l'alimentation ave 


moderation. D, :45- 





mesure et 
1 19. 

- —  Mauiere. de le relácher ou dek 
resserrer par la nourriture; enfant 
1ttaque du rhume de cerveau; pre- 
eriplions de Mueésithèe d'Athènes à 
ce sujet, IH, 153, 154. 

- — Nonrnture qui lui conte: 
dan,rs qu'il y a à lui donner deh 
viande, IE, 155. 

— — Moment où il faut ajouter au hit 
quelques aliments solides. HI, 137. 
LS. 

—— Factions qu'il faut pratiquer sur 
l'enfant. jeune; moment qu'il faut 
choisir pour les employer: moment 
ou 1d faut le baigner, HI, 138140. 

—— Emploi des exercices; boisson: 
qui conviennent; necessite de ne ja 
mais employer le vin que d'une fac 
moderée; dangers que présente fv 
«2e immodere de cette boisson; em 
plot de l'eau comme boisson; chon 
de cette eau, Ill, 110112. 

—— Usage des bains pour l'enfant 


TABLE DES MATIERES. 685 





déjà avancé eu âge; manière d'em- l'année où αἱ faut sy décider, ill, 

ployer soit l'eau chaude soit l'eau 160. ' 

froide, ΠΠ, 145, 146. EnranTs. Danger qu'il y a à effrayer les 
Enraxr. Principe : il faut tenir le juste enfants; manière de les apaiser, ΠΠ, 

milieu el eviter tous les excés ; un exces 160, 161. 

dans un sens est corrigé par l'excès Régime qui convient aux enfants; 

dans un autre; application de ce prin- alimentation et genre de vie; dan- 

cipe, III, 146 et suiv. gers d'une alimentation trop nourris- 


Manière de réparer l'excès de sante, III, 161, 162; V, 208; VI, 56. 
maigreur, Ill, 147, 148. Âge auquel on doit commencer 

















— — Manière de réparer l'excès de du. leur éducation libérale; qualités 
rete, III, 145. qu'Athénée demande au maitre chargé 
——— Maniére de réparer l'excès de de cette éducation; nécessité d'es- 
mollesse, HI, 145, 149. pacer les exercices et les occupations 
Maniere de réparer l'excès d'hu- intellectuelles, [IL , 162, 163; V, 208; 
midité ou de sécheresse; causes de VI, 56. 
ces deux états; moyens de les faire Matières qui doivent faire l'objet 
disparaitre, III, 149-152. de leur éducation libérale depuis 
——— Emploi des bains; manière do quatorze ans jusqu'à vingt et un; ne- 
les administrer; substances qu'il faut cessite de bien entreméler les exer- 
méler à l'eau; manipulations et fric- cices et les occupations et d'étudier 
uoos, III, 154-156. la médecine, HI, 163, 164; V, 208; 
—— Aliments qui lui conviennent tout VI, 56. 
d'abord; du miel pour purger les in- Méthode pour élever les petits 
testins; manière de lui donner à enfants; choix de la nourrice; régime 
teter, III, 156, 157. quil faut lui imposer; autres pres- 


Enranrs (Des). Régime des jeunes en- criptions, V, 562, 563; VI, 404, 
fants; emploi des bains prescrit par &o3. 
Mnésithée d'Athénes, pendant οἱ De la dentition chez les enfants; 








aprés la. première année; aliments, substances qui calment les douleurs 
Ilii, 153, 154. qu'elle cause; maniere de faire pous- 

—— Signes d'une bonne constitution ser les dents plus rapidement, V, 
de l'enfant, III, 157. 743; VI, 580. 

— — Du régime des enfants; emploi Il ne faut pas saigner les enfants 
du vin, recommandé par Rufus; au-dessous de quatorze ans; à partir 
pourquoi, III, 158, 159. de cet âge on peut le faire; pré- 

—— De leur alimentation; il faut en cautions qu'il faut observer, II, 21; 
varier la quantite suivant la consti- V, 15, 811. 

' tution du sujet, IIl, 159, 160; V, ExrLurgs (Médicament contre les), V, 
203; VI, 52. 113 et 860. 





Moment du sevrage; époque de Εκθειυλες (Des). Remedes usuels, ca- 


zat. 
—-—— 0 . 


ORIBASE. 


un m a € $4 
'amal δν πα, Le à De 
«στ D ou πο clue me e 
ett ER TS. CIUntUIBIPBIL 


PORTE - à PUS MTT 
-- is Se Lec ipex- 
5 TOLL num 14 Pur. 
Do cf see sis ᾱ Dane. V. 
D υ-- -. 
TT Le ie e4 nmmrs. 
4 no sisi Υπ (1.3 
v. σετ re CLiace rame 
V- 705 10. LUD- CnDWYe C-o«xm o w- 
—— Aire Qe οσα à same 
Lou nova ic cuneiu- cB nme 
áo eo ife Ἠν ctc. ας Cu ID UE 
dater COD "s d £7 o9 cdpan"s. 2 
—— Lalo Coile]eY iA JOUR “TD 
- απ. 2UnmDUumes 
OT LMI 1 
E 2t. 
AE mere ls 
1 1 lb c 
- - Deus o cmi) εν 
… »-, . 
le. c “Titi 
M1. στα 
a comm Nu 
"n - mr 00 LE. 
nec - eto Tem 27 
7 "le RID 
- - 


*rPirrk Deuxieme manibre de réduire 
ia tuxatiom de l'epaule par l'emploi 
Je la main, IV. 317-219. 

— — Cas σα la tasation de l'épsule se 
recete: sa reduction est d'autant plas 
fxde: le malale peut l'opérer la 
muime: autres modes de réduction 
“ecrits par Hippocrate , IV. 119-111. 

—— — Reduction au moven du banc 
iHuppocrate: emploi de l'emboat; 
#xpCcabon de quelques particulari 
"s =iquers par Pasicrate , IV. 435- 
PE 

Epasivus Do grand et du petit}. Pain 
depesutre: maniere de le confec- 
trezer τον. Τκισος, 1, 27-39. 

—— — F'tt epeautre: ses caracteres, |, 
ᾱ- 

——— «chauffant. [. 259: V. 180; V, 


ST τας 


πι [νο . Remedes contre le 
ec üct des: cataplasmes. V, 440: VI. 
.ε". 
zic Te © Distinction dune 
res sv-renius et dune espece 


λος ο. ος 


. II 


proprietés de 

631. 5335. 
Ei-se J'huîtres 

F«mbouchure du 


tasso νε. 

7: 2e f Mann de disposer c 
-acIrcii nt dans les luxations de 
tam st. IN, Ma. 





"C t3 rante du pied: maruère 
202 ture. IN. ὅσα. 5o. 


. Quaiite« de cet arbns- 


2.175 (x a teur se montre deíavo- 
τα oro ος |. 5396. 


SUTIUTYSX 


Iv 7.4 quei «ert cetle 
ju ve du corps. IH. 4: 


TABLE DES 


ÉPiDIDY ME. Son utilité, principalement 
durant l'acte générateur, III, 48. 

ÉPiGasThIQUES (Veines). Leurs ramifi- 
cations, III, 522. 

ÉricLorre (De l'). Sa position; son 
utilité, III, 318, 319. 

ÉeiLAToInEs (Des). Leur emploi dans 
l'antiquité, II, 887. 

L'emplátre épilatoire est d'un 

usage incommode, Il, 415. 








Remede epilatoire; recette, V, 
142, 700, 701, 581, 8825, VI, 533, 
534. 

ÉPiLEpsiE (De l'). Elle est souvent gué- 
rie par l'intervention de la fièvre 
quarte; cas de Teucer de Cyzique, 
IV, 85, 86. 


récente ou aiguë, et épilepsie 





chronique; traitement à l'ellébore et 
à la coloquinte, V, 404-506; VI, 
207, 108. 

Substances qui, croyait-on, fai- 





saient découvrir l'épilepsie, Il, 885, 
589. 

——— Traitement; régime οἱ medica- 
ments composés contre l'épilepsic, 
IV, 554, 555; V, 403, 4o4; VI, 
106. 207. 

traitée et quelquefois guéric par 

Ίο régime atténuant, I, 188. 








Cas où le coit a suspendu l'épi- 
lepsie au moment de la puberté, I. 
541. 


atténuée par la purgation, Il, 





74. 





Fumigations à employer contre 
l'épilepsie, Il, 427. 

Remedes de diverses espèces 
contre l'epilepsie, IV, 543. 
Médicaments divers, 1, 667, 668; 
V, 406-408; VI, 209, 210. 








MATIERES. 687 


ÉpiLEPTIQUES.. Remède composé à la ' 
scille pour les épileptiques, V, 148 
et 887. 

ριμέριυν (De 1’). Ses propriétés, Il, 
633. 

Épixe pu pos (De Y). Nombre des ver- 
tèbres qui la composent; ses diffe- 
rents noms; nombre des vertèbres 
qui composent chaque partie; ver- 
tèbres flexibles et vertèbres fixes; li- 
gaments qui servent à les relier; 
grosseur decroissante des vertebres, 
Ill, 404-4107. 

Artères de l'épine du dos, III, 

327. 928. 








Muscles de l'épine du dos; sens de 
leurs fibres; muscles du haut et du 
bas du corps, III, 464-466. 


Luxations de l'épine du dos; ré- 





ductions des déviations récentes au 
moyen des machines, IV, 394, 395. 

ÉprvEs. Remèdes qui les expulsent de 
la chair, V, 350, 351; VI, 149, 150. 

Éprvcris (De D). Description de cet 
ulcére; origine de son nom; médi- 
caments à employer, Iii, 610; V, 
386; VI, 180-182. 

Remédes convenables, V, 388, 
389; VI, 184. 

ÉriPLoox (De I). Sens de cette expres- 
sion; substance et forme de cet or- 





gane; points d'adhérence de l'épi- 
ploon avec les viscères, IIT, 351-353. 
ÉPoxcEs (Emploi des) pour faire des 
affusions sur le corps ou sur la face, 
II. 334. 
Manière de nettoyer les eponges; 
moment de la fièvre où l'on peut em- 
ployer les éponges imbibees d'eau, 
II, 336. 337. 


— — Traitement que les anciens fai- 





688 


saient subir aux éponges avant de les 
employer, II, 864. 

Éroxcss. Pierres des éponges; leurs pro- 
priétés; manière de les reconnaitre, 
II, 711; V, 625,626; VI, 484. 

ÉPuisuexT. Le coit est un remède 
utile contre l'épuisement, I, 542. 

ÉevLis (De I'). Affection des gencives 
que ce nom désigne; remèdes, V, 
745; VI, 582. 

ÉPuncE (De l'). Son utilité comme pur- 
gatif, IL, 120, 121. . 

Action de ce purgatif sur la bile; 
dose à employer, IV, 597 et 646. 

ÉQurrarios. (De 1’). Manière de la pra- 
tiquer; supériorité de l'équitation 
sur la promenade en voiture; ses ef- 
fets sur les différents organes, I, 
478, 479. 

Peu employée dans les maladies; 








ses effets suivant que le cheval 
marche doucement ou vite; fatigue 
la poitrine, I, 519. 

ÉnasisTnATE (Extrait d' ), V, 230, 231; 
VI, 70. 

Son opinion sur l'usage de l'eau, 

[, 626. 

Collyre  d'Érasistrate pour les 
maladies des veux; sa composition; 
ses usages, V, 136, 137, 876, 877. 

ÉRÉsIPELE (De |’). Description de cette 
maladie et explication de ce nom; 








nature du traitement à suivre, III, 
619, 650; V, 3598, 379; VI, 133, 
17 1. 

ll faut employer successivement 





contre l'éresipèle les médicaments 
refroidissants et les médicaments dis- 
sipants, III, 650-652; V, 379, 380; 
VI, 154. 


Receties de plusieurs  médica- 








ORIBASE. 


ments contre l'érésipèle, III, 65; 
655; V, 379, 380; VI, 174, 175. 
ÉRÉSIPÈLE. Signes qui montrent qu'un 
érésipèle est dangereux, ΠΠ, 655. 
Indication de quelques média- 
ments composés bons contre l'éresi- 
pèle, IV, 616; V, 118 et 862. 

Érérrie (De la terre d'). Son action; 
action de l'eau et du feu sur elle, 
Il, 705, 706. 

ÉnicipE (De 1’). Utile aux gens faibles, 
I, 284. 

Préparation de ce mets, I, 385. 

Ennures (Des). Énumération de pl- 
sieurs errhins; manière de les em- 
ployer, II, 187. 188. 

Ens (De l'). Ses propriétés, II, 671; V. 
630; VI, 494. 

——— Cas où on l'emploie; mode de 
préparation , I, 4o. 

Préparation du précipité d'ers; 

son utilité en médecine; manière de 

l'administrer, I, 295. 

Cataplasme d'ers; ses propriétés; 
manière de le préparer, IL. 358. 
Énysimuu (De 1}. Ses propriétés, |. 
41, 238, 249; V, 179, 181; VI, 37, 

34. 











De la graine d'érysimum ; ses qui 
lités, analogues à celles du cresson 
d'Alep, IT, 634. 

Escancors (Des). Leur usage; leurs 
propriétés; modes de préparation. |. 
95, 96, 241, 242, 265; l1. 731; V 
1775 VI, 29. 

Leur usage dans l'antiquité; parc 

d'escargots, I, 586. 

Cendres d'escarzots; lenrs pre 
prietes, IH, 737. 735. 

EscuLAPE (Panacée d'). Échauffe, ll. 











503. 


TABLE DES 


Espaces vipzs (Des) dans la structure 
du corps; Galien en admet quelques. 
uns qui ne sont accessibles qu'au rai- 
sonpement, IV, 659, 660. 

Espanon (De 1’). Manière de l'appréter; 
qualités de sa chair, I, 129. 

Ἐκφλονε (Genet d'). Attractif, II, 581. 

—— Pariétaire d'Espagne; employée 
pour des onguents contre le sommeil, 
I, 447. 

sudorifique, II, 191, 574. 

——- Purge par la bouche, II, 553. 

caustique , II, 575. 

Qualités de sa racine, II, 678; V, 

633; VI, 498, 499. 

Saponaire d'Espagne; desse- 

chante, II, 522. 

Favorise la perspiration, lI, 584. 

—— Racine de saponaire; échauffe au 
troisième degre, II, 508. 

Salaisons de cogniols d'Espagne, 
Ι. 155. . 

EspancarTe (De l'). Ses proprictés, Il, 
670. 

Esparr (De |). Effets favorables du 
coit sur l'esprit, [, 541. 

Essgwczs. Remède délassant aux cinq 
essences; recette, V, 126 et 868. 
Reméde délassant aux dix es- 

sences ; recette, V, 126 et 868. 

Esrouac (De |). De l'appétit; causes 
de cette sensation; nerfs qui la font 
naitre , III, 340. 

Place de l'estomac ; viscères qui 

l'entourent et le soutiennent, IIl, 

340, 341. 


Sa forme; on peut ne considérer 





























l'estomac que comme un prolonge- 

ment de l'esophage, III, 351-343. 
——— Tuniques intérieures de lesto- 

mac; propriétés de leurs fibres; ac- 


vt. 


MATIÈRES. 689 


tion de ces fibres sur l'esophage 
pendant la déglutition, III, 343- 
345. 
Esromac. Faiblesse d'estomac; recettes 
diverses, IV, 555, 556. 
Recettes contre le manque d'ap- 
pétit, IV, 556. 
Recettes de médicaments contre 
les désordres causés par la bile dans 
l'estomac , IV, 556. 
Remédes composés et recettes 
diverses contre le développement de 
gaz à l'orifice de l'estomac, IV, 557- 
599. 
Cataplasme préparé spécialement 
contre les affections de l'orifice de 
l'estomac, IV, 554. 
Remèdes contre la salivation à 
l'orifice de l'estomac, IV, 557. 
Remèdes contre l'oppression de 
l'orifice de l'estomac, IV, 557. 
Inflammation de l'orifice de l'es- 
tomac; traitement, V, 479, 480, 
481; VI, 287, 288. 
Emploi du jaspe vert à l'exté- 
rieur, V, 481; VI, 388. 
Cas où l'orifice de l'estomac 
pèche par le chaud; traitement in- 
terieur et exterieur; médicaments 
composés , V, 481,482; VI, 288,289. 
Cas où l'estomac pèche par le 
froid; traitement échauffant et inci- 
sif; médicaments composés, V, 482, 
483; VI, 289, 290. 
Cas où les aliments s'aigrissent 
dans l'estomac; médicament com- 
pose au poivre, V, 483; VI, 290. 
Cas où l'estomac est distendu 
par les gaz et par la bile noire; appli- 
cation d'éponges à l'extérieur, V. 


483; VI, 291. 






































ge 


€. o9 aL jak DoD τς 0c ἶ Or 


e cerae me | fev] xr 3, l^. a^ 3. 


νο σσ 
—— Wenena nn ec ane BodMmpe- 
—elloo6 sem. V. σοι, 222: 
Y t. CL. 
——— Mc ss pr pus Te & ke tem- 
οι σε: Le AIRE UD^£i à Unt 
Veeldk wo fU IBL 2, 2 à aix 
(2n BUCLESZ C Loue. 

Ἁ sos." .. M. τε, 
των ὁ νετ wmnj;enacmente d: 
Qt MIEL I lUACAIDELI LE Ni naals- 





He, CAATI IR Lau x lhusstu- 
sat. cM ram. Vies, S68 SV. 
22.93 

Sine. 45 prouvent la prete 
222 eaces de state dans lego: : 
eyemnpoe donne par Galieu. V. 25:: 
M. -5. 

Uicères de l'estomac : medicame: : 
“ps Ge lbiiumene, V. 153. 
—— iemasle e^ recettes iners 
VI. 








efto die mat: Jestomac. 
! ες. 


——— rate zio qe 


ALD 00. L3 wie ΚΙ dese 








et ης t$ . ta. 
Γ το ss renfrrce 1ornbce de 
+ να. T t 
*? 9, adm : 28 = 1 ÀÓ 


at εν τοσα (once e 
VERE asie Nic uns: VI. 


—— rm. "ο τς ἆ 
-ona.d4 SN ais M. 22 

——— o5 nt. 95 Q10pOC8S Dnu- 
tcs. dios .La 

——— (s.d. cif qualtes nutri- 
ts. T 

-—— QUpocsos3u; fausse opi- 


ORIBASE 


LE sur ses qualues οπεγάπον |. 
234: V. 169: VI. 19. 70. 

LE«srezemos Le FT . Ses quales. 1, 151. 

bre De T . Soins qu'i [καὶ prendre de 
#0 corps peadasmt le cars de Tete; 
rezime, III, 155-1 53: Y. 379: VL, i16. 

Lrexvcwevr De i. Remèdes contre 
les eternuments trop frequents. IV, 
359: V, 233. 233; VI, 567. 

ἔτη]σριε Climat de Γ). il. 393. 

Fontaine meneïlleuse dEthe- 

pe. 1. 631. 

Cumin d'Étbiopie, I. 139. 

— — Froroque un écouiement blanc. 
H. ao. 

—— Eau rouge d'Ethiopie, I, 334. 

Graine de Toliner d Éthiopie; fa- 
‘one ia perspiration, Il. 959. 

—— Pierre d'Éthiome: detersive, Il, 
363. 

LIMR@IENS Pays des. Son climat est 
ie jus chaud que l'on connaisse, II, 

^ jas. 

Ereire Ellebore ἆ . Il, 103. 

Érsaereur ἵνα lacs proprement dit. 











τι -4 


^4. 270. 

Fiz.re. IV. 691. n. 20. 

ErvEs "ATUCLELLESs {Des Leur bon 
cf-t sur le corps: utiles cootre les 
inaladies ditBeiles à zuenr ou dese 
nues chroniques: leur action, Π. 





i15*-170. 

Etrer Noix d . Voy. Cniraieszs. 

Ecrvor. medecin grec qui emplonit 
l'uriue de bouc pour donner la βέττε. 
IV. ^3. . 

EtwaPE. Exprime à Oribase son desir 
de posseder un manuel de médecine 
et ἆ hygiene permettant de se passer 
des praticiens dans la plupart des 
cas, V. 35257. 558: VI, 103. 404. 


TABLE DES MATIÉRES. 


Εὔφλτοιλε (De l'). Ses propriétés, If, 
634; V, 613; VI, 470. 

Eupnonse (De |’). Manière de l'em- 
ployer comme purgatif, Il, 111. 
121, 122, 634; V, 27, 612, 819; 
VI, 470. 


Quel est le meilleur euphorbe, 





V, 71. 

épineux ; maladies dans lesquelles 
on peut l'employer comme purgatif; 
manière de s'en servir, Π, 116, 117. 
monnoyer; ses proprictés, Il, 








301. 

Evronistes (Des). Utilité de ce traité; 
l'ancien traité des Euporistes de Ga- 
lien a été perdu, V, 559. 

——— Plan de cet ouvrage; but qu'Ori- 
báse se propose en l'écrivant; ses 
divisions; matières traitées dans 
chaque livre, V, 560, 561; VI, 404. 

Plan et matières du III* livre, V, 
648. 

—— Préambule du livre IV; matières 
qu'il doit renfermer, V, 685; VI, 
526, 527. 

Evaruèss de Samos, athlète, I, 51. 

Evcsraraius, fils d'Oribase; celui-ci lui 
dédie sa Synopsis, V, 1-3, 800, 
801. 

ÉvacoanTs (De la faculté). Significa- 
tion de cette expression, II, 550- 
553. 

Évacuarios ou Satexée. Doit être em- 
ployée en cas de pléthore (voy. ce 
mot), Il, 3. 

—— par les frictions, les onguents et 





les boissons; cas où elle convient, 
II. 8. | 

—— Galien distingue deux espèces 
d'évacuation : la saignée et les fric- 
tions on autres exercices; cas où il 


691 


faut appliquer chacune d'elles, II, 
12, 13; V, 12, 13, 809, 810. 
ÉvactATION ou sa16nés. Emploi de l'é- 
vacuation en cas d'inflammation ; dif- 
férentes manières de l'employer, III, 
334, 535; V, 366; VI, 162. 
Manière dont il faut régler l'u- 
sage des évacuations chez les per- 





sonnes en bonne santé; opinion des 
anciens médecins à ce sujet, V, 572- 
334; VI, 411-413. 

ExaxTHÈues (Des). Remèdes contre les 
exanthèmes accompagnés de déman- 
geaisons, IV, 622 et 649. 

du menton; onctions à faire, V, 
735, 736; VI, 571. | 

Excks (Des) de table. Dans certains 
cas ils peuvent ne pas nuire; quand 
ils nuisent , il faut remédier soit à la 
plénitude, soit à la malignité des hu- 
meurs, V, 572; Vl, 410, á1 1. 

ExconiaTIOxs ( Des). Médicaments utiles 
pour les cicatriser, V, 332, 333; VI, 
135, 136. 

ExcnÉwExTs (Diagnostic des). Com- 
ment on peut en user pour recon- 
naître quelle est la partie du système 
digestif qui est attaquée, IT, 222, 
223. 

Leurs qualités en général; em- 

ploi de chaque espèce; influence du 

tempérament de l'animal sur leurs 
propriétés et influence des aliments, 

II, 729, 730; V, 620, 621; VI, 455- 

493. 

Propriétés attractives des excré- 
ments; ces propriétés varient d'in- 
tensité avec l'animal qui les a four- 
nis, [I, 580,581. 

Exercices (Des). Ce qu'on doit appeler 
exercice; conditions auxquelles il 


44. 











692 


doit répondre; effets bons et mau- 
vais de tout exercice, I, 464-466. 

Exzncicgs. Recherche du moment de 
plus favorable pour faire les eser- 
cices, I, 467-469; V, 35, δοι, 
802. 

Différentes espèces d'exercicsl; 

leurs qualités communes; qualités 

spéciales aux exercices de force; 
énumération de ces exercices et des 

exercices rapides, I, 473-475. 

Énumération d'exercices spéciaux 

pour les bras, les jambes, le corps 

en général, I, 476. | 

violents: c'est un exercice à la 
fois de force et rapide; énumération 
des exercices violents; exercices pro- 
pres des jambes, des bras, des reins, 
de la poitrine et du poumon, f, 
477, 478. 

——- Distinction des exercices actifs et 
passifs; énumération de ces der- 
niers; exercices mixtes: effets des 
exercices de la respiration et de la 
voix, I, 478, 479. 

Manière de s'exercer; emploi de 

la friction préparatoire; signes aux- 

quels on reconnait qu'il faut cesser 

l'exercice, I, 480-483. 

Rapport de l'exercice et de l'apo- 

thérapie (voy. ce mot), I, 482, 

483. 

préparatoires; cas où il faut les 
employer comme remèdes (voy. 
Corr), I, 538, 539. 

—— propres à favoriser le coit; énu- 
mération de ces exercices; leur ca- 




















ORIBASE. 


ractère général; exercices moins 
propres au coit, I, 543, 544. 

Exescicas. Do coit avant les exercices, 
I, 543. 

—— Action des exercices sur la diges- 
tion, III, 130, 171. 

— — Diverses espèces d'exercices; iser 
effet en général; propriétés partieu- 
lières de chacun d'euz; emxerekm 
jerticuliers, violents et rapides; mb- 
ment où H faut les cesser: sois à 
prendre après les exercices, V, 5,6, 
802-804. 

Dans certains ces, les exercice 
après les repas incommodent; traite 
ment suivant la nature de l'affsctien, 
V, 572: VI, 410. 

ExoemrmaLtum (De [l') Ses comm; 
principeux remèdes, V, 456; Ul, 
259, 360. 

Exosrosz (De f). Sa place la plus fté- 
quente; manière de l'extirper; em- 
ploi du scalpel; cas où T'excreigenee 
est spongieuse et cas où elle est es- 
seuse, IV, 304-206. 

Exprnarion (De l'). Organes qui ser- 
vent à la produire; elle peut étre re- 
pide ou lente, III, 223-225. 

Énumération des cinq espèces 

d'expiration; muscles et parties de 

la poitrine qui produisent chacume 

d'elles, III, 225, 226. 

Rôle des muscles de l'hypocoadre 

dans le mouvement d'expiratien, 

III, 326, 227. 

Action des muscles de la poitrmme 

dans l'expiration, III, 226, 227. 














TABLE DES MATIÈRES. 


Faim canine (De la). Ses causes et ses 
effets; traitement; alimentation à 
donner, une fois la première crise 
apaisée, V, 667. 668. 

Remèdes contre la faim canine 
et méthode de guérison, IV, 556, 
537: V. 314, 476, 477; VI, 119, 
1320, 284 et 286. — Voy. BouLINIE. 

Fazenxe (Vin de), 1, 202, 217, 348, 
352; V. 160, 166; VI, 7, 16. 

Poisson du lac de Falerne, I. 
127. 

Fauixe. Affaiblissement produit par la 
famine; médicaments, II, 428, 429. 

Fanive sémidalique, servant à préparer 
les aliments; ses effets sur la rate et 








les reins; farine de froment prise 

avec du lait, 1, 333; V, 175; Vl, 

27. 

Pains de farine pure; leur prépa- 
ration, I, 256, 257. 

FausriEs (Vin), f, 346, 638. 

Favus (Du). Différence entre cette af- 
fection et l'achore, V. 704, 705; VI, 
536. 

Remédes divers contre les favus, 
IV, 611. — Voy. ACHORE. 

FasnicrTaxts. Le mouvement passif 








dans le lit et dans une litière est 
utile; moment de l'accès qu'il faut 
choisir, 1, 516, 513. 

Fasriruee (Médicament), V, 119, 120, 
863, 864. - 

Fasnize. Reméde composé contre la 
chaleur febrile, V, 118 et 562. 

Férune (De la) du crâne. Ses causes, 
IV, 198, 139. 

Εεννες (Des). Régime des femmes; il 














693 


doit se baser sur leur tempérament ; 
elles. doivent employer les exercices 
modérés en évitant l'excés, qui est 
dangereux; promenades, frictions, 
lutte, bain, exercice de la voix, Ill, 
89-91. 

FEMMES. Miments qui leur conviennent, 
III, 91-96. 

——— Sommeil; purgatious, Ili, 96, 

97. 

Tempérament des femmes, sui- 

vant Athénée; régime qu'il leur pres- 

crit d'apres ces données; abstinence 

du vin; exercices particuliers; occu- 

pations domestiques et surveillance 

intérieure, II, 97, 98. 





Maladies des femmes, 1V, 620- 
637. 


Suivant leur tempérament, il 





faut appliquer aux femmes la scari- 
fication ou la saignée en cas de ré- 
tention des regles, II, 15, 16. 

FEuORALES (Artéres), III, 53o. 

FEwutn (Du). Grandeur, place et forme. 
HI, 416, 415. 

Luxations du fémur; elles sont 
au nombre de quatre; points d'appui 
à prendre suivant les cas, IV, 395- 
397. 

Fexouiz (Du). Distinction de ses diffe- 
rentes espèces, H, 661; V, 625; VI, 
48^. 

de mer (Du). Ses qualités, 1l, 

652. 

de porc (Du). Propriétés de sa 





racine et de son suc, 1, 671. 
Manière d'en choisir le suc, V, 


77. 


Free Deos Ne: peoprietes deter- 
mit. κ vare; manmiére de Γας- 


sms .es. À. 55.37, 13 Άτ Π. 603. 
és: V. i7.. 695. 650: Vl. 22, 
5 3 : 





usant. 1. 236; V. 190: Vl. 

—— — bac. 3 áenuzrec; relèche le 
ss. mauve deje faux. 1, 111: 
V. L7. M. 79. 

—— Ln-e2t0 au [Pemulcneec: ses 
ewpes. I. 2307: V. δε. 23. 

—— Crua:«sme ic fenugrec; d'uu 
παρε ran: rmmaroxev de je rendre 
Ses re o8 je melangeant avec 
z2gkExL.OD.55:. 593. 

—— Moncnumezt compose au feuu- 
ge. N, aso e£ 25.,. 

Vg o Wwnífae i0. Comment οἱ faut le 
deesz. V. Si. 

Frxwmr [Sce 6eopnetes: son ac- 
κα. 5.95:6: V. Gaz: V. as. 

— — Canizxxume Le ferment; ses ef- 


es. mur € 6 oie.wrV.lidas. 
a2. tif 
— Ni ον ο 5  CODfbe 
= A-L* ATY 0. τὰς 
Vase Ets. À. 1 ET et ei an- 
* E V occus rat ἱ 
γε lb ον dà Da + Ne πατε. 
D. 
- δν ες ασ τος € runrnecai 
Ime oc. TM SR 
. M 154. - μι 
.. ο Tua fant 
μποτ 24 eu: 
^ ich 
ην DES t ei CIE 
m SIN Si: 


ORIBASE. 


Εετες Purée de fèves; manieres de la 
preparer; son usage; ses propriétés, 
1, 33, 34, 331; V, 173; Vl, 14. 

—— Fanne de fèves; maniere de loi 
faire perdre ses mauvaises qualités; 
ses emplois divers; substances qu'oa 
peut y méler, |. 396, 197. 

Cataplasme de purée de feres; 

modes de préparation; son utilité, 

II. 355. 

torréfices; passent lentement, I, 

s37; V, 15; VI, 27. 

lupine; qualités de la feve elle- 
méme et des rameaux de l'arbre. Il, 
63-. 

——— Graine de fève lupine; amere e 
astnngente, II, 191. 

Επι Du). Son utilité suivant Oribese; 
son róle dans la distribution da sang, 
lil. 35. 

Ειετες De la . Cas où la Πέντε. venant 
compliquer une autre maladie, pest 
étre une cause de guérison, IV, 8i. 


"-. - 
» - 











Cas ou il est utile de donner l 





ljevre aux malades; exemple, IV, 85. 
La fi»vre presene de l'epilepse 


et j«ut en guenr ; exemple de Teu- 





versie Cviique, IV, 85, 56. 
De la fièvre quarte; elle guenrit de 
;4 melancolie, de l'asthme, de h 





je: exemple de ce dernier cas, 
IV. SG. Se. 

Manieres de la zuerir, IV, 87, 88. 
l« mede composé de Galien contre 
ies fiev res quartes, V, 147 et 586. 
ar lente; distinction de deux e* 











re ves de fièvre; l'une guerit l'autre. 
IV. δν. Sg. 

C-m'nent il faut juger l'appan- 
non le l'ictere dans une fièvre, [V.a1. 





TABLE DES MATIERES. 


Fièvaes. Utilité et danger de la dyssen- 
terie en temps de fièvre; pronostic 
qu'il faut tirer des douleurs de la ves- 
sie; eflloresceuces et érésipèle; abcès 
au siege; suppurations internes; tu- 
meur de la rate, IV, 91-03. 





Des fièvres éphémeres; manière 
de les reconnaitre tout d'abord par 
état des urines et le mouvement des 
arteres; gens qui sont sujets à ces 
fièvres, V, 325, 275; VI, 100. 

— Traitement; il diffère suivant l'o- 
rigine de la fièvre; regime varie ,.V, 
299-278; Vl, 100-103. 

qui tiennent à la putréfaction; 





clles naissent sans causes apparentes ; 
état du pouls; sensation de chaleur 
mordante; état des urines, V, 275. 
239: Vl, 102, 103. 

Des fievres. putrides; leur gueri- 





son; emploi de la saignee et des éva- 
cuations; vomissements: substances 
evacuantes; raréfaction du corps; 
emploi d'un vin aqueux et de bains ; 
eau froide, V, 179-281; Vl. 103. 

Des fiévres tierces: causes et ef- 





fets; état du pouls, durée de l'accès ; 
diverses espèces de Πόντος tierces, 
V, 281, 2825; VI, 103, 104. 

Traitement des fievres tierces; 





évacuations el derivations; bains, 
suppression du vin, V, 55», 3523; 
Vl, 104. ον 

Des fievres tierces fausses; traite- 
ment, V, 23841,2355; VI, 104, τοῦ. 
quarte; diaguostic, V, 285; VI, 
105. 

Traitement des fièvres quartes; 











peu de médicaments actifs; lave- 
ments; purgations, V, 285-257; V. 
102, 106. 


695 


Fiëvues. Des fièvres quotidiennes; dia- 
gnostc des fievres quotidiennes; ab- 
sence de frissons; temps que durent 
les accès; sucurs; aspect des urines, 
V, 2843, 388; VI, 106. 

Traitement des fiévres quoti- 





‘ diennes; régime incisif; vomisse- 


ments; laxatifs, V, 385; VI, 106. 
Des fièvres continues; rapport 





entre les fievres continues et les 
fièvres intermittentes; ce que c'est 
cn réalité qu'une fievre continue, V, 
288, 259; Vl, 106, 107. 

Traitement des fievres continucs ; 





emploi de la saignée jusqu'à dé- 
laillance; usage de médicaments éva 
cuants ct d'eau froide, V, 390; VI. 
107. 

Des fievres ardentes; diagnostic, 
V, 290, 291; VI, 107. 


Traitement; nécessité. d'évacuer 








ou d'eteindre les bameurs bilicuses ; 
régime; emploi des bains, V, 291. 
192; VI. 108. 





qui tiennent à uue affectiou érési- 
_pélateuse: traitement de ces fieyres; 
pas de bains; traitement. héroique à 
l'eau froide; médicaments réfrige- 
ranis, V, 297, 293; Vl, 105. 





— Des fievres liectiques; leur ori- 
gine; leurs deux especes; leurs effets ; 
comment on reconnait la [Πόντο hec- 
uque devenue marasme, et par con- 
séquent incurable, V, 293-295; VI, 
105, 109. 

Traitement des fièvres hectiques; 





alimentation: usage de l'eau froide 
ou tout au moins de réfrigérants : 
emploi des bains, V, 395, 296; Vl, 


100. 
Manière de guérir les fièvres 





5b ORIBASE. 


uns listes dz muiecn: fne. Fnvass Levin aqueux peut être admi- 
lans ZD'Buils. $» Tenze dut vaner nistré sans danger pendant la fièvre, 


αυ" μα. 4 «Έσω L5 à B&.V.64^ l. 3io. 

ἐς ——- Aliments utiles à ceux qui ont la 
Faune Macri στ cicmtaceor fievre, I, 184 et suir. 

UL rm É-erc De a Decret ge ——— On combat la fièvre par le mou- 

1c-—HMNHDeL. DONS € vnl pie vement passif (voy. ce mot); es- 


(o Σο τος τσ. V. SSSR peces de mouvements passifs qu'il 
Can : sumen: vor Seeemte- faut lui appliquer (voy. Lrrrzng, Lir 
τμ cena à bec. «πες καυπις: SUSPENDU, CHAISE, Chan à Bras). ], 











TD HS: À C031073 57. ICOCTOS- 320. 321. 

sent à uM VGA. «δε. Emploi de la friction pendant 
Li Di M LT PR esee pen- les fièvres: moment qu'il faut choi 

Zhlc H leuc). TERSUENMS à UNE: sir; ses effets: signes favorables 

IpeiDciieesp1lI. ns fnimÓes V. 634. prouvant le bon effet. des frictions, 


TES l. 197-5399. 501, 502. 
DM CRD". τσ que De labondance de bie jaune 


























Duc $8 Chu στο δι τος de la dans la fiere. VI, 128. 
bot ο ο νο TEEN: Maniere d'arréter la sueur peo- 

emen I) duis. — L$ OR Tarbes: dant la fire, Vl, 127. 
επανω α Ὁ ocii-cl- Moment de la fièvre pendant ke- 
cut MY. x zEWS: re  quell:saismeeconvient. I}, £2 etsuir. 
rane  iTaaàemeic πλ ο δι οκ πο Cas ou un lavement ácre pest 
He où c s Ie  ChA IRIS - milacr la «αἰσπές pendant les 
Hs com am cms Mosi f Zues auxquels on recon- 
ο. «τὰ quon peut l'emplover, Il. 

— -.— Vs t -—- Ufo ος ^ δν S07. δι. 

mo c.m rgo UY Loo περ - Tra. meut. des. fièvres par les 
to HIS 009 Dorm om p-rastions: cas οὗ elles conviennent 
jun os ο, V. ro. mé: que ia saiznee; ingredients 
Su faut empluver de preference; 
ο κ 9f cS. πο ἵνα ντο GAC— proton d'un emplátre sur Thy 
v om om ffc LM pocenor ; emplei des suppositoires; 
MESE tao TR ifTkSÉe n:wlicaments internes; lavements. 
T à ments: moment de la fievre où 
tnn i77 TT eoo mero purger o vov. Ενριτεξ. 
ec ο ους à. SorPoMTOIRE. MERCCRIALE, Coto- 

ts. dcus V tems Ger . d]. 270-723. 
e 0.8 a inflammation wieiente; l'eau 
Vo So Sor a^ i $e ede convient; autres cas où elle 


TP ASS p^ LEP ie aec Contient pas. |. 320, 321. 


TABLE DES MATIERES. 


Fièvre ardente; Antyllus recommande 
l'administration de l'eau froide, 1, 
414. 415. 

üerce; cas où Galien la traitait 

par une purgation, II, 75, 76. 

continue; moment où il faut em- 
ployer la saignée, lI, 43, 41. 

Fiouxs (Des). Propriétés des figues 
fraiches et des figues sèches; leur 








action sur les visceres, I, 48-50. 





Qualités nutritives des figues; 
leur usage ancien comme aliment 
pour les athlètes (voy. PvrHAGOnE). 
I. 50, 51. 

—— Leurs qualités, I, 212; V, 164; 
Vl, ιό. 

sèches et vertes, 1, 216, 217, 

332; V. 166, 192, 173; Vl, 15, 

16, 21. 

Propriétés détersives des ligues; 








leur action sur les néphrétiques, οἱ 
action des figues sèches sur les reins, 
I. 334; V. 1353; VI, 25. 

seches et vertes, nuisibles au foie 
et à la rate, 1,336; V, 174, 1355 
VI, 16, 17. 

fraiches et sèches, passent facile- 
ment, 1, 342; lI, 669; V, 177; VI, 
3o. 











Cataplasme aux figues; difle- 
rentes manières de le préparer; son 
usage et ses vertus, II, 353-355. 





Substances qu'il faut y ajouter, 
V, 43, 44, 125, 126, N32, 867, 
868. 


Médicament composé aux figues, 





contre la dysseaterie et la colique, 
V, 149 et 887. 
de figuiers sauvages; leurs pro- 





priétés; emploi du bois de figuier; 
son aclion, ΠΠ, 690; V, 638. 


697 


Ficuzs. Propriétés des figues sèches ; ma- 
nière de les préparer en boisson, II, 
689, 690; V, 638; V1, 507. 508. 

Cataplasme aux figues; maniere 
de le préparer, III, 554, 555; V, 
372, 373; VI, 161. 

FiGuEs. Protubérances qui se dévelop- 





pent au menton; remèdes indiqués, 
V, 148, 735; V1, 249. 571. 


Nature de cette excroissauce, 





médicaments propres à amener «a 

chute, V. 385, 388; VI, 183. 

Remédes contre les figues, V, 
390; VI, 185, 186. 

ΕιουΙΕΝ (Suc de). Son usage dans la 





cuisine antique, I, 617. 
Cataplasme au suc de figuier sau- 





vage ; utile contre les piqüres de scor- 
pions, Il, 366. 

FittLEs (Du régime des). Epoque à la- 
quelle id faut les marier; différences 
entre leur ancienne maniere de vivre 
et leur régime au temps de Rufus; 
dangers qu'il y a tant à häter le ma- 
riage qu'à le retarder; nécessité d'y 
remédier par le régime, III, 82, 83. 

Régime des filles avant οἱ au 





moment de la puberté; à cette épo- 
que, il faut retarder autant que pos- 
sible l'action de la nature ; moyeus 
à employer; boissons avant et apres 
la puberté, 1, 84, 85. 

Fires. Emploi de filtres pour puri- 
fier l'eau, I, 337. 

Leur usage dans Jlantiquité; 





mots qui servent à les désigner; 
filtres en toile, eu jonc; leur forme, 
I. 633-637. 

FissunEs nu GRÂXE (Des). Cas où il est 
nécessaire de proceder à la perfora- 
tion du cránc; position à donner au 


ORIBASE. 


iasaor juh.1 ioqperauen. place attaquée : os, muscle, etc., par la 
ne inae. Ὦ 195. 156. nature du liquide, Ill, 613-615. 
Paie IS CNE  Mansre de prati- - FisrULES. Traitement chirurgical des (is- 
Ji a pencanamm:n au mewn de tules; ouverture de la fistule suivant 
arcc: mecbode pour arréter l'hé- qu'elle est tortueuse, droite ou pro- 
Ur rev: à prendre pour fonde. IIl, 615, 616. 
Traitement chirurgical des fis- 
à tules; cas où la fistule a pénétré jus 
Vire 3e peip coe lexcinon —— qu'à l'os et méme jusqu'à la moelle; 


y 


nf τω SCT ngneninee.1V. 157. 








ó- m. σεν δουν à prendre pour nécessite d'exciser toutes les parties 
rt nus x3c 27e νε cenvean, [V 15% malades, IlI, 616. 618. 


EE —— — Cas où l'un des grands os des 
——— Munere ὁδνιε 1o une for membres cst attaque; maniere d'en 
$oce S 'ecacrers jes bond* de l'oo- faire l'excision, IIl, 618-620. 
Traitement chirurgical des fis- 
OM uev et 2€ Gañen. IN, 160- tue: de: differentes parties du corps: 


επι axes: ave d'Archibins. 








.. humerus. articulations, femur, ver- 
fecrmsn à padre pendant tebres. côte, avant-bras, aisselle, 
venin juni  Βννασο est voi- sine. omoplate, Ill, 620-672. 


os oL] sn ων. IN. ie. 





Des hstules qui aboutissent à une 
us Este ce 8 tete: 1usMTO- vrine ou à une artère: manière de 
mol SL nio miser: medics- ies traiter, Hi, 616. 627. 

Des fistules qui peuvent étre 





Ες jo GUBRALíPESÁG Ca 00b ec 














ea] QM ul Σω 2 EE c$ nece traïess par des medicaments; em 
NE Uc. NM pistes et substances à employer, 
(Pozo vi ces 99: oA Bee IH. 5535, n56. 
eco oi. us πε m CN =, Medicaments divers. contre le 
-. tu s, THE, 637, 638. 
E e στ ντ στ oc Tratemert des fistules à. laide 
Um dE uses de fil: maniere νο les dispo 
"Ie c0. ec it $VLaAbR «7: temps quelles doivent rester 
SON Se s 0L es. dans :a fi-tule; avantazes et desavan 
EE 7 seo panno ues ἐς ce male de traitement, lll. 
ouo 1 a0 tas "IS RSNS30. 
Va ss. uS Do ant at Iffiereutes espèces de fistules: 
DONS OO Un LU à DEDN traitement en zeneral; médicaments 
SE EE cwnpees, VE. 312. 313. 
——— Vadicameut simple contre les li- 
rs RE στ iles Ες 300,600: V. 556: M rot. 
Ve os tu moz ——— Ναοί compose contre les 


ts aT s s 13 ubi 07 — | nanc fi-tules . V. 3-6; VI. 171 T3. 


TABLE DES MATIÈRES. 


FisruLEs. Collyres divers contre les fis- 
tules, IV, 614, 615. 

urinaire; ses causes; elle est 
incurable, IV, 466. 

FLicuzs (Du poisou des). Moyens de 
le reconnaitre, ses effets et médica- 
ments à employer, IV, 628. 

Frérax (Du). Ses qualités, I, 132. 

Εικτο (Des). Leurs qualités, I, 130, 
131. 

FLiusuns 8LANCHES (Des). Causes de 
cette affection; ses différentes es- 
péces; traitement desséchant; pur- 
gation générale; principaux médica- 
ments à employer, V, 273, 374; 
VI, 620,621. 

FLox (Du) des femmes; ses causes; ses 
deux espèces; symptômes οἱ signes 
concomitants; traitement à em- 
ployer, IV, 636 et 656; VI, 353. 
354. 

utérin; ses effets bons et mau- 

vais, IV, 96. 

Ses causes, sa nature, ses diffé- 











rentes espèces; cas où il y a ulcéra- 
tion; remèdes à employer pour gué- 
nr l'ulcére, V, 540, 541; Vl, 353, 
354, 363, 364. 

——— Médicaments simples, V, 541; 
VI, 364. 

—— Emplâtre recommande, VI, 526. 

Fiuxiox (De la) Définition de ce 
terme; affections auxquelles on peut 
l'appliquer, ΠΠ, 543, 544; V, 367; 
VI, 163. 

Traitement qu'il faut employer 

en cas de fluxion, [lI, 541, 545: V. 

367, 368; VI, 163. 164. 


—— Médicaments qu'il faut employer 





quand la fluxion est accompaguée 
d'une grande douleur; usage des 

















699 


scarifications, III, 545-547; V, 368, 
369; VI, 168, 169. 

FLuxionxaine (De la diathèse). Ses 
causes probables; ses conséquences; 
parties du corps qui y sont les plus 
sujettes; influence du tempérament 
sur sa production, Ill, 538, 539. 

Traitement de la diathése; 1! 

faut le modifier suivant les sujets, et 

la nature du sang qui afflue, lll, 

539, 540. 

Traitement à employer; il faut 

prendre garde de transformer la tu- 

meur en une tumeur squirrcuse ; 
quantité variable de résidus auxquels 

elle donue lieu, IIT, 541-543. 

Tumeurs qui proviennent dans 
la diathése fluxionnaire; leur traite- 
ment (voy. TowEuns!, III, 55: et 
suiv. ; V, 369 et suiv. ; VI, 164 et suiv. 

Fogrus (De la formation du). Ce que 
devient le sperme dans la matrice; 
formation de la membrane appelée 
chorton, ILE, 71-74. 

Formation et utilité de la mem- 

brane allantoide, et utilité. de la 

membrane dite amnios; sa forma- 

tion, III, 74-76. 

Position du fœtus dans le cho- 

rion; il flotte sur les eaux qui y sont 

contenues, lil, 76, 77. 





De la configuration du fœtus; 
moment où il commence à être di- 
visé en parties, suivant Athenée, 
Dioclés et Empédocle, Ill, 78, 79. 
Place du fœtus mále et du fœtus 
femelle dans l'uterus; comment on 





peut reconnaitre le sexe du fœtus 
peudaut la gestation ; opinions d'Ilip- 
pocrate et de Galien à ce sujet, III, 
58. 59. 


^W ORIBASE 


τα - et mus αἱ ac et sum Ε τε Defadammabem du [πο ma 
t- LUI ιν» “ANS Os uvre [em recemmatre La nature et 
D. . le «i τα που. HILL v sepe. VI. .95- 
Cuve a C^ νι ωπασνα de Mierooas du fonc sans ὥσπο: 
Crow I τς ιν πάσεπνεΏσα . V. 197. 195: VI. 3og. 
——— ie 1 mus i* «nr Boe -- DIRE 
Yep apo: à ju GInn- τα oie Swnrre dc joe: rscerable quand 
e$ cATIS 1 cumune camps. 24x 1 εμας cczlomse. V. &g*: Vl. 510. 
-mune à πο Def JAMES Source da íwe- :d est incaorahke 
net ον σπα ID da ai duc £ τα tems trescourt; meds 
—— — Mene mu Rec # jeu -mmers eficaces quand is malade 
Joc: au — a us ^t jrme à mp. Y. 302. 203: Vl, 














τα παν à ευ. 2.3. 
τας Zn an cus ας 5 τα: πε ------ Lfrerres derses da fou: pr- 
πως DTo:it.i.o. cuam Deunedes pour chacune d'elles: 
ντι ων 22: 2:146: Gil names caos. V. 193-300: 
Uur-- RIT Gi oco o πας: μα Y. ὅτι ὅσα. 
Paene cuc Se. V. 19%: M. 
ὃν ia. 
—— Time de à  IDEIEbSAHTCILAIHER DL le ib üchese dm fie: c'est h 
Tec Sn ως s uut τς Dai. ην be cese bows les allectims 
^ ac.Manl UL m HAL n στη ue cec των: saûdes deene de 





D) καὶ αι 1 e iQ S nnet ο n 











-croc omn À Ars ces Yee CP τρ V. o0. 301: Vl. 
- e 8. cl “hs * δι dur ι ι : .4 
. oce QU ὃν ——— οι I σι ££ TD) CAS 


— stt TU Goece [d ab SAUT rte 0 CIS T£ em coMW'7€ t9gles le 


T -.7 TREE προς Lee CRC =. “en, AE 254-352. 
—— - nets es ege] LI L—— (26 IL es, TE:sment ο )me 
une Guise + Detto QumREDOM ασ. ootetare. 
G7 0m coo Ll Cn top abs. 20 lalp.xiei eecartoes 
2.) DewmlmM feclknt occae 
—— IX LLL MOSAD. DEO D ae $ egre pf mie 
ec De, + en e TMB&ES D προς mere Le Serve ΠΠ. 

.. tite D ain Ux - lt 


SÉ ο ο Terres par des 


,» , - "4 , RD AIT Me SU Me. 23. iV. CRE 


L. 
κ 
"t 
t 

LS 
Ci 


CE CE —— Vi: Sco dE fae. V. 


P vt - d - = νε, 1 pe 


TABLE DES MATIÈRES. 


Fois. Le vin sucre aggrave les maladies 
du foie, I, 342. 

La boisson aux coings remédie à 

l'humidité excessive du foie, [, 383. 

Action détersive de l'oxymel sur 








le foie, I, 392. 

Le malade doit se coucher sur le 
côté droit, I, 438. 

Fork (Du). Ses propriètés alimentaires; 
ce qu'on appelle le foie sycoton; ses 
qualités, I, 102, 103. 

D'une digestion lente, I, 237; V. 








1755 VI, 27. 

—— Usage des foies gras dans l'anti- 
quité; manière d'en augmenter lc 
volume, I, 587, 588. 

FowEvrATIONs (Des). Effets qu'elles 
produisent; fomentations humides 
et fomentations sèches; fomentations 
irritantes οἱ non irritantes; règles à 
suivre, ll, 323, 3214; V, 4o, 830, 
831. 

Cas où les fomentations peuvent 
être dangereuses; cas où leur emploi 
est utile, If, 324-326; V, 41, 831. 

Fomcrioss DiRECTRIGES (Des). Défini- 
tion de cette expression; application 
de leur observation au cerveau pour 
reconnaitre sa conformation boune 





ou mauvaise, III, 305, 206. 

naturelles, III, 26 et suiv. 

Force altérative (De la). Son action 
produit la digestion et la sanguifica- 
tion, III, 3o. 

assimilatrice (De la). Qu'est-ce? 








Le sperme ou la nature? Discussion 
à ce sujet, III, 29, 3o. 

Foncgs naturelles (Des), IIl, 26 et 
suiv. 

nutritive et plastique, Ill, 27. 





FonwaTivx (De la). Fonction naturelle; 


701 


se compose d'altération et de confi- 
guration; explication de ces termes; 
la matière doit subir l'action de la 
force plastique, III, 26, 27. 
Fonwicaimes (Des). Leur place; leurs 
espèces; opération à faire, IV, 21. 
Remédes contre les formicaires, 
IV, 621, 622; V, 389, 390; VI. 
185. | 
FonririaNTs (Médicaments), V, 6o. 
Fosses. Emploi de fosses pour purifier’ 





l'eau; manière de l'y conserver pen- 
dant longtemps, 1, 337, 338. 

Fovc£ns (De la). Ses propriétés; fou- 
gere màle οἱ fougère femelle, II, 
678; V, 633; VI, 498. 

FovcEnorx (De la). Purgative, II, 113; 
V, 25, 817,818. 

Ses propriétés dominantes, Il, 
677. 

Εοῦπ (De la terre à). Ses qualités, Il, 
706. 


Fours des anciens; note sur leur cons- 





truction et leur usage, I, 563. 
Fracrures (Des). But du traitement 
des fractures; réunir les parties frac- 
turées par l'intermédiaire du cal, 
IV, 102. 
Le traitement des fractures s'o- 





pere de quatre façdns, IV, 102. 





Extension; manière d'y procé- 
der; danger à craindre; nécessite de 
recourir à la double extension, IV, 
102-101. . 

Motnent où il faut recourir à l'ex- 





tension; dangers que présente l'ex- 
tension exagérée, surtout chez les 
adultes; dangers moindres chez les 
femmes et les eunuques, IV, 104. 
102. 

Coaptation ; maniere de la rendre 





702 


définitive; application des bandes; 
rezles à ce sujet; maniere de régler 
la compression, IV. 105-107. 
FawrtnEs Medicaments à employer 
pou: empecher l'inflammation dans 
| les "-ctures: cerat et vin. (vov. ces 
moe — 12405592 du traitement or- 
ien ie zar Bpcrerate. IV, 11523118. 


ts. bandes contre les 


Um» mure — Vis. Basras 


ττοιυι 





——— .w» 2 cnnpeeewes pour Îles 
NT c umma wes completent 
NC ο πιο, “2 où elle peu- 


ον ον Ac engéessees, IV. ia. 


—— "-—:m m :1 faut donner au ma- 
m ο cm de fracture:- maniere 
rwr le talon et les autres mem- 


c. 9.122, 123. 





*-«uon du patient; emploi du 
gusome οἱ d'oreillers; opinion 


4 


r Hippocrate à 


124. 


ce sujet, IV, 123, 





Nécessité de bien conserver la po- 
sition. naturelle du membre blessé; 
position normale pour le bras et pour 
la jambe, IV, 195, 126. 





Époque où il faut lever l'appa- 
reil; soins à prendre à ce moment; 
moment où il faut commencer à em- 
ployer les attelles, IV, 127. 





Précautions qu'il faut prendre 
pendant la formation du cal: ma- 
nicres de la favoriser, IV, 130-133. 





Tumeurs qui apparaissent pen- 
dant le traitement des fractures; ma- 
niere de les faire disparaître; dissen- 
timents des medecins à ce sujet, IV, 
133, 134. 

—— Traitement des fractures compli- 
quées de plaies; affusions; dangers 


ORIBASE. 


que la pourriture fsit courir; médi- 
caments à employer, IV, 134 , 135. 

Fnacrones. Comment on peut prévoir 
qu'une partie de l'os atteint doit tom- 
ber; sensations du malade; aspect de 
la plaie, IV, 135, 136. 


—— — Emploi du vin dans les affusions, 


IV, 1363138. 

Temps que doivent durer les af- 
fusions de vin suivant Galien; ορί- 
nion d'Hippocrate à ce sujet, IV. 
138. 

——— Cas où des esquilles d'os sont ex- 
pulsées naturellement; emploi de la 
scie, IV, 138, 139. 

—— Cas où la coaptation a été mal 
faute: manière de réparer l'erreur 
ceemise , IV, 140. 

——— Médicaments composés contre les 
fractures, V, 113, 856 et 858. 

Fracos κισέπετχ (Du). Son tempére- 
ment. IH. 61”. 

FRASKENIE POCDREUSE { De la). Purgatf, 
IH. 114. 

FRÉNESIE De la^. Ses causes: ses ef- 





fets; traitement à employer, VI. 203, 
201. 

Fn£sErIQUES. Leur position dans le lit, 
l, 437. 

Fricrioxs (Des. Leur utilité et leur 
emploi ; nécessité de se les faire soi- 
même, IlI, 172, 173. 

——— De la friction préparatoire: son 
but; résultat qu'il faut en attendre, 
V. 3 et Soi. 

Nécessité de lui faire préceder 

l'exercice; maniere d'y procéder; 





friction avec un linge, puis avec de 
l'huile; effets de la friction; maniere 
de frictionner suivant l'âge et le 
tempérament, l, 470-472. 


TABLE DES MATIÈRES. 


Faicrioss (Ώο»). Il ne faut pas que la 
friction soit trop rude chez le jeune 
homme; theorie de la friction; con- 
ditions auxquelles doit répondre la 
chambre où on la fait, I, 472. 173. 





employée à la suite de l'exer- 
cice (apothérapie); manière de pra- 
tiquer la friction: utilité de l'huile 
dans la friction, 1, 453,481. 

Friction avec les bandes; ma- 





niére de la combiner avec la friction 
ordinaire, [, 485, 486. 
Étude de la quantite et de la qua- 





lite de la friction; distinction entre 
la friction préparatoire et la friction 
apothérapeutique ; distinction de si 
espèces de frictions suivant leurs ef- 
fets, 1, 457-459. 


De la friction modérée, rude οἱ 





douce, I, 489, 190. 





Théorie de la friction d'apres Ilip- 
pocrate; classification ct tableau de 
ses effets, I. 490-192. 

Effets différents de la friction du 
matin ou du soir. — Voy. ces mots. 








employées comme moyen curatif; 
moment où il faut en user pen- 
dant la fiévre; symptómes bons οἱ 
mauvais; manière de pratiquer la 
friction sur les differents individus, 
[, 496-500. 

——— Symptômes qui prouvent que 
l'emploi de la friction a été utile au 
malade, 1, 500, 501. 

Cas où il faut suspendre les fric- 





tions, 1, 501. 





Moyen de reconnaitre les cas où 
les fricuons auraient été employées à 
contre-temps, I, 502, 503. 

employees contre le sommeil, I, 


446. 





703 


Fiucrioss (Des). Effets de la friction; 
comment il faut la varier suivant le re- 
sultatqu'on en attend , V, 7, 804, 805. 





Médicaments qu'on emploie dans 
les fictions pour guérir les maladies 
de peau, lI, 429, 430. 

Ingredients qu'on emploie dans 
les frictions, effets qu'on en attend, 
II, 429. 48o. 

Fnicrpaniuu. (Du). Sens de cette ex- 
pression, II, 871. 

Fnissos (Du). Cas où le frisson n'est 
pas suivi de chaleur; ses causes; mé- 
dicaments réchauffants, V, 421; VI, 


224. 





Fnoin. Sensation produite par l'ap- 
proche des corps froids, analogue à 
celle que produit la présence des 
corps chauds; différe avec le degré 
de froid, 11, 499, 500. 

Médicament contre le froid, indi- 

qué par Galien, V, 123 ct 866. 

Distinction de quatre degrés de 








froid dans les médicaments simples, 
II, 197. 498. 
Des tempéraments froids ; ils sont 





de trois espèces; traitement et ré- 
gime qui convient à chacun d'eux, 
V, 261, 262; VI, 89. 9o. 
FnowacEs (Des). Leurs différentes es- 
peces et leurs propriétés compara- 
tives; maniere de distinguer les fro- 
mages de diverse qualité, I, 163, 164. 





Maniére. dont le fromage sc 
forme; qualités des diverses espèces 
de fromages, Il, 724, 725. 





fraichement salés; leurs proprie- 
tes, II, 497. 
Le fromage nouveau avec du miel 





passe facilement, [, 242; V. 177; 
VI. 3o. 


704 


Frowace. Le fromage vieux est échauf- 
fant, 1, 249: V, 181; VI, 35. 

employé comme assaisonnement, 
I, 276. 

Εκονεντς. Propriétés des diverses es- 
pèces de froments, quantité de subs- 





tance alimentaire que chacune four- 
nit, I, 5, 6. 
Propriétés nutritives du froment; 





diverses espères de froments; quali- 
tes de chacune d'elles, I, 10, 11. 
Sols propres et contraires à la 





culture du froment; influence des 
lieux, de la saison, de la tempéra- 
ture, de la duree de conservation sur 
les qualités du froment, I, 11-14. 
—— bouilli, I. 16. 
——— Douillie de froment au lait; ses 
propriétés, 1, 31, 22. 





Propriétés du froment; de l'ami- 
don fait avec le froment; du cata- 
plasme de pain de froment, II, 678 ; 
V, 633; VI, 499. 


torrelié et écrasé; convient aux 





gens faibles, Γ ^51. 

Pain. de froment; échauffaut, |. 
49; ViSo; NI, 31. 

— Cataplasme de farine de fro- 





meut; son utilité dans le traitement 
des abces, HT. 596, 227. 

Frost Du. Traitement chirurgical 
des abces du front, Ill, οτι. 

- Colobome du front: opération à 

faire, IV, 57. 

Fruits. Manière d'en eprouver la. qua- 
hte, l. 4. 


astringents: leur action differente 





suivant qu'on le prend avant. ou 
apres le repas, I, 175, 1706. 

——— avant des proprietes attenuantes , 
Γ της Voiron VIL 5. 


ORIBASE. 


Fnurrs d'été; manière de les manger, 1, 
238, 239; V, 126; VI, 28. 

refroidissants, I, 250, 351; V, 

181; VI, 35. 

humectants , I, 254; V, 183, VI, 








37. 





qu'on peut donner aux malades, 
I, 286. 

—— Médicament composé au suc des 
fruits; recette, V, 796, 797. 

FuuamoLEs (Des). Leur emploi dans 
l'antiquité et au moyen âge; traités 
francais et latins sur ce sujet, Π, 
891, 895. 

FuuErERRE (De la). Qualités et action 
de cette graine, II, 639, 640, 64; 
V, 616; Vl, 448. 

ácre, amère et astringente, Il, 

492. 


vrillée; détersive, incisive et as 








tringente, IT, 491. 

FuwiGaTions (Des). Malades auxquels 
clles sont utiles; moment où l'on 
peut les employer; manière d'y pro- 
ceder, H, 186, 185. 

On emploie les fumigations pour 





Certaines maladies des femmes; ma- 
niere de procéder aux fumigations 
suivant que la malade peut ou ne 
peut pas s'asseoir; recettes de fumi- 


gations, Il, 194, 425. 





Maniere de pratiquer les fumiga- 
tions en cas de chute de l'utérus, d'e- 
pilepsie, d'asthme, II, 426. 425. 

FrnowcLEs {Des\. Leurs causes; leurs 
différentes espèces; médicaments à 
employer. IL, 673, 673; V. 3%6; 
VI, 183. 

Recettes diverses coutre les fu- 

roncles, Π{, 671,633; V. 388; Vl. 

183. 151. 





TABLE DES MATIÈRES. 


GaiLLgT (Du). Ses propriétés, lI, 624. 

GaLATrIE. Excision. de l'utérus des 
truies pratiquée dans ce pays, III, 
377. 

Ellébore de Galatie; ses qualités 
et son aspect extérieur, II, 155-157. 

GALAxIAS, nom d'un poisson fort es- 
timé des Romains, l, 1 17. 

Garsasuu (Du). Ses propriétés, II, 
699; V, 78, 79. 640; VI, 476. 

Manière de le faire cuire, V, 
93, 94. 

GaL&wz (De la). Ses propriétés, Il, 718. 

Manière de la préparer, V, 81, 











88. 
GALIEN. Ses écrits servent à Oribase 
poor sa Collection médicale, I, 1. 
Éloge de Galien, I, 2. 
Extraits de Galien, [, 3 οἱ suiv. 








16,25-27, 51, 74. 159 et suiv. 169 
et suiv. 173 et suiv. 186, 256, Jo6 
et suiv. 338 et suiv. 356, 358, 360- 
363, 371 et suiv. 391 ct suiv. 439 
et suiv. 464 οἱ suiv. 536 ct suiv.; IT, 
1 et suiv. 51 et suiv. 57, 73 et suiv. 
184 et suiv. 191 οἱ suiv. 264 et 
suiv. 281 et suiv. 293 οἱ suiv. 300, 
323 et suiv. 369 οἱ suiv. 390 et 
suiv. 470 el suiv. 473 οἱ suiv. 555 
et suiv. 567 ct suiv. 569 et suiv. 
574 et suiv. 579 et suiv. 591 οἱ suiv. 
600-602, 723 et suiv.; Π, 1 οἱ 
suiv. 26 et suiv. Áo et suiv. 71 et 
suiv. 95 et suiv. 109 et suiv. 113 et 
suiv. 134 et suiv. 193 οἱ suiv. 273 
et suiv. 392 et suiv. 531 et suiv. 
538 et suiv. 59: οἱ suiv. 640 et suiv. 
649 et suiv. 655 et suiv.; IV, | et 


τι. 


G 


suiv. 44, 45, 59 et suiv. 102 et suiv. 
176 et suiv. 209 et suiv. 270 et suiv. 
354 et suiv. 459 et suiv. 499 et suiv. 
319 et suiv. 520 et suiv.; V, 19 et 
suiv. 32 et suiv. 39, 4o et suiv. 51, 
225 et suiv. 235 et suiv. 303 et suiv. 
312, 319, 322 et suiv. 365, 367, 
370 et suiv. 384, 385, 406 et suiv. 
A16 et suiv. 440 et suiv. 449 et suiv. 
448, 451. 462 et suiv. 466 et suiv. 
471 et suiv. 473 et suiv. 484 et 
suiv. 49ο et suiv. 494 et suiv. 502 
et suiv. 508 et suiv. 520, 548 et 
suiv. 801 et suiv. 808 et suiv. 815, 
816, 830 et suiv. 837, 838; VI, 
73 et suiv. 112, 113, 115, 133 et 
suiv. 161, 163, 165, 165, 178, 
179, 209, 210, 221 et suiv. 248 et 
suiv. 254, 256, 268 et suiv. 271- 
293, 239 et suiv. 280 et suiv. 284 
et suiv. 293 et suiv. 298 et suiv. 30g 
et suiv. 314 et suiv. 323 et suiv. 
335, 388 et suiv. 

GaLiEN. Comment Galien mettait en pra- 
tique les principes de la révulsion, 
II. 194, 195. 

Expériences de Galien sur l'effi- 

cacité des affusions de vin dans les 

fractures, IV, 137, 138. 

Opinion de Galien sur l'emploi 

du diacode, I, 376. 

Médicament dit de Galien, contre 


l'inflammation de l'orifice de l'esto- 











mac; sa composition, V, 121. 123, 

865. 

Purgatif amer de Galien, V, 150, 
131, 792. 889. 

Garrg (De la noix de). Sa composi- 


45 





706 


ton; ces qualités; noix de galle 
verte et noix de salle jaune; leur 
action «ur le corps, I. 657. 648; V, 
Bios Vl. 153. 
tanins Du. Cas où il est doulou- 
rem; zanzlion du carpe; maniere 
Ae. faire cesser la douleur, IV, 15. 
. ——— Nature de cette tumeur, IV, 15, 
Q6. 
- - Traitement de cette tumeur à la 
tete s tau front; incisinn à faire, IV. 
πλ. 
- aus jambes et au carpe: traite- 
ent à suivre; emploi du plomb. 
us: V. qu: VE. 156, 487. 
Médicament: prepare. pour dis- 
wudre les ganglinns tuméfies. IV. 
‘an. Du t. 
νενώδεν . De la. Definition de cr 
mx: dancer que cet accident fait 
.unr au malade ; differences entre b 
saone et le <phacrle. HI. 619. 
Sri V το. Tuc VE. 1652, 166. 
— σον σος de να snvrene: «ἱ- 
nature. 


PC CS | 


st. LE 


D. MT et. ds 


euo eo nues, HE 845 


α 
7o c. cA τν 


CU τσ 


Ut = 


ORIBASE. 


Gaxrs. Usage des gants dans l'antiquite 
pour les artisans; textes à l'appui, ], 
657, 658. 

G*nascE (De la racine de). Ses quali- 
tés, H, 634. 

GARD&-AISE (Du). Maniere de f'etablir; 
son emploi, IV. 318, 319. 

GancanisuE. (Du). Ses qualités et ses 
defauts , I, 414. 

Ganos (Du). Son usage et «a confection 
dans l'antiquite, 1, 568, 569. 

Gireaux frits. Maniére de les préparer; 
leurs proprietes , Í, 18, 19. 

au miel; gâteaux d'itrie au miel; 





leurs proprietes, 1, 19-21. 

Resserrent le ventre, f. 348; V. 

vo; Vl, 34. 

purgatif; recette, V, 151, 889. 

GarnLIER ( De la graine Je). Ses pro- 
prietés anaphrodisiaques. 1, 43. 44; 
l1. 605; V. 395. 599; VI, 425. 416. 

—— Origine du nom grec du gattiher; 
action à l'etat sec et à l'état naturel, 
VI. 126. 

Gures Resmne des . Favorise la per 
p. otn, Π. 575. 


Git Lots. Suppertent difBcilement les 








{uwemect. acres. ll. »13. 


Oazuent . Recette. V, 142 et 





δις 


QU REX Vin, d. 3i; 355, 6057 αἱ 
RES 

Cur fw. . Accumulation dc gaz dans 
24 OC: ses causes; chaleur trop 

abs: coedlieaments à employer, V. 

$2298) M. , 3-295. 

——— Fri 7 medes à eruplever. 
IN =). 772 

avc τε- De. F'atuies des gencives: 

ie lee traster; cas où id faut 


Ir ‘ent IN 6:- 


Cle 
. 


ve” 


TABLE DES MATIÈRES. 


Gencives. Inflammation des gencives; 
remèdes, IV, 547. 
Autres médicaments contre l'in- 





(lammation et la corrosion des gen- 
cives, IV, 547. 





Medicament« composés contre les 
gencives saignantes, IV, 547. 





Affections des gencives; inflam- 
mation, flux, corrosion; onctions et 
fomentations diverses; emploi de 
l'huile de lentisque pure, V. 741, 
249; Vl, 581, 582. 

sanguinolentes; onctions et re- 
medes recommandés. V, 745; VI, 
382, 583. 

Des ulcéres venus sur les gen- 








cives; il faut recourir à l'incision et 
méme à l'ablation d'une partie de 
l'on atteint, VI, 592. 

GéxératTecr (De l'acte). Traitement 
qu'il faut suivre avant de s'y livrer; 
état moral et etat physique; in- 
fluence de l'état de santé du père, 
au moment de la génération. sur les 
enfants qu'il engendre; régime qu'il 
doit suivre; regime de la femme; il 
faut espacer les differentes. concep- 
tions, ÎLE, 107-109. 





Que, dans l'acte sénerateur, le 
membre viril de moyenne grandeur 
n'atteint pas l'orifice de l'utérus, HI, 
382. — Voy. Coir. 

Grx£T ANTHOCLADE (Du). Ses qualités, 
ll, 618, 619; V. 604; VI, 438. 


——- Sa couleur; son odeur, V, 70. 





astringent et ácre, Il, 490. 





d'Espagne; qualités des fruits οἱ 
du sac des rameaux de cette plante. 
Il, 688. 

GENÉVRIER (Du). Qualités de ses fruits 
et de la plante en general, Il. 617. 


707 


GENÉVRIER (Baies de). Leurs propriétés, 
I, 59, 23385 V, 131; VI, 22. 

——- Leur action sur le foie et les 
reins, I, 3345 V, 173, 1745; VI, 25. 

Échauffantes, 1, 149: V. 180; 
VI, 34. 

Gexiries (Des parties). Ulcéres des 
parties génitales; manière de les 
guérir; emploi  d'affusions: 
ments, V, 391, 393: VI, 188. 


Enumeration de quelques re- 





lini- 





medes composés, IV, 6ο”. 
GENoc (Du). Muscles qui meuvent l'ar- 
ticulation du genou; leur action sur 
la jambe et la cuisse, III, 474-477. 
——- Luxations du genou; elles sont 
de trois espéces; méthode de réduc- 
tion par la machine, IV, 398. 





Emploi du banc d'Hippocrate 
pour les réduire, IV, 455, 456. 

GEsourLLET. Ses propriétés, Il, 495. 

—— Son goût; son usage, II, 646. 

GEXTIANE (De la racine de). Ses quali- 
tes, Il, 625. 

G&n4viIUM (Médicament au). Ses usa- 
ges; recettes, V, 100, 101, 853. 
GEnw ANDREE aquatique . ll, 496. 687; 

V, 635; VI, 506. 
lucide; ses propriétés, Il, 699. 





700. 
GessEs (Des). Leurs propriétés; mode 
de préparation, [. 34, 39. 





chiches; en quoi elles different 
des gosses ordinaires; leurs proprie- 
tes, 1, 39. 

—— Purée de gesses chiches; ses 
mauvaises qualités, I, 29%. 





à fleurs jaunâtres; leurs proprie- 
tes; maniere de les accommoder, !, 
37. 34. 


Grsrarios i De. la}. Elle dure le temps 


45. 


708 


qu'il faut pour l'évolution complète 
du fetus; elle cesse quand la force 
expulsive succède à la force réten- 
trice, III, 57, 58. 

GEsTATION. Comment on peut en cal- 
culer la durée; expériences et obser- 
vations de Galien à ce sujet, III, 61, 
62. 

GESTICULATIOx (De la). Ses effets; per- 
sonnes et cas auxquels elle convient. 
[, 526. 

GixcENu BRE (De la racine de). Son ac- 
tion comparée à celle du poivre; sa 
nature; son emploi, IT, 635, 636. 

Gixémiux (Du). Ses propriétés, I, 81, 
82. 

Manière de l'appréter, I, 227; ll, 
625; V, 170; Vl, 21. 

GIRELLES (Des). Leurs qualités, 1, 128. 

6πποριέε (De la). Propriétés de l'ar- 
brisseau en général, des fleurs 





fraiches et desséchées, et des fruits, 
Il, 655; V, 624, 625; VI, 482, 
483. | 

GiaiEuL (De la racine de). Ses pro- 
prictés, II, 669. 

GrxpEs (Des). Leurs propriétés en gé- 
néral (vov. MawELLES, TESTICULES), 
1,98, 99. 

de la bouche et du larynx; leur 





role dans la production de la voix; 


leur disposition, III, 244, 245. 





Inflammations οἱ abcès des glan- 
des; leurs causes; exemple (vov. 
AtmNEs); traitement à suivre; [II, 
i 3 . , = mm «© T 

600-602; V, 376, 377; VI, 172. 


* 


Traitement. à 





observer quand 
l'inflammation est attenuée; traite- 
ment de l'abcès. III, 602-605; V. 
327. 938; Vl, 152, 173. 

Manière d'arriver à rendre égale 





ORIBASE. 


la surface cicatrisée au moyen de 
médicaments desséchants, puis cica- 
trisants, III, 605, 606. 

GrAxpEs. De la glande pinéale ; sa subs- 
tance; points de contact avec les par- 
tes voisines; forme de toute cette 
partic du cerveau, III, 279-283. 

GLanps (Des). Leurs propriétés; leurs 
espéces suivant les lieux οὗ on lex 
trouve, 1, 137. 

——— D'une digestion lente, [, 238; 
V, 1355 VI, 27. 

GLaucras (Du rhombe-phalère de). Ma- 
nière de former ce bandage; con- 
vient aux joues et aux yeux, IV, 308. 

GLauciuu (Du). Composition de cette 
substance; ses qualités, Il, 625; V, 
608; VI, 475. 

GrarcowE (Du). Différences entre le 
glaucome et la cataracte d'apres les 
anciens; le glaucome est incurable, 
V, 252, 253; VI, 257. 

GLossocowE (Du). Description. cous 
truction et usages de cette machine; 
époque de son invention, IV, 114. 


123. 





Utile pour aider la formation 

du cal ; description de cette machine 

et manière de la mettre en moure- 

ment, IV, 355, 356. 

de Galien. Figure, IV, 692. 

——- de Nymphodore. Figure, IV. 691. 
695. 

GLOTTE (De la). Rôle de la glotte dans 
la production de la voix, III. 240, 
»Á1. 


Sa substance; sa place; son uti- 








lité, son rôle dans l'exercice ap- 

pelé rétention du sonffle: action de 

l'air sur la glotte, HII, 315-318. 
Gru (De la). Sa composition; ses quali- 


TABLE DES 


tés ; son action , ll, 639; V, 614; VI, 
479. 

Guu. Caractères extérieurs de la meil- 
leure glu, V, 71. 

GuycvuanipEs (Des). Manière de les 
appréter ; leurs propriètés, f, 138. 
Guycvsips ou Pivoine (De la). Ses qua- 

lités, 11, 626; V, 608; VI, 415, 
476. 
Gxive (Climat tempéré de), Il, 294. 
(Baies de). Employées en lini- 
ment contre le sommeil, 1, 447. 








Leur utilité comme purgatif; 
noms de l'arbrisseau qui les produit; 
emploi de ses feuilles comme purga- 
uf, IH, 109-111; V, 24, 25, 513. 

Médicament purgatif; explication 





de la manière dont il agit, II, 548. 
Purgent par la bouche, II, 553, 


321. 








Médicament sudorifique, Il, 574. 
— — Caustique, II, 575. 





Favorisent la perspiration, Π. 
290. 





En pessaire, elles provoquent les 

règles, Il, 597. 

Provoquent un écoulement blanc, 

Il, 599. 

Garou de Guide, ll, 102. 

GoiraEs (Médicament contre les), V, 
113, 858. 

Gouur (De la). Ses proprietés, Il, 
650; V, 630; VI, 454. 

Ses différentes espèces; sa forme 











ct son aspect, V, 72. 





adragant; ses propriélés; son ac- 
tion, IT, 694; V, 639; VI, 513. 
Quelle est la meilleure gomme 
adragant, V, 74. 








ammoniaque; ses propriétés, Il. 


613; V, 601; VI, 433. 


MATIERES. 709 


GouuwE. Quelle est la meilleure gomme 
ammoniaque, V, 69. 

GonFLEMENT de la gorge chez les en- 
fants, VI, 54. 

Goxorruge (De la). Sens de ce mot; 
médicaments refroidissants à em- 
ployer; onctious, IV, 580; V, 525, 
526; VI, 329, 330. 

Le malade doit se coucher sur le 

côté ; pourquoi, 1, 437. 








La course est utile contre la go- 
norrheée, I, 511. 





Remédes contre la gonorrhée , V, 
168, 769; VI, 6:17. 

Gosier (Du). Des arètes et des os fixes 
dans le gosier; différents moyens 
de les extraire, V, 253. 754; VI, 
594. 

Gouprox ( Du). Manière de le préparer 
pour la confection des emplâtres, V. 


92. 





(Vin au). Manière de le préparer; 
ses qualités et son action, [, 403, 
104. 

Gocer (Du). Ses propriétés variables, 
suivant les pays; manière de l'ap- 
prêter. I, 84, 85. 

Composition de cette plante; ses 
qualités, IT, 618; V, 603, 604; VI, 
433. 

——- Son origine, VI, 437. 

Racine de gouet; ses proprietés 

alimentaires, I, 333; V, 173; VI, 


29. 











Manière de l'appréter, 1, 363. 
Gourrs (De la) et de la podagre, IV, 


98, 99. 
Traitement de la goutte; il doit 





être dissipant; humeurs qui causent 
la goutte; évacuanG, V, 549-551: 
VI, 388-390. 


pu 


ORIBASE. 


Gocrib. Kemedes prcsenaufs contre la Gnesapgs Des). Leurs étés. T. 


goutte. V. 554, 555; M, 391. 


Guerie quel jucíois par le regime 





atuecaant. 1.3077. 


Ca: ou .à purgation peut en arré- 





ter κ. üevetoppement., II, 74. 





I43ue€ contre la goutte, à eni 
piove? zn peuasa tfarces, V, ΤΝ". 


2535. VI, 625. 





Lromeratbou des remedes ies 
mas hcaces coutr- t4 gnutte, V. 
SUN. 35 — Voy. PorackE. 
Grarses. Nature et 4ualiws des diverses 
essmces de graine-; maniere de les 

consener, [. 5. 7. 
- Des enseiopp- des Leurs pro- 
κει. 1.17*2.1*3. 





far. ue» que fo. [eut donner 
et iss aux malades, |. 350. 
Cuisson des crues. l, 29^. 





—— άσε sin crines ; recette, 


Va Du ε: 565 
GERA: € amari Ες echauffe 
T too uscus nt fasimal qui da 


CS Celo UY ο.” ls 2'a ον ri 


UI I. πο ελ ons burst 
eos. Dtàevw de jorc. de 


* E 
"- . LER 

E 

FEL t - ERA - ("v.n 


. 4* $ anitiaux 


USA dein€elles, des 


amo is. 

Il οι ον u.reau. de 

wu tc mu. ue ou a qualite de 

PR Στ ντος ἕως ene dans de 

VN T ο”. st du 

tuac e seicadndazcarese|.ll. 

T 90...M 1 -:\i.2c,. 2023. 

- Sos 02 es 00070 d deRiactes 
: . mega. lo ior. 

(racio 8 vts Nen A Gs d, 815. 

TEE So: a! We joues. 

: δα. 








64. 

Ont la méme action sur le ventre 

que les pommes, 1, 146: V, 179: 

VI, 33. 

Leurs qualites refroidissantes, |. 

230; V, 181, VI, 33. 

Leurs propriétés générales ; leurs 

différentes espèces; des novaux de 

grenade, de leur écorce, des fleurs 

de grenadier, II, 681, 683. 

Boisson aux grenades; mode de 

préparation ; ses qualites, I, 528. 

Vin aux grenades; maniere de le 
préparer; ses propriétés, |, 4o1. 

GR£SADIER SAUFAGE [Fleurs de). Leur 
action; leurs qualités, lI, 621; V. 
605; VI, 413. 

GnksotciLLETTE ‘De la. Remede com- 
pose. IV. 518. 

Gnossesse iDe la). Precautions qu'il 
faut prendre pendant les deux pe- 
nodes de la grossesse, ΤΗ. 61. 

Elle e«t douloureuse surtout pen- 














dant le. quatrième et le. huitieme 
mois: époques où l'avortement e«t 
mortel; elle ne dure jamais plus 
que le temps commun; l'opinion 
contraire provient. de faux calcul. 
ΠΠ. 61. 65. 

— — Accidents qui peuvent arriver 
pendant la zrossesse; régime qu'il 
faut faire sure. aux femmes en- 
reintes, ll]. ^g. 

—— Heime qu'il faut suivre pendant 
js prenaères semaines de la gros 
«sx ct plus tard; accidents ga-- 
triques. HI, 100-102. 

Faut-il. s'abstenir completement 

du cit peudant la erossessc?. [l faut 





en user modérement, Ill. 102. 


TABLE DES MATIERES. 


Ghaosskssk. Daugers que court la femme 
pendant le huitieme mois; précau- 
tions à prendre; usage des bains; 
eviter les sternutatoires et les catar- 
rhes, IIl, 102, 103. 

—— Accidents qui arrivent le plus fré- 
quemment pendant la grossesse; re- 
médes contre ces accidents; medica. 
ments, cataplasmes; moyeus mo- 
raux , lil, 103-105. 

——— Des envies pendant la grossesse; 
manière de les combattre; emploi de 
la récitation et du chant comme exer- 
cices pendant la grossesse, Ill, 105, 
106. 

——— Des envies de grossesse; noms 
grec οἱ latin de cette affection ; leur 
nature et leurs différentes espèces: 
leurs causes, VI, 48. 





Nécessité de suivre un régime se- 
vére pour éviter les accidents de 
grossesse; remèdes contre le gonfle- 
ment des pieds, IIT, 106, 107. 

Accidents de grossesse; énume- 
raüon de ceux qui sout les plus 





Hasirups (De l'). Sa définition; son 
action daus la santé et dans la mala- 
die; exemples de la puissance de 
l'habitude, Ill, 80, δι. 

Harr£ngs (Jeu des). Gens auxquels il 
convient; maniéres de wy exercer; 
effets divers que produisent les diffe- 
rentes espèces d' halteres , 1, 332, 533. 

Emploi des haltéres combine 

avec la marche sur un terrain acci- 

denté, 1, 534. 

Différentes. expéces d'halteres οἱ 

leur usage, I. 665. 











711 


fréquents; régime à suivre; médica- 
ments et alimeutatiou, V, 196, 197; 
VI, 48. 49. 

Gnaur. (De la). Ce bandage differe de 
l'épi et sert dans les luxations de l'é- 
paule, IV, 310. 

Guëvoe. Elle desséelie sans irriter; son 
usage, Il, 518. 





cultivée; ses propriétés. compa- 
rées à celles de la guede sauvage; 
leur action réciproque, II, 639; V. 
615; VI, 481. 

Guèpes (Des). Remedes contre leurs pi- 
qures,1V, 625,636; V, 680; VI, 523. 

GyuNAsE (Du). Ses exercices convien- 
nent surtout aux jeunes gens; les 
personnes plus âgées doivent les 
remplacer par des frictions, IIl, 172. 

GyunasTE.. Distinction du gymnaste et 
du pedotribe, 1, 654, 655. 

GyrsE (Du). Ses propriétés spéciales; 
maniere de l'employer, brülé et dans 
l'eau vinaigréc, ll, 214; V, 609. 





Regardé comme un poison par 


les anciens, 1, 644, 645. 


Hascus (De la). Muscles qui meuvent 
l'articulation de la hanche; fonctions 
de chacun d'eux; leur place sur le 
pubis, la fesse et la cuisse; mouve- 
ments de la cuisse et de la hanche 
qui résultent de leur action, Ill. 
431-474. 

Luxation de la hanche; suite du 

déplacement du fémur; formation 

d'une fausse articulation; liquide 

qui s'y dépose, IV, 232, 233. 


Cas où le femur se désarticule 





avec arrachement des ligaments; la 


Ut: s Que ον ως 4% Le 


eoe ο ἵως-- 


ne-cagummen $e 


Jeu ο νο 


nero encen De 
Up.tco cews o gran CN το 
eOOMIEL Vrais Je Banche: ce 


meae \ +, VV. (c. 


—— ο δι, τς U— LU. "reg 
Ve τ ο 
μι 7 Les Leur SHE: umm. 


OUT. οι αν .. Ln. 


és aernemenr ἶ ρα 


——— "ue s αι πι. -— Inarvares 


δω” 


τα, I8 ο οτι 9 fe Tue 
οὖν ow CAU ο + — 

ATE NI LE Oo πρι ani 
“tte dW-UaGnp o “ee Tua -- 


"ABD... irn mur TNT 


nm eut ο τι 


- - 
" —— 
E 
-g- --"- 
211 77 
- 
- .--- - en 
= -- * . 
- 
- = . 
- . A^ 
- ο . 
- 
. -- — 
- - - A à 
. - 
. * * 
. .- - 
ΜΜ” 
. 1 
- -- 
- . - 
- 
. νο 
--- - - 
- - - σι 
"eu 


GRIBASE 


"v eur enipio; est ous oov Fanum : 
enumerztern de quelques media- 
mens hemaporues- empkr de pe- 
amr. Ἡ ανα. 190. 

ΒΗτεετττε [De i perm. Ses propre- 
ie. I; 707: V. 622: VE a S2, 1. 

Cuelis ext i2 mexileure. V. So. 
ei. V. icc. 105. 

Hrwu:iasz Trochsque contre D^, V. 
i18 501 

Brei es becres Pourqum 
eL d'un Ce nom sri fierres bete 
2 guae vus: caredere de h 


ts, X. 5986 








Íieac ben oie: 

"u^: VI ; © 
Heures De UOS Wecessne [emploi 

dur i;zvemer emoihbem. Π. 506. 
Hrwalacu De: .Posnton indiqué 

pur 1 gnCHn CTENTDE propre a ac 

Tene Dhermeecgoe.lb *35&. &34 
I» ‘’inmorrane nasabe: remede 
e mms. IV. 336. 





ppp). Ik. — Ój|sagnl o£. j^ auf 


Eee o à The lo iclnbemp. 
| - 
——— éd]. Tu de pme 


tt x en flo d 


κ λα Ito 


"nr ολο 
Wu 


CULU = Idüc9-6. fü CL 


Ie ETMIGUO τν Tnt, 


Mets Vae.tietil ΕΕ εστι ον στ: DECUe 


ο ο ο ο... 

Ol. M oli 
—— ones C] nqgot* (i compos 
Us 8 ο ο M. o 





remis contre de 


TABLE DES MATIÈRES. 


bémorroides excessives, VI, 609, 
610. 

Hémonnoines. Des hémorroides inter- 
nes; manière de les faire sécher, VI, 
610. 

Hémosratiques (Des médicaments). 
Différentes espèces d'hémostatiques; 
énumération des principaux médica- 
ments de chaque classe; gradation 
qu'il faut observer dans leur emploi, 
Hl, 430, 431. 


Chaque classe de ces médica- 





ments convient à une partie du 
corps; exemples, II, 431, 432. 

Hépariques. Maladies qui portent ce 
nom dans Galien, 1, 638. 

Hénaczee (Du nœud d'). Manière de le 
faire, IV, 26:. 

—— Figure, IV, 691, n° 8. 

Autre nœud d'Héraclée, figure, 
IV, 691. n° 10. 
HansaGes propres à préparer au coit 
(voy. Navers, RoQuUETTE), I, 545. 
Hanozs (Des mauvaises). Leurs diffé- 
rentes espèces; leur origine suivant 
Galien; lieux où naît chaque espèce, 
I, 7. 8. 

potagères sauvages; de leur usage 
dans l'antiquité, I, 581. 

Ηκκουτε (Extrait d'), IV, 253 et suiv. 

(Panacée d'). Échauffe, II, 502. 

Suc et racines de cette plante, 
V. 73. 

Hénissoxs (Cendres de). Leurs quali- 
tés, ll, 737. 

Hannie (De la). Elle peut être produite 
soit par allongement, soit par déchi- 














rement du péritoine; manière de re- 
connaitre chaque espèce par la direc- 
tion de la tumeur; chez les enfants, 
ce signe na pas grande valeur; 


713 


pourquoi; autres signes, IV, 477- 
479. 
Πεηκιρ. Maniere de réduire la hernie; 
détails de l'opération, IV, 481-484. 
Soins qu'il faut prendre aprés 





l'opération; régime; appareil à ap- 

pliquer, IV, 490-492. 

Signes qui indiquent que le ma- 
lade est hors de danger; fievre, IV, 
493. 

——— Signes qui indiquent que l'opéré 





est en danger; écoulement de sang; 
accidents sympathiques; 
symptómes; accidents différents sui- 


nerveux 


vant les jours; symptômes qui pré- 
sagent Ja mort, IV, 493-495. 
Cas où l'opération est suivie de 





perte de sang; il faut lier le vaisseau 
ou bassiner la partie; médicaments 
à employer, IV, 495, 496. 

Cas où les malades sont atteints 
d'affections sympathiques nerveuses ; 





soins à prendre; médicaments à em- 

ployer, IV, 497, 498. 

inguinale; médicament composé. 
V, 117 et 861. 

Ηέκπονοτε {Extraits d'), 1, 406 et suiv. 
A14 et suiv. 496 et suiv. 919 et suiv.; 
II, 42 et suiv. 62, 163 et suiv. 165. 
166, 181, 182, 386 et suiv. 403 et 
suiv. 419 et suiv. 420 et suiv. 461 
et suiv.; IV, 617, 647; V, 31a et 
suiv. ; VI, 114 et suiv. 

Extrait d'Hérodote sur les clys- 
téres, V, 844 et suiv. 

HÉRODOTE, mécanicien qui modifia lé- 








gerement la forme du plinthium de 
Nilée, IV, 358. 

HÉROPRILE, cité par Galien au sujet de 
la conformation du cerveau, Ill. 
278. 


Mia ος ᾱ. o4 o« ὃν κ. "he du 


Le oPbsur rn .]- T^ 





Gela oho se ντε d Here- 
eni pisteeR nl deg là. he 3% 
—— uw là I 


SAME, i5 5 Ne és Der 


teet CL.LA Ye μετρ 
2B6e5 ειστε. μα σι 


Pye-, T1 £ : 
.…' 
einen 


Luisa . 


te—qen D ile: V o 
"e. ^ - -- -ὲ 


resweIUeImo ἃ 


εδ... σ. 





“pee. - 6l 


Tuer: uu CDDUML & Pet 





te οσα οἱ PCI tot. TEL OS JE 


gi um le — ἐς: X . 3&1: 


"13 ORIBASE . 


Hiecaarr Opunes ὁ Hisgocraue sar 
s nature de femi 44 smt ui cumplen 
dans Y mudadue*. À 515. διὰ. 

— — Opuion. d Happocrane sam jo am- 
neni où 1 fmi donner ds le ax 
Liisde.]. 5:25. Si6. 

Όσο. ]. a €. 

Cipcnine T Hippocrate sur je mt 

toa Lacedemocuenme et sur ses ed- 


ets. 1. 5 





. 226. 
Semen dHiuppocrae sur k 


eun, 1. 





^43 
Ieucots recom naneee- par Hip- 
pec dans je maladies mroës. |. 





—— Ls σπιτι. (Gl bete ES EUR — (ρω: ἆ Hmppocrate sur l'usage 


(ue à til Dé ‘erssgecit IDE jet 
μιας, Ve su D te Ibt"De- 
Lone ow. 0M LR IM € 

——  *.nnneranns 05 — IDeljCkIDen- 


ποσο cmm πμ. 
tb 2. 


EL Mag 


è Y... 
ο ut 
à LU a — ὁ 0 IPLE 
. sr - 1° 
" -$ > 
1 .... OM 
1 P i'd 
. - - a ntu 
. Of E" 
1 CS hl - . NL ve 
-c his Tin tit 
εξ κ 


+ n polus. mpre* àa pursatee, [Π. 
ER ke 

(ως cu Hippocrate empéorat let 
bee pur comme porgati{. li. 105 
Lipuczuon donnee par (μις 
Cu: pa-sxpe des vurraces ἆἨηφο- 








Lc. ubt kB l'usere de lelebore 
ο...” 
—— s vor Dre de κος. Π. 191. 


' P d SPOD De aa DAlure Je 93- 


—— à opus ce Yempe deja 
, Lo ως 
—— Te e veneni dans Ηιρ- 
τν ον τσ 
—— «ιν  cidlrqe«rate a pepe 


UE Ze l0 sone gens. Dll. 144. 
DS ^ Eb Dnolon- dont Hipp 





vent. Jde: Congecture à ce sujet. 
_ vs 


ir pe que du terminthe, Π1.δοᾳ. 
-- Turenne ne gedents dans Hip- 


ορ IN =. 


TABLE DES MATIERES. 


HipPochaTE. Traitement des fractures 
selon Hippocrate, IV, 115-118. 

—— Opinion d'Hippocrate sur la po- 
sition à donner aux malades dans le 
traitement des fractures, IV, 123, 
134. 

—— Manière dont Hippocrate opérait 
la réduction de la luxation de l'é- 
paule, au moyen de l'échelle et de 
l'ambe, IV, 321. 222. 

—— Explication et analyse d'un pas- 
sage d'Hippocrate sur les nœuds et 
la maniere de les placer dans les 
bandages, IV, 330-332. 

—— Avis d'Hippocrate sur le poids 
de l'eau, V, 193; VI, 44. 

Banc d'Hippocrate; nom que lui 
a donné sou inventeur; nom que 
lui ont donné les médecins posté- 
rieurs ; description de cette machine 
et pièces qui la composent, IV. 432, 
433. 

——- Figure, 1V, 698. 

Hipronaus (Vin d^), I, 346. 

HinowpELLEs (Huitres des iles des), 1, 
143. 

Hrvan (De 1’). Dangers que l'hiver fait 
courir au tempérament; soins et pré- 
cautions à prendre, III, 183-185. 

—— Régime à suivre en hiver; il dif- 
fére suivant la température, V, 578; 
VI, 415, 416. 

Hososrauu (De I). Ses propriétés, Il, 
669. 

Howanps. Leurs qualités, {, 239; V, 
176; Vl, 28. 

Howe (Remèdes contre les morsures 
d'}, V, 681; VI, 524. 

Hosuxs raiTs (Des). Régime qui leur 
convient, lil, 165, 166; V, 309; VI. 
36. 





715 


HowrEUsEs (Veines). Leurs ramifica- 
tions, III, 522. 

Hoquer (Du). Ses causes diverses; 
guéri par le vomissement ou par une 
évacuation générale, V, 319, 320; 
VI, 123, 124. 

Boissons à ordonner; médica- 
ments à appliquer à l'extérieur, V, 
471. 4785 VI, 384, 285. 

HonniPiLATIONS (Des). Leurs causes, 
II, 371. 

Ηυπιες (Des). Qualités des différentes 
huiles; manière de reconnaitre les 
qualités de chaque espéce d'huile, 
V, 610, 611, 628-632; VI, 467. 

végétales; ramollissantes et res- 

serrantes, Il, 491. 

Qualités que doit avoir l'huile 

pour les bouillies et les mets, I, 

299. 

Emploi de l'huile dans les fric- 

tions; son utilité; manière de s'en 

servir, I, 483, 484. 

Substances qui peuvent rempla- 

cer l'huile dans les bouillies, V, 189; 

Vl. Λο. 

Róle de l'huile dans les médica- 

ments; proportions qu'il doit y avoir 

entre l'huile et la cire dans les médi- 

caments, V, 83, 84. 

Moment où l'huile doit être mise 

à cuire pour la confection des em- 

plätres; des huiles parfumées, V. 

90, 91. 

Différentes espéces d'huiles em- 

ployées dans les médicaments, V. 

79!- 

Du bain d'huile; cas oà il con- 

vient; époques de la vie et de la ma- 

ladie où l'on peut l'employer, II. 

461, 462; V, 50, 833. 





























716 


Ηιπε Du bain d . Maniere de le 
preparer; temperature que Thuile 
doit avoir; maniere de le prendre, 
II. 1563-561. 

— — Eff-t: du bain d'huile quand le 
malade en est sorti; temps qu'il doit 
durer: maniere d'en faire sortir le 
malade: comment 1l faut le traiter 
au sortir du bain, Il. 461-166. 

Du bain d'huile avec melange 

d'eau: maniere d'en user; propor- 

tions du melange. II. 166; V. 5ο, 

31. $37. 

Lavement d'huile; son utilite: 

plantes que l'on peut y méler, I. 

203; V. 32. 914. 

Lavement d'huile et d'eau; son 
utilité: maladies auxquelles il faut 
l'appliquer. II. 310. 

Ηείτκες de baute mer; leurs qualités; 
endroits où les huitres sont les meil- 











leures; localités célèbres pour leur 
production, I. 1 47. 
Maniere d'élever les huiïtres ; lieux 





ou se pratique cette industrie, I, 147. 

La chair des huitres resserre le 

venire, TI. 247; V. 180; VI, 33. 

Maniere. d'appréter les huitres, 
Ι. 373. 271. 

Huuertcs Luxation de |). Méthode 
pour la réduire à l'aide du plin- 








thium; position du malade sur l'é- 
chelle: place et action de la ma- 
chine, IV, 361- 366. 

Réduction à l'aide du plinthium et 
du mouvement réflexe, IV, 366 , 367. 
Opinion d'Héliodore sur la réduc- 








tion par la traction vers le haut; 
pourquoi il n'approuve pas cette mé- 
thode; de méme pour la double trac- 
lion, IV. 368-370. 


























ORIBASE. 


Hcuénus. Luxations de l'humérus e 
avant et en arriere; méthode de re. 
duction au moyen du plinthium;pré- : 
ceptes et description détaillée, IV, 
370-344. 

Maniére de réduire les luxation: 

de l'humérus, le malade étant glise 

et en employant la machine, IV, 

383, 384. 

Luxation de l'humérus en annt 

et en arrière; position à donner ao 

malade; pourquoi il faut donner zu 
liens une direction oblique; explic- 
tion de cette particularité par les dif 
ferents auteurs; points d'appui à ob- 

tenir ; description de l'opération, IV, 

383-387. 

Cas où la luxation de lhemeres 

est compliquée de fracture; opinion 

des différents auteurs sur la manière 

de guérir cet accident; methode à 

suivre et précautions à prendre, IV. 

387-39o. 

Réduction des luxations de lhu- 

mérus par le glossocome de Nympbe 

dore, IV, 404-107. 

Réduction de la luxation de l'ho- 

mérus par la machine de [ Artisan; 

position du malade; méthole pour 
obtenir l'extension soit par en baut. 

soit par en bas, IV, 420-424. 

Réduction de la luxation de T bu 

merus à l'aide de la tortue; ava» 

tages et inconvénients de ce procée. 

IV, 427, 438. 

Cas où la luxation de l'umenx 

a eu lieu soit en avant, soit en ar 

rière; méthode de réduction parl 

machine de l'Artisan, IV, 424-427. 

compliquée de fracture; nécessite 

de faire alors deux opérations à h, 


TABLE DES MATIÈRES. 


fois : réduction et coaptation; pré- 

cautions à prendre, IV, 440, 441. 
Huuauns mauvaises; leurs espèces, 1, 

2175 V. 166; VI, 16. 
Definition de ce qu'on appelle la 
turgescence des humeurs, 11, 84-86. 
de la téte; doctrine des anciens à 
ce sujet; témoignages des auteurs; 
distinction de sept fluxions venant 








de la téte par Hippocrate; opinions 
des écrivains postérieurs, II, δι 1- 
814. 

Homme (Remède) contre l'encanthis et 
affections semblables, V, 140 et 879. 

Hracisrae (De la racine d'). Ses qua- 
lites; qualités du fruit de cette 
plante, II, 696; V, 640. 

Hrsrég (Miel du mont), 1, 153. 

HyoaocépuaLe ( De l'). Origine de cette 
maladie; ses trois espèces suivant la 
position de la tumeur; signes pro- 
nostics de chaque espèce; cas où il 
y a écartement des sutures, IV, 200- 
203. 

Traitement à appliquer suivant 





la place de la tumeur; cas ou on 
peut évacuer le liquide avec des inci- 
sions; cas où la guérison est impos- 
sible, IV, 203, 101. 

HronowurL des anciens; maniere de le 
préparer avec de l'eau de pluie, 
suivant Dioscoride, 1, 365. 

Ses usages, I, 416. 

Hrpnou£Lox. Manières de le préparer; 
ses qualités, I, 4oo, 401. 

Hrpnopisig (De |). Cas où l'hydropisie 
est un mauvais signe et peut en- 





trainer la mort, IV, 100. 





Causes de l'hydropisie; refroidis- 
sement du foie; trois espèces d'hy- 


dropisie : ascite, tympanite οἱ ana- 


717 

sarque, V, 504, 505; VI, 316, 
317. 

ΗΥΡΗΟΡΙΦΙΕ. Traitement médical de 


l'hydropisie; cataplasmes, boissons 
et onguents, V, 505, 506; VI, 3:17, 
318. 

Énumération des principaux re- 
médes et médicaments, tant simples 





que composés, contre l'hydropisie, 
IV, 565, 566; VI, 318-320. 

— —- La natation convient contre l'hy- 
dropisie, I, 523. 

ΗΥΡΕΟ-ΒΟΦΑΤ, boisson composée de 
miel, d'eau de source et de roses, |, 
43a. 

Eyxçrëxe (De l'). Son but; causes de 
ruine et de décrépitude pour le 
corps; nécessité de se conformer, 
pour le régime, aux avis du méde- 
cin, III, 113-115. 

HyGtésiques (Remèdes) de Galien; 
leur usage et leur portée, l, 642. 

Hyuerre (Miel du mont), I, 172. 

Hrrocoxpnes (Des). Danger qu'il y a à 
échauffer les hypocondres avec des 
cataplasmes ou des fomentations, Il, 
324-326; V, 41, 831. 

HYPOGASTRIQUES (Veines). Leur trajet, 
Ill, 522, 523. 

Hyporioxs (Des). Substances dont il 
faut 
contre les hypopions invétérés, V. 
733; Vl, 569. 


Contre les hypopions commen- 


les fomenter ; medicaments 





cants; médicaments divers à em- 
ployer ; fomentations ; remèdes contre 
les hypopions qui saignent, V, 733. 
734; Vl. 569, 570. 

HvposPapias (De |). Ce que c'est que 
cette affection ; elle peut être amenée 
par la fermeture du canal urinaire 


aotem. 11 


-”- ο... λος» m 
vo eo. cem C Q1. Qn 


fto 9.7 28 απο ARS ἂν m 115 
nn — C μασ NI DOW 
- πιο ες cH" no IE D 
Se Mer ein TPS 1€ 


‘VID 1 Ἔροιρ 
T ani. 


RL rt AS 


ue à Ὅ-μ οι "lon M. 


= -scHapwer: «mf Ἑσγ- 


—— -— vrgremm À 3$ 
WIL NT LS NE 


comes 
s κ τν Ἱ «η y 
στ - efe pe cepe 


ULM L D"- 


-- 
L^- .* 
ην ο * 


ar xl 


Αλ L HET ι.. 47 Em 
—— !- ga - seu. Zn mmn 


T = Te Sr - a LE 
l e l1£ t zo- 
T 8 la sup -ν 
7 ie 
9 * "-— "sl 
-- νεος " Lj 


Vus: VT. 3 
——— Cuaapgumnes ri . Wansre de ἰε 
jrzarer- «m  atnte. [E 3. 


Tse*-rpwa ἵν 2. Ses canes. me 


ueres Le remeter V. lix 


"me Seres Le  .]. :12 
—— Comes 7 ἩΠ. ας». 
? manne nervechene A Dm. 


- 





σπα... Üxiet est À medemr V.-9. 

CHUMILaT3:9 Cu! . δισκο» dela gea 
armmr. IN = 

Plasman c 7. Comet s 
wrnenc Gamunes Les müluarmetuss: 


tuer pm cm] ms ας mae. OT. 341. 


Le © d: %, τὸ 
—— τι στο: fe 7 -Srr-3900: 
MIT I I σε 0 gGEL3S0OD0T*: C13 00 Une 


ep me ο mec. «ht. Il. 


D 27 We Vi. 15), 


——— δι l9  2hTrœitt: peres 


+ «αι θνι ii ree. []]. 255. 


SDOl. Cá. Lien qw «ο pre 


TABLE DES MATIÈRES. 


INPLAMMATION. Causes de l'inflanima- 
tion ; traitement à suivre, LI, 558, 
339. 

Traitement de l'inflammation des 

organes intérieurs; cas où l'inflam- 

mation est squirreuse; cas où il faut 
pratiquer l'incision ou l'excision de 
la partie enflammée; manière de 
guérir la plaie produite par l'inci- 
sion, III, 559-562. 
Dans le traitement de l'in(lamma- 








tion, il faut mettre en pratique le 
principe de la révulsion , III, 562. 

——— Traitement des inflammations 
brülantes, de l'inflammation avec 
ulcére, de l'inflammation suite d'une 
blessure, IIl, 562-564. 

Principaux remèdes simples ct 
composés, IV, 608, 609. 

InGnAT (Collyre dit). Ses usages; re- 
cette, V, 134 et 874. 

IxeuimmaL (Du bandage). On l'appelle 
aussi crabe pour laine; manière de 
le faire, IV, 317, 318. 

double ; maniere de le faire; son 
emploi, IV, 318. 

Duscriows (Des). Cas où elles con- 
viennent; maniere d'y procéder, Il, 
449. 

daus l'utérus et dans le vagin; 











maBiére de les employer, II, 44^. 

443. | 

contre la purgation uterine ex- 
cessive, IV, 635, 636, 655. 

InsOLATION (Ρε l'). Elle se produit chez 
les enfants; remèdes, V, 690, 691; 
VI, 528. 

[ποονπιε (De l') provenant de la fièvre : 
maniere de la combattre par le mou- 





vement passif (voy. Fi&vags). {, 
520. 


719 


INsouxiE (De l'). Autres remèdes, V, 
3135; VI, 117. 


Maniere de la guérir au déclin 





de l'acces; décoction et cataplasme 

de pavot; suc de pavot et de mandra- 

gore, V, 312, 313; VI, 117, 118. 

Traitement général de toutes les 
affections accompagnées d'insomnie, 
V, 401. 

IxsPiRATION (De l') sans violence et 
avec violence; muscles et organes 





qui servent à produire chacune 
d'elles, III, 233. 

INrEncosTaALES (Artères), lil, 538, 
229. 

Ixr&RcosTAUx (Abcès des espaces). Ma- 
niere de les opérer; traitement de la 
plaie aprés l'opération, III, 579, 


380. 





Signes qui prouvent au medecin 

que l'état du patient est désespéré , au 

cours de l'opération; signes con- 

traires, III, 580, 581. 

Injections qu'il faut faire dans 
l'ouverture; cas où il faut exciser les 
côtes (voy. ce dernier mot), II], 

. 981, 581. 





IxrEsTINs (Des). Leurs fonctions; pour- 
quoi ils font tant de circonvolutions; 
leur double tunique et son utilité, 
IH, 346-348. 

Noms des parties du gros intes- 

un , et distinction des deux intestins, 

du gréle et du gros, III, 348, 349. 

Cas oà une fistule aboutit aux in- 

testins: 

626. 

Chute de l'intestin; médicaments 

composés, V, 111 et 857. 

Fluxions des intestms; lavements 








traitement à suivre, III, 








qui conviennent, II, 2316, 217. 


720 


ORIBASE. 


Isrssrise. Uiceration« des intestins ; lave- τρια. Note sur la signification de ce 


ment: a employer, IH. 2:15: V. 33, 

“29. 

de« quadrupedes; leurs proprie- 

v nutntives, T. τοῦ. 104. 

Goife d . Peignes quon y 

trouve. 1. 139. 

Oreilles du z^lfe d'Tonie, 1. 154. 

Ii: De Γ . Emplové comme purgatif. 
I. 193. 

gizet; propriete: tant de sa ra- 
cine que de ses zraine«, IT, 660. 

Isis Emp'itre ἆ ou d'Épigone; ori- 
gine de cette denomination, III, -o8. 





ANT 








Isruus Azourre de l^. Π. 102. 

Jracre Sutaniam d';. 1, 9. 

Jracress. Supportent difficilement les 
lavements actifs, IT, οι. 


J 


Jacques. medecin inventeur d'un re- 
mede contre les blessures et les 
autres affections des nerfs, VI. 160, 
its. 

Jars Quel et le meilleur, V. 5o. 

Où de la. 


HR 


Jour. Leur forme. Ill. 


417. 


Muscles circulaires de la jambe: 





muscles posterieurs et muscles ante- 
teurs: rapperts entre ces muscles, 
pad, le talon et les doigts, HI, 
dte. 


——— αν des jambes issus de 


la 
mode epiniere, Il. 504, 503. 

——- Veine- de la jambe: leurs ramifi- 
cations; leur trajet, Hl. 2225-525. 

——— Luxation de la jambe sur le 
pied, la :eduction est à peu près im- 
possible : pourquoi: traitement à em- 


plover. IV, 239. 9 20. 


mot, I, 562. 


Γτκιον. Utile dans les fevres aiguës: 


manière de l'appréter, 1, 304. 
ἵτεττε (De l'). Ses propriétés. IT, 702. 
Ivnar {De T). Ses qualités, Il, 607; 

V, 599; VI, 429, 178. 

——— Cataplasme de fanne d'ivraie:; 
maladies contre lesquelles il est ef- 
cace; manière de le préparer, Il. 
360. 361. 

Ivansse i De 1 ;. Effets immediats et me- 
diats de l'ivresse; son influence sur 
l'esprit et sur le corps, I. 355. 
356. 

ll faut vomir immédiatement 

apres. prendre un bain et se repo- 

ser, V. 233: VI, 7'- 





Jaunes. Varices des jambes ; operation à 
faire; position du patient; instru- 
ments à employer, [V, 31-33. 

Manière d'arriver à la varice; ca 





ou elle est profondément située . IV. 
34. 33. 
Excision. de la varice; differents 





Cas qui peuvent se présenter au cours 
de l'opération , IV, 35-10. 
Cas où l'excisinn des \ances est 





impossible: necessité d'enlever exac- 
tement tous les caillots de «ang; trat 
tement consecutif pour cicatriser la 
plaie, IV, 10-12. 

Jaures : Des) et des côtés. parties des 
machines; sens de chacun de ces 
termes; utilité de ces parties, IV. 
33s, 339. 

JaupoxxEAUCx ( Des). Lieux où on trouve 
les meilleurs; qualités des jambon- 


TABLE DES MATIÈRES. 


neaux suivant la taille et la saison ; 
modes de preparation, I, 148, 149. 
Jansrau (Du). Ses mauvaises qualités; 
son usage, I, 44; II, 620. 
Jasps (Du). Son origine; ses propric- 
tés ; cas où il se résout en un liquide, 
IT, 709. 





Emploi de colliers de jaspe vert 
contre les affections de l'estomac 
II, 213; V. 48i; Vl, 288. 

JauxissE (De la). Recettes de médica- 
ments composés contre la jaunisse ; 
traitement de cette maladie en géné- 
ral, IV. 563-565. 

Cas où la jaunisse arrive par 

crises ; traitement, V, 365; VI, 610. 

produite par l'obstruction. du 
foie; remedes à employer, V, 765, 
496; Vl, 610, 611. 

J&nicho (Dattes de), [, 65. 

Jauxes GExs (Des). Régime qui leur 
convient; il faut arriver à ponderer 
l'usage des forces, IE, 164-166; V, 
208, 209; VI, 56. 

Jeuxesse (De la). Maladies à craindre à 
la sortie de l'enfance; alimentation 








et exercices convenables; il fant va- 
rier les aliments; soins à prendre 
pour éviter la. constipation. et le re- 
láchement du ventre, V, 564-566; 
VI, 405, 4006. 

Joxc aigu (Fruits du). Leurs propric- 
tés; leurs effets, 11, 496. 

fleuri; ses propriétés, IL, 688. 

de marais; ses différentes es- 

peces; leurs qualités, IT, 691, 692. 

odorant; ses proprietes; qualités 

respectives de la racine et de là 

fleur, II, 691; VI, 508. 

Vin aux fleurs de jonc odorant; 














mode de préparation. |, 434. 


Vi. 


721 


JousAnsE (De la). Distinction de deux 
espéces de joubarbe; leur action, 
II. 607; V, 599; VI, 428. 

Jougs (Des). Muscles qui font mouvoir 
les joues; place de ces muscles et 
particulierement du peaussier; ma- 
niere dont ils agissent; leur róle 
dans IH, 422. 
423. 

Traitement chirurgical des abcès 

des joues, III, 572. 


les convulsions, 





Jour. Division du jour et de la nuit 
chez les anciens, I , 650. 

Jup£g (Baume de). Échauffe au second 
degré, ll, 506. 

Médicament subtil, Ill, 53509 

Desséchant, II, 521. 

— — Purge le foie par les urines, II, 
566. 

sudorifique, Il, 574. 

Favorise la perspiration, II, 588. 

-——— Bitume de Judée, Il. 129. 

—— —  Pariétaire de Judée; refroidit, 
II, 510. 


Favorise la perspiration, II, 591. 




















Pierre de Judée; son origine; 
ses qualités, I], 709. 

Jususes (Des). Leurs proprietés, 1, 
7ο. 

JuLIEN, empereur. Oribase lui dédie sa 
collection médicale, I, 1. 





Il ordonne à Oribase de compo- 
ser cet ouvrage, V, 1 et 799. 

Juxox (Remede dit de) contre les ul- 
céres envalissants, V, 129 et 870. 
JusqurAME (De la). Ses différentes es- 

peces; leurs proprictes, lI, 697: V. 
640; Vl, 513, 514. 
Maniere de la choisir, V, 78. 





—-— Médicament à la jusquiame, V, 
99 et 851. 


46 


υ--.- CRIPASE 


AGrewrtemm “+ m. Lugmseusnment Jesus Ser les chusteres V. S4 s et sus. 
mr a Ἱππππαπω “veus £6 mew — ———  Mndcumenst de: Son action 
mer- 1 : pergaine: som ue: sa Commpen- 

Amen. C umutom 9. caer zn. Hl. 3-3 

air v» amas. V 9:4. —— Porstéf sacre de . I :-e 





k 


e& ime» Wm ur oe sens [r8 c9 met ἵ 335. Xe 


L 


sm ox no. Jenae mm «+ ταν aílmemcaten bera enrnds:. 
ur mucus 20 0:4 00589 zh ασ» τς 
—-HAUWw 2n em nm nete σπρεσπασπι — Lar* δν mutmenéer la quam 





Phnanées da mener kt: ma 
ls νησι lo Ceu οἱ — EM ines $e Jepemeeer ΠΠ. - 31-155: 
(eT meeus c πες, enm emt D Voip. cw VI 5: 
Je james JL mimi. — — Meresame Cerreaves le ist: a9 
—— lm v rumiermur rmmeamesmss gwxr «t «ne cx ham et dm canam 
^11n hun tw aper I Ἐν 6 ας mamnere ος €mwr5rer ses deéseis 
AUTO VENUS ο. eur o indie. "1 nr*eaur «ur je smEr de amma. 


0D nenepats Ses Dadliece? — τι- c4 


sem mp T oss —— τά pn D'QIPEE 2 id. cc 


Del. ^3 L D AL mam mm Con } Le GJXANDO CICT uà TT IE 2: Lx ας 
CE COS TE σι 6 Ὕμας fpe Deme ET MX. 
- S uL ", - "wig S * [b item: τ- il— στ. 


di ὃν rates eo ut παν — μπι μπρος ας Xxx © 
Ç * η] "t, (να nut "IE ern ast LL σε σεν - ig M 


- -- — — bruns D rome li i E 


— ο απ να occ ones opus emDÜISA σι Lei πας τας NN ie 
ecco απο οὐ ww * ) Sie 47 LA 
ν oc ———— "M OU v" τα ost ο EN IE: 


2.7885 οὐ a ΕΝ ΠΟ CUI Ποπ 4uBh-ann: c unc some b olr 

UO σον Dous 6 στ νι Tuc LI ERI X * DOI MOC 

o fes i6 4 le JCcl rme o6 ae DTARDeunnere. ox 
2. "ue Bd. 


. 07 ^w NS αλ uuo ζω IN 





Munus cr mecheuc ως DOE 
Sot Ov]. 5 jap OU ie ατα. DI int secte meer 


TABLE DES MATIÈRES. 


menteuses; emploi du petit lait et 
ses qualités, II, 723, 724; V, 606, 
607; VÍ, 472, 473. . 
Larr. Qualités du lait; elles varient 
avec l'etat de sante de l'animal ; ma- 
niere d'obtenir le lait caille, V, 606, 
607; VI, 472, 473. 
Maniere de distinguer le bon lait 
du mauvais, V, 563; VI, 404, 405. 
Maniere de boire le lait; mo- 








ment où il faut le prendre; emploi 
du lait bouilli, V, 190-192; VI, 42, 
43. 





Ses propriétés diverses suivant 
l'animal qui le donne, suivant les 
saisons, 1, 159, 160. 





Nature du lait; proportions de la 

partie grasse suivant les animaux, |, 

160, 161. 

Infuence des pâturages sur les 

qualités du lait, I, 161, 162. 

Influence du lait sur les dents et 

sur les gencives, I, 162. 

Manieres diverses de décomposer 

le lait, E, 162, 163. 

Maniére de boire le lait, 1, 165, 

165. 

Usage du lait contre les humeurs 

corrosives et extravasees, et contre 

la dyssenterie, 1, 167, 168. 

bouilli; maniere de le préparer, 
I, 168, 169. 

——— Ses qualités nutritives, 1, 212; 
V, 164; VI, 13. 

Son action sur l'estomac, I, 228; 

V. 131; Vl, 11. 

Son action sur la tête, I, 230: 
V, 1725, VI, 23. 

—— Partie séreuse du lait; ses pro- 
priétés, 1, 334; V, 153; VI, 25. 

——- séreux , non obetruant; lait non 
































723 


séreux; son action sur le foie et les 
reins, 1, 335; V, 174; VI, 26. 
Larr aqueux; relâche le ventre, {, 
242; V, 157; VI, 3o. 
Astringent quand le sérum en a 
été séparé; différentes maniéres de 
le faire disparaitre; ingrédients qu'il 
faut y ajouter, I, 246, 247; V, 179; 
VI, 33. 
dans la bouillie d'alica et dans 
toutes les bouillies, 1, 191. 
Petit lait; reláche le ventre ; ma- 
niére de l'employer en y ajoutant du 
miel ou du sel, I, 242; V, 177; VI, 
3o. 








Du lait employé comme médica- 
ment, I, 604. 
Lavements de lait;:cas où ils 





conviennent, Il, 309, 210; V, 32, 


33. 





L'usage prolongé du lait peut 

nuire aux dents; pourquoi; manière 

d'éviter cet inconvenient, [, 164, 

165; V, 596, 597; VI, 422, 423. 

coagulé; médicaments à em- 

ployer pour le dissoudre, IV, 628. 

Étouffement par le lait caillé 

dans l'estomac; remèdes, V, 680; 

VI, 523. 

Origine de la croyance à des 
qualités vénéneuses dans le lait, Il, 
833, 834. 

Larrenon (Du). Composition de cette 
plante; ses qualités, II, 688. 

ἵλιτυε (De la). Ses proprietes, I, 74; 
II, 638; V, 614; VI, 510,511. 

Cataplasme de laitue ; utile contre 

les douleurs de téte; on l'emploie 

avec du vinaigre, II, 364. 

de mer; sa composition; ses 

qualités, IT. 624. 

















46. 


2 


ORIBASE 


Liwszesre Τε fo. Na place: sa Lascra Tumeur et affectioes de la 


em : a <cbita-ss. Ill. 453. οἱ. 
—— Pins » mme qu im sont 
ges: ie pasce dear action . Ill. 


+. ον. 

Lans τα De. 5e propnetes. 
7.54. 

Laure D: L Επ comme 
p-IÀ*l: macere de lad-umistrer. 
B. 1». 

Laxmrii& De i rnauoe ᾱ- . &s pro- 
pewies . ll. $65 

lawcr D: :2 Wrote de αἱ tuaque 
TU" : «n ment: Cat ου d est 
mener de conper je frein de la 
enr peur jc rendre toute «ο h- 
ben. [I]. 509. 510. 

——— WMa--re dent ia racioe de la 
Langue ex stiecher aui partes vos- 
ses. lll. 311. 

Fw 3e ia langue dan: ia mastr- 

Hl. 738a 





ο - 
2.9. 1214 


E ERN 
τις Wo us 7.0 7 4a Inl 
15 μα M" LE - ωστε K3 pa 
ν &” TT. j .V το 
ο κ : σι πο 
£ 7 Ll melli. is 
* £F = -.* ο " 
-- L7E e - - ae UE à 
z- - D . 
ναι = M - ^ » - "^ a La 
δν CS ^7 * » che 
αν. 
FP ^ : "s rs det. 
: J uev à 
- -.4- 7 EP 
EL aA LS . o TeIDesg 
. TE 
Te A feet ac4Bül. IN. 
: b 
oo νο ET λος αμα ες ten 
ο πο το e01 as Q 070. mi ο τε! 


lengue: médicaments comvenables; 
ulcerations sous la langue: truite 
ment. V1. 591. 991. 

Lazp. Usage de la cooenne de lard 
dans l'antiquite, 1. 6:13. 6:14. 

Lanuwes . De l'ecoulement des:. Medi- 
camenis qui le repriment. V. 458: 
VI. 361. 

Lasrsx Do . Tuniques et cartilases 
qu le composent: leur disposition; 
muscles qui le rallient aux parties 
voisine. ITl , 311-315. 


Mouvements que le larynx doit 





.- 





Influence de l'etat du larynx sur 
la voix. II. 338. 259. 

—— Rôle du larynx dans l'émission 
de la τοις. Ill, 252-253. 


——— Muscles propres au larynx ; leur 
place et leurs fonctions, HI. 442. 


" ο 
4 9-* 


Laser <erwestas Du. Propnetes de 
^3 It3;n6€ ctoie «3 racine, D]. 63%. 
Lassrrzk De ‘a en zeneral: princi 

peur remedies, IV. 581. 

——— Cas ma la lassitude est amenee 
par ur: fatigue excessive: traitement 
pur camence de malade à l'état nor- 
ma! *? jour prnenir la fièvre. V. 


at, αν VI, 107. 40%. 


——— icereuse, tensie. inflamma- 
tire: causes de chacune d'elles: re- 
Sc ct medicaments, V, 309-211; 
VI 56-5*. 

— — Des lassitudes spontanees; leurs 
‘aus: regime: maniere de ramener 


1 sujet a sa vie habituelle: necessilé 


' "TABLE DES MATIÈRES. 


de garder le repos, V. 212-214; VI, 
99. 60. 

LassrrUDE. Les lassitudes spontanées 
amènent une tension de l'hypocondre; 
médicaments recommandés; diffe- 
rentes espèces de lassitudes et leurs 
causes, V, 214, 215; VI, 60, 61. 

Larivu (Peignes du), I, 139. 

Lauren (Du). Qualités et action de 
ses feuilles, de son fruit et de l'é- 
corre de ses racines, 1l, 627; V, 
609; VI, 464. 


Racine de laurier; détersive et 





astringente, I], 491. 
Mecdicament aux baies de laurier; 





ses usages; sa composition, V, 122 
et 865. 

——— rose; ses propriétés en général ; 
sou action veneéneuse, II, 681. 

LavaxnE À TOUPET (De la). Ses pro- 
prietes, II, 688, 689. 

LavEeuENTS ou [xjyECTIONS (Des). Dis- 
tinction des lavements émollients et 
des lavements ácres; énumération 
des lavements de chaque espèce, II, 
204, 205. 

emollients ; cas où ils conviennent 





comme traitement préparatoire, ll, 
205; V, 31, 833. 
émollients; temperaments aux- 





quels ils conviennent, ll, 307; V. 
31, 823. 


Du lavement à l'cau; ses usages; 





manière de l'employer, ll, 207; V. 
31, 823. 
.—— Énumération de quelques es- 
peces de lavements. II, 208. 
Nécessité de donner de la nourri- 





ture au malade après le lavement, 
Il, 308; V, 3», 824. 


— Recette de lavement contre la 


725 


rupture d'un abcès intérieur, Il, 
211; V, 33, 824. 

Lavemexts. Manière de régler la dose 
des lavements; circonstances parti- 
culières à considérer; méthode pour 
donner les lavements, Il, 211, 212. 





ácres; cas où ils conviennent; 
inoments de la maladie ou de l'an- 
née où i| faut les éviter; races 
d'hommes qui peuvent le mieux les 
supporter, Il, 312-214. 





qui expulsent du sang; maladies 
où ils conviennent, II, 214. 





convenant en cas de psore ou de 
lepre. en cas de douleurs du côté. 
de fluxions, de cephalalgie, d'epi- 
lepsie, d'obscurcissement de la vue, 
Il, 214,215. 

Recettes de lavements; lavements 





simples sur formules, II, 215, 216. 
âcres; moment où il faut les ad- 





ministrer dans les maladies apyré- 
tiques, dans les affections chro- 
niques et dans les fievres, IT, 219, 
220; V, 94, 35, 835. 

Maniere de préparer le corps à 





un lavement ácre par un autre lave- 
ment émollient; règles à observer, 
II, 218, 219. 

Nécessité de changer les canules 





suivant les affections; raisons qui 
doivent faire employer chaque es- 
pece de canules, II, 221. 





Emploi des lavements contre la 
dyssenterie, II, 225-234. 





Manière d'en varier l'emploi et de 
les échelonner, Il, 233. 

—— Qualités qu'ils doivent avoir, 1, 
1233, 534. 

contre la d yssenterie ;énumération 





et recettes, Π[. 228, 230, 331, 333. 


726 


Lavewxsrs. De l'administration des lase- 
ments: cas ou l'on peut donner le la- 
vement; moment qu'il fant chorsr, 
Il. 316. 14”. | 

Quand faut1l recourir aux lave- 

ments. HI, 248. 149. 

Position du patient suivant la ma- 

ladie: precautions à prendre. Il. 

249, 230. 

De quelles manières les lave- 

ments peuvent echouer; causes de 

linsucces dans chaque cas; com- 

ment oo peut l'eviter. 11, 250-254. 

Leur emploi daos le cas d'une 
purgation reste sans effet, Il, 
133. 

—— Recette« de lavements contre les 
affections du rectum. ll. 336. 

—— Recettes de lavements contre le 
cholera sec. lI, 337. 

— — contre [ileus, lI. 3430. 251. 

——— coatre l':inflammaton de la ma- 
tnce. I. 242. 

ci cas de maladies de la vessie. 

.:i. 

a empiover contre les vers intes- 

















241. 





Unaui: maniere de je aiminictrer. 
Il. 3. 


BL Lis: ce quil faut entendre 


- 35. 
par ‘3: aff-ction ολη: taqueile ii faut 
ie empiover : Composition de ces la- 
vefnceits; mauære de les adminis- 
ir. 11. 245.230. 

——— Lm; ces tavements nutnuüfs 
pur occ ancien. HH. so. 

— — a empiaver portant les fevres. 
ou = 

Lavarir Kemelie comprse . V. ii et 

Mis 


Μο: 


ων ο Ίσα. Y 


cd purratf peur 
1383 t1 Ἀδο. 


ολο nt 


ORIBASE. 7 


Láccwzs ei fruits qui passent facile- 
ment, I, 342; V. 177; VI, 3o. 

éthauflants, 1, 349; V. 180. 
181; VI, 34. 33. 

—— — desséchants, [. 
182; VI, 36. 

secs qui préparent au coit, l, 
946. 

Lewxos (De la terre de). Ses ρεσρεῖο- 
tes, II. 705; V. 607; VI, 474. 

— — Dessèche sans imiter, Il. 319. 

LrxriccLaiags (Des taches). Remèdes 
à employer pour les faire disparaitre. 
V. 440; Vl. 248. 

Lasruiss (Des,. Proprietés contraires 
de la peau et de la chair; leur 
usage; manières de les appréter; ef- 
fet des lentilles sur la vue, 1, 31-33. 

—— — Propriétés des lentilles et pro- 
pnetés de la lentille de marais, Il. 
697; V. 651; VI. 671. 

——— privées de leur écorce; passent 
lentement, 1. 337: V. 175; VI. 17. 

Relàchent le ventre, [. - 50; V. 

176: V. 

bouillie* deux fois: resserrent le 

180; VI. 33. 

«ans écorce, cuites deux fois: res 





232, 233: V, 








?^, 2Q. 





ventre. l. 247: V, 





»-errent le ventre; maniere de les 
appréter. 1. 24%: V, 150: VE, 54. 
desechantes et nuisibles à la 
183; VI, 36. 
Mauvaise maniere d'accommoder 





vuc, l. 2252; V, 





es ientilles, {. 2603. 
Bouiiite. de lentilles: 
‘a preparer: ses qualités, [. 2602. 


LEE Y 
3603. 


maniere de 





Fruits qu'on peut utilemeut mé- 





ier a la bouillie de lentilles: son ac- 
ton sur les selles; plantes quon y 
incorpore. 1, 3*8, 289. 


TABLE DES MATIERES. 


LanwTiLLEus. Décoction de lentilles; ses 
vertus purgatives, II, 261, 262. 

Précipité de lentilles; mode de 
préparation; ses propriétés, I, 296. 
Cataplasme de lentilles; modes 
de préparation ; ses usages, II, 356. 
357. . 

Cataplasme aux lentilles cuites, 











employé contre les tumeurs dans la 
diathèse fluxionnaire, III, 552; V, 
370; VI, 165. 

L&wrisQuE (Du). Sa composition; ses 
propriétés; qualités des différentes 
parties de cette plante, II, 691; V, 
638; VI, 508. 

L&oxriNs (Eau des). Vénéneuse 1,334. 

Làeag (De la). Ses causes; remèdes 
principaux, IV, 194; V, 394, 395; 
VI, 190, 191. 

——- Différences entre la lèpre et la 
psore; remèdes composés, IV, 194, 
199. 

Lessos ( Vin de), I, 202, 354; V, 160; 
VI, 1. 

Vin odoraut et paillet de Lesbos, 
]. 348. 

Lessive (De la). Quelle est la plus dé- 
tersive, lI, 650; V, 620; VI, 454. 
L&ruancir (De la). Ses causes; traite- 

ment à suivre, VI, 304, 205. 

L&ruaAncus. Emploi de lavements, Il, 
117. 

Lzocas (Huitres de l'ile), 1, 147. 

Leuc£é (De la). Humeur qui la produit ; 
remédes à employer, IV, 194; V. 
393, 394; VI, 189-191. 

LzucowA (Du) ou taie sur les yeux; 
remèdes, V, 712. 713; VI. 545. 
Læuconorts (Du). Vent qu'Aristote 

désigne sous ce nom; opinions des 





anciens à son sujet, II, 850-852. 


727 


Lavigss (Des). Leur rôle dans quelques 
machines, IV, 343. 

Livres (Des). Muscles des lèvres; leur 
nombre; leur place; fonctions de 
chacun d'eux; leur action ‘sur les 
lèvres, III, 420, 421. 

Remédes contre les gercures des 

lèvres, IV, 549; V, 439; VI, 248. 

fendues; recettes d'onguents, V, 

738; VI, 573. 574. 

Remède composé contre les ere- 
vasses des lèvres, V, 145 et 884. 
Levôre (De la). Aigre et putride, If, 

491. 
Cataplasme de levüre; ses pro- 














priétés, son emploi; diverses ma- 
nières de le préparer; ingrédients 
qu'on peut y ajouter pour accroitre 
ou modifier ses propriétés, II. 344, 
345. 

LEzarDs Marixs (Chair des), 1, 116. 

Lisve (Climat maritime de la), 11, 
294. 

Huitres des golfes de Libye. I. 
148. 

—— Thapsie de Libye, II, 102. 

LiByexs NOMADES (Des). Passage d'He- 
rodote sur leurs recettes médicales. 
IV, 663. 

LicngN (Du). Ses qualités; différentes 
especes de lichens, II, 624, 656; 
V, 626; VI, 485. 

LicRENs (Des). Causes de cette. affec- 
tion; les lichens féroces; medica- 








ments à employer suivant l'áge du 
malade et la nature du mal, IV, 194; 
V. 395, 396. 

Distinction de quatre espèces de 
lichens; aspect de chaque espèce; 
place où ils se développent; re- 
medes, Vl, 193-195. 





OBIBASE. 


Lamm WMutbede pour fure dupanadse Las Comphaum- à b gus de En- 


hr» Ίσα V. 329- UL. 123. 236. 
en Cum. de 3 mile 
pour m spuume coque: m diupe- 
«mm. 7|. 204. 
——— przugeemenz da. es σπα»: mm- 
mertde:applaper M 502 
Lamm Dem. "ume er ce me- 


mw. proces vemmdes IV. 772. 
72 
— Lumens reram B 


Lames 38 - Sa ccm: = Qqua- 
imm ἃ {ο V 6:94. 629: VI. 
£25. 12 

amcmpeug arse queen ed ud. 
E. ο: 

—— — πως cumgpaur se harse cure 
wan ο cames de mm ed 
a mrROU :—:. 9 

Lames «πας er . Ses ques L gi 

——— eme— κε mm ἵ :<68:V. 





TITI DU ο πω ‘ane 


rar au aie te NOT 
DA οὓς tue 

TELIS au Pan Re" peur 
0 mé m e Car IN er 


LES ὃν Ἡσλ- 


a. -— Insee πι cmr- 


nven:- 
mere Da cin Lite À ne 
——-6* 5 . 

δν ο δ΄ Cm οι οὔὕσπηως e 


e. V. 


ID S 


ses ages: mue de pages E. 
Xe. 35s. 

— — Lames à ὃν game ἂν im = 
dim. B. 207 οὓς V. Le. $531 
— — Madame à ip ὅπως de Es: 
gr et die. Ὁ γα. S33. Ki 
Leu Be h. Se papas HD 

65. 

Lans emplean απαύνα le αποπαᾶ. 
Li 

Lace -Ἡπάσπασα Bee V. 
#6. 

Le ‘Du, Ses quadam et es pros 
ts: ο πας V. 636. 67. VIL 
μας 

— De in eur de ἕως m compas: 
ses pupruts B 622.6033:.623: 
VL 525. $39. 

—— bullskam : supercussf. B. igi. 

— — Quniars de miam. Bl. 63: 

Lemma De, Quuiars de m race ei 
de = mume. Ἡ 663 

— — twee ος cnni: σπα πο: de leur 


AE c» mp dei capecti: 
m nw "δα Sex leumphewer. |. 515. 
:.€ 

—— — Wüumi;"re de cabcmier ἐς wm 
oz r oc re. 1. 5*0. 

LI «rs Des . Leer usase dem 
avorum. d. (va. 

X ere: we wsape. ] 661. 
hod 

Lersancs [e da. Ses quales mover- 
2: Se vsames. |]. -i6. 27V. 
+. Vl. a$a ) 





TABLE DES MATIÈRES. 


Lrrnancg (De la). Quelle-est la meil- 
leure, V, 80. 

Maniére de faire cuire cette subs- 
tance pour la mettre dans les em- 
plâtres. V, 87, 88. 

Lrriènx (Du mouvement dans une). 
Antyllus en distingue deux; son em- 
ploi dans la fièvre; litieres décou- 
verte et fermée, 1, 515-517. 

Manière de le régler; son usage 
en cas de fièvre, I, 519, 520. 

Livig (Remede dit de). Ses usages; sa 

133, 134, 873, 








composition, V, 
874. 

LocaiTés ( Des) au point de vue médi- 
cal. Des localités élevées; des locali- 
tés basses: des localités voisines de 
la mer, de l'intérieur; des localités 
voisines des mines; influence du sol 
sur les localites, Il, 3o1, 301. 

Influence des cours d'eau sur le 





climat des localités; ils ne doivent 
étre ni trop rares ni trop nombreux; 
des localités marécageuses; localités 
maritimes et localités centrales, Il, 
201-006. 

Locugs ΡΕ MER (Des). Qualités varia- 
bles de leur cbair, comparée à celle 
des rougets, I, 114. 

Lorns (Des). Usage de leur chair dans 
l'antiquité, I, 606, 607. 

Louses (Des). Nerfs issus de la moelle 
épinière, qui se rendent aux lombes. 
III, 503, 504. 

Veines des lombes, III, 520, 
921. 

Lorions (Des). Emploi des lotions dans 
les fiévres ardentes; leurs dangers; 

335. 





lotions d'eau vinaigréc, ll, 
336. 
Lorus (Du). Qualités de cette plante à 


729 


l'état cultivé et à l'état sauvage; pays 
où l'on trouve le lotus sauvage, Il, 
659. 660; V, 626; VÍ, 485. 

Loup (Du lacs appelé). Manière de le 
faire; action qu'il exerce; employé 
pour la réduction de la hernie intes- 
tinale, IV, 260, 361. 

Figure, IV, 691, n° 7. 

Lucnmw (Lac). Pélorides et cames du 
lac Lucrin, I, 138. 

Huitres du lac Lucrin, 1, 147. 

Luerre (De la). Son rôle dans l'émis- 
sion de la voix; effets de sa suppres- 








sion ; elle ferme le laryux, III, 319, 
320. 

Affections de la luette; inflam- 
mation ; traitement suivant sa nature 
et sa force; maniére d'appliquer les 





médicaments ; comment et quand on 

doit pratiquer l'excision de la luette; 

cicatrisation de la plaie apres l'exci- 

sion, V, 730, 751; VI, 587-589. 

Reméde composé contre la chute 
de la luette; recette, V, 144, 145. 
882. 883. 

Luxe. Influence du cours mensuel de 





la lune sur l'air; distinction de 
quatre saisons mensuelles répondant 
aux phases de la lune; chaque saison 
mensuelle correspond à une saison 
de l'année; influence de ces périodes 
sur la santé, II, 287-289. 

Note à ce sujet, II, 842, 843. 
Lupins (Des). Leurs propriétés; ma- 

niere de les accommoder, I, 36. 





Passent lentement, I. 238; V, 





1755; VI, 27. 

—— Qualités tant du lupin domes- 
tique que du lupin sauvage; leur ac- 
tion, Il, 638; V, 613; VI, 509. 
310. 





. TABLE DES MATIÈRES. 


manière dont il s'articule avec les 
os de la face, Ill, 4o». 

Micuorne (De la). Muscles qui font 
mouvoir la máchoire inférieure ; noms 
de leurs quatre paires; róle de cha- 
cune d'elles dans l'opération masti- 
catoire, III, 428-431. 

Fracture de la mâchoire infé- 

neure; il faut amener la double ex- 

tension des parties fracturées; déli- 

gation et redressement, IV, 142 , 143. 

Luxation de la mâchoire infé- 

rieure; théorie de sa réduction; ma- 

nière de reconnaitre si la réduc- 
tion a réussi; différentes espèces de 

luxations de la mâchoire, IV, 211- 

213. . 

Réduction au moyen du banc 

d'Hippocrate; position du malade; 

bandage à employer, IV, 434, 435. 

Bandage fendu pour la mâchoire 














et les joues; manière de le faire; son 

emploi, IV, 3o3. 

Traitement chirurgical des fis- 
tules de la máchoire, III, 612. 

Maen&sre (Pierre de). Sens de cette 
expression dans l'antiquité; emploi 
de la substance qu'elle servait à dé- 


signer, II, 798. 799. 
Quelle est la meilleure, V, 80. 








81. 
Μιονέτε (Du) ou pierre d'Héraclée; 
ses propriétés en medecine, II, 710. 
Μαιν (Cérat dit la), V, 118 et 862. 
Maix (De la). Division de la main en 
cdrpe, métacarpe et doigts, III, 4 14 


et suiv. 





Muscles qui sont propres à la 
main; muscles propres aux doigts: 
muscles du métacarpe; fonctions de 
tous ces muscles, III, 460, 461. 


731 


Marx. Veines de la main, III, 513, 
514. 

MaLAciA. Animaux que ce nom sert à 
désigner, 1, 590, 591. 

Maraves (Aliments des), I, 300 οἱ 
suiv. 

Mazanies aiguës. Il faut se coucher 
pendant leur cours, 1, 436. 

chroniques. Ἡ faut se coucher 

pendant les accés, I, 436. 

Manière de prévoir l'issue pro- 
bable d'une maladie qui commence, 
VI, 423. 

MaLAGMES (Des). Différentes espèces 
de malagmes, Il, 448. 

faits de substances sèches: ma- 

nière de les appréter; leurs usages, 

II, 448-450. 

à la graisse et aux sucs naturels; 
leur emploi, II, 450. 

MALLÉOLE ( Luxation de la). Ses diffe- 
rentes espéces; méthode de réduc- 
tion par la machine, IV, 398, 399. 

Déplacements de la malléole; ré- 

duction par le banc d'Hippocrate, 

IV, 457, 458. 

Bandage pour entourer la mal- 
léole; manière de le faire, IV, 328. 

ManeLes (Des). Sympathie entre elles 
et l'utérus pendant la grossesse; ob- 
servation à ce sujet, III, 377, 378. 

Erosions malignes des mamelles ; 

remédes composés indiqués tant par 

Archigène que par d'autres prati- 

ciens, IV, 629, 630. 

Des abcès des mamelles; opéra- 

tion chirurgicale; position à donner 

à la partie après l'opération; em- 

plâtres à employer, IV, 630, 649. 

650. 

Remèdes pour empécher les ma- 





























732 


melles de grossir, quelle que soit la 
cause de cette affection, IV, 631; V, 
1725. 176; VI, 353. 

MauELLES. Grumeaux des mamelles; re- 
mèdes dissipants, IV, 631; V, 476; 
V]. 253. 

Remèdes qui dissolvent le lait 





transformé en fromage après l'accou- 

chement, IV, 63i; V, 475; VI, 50, 

283. 

Inflammations des mamelles, V, 
474, 479; VI, 383. 

— — Affections diverses des mamelles, 
V. 471-476; VI, 283. 

— — Fissures des mamelles: remèdes, 
V. 9978: VI, 623. 

Gonflement des mamelles après 








l'accouchement; ses causes; médi- 
caments à employer, V, 50. 
Affections des mamelles; inflam- 





mation; lait coagulé; remèdes pour 
arrêter une croissance exageree ; gra- 
nulations des mamelles ; sonflement 
lacte; remèdes divers et traitement, 
V1, 603, 601. 

— —— jJuflaniunation des mamelles: trai 
tement et principaux remèdes à em- 
ployer, VI, 254, 552. 

des 


Duretés 


—— mamelles; cata- 
plasmes à employer, V], 555. 

——— Remèdes divers contre la dou: 
leur ct l'enflure des mamelles, VE. 
JN», JN6. 


ltemedes qui tarissent le. lait 





dais les mamelles, VI, 3585. 





des animaux; leur usage. dans 
l'alimentation; leurs proprietes, 1. 
95. og. 

Maspriscong (De la). Refroulissante. 
humide, lH. 


assoupissante , 197. 


4%. 


ORIBASE. 


MawpnaconE. Qualités particulières de 
la racine et de son écorce, ll, 661; 
V. 627; VI, 487. 

Maxi (De la). Son traitement général 
est le méme que celui de la mélan- 
colie; remèdes spéciaux, V, 413; 
VI, 214, 215. 

MawivELLEs (Des). Servent à mettre 
les axes en mouvement dans les ma- 
chines, IV, 342, 343. 

MaxsE (De la). Son emploi pour la ci- 
catrisation des plaies produites par 
l'ouverture d'abcés, III, 604, 605. 

MaquerEaux (Salaisons de). Leurs 
qualites, I, 156. 

(Des) bátards. Leurs qualités, 1, 
128. 

ΜΛΗΛΟΝΕ (Du). Il provient d'une fièvre 
hectique prolongée; il est incurable; 
aspect du corps, des yeux, dela face. 





du ventre, V, 294, 295; VI, 109. 

Μλπιτηον (Miel de), 1, 172. 

Marc p'uvile (Du). Sa composition; 
sa preparation et son usage, II. 612; 
V, 601; VI. 432. 

Mancue (De la) sur un terrain acci- 
dente; ses effets ; combinaison de cet 
exercice avec l'emploi des haltères 
(vov. ce mot), I, 554. 

Maniss (Lacs des). Manière de le faire: 
bon pour produire une traction iné- 


gale; ses usages, IV, 355, 2506. 





Figure, IV, 691, n? 2. 

Marius, auteur cité par Galien, Ill. 
188, 491. 

MansoLaixe (De la). Ses propnétes. 
Il. 117, 682; VI, 430, 4131. 

Minocgs (Médicaments contre les). V, 
116, 117, 860. 

MairnBk (Du). Ses propriétés; son ac- 
uon, 11, 625; V. 633; VI, 408. 


TABLE DES MATIÈRES. 


Mans (Remède dit de), pour les afféc- 
tions des yeux, V, 119 et 870. 

MaBsEILLE (Séseli de). Sudorifique, 
Il, 191. 

Échauffe, II, 504. 

Manses {Vin du pays des), I, 351. 

MasricaTION (De la). Rôle de chaque 
paire de muscles de la mâchoire in- 
férieure dans la mastication ; rôle de 
la langue, ΠΠ, 429-431. 

Masrticaroires (Des). Leur utilité; 
leur action, Il, 183, 184. 

Liste de masticatoires, V, 61. 

Masrix (Du). Distinction de différentes 
espèces de mastix ; qualités de chaque 
espèce, Il, 661: V, 625; VI, 487. 

Marix. De la friction du matin; dans 
quels cas il faut l'employer; cas où 
il faut la combiner avec l'huile; fric- 








tion molle et friction rude; frictions 

sèches avec les gants, les mains 

nues ou le coton, l, 492-494. 

Du coit du matin, I, 547. 

Matrice (De la). Veines qu'il faut in- 
ciser en cas d'affection de la ma- 
trice, ll, 31. 

Relation entre la matrice et le 








colon; lavements qui conviennent 
en cas d'inflanmation de la matrice, 
HU, 242. 

—— Description anatomique de la ina- 
trice et des parties adjacentes con- 
nues par Galien sous lc nom de tes- 
tcules , lll, 49, 50. 

De la chute de la matrice; fumi- 

gations à employer, Il, 425, 426. 





Chute de la matrice; 1! faut com- 





mencer par des lavements οἱ des ca- 
théters; position à donner à la ma- 
lade; emploi d'un tampon de laine; 
ventouses ; temps que l'appareil doit 


733 


rester eu place, V, 547-549; VI, 
384, 388. 

Marrice. Principaux remèdes et mé- 
thode d'application, V, 119. 776; 
VI, 621. 

Chute et inclinaisons de la ma- 

trice; directions dans lesquelles l'ac- 

cident peut avoir lieu; maniere de 
reconnaitre chaque cas d'après la 
douleur éprouvée; traitement géné- 





ral et traitement spécial; malagme, 
emplátre, VI, 361, 362. 
De l'inflammation de la matrice; 





signes auxquels on en reconnait 
l'existence, III, 56, 57. : 





Ses causes; symptômes; com- 
ment on peut reconnaitre la partie 
de la matrice atteinte. d'inflamma- 
tion; traitement , IV, 636, 635, 656, 
657; V, 542, 543; VI, 365-367. 

Bains de siége; fumigations et 
pessaires, V, 774, 7729; Vl, 621. 

Cas où la matrice est fermée; 








maniere de l'ouvrir; la matrice peut 
aussi étre plus beante que d'habi- 
tude; remédes en ce cas, V. 537, 
. 538; VI, 357, 358. 
Distorsions de la matrice; ma- 
nière d'y remédier, V, 538; VI, 358. 
Abcés de la matrice; il faut en 








favoriser la suppuration; médica- 
ments à employer; l'abcès peut se 
rompre dans plusieurs directions, 
V, 543; VI, 369-341. 

Ulcéres de la matrice; traitement 





en général; médicaments spéciaux 
recommandes, V, 543, 544; VI, 
373-375, 379, 380. 
——— Ulcérations de la matrice; medi- 
caments, V, 775; Vl, 612,621. 
——- Carcinomes de la matrice; ils 





734 ORIBASE. 


sont incurables; traitement pour 
adoucir les douleurs, V, 545; VI, 
375, 378. 

Marice. Fissures de la matrice; traite- 
ment adoucissant, V, 545, 546; VI, 
378. 379. 

—— gonflée par les gaz; suites de 
cette maladie; tuméfaction du ventre; 
traitement, V, 546, 547; VI, 38o- 
383. 

Rétrécissement du col de la ma- 

trice; ses causes; traitement à em- 

ployer; bains de siége et pessaires 

émollients, V, 546; VI, 380. 

Mordications de la matrice; re- 

mèdes et injections, V, 775; VI. 

62:1. 

Squirre de la matrice; il provient. 

d'une inflammation antérieure; ses 

différentes espèces; traitement à em- 
ployer; divers médicaments compo- 

V, 371-373. 

—— Tymes de la matrice; leur place; 

faut employer le fer pour les ex- 

tirper; poudre desséchante; médica- 

ments à employer, VI, 383. 

Voy. Ur£nus. 

des quadrupides; ses propriétés 
nutritives, I, 104. 

Macvais reupénamenrs (Des). 
auxquels on les reconnait; état des 
muscles et des os; quantité plus ou 
moins grande d'humidité contenue 
dans les parties, Ill, 200-202. 

Mauve (De la). Distinction de trois es- 





























ignes 


pèces de mauve : sauvage, cultivée 

et en arbre; leurs propriétés, Il, 

660, 661; V, 627; VI, 486, 487. 
—— Manibre de l'appréter, I, 75. 
Passe facilement. I, 2423 V. 177: 
VI. 3o. 





Μιυτε. ! 
de ma 
— CG 
de le 
inflam 
L 
est d' 
—— m 
467. 
Maux D 
divers 
du mi 
Di 
cents 
naires 
V, 42 
P 
clusio 
ment, 
—— In 
contre 
taplas 
234. 


Maza. 














boisso 
—8& 
pain « 
Μάρεοιν 
médec 
rance 
V. 55 
Mévecin 
deci 
timité 
cette | 
du coi 
n3. 
De 
de p 
comm 


—Q 








TABLE DES MATIÈRES. 


ment au medecin tous les accideuts 
qui paraissent. graves; exemples, V, 
783-786; VI, 625, 626. 

Μένέκ οἱ ses poisons, I, 334. 

Mkpzs (Lac chez les). S'enflamme au 
contact du feu, I, 334. 

MépicamenrTs (Des). Cas où un médica- 
ment, donné dans l'intention de 
guérir, produit, au contraire, des 
désordres; soins à preudre, IV, 629. 

——— Choix des médicaments simples, 
V, 69 et suiv. 

Pour déterminer les qualités élé- 





mentaires des médicaments, il. faut 
observer les résultats de leur appli- 
cation à une nature tempérée ; exem- 
ples, Il, 47. 

De l'utilité des médicaments; 
leur action diverse, 11, 476, 477. 
Manière de reconnaitre par l'ex- 








périence les qualités des medica- 
meuts; par le contact; médicaments 
chauds et froids; leur usage, ll, 
484-488. 

simples; que ces médicaments 





sont composés de molécules dis- 
tinctes; des corps homoiomeres ; défi- 
nition de ce terme, ll, 488-490. 
Certains médicaments sont com- 
posés de particules différentes; énu- 
mération détaillée de ces corps, II, 
490-497. 

Nécessité pour le médecin de 








connaitre leur force et leur degré de 
chaud ou de froid (voy. ces mots). 
II, 497. 498. 

qui tiennent le milieu entre les 
refroidissants et les échauffants ; énu- 
mération de ces médicaments, Il, 
500, 501; V, 53. 

echauffants; énumeration de ceux 








735 


dont Galien n'a pas indiqué le degré 
de chaleur, Il, 501-506; V, 53. 

MÉDICAMENTS échauffants au premier 
degré, II, 506; V, 54. 

échauffants au second degré, Il, 

306, 507; V. 54. 

échauífants au troisième degre, 
II, 507, 508; V, 54. 

——— échauffants au quatrième degré, 
II, 509; V, 54, 55. 

refroidissants, sans que Galien 











ait indiqué à quel degré; énuméra- 
tion de ces médicaments, II, 509- 
9115; V, 55. 

—— refroidissants au premier degré, 
II, 511; V, 55. 

——— refroidissants au secoud degré, 
HII, 511, 512; V, 55. 

—— refroidissants au troisième degré, 
II, 512; V, 56. 

desséchants en général, lI, 512- 

313; V, 56. 

desséchant sans irriter, II, 518- 

520; V, 56. 

qui dessèchent au premier degré, 
II, 520; V, 57. 

qui dessèchent au second degré, 
II, 520-522; V, 58. 

——— qui dessèchent au troisième de- 
gré, II, 522, 523; V, 58. 

qui dessèchent au quatrième de- 

gré, II, 523; V, 58. 

humectants en général, II, 523, 

524; V, 58, 59. 

doués d'un froid aqueux, ll, 

524; V, 59. 

qui humectent au second degré, 

Il, 524; V, 59. 

tenant le milieu entre les dessé- 

chants et les humectants, II, 525; 

V, 58. 





























736 ORIBASE. 
Maiscawrsrs subtis et a parties στου MipscimENTS qui attrem lhumidne 
seres; propnetes de chacune de ces par le nez ; énumeration, II, 554; V. 


especes: influence de la preparation 61. 
sur je pepnietes des medicaments ; 





qui attirent l'humidité par les 





evanpies de ο fat. Il. 525-525. veux: énumeration, Il. 554. 555; 
«chtis: enusperabon, Il. 535- V, 61. 
331; V. 59, 60. — — qui attirent. l'humidite par les 


——— formes de parbcuies grossieres; oreilles; énumeration, II. 555; V. 
enemerabon. Π. 331. 961: V. 6ο. 62. 

—— — maturatifs. [1. 53:: V. 60. désobstruants. detersifs et atte- 

r-nforcants. I], 533; V. 60. ouants: contraires des emplastiques; 

<oppuratifs: leur action sur Tor- ils doivent avoir des propnétés ni- 

zatssse: «αρτηρίες: conditions dans treuses: médicaments exterieurs et 


tutih id faut les empioser; qua- mteneurs. II. 555-558. 














tit sapparatves des differentes sub- desobstruants et dépuratifs; énu- 
stances, I1. 555-55*. mération de ces médicaments: ma- 


_—— Ésumeration de quelques medi-  nière dont ils agissent, Il, 558-560; 
cameit: supparatifs. V. 6ο. V. 61. 

ramollissants : qualites de ces me — ——— detersifs; enumeration, Il, 56o- 

dicament: enumeration, li, 353%- 363: V. 62. 

















331: V. Ro. 61. qui purgent la rate par les urines; 
endurcissants: qualités quils enumération. Il, 566; V, 63. 
doivent posséder : di«tinction de plu- qui purgent le foie par les urines; 
ueurs especes d'endurcissants: ma- enumeration, II, 566, 567: V. 64. 

ue fe dentis epere nt D. 240-213: —-—— qui purgent les reins par les 

Mone. urines: enumeration, Il. 567; V. 
- et je ατα δι mater de ies re- 63. 

(so tré par de zout; indication de —— qui purgent la poitrine. et les 

«uei us Teedieamenbts .mpla-tiques : poumens; enumeration; comment 

« :snDent le mquaeu entre les re- ils donent agir, 1. 567, 365; V. 61. 


ο ot le. deterafs. BH. 5452 — qui chassent les humeurs du 


- poumon : enumeration, |l. 56^. 


* 





— periti beone de leur action 369. 

Sante qpeirienpies a lappur. ll. qui purgent les reins; qualites 

aT a qu'ils doivent avoir, IT, 56g. 576; 

edere jaes; disunction de deux V. 64. 65. 

espéces es utis sont attrnuants. les. —— rarefiants et aperitifs; leur defi- 

autres iicnra-ants, Hb; 550, 5251. nition ; leur nature; leurs contraires 
- . qu. aturent lhunudite par la sont les condensants et les resser- 

lache; enumeratien. JI; 553: V. rants, II, 570-573. 

6g aperitifs. rarefiants, condensants 





TABLE DES MATIÈRES. 


οἱ resserrants; énumération, — Il, 
571-573; V, 65. 

MépicamenTs sudorifiques , énuméra- 
tions de Galien et de Zopyre, Il, 
573. 574. | 


caustiques; differentes classes de 





ces medicaments suivant leur action; 
énumération, II, 574-576, 594; V, 
65. 
—— putréfactifs; leur action; énumé- 
ration, II, 576; V, 65. 
—— — destructifs; définition de ce 
terme; action de ces médicaments; 
énumération, Il, 556, 527; V, 65, 


66. 





cicatrisants; leur action; énume- 
ration, II, 575, 578; V, 66. 
attractifs et répercussifs; défidi- 





tion de ces termes; action de chaque 
espèce; énumération, ll, 579-582; 
V. 66. 

qui favorisent la perspiration ; 





leur nature; énumeration, Il, 58». 
586; V, 67. 
astringents; énumération, Îl, 
586, 587; V, 67. 68. 
qui favorisent la perspiration, 
employés" en cataplasme ou en affu- 
sion ; énumération, II, 588-591. 

qui provoquent les règles, sous 
forme soit de boissons, soit de pes- 
saires, II, 598. 














qui aménent un écoulement 
blanc par la matrice, Il, 594-599; 
V. 68. 

qui donnent du lait; leur nature 
(voy. Larr); énumération, II, 591- 
594, 596; V, 65. 

simples; importance de leur 
étude pour la pratique de la mede- 
cine; énumération de ces médica- 








VE. 


737 


ments par ordre alphabétique, Il, 
603, 604; V, 59% et suiv. 
MÉDICAMENTS simples et composes: rai- 
son de l'emploi de ces deruiers; 
exemples à l'appui; régle des con- 


traires, II, 741, 742. 





composés ; manière dont les mé- 
decins anciens en rédigeaient la for- 
mule, ll, 879. 

Ménte (Eaux naphteuses de la) ou de 
Médée ; témoignages des auteurs an- 
ciens, lI, 630, 631. 

Suc de Medie ; attractif, Il, 581. 

Du pommier de Médie ou citron- 

nier; qualités du fruit de cet arbre. 








de sa semence, de son écorce, du 
noyau, de ses feuilles, IT, 664 ,'665 ; 
V. 628. 
Mépique (Médicameut compose dit 
le); sa composition, V, 135, 875. 
MEGEs (Extrait de), III, 635 οἱ suiv. 
Collyre de Mégès emplove contre 
les fistules, HI, 636, 637. 
Μέιλνρυς, fils d'Amythzon. E mploie 
l'ellébore noir pour guérir les filles 
de Protus, II, 108. ° 
MéLancouir ( De la). Ses différentes es- 
péces; symptómes précurseurs; re- 





gime ct traitement; il faut traiter la 
mélancolie tout d'abord, sinon elle 
devient incurable, V, 409-4511; VI, 
211,212. 





temèdes à employer contre la 
mélancolie, V, 411-413; VI, 213, 
214. 


Le coit est un remède contre la 





mélancolie αἱ 
41. 


La purgation est utile en cas de 


les idées fixes. |. 





melancolie; observation de Galieu, 
I. 74. 7». 


j7 


738 


Má&tscóaus (Des) ou. Mélicérides. Carac- 
tères communs des melicéris et du 
stéatsne ; aature du liquide contenu 
dnas les melicéris; opération à prati 
quer, IV. 7-9. 

Operation du mélicéris au coude, 
à l'elécrane. aux paupières. IV, 10, 
tr. 

—— rudes à employer. IV, 609. 

—— αλλου contre les mélicérides 
adiques per Slameuties . V. 112 et 
ο. 

anse Bu. Se» quite et son. ac- 
wn. MK. 0$: V. 6^3; VT. 488. 

— Bear & anbus à maris, 
4 mi 

—— Sa yrevenumce , V. 73. 

—— Wiedicament composé an málilot, 
&. 85. 

Vim seer (Do |. Ses propriétés. HB. 69. 

όλως (Be da) Ses prepridhin. B, 
667. 

Mézrrrre | Vin). Mode de prégaretes; 
maladies auxquelles il conviemt. 1. 
395. 399. 

ML rTE (De la pierre). Ses propriétes. 
ll. 7o7. 

Matos« Des). Leurs proprietes coeapa- 
rees à celles des pastéques, l, 47. 
Refroidissants. |, 350; V, i51; 

VI. 35. 

Meros Aun de . Purge ia rate par les 
unnes. ll. 566. 

—— Realzar de Melos; favorise la per- 








«ptration. H. 590. 

MEWBRANES : Des . Differences de leur 
su avec celui des niques, Il. 
cc. 

Meurxr <upeneur Du . Ses trois par- 
tes bras. avant-hras et main, lll. 


11. 


ORIBASE. 


Meusas génital ου virii (Du). Ses £s- 
sures; elles peuvent se former an 
prépuce à la suite d'une opératiss; 
manière de les guérir, IV, 475. 

— Maladies du membre viril: dou- 
leurs, thymes, fissures ( voy. Vanca), 
V, 523, 524; VI, 337, 338. 

Manmmas (Des). Luxation des os des ex- 
trémités des membres; cause de ee 
accident, qui est fort rare; réductien; 
appareil à employer, IV, 239-242. 

—— De la paralysie des membres; 
frictions, IV, 586 et 641. 

—— Inflammeations des membres: cas 
où l'eau froide est utile; cas où elle 
est nuisible, 1. 322. 

Ménonns (De la). Perte de la mémoire; 

" ses causes; traitement, V, 400; VI. 
307, 203. 

Remèdes divers contre la perte 
de la mémoire, VI, 203. 

Masson sarüz íTéte de). Propridiés 
de ses cendres, Il, 335. 

Masamaque ‘Extrait de), II, 72, 73. 
it et suiv. 

Mceracanon | De ia). Époque où elle 
s etablit généralement; signes qui ac 
compeenent sa première apparition, 
Π 632 et 650. 

— Temps qu'elle dure en general; 
ac cu elle cesse on diminue, IV. 
851. 627. 650, 6521. 

——— ecessite de l'activer dans cer- 
tame cas; remèdes qui remplisseni 
cet office. 1V. 632 et 651. 

Mexcrauss Des. Leur rôle dans la ge 
nerabion , lll. 53. 

—— Methode pour provoquer les mens- 
trues; saignees et scarifications, bois 
sons. pes«aires; principaux médica 
ments. V. 720. 521; VI, 618. 





TABLE DES MATIÈRES. 


MsusrRuEs ( Des). Causes les plus ordi- 
naires de la suppression des mens- 
trues; traitement approprié à chaque 
cas, V, 771, 772; Vl. 608, 619. — 
Voy. Βέοις». 

Μεατηκ (Cataplasme de). Manière de 
le préparer et son emploi, II, 365, 
366. 

Mzwrox (Du). Bandage fendu pour le 
menton; manière de le faire, IV, 
201. 

Méoris (Pays voisins du Palus). Leur 
climat, II, 293. 

Mencune (Du). Effets que son absorp- 
tion produit sur le système digestif; 
boissons à prendre pour l'expuiser, 
IV, 618. 

MencuriALE mâle et femelle (De la). 
Leur usage; personnes et malades 
auxquels elles conviennent, H., 1:2; 


V, 25, 817. 





Emploi de la mercuriale comme 
purgatif intérieur dans la fièvre, Il. 
271. 

Menres (Des). Leurs qualités nutri- 
tives, I, 132. 

Μελιυς Nor (Du). Ses qualités, 1, 
131. 

MésenTÈre (Du). Sa place, sa nature, 
son utilité et sa forme, Ill, 353, 
354. 

Messixe ( Melilot de). Detersif, 11, 56». 

En boisson, il provoque 

règles, 11, 598. 


Tient le milicu entre les subs- 


les 








tances refroidissantes et les subs- 
tances échauffantes. IT, σοι. 
Mesures (Des). Leur valeur et leurs 
noms, V, 84,85. 
Méthode pour évaluer len" capa- 
cite, V, 85, 86. 





739 


ἨΕΤΛΟΛΑΡΕ (Du. Os qui le composent. 
IIl, 4:5. 

Mérasrxcrrriques (Des médicaments). 
Cas où il faut les employer; médica- 
ments employés par Galien; c'est, 
pour certains médecins, une der- 
nière ressource, II, 470, 471; V. 
91, 834, 838. 

Murs rétis, bouillis ou cuits sur le plat; 
‘leurs qualités respectives, 1, 253; 
V, 182, 183; VI, 36, 37. 


Μιει, (Du). Ses propriétés; manière de 


l'adoucir; comparaison entre le miel 
et le sucre, ll, 662; V, 627, 628; 
VI, 488. 

Du meilleur miel; caractères 
qu'il doit présenter; localités qui le 
produisent , 1, 169, 172,173. 
Qualités réchanffantes du miel; : 
convient aux tempéraments froids 
et à la vieillesse, 1, 393. 

Emploi du miel pour arriver à re- 
coller les sinus; substances diverses 
qu'il faut y méler, IIl, 597. 598. 
Influence des plantes sur les qua- 














lites du miel; manière de recon- 
naître le miel falsifié, 1, 170. 





Manière de manger le miel; ses 
qualités nutritives suivant les âges, 
I. 130. 171,228; V, 171; VI, 11. 





et de l'eau miellée; leurs pro- 
priétés. I, 234, 235; V, 131; VI, 
29, 160. 

Relàche le ventre, s'il n'est pas 
cuit, 1, 244, 345; V. 1585; VI, 31. 


Croyances des anciens relative- 








ment à l'orijnne du miel, {, 605. 
Addition de miel au diacode, !. 
373. 


Utilite du miel: on en met dans 








la boisson aux coings, 1, 383,.400 


1]. 


f v"NIBASE 


Wicn i07 Dre e pim. 1. 24. 


Hi + πο σπα Dre ae 





r^ dan O^ JUL παπι 2 27 022073. 
—— SN τος  nübanes σι σσ 


μπιν d cm σας a zal 





1cmenHigeT SD τν πο 


nz TUM, 
. 


um- :ans tu. Wem πι. peut 


Ἱ Ποιο τσι 





ιν - jrepuruom © tame 


pattes L cCo»óntsent. ILnH.orüe*s NER- 
σαιτ» 5 + IDOUNEES à 291-245 


Tau no ais [e DU. SI oq 





.. Ceuf[ À Parm. πλ... πι 


Dies cB cunccenco IEucurr Pon 


rs mes ο Si: 


πο, πο pe gue 
MILITE Le SA 


— JC.egaswps fp 4p TLAmDe om f 20° 


et qol] 868 LL οἱ Yewce 
"μια .. dE. 


. σεν» al 


———— Nm fe zb σσ s 


5,0 1 ul I JA Iu Lf) 
Sd ^is Jg ον coul AC ev 
- 1 9 
——- T * - -*- 
— Do pute ce et LI 
7 ." M Ti 2* à _- 
à : ° i αμα... 
T7 IU ít 1 n T 
Le 
7 n > se us 77 lo 7. 
s - xU . , I o - 
- - à 
E "4 . 1e 
U- ο o ife f $98 
, LE . 
κ « oc PES ie -T- 








Weaxxzlaz Eau. «e ceat tame oom 
te osngcers vepetees. HI. :- 

Wortes Borne come am V. 
οσο LVL 

Mraz Le ae camp: ere 
DAME EAU. τεςε- appe 
pree: strass dans bes envies. 
V. oda. $a: VE. 350. 237. 

——— Lames ὅτι. IN. 5... 242. 

— — Purgw»c et sa-rere - tractemera: 
DHL: οπως sect. V.dsa: 
Vi. 15. : 34. — Vos. Honor. 

War Wide Lis. 

— — bmw boe=e do Ms: air 
Ce: parts qud epresut 
semlact be cwe. recume ordner: 
rie son . À. 330. 221. 

Vcapestris De Ses sropretes_ Il. 


der 


^. La. ca pesuboo. Il. 
M sr Le: 


rand et da peut mullet: 


T. 7e. cro ως: o TAEGÉDes drenre 


LL. 7 TR TA. -ὖν T ARI 
. . 
T aa c— --—. ” ss. Y 
- -- Ld * - 
- . 
eM n 
=. 04 ai” se * 
2^ κ. int TL αν H 
." * 
i 
——— n. 7L. = ο τα +: d'il 
δι LEE Ts z :. - ..- 


στ τὸ ifomuchtioe « nates, ll. 


. . 9 
——— N44 1 .da. dde & οι) δες B 


ire i is νο furo |. τας ον 


24 «C Y. 


TABLE DES MATIÈRES. 


MiLLET. Bouillie de petit millet; cus où 
elle est utile; maniere de l'accom- 


moder, 1, 290. 





Cataplasme de petit millet; son 
utilité; diverses manières de le pré- 
parer, II, 353. 

Mises (Des). Influence des mines sur 
la nature de l'eau, 1, 330. 

MxasEus (Malagme de). Recette, V. 
119, 787 et 863. 

(Pastille de). Indiquée par Philu. 
mène; recette et recommandations, 
V, 122, 123, 865. 

MsEsITHEE (Extraits de), [1, 182,183, 
290 et suiv. III, 23 οἱ suiv. 

d'Athenes (Extraits de), 1, 177 

et suiv. ; HI, 153, 154. 

de Cyzique (Extraits de), |, 
238 et suiv.; II, 139 ct suiv. 

MOELLE ( De la). Ses propriétés ; moelles 
des differents animaux; qualités de 
chacune d'elles, 11, 735; V, 629; 
VI, 49o. 


Diverses espèces de  moelles; 














leurs qualités respectives; manière 
de les préparer, V, 75, 70. 





Usage de la moelle dans l'alimen- 
tation; ses qualités, }, 101, 270. 





épinière; ses tuniques; manière 
dont elle se rattache au cerveau; 
suites de son incision dans ses diffe- 
rentes parties, Il, 290-394. 

Nerfs qui partent de la moelle 
épinière , IL, 496-505. 


Ses propriétés alimentaires; sa 








nature, [, 101, 102. 





d'une digestion lente, 1, 237; V, 
12355 Vl, 17. 

Mois cngcs (Des). Etaieut. ancienne- 
ment des mois lunaires; preuves de 
ce fait, Il, Ro6, 807. 


741 


Mórs (De la). Explication de ce terme; 
recherches sur les causes de cette 
maladie; cas nombreux où l'on croit 
à tort à l'existence de la môle, III, 
65-67. 

Signes qui permettent de distin- 





guer la móle des autres états mor- 
bides de l'uterus, llI, 67. 68. 

-—— Sens de ce terme chez les an- 
ciens et chez les modernes, lll, 601. 

Mor£xk (De la). Qualités des racines 
des différentes espèces de molenc, 
It, 698. 

Mozvusques (Des). Ce qu'on entend 
par là ; qualités nutritives de ces ani- 
maux, 1], 121, 122. 





Propres à preparer au coit, l. 
2345. 

MonELLE (De la). Ses propriétés astrin- 
gentes, [, 78. 

Refroidissante, 1, τοις V, 18», 

VI, 36. 


Différentes espèces de morelles; 








qualités de chacune d'elles; morelle 
vénéueuse; son action, ll, 695. 
696; V. 639; VI, 513. 

MOTELLES (Chair des). Ses qualités; ii- 
fluence de l'alimentation, [, 115, 
133. 

MouLes (Des). Grandes moules; leurs 
proprietés; leurs usages; manières 
de les appréter, [, 145, 146. 

Petites moules; leurs proprietes, 

l, 146. 

de rivage; leurs propriétés, |, 
146, 147. 

Mourox {Du}. Distinction de deux es- 








pèces de mouron; leurs qualites, ll, 
613; V. 601; V1, 433. 
Maniere de Vemplover, VE, 455, 


431. 





742 


Mounos. Resserre le ventre, 1, 245; V, 
179; VI, 35. 

MouranDE (De laj. Ses qualités, II, 
656, 668. 

Cataplasmes de moutarde, em- 





ployés contre le sommeil , I, 447. 

Ancienneté de l'emploi de 1a 
moutarde comme rubéfiant; témoi- 
gnages à ce sujet, 1I, 885, 886. 

Movrox (Viande de). Époque où l'on 
peut en user, I, 15. 

Mouveusxr Passir (Du). Ses effets .en 


# 





général ; différentes espèces de mou- . 


vement passif (voy. Lrr. LirrERE, 
Vorrure, Naving, ÉQUrraTION), I, 
313-515. 





Quel est le mouvement passif qui 
convient dans les fiévres; manière 
d'en calculer la durée (voy. LITiÈRE, 
Cuarsg, CHAR, Fièvre, Insomnie), 
1, 519-521. 


Muruier (De la fleur de). San action.. 


sur le foie, I1, 700. 


Muces (Des). Leurs differentes | es- 


péces; leurs qualités, I, 131, 132. 





Salaison de muges; ses qualités, 
1, 159. 
Chair des muges; muges d'eau 





bourbeuse, d'eau pure, d'eau cou- 
rante, d'eau stagnante, de rivière; 


manière de les appréter; qualités de. 


chaque espèce, Ï, 111. 

Muceusr multiflore. Répercussif, II, 
491. 

MónEs (Des). Leurs mauvaises quali- 
tés; manières de les manger, I, 57, 
58. 

—— Leurs propriétés contraires selón 





qu'elles sont mangées après ou avant 
d'autres aliments, 1, 243; V, 177; 
V1. a. 





ORIBASE. 


Μύκες. Reláchent le ventre, 1, 243; V, 
1973 VI, 3o. 

Resserrent le ventre, 1, 245; V, 

179; VI, 33. 

Humectantes, I; 254: V, 183; 

VI, 35. 

Suc de müres;.ses propriétés 

émollientes, II, 260. 

Remède de Galien compos aux 
müres; recette, V, 143, 144, 883. 

MünrgR (Du). Resserrant et purgatif; 

., propriétés de chacune des parties de 
cet arbre, II, 494. 

Propriétés de son. fruit, lI. 665, 
666; V, 629; VI, 490. 

MousaRAIGNE (De la). Remèdes contre 
les morsures de la musaraigne, V. 
681; VI, 524. 

MuscLES (Des). Leurs fonctions, leur 
forme, leur union; manière dont ils 
agissent; difficulté de s'en rendre un 
compte exact; action des nerís sur 
les muscles; exemples à l'appui, III. 
248-250. 

Composition-.des muscles; leur 




















rôle propre; pourquoi l'on ne peut 
les regarder comme des organes de 
la sensation, ILE, 551-253. 





qui ne mettent pas d'os en mou- 
vement, llf, 256, 257. 





Du mouvement des muscles; Ga- 
lien en distingue deux : flexion et 
extension; expériences; exemples ti- 
rés de l'incision anatomique et des 
maladies des muscles; distinction 
entre le. mouvement spontané du 
musele sain et le mouvement invo- 
lontaire du muscle malade, Ill, 
257-259. 

Nature du mouvement des mus- 
cles; 1l n'est pas une suite. de leur 


TABLE DES MATIERES. 


activite propre ; hypothèse d'un mou- 
vement indépendant de la volonté, 
IT, 260, 261. 

MuscLEs (Des). Distinction de quatre 
espèces de mouvement des muscles, 
ΠΠ, 261-263. 

—— Maniére dont les muscles sont 
implantés sur l'os; proportion entre 
le volume des muscles et celui des 
os qu'ils font mouvoir; action reci- 
proque des os et des muscles, et 
leur rôle dans la production du mou- 
vement, III, 263-266. 

De la position que les muscles 





prennent dans les différents mouve- 
ments; distinction de la position 
moyenne absolue et de la position 
moyenne relative; pronation, supi- 
nation, extension et flexion, III, 
265-268. 

Théorie de la position moyenne 
absolue pour le bras et pour la 
jambe; manière de la découvrir, III, 
267-269. 

Position moyenne absolue pour 








les muscles internes du siege, de la 
langue. du diaphragme; développe- 
ment au sujet de ce dernier muscle, 
III, 269-272. 

——— Déchirures des muscles; leurs 
suites; médicaments à employer sui- 
vant la gravité du cas, IV, 581; V, 
348, 349; VI. 147, 148. 

Musx (Remède composé dit la). V. 
129 et 870. 

( Pastille dite la), V, 788. 





NacELLE ( De la) ou kiosque de Dioclès; 
maniere de faire ce bandage; con- 





743 


Mypniase (De la). Ses différentes es- 
peces; leurs causes; traitement par 
la saignée et par les médicaments 
dissipants, V, 450; VI, 255. 

Μγχικ (De la). Ses qualités, II, 666. 

Μχορικ (De la). Sens de ce mot; l'af- 
fection est incurable, V, 457, 458; 
VI, 260, 361. 

Mynans (De la). Ses qualités; myrrhe 
de Béotie, II, 687. 688; V, 637; 
VI, 506. 

Différentes espèces de myrrhe; 





manière de la choisir, V, 77, 78. 
Moment où il faut incorporer la 
myrrhe aux emplâtres, V, 94. 
Myarte (Du). Propriétés contraires des 
différentes parties de cette plante; 
emploi du suc, des jeunes pousses, 
des feuilles, des excroissances, Il, 
493,494, 667; Υ.019: VI, 490, 491. 
Baies de myrte; resserrent le 
ventre, [, 345; V, 179; VI, 33. 
Refroidissantes et astringentes, 
I, 351; V, 181, 183, Vl, 35. 
Boisson aux baies de myrte; 
mode de préparation ; ses proprietes, 
1, 428. 


Vin aux baies de myrte; mauiere 














de le preparer; son action sur l'esto- 
mac, l, 4o». 





Medicament au myrte, V, 99 et 
851. 
Huile et vin de myrte; manière 





d'obtenir deux huiles differentes du 
myrte, Il, 535, 836. 
MiTiLENE (Peiynes de). {, 139. 


vient en cas de solution de continuite 
transversale du bregmna, IV, 180. 


LS 


ΛΚΕΟΝΙΕ Huitres de,, 1. 147. 

Nancisse De la racine de). Ses pro- 
pnetes. I1. 668; V, 630. 

Nanp. ‘De Περι dej. Sa composition; 
ses proprietes; du nard celtique et 
du nard de montagne, II, 667, 668; 
V. 629, 630; VI, 491. 

Caractères de l'épi de nard de 

bonne qualite; falsifications qu'il su- 





bit dans le commerce, V, 76. 

—— — Médicament composé au nard; 
recette, V, 135 et 875. 

NanixES ( Des). De l'obstruction des na- 
nnes; traitement, V, 459, 460; VI. 
162. 

Flux de saug par les narines; 
traitement de cette affection suivant 
sa cause, VI, 564, 565. 

ΧΑΤΑΤΙΟΝ (De la). Ses effets, son em- 
ploi; de la natation en mer; mala- 
dies auxquelles elle est favorable 
(voy. Hypnopisie, DarTRES, ÉLE- 
PHANTIASIS); de la natation dans 
l'eau douce : ses effets; de la natation 
dans les eaux minérales : ses effets; 





precautions qu'il faut prendre avant 
d'user de la natation, I, 523, 524. 

NarcnE (De la;. Comment elle opère 
la nutrition par les forces vetentive 
et propulsive, lll. 30. 

Nausées (Des;. Leurs causes diverses; 
traitement approprie, V, 478, 479; 
VI, 285-255. 

pendant les fievres; leurs causes; 

manière d'y remédier, V, 318; VI 121. 





——— Remedes contre la nausée, IV. 
297. 

NavET Ομ). Ses proprietes; manière 
de le mauger, 1, 53, 84. 

— — Manière d'apprétev les navets, l, 
05. 


ORIBASE. 


Navers ( Des). Preparent au coit, 1, 545. 

De la racine et de la graine de 
navet; leurs qualités, ll, 626; V, 
608; Vl, 476. : 

NAVIRE (Du mouvement sur un}. S5 
effets suivant que le navire est à 





voiles ou à rames, que la mer es 
agitée ou tranquille, I, 515, 517, 
918. 

Naxos (Pierre à aiguiser de). Refroidit. 
II, 511. 

Qualités de sa poussière, lI, 711. 

NErLEs (Des). Leurs propriétés; leurs 
usages, I, 64, 65. 

NEFLIER (Du). Propriétés de son fruit, 
de ses jeunes pousses et de se 
feuilles, 11, 662, 665: V, 638; VI, 
488. 

de Germanie; propriétés de celte 
plante et de ses fruits, II, 633. 

Ngic& (De la). Mauvais effets de Γι- 
sage prolongé de la neige comme re 
fraichissant pendant l'été, V, 569. 








970; VI, 409. 

NExUPHaR (Duj. Propnétés de s 
graine et de sa racine, ll, 668, 
669; V. 630; VI, 492. 

NEPETE (Sources de), en Italie. D'un 
bon usage contre l'éléphantiasis, IV. 
74. 

Nerrs (Des). Leurs fonctions; leur 
origine; tous viennent du cerveau. 
soit par la moelle épiuière, soit dr 
rectement, III, 482-4853. 

venant directement du cerveau; 





caroncules mamillaires ou nerfs de 
l'odorat, IIl, 453. 
optiques; leur point de depart; 





leur épanouissement ; leur substance. 
IH, 483, 481. 


des yeux, destines à assurer leui 





TABLE DES 


mouvement; leur place, Ill, 484, 
485. 
ΝΕΒΡΣ issus du cerveau et descendant le 
long de l'artére carotide, III, 485. 
issus du cerveau et allant se ra- 





mifier dans la bouche, à la tempe, 
sur la face et à la langue, III, 485- 
487. 

issus du cerveau et descendant 





aux visceres; destinés à l'accomplis- 
sement des fonctions animales ; nerfs 
des intestins, de l'estomac, du la- 
ryox et du pharynx; leurs ramifi- 
cations; leurs embranchements avec 
les nerfs provenant de l'epine dor- 
sale, III, 491-494. 


provenant du cerveau et se ren- 





dant à la langue, à l'os thyroïde, à 
l'os lambdoide, etc. ; leur substance, 
lll, 494-496. 


issus de la moelle épiniere; ca- 





ractère commun de quelques-unes 
de leurs paires, III, 498-500. 





Importance des nerfs dans l'eco- 
nomie ; leur rôle dans le mouvement 
des muscles; exemples, IIf, 150. 

Suites de l'incision de tel ou tel 





nerf et de la moelle épioière, Ill, 
250, 251. 





Derivatons et ramifications des 
nerfs le long du trajet des muscles; 
s'unissent à la fibre musculaire pour 
former le tendon, Ill, 353, 254. 





Indication des principaux. em- 
plâtres à employer contre les affec- 
tons des nerfs, IV, 605-608. 

Maladies des nerfs; onguent re- 





commande, V, 119 et 862. 
—— Medicameuts propres à amener 
le recollement d'un nerf coupe, V. 


327; Vl. τοι. 


MATIERES. 


7/45 


NEnPs. Des blessures des nerfs; traite- 
ment à employer pour obtenir le re- 
coliement du nerf blessé; medica- 
ments utiles, V, 360-363; VE, 156- 
199. 





Piqüre des nerfs; médicament 
spécial, V, 363-365; VI, 159, 160. 


optiques; leur forme; leur trajet; 





manière dont ils fonctionnent; rap- 
ports entre chacun d'eux, III, 303, 
304. 
NgnPnUN (Du). Ses proprietés, Il, 679. 
Du petit nerprun; qualites de 





son suc, lI, 658, 659. 

NBSLIE paniculée (Graine de). Qualités 
de l'huile qu'elle fournit, I1, 666. 
NEgrTOYvANTS ( Médicaments), V, 62,63. 
Neur médicaments (Emplâtre aux). 
Ses usages οἱ ses effets; recette, V, 

96 et 849. 

Nez (Du). Conformauon intérieure du 
nez; communication avec le cerveau 
et avec la bouche; nature de la mu- 
queuse intérieure; rôle du nez; sui- 
vant Galien, il expulse les résidus so- 
lides du cerveau, III, 304-306. 


Muscles du nez; leur place; mou- 





vement particulier qu'ils peuvent lui 
douner, HE, 433. 


Nerfs intérieurs du nez, se reu- 





dant aux papilles nerveuses; leur 
place et leur disposition, IT, 490, 
491. 


Colobome du nez; opération à 





faire a lextremite, a la cloison, à 
l'aile, IV, 58, 59. 


De la fracture du nez; mamère 





de faire le bandage; préparations à 
employer contre l'iuflammation ; Πιό. 
thode pour obtenir la coaptation, 
IV. 1101123. 


716 


Νες Bandage pour le nez. pour les ailes 
et pour le cartilage, IV, 295, 296. 
—— Bandage fendu pour le nez; ma- 
nière de l'appliquer ; employé en cas 
d'operation a l'interieur des narines, 
IV. 396. 297. 

— — Traitement chirurgical des abcès 
du nez. III. 571. 

——— Abcès de la cloison du nez; trai- 
tement à suivre; médicaments, Ill, 
590 


— affections du nez, V, 728 et 
suiv.; Vl. 56: et suiv. 

——— Saignements de nez; énuméra- 
tion des principaux remèdes, tant 
simples que composés, IV, 604, 605 ; 
V, 354-359; VI, 154, 155. 

— — Cas où il a lieu goutte à goutte; 
ce quil indique; comment Philu- 
mene le traitait, V, 323, 324; VI, 
126. 127. 

Ce qu'il faut faire en pareil cas; 

manières d'arrêter le sang, VI, 127. 

Remèdes contre la mauvaise odeur 

du nez, IV. 545, 546; V, 438; VI. 


217. ^ 








Medicaments pour le nez, V, 61. 
NigLLE (De la). Ses propriétés, II, 
661,662; V, 627; VI, 487, 488. 
NiL (Influence du) sur la température 

de l'Égypte, Il, 312, 313. 
Bolty du Ml, I, 127, 159. 
Eau du Nil; ses qualités; son ac- 











tion sur le ventre; son emploi, {. 


329. 





Salaisons du Nil; leurs espéces; 
leurs noms; leurs usages. l1, 158, 
199. 

NiLEE (Collyre de) aux roses, trouvé 
par Démosthène: sa composition, V, 
139 et 855. 


ORIBASE. 


Ninés. Plinthium de Nilée; description 
de la machine dans son ancien état, 
IV, 355, 358. 

— — Modifications apportées au plin- 
thium par un mécanicien nommé 
Hérodote, IV, 358. 

Forme particulière du plinthium 
observée par Pasicrate à Sidon, IV, 
358, 359. 

— — Modifications apportées par les 
médecins postérieurs, et en particu- 
lier par Héliodore, à la forme du 
plinthium, IV, 359-361. | 

Action et emploi du plinthium 

de Nilée; nécessité d'y ajouter une 

éehelle pour en rendre l'acuon plus 
complète; manière de disposer cette 

échelle, IV, 361, 362. 

Le plinthium de Nilée sert à re- 

duire la luxation de l'humérus (voy. 

ce mot), IV, 362. 

Manière d'employer le plinthium 

de Nilée quand le malade est couche 





— 











pour une cause ou une autre; l'e- 
chelle doit être placée horizontale 
ment, IV, 382, 383. 

Figure, IV, 693. 

Ντε (Du). Ses emplois, VI, 485. 
Fleur de nitre; qualités diverses 

de cette substance, VI, 440. 

Nogups (Des). Place des nœuds suivant 








Hippocrate; point oà leur présence 
. peut étre nuisible; explication d'un 
passage d' Hippocrate à ce sujet. IV. 
330-332. 
Du lacs appelé nœud simple; 





quelques-uns l'appellent périnéc; ma- 
nière de le faire; action qu'il exerce, 
IV, 259, 260. 

Figure, IV, 691, n° 6. 





NorsETTE (De la), appelée aussi noir 


TABLE DES MATI£RES. 


du Pont. Ses qualités comparées. à 
celles de la noix, I, 67, 68; II, 644, 
645; V, 618. . 

NorseTTES mélées aux bouillies, [, 191. 

Noix (Des). Leurs propriétés; noix 
vertes et noix fraiches; leurs quali- 
tés respectives, 1, 67, 68, 226, 343; 
V, 130, 1775; Vl, 21, 3o. 

NowsriL (Du). Contre la proéminence 
du nombril aprés l'accouchement; 
remèdes, V, 779; VI, 623, 624. 

Nonnar (Du). Ses qualités, I, 127, 128. 

Noonnicg (De la). Choix de la nour- 
rice; son áge; sa constitution ; forme 
et complexion des seins; importance 
de ce détail, ΠΠ, 120-122, 129- 
1315; V, 198, 562,563; VI, 50,404. 

——— Régime que la nourrice doit 
suivre; espéces d'aliments qui lui 
conviennent; aliments et plantes 
qu'elle doit éviter, Ill, 122-125; V. 
198; VI, 5o. 

La nourrice doit s'abstenir du 

coit; effets du coit sur le lait, III, 

1225; V, 199; VI, 50. 

Dangers du coit pendant l'allaite- 








ment, surtout si la grossesse sur- 


vient, III, 128, 129. 
Exercices que la nourrice doit 





preodre, et qui auront une bonne 
influence sur la constitution de l'en- 
fant qu'elle allaite, Il, :25; V, 
199; VI, 50. 


Manière de corriger les mau- 





vaises qualités du lait et. d'en aug- 
menter la quantité, Ill, 125-128; V, 
100, 201; VI, 51. 


747 


Nourrice (De. la). Maniére de reme- 
dier à la petitesse des seins οἱ ma- 
nières de donner du lait, Ill, 133, 
134. — Voy. Larr. 

Noyer (Du). Qualités des jeunes pous- 
ses, des feuilles et de l'écorce; em- 
ploi de la cendre d'écorce dc noyer, 
II, 644; V, 612, 618; VE, 450. 

NurT (Sommeil de la). Utile surtout: 
dans les maladies continues, |. 
4495. 

Du coit au milieu de la nuit, 1l. 
947. 

Nurarrion (De la). Definition de cette 
fonction naturelle; conséquences de 
la force nutritive; elle procède par 
altération, III, 27, 28. 

Elle s'opère par les organes; dis- 
unction de différentes nutritions ; 
leur utilité, III, 28. 29. 

Nux. Note sur le sens de ce mot (voy. 
Kdpvov), 1, 553, 554. 

NyCTALOPIE (De la). Sens de ce terme 
suivant Galien ; traitement ; remédes, 
V, 451,452; VI, 256, 457. 

Ce qu'on entend par là; remède 
recommande, V, 709, 710; Vi, 
941. 

NvuPHoponE (Glossocome de). Pièces 
qui le composent; il a été perfec- 
tionné par Aristion, père de Pasi- 











crate; pièces qu'il y ajouta; valeur. 
de ces modifications, IV, 399-403. 
Mode d'action du glossocome de ᾽ 





Nymphodore; luxation de l'hume- 
rus ; différentes manières d'employer: 
cette machine, IV, 403-407. 


0 


Og cscssszwsr de veus Collyre 
cout» T. . V. 135. - 

Oxzas Thous de E . 1. 196. 

Oparas Des . Leur presence indique 
un corp* chaud: differentes odeurs 
«t caractères quelles presentent; 
elle- «ont peu utiles pour recon- 
nuire |: nature des corps. II, 4δι- 
&*3. 


Moyens le donner au corps une 





boaue cleur; poussières et médica- 
ments. V, 215; NI. 63. 

Όευσιτ De |. L'organe apparent de 
[odorat semble étre le nez; expe- 
nence- qui. suivant Galien, prou- 
vent le coatraire: hypothèse à ce 
sujet: exemples tires des malades 
que Tou opere au cerveau, 1Η, 306- 
3og. 

Cure Miel ἆ . en Beotie. I, 173. 

εἔρενς De PF. Ses causes; parties où 

fou: dtant me ta sunvre, Hl, 
πλ . δαν vo: MS a8. 

(ti b 


oda hee de lal; «a fonction: cas 


|. Muscle. de Fol; muscle 

ul r.c sulaut eaplicatiou de ce 
γε. Hl. ioa. 12235. 

-— tuptuies dans Candi traitement. 
V. cas VI. 317. — Vos. VEUX. 


- D. tfancaze tendu pour l'ai: 


DU e jempiour: on peut 
Fappo pe aux deux veux, IV. σφι: 
E 


— -- στ ΕΤ : 


bandaz que quelques 


utis appel nt au 


LH qp poc at ; 
"title Ve 


le | appliquer. IN. 795. 


ORIBASE. 


μπι, double; en quoi il differe de 
l'ail simple; son emploi, IV, 294. 

Œsopuacr (De l'). Action de ses pa- 
rois sur le larynx, HI, 319. 





Position et points d'appui de Γα- 
sophage. IIl, 338-340. 

——— Mouvements propres de læso- 
phage; théorie de la déglutition et 
du vomissement; preuves à l'appui 
de cette théorie, III, 344-346. 

Œra (Ellébore de I), II, 103. 

Son aspect; sa description; ses 
qualités, II. 155-157. 

OEcrs (Des). Qualités des œufs de 
chaque espèce d'oiscaux; œufs frais, 
peu cuits, durs, etc.; différentes 
manières d'appréter les œufs, I. 109. 
110. 








durs, cuits sous la cendre et 
Irits; passent lentement, I, 237, 
238. 305; V, 175: VI, 27. 


Qualites des diverses parties des 





œufs; manvaises propriétés des œuis 
vieillis; qualités des œufs de poule, 
ll. -56, 737; V. 641; VM, 512. 
313. 
Oir Chair d. Ses qualites nutritives, 
|. 106, 107. 
Du foie 


rendre plus 





d'oie; manière de le 
azreable au gout, l. 


105^. 





Maniere d'engraisser les. oies. l, 
JS. 

Oi6vows ; Des). Leurs proprietes. 1. 89. 
9o. 

——— Leurs qualités et leur composi- 

655: V. 023; M. 


tion, |f, 62^. 


160. 


TABLE DES 


Oteoxs de vaccel; leurs proprietes, [, 
233; V, 173; VI, 25. 

Vomitif; ses qualites, II, 621; Vl, 

441. 


Oisgaox (Des). Espèces d'oiscaux dont 





la chair convient dans chaque sai- 
Chair des oiseaux; ses propriétés 





en général; qualités de la chair de 
chaque espèce d'oiseaux, 1, 105. 





Manière de faire. cuire les οἱ- 
seaux , I, 3253. 





Ailes des oiseaux; leurs qualités 
nutritives, I, 107. 

Oisivgre (De 1’). Ses effets. nuisibles ; 
danger qu'il y a à ne pas faire 
d'exercices corporels, 1, 466, 467. 

Orsons (Des). Parties des machines des- 
tinées à réunir les axes, IV, 343. 

Or&iwpnE (De |). Ses qualités; son 
emploi sous forme de cataplasme, 
Il, 668. 

Orivgs (Des). Leurs proprietes et ma- 
nieres diverses de les préparer, |, 66, 
67. 

— — Qualités des différentes cxpèces 
d'olives; maniere de les accommo- 
der et de les conserver, 1,154,185. 

salées et conservées dans le vi- 





naigre ; leurs propriétés, 1, 226. 





salées; prises avec du garon, re- 
lâchent le ventre, 1, 2541; V. 177; 
VI, 29. 

purgatives; manière de les prépa- 





rer et leur emploi, II, 177. 278. 





Differentes espéces d'olives con- 
nues dans l'antiquité; manieres di- 
verses de les conserver, ἶ, 609-611. 

Ozrnvier (De l'). Quaiités de ses ra- 
meaux et de ses fruits, sott mürs, 
soit verts, l1, 625; V, 610; Vl, 467. 


MATIERES. 749 


Ot iin nain; son emploi comme pur- 
gatf, IL, 120. 

OryuPg (Scammonee du mont;, ll, 
102. 

OwsLErTE. {De l'}. Son emploi comme 
purgatif, IL, 114, 115. 

OwoPraATEs (Des). Leur place; leurs at- 
taches; leur. forme; leurs points de 
jonction avec les parties voisines, IIl , 
Avo, Aii. 


Muscles allant de la tête aux 
Muscles allant de la t 





omoplates; leur distribution; leur 
forme, leur place, IT, 431, 433. 


Leur forme chez les athletes ; ac- 





tion de ces muscles dans les mouve- 
ments de l'omoplate, IIT, 432, 433. 
Muscles qui servent proprement 





à mouvoir l'omoplate; leur nombre, 
leur longueur et place de chacun 
d'eux; leur rôle respectif dans les 
mouvements de lil, 


433-435. 


— — Fistule entre l'omoplate et le. 


l'omoplate , 


parties inférieures; manière de la 
soigner, III, 625. 

OupuacE (Vases d'), I, 370. 

OweLgs incarnes (Des). Remèles qui 
conviennent; traitement à suivre, 
IV, 620; V, 352, 353; VI, 151. 

raboteux; médicaments à em- 

ployer, IV, 630, 62:1; V, 352; VI, 

191. 


attaques de psore ; médicaments 








composés, V, 117, 860, 861. 





De la contusion des ongles; re- 
medes à employer, V, 351, 352; VI, 
190, 191. 

Οκασεντε (Des). Emploi des onguents ; 
cas où il faut s'en servir au lieu de 
cataplasmes ou. d'embrocations, Il, 
443. 441. 


750 


«Οκαυεντ». Recettes d'onguents ,11,4 44. 
Action de différents onguents; 
onguents contre les efflorescences 





de la peau, contre les fissures des 
lévres, contre les ecchymoses, les 
boursouflures, linflammation des 
oreilles, les efflorescences à la tête, 
les érésipeles, 1l, 445, 446. 

Emploi d'onguents contre les 
gonflements locaux, l'embompoint 
exagéré, les myrmécies, les épinyc- 
ts, la psore, la paronychie, les en- 





gelures, le psoriasis, les démangeai- 
sons, les figues, les excroissances à 
l'anus et aux parties genitales, Il, 
446-448. 

—— composés pour les plaies, V, 118 
et 861. 

:Oxosue (De |’). Composition de cette 
plante, II, 670. 

Onyx (Provenance du meilleur), V, 77. 

OPÉRATION. En cas d'opération, les la- 
vements émollients conviennent, II. 
206. 

Orirasis (De D). Ses causes; médica- 
ments à employer, V, 430-432. 

— — Origine de ce nom; ressemblance 
de cette maladie avec l'alopécie ; trai- 
tement d'après la nature des hu- 
meurs, causes de la maladie; meédi- 
caments à employer, classés d'après 
leur nature ; manière de s'en servir, 
V. 694-697; VI, 531, 532. 

OpurnaLWMrE (De D). Nature de cette 

maladie; traitement recommandé: 

:collyres au blanc d'œuf οἱ au nard; 

fomentations plus ou moins nom- 

-breuses, suivant l'intensité de la dou- 

leur, V, 441, 142; VI, 249. 

causée par la neige; remedes rc- 





commandes, V, 712; VI, 544. 


ORIBASE. 


ΟΡΟΡΑΝΑΣ ( De 1’). Sa'cuisson, V, 93. 

Oncurs (Racme d'). Humide et chaude; 
qualités respectives des deux parties 
de cette racine; manière de la man- 
ger. II. 495, 67:1; V, 635; VI, 501. 

homme pendu; son tempera 
ment; action de la partie liquide, ll, 
683; V, 635. 

ΟΕΕ (Du lacs appelé). Utile dans 
les luxations de la tête et de la mi- 
choire inférieure, IV, 168. 

Figure, IV, 691, n* 19. 

OnxiLLzs (Des). Médicaments pour les 
maladies des oreilles, II, 459. 460. 

Description de l'oreille ; utilité du 

rocher et de ses cavités, III, 3og. 

Os des oreilles; leur forme mul- 

tiple; le rocher, III, 398. 

Nerfs acoustiques et autres nerfs 

se rendant aux oreilles; leurs ramifi- 

cations sous la joue, le cou et le cuir 

chevelu, III, 488-490. 

Nerfs partis de la moelle épinière 

qui viennent se ramifier derrière les 

oreilles. 1. 497, 498. 

Colobome des oreilles; operation 

à faire, IV, 59. 

Des maladies des oreilles, V, 718 


























et suiv. ; VE, 551 et suiv. 

Remedes et recettes diverses, IV. 
949. 

Remedes contre l'humidite des 
oreilles chez les enfants. V. 207; VI. 


59. 











De la douleur des oreilles; elle 
est causée par le froid ou par le 
chaud : emploi de differentes huiles. 
V, 719; VI, 552. 


De l'eau contenue dans les oreilles; 





maniere de l'expulser a l'aide de 
médicaments ou d'un changement de 


TABLE DES MATIÈRES. 


position, V, 719. 720; VI. 554, 
555. 

OnziLLEs (Des). De l'inflammation des 
oreilles ; quand la douleur est grande, 
il faut employer les insensibilisants 
et le médicament au pavot et au vin; 


usage des fomentations, V,720,721; * 


VE, 553, 554. 

——— L'inflammation peut être causée 
par une obstruction gazeuse ou s0- 
lide; manière de la reconnaître ; mé- 
dicaments recommandés, V, 721, 
722; Vl, 554, 555. 

Inflammations qui atteignent la 

partie extérieure de l'oreille; médica- 

ments à ordonner, V, 722; VI, 555. 

Des oreilles ulcérées et puru- 

lentes; il faut employer des remèdes 

de plus en plus énergiques; cas où 

l'ulcération provient de blessure, V, 

723; Vl, 555, 556. 

meurtries ou brisees; medica- 

ments divers, V. 723, 724; VI, 

956, 554. 

De l'hémorragie des oreilles; he- 

mostatiques les plus efficaces dans 

ce cas, V, 724; VI, 556, 557. 

Des bourdonnements dans les 

oreilles; ils sont spontanés, persis- 

tants ou produits par une maladie; 
différents remèdes dans chaque cas, 

V, 724, 735; Vl, 557. 

Cas où une substance etrangere 

ou un insecte pénètrent dans les 

oreilles; maniéres de les extraire; 
dangers qu'il y a à laisser l'oreille oc- 

cupée, V, 725, 716: VI, 557, 558. 

Crasse des oreilles; manière de 
l'enlever, V, 7263 VI. 559. 

——— Maniere de guérir les oreilles hu- 
mides, V, 726; VI. 559. 


























791 


OnxiLLEs ( Des). Remedes contre les ex- 
croissances de chair qui viennent 
dans les oreilles, V, 726; VI, 559. 

Médicaments pour les oreilles, 

V, 61. 

Coquillages. Leurs propriétés; 
manière de les appréter, I, 154. 
OnGanes (Des). Leur utilité; distinc- 

tion des organes de la nutrition, des 








résidus de la nutrition et des organes 

de transport, ill, 28, 29. 

Chaque organe contient eu lui un 
élément constitutif qui lui est propre ; 
exemples à l'appui, III, 33. 

Όλος mondée; manière de l'éprouver, 
l, 4. 

——- Propriétés et qualités de l'orge, 
lI, 6, 25. 

Propriétés de chaque espéce 

d'orge, I, 26. 

refroidissante, 1, 250; V, 180; 

VI, 35. 

Pain d'orge; sa préparation, I, 

19. 256. 

bouillie, utile aux fébricitants; 

maniere de l'appréter, 1, 284, 

285. 

torréfiee, moulue et transformée 

en alphiton; utile aux fébricitants, 

I, 285. 

Bouillie faite avec l'orge torréfiée; 

manière de l'appréter; son utilité, I, 

288. 























Créme d'orge mondée, utile 
dans les maladies; manière de l'ap- 
prêter, f. 302. 

—— Qualites de l'orge comparées à 
celles de l'alphiton, II, 652; V, 622: 
VI, 458. 

——— Manière de préparer la boisson 
d'orge pour les fébricitants; on peut 


73523 


suse la Gere torreer. V. 184. 155, 
VI. 34. 39. 

Onecxz. Medicament a l'orge mondze; re- 
cette. V. 119 et 863. 

— — Cataplasme de farine d'orge: ses 
usages: diverses masseres de le pré- 
perer; comment il (ant y incorporer 
l'huile, II, 318-350. 

— — Eanployce coatre les tumeurs et 
contre la disthése flaxionnaire, III, 
552: V. 369. 370; VI. :64. 165. 

Oncxourtrs Des. On les dissipe avec 
de la cre blanche en liniment, V, 
σου: VI. 341. 

Onsmasz. Plan de sa Collection médicale : 
utilite de cet ouvrage ; ordre dans le- 
quel η a disposé les maberes, 1, 1. 3. 

— — Orthographe de soa nom en grec, 
[. 533. 


Quis is : De Γ.. Purgatif, H, 517. 

——— Ses propriétés. lI. 67ο. ὅτι: V, 
630: Vl. 493. 194. 

Onmasre wanc (De l'i. Ses proprietés, 
M. Gr: VE, 47^. 

Ouue Lil. Propriétes des feuilles et 
des raciies de cet arbre. ll, 677. 
n-7*; V. 633; VI. $95. 

Onurs De | . Maniere de l'appréter. 
l. 43. 

Onorascug De l. Ses qualités, 1I. 
671. 

Oxosk Dei . Qualités astringentes de 
ses racines, II. 619. 

Onenies Desi. Leurs qualités, 1, 128. 
Onrruexr De |). Ses qualités; ma- 
niece de le traiter. Il. 713; V. 604. 
Qualités du meilleur orpiment, 

V. το. 

Onpiv 1ος De li. Ses propriétés. II, 
651. 

Οατει.» | Des). Remèdes contre les ger- 





ORIBASE. 


qures des ortesle, IV. 631; V. 391. 
393; VI, 187, 188. 
dicament, I, 81. 

—— — Manières de les préparer, I, 135, 
136. 233, 343; V, 133, 135; VI, 
39, 3o. 

Propriétés de leurs graimes et de 
leurs feuilles; leur ensplei, II, 609; 
V. 600; VI, 429. 

Os (Des). Manière dont la nutrition so- 
père dans les os, ΠΠ, 40. 

—— Definition du mot squelette; ma- 
niere dont les os se joignent, per 
articulation et per symphyse; dis- 
tinction entre la jonction naturelle 
et la jonction artificielle, III. 397. 
393. 

— — Noms des os suivant leur forme et 
leur place; róle des os dans le corps: 
leurs cavités, III, 393. 

—— Épiphyses des os; os qui en oat 
ei os qui n'en ont pes; distinction 
entre l'épiphyse οἱ l'apophyse. ΠΠ. 
393. 391. 

——— De l'os qui recouvre du pus: 
cette affection arrive au cerveau; il 
faut pratiquer l'excision, IV, 166. 
167. 

Noirceur des os de la tête: il faut 
distinguer la noirceur produite par 
les médicaments et celle qu'amene 
la maladie; traitement οἱ médica- 
ments, IV, 194. 195. 

Osten rLeuri (De l'). Ses propriétés, 
II. 669, 670. 

Osiris (De T). Ses propriétés, I. Ότι. 

Osrracirz (De la pierre). Ses pro- 
priétes; son emploi par quelques mé 
decios. Il, 711. 

OsrTRE4. Sens réel de ce mot; diffe 








TABLE DES 


rents animaux qu'il semble désigner 
dans les auteurs, I, 590. 

Ovis (De la dureté de l'). Manière de 
la prévenir; il faut nettoyer éomplé- 
tement le conduit auditif, V, 221, 
232; Vl, 65. 

Elle est souvent causée par l'a- 
mas dc matières dans le conduit, V, 
718, 719; Vl, 551, 552. 

Ovns (Chair d'). Ses qualités, 1, 181. 

Ovranpk (Chair d'). Ses qualités nutri- 
tives, I, 107. 

Ovaires (Des). Galien les appelle testi- 


cules et les compare à ceux de 





l'homme; leur place, leur forme; li- 

gaments suspenseurs qui s'y implan- 

tent; preuve de leur existence, IIl, 

374, 375. 

Veines des ovaires; leur origine, 
leurs ramifications, ΠΗ1, 520. 

OrzvcaALA. Différents sens de ce mot, l, 
603, 604. 

OxruzL (De |'). Utile dans le régime 
attenuant, l, 198; V, 158; VI, 5. 
Expectorant utile dans les mala- 
dies de la poitrine et du poumon, I, 

235; V, 134; VI, 26. 
Effets de l'oxymel sur les intes- 
tns, [, 245; V, 198; VI, 32. 











P 


Ῥλοει, (Du). Ses qualités, I, 135. 

Pain (Du). Qualités du meilleur pain; 
du pain lavé; manières de cuire le 
pain; du pain d'épeautre, |, 22- 


24. 





léger, tres-cuit, cuit deux fois, [. 


24. 





lavé; ses qualités, I, 252; V. 


182; VI, 36. 


V. 


MATIERES. 753 


OxruEL employe de préférence à l'eau 
pour les malades, 1, 314. 

fort; cas où il peut être nuisible 

au malade, 1, 314, 315. 

froid; cas oà il faut l'adminis- 

trer en été contre la soif, I, 323, 

324. 

Mélange de l'oxymel et du diacode 

pour ceux qui souffrent de Πόντος ai- 

gués, I, 377. 











Transformation de l'eau miellée 
par le vinaigre; ses propriétés déter- 
sives ; maladies où l'oxymel est utile; 





âges auxquels il convient; ses pro- 
priétés spéciales quand on le prepare 
avec du vinaigre scillitique, I, 391i. 
395. 

Manière de préparer l'oxymel, {, 
395-397. 








Employé comme médicament 
contre les maladies de poitrine et 
l'empoisonnement par le gypse, les 
champignons et le sang de taureau, 
I, 415, 416. 


employé comme boisson dans les 





fiévres, I, 427. 

Ozènes (Des). Traitement des ozènes; 
médicament à l'anémone et aux li- 
maçons, V, 728; VI, 561, 562. 


Pain de grand et de petit épeautre; sa 
preparation, I, 256. 

De la préparation du pain, 1l, 

280. 381. 








Choix de la farine; modes «de 
cuisson; pain cuit sous la cendre; 
propriétes de ce pain, I, 280, 281. 





macére, utile aux gens faibles, 
|, 384. 


48 


764 


Paix trituré et écrasé dans l'eau miel- 
lée et avec divers ingrédients, utile 
contre la fièvre, I, 286, 287. 

Bouillie de pain; manière de 

l'appréter pour ceux qui n'ont pas de 

fièvre et pour les fébricitants, I, 

293, 294. 

en morceaux dans'le bouillon de 

poulet, utile contre la constipation, 

I, 294. | 

lavé avec de l'eau, convient aux 

malades; froment qu'il faut choisir; 

maniére de le préparer et de le faire 

cuire, I, 301. 

propre à préparer au coit, l, 
545. 

———- des anciens, 1, 562, 563. 

de son; relâche le ventre, I, 241; 
V, 136; VI, 19. 

—— Cataplasme de pain; utile contre 
les inflammations ; diverses manières 
de le préparer; ingrédients qu'on y 
mêle, Π, 345-345; V, 123, 124, 
866, 867. 

PaLarts (Du). Nerfs du palais, IIT, 488. 

Traitement chirurgical de la fis- 
tule du palais; emploi de la cautéri- 
sation et non de l'excision, III, 623- 
625. 

PÂceur (De la). Reméde composé 
contre la pâleur, V, 127 et 869. 

du corps; manières de l'atténuer; 























aliments et onctions; remedes à mé- 
ler à l'eau du bain, V, 219, 220; 
VI. 64. 

PawackE D Ηκκουι.ε (De la). Ses pro- 
priétés; propriétés de l'écorce de sa 
racine, de son suc et de son fruit; 
panacée de Chiron et d'Esculape, 
Il. 673; VI. 405. 

Panais Du). Ses propriétés, IT, 632. 


ORIBASE. 


PawcRATIUM (Du). Propriétés de s 
racine, II, 671. 

Ριπολέλ» (Du). Nature de cette glande; 
sa place; sa fonction, III, 354, 355. 

Panoémiques (Des maladies). Ce qu'on 
entend par là; leurs causes; aliments 
ou boissons, excés de fatigue, etat 
du sol environnant, état de l'air; 
préservatifs; moyens artificiels de 
modifier l'état de l'atmosphère, V. 
298-300 ; VI, 110, 111. 

Panic (Boisson au). Manière de la pre 
parer, V, 188; VI, 39. 

PantCAUT (Du). Ses qualités moyennes, 
II, 635; VI, 478. 

Ρλργπῦ» (Du). Usage de sa cendre, Il. 
672. | 

——— Médicament composé au papyrus 
contre les ulcéres, V, 129 et 870. 

—— Ses usages; sa composition, V. 
132 et 873. 

PaARALYSIE (De la). Différentes espèces 
de paralysie; traitements général et 
particulier; saignées, cataplasmes. 
emplâtres, liniments, IV, 583, 581. 
638, 639. 

Régime; alimentation, IV, 586. 

987, 642. 

Remèdes composés contre 1a pa 

ralysie, IV, 587. 

Traitement de la paralysie par 

les rubéfiants; théorie et pratique de 

ce traitement, IV, 587, 588, 641, 

643. 

Traitement local de la paralysie. 

IV, 588, 589, 643, 644. 


Distinction entre la paralysie et 

















l'apoplexie; causes de la premiere 
de ces maladies; traitement ; emploi 
du medicameut sacre; médicaments 
dissipants; remèdes spéciaux pour la 


TABLE DES MATIERES. 


paralysie de la face, V. 419, 420; 
VI, 221-224. 

PARASTATES GLANDULEUX (Des). Leur 
utilité dans la fonction de la gene- 
ration; observation de Galien, III, 
5ο, 51. 

——— À quoi ils correspondent suivant 
Galien, III, 691. 

Parrums (Recettes de divers), V, 154, 
155, 801. 

PARIÉTAIRE d'Espagne (De la). Ses pro- 
prietés, I, 227. 

de Judée; ses propriétés, 11, 633; 
V, 611; VI, 468. 

Panruw. Cas de luxation observé à Pa- 
rium par ÁAsclépiade de Bithynie, 
produit par un alitement de trois 
mois, IV, 144. 

—— — Maquereaux de Parium, Il, 156. 

Pannasse (Chiendent du). Diurétique, 
H, 565, 605. 

——— Graine de chiendent du Parnasse; 
médicament subtil, II, 528. 

——- Ellébore du Parnasse, II, 103. 

PanonrcHiE (De la) ou panaris; re- 
médes desséchants et traitement, 
IV, 620. 

Maniére de la réduire et de con- 
sumer la chair contre nature, V, 
351; VI, 150. 

Ρακοκτοῦκ (De la). Ses propriétés, II, 
623. 

Panormzs (Des). Méthode de traite- 
ment; il faut employer les médica- 
ments attractifs; cas où il faut y 
joindre les émollients; remèdes di- 
vers, V, 711. 728; VI, 560, 561. 

Panrins /Des) du corps qu'il faut re- 
trancher; causes qui peuvent en ren- 
dre l'ablation nécessaire, IV. 244, 


145. 








755 


Pamrigs (Ablation des). Dangers que 
présente cette opération; manière 
de la faire; ligature des vaisseaux; 
ablation, cautérisation, cataplasmes 
et onctions , IV, 245-247. 

du corps; distinction dans le 

corps de quatre espéces de parties, 

suivant leur róle dans l'économie, 

ΠΠ, 203,204. 

Noms des diverses parties du 

corps humain : de la tête, III. 383, 

384. 

de la face et des organes des sens, 

Ill, 384-387. 

du cou, de la poitrine, III, 387, 

388. 

du bras et de la main, III, 388, 

389. 

du ventre et du dos, III, 389, 

39o. 

génitales de l'homme et de la 

femme, Ill, 390, 391. 

de l'épine dorsale, des membres 

inférieurs et des pieds, III, 391, 392. 

genitales de la femme; leurs 

noms, leur forme; vagin, vulve; 
comparaison entre elles et les parties 

génitales de l'homme, III, 378. 

379. 

Leur place, leur forme; déflora- 

tion, III, 379-381. 

Système externe; grandes lèvres, 
clitoris , LI, 381. 

Pas D'ÂxE (Du). Ses propriétés, Il, 
623, 700. 



































ΡΑΦΙΟΔΑΤΕ. Son témoignage sur une ma- 
chine qu'il avait vue à Sidon, IV, 
358, 359. 

Comment il réduisait la luxation 

de l'humérus compliquée de frac- 

ture, 1V, 387, 388. 





48. 


756 ORIBASE. 


PasicRATE. Modifications qu'il apportaà Pauriènes (Des). Muscles des pau- 


la construction du trispaste, IV, 4ra, 
412. 

Pasionos ( Trochisque de). Recette, V, 
130 et 871. 

PASTENAGUE. Passe facilement, I, 242; 
V, 133; VI, Jo. 

PasrEQuEs (Des). Leurs propriétés dé- 
tersives; qualités de la chair et des 
graines, I, 46, 47. 

Leurs effets sur l'estomac, I, 
228; V, 131; VI, 22. 

PasriLLES (Des). Distinction de trois 
espèces de pastilles, suivant qu'on les 














piéres; muscles orbiculaires; leurs 
fonctions; brisure ou distorsion de 


| la paupière, III, 4295-417. 


Muscles de la paupière inférieure; 
opinion de Galien sur l'existence du 
muscle du grand angle de l'œil, ΠΠ. 
427, 428. 

Contre les tubercules et les ex- 
croissances des paupières, V, 140 et 
880. 

Remèdes contre les ecchymoses 
de la paupière inférieure, V, 439; 
VI, 248. 


administre sous forme d'injection, de ——— De l'anthrax des paupières; trai- 


boisson ou d'onguent, II, 438. 
en injection; leurs différentes 
espèces ; leur emploi; maniere de les 





préparer; il faut, avant l'injection 
du remède, donner un lavement 
d'eau salée, II, 439, 440. 

Emploi des pastilles sous forme 
d'onguent; principales espèces; leur 
utilité, II, 440, 441. 

Recette d'une pastille purgative, 

II, 277; V, 151 et 889. 
ΡΑΤΙΕΝΟΕ (Do la). Ses propriétés; pro- 








priétes de la patience sauvage, 1, 77. 
78. 
sauvage et. patience de marais; 





leurs qualités répercussives; les grai- 
nes en sont astringentes, Il, 495. 
Qualités de la patience sauvage et 
propriétés de la patience d'eau, II. 
656; V, 624; VI, 482. 

des marais; propriétés de ses 








feuilles et de son suc, II, 624. 
Paume (Du jeu de). Ses effets; diffèrent 

suivant la grosseur des balles em- 

ployées (voy. ce mot), I, 528, 531. 





cliez les anciens, I, 664. 


























tement de cette affection ; déplétion, 
purgation ; cataplasmes plus ou 
moins actifs, suivant la nature de 
l'ulcére et l'époque de la maladie, V, 
448, 449; VI, 353, 254. 

Poils des paupiéres qui irritent 
les yeux; l'emploi de la pince à épi- 
ler ne suffit pas; substances aggluti- 
natives, V, 711; VI, 542, 543. 
Autres remèdes composés, VI, 
543, 544. 

glabres et sans cils; remèdes, V, 
7125 VI, 544. 

Médicament pour rendre les pau- 
pières belles chez les gens qui ont la 
chair molle, V, 714, 715; VI, 547. 
Remèdes contre l'épaississement 
des paupières, la suffusion sanguineou 
les grains de millet, V, 715; VI, 548. 
Remédes contre la lépre des pau- 
pières, V, 716. 

dures et qui se meuvent difficile 
ment ; médicament à l'huile de roses, 
V, 216; VI, 548, 549. 

Collyre pour les paupiéeres. V. 
136 et 846. 


TABLE DES MATIERES. 


PaoPiErgs (Des). Onguent sec pour 
rendre les paupières belles, V, 139 
et 879. ) 

Pavor (Du). Qualités genérales de 
loutes Îles espèces de pavots; in- 
fluence de la culture sur le pavot 
sauvage; son action vénéneuse; du 
pavot cornu, II, 663; V, 628; VI. 
488, 489. 

De la graine de pavot; ses pro- 





prietés  refroidissantes οἱ sopori- 
fiques, [, 42, 351; V. 181; VI, 35, 
36. 

—— Son action sur la poitrine, I, 237; 
V, 1755 VI, 5. 

Suc de pavot; maniere de l'obte- 

nir, l, 641. 

Maniere de reconnaitre le meil- 








leur pavot; falsifications qu'on lui 
fait subir et maniere de les recon- 
naitre, V, 79. 





Manière de le préparer pour les 
emplátres, V, 94. 
Suc de pavot blanc torréfié ; rem- 





place l'huile dans les bouillies, 1, 


291. 


Empoisonnement par le pavot; 





recettes de lavements; moment où 
il faut les administrer, HI, 211; V, 
33, 824. 

Cataplasme de pavot; diverses 





manières de le preparer; ses usages, 
Il, 361-363. 

——— Emploi du pavot comme purga- 
uf, IT, 118, 119. 

——— Clystère au pavot, V, 843. 

— — Médicament aux têtes de pavot. 
— Voy. DiacODE. 

Pars. Moyens de reconnaitre la salu- 
brité d'uu pays; l'auteuf prend l'É- 
gypte pour exemple. 1, 314-316. 





757 


Pays. Moyens de reconnaitre l'insalu- 
brité d'un pays; maniere d'atténuer 
les mauvais effets de cette insalu- 
brite; 1 faut habiter des logements 
élevés, IT, 316. 

La salubrité d'un pays dépend de 





son orientation; preuves tirées de la 
qualité des fruits, de la croissance 
des arbres, I, 317, 318. 

Ῥελυ (De la). Médicaments qui res- 
serrent la peau ,. V, 65. 





Resserrement de la peau; ses 
causes; aspect pris par le corps; ne- 
cessite de le réchauffer; modifica- 
tions dans les exercices; onctions, 
V, 211,212; VI, 58, 59. 


Arrachements de la peau; soins 





à prendre; ne jamais la detacher 
completement; médicaments à appli- 
quer, V, 332, 333; VI, 135, 136. 


Cas où la peau se resserre et de- 





vient dense; traitement de cette af- 
fection; frictions particulières dans 
le bain; huiles à employer, V, 570; 
Vl, 469. 470. 

PècHer (Du). Qualités du fruit, des 
jeunes pousses ct des feuilles, Il. 
664; V, 628; VI, 489. 

P£cugs (Des). Leurs mauvaises quali- 
tés, maniere de les manger, 1, 6ο. 





Se corrompent facilement, I, 

238; V, 175; VI, a8. 

Relâchent le ventre, I, 243; V. 
178; VI, 3o. 

PEo£nasrIE (De la). Ses effets compa- 
rés à ceux du coit proprement dit 
(voy. ce mot), 1, 540. 

PÉDICULAIRE (De la maladie). Ses 
causes suivant Oribase; emploi des 
médicaments desséchants et é1a 
cuants, V, 703, 704; VI, 535, 536. 


798 


PénoTri8e (Du). Distinction du pédo- 
tribe et du gymnaste, I, 654 , 655. 
PEGANUM HARMALA (Du). Propriétés 
de la racine de cette plante, II, 667. 

ΡΕΙΟΝΕ (Emploi du). Remplace avanta- 
geusement la friction de la tête, II, 
419. | 

dans les maladies ; cas où il faut 
le défendre, II, 419, 420. 

Prienes (Des). Leurs différentes es- 
pèces ; influence du temps, des lieux, 





du mode de préparation, sur leurs 
qualités, 1, 139141. 

P£LompEs (Des). Leurs qualités et 
leurs espèces, I, 138. 

Endroits où se trouvent les meil- 
leures, I, 148. 

Ρένι (Du). Muscles du pénis; leur 
place; leurs points d'appui respec- 
tifs; leur fonction, III, 468, 469. 

Ulcération du pénis; traitement 








par les injections; manière d'y procé- 
der, II, 323, 224. 
Paralysie du pénis; suites de 





cette maladie; traitement à suivre; 
remèdes locaux et aliments à pres- 
crire, IV, 585, 640, 641. 

P£PLiUM (Du). Son emploi comme pur- 
gatif, II, 114, 115; IV, 597, 646. 
Ῥκηςλντε (Médicament pour rendre la 

vue). Recette, V, 140 et 879. 

PERGAME. Expériences faites à Pergame 
par Galien, IV, 137. 

(Miel de), 1, 170. 

ΡΕΒΙΟΛΑΡΕ (Du). Tunique propre du 
cœur; sa disposition; points d'adhé- 
rence, IIl, 338. 

PEnicLEs. Observation sur la forme de 
sa tête, III, 195. 

PERIPNEUMONIE (De la). Remèdes et re- 
cettes diverses, IV, 552. 











ORIBASE. 


P&rITOINE (Du). Sa forme; son éten- 
due; place où il adhère aux nerfs; 
son action, III, 349-351. 

allongé; dans certains cas, il con- 
tracte des adhérences avec l'intestin; 
diagnostic, IV, 479-481. 

——— Isolement du péritoine dans les 
hernies (voy. Hgnwig), IV, 481 et 
suiv. 

Maniére de distinguer le pén- 

toine du dartos épaissi et réciproque- 

ment; aspect de chacune de ces tu- 

niques , IV, 484-487. 

De la résection du péritoine; cas 

où elle est nécessaire; etendue de la 

partie dont il faut faire la résection; 
comment il faut y procéder; cas oà 
l'intestin a contracte des adhérences, 

IV, 487-490. 

Abcès du péritoine et des parties 
avoisinantes; operation qu'il faut 
pratiquer; traitement détaillé, III. 
585. 

PÉRITROCHASME. Espèce de course ; ses 
effets, I, 513. 

PERPERINE ( Vin de), I, 349. 

PERS&E (De la). Son origine fabuleuse ; 
lieu où on la trouve, I, 72. 

Explication et histoire de ce 

nom, 1,581. 

Propriétés des feuilles, II, 673. 
PersiL (Du). Qualités de sa graine, II. 
674; V, 631, 632; VI, 495, 496. 
Pessares (Des). Leur emploi; leurs ex 

peces; usage de chacune d'elles; re- 




















cettes diverses; maniere de les appli- 
quer, II, 441, 443. 

qui provoquent les regles; subs- 
tances qui peuvent y entrer, 11, 190. 


397. 
à l'ellébore; employé par quel- 


TABLE DES MATIERES. 


ques anciens comme purgatif, Il, 
143. 

PessaIREs contre l'excès de la purgation' 
uterine, IV, 635, 655; VI, 352. 

pour l'hydropisie de la matrice, 

pour faire concevoir, purgatifs , adou- 

cissants , etc. , VI, 343-345. 

Diverses recettes de pessaires à 
employer contre l'inflammation de la 
matrice, VI, 368, 369. 

Ῥκοτε (De la). Cas de guérison par 
l'emploi de la scarification, 11, 68. 

Il n'y a rien de spécial dans les ac- 

cidents que la peste entraine; ses 

principaux effets; manière de.la pré- 











venir; régime à suivre; ce qu'il faut 
faire quand le malade a la fièvre, V. 
300-302; Vl, 111, 113. 

PrUPLIER noir (Du). Proprietés de ses 
feuilles, de sa résine, de ses graines, 
H, 607, 608; V, 599; VI, 429. 

blanc; sa composition; ses pro- 

prietés, II, 657. 

Médicament compose aux fleurs 
de peuplier, V, 789. 790. 

Βκυκ (De la). Ses causes; ses effets, Ill. 


211. 








PuacoPrisANE. Melange de lentilles et 
d'orge mondée; inanière de la pré 
parer et de l'assaisouner, {, 361, 
262. 

Paacänène (Ue la). Cette affection res- 
semble à l'herpès: son traitement est 
le méme (voy. Herpès), LEE, 657. 

PnaLEnE ( Du). Il faut le former avec le 
bandage reláche, IV, 308. 

Paanrax (Du). Rôle du pharynx dans 
l'émission de la voix, III, 235, 
236. 

——- Muscles qui donnent le mouve- 


ment au pharynx, III. 447, 448. 


199 


PuaskrEs ( Des). Leurs propriétés déter- 
sives; maniére de les accommoder, 
I, 35, 38. - 

—— Purée de phaséles; ses qualités et 
ses défauts, 1, 297. 

PuksEE, en Arcadie. Eau du Styx; vé- 
neneuse, I, 334. 

PuiLADELPHIE (Vases de), 1, 370. 

PurLaenius (Extrait de), V, 310 et 
suiv. 376. 

Des boissons agréables, I, 365 et 


suiv. 








Remide de Philagrius contre les 

aigreurs de J'estomac, V, 143 et 882. 

Remède de Philagrius contre les 
squirres de la goutte, V, 554; VI, 
393. ." 

Puion (Médicament composé de), V, 
797: 

PaiLoTimMe (Extraits de), 1, 182 et 
suiv. 299 et suiv. 429. 

Manière dont Philotime purgeait 
par l'ellébore, ll, 144. 

— — Purgatif employé par le médecin 
Pbilotime; succès qu'il parait avoir 
obtenu dans l'antiquite, II, 800. 

PuiLUuENE oa PiLouène ( Uxtraits de), 
ll, 268, 269; IV, 65 et suiv.; V, 
317, 919, 321, 323, 403 et suiv. 
408 et suiv. 413, 416 et suiv. 423 et 
suiv. 903 et suiv. 539 et suiv. 822, 
823; VI, 121, 123, 125, 206 et 
suiv. 211 et suiv. 214, 219, 217 et 








suiv. 226 οἱ suiv. 315 et suiv. 322, 
323, 359. 

Puimosis (Du). Ses deux espéces; le 
prepuce recouvre complétement le 
gland ou est retourne en arrière; 
causes de ces deux affectious, IV, 
466. 

Operation à faire pour la pre- 


- ---ο- 


760 


miére espèce de phimosis; cas où 
l'affection est incurable, IV, 467, 
468. 

Ρηιγοτὲνες (Des). Manière de les ou- 
vrir; soins à prehdre pour amener la 
guérison, V, 337, 338; VI, 140. 

Puonuiu« (Du). Ses propriétés, Il, 
699. 

ParéniTis (Du). Guérit le léthargus, et 
réciproquement, IV, 97. 

Pnunvcig (Pierre de) ou PHRYGIENNE. 
Ses propriétés: desséche, II, 496, 
916, 709. 

ΡΗΤΗΙΕΙΑΡΕ (De la). Onctions, V, 435. 

Médicament compose, IV, 544; 

VI , 245. 

des paupières; traitement pour 








faire disparaître les pous, V, 459; 
VI, 361, 262. 

Paraisie (De la). Ses causes; traite- 
ment à suivre; cataplasmes, cérats, 
V, 469-471; VI, 235, 276. 

——— Médicaments composés contre la 
phthisie, IV, 551,552; VI, 276, 177. 


des veux; ses causes; traitement; 





onctions et médicaments spéciaux, 

V. 450, 451; Vl, 256.6 

Coil yre contre la phthisie des yeux . 
V, 138 et 858. 

Puvc£runoN (Du;. Opinion de Praaa- 
gore à son sujet; place et description 





de cet ulcere, III, 611. 
Ριευ (Du. Os du pied; forme et arti- 
culations de ces os, 1, 419, 420. 





Muscles propres du dessus et du 
dessous du pied; rapports exacts 
entre les muscles du pied et ceux de 
la main; muscles de la plante du 
pied, HII, 480-482. 

Veines du pied; leurs ramifica- 
uons ; leur trajet, 11, 524, 525. 








ORIBASE. 


Pigps. Gonflement des pieds, accident 
de grossesse; moyens d'y remédier. 
V, 197. 198. 

Remédes contre les gercures du 
pied, IV, 621; V, 391. 392: VI. 
187, 188. 

PiE-MÈRE (De la). Ses fonctions; <a 
forme; Galien la compare au cho- 
rion, III, 2375, 276. 

PrEnRE (De la). Le vin poivré est utile 
contre la pierre, I, 433. 

PignnEs (Des), II, 707 et suiv. 

Leur action en général; manière 

de les reconnaitre et de les éprouver. 

If, 708. 

Indications sur leurs vertus médi- 

cinales; exemple du jaspe vert, If. 

717. 














ponces ; caracteres des meilleures, 

V. 80. 

poreuses de l'antiquité et noms 
qui servaient à les désigner, I. 611. 
623. 

PrcaAMoN (Du). Ses propriétés, II, 635. 

Picsows (Des). Leurs propriétés, Il. 
675. 

Astringents, àcres et amers, ll. 
499. 

PiL&s (Des grands emplátres j. Quan- 
tite de cire qu'il convient d'y mettre, 








suivant le butqu'on se propose, V. 87. 
PiLÉévs (Description du), 1, 666. 
PrLuLEs purgatives ( Recette de) bone 

pour l'estomac et contre les fievres 

d'acces, II, 355, 276; VI, τὸ” et 

890. 
hygiéniques et. purgatives pour 
l'estomac; recettes diverses, V, 151 

ct 889. 

PIMENT d'eau (| Du). Ses quahites, |l. 

606: V, 640; VI, 513. 


TABLE DES 
l'IMPRENELLE épineuse (De la). Pro- 
prietés de la graine et des feuilles de 
cette plante, II, 688; V, 637, 638; 
VI, 507. 

Pix (Du). Qualités de l'infiorescence du 
pin cultivé; son emploi, II, 655; V, 
624; VI, 463. 

Qualités de l'écorce du pin ordi- 





naire, du pin aux torches οἱ de la 
pomme de pin, II, 675; V, 632; VI, 
497. 

Piquerre (De la). Ses propriétes, T, 54, 
359. 

Manière de la preparer avec du 





marc de raisin; opinion de Diosco- 
ride à ce sujet, I, 359. 

PisrAcBES ( Des). Leurs propriétés, I, 69. 

Leur action sur le foie, T. 234; 
V, 1745 VI, 25. 

PistacuiEn (Du). Proprietes de son 
fruit, I1, 675. 

PiTYLISER.. Exercice spécial; explica- 





tion de ce terme, I, 475, 476. 
ΡΙΤΥΛΙΛΦΙ5 (De la). Ses causes; médica- 
ments à employer, V, 434, 435; Vl, 
244. 
produite par des bumeurs mau- 
vaises, V, 702; VI, 535. 
Medicameuts composés, IV, 543; 
V. 702,703; Vl, 244, 535. 

PLaigs (Des) gangréneuses, anciennes 
et recentes, V, 114-116, 858-860. 
simples; leur nature; application 
de bandes; si la plaie est grande, il 











faut un medicament pour amener la 
cicatrisation; principaux remèdes ci- 
catrisants, V, 325-327; VI, 130. 
1321. 

de la tête; remède spécial contre 





les plaies de la téte, V, 327. 324; 


Vl, 132. 


MATIÈRES. 761 

PLArEs compliquées de douleurs; re- 
mèdes à employer, V, 328; VI, 132, 
133. 

—— Médicaments cicatrisants, V, 
330, 331; VI, 134. 


à chair luxuriante; médicaments 





recommandés pour amener la des- 
truction de cette cbair et la cicatrisa- 
tion, V, 331; VI, 135. 

PLANTAIN (Du). Son action sur le corps; 
propriétés de ses feuilles, II, 617. 
618; V, 603; VI, 436, 437. 

d'eau; ses proprietes, lI, 626. 





PLanres (Des). Leur influence génera- 
lement mauvaise, quelquefois bonne 
sur les eaux; action de ces eaux sur 
les urines, I, 330, 331. 

Note sur la croyance des anciens 





à la transformation des plantes, I, 
3239, 956. 


sauvages; leurs propriétés, |, 73. 








épineuses; leuf usage; leurs pro- 
prietés; énumération de ces plantes, 


1,79, 226, 227: V, 170; VI, 21. 





ayant des proprietes attenuantes, 

1. 193, 194; V, 156; VE, 2, 3. 

échauffantes, 1, 349; V, 180, 
181; VI, 34, 35. 

— — refroidissantes, l1, 351; V, 
182; VI, 35. 

humectantes, |, 
VI, 37. 

PLATANE (Du). Ses proprietés; qualités 
de son écorce et de «es boules; em- 





181, 





254; V. 183: 


ploi de l'écorce brülée; mauvais ef- 

lets de la poussière qu'on trouve sur 

les feuilles du platane, lI. 675, 
676: V, 652; VI, 497. 

Ριλτον. Son opinion sur la distinction 
des saveurs, 1I, 179. 

PLáATRE | Du). Ses qualites suivant qu'on 


762 
l'emploie froid ou chaud, V, 609; 
VE, 476. 

Puéuvrs (Lever des). Marque l'équi- 
noxe du printemps sous le parallèle 
de l'Hellespont, IT, 296. 

— (Coucher des). Marque le com- 
mencement de l'hiver, Il, 297. 

Puéxirune (De la) d'aliments. Ses dan- 
gers quand elle devient état géné- 
ral du corps; usage du vomissement 
pour la prévenir; emploi des exer- 
cices, V, 223-225; VI, 66, 67. 

Prérnong (De la). Distinction de deux 
espèces de pléthore; symptômes de 
chacune d'elles; sensations qu'elles 
amènent; remèdes (voy. Évacuarion 
et Sarexée), Il, 1-4. 

—— Différentes espèces de pléthore; 
comment on les reconnait; types 
qu'il faut se créer pour leur rapporter 
chaque eas, IL, 5, 6. 

—— Cas où la pléthore laisse les forces 
intactes; il faut employer la saignée, 
11,6, 7. 

appesantissante; la saignée ne 
convient pas toujours; cas où elle 
peut être dangereuse, IT, 7. 

— sanguine; explication de cette 
épithète, IL, 10. 

—— Théorie de la pléthore par Ga- 
i en distingue deux espèces: 
opinions modernes à ce sujet; dis- 
tinction par des auteurs contempo- 
rains de la pléthore morbide; traite- 
ment et symptômes de la pléthore, 
11, 750-754. 

—— Signes auxquels on reconnaît la 
pléthore quand elle provient d'une 
alimentation excessive; manière d'y 
remédier, V, 565, 566; VI, 405, 
406. 


ORIBASE, 


Pueunèsre (De la). Amenée par l'usage 
des eaux de lac en hiver, 1, 325. 
—— La pleurésie résout la péripneu- 

monie, IV, 96, ϱ7- 

— Ses causes; sa nature; régime et 
médicaments à employer suivant les 
cas, V, 473, 474: VI, 380, 281. 

——— Remèdes et recettes contre la 
pleurésie, IV, 552, 553. 

——— Fomentations et évacuations, V, 
760: VI, 602. 

—— Comment il faut saigner pendant 
la pleurésie, IL, 786. 

Privnr (De la). Nature de cette mem- 
brane; comparaison entre elle et le 
péritoine; sa place; sa forme; mem- 
branes transversales qui lui sont 
jointes: leur utilité, III, 33-325. 

Puexus n£riccré (Du). Ses fonctions; 
sa place dans l'appareil cérébral; si 
structure; ses rapports avec le sys- 
tème artériel du thorax, IH, 286- 
389. 

ῬΗΝΤΗΙΟ5 (Du lacs appelé). Manière 
de le faire sur les doigts; son utilité; 
employé pour redresser les fractures 
du menton, IV, 263, 266. 

—— à quatre cercles; figures, IV. 
691, n° τή et 15. 


du feu et de l'eau sur le plomb, Il, 
718, 7195 V, 628, 629; VI, 489, 
ligo. 

Pweuarose (De la). Sens probable de 
ce mot dans Galien,, IHE, 690. 

Popacnz (De la). Différences entre le 
podagre οἱ la goutte; ses causes; 
traitement qu'il faut lui appliquer: 





TABLE DES MATIERES. 


énumération d'un certain. nombre 
de médicaments composés, IV, 591- 
394. 

PopacnE (De la) Remede composé 
contre la podagre, V, 118 et 862. 
Traitement de la podagre; il doit 
être dissipant: temps qu'il doit du- 

rer, V, 549-551; VI, 388-390. 

Causes de la podagre; il faut ar- 

réter le flux des humeurs, V, 779, 

780; VI, 624. 

Traitement de la. podagre; dan- 

gers que fait courir la podagre à la 

hanche, V, 780, 781; VI, 624, 625. 

Cas oà la podagre est accompa- 

gnée de callosités aux articulations; 

remèdes à employer, V, 781; VI. 

625. 

accompagnée d'inflammation ; re- 

mèdes, V, δι, 782; VI, 625. 

Cataplasme pour dissiper les dou- 

leurs de la podagre, VI, 391, 392. 

Cérat compose contre la podagre, 
VI, 392. 

— — Remèdes composés contre la po- 
dagre, dont plusieurs avec formules 
magiques, VI, 398-400. 

Boisson prescrite; recette, VI, 
401. 

Pons (Des). Valeur de chaque poids, 
V, 84. 

Leurs noms, V, 85, 86. 

Poics (Des). Substances qui empêchent 
la croissance des poils, V, 702; VI, 
535. 

ΡΟΙΝΤΕΦ r'AnMBs (Des). Remedes qui 
les expulsent de la chair, V, 350, 
351; VE, 149, 150. 

Poinru (Du bandage) de Ménécrite; 
maniere de le former; on l'appuie 
sur l'avant-bras et la main, IV, 316. 
































763 


Pornæaux (Des). Leurs propriétés ; du poi- 
reau de vigne; ses propriétés, I, 89, 
90,184, 233, 234; V, 153; VI, 25. 

Cataplasme de poireaux; ses 
usages et sa préparation, Il, 364, 
612; VI, 479. 

Poires (Des). Leurs propriétés, I, 64. 

non mûres; lentes à digérer, I, 

238; V, 175; VI, 27. 

Ont sur le ventre la méme action 

que les pommes, I, 246; V, 179; 

VI, 33. 

Qualités refroidissantes des poires, 

I, 350; V, 181; VI, 35. 

mélées à la bouillie de lentilles, 

utiles contre la diarrhée, I, 289. 

Boisson aux poires; mode de 

préparation; son action; son usage 




















dans les fiévres, I, 427. 

Cataplasme de poires sauvages; 
manière de l'appliquer; utile contre 
les tumeurs spongieuses qui se for- 
ment aux articulations, lI , 360. 

Potier (Du). Propriétés de ses feuilles 
et de ses fruits, II, 615,616. 

Pois (Des) chiches. Leurs propriétés 
apbrodisiaques et détersives; leur 
usage dans les maladies des reins; 
leurs differentes espèces, I, 35. 

Leurs propriétés à l'état sauvage 

et à l'état cultivé, II, 633, 634; V. 

611, 612; VI, 468, 469. 

Cataplasme de pois chiches; ma- 

niere de le préparer; ses usages, II, 

358. 

grecs; leurs propriétés compa- 

rées à celles des fèves, I, 34. 

Passeut. lentement, 1, 338; V, 














175; VI, 17. 
Purée de pois grecs; utile aux 
malades, |, 297. 





764 . 
Poisons (Des). Cas où la nature du poi- 


son administré est inconnue; princi- 
paux remédes à employer; soins à 
prendre, IV, 627. 

Énumération des principaux poi- 
sons; antidotes , IV, 627. 

Danger qu'il y a à parler des poi- 
sons; traitement commun contre 
tous les poisons; emploi des lave- 








ments quand le poison est descendu. 
V, 677, 678; VI, 522. 

Poissons (Des). Moment où l'on doit 
prélérer chaque espèce de poisson, 
I, 16. 

rocheux; qualités de leur chair; 

énumération de leurs differentes es- 

peces, I, 113. 

Mauvaises qualités des poissons 








vivant dans les eaux troubles ou 
chargées d'immondices, I, 115, 116. 
De la chair des poissons mous; 
son utilité dans certains cas; tempé- 
raments auxquels elle convient, I, 





116, 117. 





Manière d'accommoder les pois- 
sons à la sauce blanche, 1, 117. 





à chair dure; énumération et pro- 
prietés de quelques-uns d'entre eux, 
1, 1175, 118. 





Leur rôle dans l'alimentation ; 
leurs qualités diverses suivant leur 
nature, le lieu qu'ils habitent, la sai- 
son où on les mange, leur taille, I, 
124, 129. 





Valeur de leurs différentes par- 
ties, I, 125, 126. 

Manière de préparer les poissons, 
l, 126. 

de mer et d'eau douce; leurs 








qualités respectives; localités où les 


poissons d'eau douce ont bou goût 


ORIBASE. 


(voy. Tire, Nic, Rain, Auro, Fa- 
LERNE), 1, 126, 127. 

Poissons. Classification des poissons et 
espèces qu'Oribase en connaissait, 
I, 127. 





de mer et d'eau douce; leurs qua- 
lités nutritives, I, 213. 23145 V. 164, 
165; VI, 13, 14. 

——— propres à être salés, I, 266. 

——— Manière de les cuire et de les 
préparer, 1, 273. 

Manière de faire cuire ou griller 

les poissons; assaisonnements qu'il 





faut y méler, I, 299. 

propres à préparer au coit, |. 

945. 

Usage des poissons dans les ma- 

ladies, I, 589. 

Colle de poisson ; aspect que pre- 
sente la meilleure, V, 71. 

PoissoNs-scIES, partie des machines: 
origine de ce nom; usages de cette 
partie, IV, 345. 

ΡΟΙΤΗΙΝΕ (De la). Os, de la poitrine; 
sternum , côtes et vertèbres dorsales; 











maniére dont ils s'unissent les uns 
aux autres; forme du sternum et de: 
côtes; les fausses côtes. ΠΠ, 408- 
410. 





Muscle partant de l'omoplate et 
servant à dilater la poitrine; sa place, 
ses fonctions, son point de depart εἰ 
route qu'il suit, 11, 450, 451. 

Muscles intercostaux; manière 





dont les fibres qui les composent 
sont disposées; muscles des cótes en 
particulier; autres muscles servant a 
la dilatation dela poitrine, HII, 162- 
464. 

Veines de la poitrine; leur ori- 





gine, leur place, leur trajet; veines 


TABLE DES 
prolondes et veines superficielles, 
IM, 514-519. 

Porrrinse (De la). Mouvement de la 
poitrine; est-il nécessaire pour pro- 
duire le mouvement du poumon; 
discussion à ce sujet; exemples tirés 
des faits naturels; conclusion, III, 
219-221. 

Énumération des muscles qui 





mettent la poitrine en mouvement; 
róle de chacun d'eux dans la respi- 
ration, III, 227-229. 

Bandelette pour la poitrine; ma- 
niere de la faire, IV, 3:12. 

Des fistules de la poitrine; cas 








où elles peuvent être soignées; cas 
où elles sont iucurables, IIT, 625, 
626. 

Affections de la poitrine ; remèdes 
qu'il faut associer au diacode, sui- 





vant qu'elles sont accidentelles ou 
chroniques, I, 381, 383. 

Utilité de l'oxymel dans les mala- 
dies de la poitrine, I, 392. 

La promenade est utile dans les 
affections de la poitrine, I, 503. 
L'équitation est nuisible à la poi- 
trine, 1, 519. 

Médicaments pour la poitrine, V, 














64. 

Porvre (Du). Propriétés du poivre 
long, du poivre blanc, du poivre 
noir; maniere de reconnaitre le faux 
poivre, II, 673; V, 631; VI, 495. 

Especes de poivre connues des 

anciens, II, 904-906. 

Maniere de choisir le poivre, V, 7 7. 





΄ 





——- Médicament compose aux trois 
poivres, V. 150, 794. 888. 

Poivre (Vin). Modes de préparation; 
utile contre la pierre, I, 433, 434. 


MATIÈRES. 765 

Poix (De la). Ses qualités; propriétés 
tant du goudron que de l'huile de 
goudron, II, 674, 675; V, 632; VI, 
A96. | 

Manière de faire cuire la poix 





pour les emplátres, V, 92. 

De l'emplátre de poix; maniere 
de la préparer et de l'employer; in- 
gredients qu'on peut y ajouter pour 
la rendre échauffante, desséchante 
ou irritante; mode d'application, Il, 
499, 410; V, 48, 835. 

PÔLE (Du). Place assignée au pôle par 
les differents auteurs anciens, If, 
850. 

Partie des machines; ses usages, 
IV, 344, 345. 

PorEMoxIUM (Du). Propriétés de cette 
plante, II, 676. 

Poziuu (Du). Ses propriétés, II, 676, 
677. 

De la meilleure espèce de po- 
lium, V, 77. 

PorLvriows (Des). Le meilleur remède 
est le coit, I, 542. 

Maniere de les eviter. et de les ré- 














primer; médicaments refroidissants, 

V, 526, 527; VI, 340, 341. 

Substances qui guérissent les pol. 
lutions nocturnes, V, 769; VI, 617. 

Porros. Sens de ce mot; opinions dc 
divers savants à son sujet, II. δο]- 
809. 

PorLvoaLaA (Du). Ses qualités prédomi- 
nantes, II, 676. 

Porvipe (Pastilles de), II, 440. 

Médicament composé de Polyide, 
V, 789. 

PoLyPE (Du). Origine de ce nom, sui- 
vant les anciens; remarque sur son 








orthographe, IV, 67ο, 671. 


766 


Pouvez | Du). Remédes composés contre 
les polypes. IV. 546. 

—— On emploie principalement le 
medicament aux grenades sous forme 
de collyre; autres remèdes, V. 728- 
<30; V1. 562. 563. 

Potrruc (Du). Ses qualites, Il, 
695. 

Powwrzs ( Des :. Propriétés de chaque es- 
pece; usage des pommes dans les 
maladies , 1. 61-63. 

——— non müres ; d'une digestion lente, 
]. 335; V. 175; VI, 17. 

— — astringentes ; resserrent le ventre. 
I. 2345; V. 129: VI. 33. 

—— — acides; cas où elles reláchent. 
cas où elles resserrent le ventre, |, 
245; V. 129; VI. 33. . 

aqueuses; inutiles au corps. I. 

246: V. 129: VI. 33. 

sucrees; comment elles sont di- 

gerées. 1. 246: V. 159: VI. 33. 

sucres: échauffantes . 1. 349; V. 














150; Vl. 34. 
Leurs qualite- refroidissantes. |. 
so V, aia; M55. 


——— Roisson sux. pommes: mode de 
preparation ; «on usage dans la fievre. 
l. 4-77. 

Pouurrres Des . Traitement ebirurgi- 
cal des ahces 4 pnmmettes. nl. 
A- B 


Coiebome des pommette: ; opera- 





ton à faire: cas ou Île colebome a pe- 
pete jusqu'a Los. IV. 5-7 
Powwrr Du. Ses differentes especes: 
leur. composition . Tl 663. 664. 
Poser De da pierre . Nes qualites mul- 
tples mamere. de l'emplover.. Ἡ 
πο δν -48.— ων. ΡΤΕΡΙΕ 


Ριντ Pegmnecdn | 9ο 


ORIBASE. 


Post. Ombrines du Pont: ssimssas . |. 
167. 

Climat mantime do Pont. Π 

194. 

Chair du castagnoi do Pont; favo- 

rise la perspiratioe.. I1. 391. 

Noix du Pont. — Voy. Νοσαστει 

Popaxas (Des). Maniere de les accom- 
moder pour les malades. |. 180. 
187]. 

Memère d'en íazre une bouillx. 
l. 292. 293. 

Poac Chair de). Ses quales. 1, 179. 
180, 315; V, 165; VI. 14. 13. 

——— Usage de la chair de porc dans 
l'antiquité. 1. 584, 585. 

Ponxs (De i'elargissement des). Neces- 
sité de les dilater pour augmenter la 
force de la voix; mamière d'arriver à 
ce résultat, 1. 457-450. 

Posrposros. Témoignage de cet auteur 
sur les bubons pestilentiels de Libye. 

Porace parfume (Recette d'un;. V. 
134, 892. 














Poramoxiaxts. Personnage auquel est 
dedie un traite de Rafus sur le vo- 
missement, II. 197. 

Poramor ‘ Du . Ses propriétés. II. 677. 

Pot p&ES SECHES ' Medicaments compo- 
ses aux . Leurs usages: differente: 
recettes. V. 132. 875. 

PocLer Bouillon de. Ses propnetés. 
II. -35. 

Pocums (Des. Leur usage dans |a 
construction des machines. IV, 343. 
544. 

Poruior Du). Ses qualités, II. 625; 
V. 608; VI. 475. 

jaune; ses proprietes, Il. 692. 

——— (Cataplasme de pouliot; se pre 





TABLE DES MATIERES. 


pare comme celui d'hysope et s'em- 
ploie dans les mêmes maladies, l1, 
365. 

Poupes (Des). Propres à préparer au 
coit , 1, 545. 

Poumons (Des). Le vin sucré ne leur 
nuit pas et favorise l'expectoration, 
I, 343. 

——— Utilité de l'oxymel dans les mala- 
dies des poumons, I, 393. 

Affection des poumons, guérie 

par la scarification, II, 67. 

Le poumon a-t-il un mouvement 

propre ou dépend-il, à ce point de 








vue, de la poitrine? Discussion à ce | 


sujet; expériences; conclusion, Il], 

219-211. 

Place et fonctions des poumons; 

nécessité et but de la respiration, 

suivant Galien, Ill, 326. 

Composition des poumons; rami- 

fication des vaisseaux, tant artériels 

que veineux, venant du cœur; énu- 
mération des principaux vaisseaux 

qui se rattachent au cœur, III, 327- 

329. 

Nombres de lobes tant du pou- 

mon droit que du poumon gauche; 

rôle de ce que Galien appelle le cin- 

quième lobe, MI, 339, 330. 

Nature de la chair des poumons, 

suivant Galien, III, 330, 331. 

Tuniques qui composent leur 
substance ; raisons que Galien donne 
pour expliquer leur disposition par- 
ticuliére, IIl, 334, 335. 

——— Du temperament des poumons; 
manière de le reconnaitre par cer- 
taines sensations de soif; moyens d'y 
remédier quand cette soif vient de 
la poitrine, V, 353, 354; VI, 84, 85. 

















767 

Poumoss. Ulcères des poumons ; saignée ; 
emploi de l'eau vinaigrée pour arré- 
ter le crachement de sang; médica 
ments emplastiques à l'extérieur, V, 
465, 466; VE, 270, 271. 

Qualités nutritives des poumons, 
l, τοῦ. 

PouPAmps (Des). Leurs qualités, I, 
239; V, 176; VI, 18. 

Pounrier (Du). Ses propriétés, 1, 
77: 

—— Cas où il faut l'employer, Il, 614; 
V, 601, 601; VI, 434. 

Lavement au suc de pourpier; 








convient en cas d'ulcération de l'in- 
testin, de distension du sphincter et 
d'affection érésipélateuse, II, 209; V, 
32, 824. 

Pounpres (Des grandes). Qualités et 
propriétés de chacune de léurs par- 
ties, 1, 142, 143. 

—— Se corrompent difficilement, 1, 
239; V, 176; VI, 28. 

Leur emploi sous forme d'em- 

plátres; substances qu'on leur asso- 

cie; maladies contre lesquelles elles 

sont utiles, II, 739, 740. 

Medicament composé aux pour- 
pres, V, 120, 864. 

Ροῦ». Substances pour tuer les pous 
des paupières et des cils, V, 717; 
VI, 549. 

Poussiknzs dont les athlètes s'endui- 
saient le corps; leurs differentes es- 
peces, 1, 657. 

PmaxacOnE. Cite à propos du ter- 
minthe, III, 609. | 
Cité à propos du phygeéthron , III, 

611. 

——— Cité à propos du carcinome, IV, 

64. 











768 


ORIBASE. 


PnéciPITEs (Préparation des), 1, 294 Printemps (Du). Régime à suivre au 


et suiv. 

PrèLe (De la). Ses qualités; son action, 
II, 639; V, 614, 615; VI. 480. 

Prépuce (Du). Cas où le prépuce est 
trop court; extension au moyen d'une 
languette de papyrus collé; on peut 
aussi employer le plomb ou enfin 
pratiquer une opération chirurgicale, 
IV, 459, 460. 

Le prépuce peut étre trop court 

naturellement ou par suite d'un ac- 





cident; dans ce dernier cas, la gué- 
rison est plus difficile, IV, 460, 
461. 

— — Opération à faire; précautions à 
prendre; médicaments à employer 
pour amener la cicatrisation sans re- 
collement , IV, 461-463. 

Cas oà le prépuce est adhérent 

au gland; manière de détruire les 





points d'adhérence; précautions à 
prendre pour empécher qu'ils ne se 
reforment , IV, 469. 





Pourquoi les anciens essayaient 
de remédier à l'insuffisance du pré- 
puce par une application de thapsie, 
IV, 678. 

PnEsunt (De la). Ses propriétés en gé- 
néral, Il, 7»5; V, 633, 634; VI, 
499. 

PRIAPISME ( Du). Sens de ce mot; causes 
de cette maladie; médicaments re- 
froidissants à employer; traitement ; 
évacuations, V, 525, 528; VI, 341, 
342,613, 614. 

Priarisqus (Du). Rôle de cette pièce 
dans les machines: ses autres noms, 
IV, 351, 352. 

Prixteups (Du). C'est la saison la plus 
propre au coit, I, 542. 


printemps; évacuations , alimenta- 
tion, occupations, V, 578, 579; VI. 
416. 

ProcLus (Recette de) contre la podagre 
et toutes les affections semblables, 
V, 130, 131, 871. 

Ῥποξοηιῦ9. Médicament inventé par 
Proéchius contre l'érésipèle, IV, 609. 

Procressir (Du saut). Sa définition; 
ses effets, I, 526, 527. 

PROMENADE (De la). Différentes es 
péces de promenade; cas oà elle 
peut étre employée comme reméde, 
I, 503, 504. 

apothérapeutique; cas où elle 

peut étre utile; ses effets sur l'orga- 

nisme; différences entre elle et la 





promenade simple, 1, 504, 505. 

employée comme moyen de trai- 
tement; promenades douce et forte; 
promenade avec tension des jambes, 





sur la pointe du pied, en montant et 
en descendant; promenade irrégu- 
liére, I, 505-507. 





Influence des lieux, du temps et 
du moment sur les effets de la pro- 
menade, l, 507-511. 

Cas où il convient d'en user beau- 





coup ou peu, Î, 508. 





Excellence des promenades pour 
la digestion des aliments; dangers 
des promenades trop rapides apres 
le repas, IIl, 171. 

PRoxENOIR (Du). Influence du prome- 
noir sur la santé; manière de s'v pro- 
mener, 1, 507, 508. 





des anciens; leurs usages et leur 
construction, I, 659, 660. 

PaoPoLis (De la). Ses propriétés, Il. 
627; V. 633; VI. 498. 


TABLE DES MATIÈRES. 


Ρκοροι!» (De la). Manière de la pre- 
parer pour les emplátres, V, 92, 90. 

Ρκοσνορυν (Du). Manière de faire ce 
vin et discussion sur le sens exact de 
cette expression , I, 595, 596. 

Paunzs (Des). Leurs proprietés, I, 69. 

laxatives; leurs effets quand on 

les mange avec de l'eau miellée; ma- 

niére de les manger, 1, 343; V, 177; 

VI, 3o. 

sauvages; resserrent le ventre, |, 

245; V, 179; VI, 33. 

de Syrie; leur renommée, 1, 580. 

Psoag (De la). Remèdes composés à 
employer, IV, 194, 195. 

Remede détersif contre Ja psore, 
IV, 623. 

—— Différence entre la lèpre et la 
psore; remèdes contre la psore. V, 
393, 394; VI, 190, 192, 193. 

——- Remédes contre la psore des 
yeux, V, 716; VI, 548. 

Ρεολιευν (Du). Ses propriétés, I1, 
413. ° 

Praamique (Des fleurs de). Leurs pro- 
.priétés; qualités de la tige de cette 
plante, II, 677. 

Pr&arciox (Du). Cas où il faut recou- 
rir à la chirurgie; médicaments qui 
peuvent l'enlever, V, 714; VI, 546, 
547. 

Prisaxe (De le). Mode de préparation 
ct cuisson; substances qui doivent y 
entrer, I, 259-261; V, 183,184; VI, 
38, 39. 

Mauvaise manière de préparer la 

pusane, I, 261. 

Note sur le sens du mot ptisane 

et passages des anciens relatifs à sa 

confection, I, 554, 555. 

Emploi de la ptisane après une 























τι. 


709 


purgation; cas où il est utile d'y re- 
courir; opinion d'Hippocrate à ce 
sujet, II, 86, 87. 

Prisans (De la). Lavement à la ptisane ; 
cas où il convient, ]I, 208; V, 32, 
823. 

Ρυδεκτὲ (De la). Elle est tantôt en 
avance, tantôt en retard; signes phy- 
siques auxquels on reconnait le 
temps où elle aura lieu; forme du 
corps; symptômes qui l'annoncent, 
III, 86, 87. 

Régime alimentaire qu'il faut 

suivre quand la puberté approche; 

éviter l'emploi des pessaires et de 





tous les médicaments, en général, 
dont l'usage, chez les vierges, peut 
devenir dangereux, III, 87, 88. 

PuricaraE (De la graine de). Ses pro- 
priétés, lE, 703. 

Cataplasme de pulicaire; ma- 
niere de le préparer; utile contre les 
érésipèles et les tumeurs glandu- 
leuses, II, 368. 

PuncaTiPs (Des médicaments). Subs- 
tances que l'on y méle pour éviter 
les commotions trop fortes; qualités 
que doivent avoir les ingrédients em- 
ployés, II, 88-90; V, 33, 816. 

Nécessité de choisir les meil- 

leures espèces; indication des lieux 

où elles croissent; manière de les 








couper, de calculer la dose; éle- 
ments qui peuvent influer sur le do- 
sage, 11, 102, 103. 

Nécessité de proportionner la 
dose à la force des malades; enumc- 





ration des médicaments purgati . 
qui purgent par le bas; médicaments 
qui purgent par le haut, Il, 104- 
107. 


“9 





TABLE DES MATIERES. 


empécher l'évacuation aprés une 
purgation, Il, 88. 
Puréarion. Précautions à prendre avant 
d'employer la purgation, II, 90-92. 
Cas où la purgation par en haut 
est préférable à la purgation.par en 
bas, et réciproquement: saisons où 
chacune d'elle doit étre employée, 
Hl, 93, 94. 
Symptômes qui indiquent la ne- 








cessité d'une purgation, II, 95, 96. 





lades à une purgation, II, 96-98. 





Regime qu'il faut observer avant 
de prendre une purgation; précau- 
tions à prendre avant, pendant et 
aprés, Il, 129-131; V, 28, 29, 819- 
821. 

Cas où la purgation ne produit 
pas d'effet; manières de lui donner 
de l'action (voy. SuPPOsrTOIRES, La- 
vEuENTS) , lI, 131, 132. 
Précautions générales qu'il faut 
prendre en cas d'indisposition à la 








QvapbnauPkpgs (Extrémités des). Leurs 
propriétés en général, I, 96, 97. 
Langue des quadrupèdes; ses 

qualités alimentaires, I, 97. 
Quanrz LAITEUX (Du). Ses propriétés, 
IT, ο]. 





Races (Des). Leurs propriétés com- 
parées à celles des semences, |. 
138. 

Raps (Du) Ses propriétés, 1, 89. 
234; V. 1745; VV, 55. 


Régime pour préparer les ma- . 


771 


suite. d'une purgation; régime à 
suivre aprés la purgation, II, 133- 
136. 

PuncaTIOx employée en cas de petites 
éruptions cutanées; usage du petit 
lait, V, 525; VI, 413, 414. 

utérine; purgation excessive; ses 

causes naturelles et accidentelles, 

IV, 634, 635, 654, 655, V. 530, 

531; VI, 350-352. 

Remedes divers à employer, VI, 
352, 353. 

Poni4. Sens de ce mot appliqué au 
bain ; discussion à son sujet, Il, 861, 
863. 

PuTRÉrIANTS 
620; V, 65. 

Recette d'un médicament putre- 
fiant, V, 132,853. 

Ρτκέκέες (Fritillaire des), I, 331. 

Pynrre (De la). Ses proprietés, II, 709. 

PrrBAGORE. Comment il nourrissait les 
athlètes, I, 51. 

PrrworoLis (Puits de). J. 333. 








(Remedes), IV, 619, 





Q 


Qurxour.LETTE (De la). Ses proprie- 
tés; son action, II, 700. 

Quixrereuizzx (De la). Propriétés de 
sa racine, ll, 672. 653; V, 631; 
VI, 495. 


RaAptos (Du). Écartement du radius; 
symptômes et suites; difBicultes dans 
l'extension et dans la flexion; place 
du bandage ; il faut cviter la produc- 
tion d'une ankvlose, IV, 231, 232. 


, 


19. 





TABLE DES MATIERES. 


Βκεοτυν (Maladies du). Signes qui les 
font reconnaitre; lavements qu'il 
convient d'employer en pareil cas, 
ll, 334-236. 

Abcès du rectum; il peut s'ou- 

vrir à l'intérieur ou à l'extérieur; po- 

sition du patient; maniére d'opérer 
les femmes, les enfants et les 

hommes, III, 587, 588. 

Cas où le renversement du siège 








est impossible; marche à suivre 

dans l'opération; soins qu'il faut 

prendre pour guérir la plaie inté- 

rieure, III, 588, 589. 

Cas où l'abces est trop loin à l'in- 

térieur pour étre ouvert; maniére de 

le résoudre; lavements, cataplasmes, 

affusions et lotions, III, 589, 590. 

Paralysie du rectum; ses suites; 
remèdes à employer, Il, 216; IV, 
586, 587, 641. 

RernoipissawT (Médicament) à em- 
ployer après le bain, V, 127, 868, 
869. 

RaPrnOIDISSEMENT (Du). Soins à pren- 
dre, IV, 582; V, 234; VI, 72. 

——— Contre les refroidissements qui 
arrivent aux vieillards; remèdes, V, 
126, 868. 

Βέοινε (Du) atténuant et incrassant ; 
effets de l'un et de l'autre; leur 
usage dans les différentes maladies, 
1, 186, 187. 

atténuant ; ses effets sur la santé; 











cas où il faut l'employer, 1, 190, 191. 
incrassant; son action surl homme, 





I, 190-192. 
approprié au coit; distinction de 





deux parties; exercices modérés; ali- 
ments abondants (voy. ExERcicEs et 
ALiuENTS) , {, 543-546. 


713 


Réaime salubre, Ill, 168-183. 

de ceux qui ménent une vie occu- 
pée principes qui doivent guider daus 
le choix du régime; emploi d'exer- 





cices variés; il faut tenir compte de 

la vie antérieure εἰ de la complexion 

du sujet, V, 225-227; VI, 67, 68. 

Comment il faut varier le régime 
suivant les saisons, V, 578-580; VI, 
415-417. 

Ἀέοιες (Des). Leur influence sur la 
conception, III, 69, 7ο. 

Rapport qui existe entre l'écou- 

lement des régles et la production 

du lait; médicaments communs dans 

les deux cas; remarquesà ce moment, 

Ill, 136, 137. 

Cas où il y a surabondance ou ra- 

reté dans l'écoulement des règles; il T 











faut employer des médicaments 
chauds et incisifs; indication de ces 
médicaments: théorie de leur action, 
ll, 594-599; V. 68. 

Apparition des règles; precau- 
tions qu'il faut prendre à ce moment; 
époque où elles paraissent pour la 
première fois, III, 85, 86. 

Il ne faut pas employer, chez les 
vierges, les médicaments qui pous- 
sent aux règles, III, 88. 
Irrégularitéet rétention des règles ; 
emploi de la scarification; ses bons 
effets, 11, 66, 67. 

Rétention des règles; la prome- 
nade est utile en pareil cas, I, 504. 
Emploi des medicaments héma- 
gogues (voy. ce mot), II, 189, 190. 


Traitement; moment où il faut 




















employer la saignée; purgation, 
exercices; alimentation; compres- 


sion des jambes, IV. 633, 652, 653. 


774 


Rèeces. Changements qu'il faut apporter 
dans le traitement de la rétention 
des règles au moment où elles de- 
vraient se produire, IV, 633, 634, 
653. 

—— Soins à prendre apres l'époque 
des règles; purgations, emplátres, 
bains, pessaires, IV, 634, 653, 654. 

Indication des principales subs- 
tances qui favorisent l'écoulement 
des régles, IV, 634,654; V, 38, 39, 
68, 829. 

— — Signes qui accompagnent la re- 
tention des règles; regime et traite- 
ment detaille, VI, 347-349. 

Suppression des régles; emploi 

de la saignée; moyens indiqués par 

Galien (voy. ScARIFICATION); mem- 

bres qu'il faut saigner; cas où il faut 

emplover la saignée ou la scanfica- 

tion (voy. Fiwwuzs), Il, 14, 15. 

Cas observe par Galien de gueri- 
son de la suppression des regles par 
la saignee, 11. 16. — Vov. MExsrRuEs. 

Reçuisse (De la^. Ses propnetes. VI, 
i72. 

— — Uulité tant de son suc que de 











ses racines, ll. 635. 626: V, 608; 
VI. $75. 

Reixs /Des'. Calculs dans les reins, 
gueris par le regime atténuant. I. 
187. 

Maladies des reins; emploi du 
ducode. 1. 380. 

— — Affections des reins; le malade 
doit se coucher sur le côte. 1, $37. 
—— La course est bonne dans les ma- 

ladies des reins. I. 511. 








Veines qu ii faut inciser en cas 
d' affections des reins. I]. 31. 
Relation. entre les maladies des 





ORIBASE. 


reins et celles du colon; remedes 
à employer, II, 242. 

Ras. Rôle que les reins jouent, sui- 
vant Oribase, dans la transformation 
du chyle en sang. LIT, 37. 

Place de chacun des reins; ca- 

naux entre les reins et la vessie; se- 





crétion de l'urine; appareil nerveux 

des reins, III, 362, 363. 

Veines des reins; leur point de 

départ; leurs ramifications , III, 519. 

320. 

Des affections des reins; remèdes 

et traitement à employer; recettes de 

quelques médicaments usuels, IV. 

576, 577. 

Medicements pour les reins, V. 
64-65. 

— — Des maladies des res; comment 
Galien explique la formation des gra 
viers; traitement incisif; époque de 
la vie où les calculs se forment. V. 
508-510; VI; 323, 324. 


Inflammations des reins; traite- 








- 








ment special; 1| faut donner peu à 
boire, V. 510, 312: VI, 324-220. 
—— — Cataplasme compose contre les 
iuflammations des reins. VI, 326. 
— — Abcès des reins; symptômes qui 
en indiquent l'existence; signes qui 
prouvent qu'il y a ulceration, V. 511, 
3125; VI, 327. 

Ulceres des reins; maniere de les 





distinguer de ceux de la vessie, par 
la position, la fonction, les subs- 
tances evacuees, la douleur, V, 513, 
313; VI. 327, 328. 


De l'induration des reins; sensa- 





tions qu'elle cause; traitement à em- 
plover. V. 514; VI. 329. 
De la faiblesse des reins; nature 





TABLE DES MATIERES. 


de cette maladie: recommandations 
à faire aux malades; moyens pour 
empécher l'écoulemeut de sang; sai- 
guee, V, 914, 915; VI, 329, 330. 

Rams (Des). Leurs qualités alimen- 
taires, I, 99. 

ReLicus (Du bandage). Se compose du 
lièvre sans oreilles avec quelques 
tours de plus, IV, 307. 

Rémission (De la). Cas où il faut soi- 
gner le malade au moment de la ré- 
mission, II, 4a. 

RexanD (Chair de). Ses qualités, 1, 181. 

Son usage, I, 586. 

RsxoxcuLE (De la). Qualités de scs 
quatre especes, de leurs racines et 
de leurs tiges, lI, 611. 

Βκκουκε (De la). Ses qualités; distinc- 
lion de la renouée mâle et de la re- 
nouée femelle, ITI, 676. 

ΓΠκνουνει ντ (Médicament dit), V, 
128 et 870. 





Repas. Du coit apres et avant le repas, 
1, 546, 547. 

Noms des repas chez les anciens; 

heures auxquelles on les prenait, I, 

658. 

Moment où doit avoir lieu le de- 

jeuner; nature des aliments dont il 








doit se composer, ΠΠ, 173, 174. 





Du diner, aliments qu'on peut y 
prendre, HI, 195-1797. 





Gens qui, pendant l'hiver, ne 
doivent prendre qu'un repas par 
jour; aliments qui leur conviennent, 
HI, 1758-180. 

Ræpos (Du). Malades auxquels il con- 
vient; moment où il faut le prendre, 
1, 438, 439. 

Βκρυιν. Usage de la chair de requin 
dans l'antiquité, I, 592. 


775 


Résépa BLANC (Du). Ses propriétés 
sont analogues à celles de l'ellébore; 
noms qu'on lui donne, Il, 684. 

Resixe (De la). Ses propriétés; quali- 
tés des différentes espèces de résine; 
arbres qui les produisent, II, 679- 
681; V, 634; VI, 500, 501. 

——— solide; manière de la faire cuire 
pour la mettre dans les emplátres, 
V, 91, 92. 

RésoLurirs (Médicaments), V, 65. 

RESPIRATION (De la). Distinction de 
deux espèces de respiration, natu- 
relle et violente, III, 221. 

naturelle: cas où elle se produit; 

cas où elle est un signe d'affaiblisse- 

ment, Ill, 331, 222. 

Distinction de deux mouvements : 

inspiration. et expiration (voy. ces 

mots), IIl, 3222, 323. 

Organ qui prennent part à la 
production de la respiration; róle de 

chacun d'eux, III, 229, 230. 














Nécessite et but de la respiration, 

suivant Galien, III, 326, 327. 

Perte de la respiration chez les 
femmes; il faut saigner immediate- 
ment; régime à prescrire; causes de 
cette maladie, V, 538; VI, 358, 
359. 

ResPIRATOIRES (Des). Médicaments 
qu'on peut ranger dans cette catégo- 





rie; manière de les employer; mala- 
dies qu'ils servent à combattre, 1], 
428, 429. 

Ress&RRANTS (Médicaments), V, 65. 

Βάνειι (Du). Moment où il doit se pro- : 
duire; soins qu'il faut prendre im- 
médiatement apres le réveil, Ill, 
168-170. 

Revusir (Savon). Recette, V, 142,881. 


776 


Bívcrson (De la). Son utilué; exem- 
ples de révulsion ; emploi de la ven- 
touse comme révulsif; théorie de la 
révulsion , Il. 193. 194. 

——— Histotre de ce mode de traitement 
dans l'antiquite; passage de Galien à 
ce sujet; differences entre la. réval- 


son et la dérivation suivant les an- 


cens; opinions des modernes; ma- 
mères dont les anciens employaient 
la revolsion, Il. 817-839. 

Rmarowvric /Do . Ses proprets; Ge- 
lien l'identi&e avec la grande centau- 
ree, Il. 493, 196. 679; V. 634; VI. 
500. 

Rascuarniques ! Affectices |. Sens donne 
à cette expression. per Gelien. HI. 
-03. 

Reis ‘Perche du), 1. 12=. 

Raouss d'Hippocrate (Du). Empleye 

en cas d'ecartement des sutures du 
crâne: maniere de le fame: place du 
υσυά IV. 3$-. 38. 
-- + aaml«« ezale«: s applique à la 
ευ: sert a cempeéimer la plae 
*an* ‘a ceavrrr, IV. 525. 526. 

—- - a iammlvs inecales: maniere de k 


fan. IN. See 
Rec Dec. Wes d'fnats noms. Il. 
1t. 


——— [Ik ia srau de nan: ss pro- 
pewies et pepextes. des feuilles de 
Paese. Il. Gas. 

Rire: De. Rok du corps: deterais 
a utmepeoser. V. 2158: VI. 63. 

Ru Fropretes et usas du 1. 51. 


τέστ G- επί. |] ca48. V, 





USC; 11 . Ss. 
Fovarss Όσο σι σὲ % combat en 
ADR S. ας. οσο de cvt ever. 


"-- 
SN 


€NY, αλα ute, 1. 55; 


ORIBASE. 


Άσμα (De ia). Qualités des difiéreate: 
parties de cette plante, II, 621, 622; 
V, 605, 606; VI, 442, 443. 

—— Des fruits de la roace; leurs pro- 
priétés comparées à celles des mères; 
maniere de les manger, I, 58. 

Roquerrz (De la) Ses proprictés 
aphrodisisques, I. 81, 545. 

Roszau à balai (Du). Propriétés de = 
racine, de sa gaine brálóe, de la pe- 
nicule; qualités vénéneuses de cette 
dernière partie, Ἡ, 641. 643; V. 
616; VI, 447. 


——— odorant; sa composition; ses pro- 
pristes, IL, 641. 

— — Sa couleur, sa forme. ses quab- 
vs, V, 71. 

Ross (Miel aux}. Manière de le prèpe- 
rer, I, $o2. 


—— Vin aux roses; mode de prépe- 
ration; ses quahtes, I, 4os, 43i. 
432. 

— — Vin frais aux roses ; deux recettes 
pour le preparer. 1. 132. 433. 

——— Reméde aux roses, bon pour en- 
lever les excroissances charnoes, V. 
132. 573. 

——— Medicament aux roses de Diago- 
ras. contre toutes les affections des 
veux. V. 151, 880. 

— — Medicament compose à l'huile de 
rose. V. 739. 

Roses :Du . Causes de son astrin- 
gence : qualites de ses fleurs. II, 496. 

——— Ses proprictes; qualites de la 
plante en elle-méme et de sa fleur. 
Hl. 651; V. 634; V1. 501. 

Réms . Mets :. Leurs qualités, I. 369. 

Βοτιιε | De la . Sa place. sa forme, 
ses fonctions ; noms qu on lui doone. 
HI. 315. i19. 


TABLE DES MATIÈRES. 


Roues (Des). Leur rôle dans les ma- 
chines, IV, 344. 

Βουσετ (De la chair de). Influence du 
lieu oà il habite et de sa nourriture 
sur les qualités de sa chair, 1, 112, 
113, 134, 135. 





anciens, I, 592. 

RoraL (Emplátre). Recette, V, 96 et849. 

Autre emplátre royal ; ses usages; 

sa composition, V, 121, 864, 865. 

Médicament quadruple dit royal, 
V, 787. 

Rus£riavrs (Des médicaments). Énu- 
mération de ces médicaments; usage 
de chacun d'eux, Η, 471, κ. V, 
91, 92, 838. 

Ruz sauvacE (De la). Ses propriétés, 
II, 674; V, 632; VI, 496. 

Lavement à la rue; employé 
contre le choléra sec; manière de le 
préparer, ll, 237. 

Rurus (Extraits de), I, 50, 51, 65. et 
suiv. 172, 173, 359, 360, 54o et 
suiv. ; II, go et suiv. 197 et suiv. 204 
et suiv. 254 et suiv. 273 et suiv. ; III, 
82 et suiv. 112, 113, 154 et suiv. 











Sasine (Vins de) ou des Sabins. Leurs 
qualités, I, 341, 352. 

SaBiNE (De la). Ses qualités, II, 623, 
624; V, 606; VI, 444, 445. 

Sasinus (Extrait de), II, 310-313. 

SABLE (Du bain de). Malades auxquels 
il convient; il est bon pour tous les 
âges, sauf pour les jeunes enfants, 
ll, 403. 

———- Manière de le prendre ; pendant le 
bain , il faut éviter les rayons du soleil ; 


Vertus prétées au rouget par les 


771 


383 et suiv. 607, 610, 655; IV, 15, 
17, 18, 63 et suiv. 83 et suiv. 432 
et suiv. 517; V, 9 et suiv. 29 et 
suiv. Ji, 190 et suiv. 252 et suiv. 
300 et suiv. 514, 516 et suiv. 520 
et suiv. 807 et suiv. 833; VI, 42 
et suiv. i11 et suiv. 257 et suiv. 
321 et suiv. 329, 336. 

Rurus. Extraits du traité de Rufus sur le 
Régune, I, 369 et suiv. 324 et suiv. 
354, 357-359. 

Observations de Rufus à propos 

du coit, I, 550,551. 

Théorie des accidents ou dépôts 

par Rufus; qu'il y en a quelques-uns 

quil faut exciter et encourager; 

exemples, IV, 83, 84. 

Ouvrage de Rufus destiné aux 

gens qui ne sont pas du métier; ses 

défauts, V, 560. 

Onguent dit de Rufus, V, 137 et 
869. 

——— Savon de Rufus contre les rugosi- 
tés; recette, V, 143, 883. 

Purgatif sacré de Rufus, V, 153, 

891. 

Parfum dit de Rafas, V, 154. 




















positions que l'on doit donner au ma- 
lade suivant la maladie, II, 403-405. 
SABLE (Du bain de). Aprés le bain, il 
faut donner un bain d'eau douce au 
malade et terminer par des affusions 
et des frictions d'huile; emploi de la 
natation, II, 405, 406. 
Temps que doit durer l'usage du 
bain de sable dans les maladies; 
manière de le remplacer en hiver, 
11, 406. 407. 





718 


Sacnë (Du médicament). Sens de ce 
terme, IL, So, 841. 

Sacrée (Médicament à l'herbe), autre- 
ment dit colombaire; recettes , effets , 
V, 103, 104, 854. 

Sacnux (Du). Sa forme; os qui le com- 
posent; différences pour la forme 
entre lui et les vertèbres proprement 
dites, ΤΠ, 407, 408. 

-—— De la mortification du sacrum ; 
soins à prendre en cas de rougeur, 
d'inflammation et d'ulcération, V, 
321, 325; VI, 125. 

Sarrax (Du). Sa composition; ses pro- 
priétés, IL, 653; V, 622; VI, 459. 
—— Employé comme purgatif avec 

Valoés, M, 264. 

—— Quel est le. meilleur safran; ses 
qualités; manière dont on le traite, 
V, 73. 

Médicament composé au safran 
contre certaines affections des yeux, 
V, 141, 880. 

——— Tourteau de safran; manière de 
le fabriquer; quel est le meilleur, V. 
τὸν 7h 

—— ‘Trochisque au safran; recette, 
Vi 129, 872. 

Sacarèxe (De la gomme). Qualités de 
son suc, II, 682. 

—— Manière de la préparer, V, 94. 

Saicxke (De la). Cas où il faut en user; 
circonstances à examiner avant de 
l'employer; elles varientavec le sujet 
le lieu, le temps, l'état général du 
malade, son tempérament, IL, 4 , 5. 

— Ne convient ni en temps froid. ni 
aux gens d'un tempérament froid , 
Um, 8. 

de printemps; cas où elle con- 
vient, II, 8-10. 


ORIBASE. 


Βκισκήκ (De la). La saignée convient 
mente; éirconstances qu'il faut exa- 
miner avant de l'employer, Il, 10, 
DCS 
lien applique la saignée , IL, 13. 

— Application de la saignée aux 
femmes en cas de rétention des 
règles (voy. ce mot et Femmes), Il. 
14-16, 

— La saignéé est donée d'une action 
répulsive suivant Galien; exemples, 
ll, 16. 

— Cas où il faut diviser la saignée: 
temps qu'il faut mettre entre deux 
saignées consécutives, II, 175 V, 14, 
810. 

—— Cas où une saignée ahondante et 
subite est nécessaire; exemples four- 
nis par Galien, Hi, (7, 18; V, 14. 
Bio. 

—— Cas où il faut pousser la saignée 
“jusqu'à la défaillance; effets. qu'elle 
produit; précautions qu'il faut pren- 
dre en ce cas, I, 19, 201 V, 14, 
810. 

— Signes qui déterminent dans 
quelle mesure il faut pratiquer l'éva- 
cuation; il faut examiner l'état du 
malade la gravité de la maladie, le 
tempérament, l'âge. Il, 20, 3i; V. 
15, 810, 811. 

—— réitérée; quantité de sang qu'on 
peut tirer à chaque fois; si l'on peut 
se fier au pouls pour la mesure de 
l'évacuation , II, 21, 22: V, 15, 16, 





TABLE DES MATIERES. 


cas où la saignée a lieu dans une 
partie voisine du siége d'une inflam- 
mation , II, 33-35; V, 16. 
SAIGNÉE (De la). Cas où la saignée doit 
être employée avec mesure, Il, 25. 
Impossibilité de fixer une me- 
sure pour l'évacuation dans la sai- 
gnée; observations faites par Galien 
à ce sujet, II, 25, 26. 
Manière d'employer la saignée 
contre les inflammations, II, 32; V, 
18. 











locale, à la langue, à l'ail, au 
front, II, 32, 33. 

——— Manière d'employer la saignée 
comme traitement préventif et 
comme traitement détermine, Il, 
33, 34, V, 18. 

Temps opportun pour faire la sai- 
gnée; moment de la maladie; mo- 
ment du jour; espace de temps qu'il 
faut mettre entre deux saignées réi- 
térées, 1, 35-37: V, 18, 19, 813. 

—— pendant la fièvre, II, 42-44. 

Ce qu'il faut faire avant la sai- 

gnée; manière d'appliquer les bandes 

suivant les individus et les sexes; 
autres precautions suivant le lieu oà 

l'on saigne, II, 44-47. 

Maniere d'effectuer la saignée en 

relevant ou en enfoncant l'instru- 

ment ; ouverture du vaisseau , ΠΠ, 47, 

48. 














Dimensions qu'il faut donner à 
l'incision suivant la maladie; dis- 
tinction de trois incisions : transver- 
sale, droite et oblique, II, 48, 49. 


Manieres de faciliter l'écoulement 





du sang , en cas d'incision trop petite, 
de peur, de défaillance , de thrombus, 
de refroidissement, Il, 50, 51. 





779 


SaiGnkE (De la). Inconvénient qu'il y a 
à répéter la saignée plusieurs fois 
par an, II, 64, 65. 

Note historique sur la saignée, 

sur son origine, ses progrés et son 

emploi, II, 747 et suiv, 

Époque à laquelle on a com- 

mencé à l'employer; témoignage 

d'Hippocrate à ce sujet; traditions 

sur son origine, lI, 747. 748. 

Emploi de la saignée par les an- 

ciens en cas de pléthore (voy. ce 

mot), If, 75o. 

prophylactique; son emploi au 
moyen âge et de nos jours, II, 754- 
756. 

-—— Cas où la saignée ne doit pas 
étre employée; opinions anciennes 
et modernes à ce sujet, Π, 756- 
798. 

Moment de la maladie où la sai- 

gnée doit ètre opérée; connaissances 

des anciens à ce sujet; expériences 
modernes; règles qui doivent déter- 

miner la mesure de l'évacuation, Il, 

799-764. 

Choix du vaisseau à ouvrir, sui- 
vant la maladie et la partie; emploi 
de la saignée locale, II, 765-768. 

-—— Dangers que peut entrainer la 
pratique de la saignee; distinction 
de trois accidents possibles par Ga- 
lien; opinions des anciens et des 

















modernes à ce sujet, II, 772-774. 





Manuel opératoire de la saignée; 
précautions indiquées par Antyllus ; 
emploi des bandes; dimensions et 
direction de lincision; préceptes 
pour la saignée des differentes par- 
ties du corps, 1I, 774-779. 

prophylactique ; son emploi et ses 








TABLE DES MATIÈRES. 


SawG (Du). Médicaments à employer; 
temps que l'appareil doit rester en 
place, V, 354-3563 VI, 152, 153. 

—— Grachement de. sang; emploi de 
l'eau vinaigrée, L, 415. 

— Après la guérison, la saignée de 
printemps convient, I, 8. 

—— Crachement de sang à la suite 
d'un catarrhe; régime à suivre; sai- 
médicaments divers, V, 462, 463; 
VI, 268, 269. 

——— Crachement de sang à la suite 
d'un. refroidissement. des organes 
respiratoires; médicaments divers et 
régime; traitement. par le lait, V, 
463-465; VI, 269, 270. 

——— En quoi le erachement de sang est 
dangereux; médicaments qui sont 
bons pour l'arrêter momentanément, 
IV, 5545 V, 466, 4673 VI, 271,272. 

—— Du vomissement et du crache- 
ment de sang; principaux médica- 
ments, végétaux et minéraux, à em- 
ployer, VI, 602. 

—— Du flux de sang; recettes de pes- 
saires, de entaplasmes et autres re- 
mèdes contre cette affection, VI, 
352, 353. 

——— Remèdes composés pour ceux 
qui urinent le sang, VI, 397. 395. 
Saxcsurs (Des). Manière de les em- 
ployer; précantions à prendre; ma- 
nière de les faire servir deux fois, II, 

69. 70; V, 21, 23, 815. 

— Soins à prendre après leur appli- 
cation; moyens d'arrêter l'hémor- 
ragie, II, 70, 74; V, 21, 22, 815. 

—— Cas où on emploie les sangsues 
de préférence à la scarification, I, 


τεν que 


781 

Suxosurs (Des). Cas où il faut employer 
les sangsues; manièrede lesappliquer 
et de les faire tomber, IL, 72,73. 

—— Opinions des anciens sur l'appli- 
cation des sangsues, II, 772. 

——— Manière dont les anciens em- 
ployaient les sangsues; préceptes des 
modernes à ce sujet; élève des 
sangsnes; accidents amenés par leur 
application, IL, 781-783. 

—— Depuis quelle époque les a-t-on 
regardées comme venimeuses; expli- 
cation de cette croyance, II, 790, 
79 

—— Différentes espèces de sangsues, 
connues tant des anciens que des 
modernes, ll, 792. 

—— Dangers qu'il y a à avaler des 
sangsues dans l'eau; gargarismes et 
boissons à employer, IV, 629. 

—— Remèdes contre les sangsues ava- 
Ves; recette particulière à Oribase, 
V, 680; VI, 523. 

Ἀλπουιβολτιον (De da). S'opère dans 
le foie, III, 31, 

Saponarne (De la). Qualités de la ra- 
cine de cette plante, V, 689. 

—— d'Espagne; qualités de sa racine, 
it, 656. " 
SancocoruE (De la). Qualités et com- 
position de cette gomme, II, 682, 

683. 


Sanoes (Gouffre de), II, 281. 
— Noix de Sardes. — Voy. Cui- 
TAIGNES. 
Sarrniasis, Le malade doit se coucher 
sur le côté; pourquoi, I, 437. 
——— Nature de cette maladie; ses 
causes; remèdes divers à 
IV, 580; V, 525, 536; VI, 319, 
330. 





182 


Sanziases Ce met s applique . dans Ge- 
ben. a tress saakadees différentes ; sutre 
saade mentismare par Aristote . IV. 
66:. 66. 

Sancz mcascux ‘ésmsere de preparer 
ba . 1, 365. 

Recettes de sauces purgatives. HI, 

.-5. 

Emumerstion de quelques sauces ; 
leurs effets sur la digestion. 1. 272. 

Sarce De la . Ses propriétés, II, 632. 

Sarzs Du - Essploss divers des feuilles 
sec: son utilite, Il. 640: V. 615; 
VI. £*1. 

— edeament so srale: son ao- 
teur: recettes et emploi, V. 108 
109. 554. 855. 

Sarpzs /Des) des côtes et de la haute 
mer; leurs qualités, I, 130. 

Sarnouares Lac des*, 1, 334. 

Sarr 'Du'. Defmition du saut simple: 
da saut progressif: du saut des La- 
cedemoniennes /voy. ces mots): ef- 
fets de chacun d'eux, 1. 536-538. 

Savrcas Des. Différentes théories 
unaz:nees par les anciens à leur su- 
Κι. d. 570. 

—— Opinion de Theophraste sur le 
nombre des saveurs; il v ajoute la 
sa. eur grasse. lI. $79. 

De la difference et de l'efhcacite 
des saveurs; suivant Platon. elles 
«ont au nombre de huit, IT, 579. 

——— Qualites de chacune des saveurs 
indiquees par Platon: leurs effet: 
sout conformes à leor nature, ll. 
479-481. 

Savow ‘Médicament au'*. 

117. 861. 

Norte use ‘De la'. Proprietes de <a ra- 











Son utilite ; 
recette, V. 


ORIBASE. 


cine, de sa graine et de ses feuilles. 
Il, 676. 

Scasmrsz (De la). Son usage comme 
porgatif , I1, 117. 

Scauwoske (De la). Son usage comme 
pergatí; maladies auxquelles elle 
coavient; manière de l'employer, Il, 
123,124; V, 27, 28, 819. 

Manière de l'employer avec des 
coings: utilité de cette preparation, 
Π. 26-. 

——— Manière de ladministrer; ma- 
lades auxquels l'emploi de ce purya- 
uf est interdit, IV, 596, 645. 

Vin à la scammonée; mode de 
preparation ; ses qualités purgatives. 
I, 1ο». 

Scapcraraz (Veine). Manière de l'mo- 
ser; précautions à prendre, II, 3o. 

Scans (Du). Ses qualités, I, 134. 

——— Usage de ce poisson dans l'anti- 
quite, I, 592. 593. 

Scanrricartos (De la). Employée contre 
la retention des règles; dans quels 
cas (voy. Fewuzs), IT, 154, 15. 

——— Cas où la scarification convient ; 
comment il faut s'v préparer; parties 
du corps où l'on peut la faire; ma- 
niere d'y procéder, II. 63, 64. 

Uulite de la scarification ; cas où 

elle peut remplacer la saignee, ll, 

65. 66; V, 1ο. 31, 814. 

Affections auxquelles elle con- 

vient (vov. R&crgs, κος, Pouxmoxs. 

Pesre), IT. 66-68; V, το, 231, 814. 

815. 

Usages de la scarification; ma- 

niére d'y procéder, II, 67, 68. 

Emploi de la scanfication par 

les anciens; précautions à prendre 


avant. IT. 770-772. 780. 71. 




















TABLE DES MATIÈRES. 


ΦΟΔΒΙΡΙΟΛΤΙΟΝ (De la). Ses bons effets 
comine traitement preventif, V, 575; 
VI, 413. 

SciaTiQUE (De la). Utilité de la prome- 
nade contre la sciatique, I, 504. 

La course est un remede utile, 
l, 512. 

——- Veines qu'il faut inciser en cas 
de sciatique, If, 31, 32. 

Énumération des principaux re- 








medes, simples et composés, à em- 

ployer contre la sciatique, IV, 589- 

99!. 

Reméde composé contre la scia- 
tique; ses effets, V. 122, 127. 866, 
869. 

—— Onguent contre la sciatique, V, 
128, 869. 870. 

Causes de la sciatique; traite- 

ment général et particulier; régime; 

ventouses et évacuants, V, 551, 551; 

VI, 390, 391. 

Remedes contre la sciatique, V. 

555, 556; VE, 394, 395. 

Remèdes composés de diverse 

espèce contre la sciatique; boissons, 

emplâtres, cataplasmes, VI, 395- 

397. | 

Voy. Popaens et Gourre. 

SciLLe (De la). Ses propriétés, II, 687; 
V, 637; VI, 505. 

—— Emploi de la scille comme ru- 
befant; maladies dans lesquelles 
elle est utile, IT, 416. 

ScILLITIQUE (Préparation du vinaigre). 
Maniere de l'administrer, 1, 397. 
Vin scillitique; sa préparation; 
cas dans lesquels il nuit, I, 398. 
ScLERÔME (Du). Nature et .places du 
sclérôme: manière de l'opérer; sclé- 

róme de la vessie, IV. 13-15. 




















785 


ScoLoPzepaE (De la). Ses propriétés, 
Ill, 637, 699. 

Astringente et amere, Il, 491. 

SCOLOPENDRE (De la). Remédes contre 
les piqüres de la scolopendre, V, 
681; VI, 523. 

SconiEs (Des). Leurs qualités en gé- 
néral; propriétés particulières de 
chaque espèce, II, 720. 








Médicament aux scories; ses 
usages; sa composition, V, 135, 
875. 

Sconpkwzs (Des). Leurs qualités, I, 
133, 134. 

Sconpiow (Piqüre de). La course est 
un reméde utile, I, 512. 

Remédes contre les piqüres de 
scorpion, IV, 635, 626. 

Scmoruuzs (Des). Leur place; leur dia- 
gnostic; maniére d'en faire l'opéra- 
tion; cas où il faut se refuser à ορό- 
reri il. faut n'operer d'abord que 
l'un des côtés, IV, 38-31. 

Remédes à employer contre les 
scrofules, V, 374, 375; VI, 169- 
171. 

Scroruu (Du). Abcés du scrotum; in- 
ciser, si la partie attaquée est mince; 
extirper, si elle est epaisse , ΠΠ, 590. 

Fistules du scrotum; maniere de 

les opérer; position du malade, III, 

6335, 654. 

Varices du scrotum ; on peut em- 

ployer la résection ou la cautérisa- 

tion, IV, 44. 

Bandage fendu pour le scrotum; 

manière de l'appliquer, IV, 322, 

323. 

















Douleurs du scrotum : 
plasme, VI, 613. 
Descente des intestins dans le 





Cata- 





TABLE DES MATIERES. 


SEnPENTS (Des). Emploi de leur chair 
comme purgatif; manière de la pré- 
parer; espéces de serpents dont il faut 
éviter l'usage à cause de la soif qu'ils 
occasionnent , V, 612; Vl, 470, 471. 

SzRPOLET (Du). Ses propriétés, II, 
634; V, 612; VI, 469. 

SERRANS ECRITURE (Des) et des serrans 
communs; leurs qualités, I, 128, 
129. 

SgnnEuENT (Du). On peut employer ce 
mode de traitement avant ou aprés 
l'accès; maladies qui en demandent 
l'emploi, II, 420, 421. 

S&sauE (Du). Ses propriétés, I, 41. 

D'une digestion lente, 1. 338; V, 

175; VI, 17. 

Échauffant, 1, 249; V. 180; VI, 








34. 

— - — Son action ; qualités de son huile, 
Il, 684; V, 635; VI, 502. 

SÉsANOÏDE BLANC (Du). Purgatif, 1I, 
1 19. 

S&sELI (Du). Propriétés de la racine et 
de la graine de cette plante, Il, 
684 ; V, 635; VI, 502. 

SEVERIANUS EPISCOPUS, auteur medi- 
cal cité par les traductions latines, 
VI, 600. 

SgxuELs (Des excès). Comment il faut 
y remédier; prendre un repos pro- 
longe, V, 333; VI, 52. 

SiciLg (Thapsie de), Il, 102. 

Ellébore de Sicile; ses qualités; 

son aspect extérieur, II, 155-157. 

Miel de Sicile, I, 172, 173. 

Stip&. Lieu où l'on se procure du carpe- 
sium en abondance, Il, 645. 

ΦΙΡΕΒΙΤΙΑ (De la). Composition et qua- 
lités de cette plante, IT, 684, 685; 
VI. 507. 








γι. 


7δ5 


Si86E (Du). Muscles du siège; sphinc- 
ters externe et interne, muscles re- 
leveurs de l'anus: suite de l'affaiblis- 
sement ou de la paralysie de ces 
derniers, III, 469, 470. 





Nerfs du siège et des parties avoi- 
sinantes, III, 505. 
De la fistule au siége; manière 





d'en faire l'opération; cas où le 
sphincter est perforé; maniere d'ex- 
ciser dans les différents cas, IIl, 


627-629. 





Cas où la fistule du siége se rap- 
proche de la hanche; opération à 
faire et précautions à prendre, III, 
629, 630. 


Cas où la fistule est tournée vers 





la vessie; précautions à prendre pour 

ne pas percer le col de ce dernier 

organe, III, 63o. 

Cas où la fistule a attaque le sa- 

crum; excision à faire, III, 630, 

631. 

Cas où la fistule du siège est pro- 

fondément enfouie dans l'intestin; 

manière de pratiquer l'opération; 

précautions à prendre et remédes à 

employer pour amener la guérison 

complète, III, 651-050. — Voy 

Βεοτυν (Abcès du). 

Bandage cousu pour le siége; 

parties qui le composent; cas où il 

faut l'employer, IV, 310, 321. 

Inflammation du siége ; remèdes 

composés, V, 113, 860. 

Onguent pour le siége, pour 
amener l'évacuation des gaz, V, 153, 
153, 890. 

——— Affections du siège; principaux 
remèdes, tant simples que compo- 
ses, contre les inflammations, les 

















- 


20 








,86 
chutes di rtm. les kemorrosdes: 
suppaniteures. V. 191-196: VI. os. 
3o. 


Sez Da. Aieectisns du sése; indica- 
tue d'us zramd sombre de medica- 
ments composes . IV. 601, 601. 

Sezsrz De la . Soa utilite et son usage, 
lI. : -i. 


πατε De la grame de . Ses propre 
tes . II. 705. 

Seu vivas ‘Pains . 1, 126. 

Sar puicu. Employe comme assaisonne- 
ment; quel est le meilleur, 1, 176. 
—— — Qualités du suc de silphium et 
des differentes parties de cette plante, 

Ill. 656; V. 635; VI, 503, 504. 

Saucars ‘Des. Leurs qualités, I, 
128. 

Sreprs Cible’; figures, IV, 691, n" 9 
et 12. 

——— ‘Du saut. Sa définition; ses ef- 
fets; maladies et tempéraments aux- 
quels il convient, I, 526, 527. 

‘Savon. Recette, V, 142, 881. 

SrsaPISME ‘Du,. Ne convient pas dans 
les maladies aigués; on ne peut l'ap- 
pliquer sur les parties cartilagi- 
neuses du corps; principales mala- 
dies pour lesquelles il est utile, IT, 
41ο, 5125; V, 48, 49, 835, 836. 

Emploi du sinapisme contre les 

etats morbides; maniére de recon- 

naitre sil a de l'action; sinapisme 

réitéré, I, 412,413; V, 49, 836. 

Mode de préparation du sina- 

pisme; mélange de figues sèches et 

de moutarde; proportions de ces 











ORIBASE. 


deux ingrédients, Π. 415, 414; V, 
49. 836. 

Sesaprsuz. (Du). Maniére d'appliquer 
le sinapisme et d'y préparer la peau; 
emplo des bains apres l'application 
du sinapisme ; comment il faut calmer 
les douleurs causées par son emploi, 
Wl. 415-416; V. 49, 50, 836. 

— — Mélange de moutarde et de vi- 
naigre; de moutarde et de pain; 
qualites de chacune de ces prepara 
tons, II, 415, 416. 

SixGe. Cas observé par Galien dans la 
dissection d'un singe; application de 
ces observations à l'homme, Il, 34, 
35. 





Remédes contre les morsures de 

. singe, V, 681; VI, 524. 

SiwoPg (Ocre rouge ou minium de). 
Favorise la perspiration, II, 59o. 

Quel est le meilleur, V, 81. 

SINTIE (Salaisons de). Leurs qualités, 
I, 157, 158. 

Sixus (Du). Définition de ce terme; 
cas où il y a sinus; traitement des 





sinus; emploi de tuyaux droits; mé- 
dicaments, III, 591, 592. 
Cas où i| s'établit dans le sinus 





un bourgeonnement; traitement à 
suivre; précautions à prendre pour 
l'écoulement de l'ichor; position du 
malade; injections, HI, 592-594. 





Manière d'appliquer la bande sur 
le sinus; signes auxquels. on recon- 
nait son état; médicaments à appli- 
quer, III, 594-596. 

Cas où il faut employer un médi- 





cament humide pour recoller le si- 
nus; recettes diverses, III, 3596 
298. 


Cas où le sinus s'oblitére; cas où 





TABLE DES MATIÈRES. 


il se remplit de nouveau; suites de 
ce dernier accident, III, 598, 599. 
SIRMON ou vin doux cuit; manière de 
le préparer suivant Galien; choix du 

vin à employer, 1, 356. 

SistMBRIUM (Du). Ses propriétés et 
propriétés de sa graine, II, 686, 
687. 

ΟΜΥΛΧΕ. Cas de luxation du bras ob- 
servé à Smyrne par Galien; manière 
dont i| s'y prit pour réduire cette 
luxation, IV, 223, 224. 

Ascidies de Smyrne, I, 151. 

Suyrnium (Du). Ses propriétés, I, 80; 
II, 688; V, 637; VI, 507. 

SODOME (Morelle de). Desséchante, Il, 
911. 





Soir (De la). Causes de la soif légère: - 


causes de la soif inextinguible; ma- 
nière d'y remédier; cas de mort par 
la soif, V, 316,317; VI, 120, 121. 


Remèdes extérieurs contre la 





soif; embrocations; racines qu'on 

donne à manger, V, 317; VI, 121. 

Pilule et boisson contre la soif, 
V, 313, 348; VE, 121, 122. 

Soir (Friction du). Manière de la com- 
biner avec le régime general; pre- 





cautions à prendre pour ne pas inter- 
rompre la digestion, I, 495, 496. 

Sor (Du). Influence de la nature du «οἱ 
sur la qualité des caux; eaux de 
montagnes et de plaines; plaines à 
efflorescences nitreuses et salines, I, 
319. 

Souzs (Des). Leurs qualités, I, 3o, 31. 

—— —- Chair des soles, 1,116. 

SoLEiL (De l'exposition au). Personnes 
auxquelles elle convient; manière 
de l'employer, suivant les saisons, II. 


40]. 408. 





787 


SoLENs (Des) mâles οἱ femelles, grands 
et petits, salés et frais; qualités de 
chaque espèce; modes de prépara- 
tion. [, 15ο, 151. 

SotLiPkpzs (Chair des). Son usage; ses 
qualités diverses, I, 178. 

SouuEIL (Du). Ses effets généraux et 
son utilité, I, 439, 440. 

Moment de la maladie oà il peut 





être dangereux; moment où il est 
toujours favorable, I, 440-442. 





Inconvénients du sommeil, I, 
442, 443. 

Effets du sommeil comparés à 
ceux de la veille sur les différents 
organes, 1, 443. 





Le sommeil est nuisible aux gens 
refroidis par les humeurs; chez eux 
il faut l'empécher de se prolonger, 
l. 443, 441. 

Utilité générale du sommeil ; mo- 
ment de la maladie où il faut le 
prendre; du sommeil pendant l'aug. 
ment, lI, 444, 445. 

Nécessité de prendre un peu de 








sommeil aprés les repas; diverses 
positions qu'on peut prendre dans le 
sommeil; avantages et désavantages 
de chacune d'elles, III, 177, 178. 
SouxIFÈRE (Parfum compose), V. 155, 
892. 
Sox (Pain de). Sa préparation, I, 256. 
Cataplasme de son; manière de 
le préparer; son emploi; utile contre 
les inflammations des testicules: in- 





grédients divers qu'on peut y ajou- 
ter, Il, 347, 348; V, 124, 125, 867. 
Soxces (Des). Les médecins anciens et 
quelques médecins modernes y 
voyaient des symptômes en cas de 
maladie, II, 787. 288. ' 


- 


30. 


785 

Sosawvcs Extraits de. 
suiv.; VI. 345. 

— — Traitement de ls toux chez les 
enfants, d'apres cet auteur, VI, 53. 

Soases ‘Des. Leurs proprietes et leurs 
usages. 1, 64, 65. 

Soasiza ! Du). Ses proprietes, IT, 669. 

Soaszzwrz (Vin de). Temps qu'il lui 
faut pour vieillir; ses qualités, I, 
3351. 352. 

Soccuzr 'Do;. Proprictés de ses ra- 
eines, Il. 654. 655; V. 623, 624; 
VI. 461, 461. 

— — Odeur, aspect exterieur, consis- 
tance, V. 74. 

— — Fruits du faux souchet; leurs 
qualités : leur action, II, 496. 


ll. 369 et 


Soupz (De la). Quelle est la meilleure; - 


ecume de soude; maniere de la pre- 
parer. V, 81, 82. 

——- De l'écume de soude; ses quali- 
tes ; différences entre cette substance 


et l'aphronitron , tant pour l'aspect ex- - 


térieur que pour les propriétés, Il, 
713, 714. 
brute; ses proprietés; maniere 





de l'employer, II, 717. 

SourrE (Du). Ses propriètes, II, 715; 
V, 613, 614; VI, 510. 

Qualités du meilleur soufre, V, 79. 

SourrLE (De la retention du). Partie de 
l'apothérapie (voy. ce mot); son uti- 
lité; ses effets sur la digestion; em- 
ploi des bandes, I, 484, 485. 

Usage et description de cet exer- 
cice, 1,656, 657. 

SouRcIL (Colobome du). Operation à 
faire, IV, 56, 57. 

Sounis (Chair de), I, 181, 182. 

SOUTENELLE (De la). Son goüt; ses qua- 
lités, IT, 610. 








ORIBASE. 


Searugs | Des’. Autre nom de la pièce 
de la machine appelée coade par 
quelques auteurs, IV, 340. 

SPERMATIQUES ( Artères). III, 529, 530. 

SrzEwE (Du). De la rétention du 
sperme dans le coit; ses effets nui- 
sibles, I, 541. 

——— Substances qui fournissent du 
sperme ou qui le tarissent; elles 
sont refroidissantes ou écbauffantes; 
leur action sur la production du 
sperme, II, 600-602. 

——— Composition du sperme; son uti- 
lité; manière dont il seforme dans 
les vaisseaux spermatiques et dans 
les testicules, III, 41, 42. 

Rôle du sperme dans la genéra- 

tion, III, 52. 

Époques où commence et où fi- 
nit la sécrétion du sperme, III, 62, 
63. 

— — L'abondance de sperme est un 
mal; effets qu'elle produit sur le 
corps; maniére d'y remédier, Ilf, 
113, 114. 

Médicaments qui fournissent et 











qui provoquent le sperme, V, 68, 69. 
Médicaments qui retiennent le 
sperme, V, 69. 

SPHachtE (Du). Explication de ce 
terme; le sphacéle proprement dit 
est incurable, III, 641, 642. 

Causes du sphacèle en général: 
corruption d'un os, entrainant celle 
des parties charnues avoisinantes; le 
seul remède est l'ablation , III, 642. 
643; V, 3719 VI, 166. 

SPKINCTER (Du). Traitement chirurgi- 
cal des abcès du sphincter, I1], 573. 
974. 

SPRRAGIS. Sens de ce terme, ΠΠ. 710. 





TABLE DES 

SQUALES-hENARDSs | Des). Leurs qualités, 
I, 138. , 

SQUIARE (Du). Signes auxquels on re- 
connait l'existence d'un  squirre 
dans la matrice, III, 56, 57. 

e——- Caracteres extérieurs de ces tu- 
meurs; perte de la sensibilité; 
squirres incurables, III, 664, 665; 
V, 383; VI, 177. 

Traitement des squirres; évacua- 

tion générale; médicaments à em- 

ployer, III, 666, 661: V, 383, 384; 

VI, 197, 178. 

Médicaments composés imaginés 

contre les squirres, lll, 668-670; 

V, 384; VI, 178. 

Ce que Galien appelle in/lamma- 

tion squirreuse, Ill, 670, 671. 

Principaux remèdes à employer ; 

leur effet, V, 552, 553; VI, 391. 

qui se rencontrent dans la goutte; 
traitement recommande, V, 553, 
394; VI, 392, 393. 

——— Remède composé contre les 
squirres recommande par  Phila- 
grius, V, 554; VI, 393. 

du foie, guéris par un régime at- 
tenuant , I, 188. 

Sr4cTES. Explication de ce mot et us- 
tensile qu'il désignait, 1, 632. 

STAPHISAIGRE (De la). Ses propriétés, 
II, 619; V. 604. 

STATICE siNUEE (De la). Propriétés de 
sa racine, II, 695. 

SríRATOMES (Des). Leur aspect et leur 
forme ; stéatome pédiculé et non pé- 
diculé; opération et excision ; cas où 
le stéatome a sa racine sur des nerfs, 
des muscles ou des vaisseaux; pré- 




















cautions à prendre, IV, 3-7. 
Differences οἱ ressemblances entre 





MATIÈRES. 
les stéatomes et les melicéris, ΤΝ, 
7, 8. 

STEATOME. Opération du stéatome des 
paupières, 1V, 10, 11. 

STERILITE (De la). Traitement de la 
stérilité; maniere de vivre; bains; 
alimentation et boissons ; il faut évi- 
ter l'exces d'embonpoint; róle des 
règles, V, 531, 532; VI, 354. 

Manière de rendre la femme ste- 
rile; onctions sur la verge au mo- 
ment du coit, V, 773; VI, 619. 

STERNUTATOIRES (Des). Leur usage; cas 
où il faut les employer; différentes 
espéces de sternutatoires, II, 451, 
452. 

Manière d'administrer les sternu- 

tatoires, 11, 453, 454. 

Indication de quelques sternuta- 
toires, [V, 546. | 

Sromacuiques (Médicaments) contre 
l'humidité de l'estomac, V, 61. 

Emplátre stomachique; ses divers 
usages, V, 130, 121, 864. 

STOMACHOS. Sens de ce mot; histoire 
de ses différentes significations, IIl, 


789 














701, 701. 

STOMATIQUES (Des médicaments). Leur 
usage dans les affections des amyg- 
dales, de la luette ou de toute autre 
partie de la bouche, V, 754, 755; 
VI, 594, 595. 

STRABISME (Du). Manière de le guerir 
par l'application d'un masque; autres 
moyens artificiels, V, 355, 256; VI, 
299. 

STRANGULATION (De la). Manière de 
rappeler à la vie ceux qui l'ont su- 
bie; les mémes moyens raniment 
les naufrages, V, 460, 461; VI. 
161. 





790 
SrRaAsGUBIEs (Des). Le diacode admi- 


nistré dans le bain, ou au moment 
du bain, les combat avec avantage, 
I, 380. 

Sraarios, disciple d'Érasistrate. A le 
premier étudie sérieusement la ma- 
ladie dite éléphantians, IV, 63. 

STRATIOTE (De la). Qualités tant de l'es- 
Ρὲοε terrestre que de l'espèce aqua- 
tique, IL, 689. 

STRATONICUS, médecin de Pergame, 
disciple de Sebinus et maitre de 
Galien. Comment il traita un indi- 
vidu qui avait le sang atrabilaire, 
IV, 45. 

SrazPTOPE (Du) à feuilles embras- 
santes. Ses proprietés, Il, 638. 639. 

STROBILE, noix de pomme de pin. 
Mélée aux bouillies, 1, 291. 

Sraowses (Des). Leurs propriétés sui- 
vant le mode de préparation, I, 
149, 190. 

SrrPriques ( Médicaments), V, 67, 68. 

Straax (Du). Ses qualités; emploi de 
la suie de styrax, II, 689; V, 638; 
VI, 507. 


Quel est le meilleur styrax; ma- 





niere de l'employer, V, 78. 

Vin au styrax; mode de prepara- 
uon, I, 435. 

Srrx (Eau du), en Arcadie, I, 334. 

Sucre (Du). Oribase compare cette 
substance au miel, II, 662. 

SucnkEs (Substances). Ce qu'elles de- 
vienuent dans la digestion; cas où 





elles se changent en bile amere, I, 
361, 362. 

Sucs (Médicament compose aux), V, 
787. 

SUDORIFIQUES ; Des). Cas où leur action 
peut être utile; différentes especes 


ORIBASE. 


de sudorifiques ; maniere de les em- 
ployer, Il, 190, 191. 

Suponrriques (Des). Énumération des 
principaux sudorifiques, V, 39, 829. 
83o. 

SuEgUR (De la). Qualités de la sueur. 
II, 727. 

Susurs (Des). Traitement et médica- 
ments pour ceux qui ont des sueurs 
exagérées, V, 667; VI, 423. 

Suig (De la). Sa composition; ses pro- 
priétés; son action, II, 658. 

SuLFATE (Du) de cuivre déliquescent 
et de plusieurs autres composés du 
cuivre; leurs qualités caustiques; 
leur action, II, 718. 

de fer; ses propriétés, II, 717, 





718. 

Sumac (Du). Ses propriétés; qualités 
du fruit et du suc de cette plante, 
II, 682. 

SUPERFÉTATION (De la). Cas où elle se 
produit; ses suites, III, 7ο, 71. 

SuPERPURGATION (De la). Explication 
de ce terme; cas où la superpurga- 
tion se produit ; ses différents degrés, 
II, 549, 550. 

SuPPORTs (Des). Destinés à maintenir 
éloignés dans les machines les axes 
saillants, IV, 343. 

SUPPOSITOIRES (Des). Emploves contre 
le sommeil, I, 447. 





Leur emploi dans le cas où une 
purgation est restée sans effet, Il. 
131, 192. 

à l'ellébore; emploves quelque- 





fois pour purger, II, 143. 
Cas où les suppositoires sont 





d'un usage utile; cas où 1l faut éviter 
de les employer; drogues qui cou- 
viennent à chaque affection; forme 


TABLE DES MATIERES. 


des suppositoires (voy. Axus), Il, 
254-258; V, 35, 36, 826-829. 

SUPPOSITOIRES (Des). Emploi des sup- 
positoires comme pyrgatif pendant la 
fièvre; recette, II, 371. 

SuPPURATIFS (Médicaments), V, 60. 

SuPPURATIONS (Des). Leurs bons effets, 
IV, 97. 98. 

SurDiTÉ (De la). Elle est souvent cau- 
sée par l'entassement de matières 
étrangères dans le conduit auditif, 
V, 718, 719; VI, 551, 552. 

SUREAU (Du). Ses propriétes, II, 610. 

Emploi des différentes parties de 

cet arbre comme purgatif, Il, 1:1, 





112. 

SuTURES du cráne (Des). Maladie ap- 
pelée déhiscence des satures; ses 
causes diverses; traitement à suivre; 
manière d'obtenir la coaptation, IV, 
168, 169. 

Suze (Eau merveilleuse de), I, 334. 

SysaRis (Eau du fleuve), I, 334. 
631. 

SrcAuINs. — Voy. Münzs. 

Srcomores (Des). Lieu où l'on trouve 


TaBLETTE purgative (De la). Sa compo- 
sition, II, 176, 277. 

Tasourer (De la graine de). Ses pro- 
priétés, II, 638; V, 614; VI, 510. 

Tacuss de la peau (Des). Méthode pour 
les faire disparaitre, V, 359, 360; 
V], 155, 156. 

bleues; maniere d'empécher leur 
formation chez les vieillards, V, 320; 
VI, 64. 

Tatox (Du). Luxation des os du talon; 
maniere dont elle se produit; traite- 





791 


cet arbre; propriétes de ses fruits, 
I, 71. 

Srcoron. Explication de ce terme, I, 
102, 10J. 

SYMBIOTARION (Purgatif dit), V, 152, 
890. 

SYMPTÔMES (Des). Distinction entre 
ceux qui sont la suite de la maladie 
et ceux qui sont la perversion d'une 

naturelle et volontaire ; 

exemples de chaque espèce, III, 208, 


fonction 


209. 





Qu'il faut tenir compte des plus 
legers symptômes; énumération des 
symptómes qui présagent les princi- 
pales maladies, V, 784-586; VI, 
625, 626. 

ΨΥΚΟΗΥΦΙς (De la). Ses causes; moyens 
de guérison; temps pendant lequel il 
faut employer les remèdes, V, 457; 
VI, 260. 

Srvopsis (De la). Occasion, plan et 
utilité de cet ouvrage, V, 2, 3, 800, 
801. 

SvniENs.. Remarque sur leur pronon- 
ciation, IV, 25. 


ment à suivre; emploi de scarifica- 
tions à la plante du pied; bandage à 
appliquer, IV, 236-239. 

Tarox (Du). Bandage pour entourer le 
talon, IV, 329. 

ΤΑΝΛΑΙΣ (Du). Propriétés des diffe- 
rentes parties de cet arbre; qualité« 
desséchantes de sa cendre, II, 494, 
495, 666. 

Tawsouns (Des). Partie des machines; 
leur usage, IV. 346. 

TARRAGONE ( Huitres de), T, 147. 


792 
Tacnrau (Chair de). Ses qualités, I, 
91. 





Sang de taureau, regardé comme 
un poison par les anciens, 1, 645, 
646. 

——- Lavements qui conviennent 
contre l'empoisonnement par le sang 
de taureau, Il, 116. 

TarLrvEs (Des) de rivières; manière de 
les appréter, I, 152. 

Tawptnawzxrs (Des). De la différence 
entre les tempéraments, III, 3-5. 

Tempérament des différentes par- 
ties du corps, III, 8-11. 

——— Influence du climat sur la forma- 
tion des tempéraments; tempéra- 
ments des gens du nord et du midi; 
influence des tempéraments sur le 
caractère, Ill, 11-12. 

—— — Pour reconnaitre la nature d'un 
tempérament en particulier, il faut 
employer les signes spéciaux et tenir 
compte de toutes les particularites 
existantes chez l'individu, III, 23. 

humide et chaud; le coit est sans 








inconvenient pour les gens de ce 

temperament, I, 537. 

temperes. III. 5. 4. 

——— froids, III. 4. 

—— chauds, III. 4. 

—— — Qu'il v a en tout six espèces de 
temperaments, III. 4, 5. 

——— Signes auxquels on reconnait le 
temperament tempere, Ill, 11, 12: 
V. 241, 343; Vl. στ. 

Du mauvais temperament; signes 

1 3- 








auxquels on le reconnait, Ill. 
33: V, 2412-345; Vl, 77-30. 
Signes auxquels on reconnait l'ex- 





ces de chaleur; comment on peut sa- 
τοις αἱ le mauvais temperament est 


ORIBASE. 


naturel ou acquis, 1, 13, 14; V, 
242; VI, 97, 78. 

TemPÉRAMENTS (Des). Signes auxquels 
on reconnait l'excès de froid , III, 14; 
V, 242; VI, 58. 

——— Signes auxquels on reconnait l'ex 
ces de sécheresse, III, 15; V, 243; 
VI, 58. 

——— Signes auxquels on reconnait l'ex- 
cés d'humidité, III, 15; V, 243; Vl, 
78, 79. 

Signes auxquels on reconnait le 
tempérament sec et chaud, III, 15, 
16; V, 343, 244; VI, 79. 

—— Comment il se change eo tempe- 
rament sec et froid vers le retour de 
l'âge, III, 16. 

— Signes auxquels on reconnait le 
tempérament froid et humide, I, 
16, 17; V, 244; VI, 59. 

Signes du tempérament chaud et 
humide, Π, 17, 18; V, 244, 245; 
VI. 79, 80. 

——— Signes du tempérament sec et 
froid , TIT, 18; V, 345; VI, 8o. 

——— Valeur qu'il faut attribuer aux dif: 
ferents signes propres à faire recon- 
naître la qualité d'un tempérament. 
Ill, 18-21. 

Secours qu on peut uürer de l'etat 

des parties internes pour la connais- 











sance du mauvais tempérament, lll, 
206, 207. 





Du mauvais tempérament ; ses ef- 
fets contraires, lll, 212. 

Texposs (Des). Leur nature; leur vo- 
lume proportionnel; leur réle, lll, 
199-199. 





Ils n'existent que là où il y a un 
os à mettre en mouvement, lll. 
55. 356. 


TABLE DES 


Tknpows ( Des). Déchirures des tendons; 
traitement sédatif à employer, IV, 
581; V, 349; VE, 148. 

Téxesus (Du). Emploi d'un lavement 
emollient, II, 206. 





Lavements qu'on peut employer, 

suivant les cas, II, 217; V, 33, 825. 

Principaux remédes à employer, 
IV, 572; V, 488, 489; VI, 295, 
196. 

TEPIDARIUM (Du). Sens de ce terme; 
róle du tepidarium dans le bain an- 
tique, II, 871, 872. 

TERÉBENTWINE (Résine de). Ses pro- 
priétés émollientes ; maniere de l'em- 
ployer, Il, 260, 261. 

TERÉSENTHINIER (Du). Qualités de ses 
différentes parties à l'état frais et 
sec, II, 692; V, 638; VI, 511. 

Résine de térébenthinier; quelle 
est la meilleure, V, 77. 

TenmixTus (Du). Médecins qui ont 
parlé de cette affection; sa descrip- 
uon; témoignage d'Hippocrate, III, 
609; V, 386; VI, 179. 

Τελλε habitable. Sens de cette expres- 
sion chez les auteurs anciens, Il, 
861. 

TEnnEs (Des). Leurs qualités; action 
du lavage sur leurs propriétés, II, 
704; V, 607; Vl, 473. 474. 

Leur composition et leur nature 
en général; maniére de reconnaitre 
les éléments étrangers qui y sont 
unis et de prévoir l'influence qu'ils 
pourront avoir sur leur action, Il, 
706, 1ο]: V1, 473, 474. 

TEssoxs de poterie (Des). Leurs pro- 
priétés, II, 719. 

Tesraces (Des), I, 134-154. 

Étymologie de ce nom ; differentes 














MATIÈRES. 793 


espèces de testacés; propriétés com- 
munes à tout le genre et particuliéres 
à chaque espéce; énumération de ces 
espèces; distinction des testaces à 
chair dure et des testacés à chair 
molle, I, 118-120. 

Τεστλοξ» (Des) à chair dure; manière 
de les appréter, I, 339; V, 126; VI, 
28. 





Presque tous les testacés relá- 
chent le ventre; raisons de ce fait, 
I, 240; V, 176; VI, 19. 

TEsTricuLEs (Des). Leur rôle dans la 
formation du sperme, III, 41, 42. 
Description anatomique des testi- 
cules et des parties voisines; leurs 
fonctions réciproques dans la sécré- 
tion du sperme et dans l'acte géné- 

rateur, IIT, 42, 43. 

Leur importance dans l'économie 

animale; conséquences de leur abla- 

tion; comment, dans l'acte généra- 








teur, ils tirent le sang des veines les 
plus éloignées, III, 45-47. 
Configuration des testicules chez 
les femelles, suivant Galien, et leur 
description anatomique, 11, 49, 50. 
Muscles qui descendent aux testi- 
cules; les cremasters; leurs fonc- 
tions, III, 467. 
Veines des testicules, III, 520. 
— — Cas où une fistule au scrotum né- 
cesaite l'ablation d'un testicule, III, 
634. 
Remèdes qui empéchent les testi- 
cules de se gonfler avant l'âge et qui 
conviennent aussi aux testicules en- 
flammés, V. 475, 476; VI, 283. 
Maladies diverses des testicules ; 
remèdes recommandés, V, 533, 
524 ; VI, 337, 338. 




















794 ORIBASE. 


Tasricuuss (Des). Infammation des tes- 
ticules; cataplasmes divers; remèdes 
contre les aphtbes du scrotum, V. 
524; VI, 338, 339. 

——— Remèdes contre le prurit des tes- 
ticules, VI, 188. 

——— Douleurs des testicules; cata- 
plasme, VI, 612. 

— Ulcères produits par la sueur sur 
les testicules; médicaments, VI, 
613. 

—— Des inflammations des testicules; 
cataplasmes divers; autres contre la 
rougeur des testiculás et contre les 
écorchures, VI, 613. 

Leur emploi dans l'alimentation ; 
testicules de jeunes coqs engraissés, 
1, 99, 100. 

—— Leurs qualités nutritives; ma- 
nière de les améliorer, I, 108. 

Téraros (Du). Traitement de cette ma- 
ladie; onctions, cataplasmes, ven- 
touses, bains, lavements, etc., V, 
423, 4243 VI, 226, 227. 

——— Autre traitement et. remèdes ap- 
propriés, IV, 583. 

Tère (De la). Aliments qui nuisent à la 
Mte, I, 2295 V, 171,172; VI, 23. 
—— Obstructions de la tête; manière 
de la débarrasser par les crachats 
ou par les éternuments, II, 184- 

186. 

—— Conformation de la tête οἱ 
moyens de la reconnaître, par sa 
forme extérieure et par celle des or- 
ganes voisins; formes de la téte qui 
sont les plus ordinaires, ΠΠ, 195, 
196. 

—— Observation de la convexité, de 





la forme et de la force du cou, des 
organes des sens. ΠΠ, 196-198. 


Tère (De la) 
ses suture 
sutures su 
394-397. 

—— Parties 
tête; divis 
sutures, ll 

—— Os de: 
leur positi 
ou sur les 

—— Double 
suivant qi 
non; mut 
sans dap 
nombre, 1 
I, 4354 

— Muscle 
cou; leur 
leur actic 
comparais 
celle d'un 

—— Nerfs { 
ticulation 

Veines 





leurs rami 
Veines 
veines de 
Varice: 
pèces d'or 
Plaies 
reconnaitr 
par de so 
la téte; p: 
qu'elles pr 
Traitei 
de la plai 
atteint; m 
un musch 
teint, IV. 
Fractu 
au nombr: 

















| TABLE DES MATIERES. 795 


sion , fissure, depression et enfonce- excés de froid; substances réchauf- 

ment, IV, 176. fantes; onctions aux pieds et à l'a- 
Τέτε (De la). Bandages pour la téte; nus, V, 686; VI, 527. 

manière de les appliquer; leurs diffé- Τέτε (De la). Douleurs de tête prove- 








rentes espèces, IV, 272-295. nant d'intempérie, chaude ou froide; 
Bandage fendu à huit jambes traitement approprié dans les deux 

pour la tête; ses usages, IV, 284, cas, V, 686, 687; VI, 517. 

285. —— Douleurs de tête causées par 
Bandage à six jambes pour la des humeurs âcres amassées à l'ori- 

tte; sert dans le traitement des fice de l'estomac; vomissements im- 

plaies au sommet de la tête, IV, médiats; alimentation légère; em- 

185, 286. ploi du purgatif à l'aloes, V. 687, 





Bandage fendu à quatre jambes; 688; VI, 527, 528. 
Douleurs de téte causées par 





employé pour les blessures du front, 





IV, 286, 287. une chaleur excessive, jointe à des 

Remède détersif pour resserrer flatuosités; traitement repercussif, 
la téte; médicaments composes, IV, adourissant et diaforétique, V, 688; 
244. VI, 528. 








Liniment pour attirer au dehors Douleurs de tête accompagnant 
la pituite de la tête, IV, 549. une Πόντο violente ; médicaments re- 
Médicaments qui débarrassent la commandés, V, 688; VI. 528. 

tête, V, 36-38, 837-829. Douleurs de téte causées par des 
—— — Onguent pour la téte, V, 118 οἱ excés de vin; alimentation, repos; 

861. onctions particulières, V, 688-690; 
—— De la conformation de la tête; la VI, 538. 

grosseur de la tête n'est pas un in- Douleurs de tête causées par une 


























dice suffisant; il faut aussi examiner blessure ou par une chute; elles 
les organes voisins, V, 246, 247; VI, sont suivies d'une inflammation quel- 
8o, 81. quefois dangereuse; lavemeuts, sai- 
Remédes pour les gens qui brau- gnees, fomentations, V, 690; VI, 
lent la tête, V, 430, 694; VI, 236, 528. 
531. Gale de la téte; remèdes, VI, 
Ulcères de la téte; remèdes à em- 247. 
ployer, tant simples que composés, Figues qui viennent sur la tête; 
V. 435, 438; Vl, 246, 247. remèdes, VI, 247. 
——— Remedes contre la mauvaise Bonne préparation pour laver la 
odeur de la téte, V, 438; VI, 247. tête quand elle est trop chaude, VI, 





Douleurs de tête provenant d'une 936. 

chaleur excessive; remèdes, V, 685, — TgucEn de Cyzique. \ucint d'épilepsie; 
686; VI, 527. — Voy. Micrarxe. consulte E«culape; sa guérison, IV, 
Douleurs de tête causées par un 86. 





796 
Tnapsu (De la). Ses propriétés; son 
action, I1, 638; V, 613; VI, 50g. 
——— Manière de la mettre dans les 

emplátres, V, θά. 

Tu&wrsos. Cet auteur est cité à propos 
de l'utérus, II, 377. 

—— Son opinion sur les onctions pour 
les gens atteints d'éléphantiasis, IV. 

3. 

Poeme (Extrait de), V, 460, 
A61. 

—— Sa théorie des saveurs, I, 479. 

Tuna (Vin de), 1, 349, 374. 

Taémiaque (De la). Manière de prépa- 
rer ce médicament; son utilité; ses 
usages multiples; soins qu'il faut 
apporter à sa préparation, V, 683, 
684; VI, 525. 3 

Tnywt (Du). Ses qualités, II, 639; V. 
614. 

—— Purgatif, Il, 117. 

—— Vin au thym; mode de prépara- 
tion; ses qualités, 1, 405, 406. 

Tuvsts (Du). Définition de cet uleère; 
sa place; manière dont il se forme, 
IV, 19, 20; V, 387; VI, 182, 183. 

—— Thymes qui se forment soit au 
gland, soit au prépuce; les uns sont 
bénins, les autres malins; traitement 
des deux espèces, IV, 47ο, 71. 

—— Remèdes contre les thymes, IV, 
621, 622. 

Tuywvs (Du). Nature de cette glande; 
son rôle, III, 331. 

Tuoss (Des). Leurs différentes espèces ; 
qualités de chacune d'elles, 1, 129, 
130. 

Du petit thon; salaisons; diffé- 

rents noms que porte le thou à 
chaque époque, 1, 185, 156. 

——— Salaisons de thons; leurs diffé- 


ORIBASE. 


| 


rentes espèces; qualités de chacune 
d'elles, 1, 156, 157. 

Taows (Des). Thons de l'Océan; propres 
h étre salés, T, 266. 

—— Émigrations et noms des thous, 
1,598. 

Tnonax (Du). Douleurs chroniques du 
thorax; remède aux figues grasses et 
au fenugrec, V, 760; VI, 603. 

Tunace (Climat maritime de la), ll, 


"Tron (Vin de), " 

Tics comestibles. Énumération; leurs 
propriétés, 1, 82, 83, 

Tices (Des). Employées fréquemment 
dans les machines, IV, 340. 

Trwocnarg d'Héraclée. Expérienee de 
révulsion faite par ce savant, Il. 
194. 

Trracazène (Vin), 1, 352. 

——— Ses qualités quand il est nouveau, 
I, 342. 

Trriyuacue (De la). Manière d'en em- 
ployer les différentes espèces comme 
purgatif, I, 119, 120. 

—— Ses propriétés; qualités des di- 
verses parties de cette plante; dis- 
tinction de sept espèces de tüby- 
malle; qualités de ses cendres, Il, 
694; V, 639; VI, 512. 

—— Agit sur la bile; doses qu'il faut. 
eu donner, IV, 597 et 646. 





TABLE DES MATIÈRES. 


TuoLus {Vin duj, l, 302, 217, 354; 
V. 160, 166; VI, 7, 16. 

——— Vin sucré οἱ paillet du Tmolus, 
I, 348. 

Torus (Du). Ce que c'est; maniere de 
l'opérer, IV, 11, 13. 

Opération du tofus des narines, 
de la langue, des mamelles; diffe- 
rentes espèces de tofus, IV, 12, 13. 

Toxveau (Du réchauffement dans le). 
Son usage dans l'antiquité; son uti- 
lite, Il, 896, 897. 

TowsunE (De la). Convient contre les 
maladies chroniques (voy. Rasorn), 
Il, 418. 

TonPiLLE (De la). Passe rapidement, 
1, 242; V, 177; VI, 30. 

Τολτυε (De la). Usage de la chair de 
tortue dans l'antiquité, I, 606. 

Τολτυξ (De la). Manière de la faire, 
IV, 327, 338. 

Tonrt rs (Des), pièces de quelques ma- 
chines; leur forme; leur rôle dans 
les différentes machines, IV, 346, 
347. 

Toonpzs (Des). Leurs qualités, I, 132. 

ToussEsoL (Du). Son usage comme 
purgauf, II, 119. 

Τους (De la). Amenée en hiver par l'u- 
sage d'eaux de lac, |, 325. 

Recettes diverses de: médica- 

ments composés contre la toux, IV, 

550. 

chez l'enfant; emploi d'affusions 

d'eau chaude et de miel, V, 203, 

204; VI, 53. 

Traitement de la toux chez les 

enfants indique par Soranus, VI, 53. 

















Mélange au miel, à la graine de 
lin et aux raisins secs contre la toux, 
V, 997; VI. 597. 


. 797 


Toux ( Dela). La toux est souvent causée 
par del'humeur qui descend dela téte 
ou qui remonte de la tracbée-artére; 
autres causes do la toux, V, 758, 
759; VI, 598, 599. 

Différents remédes contre les di- 





verses espèces de toux; médicaments 

au marrube frais et aux fruits de 

pin, V, 759, VI, 599. 600. 

Recettes de médicaments compo- 
ses contre la toux, VI, 600, 601. 

TRACHÉE-ARTÈRE (De la). Est composée 
de cartilages et de fibres; tunique 
intérieure qui la tapisse; sa nature, 
Il], 320-322. 

Manière dont elle pénètre dans 

le poumon et dont elle s'y ramifie; 

cas où les tuniques des poumons se 
déchirent et ensanglantent les rami- 
fications de la trachée-artére; suites 

de cet accident, IH, 322, 323. 

Secours que la trachee-artére prête 

à l'esophage dans la déglutition , III, 

323. 

Muscles qui servent à mouvoir 

la trachée-artère; leur place et leur 

disposition, III, 441, 442. 

Traitement des fistules de la tra- 
chée-artére ; manière de les extirper, 
III, 615. 

—— — Médicaments contre les diverses 
affections de la trachée-artère, IV, 
949, 550. 

——  Ulcéres de la trachée-artère: 
traitement par l'application de cata- 
plasmes à l'extérieur; médicaments 
stomatiques , V, 356; VI, 597. 

Ταλοισν (Du). Propriétés de ses deux 
espèces, Il. 694, 695. 

Tn4cos. Préparation faite avec le grand 
epeautre, [, 19. 256. 




















TABLE DES MATIÉRES. 


lll, 551. 55»; V, 369, 370; VI, 
164,165. 

Tuu&uns qui se produisent à la suite de 
plaies aux articulations, Ill, 557. 
558. 

Τυτιε (De la). Ses propriétés suivant 


ULCÉRATIONS intestinales; emploi de 
lavements émollients, II, 206. 

UrckRAvrs. Médicaments qui ulcèrent 
légèrement, V, 66. 

ULcères aux pieds; amenés par l'usage 
des eaux de lac, 1, 325. 





de mauvaise nature; leur aspect; 
leurs differentes espéces; ils n'out 
pas de suppuration, IV, 499. 

difficiles à cicatriser; sigues qui 
les font reconnaitre; leurs causes; 





nécessite de diviser Île traitement, 
IV, 500, 501. 
Emploi de l'eau tiède pour gue- 





rir la chair; emploi des dessechants 
et des refroidissants, IV, 501, 502. 





Manière de faire disparaître l'hu- 
πεις qui afflue; choix des médica- 
ments, IV, 502-506. 

Traitement des ulcéres par la 
purgation; manière d'appliquer les 
médicaments; position des bandes; 





temps que le pansement doit rester 
en place; choix de l'huile, IV, 506- 
909. 

H ne faut pas donner de bains au 
malade, IV, 50g. 

Traitement. de l'ulcère par des 
médicaments secs, IV, 509-513. 
difficiles à cicatriser à cause de 
la presence d'une varice, il faut l'ex- 
ciser quand la purgation a cte es- 
































799 


qu'elle est en grappes ou lamelleuse, 
Il, 715. 


Τυτιε (De la). Ses differentes especes; 


leurs qualités réciproques, V, 79, 8o. 


Tynnn£NIENNE (Poissons de la mer), I, 


125. 


sayee et n'a pas réussi, IV, 513, 
214. 

UrcnEs circulaires ; comment un ulcère 
devient circulaire; il faut en resé- 
quer les bords, IV, 514, 515. 

putrilagineux ; cas oü ils devien- 

nent envahissants; medicaments à 

employer, IV, 515,516. 

qui se rouvrent à plusieurs re- 





prises; ils proviennent de la corrup- 
tion intérieure des os; il faut em- 
ployer les médicaments desséchants, 
IV, 316, 517; V, 338, 339; VI. 
140,141. 

pestilentiels; symptômes; ame- 
nés par le voisinage des marais, IV, 
517. 

Leur siège; ulcères pestilentiels 
de la bouche; médicaments; régime, 
IV, 917-919. 

Remèdes généraux contre les dif- 
ferentes espèces d'ulcères ; enumera. 
tion, IV, 520-525; V, 339-343; VI, 
143-143. 

Ulcéres de mauvaise nature; re- 
medes pour amener leur cicatrisa- 
tion , IV, 608. 

Énumération des principaux me- 
dicaments à employer pour nettoyer 
toute espèce d'ulcéres, IV, 612-614. 
Reméde contre l'ulcere rongeur, 
dit le corbeau, V, 112 et 857. 


800 


Uzcknes. Reméde contre ies uicerrs ron- 
geurs, V. 118, 119. 862. 

Remède compose contre les ui- 

céres, V, 132, 8-3. 

des vieillards; medicaments a 

emplover, V. 337; VI. 132. 

creux; «à nature; medicaments 

qui lui conviennent, V. 328-330; 

VI, 133, 134. 

des vieillards: médicaments spé- 

ciaux, V, 332, 335; VI. 135, 

136. 

superficiels; principaux remèdes 
à appliquer, V. 332. 335; VI, 135. 
136. 

——- des parties genitales, du siège. 
de la matrice et de la vessie: medica- 
ments fortement desséchants: prm- 
cipaux remèdes, V, 523; VI. 336- 
338. 

— — des narines; cas où ils aménent 
l'ozène; traitement et médicaments 
recommandés, V. 723o, 731; Vi. 
563, 564. 

Unerères , Des’. Noms que les anciens 

















lenr donnaient, Ill. 704. 

Unèrre (De |. Difference entre la 
forme de l'uretre chez l'homme οἱ 
chez la femme; raisons physiques de 
cette différence. IIl. 369. 

retréci par la chair, à la suite 





d'une ulceration, IV. 472. 
Operation 4 faire quand l'urétre est 





obstrue par de la chair envahissante : 
maniere de conserver la dilatation 
du canal pendant quelques. jours 
apres l'opération ; soins accessoires 
qu'il faut prendre les jours suivants, 
IV. 477-4745. 

Unise ‘Del i. La couleur de l'urine in- 
dique le moment où on peut το h- 


ORIBASE 


vre: aux exercices, 1, 469; V. 4. : 
So2. 

Uxzszz Del’. Rétention d'urine : utis 
de la promenade contre cetie alim 
ton, Í. 504. 

Emploi de lavements émollents 
Il. 206. 

—— Qualités de l'urine en général 
de Tunine d'homme, des anmsr 
chhrés; emploi de ce liquide par le 
foulons à cause de ses qualités déter 
sives, Il. 727. 738. 

Echauffe plus ou moins suivant 

l'animal, Il, 505. 

De la séméiotique des urines: 
signes de la meilleure urine; di 
rentes espèces d'urines troubles; dis 
tinction des urines crues et de: 
urines cuites; nécessite de bien ex 
miner les sédiments déposés par le: 
urines, V, 271-3173; VI, 97. 98. 

———- De ceux qui urinent en dormant; 
principaux spécifiques; onctiens i 
pratiquer sur la verge. V. 769; VI. 
617. 

Urenne (De la suffocation|. Reméde: 
à cmployer; suppositoires; fumiga 
tions, V. 519: VI. 349, 350. 


Traitement à suivre pendant εί 














après l'accès, V. 539. 540: VI. 339 
361. 

Causes οἱ effets de cette mala 
die; symptômes extérieurs: dure 
des acces, VI, 360. 

Autre traitement; pessaires. bois 








sons speciales; emplátres; usage des 
eaux minerales, V, 361-363; VI 
617, 615. 

Urénrs De l''. Application de pes 
«aires à l'uterus; maniére de les em 
plaver, I. 132. 133. 451, 442. 


TABLE DES MATIERES. 


Uréaus (De Ul). Crovance à la nature 
animale de l'utérus; textes qui en 
prouvent l'existence, IT, 887, 888. 

Sa place; son point d'appui , III, 

365, 366. 

Grandeur de l'utérus avant et 

après l'accouchement, avant et après 

l'âge nubile; sa hauteur et sa lar- 

geur moyeunes, III, 366, 367. 











Forme de l'utérus; ses prolonge- 
ments extérieurs et latéraux; leur 
forme et leur situation, III, 367. 





Ses différents noms; leur signifi 
cation et leurs raisons d'étre; place 
de l'utérus; sa grandeur aux diffe- 
rents âges, pendant la virginité et plus 
tard , avant et après l'accouchement, 
pendant la grossesse; place de l'ute- 
rus à ces différentes époques, IIT, 
369-37 1. 


Membranes qui relient l'utérus 





aux organes voisins; mouvements 
qu'elles peuvent Ini imprimer, III, 
371, 372. 

Forme de l'utérus; noms de ses 
différentes parties, IIT, 392. 





ὕλοσετ (Racines et tiges de). Leur 
usage ; leurs proprietés expectorantes 
et aphrodisiaques, 1, 86 , 87. 
Oignon de vaccet; ses proprie- 
tes, I, 1111 V. 170; VI, 21. 
Cataplasme d'oignons de vaccet; 
manière de l'appliquer; son utilité; 
inconvénients qui résultent de son 
emploi, II, 363, 623; V. 606. 
Vagix ( Injections dans le), en cas d'in- 
flammation, d'ulcération, de secré- 
tion , d'obstruction, de prurit , IT, 2 34. 








V1. 


801 


Uréaus (De |’). Place de l'orifice de l'u- 
térus; sa grandeur; cas où il s'ouvre, 
pendant le coit ,la grossesse et surtout 
au moment de l'accouchement , III, 
373, 373. 

Substance de l'utérus avant οἱ 
après l'accouchement, ΠΠ, 353, 
374. 

- — Veines et artères qui se rendent à 
l'utérus, IT, 374. 

Tuuiques qui composent l'uterus; 

cas oà une seule se separe et sort; 








union des deux tuniques; forme inté- 
rieure de l'utérus; sinus qu'on y ren- 
contre ; cotylédons indiqués par Dio- 
clés; réponse de Galien à ses asser- 
tions, Ill , 374-377. 

Que l'utérus n'est pas absolument 
indispensable à la vie; on peut quel- 





quefois le retrancher; exemple de 
certains animaux, If, 377. 

— — Sympathie qui existe entre l'uté- 
rus et l'estomac, entre lui et les ma- 
melles, entre les règles et la produc- 
tion du lait, III, 377, 348. — Voy. 
MATRICE. 


Ύλοιν. Remèdes contre la. déhiscence 
du vagin, IV, 306. 

——— Prunit du vagin; remèdes et in- 
jections, V, 775; VI, 621. 

VaiNQUEUR (Collyre dit le). Ses usages; 
sa composition, V, 138 et 878. 

Ὑλιωάλιλκε (De la). Qualités de sa ra- 
cine; elle est un diurétique puissant , 
II, 699. 

Vanices (Des). Leur formation; leur 
place , aux jambes , à la tête. au ventre 
et aui scrotum (voy. ces mots), IV, 31. 


JI 





TABLE DES MATIERES. 


Vanrousss ( Des). Différentes espèces de 
ventouses employées par les anciens; 
formes de ces ventouses ; manière de 
les appliquer, Il, 779, 780. 

Figures des ventouses trouvées à 
Pompet et à Herculanum, II, 589, 
790. 

γνατκε (Du). Manière d'appréter les 
aliments qui relâchent le ventre, I, 
240; V, 136; VI, 19. 

——— Varices du ventre; cas où À faut 
pratiquer l'excision; cas où il faut 
préférer l'incision, IV, 43. 

Fissures et rides du ventre après 








l'accouchement; remèdes qui les 
font disparaitre, V, 778; VI. 623. 

Vexrs (Des). Action des vents sur les 
qualités des caux de pluie, 1, 327. 

Effets du vent pendant la prome- 

nade; effets du vent du nord, du 

sud, de l'ouest et de l'est, 1,509,510. 

Points cardinaux ; rose des vents; 

noms et qualités de chacun de ces 

vents, II, 294-296, 298-300. 

Nombre des vents suivant les dif- 

ferents auteurs anciens; rose des 

vents, succession historique des dif- 

ferents systèmes, IT, 844-850. 

Leur origine suivant la plupart 

des auteurs et suivant Aristote, II, 

855. 

locaux; témoignages anciens à 
leur sujet, II, 855, 856. 

Vence (De la). Sa composition; causes 
de l'érection de la verge; muscles 
qui servent à la. produire; son but 
reel; conduit urinaire, IIl , 367-369. 

Des fissnres de la verge, VI, 609. 

Des ulcéres de la verge: emploi 

de médicaments desséchants, VI. 

612, 613. 























803 


ΝΕΛΟΕ (De la). Du gonflement de la 
verge; médicaments, Vl, 613. 

Excroissances sur la verge; re- 
mèdes, VI, 613. 

Vign2us (Du). Quel est le meilleur, V. 
76. 77. 

Venas (Du). Emploi de cette substance 
en médecine, II , 211, 111. 





Vers (Des). Lavements qu'on peut em- 
ployer, Il, 217. 

——- Leurs différentes espèces; re- 
mèdes à employer; boissons et lave- 
ments, ll, 344, 245. 

intestinaux; leur origine; leur 

formation; remèdes, IV, 572-574. 

et des ascarides; remédes contre 

chaque espèce de vers, V, 764; VI, 

607, 608. 

Remède composé à la scammonéc 
et à l'euphorbe contre les vers, VI, 
608. 

Vent (Médicament). Ses usages; re- 
cette, V, 98, 850, 851. 

(Du) de gris; ses qualités, II, 
23155 V 614. 

———- Moment où il faut faire cuire 
cette substance, suivant la nature de 
l'emplátre, V, 89, 9o. 

VERTÈBRES (Des). Luzation des vertè- 
bres de l'épine da dos, suite de la pro- 
duction d'une tumeur tuberculeuse 
et du déplacement des vertèbres; 
la reduction de cette luxation est 
extrêmement difficile, IV, 
243. 

Venvrés ( Du). Médicaments qui servent 
à le dissiper quand il est trop fort: 
traitement général et local, V, 408; 
VÍ, 2310, 211. 

Vrnvervg. (De la). Ses propriétés, II, 
673.671. 














242, 


804 


Vrscs (De la). Ses mauvaises qualités; 
son usage, I, 44. 

Visicuzæs (Des). Leurs noms : ter- 
minthe, raisin et épinyctis, HI, 
610.. 

—— des yeux; traitement général d'a- 
près Démosthène; remèdes indiqués 
par Galien, V, 447, 448; VI, 253, 
254. 

Veste (De la). Affections de la vessie; 
emploi de lavements en cas d'in- 
flammation, d'ulcére et de rétention 
d'urine, II, 243, 244. 

——— Nerfs qui se rattachent à la ves- 
sie; insertion des canaux des urètres 
dans le corps même de, la vessie, 
ΠΠ, 363, 364. 

—— Grandeur de la vessie chez 
Thomme et chez la femme, HL, 381, 
382.. 

——— Muscle du col de la vessie; son 
rôle; retient et expulse l'urine, Ill, 
468. 

—— Neines de la vessie, ΠΠ, 521. 

—— Sclérome de la vessie; cas où il 
est dangereux; manière de l'opérer; 
dans certains cas, il faut laisser sub- 
sister une fistule urinaire, IV, 14, 
15. 

——— Maladies de la vessie en général; 
traitement de chacune d'elles et re- 
celles. de médicaments : composés , 
IV, 577-580. 

—— Paralysie de. la vessie; remèdes 
généraux et remèdes spéciaux; injec- 
tions dans l'anus; emplâtres; cathé- 
ter, dinrétique, IV, 585, 586 et 
640. 

Inflammations de la vessie; trai- 
tement (voy. Res), V, 510, 514 
VI, 324-326. 


ORIBASE. 


Veste (De la). Ulcbres de la vessie; 
signes qui permettent de les distin- 
guer de ceux des reins, V, 512,513; 
NI, 327, 338. 

——— Remèdes desséchants, VI, 612. 

—— Principales affections. de: la ves- 
sie et remèdes appropriés, V, 513; 
VI, 338, 329. 

—— De la psore de la vessie; symp- 
tômes de cette maladie, V, 315, 
516; VI, 320, 321. 

—— Traitement d'après Philumine, 
VI, 322, 323. 

—— De l'inflammation de la vessie; 
principaux symptómes qui indiquent. 
l'existence de cette maladie; traite- 
ment; remèdes, V, 516,517: VI. 
321, 322. 

——— Rupture d'un vaisseau dans la 
vessie; médicaments hémostatiques; 
tés à l'intérieur; cas où il faut recou- 
rir à une opération, V, 517, 518; 
VI, 323, 324. 

— Tubercules de la vessie; traite- 
ment, V, 518, 519; VI, 324. 

—— Ulcères de la vessie; traitement; 

d'apaiser les douleurs, V. 
519, 520; VI, 324, 325. 

Viaxoss (Des). De leur usage suivant. 
les saisons, I, 15 et suiv. 

—— Leurs différentes espèces, |, 
183. 

——— qui peuvent aller avec les len- 
tilles. et.la. phacoptisane, I, 262. 

—— propres à être salées ; manière de 
les saler, I, 265, 266. 

——— Manibre d'assaisonner les viandes. 
1, 270. 

— fortes et maigres; manière de les 
rôtir, L, 470. 





TABLE DES MATIERES. 


Vranbes qui doivent être bouillies frai- 
chement tuees ou conservées, 1,270, 
171. 

convenant aux vieillards, I, 372, 


119. 





—— propres à preparer au coit, I, 
545. 

Vis (Différents âges de la), suivant les 
anciens , 1, 653, 654. 

VixtLLARDS (Des). De la saignée chez 
les vieillards, 11, 32; V, 16,811. 
Régime qui convient aux vieil- 
lards; caractère que doit avoir un 





vieillard ; nécessité du repos; excel- 
lence des études spéculatives pour 
les vieillards , IIT, 166-168. 

—— . Régime qui leur convient; com- 
plexion des vieillards; traitement 
échauffant et humectant; exercices ; 
repos; alimentation; vins à employer; 
diurétiques et relâchants, V, 215- 
213; VI, 61, 62. 

Emploi de la journée d'un vieil- 

lard, V, 580-582; VI, 417. 418. 

Nécessité d'éviter les embarras 

gastriques; purgatifs qu'ils doivent 

employer, V, 583,583; VI, 417.418. 

Fruits qu'ils doivent manger; em- 
ploi de diurétiques ; légers purgatifs, 
V, 582-584 ; VI, 418. 

VigiLLEssE (De la). Elle est d'un tem- 
pérament humide; réserves à ce su- 
jet. III, 6-8. 

Vienes (Des). Leur emploi comme pur. 
gatif, II, 117. 

De la vigne sauvage; en quoi ses 

propriétés diffèrent de celles de la 

vigne cultivée, II, 612; VI, 479. 

Médicament aux bourgeons de 

vigne; recette et emploi, V. 105, 

106, 131, 865. 

















805 


Vicnes (Des). De la terre aux vignes; sa 
nature; ses propriétés, II, 705. 

Manière de la choisir, V, 79. 

Vices (De la situation des). Qu'il faut 
y prendre garde: règle générale pour 
l'exposition des bâtiments; manière 





d'endeterminer l'orientation, II , 300. 
Orientation des rues; inconvé- 
nients des rues obliques et des im- 
passes; villes báties en pays plat et 
sur des hauteurs, II, 318-322. 
Orientation des villes; opinion 
de Vitruve à ce sujet, II, 863. 
Vin (Du), I, 338 et suiv. 354 et suiv. 
Ses propriétés; action du temps 
sur elles; du vin ancien et du vin 
nouveau, Il, 669. 
Des vins nouveaux; leurs diffé- 
rentes espèces ; leurs qualités, I, 54. 
—— Des vins vieux et nouveau ; leurs 
propriétés différentes; propriétés du 
vin doux, 1, 350. 

















Des vins vieux et jeunes; il faut 

éviter de les boire, ainsi que les vins 

naturellement épais; action de ces 

vins sur la digestion et sur les 

urines, I, 350. 

De la conservation du vin, I, 352, 
353. 

—— Des vins propres à favoriser le 
coit; qualités qu'ils doivent remplir, 
I, 544, 545. 

Nourriture fournie par les vins; 

vins qu'il faut donner à ceux qui ont 

besoin d'étre restaurés, à ceux qui 

ont des engorgements d'humeurs, 1, 

343. 

Utilité du vin; services qu'il 











rend; mamére d'en user; ses dan- 
gers; analyse des effets de l'ivresse, 
1,355, 356. 


806 


Vix (Du). Bons effets du vin; emploi du 
vin par les convalescents; dangers 
que présente son usage excessif; ma- 
nière de le boire; il faut quelque- 
fois alterner avec l'absinthe, V, 584- 
586; VI, 418, 419. 

——— ayant un effet atténuant, 1, 198; 
Vi 18; VI, 5, 

—— employé de préférence à l'eau 
pour les malades, 1, 314. 

— Cas où certains vins ne convien- 
ment pas; affections qu'ils peuvent 
aggraver; tempéraments auxquels ils 
sont utiles; milieux dans lesquels il 
faut les employer, I, 348. 

——— Moment où il faut boire le vin, 
pendant le déclin, E, 366, 367. 
—— De la manière d'administrer le 

vin, L, 406 et suiv. 

—— Cas dans lesquels il faut l'em- 
ployer; circonstances accessoires qui 
en favorisent l'emploi, [, 406, 407- 

— Cas. dans lesquels il e convient 
pas, L, 407. 

Cas où l'on peut donner le vin et 
faire vomir après, 1, 407, 408. 

— Mauiere d'administrer le vin aux 
gens faibles οἱ à ceux qui n'en ont 
pas l'habitude; nécessité de changer. 
la dose suivant le sujet que l'on traite, 
L, 409, 410. 

On le combine avec le bain; 
moment du bain où il faut le pren- 
dre, L, 410, ἀλλ. 

—— Signes favorables à l'emploi du 
bain avant, pendant et après; signes 
défavorables; accidents qui survien- 
uent après l'administration du vin, 
I ἀλαν ua. 

Cas où les signes sont délavo- 
rables, 1, 412,413. 


ORIBASE. 


Vix (Du), H faut attendre quelque temps 
pour manger, I, 416, 417. 

—— Dangers de l'excès du viu pour 
des enfants, HI, 141, 142. 

— Emploi du vin dans les cas de 
fractures graves, recommandé par 
Hippocrate, IV, 116, 117. 

—— Qualités que doit avoir le vin que 
Ton emploie en affusious en cas de 
fracture; emploi du vin par Galien, 
IV, 136-138, 

—— Vins épais et nourrissants, 1, 
209; V. 163; VI, 11, 12. 

— pre; ses propriétés, 4, 227; V. 
vp VL, 22 

—— noir οἱ âpre; ses effets, |, 229: 
Vig VI, 22. 

— Vins sucrés et nouveaux leurs 
propriétés, I, 332; V, 1735 VI, 24. 

— Vins ténn et ücre , aqueux, sucré, 
1, 235; V, κ]: VI, 26. 

—— sucré; obstruant, 1, 337; V. 
1795 Vl, 27. 

——— sucré; vin âpre οἱ sans goût su-- 
cré; vin épais et nouveau; passent 
lentement, 1, 238; V, 173; VI, 27. 

—— sucré et vin nouveau; leur action 
sur le ventre, L, 4453 V, 1785 VI, 
32. 

— Espèces de vins qui resserrent le 
ventre, L, 248; V, 1805 VI, 34. 
rents vins, 1, 249, 3505 V, 1815 VI, 
35. 

—— Qualités refroidissantes des dilfé- 
rents. vins, L, 2515 V, 1823 VI, 36 

——— aqueux; sa définition; ses quali- 
tés; son action; son usage, 1, 338- 
34 

— sucré; sou action sur le corps et 
sur les organes, V, 342-345. 





TABLE DES MATIERES. 


Vin (Du). Vins d'un goût sucré; sont 
flatulents , I, 344. 
noir Ápre; son action sur le 





ventre et sur la vessie; ses inconve- 
nients; cas où l'on peut l'employer, 
I, 345. 

——— pre et sucré; ses propriétes, I, 
343. 

. — blanc et ápre; ses propriétés; son 
action sur les urines, I, 345, 346. 
Classification des vins chauds, 1, 

346. 
——— paillet, àpre et sucré; leurs qua- 
lités; leur action sur la tête, 1, 346. 
—— Vins blancs; leurs qualités, I, 
346. 
Exemples de vins sucrés, 1, 346. 
——— Vins rouges et épais, I, 346, 347. 
——— odorant; ses qualités, I, 347. 











Vins àpres; leur usage; leur ac- 
tion sur le corps, 1, 347, 348. 
Vins clairs et sucrés; changent 





de couleur et de nature en vieillis- 
sant, [ , 349. 
Vins blancs et aqueuv ; vieillissent 





vite; qualités des vins vieux; temps 
qu'il leur faut pour les acquérir, I, 
351. 

——— Vins forts, àpres, blancs et épais; 
précautions à prendre pour les con- 
server; qualités qu'ils prennent avec 
le temps; exemples à l'appui, I, 
351. 

-———- Vins aqueux ; manière dont ils se 
comportent, si on les conserve, l, 
352. 

Vins paillets excellents, servant 

pour les médicaments, I, 354. 

doux cuit; ses propriétés rechaul- 

fantes; son action épaississante (voy. 

SIRÆON), T, 357. 








807 
Vin (Du) faible; qu'appelle-t-on ainsi; 


manière de le préparer et de le con- 
server, 1, 360. 





De la préparation de quelques 
vins, [, 431 et suiv. 

Vins aux plantes; recettes di- 
verses tirées de Dioscoride, 1, 398 
et suiv. 

Mélange de la résine ou du gou- 
dron avec le vin, I, 643. 

à mettre dans lo miel au verjus; 
choix de ce vin; conditions qu'il doit 
remplir pour cembettre les défail- 
lances, 1, 386, 387. 

Vins faits avec d'autres substances 
que le raisin; énumération de ces 
substances; propriétés diverses, I, 
419. 


Vins artificiels; leur usage dans 

















l'antiquité; leur préparation; indica- 

tion de recueils de recettes, I, 649. 

650. 

Lie de vin; quelle est celle qu'il 
faut choisir, V, 83. 

VinaiGRE (Du). Sa composition; son 
action, lI, 670; V, 630; VI, 493. 
Refroidissant, 1, 252; V, 182; 

VI, 36. 

——— Qualités répercussives du vi- 
naigre, I, 358. 

—— Qualités du vinaigre comme as- 
saisonnement; quel est le meilleur 
vinaigre, 1, 358, 359; Il, 495. 

et eau vinaigrée; leurs usages, I, 

415. 

Emploi du vinaigre pour conser- 
ver les viandes, I, 271. 

γεοικττκ (De la). Propriétés de ses 
feuilles, 11, 639; V. 614; Vl, 479. 
18ο. 

usuclle; sa couleur, V. 74. 

















808 


Vioukrres (Vin aux). Mode de prépa- 
ration, I, 433. 

Virène (De la chair de). Ses proprié- 
tés; son emploi; ses ellets, IJ, 731. 

—— Remèdes divers contre les mor 
sures de vipère, IV, 624, 625. 

Morsures de vipère; manière de 
s'en guérir en étouffant la vipère et 
en la mangeant, V, 145 οἱ 884. 

—— Manière de prendre les vipbres 
sans danger, V, 683; VI, 525. 

Ψπποικιτὰ (De la). Ses avantages; 
exemples à l'appui; virginité chez 
les hommes et chez les femmes, VI, 
46, 47. 

Vis (Des). Parties des machines; leurs. 
formes diverses; leur róle; couvre- 
vis, IV, 347-351. 

Visace (Du). Muscles du visage; épa- 
nouissement musculaire placé sons 
la peau, Ill, 424. 

—— Substances qui rendent le visage 
brillant, plein et bien coloré; médi- 
caments composés agissant de méme, 
V, 736, 7375 VI, 572. 

—— Substances qui guérissent le vi- 
sage brûlé par le soleil, V, 737; VI. 
572. 

Vrrnior ptg (Du), Ses propriétés, IL, 
496, 721. 

Viviens (Usage des) dans l'antiquité, 
1, 92. 

Vorruns (Du mouvement dans une). 
Utile contre les maladies enracinées , 
1, 515-517. 

Voix (De la). Sa formation; différence 
entre la voix ot l'exsufflation; rôle 
des muscles du larynx, de l'hypo- 
condre et de la poitrine dans la pro- 
duction de la voix, III, 230-232. 

—— Principales altérations de la voix 


ORIBASE 


et leurs causes; voix haletante et 
voix rauque, III, 232-235. 

Voix (De la). Théorie de la production 
dela voix; répercussion sur les diffé- 
rents organes, II, 237. 

— Théorie de l'augmentation et de 
ladiminution dela voix, Ill , 239, 240. 

— Différentes espèces de voix; elles 
résultent de la forme de la trachée- 
artère et de sa plus ou moins grande 


tribuent à la production de la voix; 
dangers que leur ulcération ou leur 
tuméfaction lui fait courir, III, 247, 
248. 
Bienne gere] 
remèdes particuliers et régime, IV, 
585, 640. 

—— Médicaments pour fortifier la 
voix, V, 148, 149, 887. 

— De l'extinction de voix; recettes 
de divers médicaments composés; 
leor emploi, V, 757; VI, 597. 598. 

—— Dans le cas où la voix est fati- 
guée ou couverte, la déclamation est 
un remède utile, 1, 449, 450. 

— Théorie de la voix; organes 
qu'elle emploie; positions. respec- 
tives de ces organes dans l'émission 
des sons aigus et des sous graves, [, 
453-455, 

—— La force et la beauté de Ja vois 
dépendent de la quantité d'air mise 
en mouvement; nécessité de bien dé- 
tacher les mots, 1, 455, 456. 

—— Pourquoi la voix est différente. 
suivant les individus, I, 457. — Voy. 
Ain et Pongs. 





TABLE DES MATIÈRES. 


Voix (De la). Exercice de la voix ; ses ef- 
fets sur l'état général du corps, qu'il 
rarélie et rend plus léger, 1, 459-463. 

Régles pour bien pratiquer cet 





exercice; délicatesses inutiles qu'il 
faut éviter; précautions qu'il faut 
apporter dans son usage, T, 462-464. 

VoLAILLES propres à préparer au coit, 
I, 545. 

VoLanr D'Eat (Du). Ses propriétés, II, 
666, 667. 

VouissEuENT (Du). Différentes mé- 
thodes qu'on peut employer pour le 
faciliter, HE, 241, 142. 

Manière de s'habituer au vomis- 

sement quand on prend l'ellébore, 

Il, 150-152. 

Cas oà l'habitude du vomisse- 

ment peut être salutaire; cas où elle 

est fácheuse; cas où il faut l'em- 
ployer constamment; indications de 

quelques vomitifs, 195-197. 

Dangers qu'entraine la difficulté 

du vomissement; méthode pour vo- 

mir facilement; ses avantages; choix 
des vins; pratiques qu'il faut em- 

ployer aprés le vomissement, II, 

197-200; V, 39. 30, 821, 822. 

Quelle est la manière la plus 

commode de vomir; soins qu'il faut 














prendre aprés le vomissement, Il, 
201, 202. 
— aprés le repas; dangers de cette 
habitude; maladies qu'elle peut ame- 
ner; cours de ces maladies; désor- 
dres qu'elles occasionnent, 1, 203- 
204. 
Regles pour vomir, Il, 809. 
——— Usage du vomissement apres le 
repas chez les anciens; opinion de 
Galieu à ce sujet; témoignages an- 





809 


ciens ; boissons employées à cet effet , 
Il, 829-832. 

VourssEMENT (Du). Le vomissement après 
le repas est inutile aux gens bien ré- 
glés, HI, 182. 

Remèdes contre le vomissement, 

IV, 557. 

Cas où il faut employer le vomis- 

sement; manière de s'y préparer; 

soins à prendre après, V, 575-577; 

VI, 413-415. 

Manière de provoquer le vomisse- 

ment, V, 822, 823. 

fréquent; potions à employer, VI, 
608. 

Vourrirs (Des). Leur emploi ; vomitifs 
les plus connus, If, 200, 201; IV. 
598. 599. 

γοῦτκ (De la fracture en). Elle se pro- 
duit au cráne; le traitement est le 
méme que celui des fissures , IV, 164. 

γούτες ( Des). Leur usage dans les ma- 
chines; leur matière, IV, 352, 353. 

Voyages (Des). Régime que l'on doit 
suivre pendant les voyages; précau- 
tions à prendre; en hiver, il faut éviter 
les étuves pendant les voyages; soins 
qu'il faut prendre après les voyages 
un peu longs, V, 228-230; VI, 69. 

Dangers que l'usage des mau- 

vaises eaux fait courir pendant les 

















voyages; maniére de cornger les 
eaux alcalines; boissons à employer, 
V, 230, 331; VI, 70. 

sur mer; vomissements qui se 





produisent; alimentation; boissons; 
autres précautions à prendre, V. 
231, 232; VI , 70, 71. 

Vue (De la). Troubles de la vue; leurs 
principales causes ; manière d'enlever 
la poussière qui est entrée dans les 


810 


yeux; premiers remèdes à employer 
contre l'ophthalmie, V. 706, 707; 
Vl, 537, 538. 


X 


X&xoPBOR. Cite à propos des carcino- 


Χάκουκλτε (Extraits de), 1, 
suiv.: IL, 339, 750. 

Xinoesos, cité à propos du termanthe, 
ill. 609. 


124 et 


Ygux (Des;. Fluxion des veux; cas où 
elle fut guérie par la scarificatien, 
LU, 6;. 

—— Fluxions chroniques des yeux; 
purgatif utile contre cette affection , 
ll, 368, 269. 

—— Maladies des yeux; remèdes à 
employer, ll , 336. 

Recettes de collyres convenant à 

chaque maladie; manière de les em- 

ployer. Il. 436. 

Manière de reconnaitre le tempe- 

rament des veux, lll, 198-200. 











Différentes partes. des veux; 
nerfs optiques; humeur cristalline; 
utilite de chacune de ces parties; 


leur substance, lll, 294-397. 





De la sclerotique; sa substance; 
son utilité; union de ces differentes 
membranes entre elles , 11] , 297, 395. 
Muscles qui rattachent les yeux 





aux parties avoisinantes, III, 298. 


De la couronne ou iris et de la 





cornee transparente; fonctions ei na- 
ture de ces deux parties I, 298-300. 





De la tunique choroide; sa cou- 
leur; sou actiou; retine; couche vas- 


culaire : son αλλος II. 300. 301. 


ORIBASE. 
Vox (De la). Medicaments pour rendre 


la vue percante, V, 213, 714; VI. 
949. 546. 


mes, IV, 13-19. 


Χόνδρος. De la signification de ce mot, 


I, 559-56 :. 


Ysux (Des). Utilitedel'humeur aqueuse ; 
cas où elle est desséchée et maladies 
qu'elle fait naître; capsule du cristal- 
lin, III, 301-303. 

—— Nerfs optiques et nerfs des yeux, 
III, 483-485. | 

Remèdes et recettes diverses 

contre les maladies des yeux, IV. 

544; V, 61. 

Démangeaisons des yeux ; remede 

compose. V, 139. 149. 879. 

Remède contre les cicatrices des 

yeux, V, 140 et 879. 














Cataplasme contre la douleur de: 
yeux, V, 140 et 88o. 

Enduit contre la douleur des veu, 
V, 140 et 580. 

Du trouble des yeux; colivre re- 








commandé ; sa composition ; manière 
de l'employer. V. 141, 886, 881. 
Collyre pour les yeux, contre les 





ulcères οἱ autres maladies analogues. 
V, 1335 et 877. 


Collyre pour les maladies des 





yeux, au poivre, au mard et au cin- 
namome, V, 138, 877, 848. 

——— Obscurcissement des yeux; mi- 
nière de le prévenir; alimeuts à évi- 


TABLE DES MATIÈRES. 


ter; positions à fuir; collyre, V, 
222,223: VI, 65, 66. 

Yeux (Des). Inflammation des yeux; elle 
peut avoir lieu avec ou sans pléthore; 
traitement à suivre dans les deux 
cas; cas où la tête seule est le siége 
de l'inflammation, V, 442-444; VI, 


2350, 191. 





Douleurs des yeux; il faut en re- 
chercher soigneusement la cause 
pour régler le traitement, V, 445, 
446; VI, 252, 191. 

Il faut consulter le médecin, 
mais prendre tout de suite quelques 
petits soins, V, 202.708 ; V1, 538,539. 
De la fluxion des yeux; il faut 
changer les médicaments et le trai- 
tement suivant la nature du flux; 








médicaments recommandés, V, 708; 
VI, 539, 540. 


Z&xoPuiLE (Medicament de) contre les 
ulcéres et toutes les affections de la 
vessie, V, 150 et 88g. 

Zinc (Des fleurs de). Emploi de ce mé 
dicament; ses qualités, Il, 119. 
720; V, 632, 633. 

Manière de le reconnaître et de 
le choisir, V, 82. 

ΦΙΣΙΡΗΟΚΕ (De la). Ses propriétés, Il, 
677. 





811 


Yeux. Cas où les yeux sont atteints de 
suffusion sanguine par suite de bles- 
sure; comment il faut agir suivant 
qu'il y a ou qu'il n'y a pas inflamma- 
tion ; liniments divers; cas oà le mal 
est invétéré, V, 210, 711, VI, 541, 
242. 

--—  Ulcéres des yeux; collyre au sa- 
fran et au lait de femme, V, 312; 
VI, 544, 545. 

Maladies des yeux; divers re- 

mèdes, V, 712-714; VI, 545-547. 

Méthode pour enlever les subs- 








tances qui entrent dans les yeux, 
V, 7316, 7135 VI, 549. 

-——- Cas où les yeux restent seuls 
jaunes à la fin de la jaunisse; traite- 
ment par des inspiratious dans les 
narines; autres remèdes efficaces, V, 
766, 761: VI, 611, 612. 


Zones (Des). Divisions de la terre en 
plusieurs zones; témoignages des an- 
ciens à ce sujet; étendue de leurs 
connaissances géographiques, ll, 
859, 560. 

Zoryne (Extraits de), II, 553 et suiv. 
566-569, 579, 580, 586 et suiv. 
596 et suiv. 

Zxéomarique (De l'osi. Sa place et sa 
forme, Ill, 399. 


TABLE DES MATIERES 


DU TOME VI. 


PRÉFACK.... eee e ese e e eh er nn 
Livre 1V.......... eee RR m ts 
| PR e e e n i] rss 
EPP RR IRR RR RI In 
SYNOPSIS... ..... 
—— Moscou 9r] stg 
- VIl.......... e eee nnn 
- &!IX cecooaececeeéeecsccceseceocccce.tto 
Livre Dons rn RR] mon 
-- l[..........-.. n RR IRR 
EuPOMISTES . . ... 
ο | LP EEE 
 L' t IH I hn